การบริหารจัดการน้ำประปาในประเทศสิงคโปร์

การบริหารจัดการนาํ ประปา

ใ น ป ร ะ เ ท ศ สิ ง ค โ ป ร์



คํานาํ

หนังสืออิเล็กทรอนิกส์ (E-Book) เรื่องนี้จัดทาํ ขึ้นเพ่ือเป็นส่วนหน่ึงของวิชาหลักรัฐศาสตร์ 2 รหัส ส33202
เพื่อให้ได้ศึกษาหาความรู้ในเร่ืองการบริหารจัดการนาํ้ ประปาในประเทศสิงคโปร์ และได้ศึกษาอย่างเข้าใจเพื่อเป็น
ประโยชน์กับการเรียน ซึ่งรายงานนี้ มีเน้ือหาเก่ียวกับความรู้ในเรื่องการบริหารจัดการนาํ้ ประปาในประเทศสิงคโปร์
การเปลี่ยนประเทศสิงคโปร์ จากประเทศที่มีจุดอ่อนอันเปราะบางเรื่องการขาดแคลนน้าํ มาเป็นประเทศท่ีมีจุดแข็งเรื่อง
การบริหารจัดการทรัพยากรน้ํา และประเทศมีนา้ํ ใช้อย่างย่ังยืน ความสาํ เร็จในการแก้ไขปัญหาเรื่องน้ําของประเทศ
สิงคโปร์ได้กลายเป็นรูปแบบตัวอย่างการบริหารจัดการเรื่องระบบนาํ้ ของเมือง ท่ีนานาประเทศทั่วโลกให้ความสนใจ
หลายประเทศในหลายภูมิภาคทั่วโลก เร่ิมประสบวิกฤตินา้ํ หลายประเทศเร่ิมประสบปัญหาขาดแคลนน้าํ
แต่ไม่ใช่ท่ีสิงคโปร์ ประเทศท่ีเคยมีปัญหาขาดแคลนนํ้ามากที่สุดในโลก จนต้องซ้ือนํ้าจากมาเลเซียที่เป็นประเทศเพ่ือนบ้าน

สิงคโปร์มีการวางแผนพัฒนานวัตกรรมระบบบริหารจัดการนํา้ ที่มีประสิทธิภาพจนกลายเป็นผู้นาํ ในอาเซียนใน
เอเชีย และในระดับโลกด้านการวิจัยน้ํา ด้วยวิธีจัดการน้ําอย่างครบวงจรและเป็นรูปธรรมอย่างมากท่ีสุด จนกระท่ัง
ปัจจุบันสิงค์โปร์ได้ก้าวขึ้นมาเป็นหนึ่งในผู้นําด้านการจัดการนํ้าของโลก

ความสําเร็จของประเทศสิงคโปร์ทุกเร่ืองเกิดจากวิสัยทัศน์ของผู้นําท่ีมองเห็นปัญหาและอนาคตอย่างแจ่มชัดของ
ประเทศ รวมทั้งมีความมุ่งม่ันอย่างแรงกล้าท่ีจะแก้ไขปัญหาของชาติ เพ่ือความม่ันคงและมั่งคั่งของประเทศ บวกกับ
ความมีประสิทธิภาพในการทาํ งานของหน่วยงานรัฐบาล ความสัตย์ซื่อและมีธรรมาภิบาลของ ข้าราชการ
ความมีจริยธรรมและในการประกอบธุรกิจ และความเสียสละของนักธุรกิจที่ไม่โลภเอาเปรียบประชาชนและประเทศชาติ
และความรู้ความเข้าใจของประชาชนท่ีให้ความร่วมมือกับรัฐบาล ประชาชนมีความสํานึกสูง ทุกหน่วยงาน องค์กร
ทั้งภาครัฐและภาคเอกชน เห็นแก่ผลประโยชน์ของประเทศชาติและส่วนรวม มากกว่าผลประโยชน์ส่วนตนและพวกพ้อง

ผู้จัดทาํ หวังว่าผลงาน E-Book เรื่องน้ีน้ีจะเป็นประโยชน์กับผู้อ่าน หรือนักเรียน นักศึกษา ท่ีกาํ ลังหาข้อมูลเรื่องนี้
อยู่ หากมีข้อแนะนําหรือข้อผิดพลาดประการใด ผู้จัดทําขอน้อมรับไว้และขออภัยมา ณ ท่ีน้ีด้วย

คณะผู้จัดทํา

สารบัญ

ข้อมูลพื้นฐาน หน้าท่ี
จุดแข็งของประเทศสิงคโปร์
ประเทศสิงคโปร์โดยสมบูรณ์ 1
ทําไมประเทศสิงคโปร์จึงขาดแคลนน้ํา? 5
การบริหารจัดการนาํ้ อย่างยั่งยืนของประเทศสิงคโปร์ 6
ยุทธศาสตร์ 4 แหล่งนํา้ เพ่ือความยั่งยืน 8
ถอดบทเรียนความสําเร็จสิงคโปร์ 9
ศูนย์กลางน้าํ ของโลก 10
3 กลยุทธ์ นโยบายการจัดการน้าํ ของสิงคโปร์ 15
องค์กรมีประสิทธิภาพครอบคลุมปัญหาและไม่ทับซ้อน 17
เปรียบเทียบระบบการจัดการน้าํ สิงคโปร์ & ไทย 18
19
20

ข้อมูลพืนฐาน
ใ น ป ร ะ เ ท ศ สิ ง ค โ ป ร์

ช่ือทางการ : สาธารณรัฐสิงคโปร์ (Republic of Singapore)
เมอื งหลวง : สงิ คโปร์ (Singapore)
ศาสนาประจาํ ชาติ : พุทธ (รอ้ ยละ 33.9) มสุ ลมิ (ร้อยละ 14.3)
ลัทธิเต๋า (รอ้ ยละ 11.3) ครสิ ต์นกิ ายคาทอลกิ (รอ้ ยละ 7.1)
ฮนิ ดู (รอ้ ยละ 5.2) คริสต์อืน่ ๆ (รอ้ ยละ 11.0) อนื่ ๆ (ร้อยละ 0.7)
ไม่นับถอื ศาสนา (รอ้ ยละ 16.5)
ดอกไมป้ ระจาํ ชาติ : กล้วยไม้แวนด้า มสิ โจควมิ (Vanda Miss Joaquim)
วนั ชาติ : 9 สงิ หาคม พ.ศ. 2508 (แยกตวั จากสหพนั ธรัฐมาเลเซีย)
วนั ท่ีเป็นสมาชิกอาเซยี น : 8 สิงหาคม พ.ศ.2510 (สมาชิกก่อตั้ง)
ภาษาประจําชาติ : ภาษามาเลย์ หรอื ภาษามลายู
ภาษาราชการ : องั กฤษ จีน มาเลย์ และภาษาทมฬิ
สกุลเงนิ : ดอลลาร์

-1-

ข้อมูลพืนฐาน
ใ น ป ร ะ เ ท ศ สิ ง ค โ ป ร์

ลกั ษณะทางภมู ศิ าสตร์
สงิ คโปรเ์ ป็นนครรัฐทีต่ ั้งอยู่บนเกาะ
มีพื้นทที่ ง้ั หมดประมาณ 697 ตารางกิโลเมตร (มขี นาดเทา่ กับเกาะภูเก็ตของไทย)
โดยจะเปน็ เกาะใหญห่ นง่ึ เกาะ (เกาะสิงคโปร)์ และเกาะเล็กๆ อกี มากกวา่ 60 เกาะ
ตงั้ อยู่ทางตอนใต้ของคาบสมุทรมลายู ทางทศิ เหนือตดิ กบั ช่องแคบยะโฮร์
ทิศใต้ติดกบั ช่องแคบสิงคโปร์ ทิศตะวนั ออกติดกบั ทะเลจนี ใต้
และทิศตะวนั ตกติดกับชอ่ งแคบมะละกา

-2-

ข้อมูลพืนฐาน
ใ น ป ร ะ เ ท ศ สิ ง ค โ ป ร์

ภูมปิ ระเทศ

ในภาคตะวนั ตกและภาคกลางของประเทศจะเป็นเนนิ เขา โดยภาคกลางจะมี
เนินเขาทีเ่ ป็นตน้ กําเนดิ ของแมน่ ํ้าที่สาํ คญั ของสงิ คโปร์ พืน้ ทบี่ รเิ วณชายฝั่ง

ของสิงคโปรจ์ ะมลี กั ษณะเว้าแหว่งเหมาะท่ีจะเปน็ ทา่ เรอื

ภมู อิ ากาศ

สงิ คโปรอ์ ยูใ่ นเขตอากาศรอ้ นชื้นและมฝี นตกชุก ประเทศนีม้ อี ณุ หภมคิ งท่ี
ไม่มกี ารแบ่งแยกฤดูกาลทช่ี ัดเจน ในช่วงเดือนมถิ ุนายน – กรกฎาคม

จดั เปน็ เดอื นทรี่ ้อนทสี่ ดุ และในชว่ งเดือนพฤศจิกายน – มกราคมจะเปน็ ชว่ งมรสมุ

ประชากร

มจี ํานวนประชากรประมาณ 5.08 ล้านคน เปน็ ประเทศท่ีมปี ระชากรหนาแนน่ มาก
ทสี่ ดุ เป็นอนั ดับ 2 ของโลก และประชากรกม็ คี วามหลากหลายของเชอ้ื ชาติ
ซ่ึงส่วนใหญจ่ ะเปน็ ชาวจีน รองลงมาจะเปน็ ชาวมาเลย์ และชาวอินเดยี

-3-

ข้อมูลพืนฐาน
ใ น ป ร ะ เ ท ศ สิ ง ค โ ป ร์

การเมอื งการปกครอง

สงิ คโปรป์ กครองโดยระบอบประชาธปิ ไตยแบบรัฐสภา มปี ระธานาธบิ ดีเป็น
ประมุขของรฐั (มีวาระดํารงตาํ แหนง่ 6 ป)ี มีรฐั ธรรมนญู เปน็ กฎหมายสูงสุด

และแบ่งอาํ นาจการปกครองออกเปน็ 3 สว่ น
คอื สภาบริหาร รัฐสภา และสภาตลุ าการ

เศรษฐกิจและทรัพยากรท่สี ําคัญ

สงิ คโปร์เปน็ ประเทศท่ีมีพื้นทจี่ ํากัดและมีแหล่งทรัพยากรธรรมชาติอยู่น้อย
สินคา้ สง่ ออกท่ีสําคญั จึงเปน็ พวกเครอื่ งคอมพิวเตอร์ อุปกรณแ์ ละส่วนประกอบ
นาํ้ มนั สําเรจ็ รปู แผงวงจรไฟฟ้า และส่วนประกอบอากาศยานและอปุ กรณ์การบนิ

สว่ นสนิ ค้านาํ เขา้ ที่สาํ คญั กจ็ ะเปน็ พวก พลงั งาน อาหาร
และวัตถดุ บิ ในงานอุตสาหกรรม เชน่ ยางพารา

-4-

จุดแข็ง

ข อ ง ป ร ะ เ ท ศ สิ ง ค โ ป ร์

1. มีภูมิประเทศเป็นเกาะที่ตงั้ อยูใ่ นจุดศนู ยก์ ลางของภมู ภิ าค
ในการทําการค้าการลงทุน

2.เปน็ ประเทศท่มี คี วามโปร่งใส และมคี อรปั ชั่นนอ้ ยท่สี ดุ เป็น
อันดบั 1 ของโลก ทั้งยงั มรี ะบบราชการที่มปี ระสทิ ธิภาพสงู

มีบคุ ลากรทีม่ ศี กั ยภาพสงู

3.มคี วามสามารถการแขง่ ขันในธรุ กิจบรกิ าร เชน่ การเงนิ
และโลจิสตกิ ส์ ซงึ่ เป็นสาขาทช่ี ่วยอาํ นวยความสะดวก
การทาํ ธุรกิจ รวมถงึ สาขาบริการอน่ื ๆ
เช่น การศึกษาท่องเทย่ี ว สุขภาพ และก่อสร้าง

-5-

ประเทศสิงคโปร์

โดยสมบูรณ์

พ.ศ. 2508

สงิ คโปร์แยกตวั ออกจากมาเลเซียเป็นประเทศเอกราชโดยสมบรู ณ์
และเป็นประเทศใหม่ของภมู ิภาคเอเชียตะวันออกเฉยี งใต้

การเตบิ โตของลัทธิชาตนิ ิยมทาํ ใหส้ งิ คโปรม์ รี ฐั บาลปกครองตนเอง
และสงิ คโปรก์ ็กลายเปน็ สาธารณรฐั อิสระอยา่ งสมบรู ณ์
มีอํานาจอธปิ ไตยเปน็ ของตนเอง

หลงั จากที่แยกจากมาเลเซียและเปน็ ประเทศเอกราชทสี่ มบรู ณ์นน้ั
ประเทศสิงคโปรเ์ องก็อยู่ภายใตกา้ รปกครองของ
นายกรฐั มนตรีเพยี งคนเดยี วเป็นเวลาถงึ 25 ปี
ซ่ึงกค็ ือ นาย ลี กวน ยวิ (Lee Kuan Yew)
โดยท่ีพรรคกจิ ประชา หรอื พรรคกิจประชาชน
(PAP: People’ Action Party)
ซึง่ นายลเี ป็นผู้กอ่ ตงั้ แตป่ ี1961 นั้น
มชี ยั ชนะในการเลือกตง้ั เกอื บทกุ คร้งั

-6-

ประเทศสิงคโปร์

โดยสมบูรณ์

พ.ศ. 2508

ทศวรรษท่ี 1990 เป็นจดุ เร่มิ ต้นของการปรบั เปลยี่ นการปกครองสิงคโปร์
จากผ้นู าํ กลุ่มเก่า (Old Guards) เป็นผนู้ าํ รนุ่ ใหม่ (New Guards)
นาย โกะ๊ จ๊ก ตง (Goh Chok Tong) ได้รบั การคดั เลือกจากพรรคกจิ ประชา
และคณะรัฐมนตรใี ห้เป็นนายกรัฐมนตรคี นทีส่ องของสงิ คโปร์

ในปี 2006 ประเทศสงิ คโปรไ์ ดมี้การเลอื กต้งั ท่ัวไป
เพ่ือเลือกผนู้ าํ คนใหมแ่ ตพ่ รรคกจิ ประชา(PAP)กไ็ ด้รบั ชัยชนะ
อยา่ งท่วมทน้ เหมือนอย่างเดมิ

และได้นายกรฐั มนตรีคนท่ี 3 ของประเทศคือ
นายลเี ซยี น หลุง (Lee Hsien Loong)

-7-

ทําไมประเทศสิงคโปร์

จึงขาดแคลนนาํ ?

ประเทศสงิ คโปร์ เคยประสบปัญหาขาดแคลนนํา้ มากท่ีสดุ ในโลก
จนตอ้ งซ้อื น้าํ จากมาเลเซยี ทเี่ ป็นประเทศเพื่อนบ้าน ซ่งึ ตอ่ มาสิงคโปร์มกี ารวางแผน
พฒั นานวตั กรรมระบบบรหิ ารจัดการนาํ้ ทม่ี ีประสิทธภิ าพจนกลายเป็น
ผนู้ าํ ในอาเซียน ในเอเชีย และในระดบั โลกด้านการวิจัยน้ํา

-8-

การบริหารจัดการนําอย่างยังยืน

มีความสําคัญต่อสิงคโปร์

ประเทศขนาดเลก็ มีลกั ษณะเปน็ เกาะ โดยมพี ้ืนท่เี พียงแค่ 700 ตารางกโิ ลเมตร

ซงึ่ เลก็ กวา่ กรงุ เทพมหานครถงึ สองเทา่ แม้จะอยู่ในพื้นทเี่ ขตศนู ย์สตู รทีม่ ีฝนตกชุก
สงิ คโปรเ์ ผชญิ กับปัญหาเกย่ี วกับความมั่นคงของนํ้าอุปโภคและบริโภคเน่อื งจากพน้ื ท่ีท่นี ้อยทาํ ใหม้ ี

แหลง่ กักเก็บน้ําท่ีไม่เพียงพอทาํ ใหจ้ นไม่สามารถจดั สรรนา้ํ ให้เพียงพอตอ่
ความต้องการในหลายปีท่ีผ่านมา รฐั บาลสงิ คโปร์จึงต้องนําเข้านา้ํ จากมาเลเซยี บริเวณรฐั ยะโฮร์

สิงคโปร์ จึงต้องหาวิธจี ัดการน้ํา

อยา่ งครบวงจรและเปน็ รูปธรรม
จนกระทง่ั ปจั จุบันสิงคโ์ ปรไ์ ด้ก้าวขน้ึ มา

เปน็ หนึง่ ในผนู้ าํ ดา้ นการจัดการนํ้า
ของโลก เห็นได้ชัดเจนจากปจั จบุ ันท่ี
สิงคโปรข์ ายน้ําประปาที่ผลิตจากน้าํ ดิบ

จากมาเลเซยี กลับไปยงั มาเลเซยี
และขนนํา้ จากมาเลเซียเพยี งวันละ 60%

ของความต้องการใชน้ ํา้
ในแต่ละวันในของประเทศสงิ คโปร์

หนึ่งในเหตุผลหลักท่ีทําให้สิงคโปร์ประสบความสาํ เร็จในการจัดการทรัพยากรน้ํา
คือ มุ่งเน้นการจัดการอุปสงค์และอุปทานของน้ําไปพร้อมกัน

-9-

Four National Tap

ยุทธศาสตร์ 4
แหล่งนาํ เพือความยังยืน

สิงคโปรย์ งั วางรากฐานอปุ ทานในประเทศทย่ี ัง่ ยนื
เพอื่ รองรบั สาํ หรับความตอ้ งการนา้ํ ท่เี พิ่มขึ้นด้วยกลยุทธ์ 4 แหล่ง

1) นาํ เข้าจากมาเลเซีย
2) แหล่งนาํ้ ในประเทศ การกักเก็บนํา้ ฝน และอ่างเก็บนํ้า

3) การแปลงนา้ํ ทะเลให้เป็นน้าํ จืด
4) นํานาํ้ ใช้แล้วทิ้งมาบําบัด ในโครงการ NEWater

สิงคโปร์มีความพยายามอย่างมุ่งม่ันท่ีจะปกป้องแหล่งนํา้ ท้ังในด้านของปริมาณและคุณภาพใน
ระยะยาว ด้วยการขยายแหล่งน้าํ ท่ีเป็นไปได้ พัฒนาเทคโนโลยีเพ่ือเพ่ิมการเข้าถึงน้ํา

พัฒนาการจัดการคุณภาพนาํ้ และลดค่าใช้จ่ายในการผลิตและบริหารลงอย่างค่อยเป็นค่อยไป

-10-

Four National Tap

ยุทธศาสตร์ 4
แหล่งนําเพือความยังยืน

1. การเก็บกักนํ้าในพนื้ ที่ท้องถน่ิ (Local Catchment Water)

ประเทศสิงคโปร์มีการจัดการนาํ้ สองระบบทีแ่ ยกจากกัน คอื ระบบการเกบ็ กกั นํ้าจากน้าํ ฝน
(Rainwater) ระบบหนง่ึ และระบบการเกบ็ กักน้ําท่ใี ชแ้ ลว้ (Used water) อกี ระบบหน่ึง

ในระบบการจดั เกบ็ นาํ้ ฝน จะมี คลอง คู แม่นํา้ หนอง บงึ
อ่างเก็บน้ํา ทงั้ ทีม่ ีอยู่ตามธรรมชาตแิ ละทส่ี รา้ งขึ้นใหม่
เพอื่ ใชก้ ักเกบ็ นํา้ ฝนอย่างเป็นระบบ และทาํ เป็นเครือข่าย
เชื่อมตอ่ กนั จนกลายเป็นประเทศหนึง่ ทมี่ ีปริมาณน้าํ จดั เก็บ
ขนาดใหญ่กอ่ นการบําบดั ใหส้ ามารถนาํ ไปใชก้ นิ ดมื่ ได้
โดยพื้นทเี่ ก็บกักนํา้ ของประเทศสิงคโปรไ์ ดเ้ พิ่มจากคร่งึ หนึ่ง

ของพนื้ ทด่ี นิ (Land surface)

ซ่ึงเปน็ สองในสามของพืน้ ทด่ี ิน และกําลงั จดั ทาํ ระบบเกบ็ กักสายนา้ํ ที่อยเู่ รยี บ
ตามแนวชายฝัง่ ทะเล ท่อี าจมีความเคม็ เจือปน
โดยใช้เทคโนโลยบี าํ บัดความเคม็ ของน้ํา

ซ่ึงจะทาํ ใหป้ ระเทศสิงคโปร์ สามารถเก็บกกั น้าํ ได้ถงึ 90% ในอนาคต

-11-

Four National Tap

ยุทธศาสตร์ 4
แหล่งนําเพือความยังยืน

2. นํา้ นาํ เขา้ (Imported Water)

ประเทศสิงคโปรต์ ้องซ้อื น้ําจากประเทศมาเลเซียมาต้ังแตก่ ่อต้ังประเทศ โดยมสี ัญญาซอ้ื นา้ํ
จากประเทศมาเลเซีย ไปจนถึงปี 2061 ท้งั น้ีผ้นู ําประเทศสิงคโปร์ และประชาชน
ตา่ งตระหนกั ดวี า่ นี่คือจดุ ออ่ นเรือ่ งความมัน่ คงของประเทศ
เพราะผูน้ ําประเทศมาเลเซียในอดตี เคยพูดไว้ว่า

"เมื่อใดทปี่ ระเทศสิงคโปรไ์ มใ่ ห้เกยี รตแิ ก่ประเทศมาเลเซยี
เม่ือนั้น ก็จะทาํ การปิดประตูส่งน้ําท่ีประเทศมาเลเซีย"

ซ่ึงทาํ ให้ประเทศสิงคโปร์ไม่มีนา้ํ กินน้าํ ใช้ ประเทศสิงคโปร์จึงต้องดิ้นรนต้ังเป้าหมายให้ประเทศมีนํ้ากินนํา้ ใช้
อย่างเพียงพอด้วยตนเองก่อนปี 2061 เพื่อไม่ต้องพึ่งพาอาศัยน้ํานาํ เข้าจากประเทศมาเลเซียในอนาคต

-12-

Four National Tap

ยุทธศาสตร์ 4
แหล่งนาํ เพือความยังยืน

3. นาํ้ ใหม่ (NEWater)

ประเทศสงิ คโปรป์ ระสบความสาํ เร็จในการนํานาํ้ ทใี่ ชแ้ ลว้ มาบาํ บัดใหม่ด้วยเทคโนโลยกี าร
กรองและฆ่าเช้อื โรคดว้ ยแสงอุตตร้าไวโอเลตจนสะอาดและปลอดภยั ใช้บรโิ ภคได้

โดยมีโรงงานบาํ บัดน้าํ ใช้แล้วท่ีเรียกว่า NEWater ขนาดใหญ่ถึง 4
แห่งท่ีสามารถผลิตนาํ้ จากการบําบัดน้ําท่ีใช้แล้วให้นํากลับมาใช้ใหม่

ตอบสนองความต้องการใช้นา้ํ ของประเทศได้ถึง 30%

และยังมีแผนการขยายโครงการทจี่ ะผลิตนา้ํ ระบบ NEWater นใี้ หไ้ ดม้ ากข้นึ
ให้สามารถตอบสนองความตอ้ งการของประเทศให้ไดถ้ ึง 55%
ภายในปี 2060 ระบบการรวบรวมนา้ํ ท้งิ

จากอาคารบ้านเรือนของประเทศสิงคโปรน์ ัน้ ใหญม่ าก เขาสรา้ งเป็นอโุ มงค์ส่งนา้ํ ท้งิ อยู่ใตด้ นิ
ยาวถึง 48 กิโลเมตร จนเรยี กวา่ เปน็ ซุปเปอรไ์ ฮเวยน์ ้าํ ใชแ้ ลว้ (Used water super highway)

และขณะน้ียงั อยใู่ นระยะที่สองของการก่อสร้างโครงการทาํ อโุ มงคส์ ง่ นา้ํ ใชแ้ ล้วใตด้ นิ

ซ่ึงจะเสรจ็ สมบรู ณ์ในปี 2022

-13-

Four National Tap

ยุทธศาสตร์ 4
แหล่งนําเพือความยังยืน

4. นาํ้ ทะเลเปน็ นา้ํ จดื (Desalinated Water)
ประเทศสงิ คโปรเ์ ป็นประเทศหนงึ่ ในไม่กป่ี ระเทศของโลกทส่ี ามารถนาํ เอาน้าํ เคม็ จากทะเล
มาทําใหเ้ ปน็ น้ําจดื ได้ ดว้ ยเทคโนโลยีขั้นสูง ปัจจบุ นั ประเทศสงิ คโปรส์ ามารถผลติ นํา้ จดื จากน้าํ ทะเลได้

จากโรงงานทห่ี นงึ่ 30 ล้านแกลลอนต่อวัน (ประมาณ 136,000 คิวบกิ เมตร)
เปน็ ประมาณ 10% ของปรมิ าณนาํ้ ทใ่ี ชใ้ นประเทศ และจาก โรงงานแหง่ ท่ีสองทีส่ รา้ งเสร็จเม่อื ปี 2013

ซง่ึ สามารถผลิตนา้ํ จดื ได้ 70 ล้านแกลลอน หรือประมาณ 318,500 ควิ บกิ เมตรตอ่ วนั ทําใหท้ ง้ั สอง
โรงงานสามารถผลิตนาํ้ จืดจากนาํ้ ทะเล ตอบสนองความต้องการบริโภคนา้ํ ของ ประเทศไดถ้ งึ 25%

ประเทศสงิ คโปร์ทุกเรือ่ งเกิดจากวิสยั ทศั น์ของผนู้ าํ ท่มี องเหน็ ปญั หาและอนาคตอย่างแจม่ ชดั ของประเทศ
รวมท้งั มคี วามมงุ่ มั่นอย่างแรงกลา้ ท่ีจะแก้ไขปัญหาของชาติ เพ่อื ความม่ันคงและมัง่ ค่งั ของประเทศ
บวกกบั ความมปี ระสทิ ธิภาพในการทํางานของหน่วยงานรัฐบาล ความสัตย์ซอ่ื และมธี รรมาภิบาลของ

ขา้ ราชการ ความมจี รยิ ธรรมและในการประกอบธรุ กิจ และความเสยี สละของนกั ธรุ กจิ ท่ีไมโ่ ลภเอาเปรยี บ
ประชาชนและประเทศชาติ และความรูค้ วามเข้าใจของประชาชนทใ่ี ห้ความรว่ มมือกบั รฐั บาล
ประชาชนมคี วามสาํ นกึ สูง ทกุ หนว่ ยงาน องคก์ ร ท้งั ภาครฐั และภาคเอกชน
เหน็ แก่ผลประโยชน์ของประเทศชาตแิ ละส่วนรวม มากกว่าผลประโยชนส์ ่วนตนและพวกพ้อง

-14-

ถอดบทเรียนความสาํ เร็จสิงคโปร์

จากประเทศขาดแคลนนําสู่ผู้นําระดับโลก
ด้านบริหารจัดการนาํ

กลไกภาษีในการลดความตอ้ งการใช้นํ้า
ด้วยภาษที ่ีคอ่ นข้างสูงและแยกประเภทตามกลมุ่ ตา่ งๆ เปน็ อยา่ งดี โดยคิดภาษีเปน็ อตั ราโดยอตั ราแรก
คือไมเ่ กิน 40 ลกู บาศกเ์ มตรต่อเดอื น สาํ หรบั ครวั เรอื นและไมใ่ ชค่ รวั เรือนในราคา 1.17 ดอลลาร์สงิ คโปร์
ตอ่ ลูกบาศกเ์ มตร และอตั ราที่สองคือเกนิ 40 ลูกบาศก์เมตรต่อเดอื นในราคา 1.40 ดอลลารส์ ิงคโปรต์ อ่ ลูกบาศก์เมตร

ทง้ั นีอ้ ตั ราที่สองนี้มีไวใ้ ชส้ ําหรับในครัวเรือนเท่าน้ัน เพือ่ เป็นการลดการใชน้ ้าํ ประปาในครัวเรอื นลง
รัฐบาลได้ประกาศขน้ึ ราคานํ้าอกี 30% ในปี 2017 หลังจากทไี่ ม่ได้ปรับขน้ึ เลยต้งั แต่ปี 2000 เพือ่ ลดการใชน้ าํ้

สง่ ผลใหก้ ารใช้น้าํ ไม่เกนิ 40 ลกู บาศก์เมตรตอ่ เดอื น มีราคา 2.39 ดอลลารส์ งิ คโปรต์ ่อลกู บาศก์เมตร
แต่หากเกนิ 40 ลูกบาศกเ์ มตรต่อเดือนจะมีราคา 3.21 ดอลลารส์ ิงคโปร์ต่อลูกบาศก์เมตร

สงิ คโปรย์ ังมภี าษีอนุรกั ษ์นํ้า (Water Conservation Tax)
ทเ่ี ก็บจากปริมาณการใช้นา้ํ เพ่ือสรา้ งความตระหนกั ร้วู า่

น้าํ มคี วามสาํ คัญตั้งแตห่ ยดแรก

ซงึ่ เกบ็ ถึง 30% ใน 40 ลูกบาศกเ์ มตรแรก และ 45%
หากใช้น้ําเกิน 40 ลูกบาศก์เมตรต่อเดอื น ภาษนี ี้ยงิ่ ทําใหล้ ดปริมาณ

การใชน้ ้าํ ของครัวเรอื นสิงคโปรล์ งอกี และยงั มีค่าลําเลียงน้าํ
(water-borne fee) เพอื่ ชดเชยต้นทนุ การบาํ บัดนํา้ ใช้แล้ว

และการบํารงุ รักษาเสน้ ทางลาํ เลียงนํา้
ซ่ึงเกบ็ ในอัตราคงท่ี 0.30 ดอลลาร์สิงคโปรต์ ่อลกู บาศก์เมตร

สาํ หรับการใช้ในครวั เรอื น
แมว้ า่ จะเก็บภาษใี นอัตราท่ีสูงแตร่ ัฐบาลสิงคโปร์ได้มกี ารชดเชยราคา

ใหส้ ําหรบั ประชากรท่ีมีฐานะทางเศรษฐกิจไมด่ นี ัก

-15-

นําทิง นาํ ใช้แล้ว และนาํ ทะเล

เพือผลิตนาํ ประปาสะอาดระดับโลก

สงิ คโปร์มีความพยายามอย่างมงุ่ ม่นั ทีจ่ ะปกป้องแหล่งนา้ํ ท้ังในดา้ นของปริมาณและคุณภาพในระยะยาว
ด้วยการขยายแหลง่ นํา้ ท่เี ป็นไปได้ พฒั นาเทคโนโลยีเพ่ือเพมิ่ การเขา้ ถึงนา้ํ พัฒนาการจดั การคุณภาพนา้ํ
และลดค่าใช้จา่ ยในการผลิตและบริหารลงอย่างคอ่ ยเปน็ คอ่ ยไป

อยา่ งไรก็ตาม ยอ่ มเกิดทัง้ ข้อดีและข้อเสยี ของการจัดวางระบบ ดงั นี้

ข้อดี 1.ประชาชนใหค้ วามสําคัญและเห็นคณุ คา่ ในการใชน้ ํ้า
2.มแี บบแผนระบบการจัดการผงั นาํ้ ระยะยาว
3.รกั ษาระบบการหมนุ เวียนของทรัพยากรทางธรรมชาติ

และชว่ ยรักษาสมดลุ ของสง่ิ แวดลอ้ มไดด้ ี

ขอ้ เสีย

1.ประชาชนเสียค่าภาษีคอ่ นขา้ งสูง เพ่ือนํามาพัฒนาระบบให้มากยิง่ ขึ้น
2.มขี ดี จํากัดในการทาํ กิจกรรมใดๆ ที่อาจกอ่ ใหเ้ กดิ มลพษิ ทางนํา้
3.รัฐบาลจําเปน็ ตอ้ งลงทุนงบประมาณจาํ นวนมากในการพัฒนาและวิจยั

เพอื่ พัฒนาโครงการอยา่ งต่อเน่อื ง

-16-

ศูนย์กลางนาํ ของโลก

(Singapore Global Hydro Hub)

เปา้ หมายสุดทา้ ย ของประเทศสิงคโปร์ในเรื่องการจดั การทรพั ยากรน้าํ

คือ การทาํ ใหป้ ระเทศสงิ คโปร์เป็น ศนู ยก์ ลางนา้ํ ของโลก (Singapore Global Hydro Hub)

จะเป็นประเทศทม่ี ีความรู้ อย่างลึกและกว้างในเรื่องนา้ํ
ท่ีทวั่ โลกถา้ อยากจะร้อู ะไรเก่ยี วกบั เรอื่ งนํ้าๆต้องมาหา

ท่ปี ระเทศสงิ คโปร์ โดยรฐั บาลสงิ คโปร์จะลงทนุ อกี
470 ลา้ นเหรยี ญให้สถาบันวิจัยและพัฒนาแหง่ ชาติ
ของประเทศสงิ คโปร์ ทําการศึกษาวิจัยพฒั นาเรอ่ื งน้ํา

และอุตสาหกรรมที่ต่อเนื่องเกยี่ วกับน้ํา

-17-

3 กลยุทธ์

นโยบายการจัดการนาํ ของสิงคโปร์

กลยทุ ธ์ทีห่ นึ่ง

สิงคโปร์เก็บนํา้ ทกุ หยดท่จี ะสามารถเกบ็ ได้ ดว้ ยโครงสรา้ งพ้นื ฐานทีด่ ี
สิงคโปรส์ ามารถจดั เก็บนาํ้ ฝนมากท่ีสดุ เทา่ ทที่ าํ ได้ จนมากกวา่ ประเทศส่วนใหญ่

กลยทุ ธท์ ส่ี อง

การนาํ นํ้ากลบั มาใชใ้ หม่ การรีไซเคิลนํ้า เปน็ วธิ ีท่ีย่งั ยืนที่สดุ และคุ้มคา่ ทส่ี ดุ ท่จี ะเพิ่ม
อุปทานนํา้ การรไี ซเคิลนาํ้ เสยี ให้เป็นน้าํ Ultra clean เปน็ น้าํ เกรดสูงมาก
ทปี่ ลอดภยั จนสามารถดม่ื ได้ สิงคโปรเ์ รยี กวา่ นา้ํ ใหม่ (New Water)

กลยทุ ธ์ท่สี าม

กระบวนการแยกเกลอื ออกจากนํา้ (desalination)

Master Plan ของสิงคโปร์ คอื พิมพเ์ ขยี วของกลยุทธก์ ารจดั การนํ้าจนถึงปี 2060

จุดประสงคข์ องแผนนี้คอื การมีโรงงานผลติ new water และโรงงานแยกเกลอื ออกจากน้ํา
ถึง 85 เปอร์เซน็ ตข์ องความตอ้ งการน้ําในสิงคโปร์

-18-

องค์กรมีประสิทธิภาพ

ครอบคลุมปญหาและไม่ทับซ้อน

สิงคโปรม์ กี ารจดั การนํ้าทิง้ และนา้ํ ฝนด้วยองคก์ รทมี่ ปี ระสทิ ธภิ าพประกอบกับ
สภาพแวดลอ้ มท่ีเออื้ อาํ นวยดว้ ยเจตนารมณท์ างการเมืองท่ีเข้มแขง็ กฎหมาย
และกฎระเบียบทีม่ ปี ระสิทธภิ าพ อกี ทัง้ แรงงานท่มี ปี ระสบการณแ์ ละมแี รงกระตุ้น

องคก์ รท่มี บี ทบาทสาํ คัญต่อการวางระบบน้ําประปาของประเทศสิงคโปร์

คณะกรรมการสาธารณปู โภคสาธารณะ (PUB)
องคก์ รภาครฐั ท่ีเคยมภี าระหนา้ ท่บี ริหารจัดการนา้ํ ดื่ม ไฟฟา้ และกา๊ ซ
และครอบคลุมการบรหิ ารจัดการระบบทอ่ ระบายนํา้ และนํ้า
ทั้งนสี้ งิ คโปร์เปน็ ประเทศท่ีมีนาํ้ สญู หายไปจากระบบน้อยมากเพียงแค่ 4.5% เท่าน้นั ซง่ึ เป็นจาํ นวนทนี่ อ้ ยทีส่ ุด
ในโลก ในขณะทีป่ ระเทศเพอ่ื นบ้านในอาเซยี นมีน้ําสูญหายจากระบบถงึ 40-60% จากความครอบคลุมนี้
ทําให้สามารถพฒั นาและใชน้ โยบายแบบองค์รวม ประกอบดว้ ยการปกปอ้ งและขยายแหลง่ น้ําไดแ้ ก่
การกกั เกบ็ น้าํ อุปสงคใ์ นนํา้ การบรหิ ารจัดการนํ้าฝนและนา้ํ ทิ้ง การสลายความเค็มของนํ้า
การใหก้ ารศึกษาเกีย่ วกับน้าํ และโครงการเพื่อความตระหนักเก่ียวกบั น้าํ
ในปัจจบุ นั PUB มศี ูนยข์ องตนเองสาํ หรับเทคโนโลยีเกีย่ วกบั นํา้ ทีก่ า้ วหน้าพรอ้ มดว้ ยเจ้าหน้าทผ่ี เู้ ชยี่ วชาญ
50 คน ท่พี รอ้ มให้งานวจิ ยั ทจี่ ําเปน็ และการสนบั สนนุ เก่ยี วกบั การพฒั นา

-19-

เปรียบเทียบระบบการจัดการนํา

สิงคโปร์ & ไทย

การจดั การแกไ้ ขปัญหาต่างๆนนั้ ตอ้ งขนึ้ อย่กู ับปัญหาของแต่ละประเทศนนั้ ๆ เนอื่ งจากสภาพ
ภูมปิ ระเทศทตี่ ่างๆกัน ทําใหท้ รัพยากรนํา้ น้นั ยอ่ มต่างกนั ไปด้วย

อยา่ งไรก็ตาม ประเทศสงิ คโปร์ และประเทศไทย มคี วามเหมอื นและต่างกันบา้ งเล็กน้อย ดงั น้ี

1. การแกไ้ ขปญั หาขาดแคลนนํ้า

ประเทศสิงคโปร์ เคยขาดแคลนนํา้ มากที่สุด จึงทําใหเ้ กดิ แนวทางการพฒั นาการเพ่มิ ปริมาณน้ํา
ดว้ ยวธิ ีตา่ งๆ โดยเนน้ ท่ีการกักตุนสาํ รองนา้ํ ไว้ใหม้ ากที่สดุ ขณะที่ประเทศไทย ถึงแมว้ ่าจะพบปญั หาขาดแคลนนา้ํ
แต่ก็ไมใ่ ช่ทุกฤดูกาล ทาํ ใหต้ อ้ งเนน้ แนวทางการรักษาความสมดุลของน้ํามากกวา่ การเพม่ิ ปรมิ าณเพยี งอยา่ งเดยี ว
เนื่องจากประเทศไทย ยงั คงพบวกิ ฤตอุทกภัยไดใ้ นแตล่ ะปี

ในขณะที่ ประเทศสิงคโปร์
ใชย้ ทุ ธศาสตร์ 4 Four National Tap แหลง่ น้ําเพอ่ื ความยง่ั ยืน

ประเทศไทย

ใชย้ ทุ ธศาสตร์การบรหิ ารจดั การทรัพยากรนํ้าของประเทศ (ปี พ.ศ. 2558-2569)
ประกอบไปดว้ ย

ยุทธศาสตรท์ ่ี 1 การจัดการนํ้าอปุ โภคบรโิ ภค
ยทุ ธศาสตรท์ ่ี 2 การสร้างความมน่ั คงของนํ้าภาคการผลติ ภาคการเกษตรและอุตสาหกรรม
ยุทธศาสตร์ที่ 3 การจดั การน้ําทว่ มและอทุ กภยั
ยุทธศาสตรท์ ่ี 4 การจดั การคณุ ภาพนํ้า
ยุทธศาสตรท์ ี่ 5 การอนุรักษ์ฟ้นื ฟสู ภาพปา่ ตน้ นาํ้ ทีเ่ สอ่ื มโทรมและป้องกันการพงั ทลายของดิน
ยทุ ธศาสตรท์ ี่ 6 การบริหารจัดการ

-20-

บรรณานุกรม

สาํ นักงานบรหิ ารจดั การทรพั ยากรน้าํ แห่งชาต.ิ (2561). ยุทธศาสตรก์ ารบรหิ ารจัดการทรพั ยากรน้ํา
[ออนไลน]์ . เขา้ ถงึ ได้จาก : www.onwr.go.th. (วนั ทค่ี ้นขอ้ มลู : 18 ธนั วาคม 2563)

Springnews. (2561). เจาะกลยทุ ธ์ สงิ คโปรจ์ ัดการนํ้า [ออนไลน]์ . เข้าถึงได้จาก :
https://springnews.co.th/global (วนั ทค่ี ้นขอ้ มลู : 18 ธนั วาคม 2563)

ThaiPublica. (2563). ถอดบทเรียนความสาํ เรจ็ สงิ คโปร์ จากประเทศขาดแคลนนํา้ สผู่ ูน้ าํ ระดบั โลกดา้ น
บรหิ ารจัดการนํา้ [ออนไลน]์ . เขา้ ถึงไดจ้ าก : https://thaipublica.org (วนั ที่คน้ ข้อมลู :

The Singapo1r8eธWันaวtาeคrมSt2o5r6y3.)(2559). Vulnerability to Strength [ออนไลน์]. เข้าถงึ ไดจ้ าก :
www.pub.gov.sg (วนั ทค่ี ้นขอ้ มูล: 18 ธันวาคม 2563)

ผู้จัดทํา

1.ฐานติ า ธรรมการฐิตคิ ุณ #18
2.ชทั นภา อมรรัตน์พพิ ัฒน์ #21
3.นนั ท์นภสั ชมเชงิ แพทย์ #24
4.ธันยรัศมิ์ ดาราทิพย์ #25
5.คุณติ า พรหมปัญญานันท์ #26
6.ณิชานันทน์ พรสิริวรรักษ์ #27

จัดทําโดย ม.6/5