วันมาฆบูชา

ส่งเสริมการอ่านออนไลน์ E-book

วันสําคัญทางพระพุทธศาสนา วันมาฆบชู า

ความหมาย

วนั มาฆบูชา ตรงกบั วนั ขนึ้ 15 ค่ํา เดือน 3 หมายถึง การบูชา
ในวนั เพ็ญเดอื น 3 เน่ืองในโอกาสคลายวนั ท่ีพระพุทธเจา ทรงแสดง
โอวาทปาตโิ มกข

1

ประวัติความเป็ นมา

หลงั จากพระพทุ ธเจาตรสั รูได 9 เดอื น ขณะนัน้ เม่อื เสรจ็ พุทธกิจ
แสดงธรรมท่ีถํา้ สุกรขาตาแลว เสดจ็ มาประทบั ท่ีวัดเวฬวุ ัน เมอื ง
ราชคฤห แควนมคธ (ประเทศอนิ เดียในปั จจบุ นั ) วนั นัน้ ตรงกบั
วนั เพญ็ เดือนมาฆะหรือเดอื น 3 ในเวลาบายพระอรหนั ตส าวกของ
พระพทุ ธเจา มาประชมุ พรอมกนั ณ ท่ปี ระทับของพระพทุ ธเจา
นับเป็ นเหตอุ ัศจรรย ท่ีมอี งคประกอบสําคญั 4 ประการ

2

ประวตั คิ วามเป็นมา

1. วันนัน้ เป็ นวนั ขึน้ 15 ค่ํา เดือน 3

2. พระสงฆจ ํานวน 1,250 รปู มาประชมุ พรอมกันโดยมิได นัดหมาย

3. พระสงฆทงั้ หมดเป็ นพระอรหนั ต ผไู ดอภญิ ญา 6

4. พระสงฆทงั้ หมดเป็ นผูไดรบั การอปุ สมบท โดยตรงจาก พระพุทธเจา

เพราะเหตุท่ีมอี งคประกอบสาํ คัญดงั กลาว จึงมีช่ือเรียก อกี อยางหน่ึงวา

วันจาตุรงคสันนิบาต และในโอกาสนี ้ พระพุทธเจา ไดแ สดงโอวาท

ปาตโิ มกข ในท่ีประชมุ สงฆเหลา นัน้ ซ่ึงถือไดว า เป็ นการประกาศหลกั การ

อุดมการณ และวิธีการปฏบิ ัติทางพระพุทธศาสนา 3

การถือปฏิบัตวิ นั มาฆบูชาในประเทศไทย

พธิ วี นั มาฆบชู านี ้ เดมิ ทเี ดียวในประเทศไทยไมเคยทํามากอน พระบาทสมเดจ็ พระ
จุลจอมเกลาเจาอยูหวั ทรงอธบิ ายไววา เกิดขึน้ ในสมยั พระบาทสมเดจ็ พระจอมเกลา เจา
อยูหวั รัชกาลท่ี 4 แหงกรุงรตั นโกสินทร โดยทรงถอื ตามแบบของโบราณบณั ฑิตท่ไี ด
นิยมกนั วา วนั มาฆะบูรณมี พระจนั ทรเ สวยฤกษมาฆะเตม็ บรบิ รู ณ เป็ นวนั ท่พี ระอรหนั ต
สาวกของ พระพทุ ธเจา 1,250 รปู ไดประชุมกันพรอมดว ยองค 4 ประการ เรียกวา
จาตุรงคสันนิบาต พระพุทธเจา ไดต รสั เทศนาโอวาทปาติโมกข ในท่ปี ระชมุ สงฆเ ป็ นการ
ประชมุ ใหญ และเป็ นการอศั จรรยใ นพระพทุ ธศาสนานักปราชญจ งึ ถอื เอาเหตุนัน้
ประกอบการสักการบชู าพระพุทธเจา และพระอรหนั ตส าวก 1,250 รปู นัน้ ใหเ ป็ นท่ตี งั้
แหงความ เล่อื มใสการประกอบพิธมี าฆะบูชา ไดเ ร่ิมในพระบรมมหาราชวังกอ น

4

หลักธรรมทคี่ วรนําไปปฏบิ ตั ิ ” วนั มาฆบชู า “

หลกั ธรรมท่ีควรนําไปปฏิบตั ิ ไดแ ก โอวาทปาติโมกข หมายถึง หลกั คาํ สอนสําคญั
ของพระพทุ ธศาสนาอันเป็ นไปเพ่อื ป องกัน และแกปั ญหาตาง ๆ ในชีวิต อันเป็ น
หัวใจพระพทุ ธศาสนาโอวาทปาฏิโมกข หลกั คาํ สอนอนั เป็ นหัวใจพระพุทธศาสนา
1. การไมทาํ บาปทงั้ ปวง
2. การทํากศุ ลใหถงึ พรอ ม
3. การทําจติ ใหผ อ งใส

5

หลกั ธรรมทคี่ วรนําไปปฏิบัติ ” วันมาฆบชู า “

"จาตุรงคสนั นิบาต” แยกศัพทไดด งั นี ้ คือ "จาตุร" แปลวา ๔ "องค" แปลวา สวน

"สันนิบาต" แปลวา ประชุม ฉะนัน้ จาตรุ งคสันนิบาตจงึ หมายความวา "การประชมุ ดวย

องค ๔" กลา วคือมีเหตกุ ารณพเิ ศษท่ีเกิดขึน้ พรอมกันในวันนี ้ คือ

๑. เป็ นวนั ท่ี พระสงฆสาวกของพระพุทธเจา จํานวน ๑,๒๕๐ รปู มาประชุมพรอมกนั ท่ี

เวฬุวนั วิหารในกรุงราชคฤห โดยมิไดนัดหมาย

๒. พระภิกษสุ งฆเหลา นีล้ วนเป็ น "เอหภิ ิกขอุ ุปสมั ปทา" คือเป็ นผทู ่ไี ดรบั การอุปสมบท

โดยตรงจาก พระพทุ ธเจาทัง้ สิน้

๓. พระภกิ ษสุ งฆท ุกองคท ่ไี ดม าประชมุ ในครงั้ นี ้ ลว นแตเป็ นผุไดบรรลุพระอรหนั ตแลว

ทุก ๆองค

๔. เป็ นวันท่พี ระจนั ทรเ ต็มดวงกาํ ลังเสวยมาฆฤกษ 6

หลกั ธรรมทคี่ วรนําไปปฏิบัติ ” วนั มาฆบชู า “

1. อนูปวาโท ไมไ ปวา รายกนั ผเู ผยแผคําสอนจะตอ งไมโ จมตี ไมนินทาใคร

2. อนูปฆาโต ไมไ ปลางผลาญกัน ไมเผยแผศาสนาดวยการฆา และตองไมท ําใหใครเดอื ด

รอ น

3. ปาฏโิ มกฺเข จ สวํ โร สํารวมในพระปาฏิโมกข เวนขอท่ีไดต รสั หามไว และทําตามขอท่ี

ทรงอนุญาต

4. มตตฺ ฺ ตุ า จ ภตฺตสมฺ ึ ตอ งรูจกั ประมาณในการกิน การใชเคร่ืองอุปโภคบริโภคทุก

อยา ง

5. ปนตฺ จฺ สยนาสนํ เลอื กท่ีน่ังท่ีนอนในท่สี งบ เพ่ือใหตนเองมโี อกาสในการบําเพญ็ เพยี ร

เต็มท่ี

6. อธจิ ิตฺเต จ อาโยโค ประกอบความเพยี รในการทําใจหยุดน่ิงอยูเสมอ มุงทําตนใหห ลุด

พนจากกเิ ลส 7

กิจกรรมวนั มาฆบชู า

ทําบญุ ตกั บาตร

8

กจิ กรรมวนั มาฆบูชา

ไปวดั เพ่อื ปฏิบตั ธิ รรม และฟั งพระธรรมเทศนา

9

กิจกรรมวันมาฆบูชา

เวยี นเทียน

10

ศู น ย์ ก า ร ศึ ก ษ า น อ ก ร ะ บ บ แ ล ะ ก า ร ศึ ก ษ า ต า ม อั ธ ย า ศั ย อํา เ ภ อ เ ข า ฉ ก ร ร จ์
383-384 หมู่ 6 ตําบลเขาฉกรรจ์ อําเภอเขาฉกรรจ์ จังหวัดสระแก้ว