cEof; 12.5 (c) 2.444 (d) 12.917 (e) 3.313
1. (a) 1.375 (b) 0.714
2. (a) 1 (b) 1130 (c) 2 51 (d) 15 13 (e) 7 509 (f) 12 13
2 100 20 1000 40
cEof; 12.6
1. (a) 5.84 (b) 51.92 (c) 1.473 (d) 29.641 (e) 19.509 (f) 54.65 (g) 27.099
2. (a) 2.58 (b) 6.85 (c) 7.012 (d) 9.056 (e) 1.164
(f) 8.4 (g) 0.901 (h) 3.4 (i) 6.176
3. (a) 2.122 ( b) 5.804
4. ?= 16.75
5. (a) 12.8 cm (b) 54.8 cm
6. -s_ ?= 25.50 -v_ ?= 24.50
7. 24.25 km
8. 0.75 cm
cEof; 12.7
1. (a) 12, 120, 1200 (b) 105, 1050, 10500 (c) 1.2, 12, 120
(f) 1, 10, 100
(d) 0.25, 2.5, 25 (e) 3.45, 34.5, 345
2. (a) 123.4, 12.34, 1.234 (b) 36.05, 3.605, 0.3605
(c) 5.82, 0.582, 0.0582 (d) 4.85, 0.485, 0.0485
(e) 0.005, 0.0005, 0.00005 (f) 0.15, 0.015, 0.0015
3. lzIfsnfO{ b]vfpm .
4. (a) 1.5 ls=ld= (b) 0.15 ls=ld (c) 0.0015 ls=ld=
5. 0.022 ls=ld=
6. 0.675 ls=uf| =
cEof; 12.8 (b) 4.8 (c) 13.5 (d) 0.84 (e) 9.9 (f) 23.35 (g) 8.896 (h) 5.828
(f) 0.309
1. (a) 13.8 (b) 0.11 (c) 2.4 (d) 0.39 (e) 0.81 (e) 1.155 (f) 9.6
2. (a) 0.8
3. (a) 0.3 (b) 0.154 (c) 2.76 (d) 4.2
4. 5.1 ld= 5. 2.3 ld=, 5.29 j=dL=
196 ul0ft, sIff ^
cEof; 12.9 (b) 3.6 (c) 15.5 (d) 27.6
(b) 12.59 (c) 17.42 (d) 13.03
1. (a) 2.6 (b) 6.543 (c) 6.415 (d) 17.343
2. (a) 3.63 (b) 0.667 (c) 0.167 (d) 2.522
3. (a) 5.325
4. (a) 0.333
5. (a) 6 ;=] ld= (b) 13 ;=] ld= (c) 17 ;=] ld= (d) 56 ;=] ld=
6. (a) ?= 5 (b) ?= 13 (c) ?= 26 (d) ?= 24
7. (a) 46 ls=ld= (b) 148 ls=ld= (c) 15 ls=uf| = (d) 17 ls=uf| =
cEof; 13.1
1. (a) 20 (b) 75 (c) 84 (d) 68 (e) 100
100 100 100 100 100
2. (a) 3 (b) 1 (c) 21 (d) 17 (e) 4
25 4 50 20 25
(f) 9 (g) 13 (h) 9 (i) 1 (j) 7
20 20 10 5 20
3. (a) 40% (b) 5% (c) 48% (d) 135% (e) 74%
(f) 10% (g) 80% (h) 25%
4. (a) 20 (b) 2.5 (c) 60 (d) 20 (e) 12
5. (a) 4 (b) 16%
25
6. 70%
7. (a) 70% (b) 30%
8. 50% 9. 60% 10. 68%
cEof; 13.2 (b) 23:12 (c) 1:3 (d) 1:5 (e) 7:8 (f) 1:2 (g) 20:33
(i) 3:20 (j) 1:25 (k) 1:4 (l) 1:10
1. (a) 4:7
(h) 1:4 (b) 3:4
2. 2:1
3. (a) 4:3
ul0ft, sIff ^ 197
4. (a) 2:3 (b) 2:3 (c) 4:9
5. (a) 4 8 24 40
6 12 36 60
6. (a) 16920 (b) 94:105 (c) 105:199 (d) 94:199
7. rf8} fO 12m
8. (a) sf7] fsf] rf8} fO = 134m (b) bj' s} f] kl/ldltsf] cgk' ft 2:1
9. 10. 10.12 11. 20 12. (i) 4 (ii) 8 (iii) 3.3 (iv) 143
cEof; 14.1
1. -s_ ?= 25 -v_ ?= 406 -u_ ?= 22 -3_ ?= 127
2. -s_ gfS] ;fg, ?= 45 -v_ gfkmf, ?= 206 -u_ gfS] ;fg, ?= 760
-3_ gfkmf, ?= 185
3. kmfObf, ?= 2
4. ?= 250
5. ?= 40
6. gfS] ;fg, ?= 50 7. gfkmf ?= 39.60 8. gfkmf ?= 60
cEof; 14.2 -v_ ?= 73 -u_ ?= 750 -3_ ?= 375 6. ?= 720 7. ?= 1405
(1) -s_ ?= 40 (3) ?= 185 (4) ?= 5150 (5) ?= .50
(2) ?= 1030
cEof; 15.1 -v_ ?= 1001 -u_ ?= 22750 -3_ ?= 14278.50
1. -s_ ?= 375 -v_ ?= 18 -u_ ?= 31 -3_ ?= 25
2. -s_ ?= 20 4. ?= 140 5. ?= 144 6. ?= 2450
3. ?= 24 8. ?= 5 9. ?= 1125 10. ?= 1.25
7. ?= 30
11. ?= 8
198 ul0ft, sIff ^
cEof; 15.2
1. 6 cf6] fsf] dN" o 10 cf6] fsf] dN" o
2 cf6] fsf] dN" o PsfO dN" o
-s_ ?= 8 ?= 4 ?= 24 ?= 40
-v_ ?= 10 ?= 5 ?= 30 ?= 50
-u_ ?= 20 ?= 10 ?= 60 ?= 100
2. ?= 240 3. ?= 180 4. ?= 120 5. 5 ld6/
6. ?= 405 7. ?= 1350 8. ?= 3200 9. ?= 2400
10. ?= 18375 11. ?= 46000 12. 1000 ld6/
cEof; 16
1. ?= 75 2. ?= 60 3. ?= 160 4. ?= 450 5. ?= 40 6. ?= 73.50
7. ?= 50 8. ?= 72 9. ?= 400 10. ?= 333 1 11. ?=1260 12. ?= PTR
3 100
cEof; 17.1
1. lzIfsnfO{ bv] fpm . 2. lzIfsnfO{ bv] fpm .
3. (i) lzIfsnfO{ bv] fpm . (ii) l;;f (iii) pgsf 6j' m| f
4. (i) 13 (ii) 12 (iii) 1 (iv) 500 ml
cEof; 17.2
1. lzIfsnfO{ bv] fpm 2. lzIfsnfO{ bv] fpm 3. lzIfsnfO{ bv] fpm
4. (i) ;fd] (ii) zlg (iii) a/fa/ (iv) dªu\ n
(v) 175 (vi) 22 6 (vii) 50
7
5. (i) a9L–sf/, sd– a; (ii) df6] /;fOsn / Eofg, 6s« / ;fOsn
(iii) 80 (iv) 15 (v) 4 (vi) 6
6. (ii) dWoklZrdf~rn (iii) ;b' /" klZrdf~rn
7. lzIfsnfO{ bv] fpm
cEof; 18.1
1. (i) rn (ii) crn (iii) crn (iv) crn (v) rn (vi) crn
ul0ft, sIff ^ 199
2. (i) 5, 6, 7, 8 (ii) 4 (iii) 22, 24, 26, 28 (iv) 4
3. (i) rn (ii) crn (iii) rn (iv) crn
4. (i) bj' } crn (ii) y (iii) 1 (iv) 19
5. (i) crn (ii) crn
cEof; 18.2
1. (i) x+2 (ii) y-2 (iii) ab (iv) 3 (v) x+3
z
(vi) p - 4 (vii) qr (viii) 5
t
2. (i) 5 - x (ii) 5 + y (iii) x - 15 (iv) 4y + 5 (v) 3z
y
(vi) 2x (vii) x - y (viii) 6y + z (ix) m p
n
(iii)→ -e_
3. (i) → -f_ (ii) → -g_ (vi) → -b_
(iv) → -c_ (v) → -a_
4. ?= (8x + 12 y)
5. lzIfsnfO{ b]vfpm .
cEof; 18.3
1. 8 2. 11 3. 12 4. 13 5. 25, 1 6. 12
7. 61 8. 12 9. 10 10. 154 11. 216
12. (a) 1 (b) 5 (c) 3 (d) 3 (e) 16 (f) 3
(g) 35 (h) 48 (i) 150 (j) 4 (k) 3 (l) 4
13. (a) 6cm (b) 16cm (c) 12cm (d) 13 cm. (e) 10 cm. (f) 17 cm.
14. (a) (3p +q) m / 13 m
(b) (3p + 3q) m / 21 m
(c) (p + 2q) m / 11 m
cEof; 18.4
1. (a) ;hftLo (b) ;hftLo (c) ljhftLo (d) ljhftLo (e) ;hftLo (e) ;hftLo
2. (a) 3m + 7n (b) 8x2y + 13xy2 (c) 10xy + 4yz
(d) 10a + 10b + 12c (e) 5ab + 4bc + 5ca (f) 10x2 + 9x + 9
3. (a) -2a (b) 6a – 3b – 4c (c) –y2
200 ul0ft, sIff ^
(d) -x2-3xyz-9y2 (e) -2a2b + 12c3 (f) a3 - 7b4 + 4c2
4. (a) 2x – 3y (b) 18a -17b (c) - x - 7y (d) 2y2 – 4xy
(e) 3a2 – 7ab + 7b2 (f) -6b + 8c (g) - 4a – 2b
5. (a) 3xm (b) 7x m (c) xm (d) 6xm
2
6. (a) 9 m (b) 10.5 m (c) 3m (d) 18 m
cEof; 18.5
1. (a) ab (b) 2ac (c) 3ay (d) y (e) 0
2. (a) 6a (b) 12b (c) 35c2 (d) 72d (e) 5ab (f) 3bc (g) 6c (h) 6pq
(i) 8rs (j) 30a2 (k) 3bcd (l) 24bcd (m) 75 abc(n) 36ac (o) 3yz (p) 6yz
(q) xyz (r) 3abc
3. (a) ab j=;=] ld= (b) pq j=;=] ld= (c) 8yz j=;=] ld= (d) 6xy j=ld=
(e) 1 rs j=;=] ld= (f) y j=;=] ld=
6 6
4. (a) xyz 3=;=] ld= (b) 6ab2 3=ld=
cEof; 18.6 (b) 2ab + b2 (c) 2xy + 6y2 (d) 12x2 + 6xy
(e) 16xy + 20 y2 (f) 80a2 + 56ab (d) 63a2 + 140a
1. (a) a2 + ab (b) 4ab + 6b2 (c) 4x2 + 20xy
(d) 12ab + 21 b2 (b) 20a2 + 30ab (c) 80x2 + 240 xy
2. (a) ax + bx
3. (a) 14a2 + 2ab
cEof; 18.7
1. (a) 2a3 (b) 5a2 (c) 4x2z2 (d) 2xy3z2 (e) 9x5z
2. (a) 3m2n3 (b) 8p2q5 (c) 10a6b6 (d) 14x9yz4
3. (a) a-2b (b) 3b + 2a (c) x(2-5x2y2) (d) xy2z2 (x4+3x2y4)
(e) m2n3(3m2n2p3 - 4) (f) pq2r(5r+7p4q)
4. (a) a + 4 (b) 4xy2 + 5x3y4
(c) 7m3n4p8 - 9m6np2 (d) 5a4b5c5 - 7a2b2
cEof; 19.1 2. ;f“rf] 3. ;f“rf] 4. e'm6f]
1. ;f“rf] 6. e'm6f] 7. e'm6f] 8. ;f“rf]
5. em'6f]
ul0ft, sIff ^ 201
9. ;f“rf] 10. e'm6f] 11. e'm6f] 12. ;f“rf]
cEof; 19.2
1. (a) vn' f (b) ;fr“ f] (c) ;fr“ f] (d) vn' f (e) vn' f
(f) e6' f] (g) vn' f (h) em' 6f] (i) vn' f (j) vn' f
2. (a) 4 (b) 5 (c) 8 (d) 49
(e) 8 (f) 3 (g) 10 (h) 25 (i) 0 (j) 15 (k) 12 (l) 16
3. (a) 29 (b) 1, 3, 5, 15 (c) 11, 13, 17, 19 (d) 30 (e) 0
cEof; 19.3 (b) 7 (c) 4 (d) 3 (e) 4 (f) 5 (g) 20 (h) 21
(b) 3 (c) 14 (d) 13 (e) 9 (f) 10 (g) 5 (h) 6 (i) 7
1. (a) 8
2. (a) 8
cEof; 19.4
1. (a) 9 (b) 5 (c) 21 (d) 5 (e) 12 (f) 21
(i) 3 (j) 12 (k) 1 (l)72 (m)1
(g) 21 (h) 2 (p) 10 (q) 25 (r) l
(c) z = 15 (d) n = 9
(n) 5 (o) 6 (g) x = 12 (h) x = 3
2 (a) x = 8 (b) y = 0
(e) p = 2 (f) x = 24
3. (a) 24 cf6] f(b) 50 hgf (c) 10 cf6] f (d) 125 hgf
(e) 6 ld= (f) 25 cf6] f (g) 15
cEof; 19.5
1. (a) < (b) > (c) > (d) = (e) =
(f) < (g) > (h) < (i) <
2. (a) T (b) F (c) F (d) T (e) F
(f) T (g) F (h) T (i) F
3. (a) 3 lahf]/ ;ª\Vof xf]Og . (b) g]kfnsf] /fhwfgL kf]v/f xf]Og .
(c) 281 ¿9 ;ª\Vof xf]Og . (d) 120 nfO{ 5 n] lgMz]if efu nfUb}g .
(e) k[YjL Pp6f tf/f xf]Og . (f) 16, 4 sf] ju{ xfO] g
(g) (a + b) < c
(h) (i) a + c < b + c (ii) a – c < b – c (iii) ac > bc (iv) a b
c c
4 / 5 lzIfsnfO{ b]vfpm .
202 ul0ft, sIff ^