รายงานประชุมเชิงปฏิบัติการติดตามประเมินผล และจัดทำแผนปฏิบัติการส่งเสริมสุขภาพ ปี 2564

รายงานการประชุมเชิงปฏบิ ตั ิการตดิ ตามประเมินผล
และจดั ทาแผนปฏิบัตกิ ารสง่ เสริมสขุ ภาพและอนามยั ส่งิ แวดล้อม

เขตสุขภาพที่ 6 ปีงบประมาณ 2564

1

รายงานการประชมุ เชิงปฏิบัตกิ ารติดตามประเมนิ ผล และจัดทาแผนปฏิบตั กิ ารส่งเสริมสุขภาพ
และอนามัยส่งิ แวดล้อม เขตสขุ ภาพท่ี 6 ปงี บประมาณ 2564
วนั ท่ี 20-21 กรกฎาคม 2563

ณ โรงแรมซันธารา เวลเนส รสี อรท์ แอนด์ โฮเทล จงั หวัดฉะเชิงเทรา

นายแพทยพ์ นิต โลเ่ สถยี รกิจ ผอู้ านวยการศูนย์อนามยั ที่ 6 กลา่ วรายงาน
กระทรวงสาธารณสุขไดม้ กี ารจัดทาและขบั เคล่ือนแผนยุทธศาสตรส์ ง่ เสรมิ สุขภาพปอ้ งกันโรค

และคุ้มครองผบู้ รโิ ภคเปน็ เลิศ ในระดบั เขตสุขภาพ โดยมศี นู ยอ์ นามัยเปน็ แกนในการขบั เคลอ่ื นงาน
ส่งเสรมิ สขุ ภาพและงานอนามยั สงิ่ แวดลอ้ ม ร่วมกบั ภาคีเครอื ข่ายท่เี กี่ยวขอ้ งระดบั พน้ื ท่ี การขบั เคลอื่ น
การดาเนนิ งานให้บรรลุเป้าหมายและผลลพั ธต์ ้องอาศัยการสือ่ สาร และประสานงานเพ่อื ใหเ้ กดิ การ
รบั รู้ เข้าใจ มีสว่ นรว่ มและรับผดิ ชอบตอ่ ความสาเร็จของการดาเนนิ งานและท่สี าคญั ตอ้ งมี
กระบวนการในการวดั และประเมนิ ผลการดาเนนิ งานอยา่ งตอ่ เน่อื ง อย่างมีธรรมาภิบาล เพือ่ ใหก้ าร
ปฏิบตั งิ านบรรลุตามเปา้ หมายทกี่ าหนดไว้ การจัดประชมุ ในครง้ั นี้ มวี ัตถปุ ระสงค์วตั ถุประสงค์ เพื่อ
ตดิ ตามการดาเนินงาน รับทราบปญั หา อุปสรรค และโอกาสในการพฒั นา รวมทั้งจดั ทาแผนปฏบิ ตั ิ
การ ปีงบประมาณ 2564 ร่วมกันระหว่างศูนย์อนามยั และจงั หวัดในเขตสุขภาพที่ 6 ซึง่ มผี เู้ ข้าร่วม
ประชุมจากสานักงานสาธารณสุขจงั หวดั 8 จังหวัดในเขตสุขภาพที่ 6 ประกอบดว้ ย หวั หน้ากลมุ่
ส่งเสริมสุขภาพ ผู้รบั ผิดชอบงานสง่ เสรมิ สขุ ภาพ 5 กล่มุ วยั หวั หน้ากลมุ่ อนามัยสิง่ แวดลอ้ ม
ผรู้ บั ผิดชอบงานอนามัยส่งิ แวดลอ้ ม สานักงานเขตสขุ ภาพที่ 6 สานักงานหลักประกนั สขุ ภาพแหง่ ชาติ
เขต 6 ระยอง ศูนย์วชิ าการเขตสุขภาพท่ี 6 และเจ้าหนา้ ทศี่ นู ย์อนามัยที่ 6 จานวนทั้งส้นิ 130 คน มี
ระยะเวลาในการประชุม 2 วนั ตง้ั แต่วันที่ 20-21 กรกฎาคม 2563 ณ โรงแรมซันธารา เวลเนส
รสี อร์ท แอนด์ โฮเทล จงั หวดั ฉะเชิงเทรา

นายแพทยอ์ ภชิ าติ รอดสม สาธารณสขุ นเิ ทศก์ เขตสขุ ภาพที่ 6 กล่าวเปิดการประชุม
การจัดลาดับความสาคญั ของเป้าหมายสง่ เสรมิ สขุ ภาพตามกลมุ่ วยั พจิ ารณาให้ความสาคญั

แก่กลมุ่ แม่และเด็กเป็นหลกั และกลมุ่ ผสู้ ูงอายุเป็นลาดับรองต่อมา
ประเด็นการสง่ เสรมิ สขุ ภาพในกลมุ่ เด็ก 0-5 ปี ประกอบด้วย
1) ต้นแบบเสน้ ทางการสง่ เสรมิ สุขภาพแมแ่ ละเดก็ ตั้งแตร่ ะยะเตรยี มกอ่ นการต้ังครรภ์

ระยะระหวา่ งตงั้ ครรภ์ และระยะหลงั คลอด รวมทง้ั ระยะการเลย้ี งดบู ุตรของครอบครัวชว่ งอายุ 0-5 ปี
โดยการใช้กลยทุ ธ์จัดทาคลปิ วีดีโอเผยแพร่ผ่านช่องยทู ปู เนอ้ื หาดา้ นการเลย้ี งดเู ดก็ 0- 5 ปี โดยใช้
ต้นแบบของครอบครัวหนึ่งครอบครัว เพ่ือแสดงให้เหน็ ถึงเสน้ ทางการเลีย้ งดูบุตรและวธิ กี ารปลูกฝงั
ส่งเสรมิ การรบั ประทานผักของเดก็ ช่วงอายุ 0-5 ปี

2) การคน้ หาติดตามตน้ แบบสนามเด็กเล่น : แนวคิดสนามเดก็ เลน่ ในชมุ ชน ดาเนินการโดย
ผสู้ งู วยั หรอื ผู้ใหญช่ ุมชนเปิดบา้ นใหก้ ลมุ่ เดก็ 0-5 ปี เขา้ มาใช้ทรพั ยากรและพนื้ ทบ่ี รเิ วณบ้านพักเพ่ือ
เลน่ สนกุ มีข้อดี คอื เด็ก 0-5 ปี ไดร้ ับการสง่ เสรมิ พฒั นาการและกลมุ่ ผสู้ งู อายุจะไดไ้ มเ่ หงาไมเ่ บอื่

2

ตน้ แบบการดาเนนิ การสนามเดก็ เลน่ โดยความรว่ มมอื ระหวา่ งท่านสาธารณสุขนิเทศก์และคณะ
พืน้ ทด่ี าเนนิ งานในจงั หวัดตราด ชุมชนบ้านหนองบอน ขนาดพ้นื ท่ีโดยประมาณ 20x20 เมตร ท้ังน้ี
จงึ ขอเชิญทมี ศนู ย์อนามยั ท่ี 6 ร่วมลงพนื้ ที่เพอ่ื ศกึ ษากรณตี ัวอยา่ งดังกล่าว

เขตสขุ ภาพท่ี 6 ถูกกาหนดใหเ้ ปน็ ส่วนหนึ่งของพ้ืนทหี่ ลกั ดา้ นส่งเสรมิ การพฒั นาเศรษฐกจิ
เขตอุตสาหกรรม เป็นผลให้ชมุ ชนมีความเจริญเตบิ โตเปน็ ชุมชนเมืองอย่างมาก อย่างไรกต็ าม
หน่วยงานหรอื องคก์ รด้านสุขภาพของกระทรวงสาธารณสุข ตอ้ งขับเคลื่อนงานสง่ เสรมิ สุขภาพอยา่ ง
ตอ่ เนื่อง โดยอาศัยองคป์ ระกอบดา้ นตา่ งๆ เช่น ด้านความร่วมมอื ของชมุ ชน จากขอ้ มูลพบว่า จงั หวดั
ระยอง มกี ลมุ่ เยาวชนชอ่ื วา่ “ชมรมเยาวชนเด็กรกั ระยอง” ซ่ึงมกั ทากจิ กรรมด้านสขุ ภาพอยู่เสมอ ให้
ประสานความร่วมมอื จากกลมุ่ คนท่เี กดิ ขนึ้ จากการรวมตัวเพอ่ื ทากิจกรรมบางอย่างเพื่อสังคม
ยกตัวอยา่ งสถานการณว์ ิกฤติ Covid-19 สนบั สนุนผลักดนั ให้เยาวชน คนในโรงเรียนออกมาช่วยกัน
ขบั เคล่ือนกจิ กรรมภายใตแ้ นวคดิ “เราจะปกปอ้ งดแู ลระบบสขุ ภาพ” ดา้ นความตระหนักรขู้ อง
ประชาชนดา้ นโรคและภยั สุขภาพ ประชาชนมคี วามวติ กกงั วลกับสถานการณก์ ารแพรร่ ะบาดของ
COVID-19 มากกว่า การประสบอบุ ัติเหตุจากการขับขร่ี ถจกั รยานยนต์โดยไมส่ วมหมวกนริ ภยั และ
เหตกุ ารณ์วัยร่นุ ทะเลาะววิ าททโี่ รงพยาบาลเอกชนในพื้นท่ีจงั หวดั สมทุ รปราการ ดังนัน้ การนา
ตัวอย่างสถานการณม์ าวเิ คราะห์และเป็นบทเรียนเพ่อื ปลูกให้ประชาชนเกดิ ความตระหนกั รดู้ า้ นโรค
และภัยสขุ ภาพ รวมท้ังมพี ฤติกรรมสขุ ภาพที่พงึ ประสงค์ ท้งั ต่อตนเองและสงั คม ดา้ นการบริหาร
จัดการเร่อื งงบประมาณ โดย สานกั งานหลักประกนั สขุ ภาพแหง่ ชาติ เขต 6 ระยอง มีแนวทางหลัก
กระจายทรพั ยากรใหป้ ระเภทงานบรกิ ารสง่ เสรมิ สขุ ภาพมากขน้ึ และพร้อมทจ่ี ะจัดสรรให้โครงการ
ส่งเสริมสุขภาพตา่ งๆ ด้านการใชภ้ าคีเครือข่ายและกระต้นุ เครอื ข่าย เชน่ นายก อบต./นายก อบจ./
นายกเทศบาล เห็นความสาคญั ของการพฒั นาทรัพยากรมนษุ ย์ ตัวอย่างพืน้ ท่ดี าเนนิ การ ตาบลหนอง
ปา่ ครัง่ จงั หวดั เชยี งใหม่ จุดแขง็ ด้านภาคีเครอื ขา่ ยทอ้ งถ่นิ เข็มแขง็ ของเขตสุขภาพที่ 6 อยู่ที่พ้นื ท่ี
จังหวัดสระแกว้

การสง่ เสรมิ สขุ ภาพกลมุ่ แม่และเดก็ มุ่งเนน้ มติ กิ ารเล้ยี งลกู ดว้ ยนมแม่ กลุ่มเด็ก 0-5 ปี
มงุ่ เน้นการเลน่ โดย จดั กจิ กรรมสนามเด็กเล่น สง่ เสรมิ แนวคดิ การดแู ลสุขภาพอย่างเป็นองคร์ วม
ภายใต้กรอบประเดน็ “อาจจะมกี ินไม่เยอะ แตส่ ุขภาพตอ้ งด”ี นาเวลามาให้ความรู้สกึ กบั มนษุ ย์
มากกว่าวตั ถแุ ละเทคโนโลยี นาเวลามากอดกบั ครอบครวั ใหม้ ากขนึ้ (มงุ่ เนน้ การกอด)

นายแพทยอ์ ภชิ าติ รอดสม สาธารณสุขนเิ ทศก์ เขตสขุ ภาพที่ 6 มอบนโยบาย “การขับเคล่ือนงาน
ส่งเสรมิ สุขภาพ 5 กลุ่มวัยและอนามยั สงิ่ แวดล้อม เขตสุขภาพท่ี 6”

เปา้ หมายการส่งเสริมสุขภาพ “สขุ ภาพดี สงั คมมคี วามสขุ สง่ิ แวดล้อมปลอดภัย บุคคล
จติ ใจงามและดเี กง่ มคี วามสขุ ลดการแออดั ของประชาชนผมู้ ารับบรกิ ารดา้ นการรกั ษา” ตามพนื้ ฐาน
ของหลักการพัฒนาระบบสุขภาพ ประกอบด้วย

3

โรคและภยั สุขภาพของมนษุ ย์มาจากหลายสาเหตปุ จั จัย โดยสาเหตุหลักมาจากพฤติกรรม
ของมนษุ ย์และอกี หนงึ่ สามาเหตหุ ลักมาจากปจั จัยแวดลอ้ มซง่ึ เป็นส่ิงท่ีอยู่นอกเหนอื จากการควบคมุ

จากทฤษฎีดา้ นโรคและภัยสุขภาพ กล่าวถงึ สงิ่ ทจี่ าใหม้ นษุ ยเ์ จ็บปว่ ยมากจากปจั จยั ที่
สาคญั ๆ ดงั น้ี ปัจจยั ทเ่ี ป็นผลมาแตก่ าเนดิ (continental) เช่น การผิดปกตขิ องสารพันธุกรรม
การเกิดความผดิ ปกตริ ะหว่างระบวนการพัฒนาของตัวอ่อน ปัจจยั การบาดเจบ็ หรอื อบุ ัติเหตุ
(trauma) ปจั จยั ดา้ นการมีชน้ิ เนือ้ ผดิ ปกติของรา่ งกาย (tumor) ปจั จยั ด้านการติดเชอื้ โรคตา่ งๆ
(infection) ปัจจัยดา้ นพฤตกิ รรม (behavior) ปจั จยั ด้านสมอง (Mantal Health) เช่น ความผดิ ปกติ
ของสารเคมีในสมอง ภาวะตา่ งๆ ทางสมอง และปัจจัยอ่นื ๆ เช่น การกอ่ สงคราม การฆาตกรรมหรอื
อาชญากรรม ความผิดปกติของสุขภาพและคุณภาพชวี ิตของมนุษย์อาจมีตน้ ทุนชีวิตไมเ่ ทา่ กันในแตล่ ะ
บุคคล แต่ถา้ ไดร้ ับโอกาสหรอื การสนบั สนุนทางสังคมแลว้ มนษุ ยก์ ม็ ีศักยภาพในการพฒั นาตนเองให้
เทา่ เทียมหรอื ดยี ง่ิ ขนึ้ ตวั อยา่ งเหตุการณ์ ประวตั ชิ ีวิตของผบู้ รหิ ารรายหน่ึง สงั กัดกระทรวงศึกษาธิการ
โดยบคุ คลดังกล่าว เรมิ่ เขา้ เรยี นหนงั สอื ระดบั ชน้ั ประถมศึกษา เม่ืออายุ 18 ปี โดยไดร้ ับโอกาสจากวดั
หลงั จากนั้น จงึ เรยี นรู้และพฒั นาตนเอง จนปจั จบุ ันจบการศกึ ษาสูงสดุ ท่ีต่างประเทศและทางานใน
ระดับผู้บรกิ ารของกระทรวงศึกษาธิการ

จากท้งั 3 หลักการใหข้ ้อสงั เกตว่า การทเี่ ราจะปอ้ งกนั โรคและภัยสุขสขุ ภาพนน้ั ต้อง
ดาเนินการเชอ่ื มโยงอยา่ งเปน็ ระบบ โดยมเี ป้าหมายสาคัญตามแนวคิดหลกั ของ กฎบัตรออตตาวา
(Ottawa Charter for Health Promotion -1986) และ กฎบัตรกรุงเทพเพอื่ การสง่ เสรมิ สุขภาพ
โลก (The Bangkok for Health Promotion in Globalized World – 2005) ระยะเวลาต่อมามี
การนาแนวคิดของการกาหนดหรอื เสรมิ ปจั จยั ด้านทรพั ยากรในระบบสุขภาพ (6 Building Blocks of
Health System) เพื่อออกแบบระบบการขบั เคลอ่ื นงานภายใต้หลกั การของ PIRAB และนาไปสู่
แนวทางตามกฎบตั รกรงุ เทพและกฎบตั รออตตาวาต่อไป

แนวคดิ ตามกฎบตั รออตาวา หมายถึง การทีม่ นี โยบายสาธารณเพ่ือสขุ ภาพดใี นสงั คม ดงั นน้ั
การขับเคลอ่ื นงานตามแนวคิดดงั กลา่ ว จะไมม่ กี ารสง่ เสริมสง่ิ เสพตดิ ในสังคม เชน่ เหล้า บุหรี่ เปน็ ต้น
ไมม่ ีการส่งเสรมิ การดาเนนิ ชวี ิตอยา่ งไมป่ ลอดภัยหรือประมาท เช่น การส่งเสริมให้ประชาชนขับรถ
ด้วยความระมัดระวังช่วงเทศกาล ไมส่ ่งเสริมใหป้ ระชาชนพฤตสิ ิง่ ทีไ่ มม่ ีแต่ส่งเสริมใหป้ ระชนมี
พฤติกรรมดหี รอื พฤติกรรมพงึ ประสงคต์ ลอดชว่ งชวี ิต (Life Course Approach to Health :
พฤติกรรมตลอดชว่ งชวี ิตโดยหลักเลี่ยงปัจจยั เสีย่ งและปฏบิ ัตติ ามปจั จัยปอ้ งกันเพอื่ การ มสี ุขภาพดี
ตลอดการดาเนินชวี ติ )

การสง่ เสรมิ สขุ ภาพดา้ นแม่ มติ ิการเตรยี มความพรอ้ มกอ่ นการเปน็ แม่ ประเด็นการเรยี นรู้
แนวทางดา้ นโภชนาการและอาหารเพือ่ ป้องกันปัจจัยเสี่ยงทสี่ ง่ ผลกระทบต่อพฒั นาการของตัวอ่อน
(continental anomalies) เชน่ กิจกรรมสง่ เสรมิ การให้วิตามินเสริมเหล็กและโฟลกิ (โครงการสาว
ไทยแกม้ แดง)

4

การ Imprement แนวทางการเตรียมความพรอ้ มกอ่ นการเปน็ แม่ โดยเรมิ่ จากหน่วยงาน
ภายในองค์กรสาธารณสขุ มกี รอบแนวทางการส่งเสรมิ ดงั นี้ 1) ดา้ นร่างกาย เชน่ กิจกรรมสง่ เสรมิ
การใหว้ ติ ามนิ เสริมเหลก็ และโฟลกิ (โครงการสาวไทยแกม้ แดง) 2) ดา้ นสังคม เช่น รว่ มกันให้
ข้อคิดเหน็ และคาเสนอแนะการใช้ชีวิตคู่ การดาเนินชีวติ ประจาวนั และขยายไปสู่การเตรียมความ
พรอ้ มก่อน การแต่งงานภายในเขตสุขภาพ

การเตรียมความพร้อมกอ่ นการเป็นแม่ บนวธิ ีคิดกิจกรรมโรงเรียนพอ่ แม่ โรงเรยี นคสู่ มรส
ซึง่ หลกั สาคญั ตอ้ งสอนให้เรยี นรกู้ ่อนเข้าส่รู ะยะต้งั ครรภ์ ทงั้ นี้ ปัจจบุ ันกจิ กรรมโรงเรยี นพอ่ แม่
ส่วนใหญจ่ ัดใหบ้ ริการในหญงิ ทตี่ ง้ั ครรภ์ท่ีมารบั บริการฝากครรภ์เป็นส่วนใหญ่ การแก้ไข โดยอาจปรบั
แนวสู่แนวทางโรงเรียนคูค่ รองหรอื โรงเรยี นคสู่ มรส

การใหส้ ่ือสารสุขภาพด้านต่างๆ ใหก้ ลมุ่ เป้าหมายผรู้ ับผลประโยชน์ โดยอาจใชเ้ ครอื ข่าย
อาสาสมัครสาธารณสขุ (อสม.) เพ่ือติดตามประชาชนในชมุ ชนท่กี าลงั จะแตง่ งาน เพอ่ื ส่ือสารองค์
ความรู้ในการเตรยี มพร้อมก่อนมบี ุตร

การสง่ เสริมสขุ ภาพตามแนวทาง พ.ร.บ. คชู่ ีวติ โดยมุง่ เนน้ เพื่อให้สังคมมีความสุข
การสง่ เสรมิ สขุ ภาพมิตริ า่ งกายดา้ นภาวะโภชนาการเกนิ ตัวอย่างแนวคดิ จากรายการ
โทรทัศน์ โดยมตี ้นแบบเปน็ ผู้ท่ีมนี ้าหนกั เกิน (ประมาณ 100 กโิ ลกรมั ) จากขอ้ มลู พบว่า มีแรงผลักดนั
ส่วนหนึ่งมาจากเหตุการณ์ถกู ปฏิเสธการรับผู้โดยสารของรถจกั รยานยนตร์ บั จา้ ง เปน็ ผลใหเ้ กดิ การ
ปรับเปลี่ยนพฤตกิ รรมจนนามาสู่การลดน้าหนกั และเสรมิ สรา้ งกลา้ มเน้อื เปน็ ผลสาเร็จ
จากแนวคิดดังกลา่ ว ฝากให้ศูนย์ฯ เตรียมตน้ แบบ เพอื่ เป็นตัวอย่างการขับเคล่ือนงาน
ประกอบดว้ ย ตน้ แบบการเตรียมความพร้อมกลุม่ แมแ่ ละเดก็ 0-5 ปี และตน้ แบบแนวทางการเล้ยี งดู
บตุ ร
การเลี้ยงลกู ของครอบครวั สญั ชาตเิ วียดนาม บรบิ ทสงั คม พบว่า มคี รอบครวั มากกว่า 1
ครอบครวั ลกั ษณะแบ่งพ้ืนท่พี กั อาศัย จากลกั ษณะการดแู ลเดก็ 0-5 ปี พบวา่ หากผูป้ กครองบาง
ครอบครัวต้องออกไปประกอบอาชีพ จะมผี ูป้ กครองของครอบครวั อ่นื รบั หน้าทดี่ ูแลเดก็ ของ
ครอบครวั อ่ืนๆ หรอื ผปู้ กครองหนง่ึ ครอบครวั จะให้การดูแลเดก็ ของครอบครัวอน่ื ๆ ไปพรอ้ มกัน อยา่ ง
เทา่ เทียมกันตามวยั บคุ คลผู้เลยี้ งดสู ร้างบรรยากาศทีเ่ ออ้ื ตอ่ การเล่นซงึ่ กระตนุ้ พัฒนาไปพร้อมกัน
ลักษณะเปน็ ครอบครัวพง่ึ พาดา้ นการเลีย้ งดูเด็ก ผลการประเมนิ พฒั นาการเดก็ พบว่า มพี ฒั นาการที่ดี
มีอัธยาศยั ดี มีทกั ษะการเขา้ สงั คมดีกวา่ เดก็ ไทย จงึ เสนอใหเ้ ลยี้ งดเู ดก็ ไทยด้วยวิธีการดังกลา่ วเพิม่ มาก
ขน้ึ
จากการใหข้ ้อมลู ของศูนย์พกั พิงพนื้ ทช่ี ายขอบ ดา้ นสถานการณก์ ารเขา้ รบั บริการวัคซนี
พบว่า ช่วงเชา้ สว่ นใหญ่เปน็ ประชาชนสญั ชาติ กัมพูชา ลาว เวียดนาม เข้ามารบั บรกิ าร โดย
ผปู้ กครองพาบตุ รมารบั บริการด้วยตนเอง เพราะผปู้ กครองมคี วามใสใ่ จ แตป่ ระชาชนคนไทยมาชว่ ง
บา่ ย (ประมาณ 4 โมงเยน็ ) บางรายฝากบตุ รมากับเพือ่ นบ้าน บางรายปยู่ ่าตายายนาหลานมารับ
บริการ เปน็ ผลใหเ้ ดก็ บางรายไม่ไดร้ บั วคั ซนี เนื่องจากวคั ซีนหมดลอ็ ตเบกิ ของวนั ดงั กล่าว

5

ด้านสถานการณ์พัฒนาเด็กด้วย DSPM พบว่า ผูป้ กครองเด็กตา่ งด้าวไมส่ ามารถอ่านหนงั สือ
DSPM ผูป้ กครองเดก็ ตา่ งดา้ วจงึ ขอความชว่ ยเหลอื จากแพทย์ให้ช่วยอธิบายรายละเอยี ดในหนงั สอื
รายละเอียดของรูปภาพซง่ึ บง่ บอกเกยี่ วกับวิธีพฒั นาการเดก็ ทาอยา่ งไร ทั้งน้ี มคี วามตรงข้ามกบั
ผปู้ กครองเดก็ ไทยซง่ึ ไมเ่ คยถามรายละเอยี ดเก่ยี วกบั เอกสาร DSPM

จากการลงพ้ืนที่ พบผู้ปกครองนาเด็กมาพบแพทย์เพื่อคดั กรองภาวะเสยี่ งจาก COVID-19
และทา throat swab จากการสังเกตพบสงิ่ ที่นา่ ดใี จ เนอ่ื งจากผู้ปกครองเดก็ นาสมดุ สีชมพมู าด้วยและ
ใชง้ านจนกระท่งั สมดุ เปอื่ ย ดังน้ัน ความคาดหวังตอ่ ผปู้ กครองเด็กไทยใหน้ าสมดุ สีชมพมู าพบแพทย์
และเรยี นรคู้ าแนะนาไปพรอ้ มกัน เช่น การใหค้ าแนะนาเลี้ยงลูกด้วยนมแมใ่ ห้ได้มากทส่ี ดุ คาแนะนา
เกี่ยวกับการรบั ประทานอาหารดีๆ

ด้านสง่ เสรมิ ภาวะโภชนาการโดยใช้โรงเรยี นหรอื สถานศึกษาเปน็ ฐาน เมอ่ื ถึงช่วงเวลาที่เดก็
เขา้ โรงเรยี น ต้องมีระบบชว่ ยจดั การส่ิงแวดลอ้ มใหเ้ อ้อื ตอ่ ภาวะโภชนาการทด่ี ี ฝากประเดน็ การค้นหา
กลวธิ กี ารจดั อาหารกลางวันในสถานศกึ ษาท่เี อือ้ ตอ่ สขุ ภาพเดก็ และประเด็นซึ่งตอ้ งอาศัยความรว่ มมอื
จากครูและชุมชน จะต้องไม่ขายอาหารทีท่ าใหเ้ ด็กรบั ประทานแล้วสุขภาพไม่ดี ดังนั้น แผนงานระดบั
โรงเรียนตอ้ งเป็นไปในลกั ษณะ Primordial prevention หมายความว่าปจั จัยเสีย่ งต่างๆ ต้องไมม่ แี ต่
แรก ลูกอม อาหารไมไ่ ด้มาตรฐาน ไม่ควรอยู่หนา้ โรงเรียน เราควรวางแผนจัดการอาหารหนา้
โรงเรียนเพอ่ื รองรับการซอื้ อาหารของเด็ก หรอื การสง่ เสรมิ ให้เดก็ บริโภคอาหารคณุ ภาพท่ีสง่ เสรมิ
ภาวะโภชนาการดจี ากรา้ นสะดวกซ้ือบรเิ วณโรงเรียน เปน็ ตน้

ตวั อย่างจากการลงพน้ื ที่โรงงานเอเอที โดยโรงงานเหลา่ นส้ี ามารถเป็นตวั อยา่ งพรอ้ มทจ่ี ะ
กลบั ไปพัฒนาชมุ ชนได้และสรา้ งระบบในโรงงานได้ ตัวอย่างการขบั เคลอ่ื นงานแม่และเดก็ ในโรงงาน
หากโรงงานดงั กล่าวตรวจพบการตงั้ ครรภ์ โรงงานจะทาการเปล่ียนประเภทงานจากงานหนักมา
ทางานเบา รวมทั้ง หลงั จากคลอดจะใหเ้ ล้ียงดบู ุตรตอ่ อกี 1 ปีและยงั คงรบั เงินเดือนตามเดิม

การให้ความสาคัญการตงั้ ครรภข์ องบคุ ลากรในหน่วยงานโรงพยาบาลหรือศูนยอ์ นามัยที่ 6
เมอื่ ทราบวา่ บคุ ลากรในหน่วยงานตงั้ ครรภ์ ควรได้รับการดแู ลเป็นพิเศษ ทง้ั น้ี ศูนย์ฯ ดาเนินงาน
Nursery ซ่งึ ดีมากแตต่ อนหลงั ยกเลกิ การดาเนินงานไป ถา้ มโี อกาสดาเนินงานไดใ้ หศ้ นู ย์ฯ ทบทวน
และกระตนุ้ การเปดิ สถานทร่ี บั เล้ียงเดก็ ของบคุ ลากร หากบคุ ลากรมบี ตุ รช่วงเดยี วกันหลายๆ คน
เพือ่ ใหพ้ อ่ แมผ่ ู้ปฏบิ ัติงานมคี วามสบายใจ

การดาเนินงาน Nursery ของหนว่ ยงานภายใตก้ ระทรวงสาธารณสุข ชว่ งหลังมักมี
หน่วยงานเขา้ มาประเมนิ และให้ข้อเสนอแนะวา่ ไมใ่ ช่บทบาทหนา้ ที่ ไมเ่ หมาะทจ่ี ะดาเนินการและไมม่ ี
มาตรฐาน จึงเสนอแนะใหห้ าแนวทางรว่ มกนั ทงั้ น้ี ทีผ่ า่ นมา วทิ ยาลัยพยาบาลเคยถูกเข้ามาประเมนิ
และช้ีแจงว่าไมใ่ ช่บทบาทหน้าทข่ี องวทิ ยาลัยพยาบาลท่ตี อ้ งทา Nursery แตเ่ หตุผลที่วิทยาลัย
พยาบาลทา Nursery เพ่อื ใหเ้ ด็กได้เรียนรู้ เพื่อเลี้ยงดบู ตุ รของเจ้าหน้าท่ี เสนอให้ตรวจสอบการจัดทา
Nursery หนว่ ยงานของกระทรวงสาธารณสขุ และไดม้ าตรฐานว่ามีท่ีใดบ้าง

6

กลมุ่ วัยเรียนวยั รุ่น ฝากประสานกบั ทางโรงเรียนหรอื สถานศกึ ษาเกย่ี วกับด้านโภชนาการ
ให้ตรวจสอบและเฝา้ ระวงั อาหารกลางวันของวัยเรียน จากการสังเกตพบว่า ไมม่ ีผักบา้ ง ผกั น้อยบา้ ง
อาหารดูแห้งๆ อาหารดูไม่น่ารบั ประทาน และหาแนวทางแกไ้ ขว่าควรทาอย่างไรถึงจะดีขน้ึ

กล่มุ วัยทางานควรเฝา้ ระวังเรอ่ื งโรคและภัยสขุ ภาพเพอื่ เตรียมความพร้อมก่อนการเขา้ สูว่ ัย
สูงอายุ รวมท้งั การให้กลมุ่ วัยทางานช่วยสง่ เสรมิ สุขภาพในกลุ่มวยั อน่ื ๆ

กลุ่มวัยผสู้ งู อายุประเดน็ เรื่องติดบา้ นติดเตียงเป็นหลัก ซง่ึ เปน็ เรอ่ื งทีเ่ ราทาได้ดี โดยเน้นยา้
การที่ครอบครัวมคี นตดิ บา้ นติดเตียงสักคนคอ่ นข้างเป็นปจั จยั ทีส่ ่งผลตอ่ ครอบครวั เป็นอยา่ งมาก
ดังนั้น จาเปน็ ตอ้ งมรี ะบบรวมท้ังบคุ คลเข้าไปชว่ ยสนบั สนนุ นอกจากน้ี ยังมีเรือ่ ง การเฝ้าระวังภาวะ
สมองเสอื่ ม โดยใชก้ ลยทุ ธ์สงั คมคิดเลข แนวทางการดาเนินงาน โดยขออนุญาตผอ่ นผนั กฎหมายการ
พนนั วงไพ่สาหรบั ผสู้ งู อายุ โดยตงั้ ความคาดหวังว่า “ต้องทาอยา่ งไรให้ชมุ ชนมรี ะบบหลายครัวชว่ ยกัน
ดูแลกลมุ่ เด็ก 0-5 ปี และกลมุ่ วยั สงู อายุ”

ประเดน็ สง่ิ แวดลอ้ ม ประกอบด้วย ดา้ นพัฒนาอนามัยส่ิงแวดล้อม โดยมุ้งค้นหากลวธิ เี พ่อื
จดั การส่ิงแวดลอ้ มใหป้ ลอดภยั ตอ่ สุขภาพ จากกรณศี ึกษาปญั หามลพษิ ด้านสารเคมี จากสถานการณ์
ฝนตกจนเกดิ นา้ ท่วมขงั ซึง่ ผา่ นมาไม่นานในพน้ื ทจี่ งั หวัดสมทุ รปราการ พบนา้ ทว่ มขังตามบรเิ วณ
พื้นดนิ มลี ักษณะเปน็ สีเขยี วมรกต ซึ่งแสดงใหเ้ ห็นถงึ แนวโนม้ การปนเป้ือนจากสารเคมี ขยะ ท่สี ะสม
อย่ใู นสง่ิ แวดล้อมพื้นทต่ี า่ งๆ เปน็ ตน้ การค้นหากลยุทธเ์ ปลีย่ นขยะ หรอื พน้ื ทบี่ า้ นทเ่ี กลื่อนกลาดดู
สกปรกให้กลายเป็นพ้ืนทป่ี ลกู ผกั ปลอดสารพิษ เพอื่ การรบั ประทานภายในครวั เรือน หรอื ปลูกผกั
บริเวณรอบรวั้ ปลกู ผักบรเิ วณดาดฟา้ ยกตัวอยา่ ง การนาขวดพลาสติกมาประยกุ ตใ์ ห้เป็นถาดปลกู ผัก
ในพน้ื ที่บ้าน ด้านสิง่ แวดลอ้ มภายในอาคารปลอดภัย โดยใช้หลัก 5 ส ประยกุ ตใ์ ช้ในในสถานท่ี
ทางาน ขยายไปสู่ชุมชน ต่อไป ทงั้ น้ี การจดั สง่ิ แวดลอ้ มให้ปลอดภัยเชื่อมประสานกบั งานสง่ เสรมิ
สุขภาพตามกลมุ่ วยั เพอ่ื ใหเ้ กดิ ระบบส่งเสริมสุขภาพอย่างครบวงจรตอ่ ไป รวมไปถงึ การจดั การ
ทรพั ยากรในชมุ ชนเพอ่ื ส่งเสริมโภชนาการชมุ ชนใหเ้ กดิ ประโยชน์ตอ่ เด็กวยั เรยี น กรณที บทวน
สถานการณ์ไข่ตม้ แกบ้ นวัดหลวงพอ่ โสธร จงั หวัดฉะเชิงเทรา ถูกทิ้งไปโดยสญู เปลา่ เป็นจานวนมาก

7

การจดั ทาแผนปฏบิ ตั ิการสง่ เสรมิ สขุ ภาพและอนามัยส่งิ แวดลอ้ ม ปงี บประมาณ 2564
กล่มุ สตรแี ละเดก็ ปฐมวยั นาเสนอโดย นางละเอยี ด ไชยวัฒน์ สานกั งานสาธารณสุขจังหวดั ชลบุรี
แผนบูรณาการปี 2564 เขตสขุ ภาพท่ี 6

กิจกรรม กลมุ่ เปา้ หมาย ระยะเวลา

1 ประชมุ แลกเปลยี่ นเรียนรูแ้ ละขบั เคลอ่ื นกลไกการ - คณะกรรมการ MCH 3 ครง้ั (ธ.ค.

ดาเนินงานคณะกรรมการสตรแี ละเดก็ ปฐมวยั MCH BOARD เขตสุขภาพท่ี 63/มี.ค. 64,

BOARD เขตสุขภาพที่ 6 6 ส.ค.64)

- ผรู้ ับผิดชอบงานแม่

และเดก็ ทกุ ระดบั เขต

6

2 ประชมุ การพฒั นาระบบการเฝา้ ระวงั การตาย - ผรู้ บั ผดิ ชอบงานแม่ 4 คร้งั (ต.ค.

มารดา เขตสขุ ภาพท่ี 6 และเด็ก เครอื ขา่ ย 63/ม.ค. 64,

สาธารณสขุ ทุกระดบั เม.ย.64, ก.ค.

เขต 6 64)

3 ประชมุ เชงิ ปฏบิ ัตกิ ารพฒั นาศกั ยภาพบุคลากร - ผรู้ ับผดิ ชอบงานแม่ พ.ย. 63, ก.พ.

สาธารณสุขในการใชเ้ ทคโนโลยีเพอื่ เฝา้ ระวังและ และเด็กทุกระดับ 8 64

ส่งเสริมสขุ ภาพมารดาในเขตสุขภาพที่ 6 (การใช้ จงั หวดั

โปรแกรม Save mom & ANC hpc)

4 ประชมุ เชิงปฏิบตั กิ ารแลกเปลี่ยนเรียนรกู้ ารพฒั นา - ผู้รบั ผดิ ชอบงานแม่ พ.ย. 63

นวัตกรรม “ระบบการเฝา้ ระวงั และคัดกรอง และเด็ก ทกุ ระดบั ใน

พัฒนาการเดก็ ปฐมวัยในพืน้ ที่” เขตสขุ ภาพที่ 6 พื้นท่ี เขตสขุ ภาพท่ี 6

5 สนบั สนนุ การประเมินมาตรฐานอนามัยแมแ่ ละเดก็ - โรงพยาบาลศนู ย์ -

(งบประมาณจากโรงพยาบาลรบั การประเมนิ )

6 พัฒนาหลกั สตู รการยกระดบั คณุ ภาพบรกิ าร - ผรู้ ับผิดชอบงานแม่ -

สขุ ภาพสตรีตงั้ ครรภ์ สาหรบั พยาบาล และเด็ก ทกุ ระดบั

(งบประมาณจาก ร.พ.ชลบรุ ,ี เขตสุขภาพที่ 6)

7 ขบั เคล่อื นงานสตรแี ละเดก็ ปฐมวัยร่วมกบั เครอื ข่าย - เครือข่ายทกุ ระดบั ท่ี -

ได้แก่ ทบทวนการตายมารดา, ติดตาม QOF PPA เก่ยี วข้องกบั สขุ ภาพแม่

แม่และเดก็ , MCH B จงั หวัด, SP, มหัศจรรย์ 1000 และเด็ก

วัน, สนามเด็กเล่นสร้างปัญญา, มาตรฐานสถาน

พัฒนาปฐมวยั ชาตแิ ห่งชาติ สงั กดั สธ.

8 พฒั นางานวชิ าการ เขตสุขภาพที่ 6 ได้แก่ - 8 จงั หวดั เขตสุขภาพ -

Preterm, การจัดการภาวะโลหติ จางจากการขาด ท่ี 6

ธาตุเหล็ก, ไอโอดนี , ประเมนิ พัฒนาการ Denver II

8

กจิ กรรม กลมุ่ เป้าหมาย ระยะเวลา
9 นเิ ทศ ติดตาม การดาเนนิ งานสตรีและเดก็ ปฐมวัย
- 8 จังหวดั เขตสขุ ภาพ รอบ 1 : ธ.ค.

ท่ี 6 63 - ก.พ. 64

รอบ 2 : ม.ิ ย. -

ส.ค. 64

แผนการดาเนินงานปี 2564 จงั หวดั ในเขตสุขภาพท่ี 6

จังหวัด โครงการ/กจิ กรรม

ชลบรุ ี 1 โครงการทุพโภชนาการเดก็ ปฐมวัย (เด็กอายุ 1-3 ปี)
2 ประสทิ ธิภาพของโปรแกรม save mom ตอ่ การลดความเสี่ยงระหว่างตง้ั ครรภ์
(วจิ ัย)

ระยอง 1 พฒั นารปู แบบการขับเคลื่อนงานแม่และเดก็ ปฐมวัย ระดบั อาเภอ “1 CUP 1
Product”

จันทบุรี 1 โครงการสร้างตาบลตน้ แบบเดก็ จันทฉ์ ลาด สขุ ภาพดี
1.1 พฒั นาการปฎบิ ตั งิ านเชงิ รกุ ในชมุ ชนของ จนท./แกนนา/อสม.แม่และเดก็
1.2 การแกป้ ญั หาภาวะโชนาการในหญงิ ต้ังครรภ์และเดก็ ปฐมวยั
1.3 การเฝ้าระวงั และสง่ เสรมิ พฒั นาการเดก็ ปฐมวัยแบบบรู ณาการทกุ ภาค

สว่ น
1.4 โปรแกรมพ่อแมส่ รา้ งลกู ฉลาด สขุ ภาพดี

2 โครงการเตรยี มความพร้อมกอ่ นตัง้ ครรภ์ สร้างครอบครัวคุณภาพ
2.1 การจ่ายยาเฟอโรโฟลกิ
2.2 โปรแกรมโรงเรยี นคู่สมรสคุณภาพ

ตราด 1 โครงการสรา้ งพอ่ แม่คุณภาพเพอื่ สร้างคนคุณภาพตามนโยบายมหศั จรรย์ 1000
วนั แรกของชีวิต
2 โครงการส่งเสรมิ ภาวะสงู ดีสมส่วนในเดก็ ปฐมวยั

สมุทรปราการ 1 โครงการพฒั นาเครือขา่ ย pnc แม่และเดก็ พ่อแม่คณุ ภาพ ลกู เกดิ รอดแม่
ปลอดภยั เด็กพฒั นาการสมวยั
2 โครงการมหัศจรรย์ 1,000 วนั บรู ณาการเครือขา่ ย
2.1 สนับสนนุ การมสี ว่ นร่วมของภาคเี ครอื ข่าย
2.2 ขับเคลอื่ นมหัศจรรย์ 1000 วนั
2.3 พัฒนาทมี ผู้จัดการสุขภาพเดก็ ระดบั ตาบล 13 แหง่

ฉะเชงิ เทรา 1 โครงการตาบลตน้ แบบเพื่อเด็กสดใส พฒั นาการสมวัย
1.1 พฒั นาเครือขา่ ยและรปู แบบในการปฏบิ ตั ิงานเชงิ รกุ ของ จนท./แกนนา/

อสม.

9

จงั หวดั โครงการ/กิจกรรม

ปราจีนบุรี 1.2 สนบั สนุนใหม้ ีกระบวนการแลกเปลี่ยนเรยี นร้รู ว่ มกนั เพือ่ สร้างแรงจูงใจให้
สระแก้ว เกิดการพัฒนางาน

1.3 เฝา้ ระวงั และสง่ เสริมพฒั นาการเดก็ ปฐมวยั แบบบรู ณาการทุกภาคสว่ น

1 โครงการตาบลบรู ณาการ เดก็ พฒั นาการดี สงู ดีสมสว่ น 1 อาเภอ 1 ตาบล

1 การสง่ เสริมและแก้ไขภาวะโภชนาการในเด็กปฐมวยั โดยการมสี ว่ นรว่ มของ
องค์กรปกครองสว่ นทอ้ งถ่ิน และผูป้ กครอง

1.1 แก้ไขภาวะโภชนาการในเดก็ อายุ ตา่ ว่า 3 ปี โดยสนบั สนุนใหเ้ ดก็ ท่มี ภี าวะ
ทุพโภชนาการ (น้าหนักนอ้ ยกวา่ เกณฑ์ ผอม และเตี้ย) ไดร้ ับนมสด รสจดื และไข่
ทุกวนั ต่อเนอื่ งอย่างนอ้ ย 6 เดอื น พรอ้ มทง้ั สง่ เสรมิ ใหผ้ ู้ปกครองมคี วามรูเ้ รือ่ ง

อาหารและโภชนาการสาหรับเด็กปฐมวัย
1.2 พัฒนาการจัดการอาหารกลางวนั คณุ ภาพและโภชนาการเด็กในศนู ย์

พัฒนาเดก็ เลก็

1.2.1 พฒั นาศักยภาพครใู ห้สามารถใชโ้ ปรแกรม Thai School Lunch
ในการจดั อาหารกลางวนั

1.2.2 พฒั นาศกั ยภาพทีมผู้ประเมิน/ตรวจรบั อาหารกลางวนั

1.2.3 พัฒนาศักยภาพผู้ประกอบอาหาร
1.2.4 จัดแผนการเรยี นร้เู ร่อื งอาหารสาหรบั เดก็
1.2.5 จดั โรงเรยี นพอ่ แม่ เพ่อื สง่ เสริมการเรยี นรดู้ ้านอาหารและ

โภชนาการของลกู รกั
1.2.6 ปรบั ปรงุ เครอื่ งช่ังนา้ หนัก ท่ีวัดส่วนสงู ให้ไดม้ าตรฐาน

1.3 สนบั สนุนการสร้างและใชส้ นามเด็กเลน่ สรา้ งปญั ญา เพื่อส่งเสรมิ ใหเ้ ดก็ ได้

มีกิจกรรมเคลอื่ นไหว พัฒนาการเรียนร้แู ละสว่ นสงู
1.4 ขยาย “ชวนลูกเลน่ ” ในศนู ยพ์ ัฒนาเดก็ เล็ก เพือ่ สง่ เสรมิ การมีสว่ นร่วม

ของผู้ปกครองในการส่งเสริมพฒั นาการเด็ก

ข้อเสนอแนะ
นายแพทยภ์ าณุวัฒน์ โสภณเลศิ พงศ์ ประธานคณะอนุกรรมการพัฒนาและขบั เคลอื่ นงาน

ส่งเสริมสขุ ภาพ 5 กล่มุ วยั ใหข้ ้อเสนอแนะว่า Cluster แมแ่ ละเดก็ เปน็ จดุ เรม่ิ ต้นของชีวติ ซ่งึ มี
ความสาคญั ในการสรา้ งการเจรญิ เติบโตตอ่ ทุกชว่ งวยั และกรมอนามัยใหค้ วามสาคญั อยา่ งมาก ตัง้ แต่
กอ่ นตง้ั ครรภ์จนถึงการตดิ ตามพฒั นาการเด็ก และอยากชวนสร้างเครอื ข่ายการดาเนนิ งานในส่วนของ
อปท. ใหท้ อ้ งถนิ่ เห็นความสาคัญและรว่ มดาเนนิ การสง่ เสรมิ สขุ ภาพแม่และเด็ก เน่อื งจากพื้นทม่ี ีการ
ดาเนินการใหท้ ้องถ่ินเหน็ ความสาคญั แลว้ แต่ยังไมเ่ กิดผลเทา่ ทค่ี วร จงึ อยากใหม้ จี ุดรว่ มกบั กรม
อนามัยในการขับเคลอ่ื นให้ท้องถน่ิ เล็งเห็นความสาคญั และมบี ทบาทดาเนินการใหป้ ระชนไดร้ ับสว่ นน้ี

10

จากสถานการณโ์ ควิด-19 ทาใหพ้ ืน้ ท่ีไดค้ ัดกรอง สารวจ ประชาชนหญงิ ตั้งครรภ์ได้มากข้นึ
เปน็ สิง่ ทที่ าไดด้ ี และได้รับความช่วยเหลือ สนบั สนนุ จากหลายภาคสว่ น และได้มีการประชาสัมพนั ธ์
ให้ความรูไ้ ดม้ ากขึ้น จึงอยากชวน อปท. เข้ามามสี ่วนรว่ ม การคัดกรองพฒั นาการเดก็ สามารถค้นหา
เด็กท่ีมีความเส่ยี งไดด้ ีขึ้น และสามารถค้นหาพบ และแกไ้ ขปญั หาได้เรว็ ขนึ้

การดาเนนิ งานยาน้าเสริมธาตเุ หลก็ มีแนวโน้มดีขึ้น แต่ IQ ยังไม่ดขี ้ึน ต้องใช้เวลาใน
กระบวนการดาเนินงานตดิ ตามประมาณ 2 ปี จึงจะสามารถวิเคราะหแ์ นวโนม้ ไดด้ ี ซง่ึ อยรู่ ะหว่างการ
คดิ Process ในการ Monitor และยงั เปน็ งานที่ตอ้ งทาอย่างตอ่ เนื่อง ควรใหค้ วามสาคญั กบั กลมุ่ แม่
และเด็ก เนอ่ื งจากมคี วามตอ่ เนอื่ งในแต่ละช่วงชวี ติ ในวัยเรยี น วยั รุ่น วัยทางาน และวยั ผู้สงู อายุ ส่งผล
ให้ในอนาคตทุกกลุม่ วัยจะมีปญั หาสขุ ภาพน้อยลง

นายแพทย์พนิต โลเ่ สถียรกจิ ผอู้ านวยการศนู ย์อนามยั ที่ 6 ให้ขอ้ เสนอแนะว่า การ
วเิ คราะหข์ อ้ มลู เชิงลกึ เพมิ่ มากขึ้น ทาใหท้ ราบท่ีมาจากตน้ ทางจนถงึ ปลายทาง กระบวนการจากการ
ทาแผน 5 กลุ่มวยั ตอ้ งการ 2 สว่ น คอื 1) กจิ กรรมของกรมฯ 2) กระบวนการวิเคราะหภ์ าพเขต โดยมี
ขอ้ มูลจากพืน้ ที่ ทท่ี าให้มขี ้อมลู ไดอ้ ยา่ งครอบคลมุ ในชวี ติ ของแม่และเดก็

กระบวนการยานา้ เสรมิ ธาตุเหล็ก เขตสขุ ภาพท่ี 6 มีการดาเนนิ งานไดด้ ขี นึ้ ใน จ. สระแกว้
สามารถทาได้ดีการมีขอ้ มลู มากขึ้นทาใหส้ ามารถวิเคราะหข์ อ้ มลู เชงิ ลกึ ได้มากขึน้ และมีการพฒั นา
ระบบการดาเนินงาน Denver II ทั้ง 8 จังหวัด เน่อื งจากปนี มี้ คี วามโดดเด่นดา้ นยานา้ เสรมิ ธาตุเหลก็
ทสี่ ามารถดใู นเรอื่ งพฒั นาการ IQ ของเด็กได้ และการขาดยาน้าเสรมิ ธาตุเดก็ มปี ัจจยั ตอ่ การ
เจริญเตบิ โตดา้ นพฒั นาการ อาจจะเปน็ แนวทางให้กรมสุขภาพจติ สนใจดาเนินการตอ่ ยอด จาก
สถานการณ์ 5 ปีทผี่ ่านมา เขตสุขภาพท่ี 6 ตัวชว้ี ัดแม่และเดก็ มีแนวโน้มการดาเนนิ งานทด่ี ขี ึ้นในทกุ
จงั หวัด โดยเปรียบเทียบกบั การดาเนินงานของ 12 เขต

11

กลุม่ วยั เรยี น นาเสนอโดย นางสาวศิริพร ดาราภมู ิ สานักงานสาธารณสุขจงั หวัดสระแก้ว
เดก็ วัยเรยี นมีความรอบรู้ด้านสุขภาพ เพ่อื ลดโรคอว้ นและปอ้ งกนั การเกิดโรคในวัยทางาน

โดย ลดปัจจัยเส่ยี งทางสขุ ภาพ เพิ่มมาตรการส่งเสรมิ สขุ ภาพระดับบุคคล/ ครอบครวั / ชมุ ชน/
โรงเรียน
แผนบูรณาการปี 2564 เขตสขุ ภาพที่ 6

กิจกรรม กลุม่ เป้าหมาย ระยะเวลา
1 ประชมุ เชิงปฏิบัตกิ ารขบั เคล่ือนแนวทางส่งเสรมิ - ศอ.6, จนท.สธ. ศธ. ไตรมาสท่ี 1
สขุ ภาพเดก็ วยั เรยี น อปท. ผปค. ไตรมาสท่ี 1
2 ประชุมแลกเปลยี่ นเรยี นรู้ ถอดบทเรียนการ - ศอ.6, จนท.สธ. ศธ. ไตรมาสท่ี 1
ดาเนินงานสง่ เสรมิ สขุ ภาพเดก็ วยั เรยี น อปท.ชมุ ชน ไตรมาสท่ี 1
3 รณรงคส์ ง่ เสรมิ ประชาชนรอบรู้ ฐานชีวิตใหม่ หา่ งไกล - ศอ.6, จนท.สธ. ศธ. ไตรมาสท่ี 2
โควิด19 ผปค. นร. ไตรมาสท่ี 1
4 ประชมุ พฒั นาศกั ยภาพภาคเี ครอื ข่าย เพื่อขบั เคลื่อน - ศอ.6 จนท.สธ. ศธ. ไตรมาสที่ 1
digital health platform ไตรมาสที่ 2-3
5 เยีย่ มเสรมิ พลัง และถอดบทเรยี นการดาเนินงาน - ศอ.6, จนท.สธ. ศธ.
โรงเรียนรอบรดู้ า้ นสุขภาพ อปท. ชมุ ชน -
6 ประชุมเชงิ ปฏิบตั ิการแนวทางการคดั กรองสุขภาพ - ศอ.6, จนท.สธ. ศธ.
เดก็ พเิ ศษ ผปค. นร. -
7 ประชมุ เชงิ ปฏิบตั ิการพัฒนาศกั ยภาพนักเรยี นแกนนา - ศอ.6, จนท.สธ. ศธ. -
เดก็ ไทยทาได้ ส่โู รงเรยี นรอบรู้ด้านสุขภาพ ผปค. นร. ตชด. -
8 ติดตาม ประเมินรบั รอง เยยี่ มเสรมิ พลงั - ศอ.6, จนท.สธ. ศธ.
ตชด. -
9 วิเคราะหก์ ารดาเนนิ งานการจดั เมนูอาหารกลางวัน - โรงเรยี นรอบร้ดู า้ น
ตามมาตรฐานThai School Lunch (ศูนย์ฯ รว่ มกับ 8 สุขภาพ 200
จังหวัด) โรงเรียน
10 ติดตาม ประเมนิ รบั รอง เยย่ี มเสรมิ พลงั เด็กพิเศษ - ศอ.6, จนท.สธ. ศธ.
(ศูนย์ฯ รว่ มกับ จนั ทบุรีและตราด) อปท. ผปค.
11 สืบค้น และสนบั สนนุ สอ่ื การออกกาลงั กายแบบ - ศอ.6, จนท.สธ. ศธ.
new normal (ศูนย์ฯ รว่ มกบั 8 จงั หวดั ) อปท.ชมุ ชน.
12 ประเมินรบั รอง โรงเรียนส่งเสริมสุขภาพระดบั เพชร - ศอ.6, จนท.สธ. ศธ.
(ศนู ยฯ์ รว่ มกบั ตราด ปราจนี บรุ ี สระแกว้ และ อปท. ผปค.
ฉะเชงิ เทรา)
13 นเิ ทศ ตดิ ตาม ประเมนิ รับรอง เย่ียมเสรมิ พลงั - ศอ.6, จนท.สธ. ศธ.
เครอื ข่ายเดก็ ไทยฟนั ดี (ศูนยฯ์ ร่วมกับ ปราจีนบุรี อปท. ผปค.
สระแก้ว และฉะเชิงเทรา)

12

กจิ กรรม กลมุ่ เปา้ หมาย ระยะเวลา
14 รณรงค์สื่อสารความรอบรดู้ ้านสุขภาพ “ดม่ื นมจืด - ศอ.6, จนท.สธ. ศธ. -
ยดื ความสูง” เนอื่ งในวนั ด่ืมนมโลก (ศนู ย์ฯ รว่ มกบั 8 อปท.ชมุ ชน.
จงั หวดั ) -
15 รณรงคส์ ือ่ สารความรอบรู้ด้านสขุ ภาพ - ศอ.6, จนท.สธ. ศธ.
วันเด็ก (ศูนย์ฯ รว่ มกบั 8 จงั หวดั ) อปท.ชุมชน.

แผนการดาเนนิ งานปี 2564 จงั หวดั ในเขตสขุ ภาพที่ 6

จงั หวดั โครงการ/กจิ กรรม

ชลบุรี - ประชมุ นโยบายสง่ เสริมสุขภาพเด็กวัยเรียน (ไตรมาสท่ี 1)

ระยอง - พฒั นาศกั ยภาพแลกเปล่ยี นเรียนรสู้ าหรบั สถานศึกษาจากการแพรร่ ะบาดโควดิ -
19 (ไตรมาสท่ี 1-2)
- การประเมิน HLS (ม.ิ ย. 2564)

จันทบุรี - สรา้ งโรงเรียนต้นแบบเด็กจันท์ ฉลาด สขุ ภาพดี (ธ.ค. 2563 – ม.ค. 2564)

ตราด - โครงการสรา้ งโรงเรยี นรอบรสู้ ู่เดก็ ไทยสขุ ภาพดจี งั หวดั ตราด (ธ.ค. 2563 – ม.ค.
2564)

สมทุ รปราการ - เครอื ขา่ ยเดก็ ไทยแกม้ ใส (ไตรมาสที่ 1)

ฉะเชงิ เทรา - ประชุมคณะกรรมการขบั เคลือ่ นงานส่งเสริมสุขภาพเด็กวัยเรียน จงั หวดั
ฉะเชิงเทรา (ปลี ะ 2 ครัง้ )

ปราจนี บรุ ี - คดั เลอื กโรงเรยี นต้นแบบสง่ เสริมมาตรการควบคมุ และปอ้ งกันการแพรร่ ะบาด
ของโรคติดเชื้อไวรสั โคโรน่า2019 (COVID19) รว่ มกับศธ.(เจา้ ภาพ) (ไตรมาสท่ี 1)

สระแกว้ - ประชุมพัฒนาระบบการเฝ้าระวัง ภาวะโภชนาการ เดก็ วัยเรียน และโรงเรียน
รอบรู้ดา้ นสุขภาพโภชนาการ สงู ดสี มสว่ น (พ.ย. – ธ.ค. 2563)
- Coaching การพัฒนาโรงเรยี นรอบรดู้ ้านส่งเสริมสขุ ภาพ โภชนาการดี สงู ดี สม
สว่ น (ม.ค. – ก.พ. 2563)

ขอ้ เสนอแนะ/ส่งิ ทต่ี อ้ งการสนับสนุนจากศนู ยอ์ นามัยที่ 6
1 จัดทา/จัดหาแนวทางปฏิบัติการตรวจฟันในโรงเรียนแบบ New Normal เพื่อเป็น

แนวทางปฏบิ ตั ริ ่วมกัน ในเขตสุขภาพที่ 6
2 สนับสนนุ ค่มู อื การปฏิบัติงานของนักเรียนแกนนา
3 จดั ทาแนวทางปฏิบัติการประเมนิ นักเรียนในโรงเรียนแบบ New Normal
4 ควรจดั ประชุมในโรงเรยี นตชด.ในช่วงปดิ เทอม

13

ข้อเสนอแนะ
นายแพทยภ์ าณวุ ัฒน์ โสภณเลศิ พงศ์ ประธานคณะอนกุ รรมการพัฒนาและขบั เคลื่อนงาน

ส่งเสรมิ สขุ ภาพ 5 กลมุ่ วยั ให้ข้อเสนอแนะวา่ กลุ่มวัยเรยี นมปี ระเดน็ ทน่ี า่ สนใจ คอื การติดตามกลุ่ม
เดก็ ท่มี ปี ัญหาในวัยเรียน เช่น ปญั หาทางสายตา การได้ยิน โภชนาการ ยงั มกี ระบวนการการแกป้ ัญหา
ไมช่ ัดเจน เนือ่ งจากพ้ืนทยี่ ังใหค้ าตอบไมไ่ ด้ชดั เจนวา่ หลงั จากทีเ่ ดก็ ไดร้ ับคาปรึกษา การแกไ้ ขปญั หา
และมีการปรับพฤตกิ รรมแลว้ เดก็ หายดหี รือไม่

นายแพทยพ์ นิต โลเ่ สถยี รกิจ ผอู้ านวยการศนู ยอ์ นามัยที่ 6 ให้ข้อเสนอแนะว่า ศูนยอ์ นามยั
ท่ี 6 มีกระบวนการทางานแบบ Life Course Approach เนอ่ื งจากทุกกลุม่ วัยมีการส่งเสรมิ สขุ ภาพท่ี
ตอ่ เนื่องกนั โดยเม่ือ 3 ปีกอ่ น ศูนยฯ์ มีวิจยั มขี ้อมลู สภาพปญั หาพ้ืนทเ่ี ขตสขุ ภาพท่ี 6 จึงเกดิ นโยบาย
ต่างๆ ทจี่ ะขบั เคล่ือนงานสง่ เสรมิ สขุ ภาพกล่มุ วัยเรยี น ไดแ้ ก่ 1) ภาวะซดี 2) สายตา การไดย้ นิ ภาวะ
โภชนาการ 3) ฟนั นอกจากน้ี ยาเมด็ เสรมิ ธาตุเหลก็ ยังมีผลตอ่ การเรยี นรูต้ ามวยั ตา่ งๆ และตอ้ ง
ดาเนนิ การตอ่ ไป

กลุ่มวยั รุ่น นาเสนอโดย นางกาญจนา วรรณะพาหุณ สานักงานสาธารณสขุ จังหวดั สมุทรปราการ

จากการวเิ คราะห์ขอ้ มลู สถานการณป์ ัญหาการตัง้ ครรภใ์ นวัยร่นุ เขตสขุ ภาพท่ี 6 และผลการ

ดาเนินงานประจาปี 2563 รอบ 6 เดือนแรก สามารถสรปุ วเิ คราะหผ์ ลการดาเนินงานการตงั้ ครรภใ์ น

วยั รุน่ ดงั นี้

ผลการดาเนนิ งานปี 2563

ผลการดาเนินงาน ระดับประเทศ ระดับเขตสขุ ภาพท่ี 6

1 อตั ราการคลอดมชี ีพในหญงิ อายุ 15-19 ปี 28.50 37.66

2 การต้งั ครรภซ์ ้าในหญงิ อายุ < 20 ปี 14.35 14.24

3 หญงิ อายุ < 20 ปี หลงั คลอดหรอื แท้งไดร้ บั 39.14 58.68
บริการคุมกาเนดิ ด้วยวิธสี มยั ใหม่

4 หญงิ อายุ < 20 ปี หลงั คลอดหรอื แทง้ ได้รับ 68.82 75.53
บริการคุมกาเนิดดว้ ยวธิ กี ึง่ ถาวร

ท่ีมา : HDC วนั ท่ี 10 มิถนุ ายน 63

ปัญหาและอปุ สรรค
1 ดา้ นนโยบาย การขบั เคลอ่ื นพ.ร.บ.การป้องกันและแก้ไขปญั หาการตั้งครรภใ์ นวัยรนุ่ พ.ศ.

2559
2 ด้านบุคลากร ขาดขวัญกาลังใจ ไม่ได้รับการสนบั สนนุ การดาเนนิ งาน

3 ดา้ นผรู้ ับบริการ ทศั นคตขิ องแม่วัยรุน่ ตอ่ การตงั้ ครรภ/์ คุมกาเนดิ การเขา้ ถงึ บรกิ ารข้อมลู
สุขภาพและใหค้ าปรกึ ษา

4 ด้านข้อมูล ความครบถว้ น ถกู ตอ้ ง และทนั สมยั ของขอ้ มลู HDC

14

เปา้ หมายการดาเนนิ งานปี 2564
1 อตั ราการคลอดในหญงิ อายุ 15-19 ปี ไมเ่ กนิ 32 ตอ่ พัน
2 การต้งั ครรภซ์ า้ ในหญงิ อายุ < 20ปี ไมเ่ กนิ ร้อยละ 13.5
3 ร้อยละของหญงิ อายุ < 20 ปี หลังคลอดหรอื แท้งได้รบั บรกิ ารคุมกาเนดิ ด้วยวิธีสมยั ใหม่

ร้อยละ 80
4 รอ้ ยละของหญงิ อายุ < 20 ปี หลงั คลอดหรอื แท้ง ไดร้ ับบริการคมุ กาเนดิ ด้วยวธิ กี ่งึ ถาวร

รอ้ ยละ 80

ท่มี า 1 การสารวจภาวะสุขภาพนักเรยี นในประเทศไทย พ.ศ. 2558 GSHS
2 HDC วันท่ี 10 มิถุนายน 63

แผนบรู ณาการปี 2564 เขตสขุ ภาพที่ 6

กจิ กรรม กลุม่ เป้าหมาย ระยะเวลา
-
1 ประชมุ เชงิ ปฏบิ ตั ิการ “แผนทที่ างเดิน - ภาคีเครอื ขา่ ย 5 กระทรวง
-
ยุทธศาสตร์การป้องกันและแก้ไขปญั หาการ หลัก ตาม พรบ.ฯ
ไตรมาสที่ 1-3
ตั้งครรภใ์ นวยั รนุ่ ” (SRM)

2 ศกึ ษาดงู านการจัดบรกิ ารท่เี ปน็ มติ รสาหรบั - จนท.สธ./สสจ./อปท. 8

วัยรุ่นในองค์การปกครองสว่ นทอ้ งถิน่ จงั หวดั /ศอ.6

(เทศบาลนครแหลมฉบงั )

3 ประชมุ คณะอนุกรรมการป้องกนั และแกไ้ ข - คณะอนุกรรมการระดบั

ปญั หาการตงั้ ครรภ์ในวัยร่นุ ระดบั จงั หวัด จังหวดั /จนท.สสจ.จานวน 8

จังหวดั ๆ ละ 2 ครง้ั /ศนู ย์

อนามัยท่ี 6

15

กิจกรรม กลุ่มเป้าหมาย ระยะเวลา
4 ประชุมเชงิ ปฏบิ ัติการพัฒนาศักยภาพการ - จนท.สสจ./รพศ./รพท./รพช./ ไตรมาสท่ี 1
ใช้ Application YFHS ในสถานบรกิ าร ศูนย์อนามัยที่ 6 จานวน 90 คน ไตรมาสท่ี 2-3
สาธารณสุข เขตสุขภาพท่ี 6
5 ประเมนิ รบั รองมาตรฐาน YFHS ฉบบั - จนท.สสจ./รพศ./รพท./รพช./ -
ปรบั ปรงุ ปี 2563 โดยใช้ Application YFHS ศนู ยอ์ นามัยท่ี 6 จานวน 8 ไตรมาสที่ 2
จงั หวดั
6 การทาข้อมูล QOF การคุมกาเนิดด้วยวิธี ไตรมาสที่ 2
สมัยใหม่ -
7 อบรม “นวตั กรรมการยตุ ิการต้งั ครรภท์ ่ี ไตรมาสที่ 3
ปลอดภัย” และพฒั นาเครือข่ายบรกิ าร - จนท. สาธารณสุข/จนท. ศนู ย์
ทางเลือกทีป่ ลอดภัยและสตรที ตี่ ้งั ครรภ์ไม่ อนามัยที่ 6 จานวน 60 คน ไตรมาสที่ 1-4
พร้อม
8 อบรม “ใหบ้ รกิ ารยาฝังคมุ กาเนิดสาหรบั - พยาบาล/จนท.สาธารณสุข/
พยาบาล และฟน้ื ฟูความรู้ “เทคโนโลยี จนท.ศนู ยอ์ นามัยท6่ี จานวน
วางแผนครอบครวั และการดูแลสุขอนามยั 60 คน
สตรี”
9 ประชุมเชงิ ปฏิบตั กิ ารแลกเปลย่ี นเรียนรกู้ าร - ภาคเี ครือข่ายการดาเนนิ งาน
ดาเนินงานป้องกันและแกไ้ ขปัญหาการ ภายใตพ้ .ร.บ.การปอ้ งกนั และ
ตัง้ ครรภ์ในวยั รนุ่ เขตสุขภาพท่ี 6 แกไ้ ขปญั หาการตัง้ ครรภใ์ น
วัยรุน่ พ.ศ.2559/จนท.ศูนย์
10 การศกึ ษาการตัง้ ครรภใ์ นวยั รุ่น เขต อนามยั ท6ี่ จานวน 70 คน
สขุ ภาพที่ 6 - จนท.สสจ./รพศ./รพท./รพช./
ศูนย์อนามยั ที่ 6 จานวน 8
จังหวัด

แผนการดาเนินงานปี 2564 จังหวดั ในเขตสขุ ภาพท่ี 6

จงั หวัด โครงการ/กิจกรรม
ชลบุรี
- ประชมุ เจ้าหน้าทแ่ี ละเครอื ข่ายผรู้ บั ผดิ ชอบงานวัยรนุ่
ระยอง - ประชมุ คณะทางานเพื่อการป้องกันและแกไ้ ขปญั หาการตงั้ ครรภใ์ นวัยรนุ่
- จดั ทาคูม่ ือการเรยี นการสอนเร่ืองเพศศึกษาและทกั ษะชวี ติ สาหรบั จนท.สา
จันทบรุ ี ธารณสขุ และสถานศึกษา
ตราด - พัฒนาการสร้างความรอบรู้สขุ ภาพด้านเพศ แบบ New Norma
- ตดิ ตามการขับเคลอ่ื น พรบ. ระดับตาบลทงั้ หมด 3 ตาบล คือ รพ.สต.สะตอ อ.
เขาสมงิ , รพ.สต.ทา่ พริก อ.เมอื ง, รพ.สต.ทงุ่ ยาว อ.บ่อไร่

16

จงั หวดั โครงการ/กจิ กรรม
- จัดทาคู่มือการเรยี นการสอนเรือ่ งเพศศึกษาและทกั ษะชวี ติ สาหรบั จนท.
สาธารณสขุ และสถานศึกษา

สมุทรปราการ - พฒั นาศักยภาพวทิ ยากรสื่อสารเรอื่ งเพศ ระหวา่ งวยั รุ่นและครอบครัว
ปราจีนบุรี - สรา้ งความรอบรู้ด้านสุขภาพสาหรับวัยรนุ่
สระแก้ว - ประชมุ ทีมผรู้ บั ผดิ ชอบงานส่งเสรมิ สุขภาพ กลุม่ วยั รุน่

- Coaching การพัฒนางานตามมาตรฐานใหมค่ ลินกิ วยั รนุ่ และอาเภออนามัย
เจรญิ พนั ธ์ุ

ขอ้ เสนอแนะ
นายแพทยภ์ าณวุ ฒั น์ โสภณเลิศพงศ์ ประธานคณะอนกุ รรมการพฒั นาและขับเคลือ่ นงาน

ส่งเสริมสุขภาพ 5 กลมุ่ วัย ใหข้ ้อเสนอแนะว่า การดาเนินงานของกลมุ่ วัยร่นุ มีการวเิ คราะห์ขอ้ มลู ดี
กระบวนการดาเนินงาน มี intervention ทีด่ ี โดยเฉพาะอยา่ งย่งิ เรอื่ งการคมุ กาเนดิ ซง่ึ ถอื วา่ มาถกู
ทางในการทาให้แนวโน้มการตัง้ ครรภใ์ นวยั รนุ่ ลดลง ในประเดน็ ท่มี ีการนาเสนอ กรณีหญงิ ต้งั ครรภเ์ ป็น
แมว่ ัยร่นุ และเดก็ ที่เกิดมาก็จะกลายเป็นแมว่ ยั รุ่นด้วยนนั้ จากประสบการณ์ทพ่ี บมากบั ตัวที่แมพ่ าลูก
มาฝังยาคุมกาเนดิ นน้ั อยากใหม้ ีการ intervention ตอ่ ว่า แมว่ ยั รนุ่ ทม่ี กี ารต้ังครรภแ์ ละคลอดน้ัน การ
ดแู ลเลีย้ งลกู ของแม่วัยรุน่ เป็นอย่างไร เราจะตดั วงจรการตงั้ ในวัยรนุ่ นไี้ ดอ้ ยา่ งไร เพือ่ แก้ไขปญั หาใน
กลุ่มน้ตี อ่ ไป

นายแพทยพ์ นติ โล่เสถยี รกิจ ผอู้ านวยการศูนยอ์ นามยั ที่ 6 ให้ขอ้ เสนอแนะวา่ การ
ดาเนนิ งานของกลุ่มวัยรุน่ ถอื ว่าเปน็ กรณตี วั อยา่ งทม่ี ีการใส่ intervention ทถี่ กู ต้อง ทาให้มองเห็น
ภาพการดาเนินงานการกาหนดเป้าหมายของการดาเนนิ งานทีช่ ัดเจน มกี ารกาหนด key successes
ทีด่ ีในเร่อื ง การพฒั นาระบบการป้องกนั และแกไ้ ขปญั หาการต้งั ครรภใ์ นวยั ร่นุ และมีการขบั เคลอื่ น
การดาเนินงานแผนท่ีวางไวอ้ ย่างตอ่ เน่ืองในปตี อ่ ไป

17

กลมุ่ วัยทางาน นาเสนอโดย นางสาววริยา บุญทอง และนางสาวศศมิ าภรณ์ อม่ิ ชม ศูนยอ์ นามัยท่ี 6
แผนบรู ณาการปี 2564 เขตสขุ ภาพที่ 6

กจิ กรรม กลมุ่ เป้าหมาย ระยะเวลา
ไตรมาสที่ 1
1 ประชมุ เชิงปฏบิ ตั กิ าร “ขบั เคล่อื น 10 - ผรู้ ับผดิ ชอบของ สสจ. /สสอ. /รพ.
ไตรมาสท่ี 2
Package ในสถานประกอบการ” ต่างๆ ไตรมาสท่ี 1

- ผูร้ บั ผดิ ชอบของ สสอ. และ รพ.สต. ไตรมาสที่ 2
ไตรมาสท่ี 1
ตา่ งๆ 8 อาเภอ (จังหวัดละ 1 อาเภอ)
ไตรมาสที่ 2
- จนท.ศูนยอ์ นามยั ท่ี 6 ไตรมาสที่ 1

- วทิ ยากร

2 นเิ ทศ ติดตามการดาเนินงาน - สานักงานสาธารณสขุ จังหวัด

“ขับเคลอื่ น10 Package ในสถาน - สสอ.ทเี่ ปน็ พ้นื ท่ีเขา้ รว่ มประชุม

ประกอบการ” (ประชุมเชิงปฏบิ ัตกิ าร)

3 ประชมุ เชิงปฏบิ ัติการ “ขบั เคล่ือน - ผูร้ บั ผิดชอบของ สสจ. /สสอ. /รพ.

ครอบครัวไทยออกกาลังกายเพอื่ ตา่ งๆ

สขุ ภาพ” - ผรู้ ับผิดชอบของ สสอ. และ รพ.สต.

ตา่ งๆ 8 อาเภอ (จงั หวัดละ 1 อาเภอ)

- จนท.ศนู ย์อนามยั ท่ี 6

- วทิ ยากร

4 นิเทศ ติดตามการดาเนนิ งาน - สานกั งานสาธารณสุขจังหวดั

“ขับเคลอื่ นครอบครัวไทยออกกาลงั กาย - สสอ.ทเี่ ป็นพืน้ ที่เข้าร่วมประชุม

เพื่อสุขภาพ (ประชมุ เชงิ ปฏบิ ัตกิ าร )

5 ประชุมเชงิ ปฏบิ ตั กิ าร “การพฒั นา - ผู้รบั ผิดชอบของ สสจ. /สสอ. /รพ.

ศักยภาพในการดาเนนิ งานปรบั เปลี่ยน ต่างๆ

พฤติกรรมทั้งชุมชนและรายบคุ คลด้วย - ผรู้ ับผิดชอบของอาเภอๆ4คน

DPAC ” ประกอบด้วย รพ.สต. 2 แห่ง สสอ.

และ รพ.ช.

- จนท.ศนู ยอ์ นามยั ท่ี 6

- วทิ ยากร

6 นเิ ทศ ตดิ ตามการดาเนนิ งานของ - สานกั งานสาธารณสุขจงั หวดั

DPAC (ประชมุ เชงิ ปฏบิ ตั กิ าร) - สสอ./ รพ.ต่างๆ ทเี่ ป็นพ้นื ทเี่ ขา้ รว่ ม

ประชุม

7 ประชมุ เชิงปฏบิ ัตกิ าร “พฒั นารปู แบบ - ผู้รับผดิ ชอบของ สสจ.สสอ.

การเตรียมความพร้อมเขา้ สผู่ สู้ งู อายขุ อง - ผู้รบั ผิดชอบของโรงพยาบาลต่างๆ

วัยทางานตอนปลาย” ข้ึนไป ชุมชน 8 อาเภอ

- วิทยากร

18

กิจกรรม กลุ่มเปา้ หมาย ระยะเวลา
ไตรมาสท่ี 2
- จนท.ศนู ย์อนามยั ท่ี 6
ไตรมาสท่ี 3
8 ประชมุ เชิงปฏิบตั กิ ารชีแ้ จงและทา - ผรู้ บั ผิดชอบของ สสจ.สสอ.

ความเขา้ ใจในการนารปู แบบการเตรียม - ผรู้ ับผดิ ชอบของ รพ.ช และรพ.สต.

ความพร้อมเขา้ สูผ่ สู้ ูงอายุของวยั ทางาน ต่างๆในชุมชน 8 อาเภอ

ตอนปลาย ไปดาเนินการในพนื้ ท่ี - วิทยากร

- จนท.ศูนยอ์ นามัยที่ 6

9 ประชุมเชงิ ปฏิบตั กิ ารการนารปู แบบ - สสจ./รพ.ช/ชนุ ชนของแต่ละอาเภอ

การเตรยี มความพร้อมเขา้ ส่ผู สู้ งู อายุของ ท่ีเข้าร่วมประชมุ

วัยทางานตอนปลาย ไปดาเนินการใน

พืน้ ท่ี

แผนการดาเนนิ งานปี 2564 จงั หวัดในเขตสขุ ภาพที่ 6

จังหวดั โครงการ/กิจกรรม
สระแก้ว
- ประชุมเชิงปฏบิ ัตกิ ารพฒั นางานสง่ เสริมการออกกาลงั กาย และปลกุ ฟืน้ คืนชีพ
DPAC

ขอ้ เสนอแนะ
นายแพทยพ์ นติ โล่เสถียรกิจ ผอู้ านวยการศูนย์อนามัยท่ี 6 ใหข้ ้อเสนอแนะว่า

การขับเคลอ่ื นการดาเนินงานสง่ เสรมิ สขุ ภาพกล่มุ วยั ทางานสขุ ภาพดี (ฉลาดรอบรู้ มงุ่ ส่แู ขง็ แรง
เปลย่ี นแปลงอยา่ งภาคภูม)ิ และผลักดันรปู แบบการดาเนนิ งาน DPAC โดยวิเคราะห์จากสถานการณ์
ปี พ.ศ.2561 BMI ปกติ อายุ18-59 ปี รอ้ ยละ52.14 รอบเอวปกตทิ ร่ี อ้ ยละ 60.47 (HDC วนั ที่
20 ก.ค. 63) มีพฤติกรรมทพี่ งึ ประสงคใ์ นเร่ืองกนิ ผกั รอ้ ยละ 30 ไมเ่ ตมิ เค็ม ร้อยละ 30 ไม่ดม่ื หวาน
รอ้ ยละ 18.02 PA รอ้ ยละ 22 นอนอย่างมคี ุณภาพรอ้ ยละ 62 และดูแลช่องปากร้อยละ 61 (H4U
ปี 2562) มีเปา้ หมายใหม้ กี ารลงทะเบยี นออกกาลงั กาย จานวน 98,212 (ร้อยละ 88.49) ขบั เคล่อื น
การออกกาลงั กาย 10 package ในสถานประกอบการและขบั เคลื่อนการดาเนินงานโครงการ
พระราชดารติ ามแผนงาน รอ้ ยละ 40 มีการพัฒนาความรพู้ ฤตกิ รรมสุขภาพในวัยทางานรปู แบบชีวิต
วิถใี หม่ เพอ่ื เตรยี มความพรอ้ มเขา้ สูผ่ สู้ ูงอายคุ ณุ ภาพ ได้วเิ คราะห์ใชก้ ระบวนการ PIRAB ในการพฒั นา
เครอื ข่ายคณะกรรมการขบั เคล่ือนการดาเนนิ งานสง่ เสรมิ สุขภาพและคุณภาพชวี ิตในสถาน
ประกอบการภาคตะวันออก คณะกรรมการ CHPPO วัยทางาน และเครอื ขา่ ยเจา้ หนา้ ทปี่ ลอดภยั ,
นักทรัพยากรบคุ คล และพยาบาลในสถานประกอบการ รวมทง้ั ในระดบั พ้นื ท่ี องค์กร และชุมชน และ
สรา้ งกระแสผา่ นสงั คมออนไลน์ สาวไทยแก้มแดงด้วยวติ ามนิ แสนวิเศษ สือ่ สารผา่ นการประชมุ ของ
งานทรัพยากรบคุ คลในสถานประกอบการและคณะกรรมการจังหวดั Safety Network พัฒนา
ศกั ยภาพเจ้าหนา้ ทีส่ าธารณสุขทกุ ระดบั และสรา้ งความรอบรู้ดา้ นสขุ ภาพผา่ น IT และ Platform

19

ระดบั ต่างๆ และจากการดาเนินงานผ้รู บั ผิดชอบไดร้ ับทราบปญั หาในระดับพนื้ ที่ ประเด็น ขาด
การดาเนินงานท้ังองค์กร/ชมุ ชนไรพ้ ุงและ DPAC ทต่ี ่อเนอื่ ง การสง่ เสริมสขุ ภาพวยั ทางานยงั ไมเ่ ข้าถึง
ในสถานประกอบการ ไม่มรี ปู แบบทชี่ ดั เจนในการดแู ลสุขภาพของวัยทางานที่ชัดเจนในแต่ละชว่ งวัย
ทางาน ตอนตน้ -ตอนกลาง-ตอนปลาย การลงทะเบยี นและสง่ ผลกา้ วท้าใจ ทร่ี ะบบยงั ไมเ่ สถยี ร เพอื่
ส่งผลใหม้ กี ารพัฒนาความรู้พฤตกิ รรมสุขภาพในวัยทางานรปู แบบชีวิตวิถีใหม่ เพอื่ เตรยี มความพรอ้ ม
เขา้ สู่ผสู้ งู อายคุ ณุ ภาพ และขับเคลอ่ื นการออกกาลังกาย ขบั เคลอ่ื น 10 package ในสถาน
ประกอบการ และขับเคลอื่ นการดาเนนิ งานโครงการพระราชดารติ ามแผนงาน และมีชุมชนตน้ แบบ
การออกกาลงั กายจงั หวดั ละ 1 แห่ง

กล่มุ วยั ผูส้ ูงอายุ นาเสนอโดย นางสาวนฤมล พรหมบญุ สานักงานสาธารณสุขจงั หวัดฉะเชงิ เทรา
แผนบรู ณาการปี 2564 เขตสุขภาพที่ 6

กจิ กรรม กล่มุ เป้าหมาย ระยะเวลา
1 ประชมุ ขับเคลอ่ื นการดาเนนิ งานระบบการ - ผู้รบั ผิดชอบงานผู้สงู อายุ ไตรมาสที่ 1
ดูแลผสู้ งู อายรุ ะยะยาว เขตสขุ ภาพ ท่ี 6 สสจ./ศูนย์วชิ าการเขตฯ
- กรมวชิ าการ/และเครือข่าย ที่ ไตรมาสที่ 2
2 พัฒนาพื้นทต่ี ้นแบบการดาเนินงานส่งเสรมิ เกีย่ วข้อง ไตรมาสท่ี 2
สขุ ภาพแบบผสมผสาน Long Term Care - ผู้รบั ผิดชอบงานผสู้ งู อายุ
และIntermediate Care ระดบั ชุมชน สสจ. ไตรมาสที่ 3
3 ประชมุ เชิงปฏบิ ัตกิ ารสง่ เสริมป้องกันการ ไตรมาสที่ 2
พลดั ตกหกลม้ ของผสู้ งู อายุ เขตสุขภาพที่ 6 - ผ้รู บั ผดิ ชอบงานผูส้ งู อายุ
สสจ./ศูนย์วชิ าการเขตฯ ไตรมาสท่ี 3
4 ประชุมเชิงปฏิบัตกิ าร”ขับเคล่อื นระบบการ - กรมวชิ าการ/และเครอื ข่าย ที่
สง่ เสรมิ ปอ้ งกนั การพลดั ตกหกลม้ ของผู้สงู อายุ เกีย่ วข้อง
เขตสุขภาพที่ 6 - ผรู้ บั ผิดชอบงานผ้สู งู อายุ
5 ประชุมเชิงปฏบิ ัติการขบั เคล่ือนการ สสจ. 8 จังหวดั
ดาเนนิ งานสง่ เสรมิ สขุ ภาพการดแู ลผ้สู งู อายุ
รายบุคคลในชุมชน (Individual wellness - ผรู้ บั ผดิ ชอบงานผ้สู งู อายุ
plan) สสจ./ 8 จงั หวัด
6 แลกเปลย่ี นเรียนรู้ การพัฒนาระบบดูแล - แกนนาชมรมผู้สงู อายุ
สุขภาพผสู้ งู อายรุ ะยะยาว เขตสขุ ภาพที่ 6
- ผู้รบั ผิดชอบงานผสู้ งู อายุ
สสจ./ 8 จังหวดั
- แกนนาชมรมผู้สงู อายุ

20

กิจกรรม กลุม่ เป้าหมาย ระยะเวลา
-
7 เย่ียมเสรมิ พลัง นเิ ทศ ตดิ ตามผลการ - ผู้รับผดิ ชอบงานผู้สงู อายุ
ไตรมาสท่ี 1
ดาเนินงานดแู ลดา้ นสขุ ภาพผู้สงู อายรุ ะยะยาว สสจ. 8 จงั หวัด ไตรมาสท่ี 2
ไตรมาสท่ี 1
(Long Term Care) ในชุมชน เขตสขุ ภาพที่ 6
ไตรมาสท่ี 2
8 ประชมุ เชงิ ปฏบิ ตั ิการ”การขบั เคล่อื น - ผรู้ บั ผิดชอบงาน สสจ/สสอ. 8
ไตรมาส 2
ธรรมนูญพระสงฆ”์ เขต 6 จงั หวดั ไตรมาสท่ี 3

9 อบรมพระคลิ านปุ ัฎฐาก - พระสงฆ์แกนนา

10 ประชมุ เชงิ ปฏิบัติการ - คณะกรรมการดาเนนิ งาน

“แนวทางการดาเนินงานทนั ตสาธารณสขุ เขต ทนั ตสาธารณสุขเขตสุขภาพท่ี 6

สขุ ภาพท่ี 6” - ผู้รับผดิ ชอบงานทนั ตฯ จาก

สสจ. 8 จงั หวดั

10 ประชมุ เชงิ ปฏบิ ัตกิ ารพฒั นาศกั ยภาพ - คณะกรรมการดาเนนิ งาน

เครือข่ายและสง่ เสรมิ สขุ ภาพผสู้ งู อายุ ดา้ นทันต ทันตสาธารณสขุ เขตสขุ ภาพท่ี 6

สาธารณสุขระดับพ้ืนที่ เขตสขุ ภาพท่ี 6 - ผู้รับผดิ ชอบงานทันตฯ จาก

สสจ. 8 จังหวดั

11 ประเมิน/คัดเลือกผสู้ งู อายสุ ขุ ภาพฟนั ดี - ผสู้ ูงอายุทม่ี ีอายุ

80-89 ปี/ 90 ปขี นึ้ ไป

12 แลกเปลย่ี นเรยี นรู้การพฒั นางานทนั ต - คณะกรรมการดาเนินงาน

สาธารณสุข เขตสุขภาพที่ 6 ทนั ตสาธารณสุขเขตสขุ ภาพที6่

- ผู้รับผดิ ชอบงานทันตฯ จาก

สสจ. 8 จงั หวัด

แผนการดาเนินงานปี 2564 จังหวดั ในเขตสุขภาพที่ 6

จงั หวดั โครงการ/กิจกรรม
ชลบรุ ี
1 ผ้สู ูงอายกุ ลมุ่ Active aging
- พัฒนาชมรมผสู้ งู อายุ ส่งเสรมิ กจิ กรรมทางกาย “ป้องกนั ภาวะสมองเสอื่ ม หกลม้
ในชมรมผสู้ งู อายุ”
- ชมรมนาร่อง ชะลาชรา ชีวายนื ยาว
2 ผสู้ งู อายกุ ลุ่มภาวะพง่ึ พงิ (LTC)

- พัฒนาตาบล LCT ให้ผา่ เกณฑ์
- พฒั นาทมี ประเมนิ ตาบล LTC
3 กลมุ่ เฉพาะ (พระสงฆ์)
- พฒั นาวัดสง่ เสริมสุขภาพ
- อบรมพระคลิ านปุ ัฐฐาก

21

จังหวดั โครงการ/กจิ กรรม
ระยอง 1 ผสู้ งู อายกุ ลมุ่ Active aging

- จดั กจิ กรรมนารอ่ งชะลอชรา ชีวายนื ยาว
- พฒั นาชมรมผสู้ ูงอายุต้นแบบผ่านเกณฑค์ ุณภาพ
2 ผสู้ ูงอายกุ ลมุ่ ภาวะพง่ึ พงิ (LTC)
- อบรมฟ้นื ฟู CG
- ประเมินตาบล LTC พนื้ ท่ีเข้าร่วมโครงการใหม่
3 กลมุ่ เฉพาะ (พระสงฆ)์
- นาร่องอบรมพระคลิ านปุ ัฐฐาก (อ.เมอื ง/ อ.บา้ นคา่ ย)
- ประเมนิ วัดสง่ เสรมิ สุขภาพ
- คดั กรองสขุ ภาพพระสงฆ์/ปรบั เปลีย่ นพฤติกรรมสุขภาพกล่มุ พระสงฆ์
จันทบรุ ี 1 ผูส้ งู อายกุ ลุม่ Active aging
- ขับเคลอื่ นการดาเนนิ งาน “แนวทางการส่งเสรมิ สุขภาพดี ชะลอชรา ชีวายนื ยาว
(Health Promotion & Prevention Individual Wellness Plan)
2 ผสู้ ูงอายกุ ลมุ่ ภาวะพงึ่ พงิ (LTC)
- เยี่ยมเสรมิ พลงั
3 กลมุ่ เฉพาะ (พระสงฆ์)
- ประชุมคณะกรรมการขับเคล่ือนธรรมนญู สขุ ภาพพระสงฆ์
- อบรมพระคิลานปุ ฎั ฐาก รุ่น4
- คัดกรองสขุ ภาพพระสงฆ์
- ประชุมแลกปลย่ี นเรียนรูพ้ ระคลิ านปุ ฎั ฐาก
ตราด 1 ผสู้ งู อายกุ ลุ่ม Active aging
- อบรมทกั ษะการสง่ เสริมสขุ ภาพ เพื่อป้องกันภาวะสมองเสอ่ื ม และภาวะหกล้ม
ในผู้สงู อายุ จานวน 200 คน
- ส่งเสรมิ สนับสนุนการดาเนนิ งานชมรมผู้สงู อายุตน้ แบบ
2 ผสู้ ูงอายกุ ลุม่ ภาวะพงึ่ พิง (LTC)
- แลกเปลยี่ นเรียนรเู้ พอื่ คัดเลอื ก (ตาบล LTC ดีเด่น/ ชมรมผู้สงู อายดุ เี ด่น/
นวตั กรรมด้านการดูแล/ สง่ เสรมิ สุขภาพผ้สู งู อายุ/ CM-CG ดเี ด่น/ ผสู้ งู อายดุ เี ดน่
- เยีย่ มเสริมพลังตาบล LTC ทเ่ี ข้าโครงการใหม่
3 กลมุ่ เฉพาะ (พระสงฆ์)
- อบรมพระคลิ านปุ ัฏฐาก ตาบลละ 1 รปู (เขตจดั อบรมให)้
สมทุ รปราการ 1 ผสู้ งู อายกุ ลุม่ Active aging
- “ชะลอชรา ชวี ายนื ยาว” ชมรมต้นแบบ 2 ชมรม
- ดาเนนิ งานพลดั ตกหกลม้ อาเภอละ 1 ชมรม
- บรู ณาการสง่ เสรมิ สุขภาพรว่ มกบั อปท. ในการดาเนนิ การชมรมผ้สู งู อายุ
2 ผสู้ ูงอายกุ ลมุ่ ภาวะพงึ่ พงิ (LTC)

22

จังหวัด โครงการ/กจิ กรรม
ฉะเชิงเทรา
- ดาเนินงานตามโครงการดแู ลผู้สงู อายรุ ะยะยาว (Long Term Care) ในกลุ่ม
ปราจนี บุรี ผ้สู งู อายทุ ี่มภี าวะพง่ึ พงิ
3 กลมุ่ เฉพาะ (พระสงฆ)์

- อบรมพระคลิ านปุ ัฏฐากทกุ อาเภอ ร้อยละ 100
- ตรวจสขุ ภาพพระสงฆใ์ นวดั สง่ เสริมสุขภาพทุกวดั
- ประเมินวัดสง่ เสรมิ สขุ ภาพทกุ วัด

1 ผู้สงู อายกุ ลมุ่ Active aging
- ขับเคลอ่ื นการดาเนนิ งานสง่ เสรมิ สุขภาพผ้สู งู อายุ (Individual wellness plan)
ในพ้นื ทเี่ ปา้ หมาย(2ชมรม 1 อาเภอ) เพอื่ ขยายสู่อาเภออ่ืนๆ

2 ผสู้ งู อายกุ ลุม่ ภาวะพงึ่ พงิ (LTC)
- ประชมุ วางแผนการดาเนนิ งานและเป้าหมายการดาเนินงาน ปี 2564
(ผูร้ บั ผิดชอบงานสสอ./รพ.)

- ฟน้ื ฟู CG
- แลกเปลยี่ นเรยี นรพู้ นื้ ทตี่ ้นแบบการดาเนินงาน LTC บูรณาการกบั งาน อสค./
อสม. หมอประจาบ้าน

- ติดตามเยย่ี มเสรมิ พลังการดาเนินงาน LTC 11 อาเภอ ในจังหวดั ฉะเชิงเทรา
3 กลมุ่ เฉพาะ (พระสงฆ)์
- ดาเนินงาน obesity war 8 จังหวดั ในวดั โดยใชธ้ รรมนญู สุขภาพพระสงฆ์

ในสว่ นของสาธารณสขุ
- สรา้ งแกนนาพระภกิ ษสุ งฆ์ พระคิลานปุ ัฏฐาก เพมิ่ 1 อาเภอ
- คัดกรองสขุ ภาพพระสงฆ์ ร้อยละ 100 ของวัด

- รณรงคต์ กั บาตรอยา่ งไรให้ไดบ้ ญุ
- พฒั นาวัดให้เป็นวัดสง่ เสรมิ สขุ ภาพ

1 ผูส้ ูงอายกุ ลุ่ม Active aging

- การสง่ เสริมสุขภาพดี ชะลอ ชรา ชวี ายนื ยาว อาเภอละ 1 ชมรม
- ส่งเสรมิ การออกกกาลงั กายเพอ่ื ป้องกันพลัดตกหกลม้
- พฒั นาชมรมผสู้ ูงอายใุ หผ้ ่านเกณฑ์

2 ผสู้ งู อายกุ ลุ่มภาวะพงึ่ พงิ (LTC)
- แลกเปลยี่ นเรยี นรู้การดาเนินงาน LCT
- สรา้ งและพฒั นาศูนย์บรกิ ารผสู้ ูงอายุ

- อบรม CG (ใหม่/ ฟ้นื ฟ)ู
3 กลมุ่ เฉพาะ (พระสงฆ์)
- อบรมพระอสว.

- พฒั นาวดั สรา้ งเสรมิ สุขภาพ

23

จงั หวดั โครงการ/กิจกรรม
สระแกว้
1 ผู้สูงอายกุ ลุ่ม Active aging
- สาขาสมาคมสภาผสู้ ูงอายุสัญจรฯ 3 เดือน/ครง้ั
- ชมรมไม่ลม้ ไมล่ มื + ชะลอชราระดบั ตาบล + ร.ร.ผสู้ ูงอายุ (อปท.,กองทุนตาบล,

สสส.)
- สมชั ชาสุขภาพระดบั จงั หวัด 4 มิติ พืน้ ทีต่ น้ แบบ 2 อาเภอ/2 ตาบล
2 ผสู้ งู อายกุ ลุ่มภาวะพง่ึ พิง (LTC)

- ประชุมขับเคลอื่ น โปรแกรม 3C (CM, CG, CP, CC)
- ตดิ ตามการบรหิ ารจัดการงบ LTC อปท.
- อบรมฟื้นฟู CG

- อบรมนกั บรบิ าลชุมชน
- ประชุมจัดตัง้ ศนู ย์กายอปุ กรณ์ที่วดั 2 วัด (ปจั จบุ นั มี 3 วัด)
3 กลมุ่ เฉพาะ (พระสงฆ)์

- ประชุมขบั เคลื่อนธรรมนญู สขุ ภาพพระสงฆ์
- อบรมพระคลิ านปุ ัฏฐาก
- ประเมินวดั สง่ เสรมิ สุขภาพและวดั รอบรสู้ ุขภาพ

- วดั ร่วมพัฒนาชุมชน (บวร.)

ข้อเสนอแนะ
นายแพทยภ์ าณุวฒั น์ โสภณเลศิ พงศ์ ประธานคณะอนกุ รรมการพัฒนาและขบั เคลอ่ื นงาน

ส่งเสริมสขุ ภาพ 5 กลมุ่ วยั ให้ข้อเสนอแนะว่า กระบวนการจดั การสขุ ภาพเนน้ การพฒั นา ชุมชน
ครอบครวั ทอ้ งถ่ินใหเ้ ห็นความสาคัญ เพอ่ื ทจ่ี ะไดด้ งึ งบประมาณสนับสนุนแต่ละชุมชน เมอ่ื ชมุ ชนเขม็
แขง็ เครือขา่ ยเข็มแขง็ เกิดความยง่ั ยืน ความย่ังยน่ื ไม่ไดอ้ ย่ทู ี่การคดั กรอง แต่อยทู่ ่ีครอบครัว ชุมชน
และท้องถิ่นจะเห็นความสาคัญ และรว่ มมือกนั ในการดูแลผสู้ งู อายตุ ้องอาศัยภาคเี ครอื ข่ายเข้ามามี
ส่วนร่วม เราจะทาอย่างไรให้ IMC ดี ลดคนเปน็ LTC ภาคีเครอื ข่ายต้องเขา้ มามสี ว่ นร่วมเพราะเราทา
เองไม่ไหว ต้องนาชุมชนเรามามสี ่วนร่วม ใหเ้ กดิ กระบวนการดา้ นสขุ ภาพจรงิ ๆ ชมุ ชนที่มคี วามเข็ม
แข็งจะทาใหเ้ กดิ การต่อยอดงานได้ดขี ึน้ ปจั จบุ นั ท่ีหลายแหง่ เรมิ่ มโี ครงการในเร่ือง กาย อปุ กรณ์ เข้า
มาดูแลผสู้ งู อายุเป็น ชุมชนต้นแบบอยากใหม้ ที กุ พ้นื ทเ่ี กิดชุมชนผ้สู ูงอายุขนึ้ เน้นความยั่งยนื งานท่ีทา
อยอู่ ยากใหม้ กี ารต่อยอดใหช้ มุ ชนเกดิ ความเขม้ แขง็

นายแพทยพ์ นติ โล่เสถยี รกิจ ผอู้ านวยการศูนยอ์ นามยั ที่ 6 ใหข้ ้อเสนอแนะว่า ในเร่อื ง
กระบวนการของผสู้ ูงอายจุ ะเปน็ อกี แบบทใี่ ชข้ อ้ มลู จากสาธารณสุขและในพ้ืนท่ีมาวิเคราะห์ใหเ้ หน็ ถงึ
ประเด็นปญั หา และความรอ้ ยเรียงที่เปน็ ขอ้ ดขี องผสู้ งู อายทุ ม่ี ีการวิเคราะห์ หาจุดทจี่ ะเล่น จดุ เน้นท่ี
ประคองและคอ่ ยหาขอ้ มลู เพมิ่ เตมิ ในเรอื่ งนนั้ เช่น การวเิ คราะหข์ ้อมลู ในสถานการณผ์ สู้ งู อายทุ ี่มี
ผสู้ งู อายตุ ดิ บ้านติดเตียงเพมิ่ มากข้ึน ทาใหส้ ะทอ้ นเหน็ ถงึ การดูแลผ้สู งู อายซุ ง่ึ จะเป็นประโยชน์

24

ความสาคัญในการทางาน ข้อมลู การล้มจะทาใหเ้ ห็นปัญหาท่ีจะนามาแก้ไข กลมุ่ ผสู้ งู อายมุ ีการ
กระบวนการทางานคอ่ นขา้ งดี มองเห็นกระบวนดาเนินงานศนู ย์อนามยั ท่ีจะทามอี ะไรบา้ ง จังหวดั แต่
ละจงั หวดั มปี ระเด็นไหนบา้ งทจ่ี ะดาเนนิ งาน ประเดน็ รวมของศูนย์ฯ และจังหวดั ท่จี ะดาเนนิ งาน
รว่ มกัน ทาใหล้ ดความซบั ซอ้ นในการดาเนินงาน โดยมแี ผนการดาเนินงาน ดังนี้

ไตรมาสที่ 1 เนน้ การจัดประชมุ การดาเนนิ งานท้งั หมด
ไตรมาสที่ 2 เนน้ ตดิ ตามผลการดาเนนิ งาน
ไตรมาสท่ี 3 การเก็บตกงานจากกรม จากพื้นที่
ไตรมาสท่ี 4 เน้นเรื่องการทาแผน
กระบวนการวางแผนท่ีดีต้ังแตต่ น้ จะมองเหน็ ทศิ ทางการดาเนนิ งานได้ชัดเจน กลุม่ ผสู้ งู อายุ
เป็นตัวอย่างทดี่ ีในเรือ่ งของกระบวนการการดาเนนิ งาน การใช้ขอ้ มลู การวิเคราะหข์ ้อมลู มีการนา
ขอ้ มลู ทง้ั ของกรมอนามัยและพ้ืนท่มี าเปน็ ตัวกาหนดแผนการดาเนินงาน

กลุ่มพัฒนาอนามยั สิง่ แวดลอ้ ม นาเสนอโดย นายอนนท์ เทวานาครี สานกั งานสาธารณสุขจงั หวัด
ฉะเชิงเทรา

แผนบูรณาการปี 2564 เขตสขุ ภาพท่ี 6

กิจกรรม กล่มุ เป้าหมาย ระยะเวลา
1 การพัฒนาระบบฐานขอ้ มลู และเฝา้ ระวังดา้ นอนามยั สงิ่ แวดล้อม --
ในพืน้ ท่เี สยี่ ง
2 พฒั นายกระดบั มาตรฐานดา้ นสุขาภบิ าลอาหารและน้า ในสถาน --
ประกอบการประเภทสถานทจ่ี าหน่ายอาหาร
--
3 ส่งเสริมการสร้างต้นแบบสถานประกอบการประเภทสถานท่ี
จาหน่ายอาหาร --

4 พฒั นาสถานบรกิ ารเพื่อพกั อาศยั ชวั่ คราวฯ และสว้ มสาธารณะ --
ตามมาตรฐานดา้ นอนามยั สิ่งแวดล้อม --
5 พัฒนาองค์ความรู้ และนวัตกรรมสาหรบั พน้ื ที่ SEZ (ประปา)
--
6 ขับเคล่ือนมาตรการทางกฎหมายเพอ่ื การจัดการด้านอนามยั
สง่ิ แวดลอ้ มในเขตพฒั นาเศรษฐกจิ พเิ ศษ --
7 สง่ เสริมและพฒั นาระบบบรกิ ารคณุ ภาพอนามัยสง่ิ แวดล้อมของ --
องค์กร
8 เฝ้าระวงั คณุ ภาพนา้ บรโิ ภคในโรงเรยี น กพด. --

9 สนบั สนนุ ตดิ ตาม เยีย่ มเสรมิ พลงั การพฒั นาระบบการจัดการ
คณุ ภาพน้า สขุ าภบิ าล และสุขอนามัยในโรงเรยี น กพด.
10 ขบั เคลื่อนการดาเนนิ งานพฒั นาคณุ ภาพระบบบรกิ ารอนามัย
สิ่งแวดล้อมองคก์ รปกครองสว่ นท้องถิ่น (EHA)

25

กิจกรรม กลมุ่ เปา้ หมาย ระยะเวลา
- -
11 ขับเคล่อื นการดาเนนิ งานดา้ นอนามัยสงิ่ แวดลอ้ มในองค์กร - -
ปกครองส่วนทอ้ งถิน่ และชมุ ชน เพอื่ ท้องถน่ิ ชมุ ชนน่าอยู่ - -
- -
12 ขบั เคล่ือนและบังคบั ใชก้ ฎหมายวา่ ดว้ ยการสาธารณสุขเพือ่ - -
สนับสนุนการดาเนินงานอนามัยสงิ่ แวดล้อมของพื้นที่ - -
- -
13 การเฝ้าระวังคณุ ภาพนา้ บริโภค - -
ในพ้นื ที่เขตสุขภาพท่ี 6

14 พัฒนาและยกระดบั ประปาหมบู่ ้านใหผ้ า่ นเกณฑค์ ณุ ภาพประปา
ด่ืมได้ กรมอนามยั

15 พัฒนาระบบฐานขอ้ มลู ระบบควบคมุ กากับ การเฝา้ ระวงั และ
ประเมนิ ผลกระทบตอ่ สุขภาพจากการจัดการมลู ฝอยท่ไี มถ่ กู ตอ้ ง

16 ยกระดบั การพัฒนาอนามยั สง่ิ แวดล้อมของสถานบรกิ ารการ
สาธารณสุขใหเ้ ป็นไปตามกฎหมาย

17 พฒั นาระบบการตรวจการอนามยั สงิ่ แวดลอ้ มในสถานการณ์
COVID-19 ร่วมกบั หน่วยงานทเี่ ก่ยี วข้อง

18 สง่ เสริม/สนบั สนนุ ใหส้ ถานประกอบกจิ การดาเนนิ งานตาม
มาตรการและแนวปฏิบัติด้านอนามัยสง่ิ แวดลอ้ ม ในสถานการณ์โรค
COVID-19 และชวี ิตวิถใี หม่ ร้อยละ 80 (ผา่ น TSC)

แผนการดาเนนิ งานปี 2564 จังหวดั ในเขตสขุ ภาพที่ 6

จงั หวดั โครงการ/กจิ กรรม
สมทุ รปราการ - เพ่ือสรา้ งความรอบรูใ้ หก้ ับชมุ ชนและ ประชาชนทุกกลมุ่ วยั ในการลดและปอ้ งกนั

สุขภาพในพ้นื ทเ่ี สีย่ ง

26

ขอ้ เสนอแนะ
นายแพทยภ์ าณวุ ฒั น์ โสภณเลิศพงศ์ ประธานคณะอนกุ รรมการพฒั นาและขบั เคล่อื นงาน

สง่ เสรมิ สุขภาพ 5 กลมุ่ วัย ใหข้ ้อเสนอแนะวา่ ใหม้ ีการผลกั ดนั งาน GREEN & CLEAN HOSPITAL
และขยะตดิ เชื้อมากขึ้น เนอ่ื งจากในระยะ 3-5 ปี ขา้ งหน้าจะมกี ารเคลอื่ นย้ายประชากรวัยแรงงาน
ดงั นั้น ให้เตรยี มแนวทางการดาเนนิ งานใน Setting เพื่อรองรับการเปล่ยี นแปลง โดยมกี ารขบั เคลื่อน
ผ่านองค์การปกครองส่วนทอ้ งถิ่น และให้พ้ืนท่ีวิเคราะหต์ นเองในประเด็นดา้ นส่ิงแวดลอ้ ม และให้
เตรยี มความพร้อมหากมกี ารระบาดของโรคตา่ งๆ

นายแพทยพ์ นิต โลเ่ สถียรกิจ ผอู้ านวยการศูนยอ์ นามยั ท่ี 6 ใหข้ ้อเสนอแนะวา่ ใหม้ แี ผน
รองรบั ขยะ ติดเชื้อและสิง่ ปฏกิ ูลท่จี ะเพิม่ ข้ึน วิเคราะห์ประเดน็ ปัญหาท่ีจะเกดิ ขน้ึ ในอนาคตและ
จัดทาแนวทางการแกไ้ ข รวมทงั้ ให้มีการบรู ณาการงานสง่ เสริมสุขภาพและงานอนามัยสง่ิ แวดลอ้ มใน
การออกพ้นื ทรี่ ว่ มกัน

นายแพทยพ์ นิต โลเ่ สถียรกจิ ผูอ้ านวยการศูนย์อนามัยที่ 6 นาเสนอ “เป้าหมายการดาเนินงาน
ศูนยอ์ นามยั ท่ี 6 ปีงบประมาณ 2564”

จากการดาเนนิ งานในชว่ ง 2-3 ปที ี่ผา่ นมา ขอขอบคุณคณะทางานสง่ เสรมิ สุขภาพทกุ กลมุ่
วัย รวมถึงคณะทางานดา้ นอนามยั สงิ่ แวดล้อมทุกท่าน การประชมุ จัดทาแผนร่วมกันทาใหเ้ หน็
กระบวนการดาเนินงานที่ชัดเจน และไดท้ ราบแผนการดาเนนิ งานในแตล่ ะปี จากการประชุมหารือกบั
ทีมงานศูนยอ์ นามยั ที่ 6 ในเร่อื ง การดาเนนิ งานทผ่ี า่ นมา หากเราพจิ ารณาจากวสิ ัยทัศน์ พันธกิจ ของ
ศนู ยอ์ นามัยนัน้ เป้าหมายการดาเนนิ งานคือการพฒั นาและสรา้ งนโยบายขบั เคลื่อนในภาพเขตสุขภาพ
พัฒนากลไกการทางาน และการพฒั นางานวิจยั และขอ้ มลู โดยมภี าคีเครอื ข่ายเขตสุขภาพท่ี 6
ร่วมขับเคล่ือนกระบวนการดาเนินงาน โดยศูนยม์ ีการดาเนนิ งาน ดังน้ี

1. การดาเนินงานวจิ ยั และข้อมลู ระดับเขต
- ศกึ ษารูปแบบการสง่ เสรมิ พัฒนาการเดก็ ปฐมวยั ไทยแบบองค์รวม
- ศกึ ษารปู แบบการสง่ เสรมิ “สงู ดีสมสว่ น ฟนั ไม่ผ”ุ เดก็ วยั เรียนเขตสขุ ภาพที่ 6
- การขบั เคลอ่ื น พรบ.การปอ้ งกันและแก้ไขการต้งั ครรภใ์ นวยั รุ่น พ.ศ. 2559 ในเขต

สขุ ภาพท่ี 6
- การเตรียมความพร้อมเข้าสู่วัยสงู อายุของวัยทางานตอนปลายในเขตสขุ ภาพท่ี 6
- ศึกษาสถานการณร์ ะบบบาบัดพยาธแิ ละคลอลฟิ อรม์ แบคทเี รียในน้าท้ิงและกาก

ตะกอน ระบบบาบดั สง่ิ ปฏกิ ลู ในพน้ื ทพ่ี ฒั นาเศรษฐกิจ ศนู ยอ์ นามัยที่ 6
- สถานการณ์และปจั จยั ท่ีสมั พนั ธก์ บั การปนเปอ้ื นคลอลฟิ อรม์ แบคทเี รียของ

รา้ นอาหารในพนื้ ทรี่ ะเบียงเศรษฐกจิ ตะวันออก (EEC)
- ภาวะสขุ ภาพและพฤติกรรมสุขภาพทพี่ ึงประสงคข์ องผู้สงู อายุเขตสขุ ภาพท่ี 6

27

2. พฒั นาระบบกลไกการทางาน
- ผลกั ดนั จดั ตั้ง คณะกรรมการ 5 กลมุ่ วยั ในเขตสขุ ภาพที่ 6
- จดั ประชมุ แผนการดาเนนิ งานสง่ เสรมิ สขุ ภาพกบั จงั หวดั ปลี ะ 3 ครั้ง
- รว่ มกบั สปสช. ในการพจิ ารณางบ PP และ QOF ในระดับเขต
- การนิเทศงานแบบชีเ้ ปา้ (HAPPEN Scoring)

3. การพฒั นานโยบาย
- ยาน้าเสริมธาตเุ หล็กในเดก็ ปฐมวยั
- การพัฒนาความร้โู รงเรยี นพอ่ แม่ (ANC HPC) ผา่ นสอ่ื IT
- การพัฒนาการดาเนินงานการปอ้ งกันการคลอดก่อนกาหนดในเขต
- การพัฒนาระบบการใช้ IT ในการลงข้อมลู DSPM

ภาคผนวก

29

แบบประเมินความตอ้ งการ/ความคาดหวงั ของภาคีเครอื ข่ายต่อการทางานของศูนย์อนามยั ท่ี 6
1. ท่านตอ้ งการใหศ้ ูนย์อนามยั ท่ี 6 จดั ระบบที่เอื้อตอ่ การปฏบิ ัติงานของทา่ นอยา่ งไร

1.1 การบรหิ ารงาน การติดต่อประสานงาน
- ต้องการให้ศนู ย์อนามยั ท่ี 6 เป็นศนู ย์กลางของทกุ กลมุ่ วยั
- มกี ารประสานงานในระดับกระทรวงให้ชดั เจน / นโยบาย แนวทาง และเครอื่ งมือ ควร

มีความชัดเจนไมม่ ีการเปลยี่ นแปลง ก่อนทจี่ ะนาไปสู่ข้นั ตอนการปฏบิ ัติ (implement) ควรประสาน
หรือแจง้ สสจ. ให้เป็นทางการ เพอ่ื ใหจ้ งั หวดั ดาเนินการและเตรียมแผนต่อไปได้

- การประสานงานไดร้ บั ความร่วมมอื อย่างดี สะดวก และขอให้เพมิ่ การติดต่อ
ประสานงานผา่ นช่องทาง Line อกี หนงึ่ ชอ่ งทาง

- การประสานงานกบั เครือขา่ ยแตล่ ะครั้ง ใหม้ กี ารสนบั สนนุ แบบฟอร์มตรวจการ
ประเมิน เอกสารท่ีเกย่ี วข้องใหพ้ รอ้ มในคราวเดยี วกัน และการจดั สง่ รายงานหรอื เอกสารใหก้ บั พนื้ ท่ี
ให้มกี ารแยกเอกสารแตล่ ะหมวดหมใู่ หช้ ัดเจน ในส่วนข้อมลู ทศ่ี ูนย์ฯ ตอ้ งการ เปน็ ขอ้ มลู ทส่ี ามารถดไู ด้
จากโปรแกรม ขอให้ดาวน์โหลดกอ่ นให้จงั หวัดรายงาน

- การบรู ณาการร่วมกันระหวา่ งกลมุ่ สง่ เสรมิ สุขภาพและอนามยั ส่ิงแวดลอ้ ม เพอ่ื ลดเวลา
ทางานของจงั หวัด และควรมอบหมายงานให้กบั เจ้าหน้าที่แบบต่อเนอ่ื งไมเ่ ปลยี่ นแปลงบอ่ ย

1.2 ข้อมลู สถานการณ์ฯ ผลการวิจยั
- การคืนข้อมลู สถานการณ์การวเิ คราะห์ข้อมลู เชิงลกึ ผลการวจิ ัยทีต่ อบสนองตามความ

ตอ้ งการไดร้ วดเร็ว ทันเวลา ขอ้ มลู ทนั สมยั เป็นปัจจุบัน สจู่ ังหวัด อาเภอ เพ่ือชีเ้ ปา้ พ้นื ที่ และ
ขอ้ เสนอแนะในการพฒั นาแก่จงั หวัด

- คนื ข้อมูลผลการวิจยั ทเ่ี กี่ยวข้องกบั ผสู้ งู อายุในระดบั ตาบล อาเภอ เพ่ือใหพ้ ้ืนทน่ี า
ขอ้ มูลไปปรบั ใช้ในการพฒั นางาน และสนับสนุนใหเ้ กดิ งานวจิ ยั LTC ในพ้ืนที่

- พฒั นาองค์ความรู้ด้านงานวิจยั สมยั ใหมท่ เ่ี ป็นปจั จบุ นั เป็นผ้นู าในการจดั ทารายงาน
การวจิ ยั (ศูนย์ฯ เปน็ แกนนา) โดยการอบรมเปน็ 3 ระยะ เพือ่ ใหจ้ งั หวดั ไดม้ ผี ลงานวจิ ัยสาหรบั สง่
ประเมินในระดับทส่ี ูงขึน้

- ควรปรบั ขอ้ มลู สถานการณง์ านอนามัยส่ิงแวดลอ้ มทีจ่ งั หวดั ได้รายงานไป ให้เป็น
ข้อมลู ปจั จบุ นั ก่อนสง่ ใหก้ บั จงั หวดั เพอื่ รายงานขอ้ มลู ในครั้งต่อไป

1.3 วชิ าการ องคค์ วามรู้ที่จาเปน็ (Critical Knowledge) ทต่ี ้องการไดร้ ับการพฒั นา
- องค์ความรูใ้ หม่ๆ ทจี่ าเปน็ และสอดคล้องกบั สถานการณ์
- ความรดู้ ้าน IT
- ด้านโภชนาการทสี่ ามารถเชือ่ มโยงได้ทุกกลมุ่ วัย
- ดา้ นกฎหมายทเี่ ก่ยี วข้อง / พ.ร.บ.การสาธารณสุข

30

- การประเมินผลกระทบสงิ่ แวดลอ้ ม ท่ีมผี ลต่อสขุ ภาพ/การตอบโต้ภัยจากมลพษิ
สง่ิ แวดลอ้ ม เชน่ PM 2.5

- การเฝา้ ระวงั สขุ ภาพจากผลกระทบสง่ิ แวดล้อม
- ดา้ นผู้ประเมนิ Instructor ระบบบรกิ ารอนามยั สิ่งแวดล้อมสาหรับ อปท.
- รูปแบบการประเมนิ ผลกระทบตอ่ สุขภาพ (HIA) และขัน้ ตอนการดาเนนิ งาน
- กระบวนการสร้างพลงั ใหท้ าในรูปทมี สง่ เสริมสขุ ภาพและอนามัยส่งิ แวดลอ้ ม
- ดา้ นอนามัยสง่ิ แวดล้อม ภายใตส้ ถานการณ์ COVID และสอดคล้องกบั บรบิ ทของ
เขตสุขภาพท่ี 6

2. ท่านตอ้ งการให้ ศนู ยอ์ นามยั ท่ี ๖ สนับสนุนเรือ่ งใดบ้าง
- การจัดประชมุ ใหท้ กุ หนว่ ยบริการอยา่ งทั่วถึง เพ่ือได้ทราบถงึ แนวทางหรือความรู้ใน

การปฏบิ ัตงิ านจากกระทรวงพรอ้ มๆ กนั
- งานอนามยั สิง่ แวดลอ้ มมีการประชมุ แบบแลกเปล่ยี นเรยี นรู้ระหวา่ งจงั หวดั เพ่ือลด

เวลาการเรยี นรูใ้ นการทางาน
- ส่อื /อปุ กรณ์/ค่มู อื ท่ที นั สมยั และมจี านวนเพยี งพอ
- แนวทางปฏบิ ตั กิ ารตรวจฟันในโรงเรยี นแบบ New Normal เพอ่ื เป็นแนวทาง

ปฏิบัติรว่ มกัน ในเขตสุขภาพที่ 6
- คูม่ ือการปฏบิ ตั งิ านของนักเรียนแกนนา
- แนวทางปฏบิ ัติการประเมนิ นกั เรยี นในโรงเรยี นแบบ New Normal
- สือ่ ประชาสมั พันธใ์ นการดาเนนิ งานตา่ งๆ
- สนบั สนุนวิชาการ วิทยากร

- ควรจดั ประชมุ ในโรงเรยี นตชด. ช่วงปดิ เทอม
- เพิ่มช่องทางการประชมุ ผา่ นระบบออนไลน์
- เป็นทปี่ รกึ ษาในการศึกษาผลกระทบจากมลพิษสง่ิ แวดลอ้ มในพ้ืนท่ี และเม่อื จังหวัดพบ
ปัญหาการดาเนนิ งาน ตอ้ งการให้ศูนยฯ์ มาเปน็ ท่ปี รึกษาใหก้ บั จงั หวัดไดท้ ุกเวลา
- จดั ให้มเี วทีแลกเปล่ยี นเรียนรู้ และจัดอบรมอย่างสม่าเสมอ
- การวเิ คราะห์ขอ้ มลู โครงการต่างๆ เพื่อนาไปใชใ้ นการปฏบิ ตั งิ าน เช่น กา้ วท้าใจ
- ศนู ยอ์ นามัยท่ี 6 ควรประสานกับสว่ นกลาง (กรมอนามยั ) ในการประสานความร่วมมอื
กับองคก์ าร ปกครองส่วนทอ้ งถน่ิ
- ติดตามความก้าวหน้าการดาเนินงานพระคลิ านุปัฏฐากในพนื้ ที่ เพอื่ กระตุ้นผลการ
ดาเนินงานแบบบรู ณาการ
- เม่ือจดั ประชมุ /อบรม ใหเ้ บิกคา่ ใช้จา่ ยในการเดนิ ทางไปราชการโดยใชง้ บประมาณ
จากศูนยอ์ นามยั ที่ 6

31

- สนบั สนุนการจดั ทารายงานการวิจัยและวารสารศูนย์อนามัยที่ 6 เพ่ือเปน็ แหล่งตีพิมพ์
การตรวจแนะนาและการตรวจประเมนิ งานตามตัวชี้วัดของเขตสขุ ภาพที่ 6

- ลดการประชมุ ในลักษณะ การประชุมกลุม่ ทต่ี อ้ งระดมความคดิ เหน็ ในประเด็นเดิมๆ

3. ชอ่ งทางใดท่ที ่านเขา้ ถงึ ข้อมูลวิชาการของศูนย์อนามัยท่ี 6 ไดส้ ะดวกท่ีสุด
- สะดวกทกุ ช่องทาง ได้แก่ LINE, โทรศพั ท,์ เวบ็ ไซตศ์ นู ย์อนามยั ท่ี 6 และ facebook

fanpage

4. ปัญหา / อุปสรรค และ ขอ้ เสนอแนะ
- มีความสับสนในประเดน็ Focal point ของแตล่ ะเรอ่ื ง เขตสขุ ภาพที่ 6 พยายาม

ผลักดันใหจ้ งั หวัดเป็น Focal point แตใ่ นหลายๆ กิจกรรมซ้าซ้อนกบั ศูนย์อนามัยที่ 6 จึงต้องการให้
ศนู ย์อนามัยที่ 6 หรอื ศนู ย์วชิ าการเป็นเจา้ ภาพ Focal point

- การจัดการกจิ กรรมก้าวทา้ ใจที่ไม่สามารถดาเนนิ การได้เนอื่ งจากเกดิ สถานการณ์
ฉกุ เฉินทาใหจ้ ดั งานไมไ่ ด้ ส่วนใหญใ่ ห้มาตรการ social distancing ไมส่ ามารถออกกาลงั กายเปน็ กลมุ่
ก้อนได้ เลยอาจไม่ไดจ้ านวนสมาชิกตามเปา้ หมายที่คาดหวงั ไว้

- ศูนยอ์ นามัยที่ 6 ควรตรวจสอบ คดั กรอง พจิ ารณาความเหมาะสมนโยบายของกรม
อนามยั วา่ เหมาะสมถกู ตอ้ งเก่ยี วกับงานสง่ เสรมิ และป้องกันหรือไม่ หรอื เอางานของกรมอน่ื มา
ดาเนินการ เพราะทาให้ สสจ. ดาเนินงานยาก ไมส่ อดคล้องกับงานทรี่ ับผิดชอบ ศูนย์อนามยั ที่ 6 ควร
คัดเลือกเฉพาะงานสง่ เสริมและปอ้ งกันเท่านนั้

- เกณฑก์ ารประเมินพฤตกิ รรมสขุ ภาพทีพ่ งึ ประสงคข์ าดความชัดเจน
- เจ้าหน้าทผี่ ู้รบั ผดิ ชอบงานอนามยั ส่ิงแวดลอ้ มในจงั หวดั มจี านวนนอ้ ยมากเมื่อเทียบกบั
ภารกจิ ด้านอนามยั สงิ่ แวดลอ้ ม
- งานอนามยั สิ่งแวดลอ้ ม เป็นภารกจิ ที่ตอ้ งอาศยั เวลาในการพฒั นาทาใหเ้ ห็นผลช้า
ผ้บู รหิ ารไม่ค่อยใหค้ วามสาคญั ควรเนน้ เสรมิ สรา้ งความเขา้ ใจใหผ้ ู้บรหิ ารในประเด็นดังกลา่ วมากข้ึน

32

สรปุ ผลความพึงพอใจต่อการประชุมเชิงปฏบิ ตั ิการติดตามประเมนิ ผล และจดั ทาแผนปฏิบตั กิ าร
ส่งเสรมิ สขุ ภาพและอนามยั ส่งิ แวดลอ้ ม เขตสุขภาพที่ 6 ปีงบประมาณ 2564

ผลการประเมินความพึงพอใจต่อการประชุมเชิงปฏิบัติการติดตามประเมินผล และจัดทา
แผนปฏิบัติการส่งเสริมสุขภาพและอนามัยสิ่งแวดล้อม เขตสุขภาพท่ี 6 ปีงบประมาณ 2564 วันที่
20-21 กรกฎาคม 2563 ณ โรงแรมซันธารา เวลเนส รีสอร์ท แอนด์ โฮเทล จังหวัดฉะเชิงเทรา
ผู้เข้าร่วมประชุมจานวน 130 คน ตอบแบบสอบถามความพึงพอใจ จานวน 66 คน คิดเป็นร้อยละ
50.77 มีผลการประเมนิ ดังน้ี
ตาราง แสดงค่าเฉล่ียส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐานความพึงพอใจต่อการประชุมเชิงปฏิบัติการติดตาม
ประเมินผล และจัดทาแผนปฏิบัติการส่งเสริมสุขภาพและอนามัยสิ่งแวดล้อม เขตสุขภาพท่ี 6
ปงี บประมาณ 2564

รายการประเมิน ความพงึ พอใจ

ด้านกระบวนการ/ขน้ั ตอนการใหบ้ รกิ าร Mean S.D. การแปลผล
1. การประชาสมั พันธ์การจัดประชุม
2. ความสะดวกในการลงทะเบียน 4.00 0.68 มาก
3. การดาเนนิ งานเปน็ ระบบและมขี ัน้ ตอนชดั เจน
4. รปู แบบของการจดั ประชมุ มีความเหมาะสม 3.91 0.65 มาก
5. ความเหมาะสมของวันและระยะเวลาในการจัดประชมุ 4.17 0.62 มาก
ดา้ นสิ่งอานวยความสะดวก 3.92 0.77 มาก
6. ความเหมาะสมของสถานที่
7. ความสะอาดเรยี บรอ้ ยของสถานท่ี 3.97 0.68 มาก
8. ความเหมาะสมของส่ือและอปุ กรณ์ 4.05 0.64 มาก
9. ความชดั เจนของเอกสารประกอบการประชมุ 3.65 0.87 มาก
10. ความเหมาะสมของอาหารวา่ ง
ด้านการใหบ้ รกิ ารของผจู้ ดั การประชุม 3.77 0.84 มาก
11. การบรกิ ารของผจู้ ดั การประชมุ 3.74 0.88 มาก
12. การประสานงานของผจู้ ดั การประชมุ 3.59 0.93 มาก
13. การอานวยความสะดวกของผจู้ ดั การประชมุ
14. การให้คาแนะนาหรือตอบขอ้ ซกั ถามของผจู้ ัดการประชุม 3.61 0.89 มาก
ด้านความรู้ ความเขา้ ใจ 3.52 0.81 มาก
15. ความรู้ ความเข้าใจในเรื่องนก้ี อ่ นการประชุม 3.93 0.75 มาก
16. ความรู้ ความเขา้ ใจในเรอ่ื งนห้ี ลงั การประชุม
17. สามารถบอกประโยชนข์ องการประชุมได้ 3.52 0.81 มาก
18. สามารถอธิบายรายละเอยี ดได้ 3.95 0.71 มาก
19. สามารถนาไปบรู ณาการและต่อยอดความคิดการทางานในอนาคตได้ 3.92 0.73 มาก

รวม 3 ดา้ น (กระบวนการ/ส่ิงอานวยความสะดวก/การให้บริการ) 3.92 0.79 มาก

3.73 0.71 มาก
3.98 0.59 มาก
3.95 0.64 มาก
3.95 0.62 มาก
3.97 0.63 มาก

3.85 0.80 มาก

33

จากผลการประเมินความพึงพอใจตอ่ การประชมุ เชงิ ปฏิบตั ิการติดตามประเมินผล และจดั ทา
แผนปฏิบัติการส่งเสริมสุขภาพและอนามัยส่ิงแวดล้อม เขตสุขภาพท่ี 6 ปีงบประมาณ 2564
พบวา่ ผู้เข้าร่วมมีความพึงพอใจด้านกระบวนการ/ขั้นตอนการใหบ้ ริการ ด้านสงิ่ อานวยความสะดวก
ด้านการให้บริการ อยู่ในระดับมาก โดยความพึงพอใจด้านกระบวนการ/ข้ันตอนการให้บริการ
มคี ะแนนสูงสุด รองลงมาคือ ด้านการให้บริการและด้านสิ่งอานวยความสะดวก ในส่วนของความรู้
ความเข้าใจ พบวา่ ผูเ้ ข้าร่วมประชุมมคี วามรแู้ ละความเขา้ ใจหลงั การประชมุ มากกวา่ ก่อนการประชมุ

ขอ้ เสนอแนะทค่ี วรปรบั ปรุงการจัดประชุม
- เสนอให้จดั ประชมุ ในจังหวดั ทีอ่ ยูใ่ จกลางเมืองของพ้ืนท่ี เชน่ จงั หวดั ระยอง/ ควรจัดสถานที่
อ่ืน
- ไม่ควรจัดประชุมรวมกับงานส่งเสรมิ สขุ ภาพ
- สถานท่จี ัดประชมุ ยุงเยอะ
- ห้องประชุมกล่มุ ย่อย ไม่มี โปรเจคเตอร์ ไมม่ ไี มค์
- ห้องประชุมกลุ่มย่อย ใช้ร่วมกัน ทาให้เกิดเสียงรบกวนระหว่างกลุ่ม/ ควรแยกห้องประชุม
กลุ่มยอ่ ย
- ควรแจง้ รายละเอียดการประชมุ ภาพรวม ก่อนการแยกประชุมกลมุ่ ยอ่ ย
- ควรมี QR code เอกสารประกอบการประชมุ ก่อนการนาเสนอทกุ กลมุ่
- อาหารว่างไม่อรอ่ ย

ท่านคาดหวงั อะไรจากการประชุมในคร้ังน้ี
- มีการแลกเปลยี่ นการจัดทาแผนสง่ เสริมสขุ ภาพระหว่างจงั หวัด
- แผนปฏบิ ัติการจังหวัดและแผนปฏบิ ัตกิ าร เขตสุขภาพท่ี 6
- แผนการดาเนินงานร่วมกันของภาพเขตทุกจงั หวดั /เครือขา่ ยในเขตสุขภาพท่ี 6

34

ทาเนียบภาคเี ครอื ข่ายส่งเสริมสขุ ภาพ เขตสุขภาพที่ 6
สานกั งานสาธารณสขุ จงั หวัดจันทบุรี

ลาดบั ช่ือ - นามสกลุ ตาแหน่ง เบอรต์ ิดต่อ

1 นางจนั จริ า ใจดี นกั วิชาการสาธารณสุขชานาญการ 081-7949364
090-9863944
2 นางสาวสดบั พินท์ พสุหริ ณั ย์ นักวชิ าการสาธารณสุขชานาญการ 087-9903455
085-3369339
3 นางรัษฎาวัลย์ โพธิขนั ธ์ นกั วิชาการสาธารณสุขชานาญการ 096-2430503
090-9617679
4 นางสาวอาทติ ยา เหนือพันธเุ ดช นกั วิชาการสาธารณสุขชานาญการ 090-5591492

5 นายเทดิ เกียรติ ศรีทรัพย์ นกั วชิ าการสาธารณสุขชานาญการ

6 นางสาววราภรณ์ นองเนอื ง นักวชิ าการสาธารณสุขปฏบิ ตั ิการ

7 นางสาวสวุ ารี หลิมเจริญ เจา้ พนักงานสาธารณสขุ ชานาญงาน

สานกั งานสาธารณสขุ จงั หวัดตราด

ลาดบั ชอ่ื - นามสกลุ ตาแหน่ง เบอร์ติดต่อ

1 นายสมนึก เกษโกวิท นกั วิชาการสาธารณสุชชานาญการพิเศษ 081-7622036

2 นางมณี บารงุ นกั วิชาการสาธารณสชุ ชานาญการ 089-7496842

3 นางอรพินท์ กนั ประดบั พยาบาลวิชาชพี ชานาญการ 081-2952171

4 นางสาวพิรญาณ์ นองเนอื ง พยาบาลวชิ าชีพชานาญการ 096-7461466

5 นางสาวภญิ ญดา สภุ าพโสภณ พยาบาลวชิ าชพี ชานาญการ 086-3107140

6 นางสาวอมรรัตน์ บุญอุ้ม นกั วิชาการสาธารณสขุ ปฏิบตั กิ าร 091-8174149

7 นางสาวบศุ รา เสริมสขุ นักวชิ าการสาธารณสุขปฏบิ ัตกิ าร 081-8642257

35

สานักงานสาธารณสขุ จงั หวดั ฉะเชิงเทรา

ลาดบั ชื่อ - นามสกุล ตาแหนง่ เบอร์ตดิ ต่อ

1 นางโสภา เวฬุตนั ติ นกั วิชาการสาธารณสุขชานาญการพเิ ศษ 081-9410204

2 นางวิภา อคั รานนทสทิ ธ์ิ นกั วิชาการสาธารณสขุ ชานาญการ 086-3684326

3 นางพุทธรกั ษ์ ภริ มย์ไชย นกั วิชาการสาธารณสุขชานาญการ 082-4427222

4 นายพรี ะพล ตว่ นภูษา นักวชิ าการสาธารณสขุ ชานาญการ 089-7505899

5 นายอนนท์ เทวานาครี นกั วชิ าการสาธารณสุขปฏิบตั ิการ 097-1792582

6 วา่ ท่ี ร.ต.หญงิ จิณณปภา ปดิ คา นกั วชิ าการสาธารณสขุ ปฏบิ ตั ิการ 095-6916008

7 นางสาวนฤมล พรหมบญุ นกั วิชาการสาธารณสุขปฏบิ ัติการ 098-8326749

8 นางกฤษณา ปัน้ ศิริ เจ้าพนกั งานสาธารณสขุ ชานาญงาน 084-0085761

9 นางพรพรรณ เกดิ แกว้ เจ้าพนักงานสาธารณสุขชานาญงาน 089-1309120

10 นางสาวจงกลทิพย์ บา้ นเป้า นกั ทรพั ยากรบคุ คล 087-0699442

36

สานักงานสาธารณสขุ จังหวดั สระแกว้

ลาดบั ชอ่ื - นามสกลุ ตาแหนง่ เบอร์ติดตอ่

1 นางลอองจันทร์ คาภริ านนท์ นักวชิ าการสาธารณสขุ ชานาญการพเิ ศษ 088-5064756

2 นางสาวปวณี ภัสสร์ คล้าศริ ิ นักวชิ าการสาธารณสุขชานาญการ 089-8315944
นักวิชาการสาธารณสขุ ชานาญการ 093-5526539
3 นายจาตรุ งค์ จันทรเ์ รอื ง

4 นางสาวสลุ ีรตั น์ เพ็ชรสมบตั ิ นักวชิ าการสาธารณสขุ ชานาญการ 084-7107543

5 นายประวิทย์ คานงึ นักวิชาการสาธารณสุขชานาญการ 081-2950387
นกั วชิ าการสาธารณสุขปฏบิ ัตกิ าร 087-6131221
6 นางสาวนภาพร เนตรแสงศรี

7 นางสาวศริ พิ ร ดาราภมู ิ นกั วิชาการสาธารณสขุ ปฏบิ ตั กิ าร 098-8272485

37

สานกั งานสาธารณสขุ จังหวัดปราจนี บุรี ตาแหนง่ เบอรต์ ิดต่อ

ลาดบั ช่ือ - นามสกุล นกั วเิ คราะห์นโยบายและแผนชานาญการพเิ ศษ 061-5651595

1 นางอัญชลี มุงกุฎทอง นักวิชาการสาธารณสขุ ชานาญการพเิ ศษ 086-7838663
2 นางผ่องศรี ราจวน
3 นางศรีสรุ างค์ จรกง่ิ นกั วิชาการสาธารณสขุ ชานาญการ 086-8414983
4 นางจินตนา วชิรดุสติ
5 นางสาวจฑุ ามาศ จนิ จู นกั วชิ าการสาธารณสุขชานาญการ 086-5104823
6 นางสาวสนุ สิ า นชุ มี
เจ้าพนกั งานสาธารณสขุ ปฏบิ ัตงิ าน 062-3244255

นักวชิ าการสาธารณสขุ 095-7258125

สานกั งานสาธารณสขุ จงั หวัดชลบรุ ี ตาแหน่ง เบอรต์ ิดตอ่
นักวิชาการสาธารณสขุ ชานาญการ 080-4472288
ลาดับ ชอื่ - นามสกลุ พยาบาลวิชาชีพชานาญการ 086-9840984
นกั วิชาการสาธารณสุขปฏบิ ตั กิ าร 094-6487557
1 นางละอองทพิ ย์ โบราณนิ ทร์ นักจดั การงานทั่วไป 088-0955456
2 นางละเอยี ด ไชยวฒั น์ นักจัดการงานทั่วไป 081-7427641
3 นางสาววยิ ะดา ศรสี ขุ นกั จัดการงานท่ัวไป 081-8627855
4 นางสรุ ียพ์ ร กระแสร์ชล
5 นางสาวขนษิ ฐา บนุ กาลกลุ
6 นางชญาภา สินทร์นอก

38

สานักงานสาธารณสขุ จงั หวัดสมุทรปราการ

ลาดับ ชอ่ื - นามสกลุ ตาแหนง่ เบอร์ติดตอ่

1 นางเฉลมิ ลกั ขณ์ วจิ ติ รานนท์ นกั วชิ าการสาธารณสุขชานาญการพเิ ศษ 081-9240906
นักวชิ าการสาธารณสุขชานาญการพเิ ศษ 081-9121505
2 นางสวุ ะรีย์ ดาเนินวฒุ ิ นักวิชาการสาธารณสุขชานาญการพเิ ศษ 086-5590654
นักวชิ าการสาธารณสขุ ชานาญการ 089-1792282
3 นางศริ วิ รรณ พรมรกุ ชาติ นกั วิชาการสาธารณสขุ ชานาญการ 086-0079911
นกั วชิ าการสาธารณสุขชานาญการ 081-8907642
4 นางสาวอพชา บุญมงคล นักวชิ าการสาธารณสุขชานาญการ 091-9909224
นกั วชิ าการสาธารณสุขปฏิบตั ิการ 081-0482173
5 นางสนุ ติ ธนทวีนนท์ เจา้ พนักงานสาธารณสขุ ปฏิบตั งิ าน 091-0036432
นักวิชาการสาธารณสุข 090-3813991
6 นางกาญจนา วรรณะพาหุณ

7 นางวลัยพรรณ สัมฤทธิว์ ชั ฌาสัย

8 นางสาวจฬุ ามาศ บญุ มา

9 นางสาวพรไพริน พรมวาด

10 นางสาวนนั ทพร อนุรักษ์

39

สานกั งานสาธารณสขุ จงั หวดั ระยอง

ลาดับ ชอื่ - นามสกลุ ตาแหน่ง เบอร์ติดต่อ
นักวชิ าการสาธารณสุขชานาญการ 089-2447339
1 นางจุฑามาศ ยลศริ ิวัฒน์ พยาบาลวชิ าชีพชานาญการ 081-7586270
พยาบาลวชิ าชีพชานาญการ 085-2197639
2 นางชนาธิป วัฒนนภาเกษม นกั วิชาการสาธารณสุขปฏิบัตกิ าร 094-5595144
เจา้ พนกั งานเภสชั ชานาญงาน 064-3241955
3 นางสาวธชพรรณ บารงุ รัตน์

4 นางสาวชัชฎาภรณ์ มหาคตี ะ

5 นางวมิ ล ปฏิพัทธพ์ งศ์

สานักงานเขตสุขภาพท่ี 6 ตาแหนง่ เบอรต์ ิดต่อ
นักวิชาการสาธารณสขุ เชย่ี วชาญ 086-3111022
ลาดับ ช่ือ - นามสกลุ นักวชิ าการสาธารณสขุ ชานาญการ 061-5411256
นกั วชิ าการสาธารณสุขปฏิบตั กิ าร 092-6995232
1 นางอจั ฉรา เกตุรตั นกลุ
2 นางนาตอนงค์ นลิ กนิษฐ
3 นางสาวสุพัตรา พรหมดา

สานักงานหลกั ประกนั สุขภาพแหง่ ชาติ เขต 6 ระยอง

ลาดั ชือ่ - นามสกุล ตาแหนง่ เบอร์ติดตอ่ /E-mail
บ

1 นายพีระมน นิงสานนท์ ผู้อานวยการสานักงานหลกั ประกนั สขุ ภาพ [email protected]
แหง่ ชาติ เขต 6 ระยอง

2 นางสาวยุพา วนั แยม้ หัวหนา้ งานกล่มุ ภารกิจสนบั สนุนเครอื ขา่ ย 061-4038504
ระบบบริการ

สานักงานป้องกันควบคมุ โรคท่ี 6 ชลบุรี 40

ลาดับ ชือ่ - นามสกลุ ตาแหน่ง เบอร์ติดต่อ
081-8614448
1 นายณรงคศ์ กั ดิ์ ทองธรรมชาติ นกั วชิ าการสาธารณสุขชานาญการ

41

การทบทวนหลงั กิจกรรม (After Action Review: AAR)
การประชุมเชิงปฏิบตั ิการตดิ ตามประเมนิ ผล และจัดทาแผนปฏิบตั ิการสง่ เสริมสขุ ภาพ

และอนามยั สิง่ แวดลอ้ ม เขตสุขภาพท่ี 6 ปงี บประมาณ 2564

สงิ่ ทไี่ ดเ้ รียนร้/ู ปจั จยั ความสาเร็จ

- เห็นภาพของกระบวนการทางานที่ชัดเจน ไดท้ ราบแผนการทางานของพื้นท่ี รู้จกั ภาคเี ครอื ข่าย
ในการประสานติดต่องาน

- ได้แลกเปล่ียนกระบวนการทางาน ข้อคิดเห็น วิเคราะห์ข้อมูล ระหว่างศูนย์อนามัยและ
เครือขา่ ย/พนื้ ที่ เพื่อศกึ ษาปจั จยั ความสาเรจ็ นามาใชใ้ นการทางานเพ่ือบรรลเุ ปา้ หมาย

- ทราบปญั หาในการดาเนนิ งานของจังหวดั
- ได้แผนปฏิบัติการส่งเสริมสุขภาพและอนามัยสิ่งแวดล้อม และได้ทราบถึงความต้องการของ

ภาคีเครอื ขา่ ยถงึ ความต้องการดา้ นสงิ่ สนับสนุน องค์ความรู้ วิชาการ จากทางศนู ยอ์ นามยั ท่ี 6

ปญั หาและอุปสรรค

- ควรแบ่งแยกห้องเวลาทากจิ กรรมกลุม่ ของแต่ละ Cluster ถ้าเอาหลาย Cluster อยรู่ วมกันใน
หอ้ งเดียวกัน จะรบกวนกลมุ่ ข้างๆ

- ควรมเี ครือ่ งฉาย LED ทกุ กลุ่ม เพือ่ อานวยความสะดวกในการทากิจกรรม
- เครือข่ายมาเข้าร่วมโครงการไม่ครบ ทาให้ไม่สามารถแลกเปล่ียน เรียนรู้ เก็บประเด็นความ

ตอ้ งการของจงั หวัดท่ีไม่เข้าร่วมได้

42

รายชื่อผ้จู ดั ทารายงานประชุมเชงิ ปฏบิ ตั ิการติดตามประเมนิ ผล และจดั ทาแผนปฏิบัติการ
ส่งเสรมิ สขุ ภาพและอนามยั สิง่ แวดล้อม เขตสขุ ภาพที่ 6 ปีงบประมาณ 2564

1. นางศิรพิ ร จรยิ าจริ วฒั นา ตาแหน่ง นกั วชิ าการสาธารณสขุ ชานาญการพเิ ศษ
2. นางสาวลลิตา สุกแสงปญั ญา ตาแหนง่ นักวิชาการสาธารสุขชานาญการ
3. นางสาวภทั รพร บตุ รดี ตาแหน่ง นักวชิ าการสาธารสขุ ปฏิบัตกิ าร
4. นายจักรพนั ธ์ งามเนตร ตาแหนง่ นกั วิชาการสาธารสขุ ปฏิบัตกิ าร
5. นายสังวร ท่งุ ทอ้ งไร่ ตาแหน่ง นักวชิ าการสาธารสขุ ปฏิบตั กิ าร
6. นางสาวปภาวดี สามพมิ พ์ ตาแหน่ง นักวิชาการสาธารสุขปฏบิ ตั กิ าร
7. นางสาวพรวมิ ล นภาศยั ตาแหน่ง นักวิชาการสาธารสขุ ปฏิบัตกิ าร
8. นายอนุพล วิรยิ ะกุล ตาแหน่ง นักวิเคราะหน์ โยบายและแผน
9. นางสาวพรพมิ ล รตั นตรยั ดารง ตาแหน่ง บรรณารกั ษ์

43