หม่อมเจ้าหญิงพูนพิศมัย ดิศกุล

หมอ่ มเจา้ หญิงพูนพิศมยั ดิศกลุ

คานา

หนงั สือเล่มน้ีจดั ทาข้นึ เพอ่ื ใหผ้ ูอ้ ่านไดร้ ู้จกั ประวตั ิ
และผลงานของหมอ่ มเจา้ หญงิ พนู พิศมยั ดิศกุล วา่ มี
บทบาทสาคญั ตอ่ การเผยแผ่พระพุทธศาสนาอยา่ งไร
หากมีขอ้ ผิดพลาดประการใดขออภยั มา ณ ทนี่ ้ีดว้ ย

ด.ญ.ชุติมณฑน์ หม่ืนเป็ง
ผจู้ ดั ทา

เเรงบนั ดาลใจ

เน่ืองจากดฉิ นั ไดเ้ รียนรู้เกย่ี วกบั เรื่องศาสนิกชนตวั อย่างและทาใหด้ ิฉนั
ไดร้ ู้เรื่องตา่ งๆเกย่ี วกบั ศาสนิกชนตวั อยา่ ง ซ่ึงเร่ืองที่ฉนั ตอ้ งการทจี่ ะส่ือผ่าน
ทางหนงั สือเล่มเลก็ น้ีน้นั คือประวตั ิเเละคุณธรรมทเ่ี ป็นแบบอยา่ งของหม่อม
เจา้ หญิงพูนพศิ มยั ดศิ กลุ เน่ืองจากเป็นธรรมที่ทกุ คนหรือหลาย ๆ คนควรรู้
และควรมีเพราะหลกั ธรรมของหมอ่ มเจา้ หญงิ พนู พศิ มยั ดศิ กลุ สามารถช่วย
ใหใ้ ชช้ ีวติ ไดง้ ่ายมากข้ึน และสามารถเห็นหนทางในการใชช้ ีวิตทถี่ ูกตอ้ งอีก
ดว้ ย ดงั น้นั ดิฉนั จึงอยากมานาเสนอประวตั ิเเละคุณธรรมของหมอ่ มเจา้ หญงิ
พูนพิศมยั ดศิ กุล

พระประวตั ิ

หม่อมเจา้ หญิงพนู พศิ มยั ดิศกุล เป็ นพระธิดาในสมเด็จ
พระบรมวงศ์เธอ กรมพระยาดารงราชานุภาพ และ
หมอ่ มเฉ่ือย ประสูติเม่อื วนั ท่ี 17 กมุ ภาพนั ธ์ พุทธศกั ราช
2438 และสิ้นชีพิตกั ษยั ดว้ ยพระโรคชรา เมอ่ื วนั เสาร์ที่
11 สิงหาคม พุทธศกั ราช 2533 รวมพระชนั ษาได้ 95 ปี

พระกรณียกจิ ของพระองคเ์ ก่ยี วกบั พระพทุ ธศาสนา
และวฒั นธรรมไทยแบง่ ได้ 2 ประเภท

งานดา้ นการบริหาร

ทรงเป็ นกรรมการบริหารและอปุ นายกพทุ ธสมาคมแห่งประเทศไทย
ในพระบรมราชปู ถมั ภห์ ลายสมยั และเมือ่ พทุ ธศกั ราช2496 ทรงเป็ นรอง
ประธานองคก์ ารพทุ ธศาสนิกชนสัมพนั ธ์แห่งโลก ทรงดารงตาแหน่ง
ประธานองคก์ ารพทุ ธศาสนิกสัมพนั ธ์เเห่งโลกติดตอ่ กนั มาเป็ นระยะเวลา
ยาวนานถึง 21ปี

งานเขยี น

หมอ่ มเจา้ หญิงพนู พศิ มยั ดศิ กลุ กม็ คี วาม
สามารถในการเขียนหนงั สือสาหรับเดก็ ทรง
นิพนธ์หนงั สือ “ศาสนาคุณ” เป็นหนงั สือสอน
พระพุทธศาสนาแกเ่ดก็ ไดร้ ับพระราชทาน
รางวลั ที่ 1 ในการประกวดหนงั สือ จากสมเดจ็
พระปกเกลา้ เจา้ อยู่หวั และยงั นิพนธ์บทความ
เกย่ี วกบั ชาติ ศาสนา พระมหากษตั ริย์
ขนบธรรมเนียม ประเพณีและวฒั นธรรมไทย

คุณธรรมที่ควรถือเป็ นเเบบอยา่ ง

1. ทรงเป็ นอบุ าสิกาที่เคร่งครัด

เนื่องจากพระองค์ ทรงมีความสนพระทยั ในพระพทุ ธศาสนา
ต้งั แต่ทรงพระเยาวม์ ีความเลอื่ มใสในพระรัตนตรัยอยา่ งมน่ั คง
จงึ มคี วามเห็นวา่ สตรีนับเป็ นหน่ึงในพทุ ธบริษทั สี่ ควรมี
หนา้ ที่ในการศึกษาปฏิบตั ิธรรม และค้าจนุ พระพทุ ธศาสนาได้
ไม่เเพพ้ ระสงฆ์ พระองคจ์ ึงสนบั สนุนให้สตรีไดม้ โี อกาสศกึ ษา
ธรรม ชว่ ยกนั รักษาพระพทุ ธศาสนาและพระสงฆ์

2. ทรงเป็ นพหูสูต

เนื่องจากทรงศกึ ษาพระพทุ ธศาสนาต้งั แต่ยงั ทรงพระเยาว์ จึงทรง
มีความแตกฉานในพทุ ธธรรมเป็ นอย่างยงิ่ ทาให้พระองคไ์ ดท้ รง
ศกึ ษาพระพทุ ธศาสนาไดแ้ ตกฉาน และทรงนิพนธ์หนังสือธรรมะ
ไดย้ อดเยี่ยมโดยเฉพาะหนังสือชอ่ื ศาสนคุณ ซ่งึ ไดร้ ับพระราชทาน
รางวลั ท่ี 1 จากพระหัตถข์ องพระเจา้ อยหู่ ัวรัชกาลท่ี 7 และไดร้ ับการ
ตพี มิ พเ์ ผยแพร่ในพระราชพธิ ีวสิ าขบชู า พทุ ธศกั ราช2472

3. ทรงเป็ นเเบบอยา่ งของพลเมืองดี

เมื่อพระบิดาส้ินพระชนม์ ผลงานพระนิพนธท์ างวชิ าการ
ตา่ งๆของพระบิดามีชาวตา่ งชาตเิ สนอขอซ้ือไปดว้ ยราคา
สูงมาก แต่ทางราชกลุ ดศิ กุลตอ้ งการมอบหนังสือเหล่าน้ัน
ให้แก่ หมอ่ มเจา้ หญิงพนู พศิ มยั ซ่งึ ท่านกท็ รงแจง้ ความ
จานงจะบริจาคหนงั สือเหล่าน้ัน ให้รัฐบาลเพอื่ เกบ็ เป็ น
สมบตั ขิ องชาตใิ หป้ ระชาชนไดศ้ ึกษา โดยรัฐบาลสมัยน้นั
คือนายปรีดี พนมยงค์ เป็ นนายกรัฐมนตรี ไดส้ ร้างอาคาร
หอสมดุ ข้ึน เรียกวา่ หอดารง ซ่ึงเป็ นทเี่ ก็บเอกสารหลกั ฐาน
ทางศาสนา ประวตั ิศาสตร์ โบราณคดี และเปิ ดโอกาสให้
นกั ศกึ ษา ประชาชนตลอดจนชาวตา่ งชาตไิ ดศ้ ึกษาต่อไป

จดั ทาโดย

เด็กหญงิ ชุติมณฑน์ หมื่นเป็ ง
เลขท่ี19 ช้นั มธั ยมศกึ ษาปี ท่ี3/1

เสนอ

คุณครู เกสร นนั ตา

ในรายวชิ าสงั คมศกึ ษา ศาสนา เเละวฒั นธรรม
โรงเรียนป่ าเเดดวทิ ยาคม

ตาบลป่ าเเดด อาเภอป่ าเเดด จงั หวดั เชียงราย
สานักงานเขตพ้นื ท่กี ารศึกษามธั ยมศกึ ษา เขต36