บทที่ 8

บทที่ 8

การออกแบบระบบกนั รว่ั

ผลของการเรียนรู้
ท่านจะได้เข้าใจการออกแบบระบบกันร่ัวในวงจรสารทาความเย็น การใช้งานและการติดต้ังอุปกรณ์

ประเภทเทอร์โมสแตติกเอ็กซ์แพนชั่นวาวล์ การใช้อุปกรณ์ในวงจรทุติยภูมิต่างๆ และอุปกรณ์ท่ีมีใช้ในระบบ
รวมทั้งวาล์วชนิดต่างๆ รวมทั้งการเลือกใช้ท่อทองแดงตามขนาดท่ีเหมาะสม โดยคานึงการออกแบบเพื่อ
ป้องกนั ระบบเกดิ รอยร่วั เป็นหลัก

วัตถปุ ระสงค์
เม่ือรบั การเรยี นรู้ในบทน้แี ลว้ ผู้ เรยี นจะตอ้ งสามารถ
1. เข้าใจความสาคัญของการออกแบบระบบกนั ร่ัวได้
2. เขา้ ใจการทางานของเอก็ ซ์แพนช่ันวาล์วได้
3. เขา้ ใจการควบคมุ ในวงจรทตุ ยิ ภูมิได้
4. ทราบถงึ เป้าหมายและหนา้ ที่ความแตกต่างในการทางานของอปุ กรณ์เสรมิ ได้
5. ทราบถึงเปา้ หมายและหนา้ ทคี่ วามแตกต่างของท่อถ่ายโอนสารทาความเยน็ ได้
6. ทราบทางเลอื กของการเชื่อมต่อสาหรบั ท่อถา่ ยโอนของสารทาความเย็นได้

การจัดการใช้สารทาความเยน็ ที่ตดิ ไฟได้อย่างปลอดภยั 219

บทที่ 8 การออกแบบระบบกันรั่ว

8.1 ความสาคญั ของการออกแบบระบบกนั รั่ว

การบรรจุสารทาความเย็นเป็นลาดับความสาคัญสาหรับทุกคนผู้ออกแบบ สร้าง ใช้และบารุงรักษา
อปุ กรณ์ของ RACHP

สารทาความเย็นทบ่ี รรจภุ ายในระบบมขี อ้ ไดเ้ ปรยี บดงั ต่อไปนี้:

 ลดผลกระทบกับสภาพแวดล้อมให้ลดลงนอ้ ยท่ีสุด ( ดบู ทท1ี่ ).
 ระบบสามารถทางานได้อย่างถูกต้อง ถ้าระบบได้รับการอัดที่ขนาดการอัดที่เหมาะที่สุดของระบบ
ขนาดการอดั ต่ากวา่ จะนาไปสปู่ ระสทิ ธิภาพซ่ึงตกลงและความเส่ยี งสงู ขนึ้ ในการทางานทผ่ี ดิ ปกติ
 สารทาความเย็นสามารถทาให้เกิดความเสี่ยงต่อสุขภาพอนามัยและความปลอดภัยเมื่อสารทา
ความเย็นนั้นรว่ั สู่สภาพแวดล้อม แต่โดยทั่วไปนน้ั ปลอดภัยเม่อื ได้บรรจภุ ายในระบบ RACHP

เพื่อปรับปรุงการบรรจุสารทาความเย็นใหด้ ีข้นึ และลดการรว่ั การจดั ให้มีต่อไปน้จี ะปรับใช้:

1. “ระบบกันร่ัว” เป็นจุดมุ่งหมายของการออกแบบและการติดตั้ง ตัวอย่างเช่น หลีกเล่ียงการ
เชอ่ื มต่อทางเชิงกล; การเช่ือมต่อจากการบดั กรแี ข็งและการเช่ือมควรเปน็ วธิ ีทเี่ ลอื กใช้

2. การเลือกส่วนประกอบวงจรสารทาความเยน็ ควรทาบนพื้นฐานของการออกแบบ เพื่อลดศักยภาพ
ที่อาจเกิดการรั่ว ข้อต่อท่ีถอดออกไดจ้ ะตอ้ งใช้เฉพาะในกรณีทีข่ ้อต่อถาวรไมเ่ หมาะสมด้วยเหตุผลทางเทคนิค

3. การออกแบบของระบบ RAC ควรรักษาการอัดสารทาความเยน็ ให้การอัดต่าสดุ โดยท่ัวไปทาได้ ถ้า
ท่อถ่ายเทความร้อนของสารทาความเย็นมีขนาดพอดีและรักษาความยาวให้สั้นเท่าที่เป็นไปได้ อุปกรณ์
แลกเปล่ียนความรอ้ นและอปุ กรณ์พักสารทาความเย็น ควรทาให้เหมาะที่สดุ กับข้อกาหนดของระบบ ระยะทาง
ระหว่างห้องเคร่ือง (ตัวอย่างเช่น ชุดคอนเดนซ่ิงยูนิต) และตาแหน่งของการทาให้เย็น (ภาระการทาความเย็น)
ควรทาให้ตา่ ท่สี ดุ ระบบทาความเย็นดว้ ยการถ่ายเทความร้อนทางอ้อม สามารถลดปรมิ าณทป่ี รบั ใช้ของสารทา
ความเย็นภายในระบบดว้ ย (ระบบวงจรทุตยิ ภูม)ิ .

วงจรทาน้าเย็น วงจรสารทาน้าเย็นท่ี 1 วงจรสารทาน้าเย็นท่ี 2

การถ่ายโอนความร้อน ตาแหน่งการ
สอู่ ากาศภายนอก ทาความเย็น

ภาพที่ 8.1 ระบบทาความเย็นแบบวงจรทุติยภมู ิ

การจดั การใช้สารทาความเยน็ ที่ติดไฟได้อยา่ งปลอดภยั 220

ระบบวงจรทุติยภูมิ

ระบบวงจรทุติยภูมิโดยบ่อยครั้งใช้ในการทาความเย็นเชิงอุตสาหกรรมและการทาความเย็นเพ่ือความ
สบายในเชิงพาณิชย์ ได้รับการออกแบบเป็นระบบ “ถ่ายโอนด้วยน้าหรือน้าเกลือเย็น” การประยุกต์ใช้ทั่วไป
มากท่ีสุดเกิดขึ้นเม่ือมีโหลดจานวนมากของตาแหน่งท่ีต้องการทาให้เย็นที่จะกระจายโดยทั่วๆ ไปของอาคาร
อุตสาหกรรมซุปเปอร์มาเก็ต บ่อยครั้งใช้ประเภทน้ีของระบบสาหรับการเก็บอาหารและผลิตภัณฑ์จัดแสดง
ระบบการทาความเย็นไดจ้ ัดวางไว้เฉพาะภายในห้องเครอื่ งและการถา่ ยโอนความร้อนสาหรบั การทาใหเ้ ย็นและ
การแช่เย็นของระบบทมี่ ีอปุ กรณ์แลกเปล่ียนความร้อนระหวา่ งกลางทีเ่ รยี กว่า “สารทาความเย็นทุติยภูมิ” และ
วงจรนา้ เยน็

4. แรงสั่นสะเทือนและผลกระทบของแรงส่ันสะเทือนควรได้รับให้น้อยที่สุด ซึ่งเป็นผลเกิดความ
เสียหายหรือเกดิ รวั่ ของสว่ นประกอบ โดยเฉพาะกบั วงจรการทาความเยน็ ซ่ึงจุดเร่ิมต้นคลา้ ยการเต้นเปน็ จังหวะ
ของแรงดันและการชักของของเหลว ดังเช่น คอมเพรสเซอร์ โซลินอยด์วาล์วและท่อวงจรสารทาความเย็นท่ี
ไม่ได้ยึดอย่างถูกต้อง พัดลมของตัวแลกเปลี่ยนความร้อน ซ่ึงติดตั้งไม่ถูกต้องหรือได้สมดุล อาจก่อกาเนิด
แรงส่ันสะเทอื นด้วย ซ่ึงสง่ ผลกระทบตอ่ ความสมบรู ณ์ของทอ่ และทาให้แตก เนอ่ื งจากแรงส่นั สะเทือน

5. ทาตามข้อควรปฏิบัติการติดต้ังที่ดีในการทาท่อสารทาความเย็นและการติดต้ังทางไฟฟ้า
ส่วนประกอบท่ีไม่อยู่ในสว่ นของวงจรสารทาความเย็น ไม่ควรยึดกบั ที่หรือจบั ไวโ้ ดยท่อสารทาความเย็น

6. การสมั ผัสทไ่ี มเ่ จตนาของสายไฟหรือวัสดุเสริมอน่ื ๆ ไปยังท่อทองแดง ควรหลกี เลย่ี ง การติดตั้งที่ไม่
เป็นวิชาชีพอาจนาไปสกู่ ารผุ การถลอก และการเคล่ือนท่ขี องสายที่ติดกบั ท่อและทาให้ท่อทองแดงเสยี หาย ซึ่ง
นาไปสู่การร่วั ของสารทาความเย็น (ภาพที่ 8.2)

ภาพที่ 8.2 ตวั อย่างของการรองรบั ท่อสารทาความเยน็ และการเดินสายไฟท่ีไมเ่ พยี งพอ

การจดั การใชส้ ารทาความเยน็ ที่ตดิ ไฟได้อยา่ งปลอดภยั 221

7. การพิจารณาควรกาหนดให้กับตาแหน่งของสว่ นประกอบระบบและวาล์วภายในวงจรสารทาความ
เยน็ เน่ืองจากสว่ นประกอบและวาล์วดังกล่าว เปิดเผยออกส่แู รงดนั อุณหภูมิ และแรงสนั่ สะเทือนสงู

8. สารทาความเย็นท่ีมีแรงดันทางานสูงกว่าซ่ึงมีนัยสาคัญ (ตัวอย่างเช่น R-744 และ HFC R-32)
ตอ้ งการการดูแลอย่างวิกฤต

9. กระบวนงานการปฏิบัติที่เป็นเลิศเป็นที่จาเป็นสาหรับการติดต้ัง การบริการ และการบารุงรักษา
จากวิศวกรและช่างทมี่ ที ักษะ

10. ให้ความสนใจกับการตรวจรอยรั่วท่ีมีประสิทธิภาพและการระบุสารทาความเย็นที่มีประสิทธิผล
การนากลับคืน การนากลับมาใชใ้ หม่อกี ครั้ง การฟื้นฟู และการทาลายของสารทาความเยน็ ใช้แลว้

การติดตั้งและการประกอบอยู่ท่ามกลางภารกิจหลักของช่างที่มีทักษะ RACHP การติดตั้งและการ
ประกอบดังกล่าวมีพื้นฐานบนแผนภาพผัง ซึ่งช่างที่มีทักษะข้ันสูงสามารถเตรียมตัวด้วยตัวเอง ต่อไปก็คนงาน
จะต้องเลือกส่วนประกอบที่สาคัญและประกอบสว่ นประกอบได้เป็นระบบ มุง่ เนน้ บนการออกแบบระบบกันรั่ว
(การปิดสนิท) บางส่วนประกอบเฉพาะควรได้รับการอธิบายและแสดงภาพภายในตอนต่อไปน้ีของเอกสารนี้
โดยอ้างถงึ แผนภาพท่อและการติดตง้ั (PID) โดยท่วั ไปของระบบทาความเยน็ ซงึ่ จัดใหม้ ีในภาพที่ 8.11

สาหรับความปลอดภัยในระบบ ภาพและส่วนประกอบสาหรับการติดตั้งควรจัดให้มี อย่างไรก็ตาม
ท้ังนี้เป็นส่ิงสาคัญท่ีจะรู้ส่วนประกอบทั้งหมดและรวมถึงส่วนประกอบดังกล่าวอย่างไรในระบบกันร่ัวสาหรับ
กิจกรรมการบารงุ รักษาและการซ่อม

การเลือกและการปรับต้ังที่ไวของอุปกรณ์การควบคุมระบบ ความปลอดภัย และการเฝ้าสังเกตเป็น
สว่ นประกอบทวี่ ิกฤตเพ่ือก่อกาเนิดเงื่อนไขสาหรบั การทางานที่มีประสิทธิภาพทางพลังงานและระบบที่ปลอดภัย

ความต้องการท่ัวไปท่ีมีมาก คือ เพ่ือลดลง (จากัด) ลดความต้องการการทาให้เย็นของระบบหรือ
เครื่องใช้ RACHP โดยการปรับปรุงมาตรการของการออกแบบให้ดีขึ้น (ตัวอย่างเช่น การกั้นฉนวน การเลือก
ของส่วนประกอบ ภาระซ่ึงเหมาะที่สุด เป็นต้น) และเพ่ือรักษาไว้ระบบภายในเง่ือนการทางานเหมาะที่สุด
(ตวั อย่างเช่น การระเหยที่จาเปน็ สูงสุดและแรงดนั /อณุ หภูมิการควบแน่นทเี่ ป็นไปได้ต่าสุด).

8.2 การทางานของเอก็ ซ์แพนชัน่ วาล์ว (Expansion Valves)

เอ็กซ์แพนชั่นวาล์วจะจากัดการไหลของสารทาความเยน็ โดยการบังคับสารทาความเย็นนั้นผ่านรูเล็กๆ
ทาให้แรงดันตกลงในแรงดันของอีแวปปอเรเตอร์ แรงดัน/อุณหภูมิของเหลวท่ีขยายออกตกลงสู่แรงดัน/
อุณหภูมิของแรงดัน/อุณหภูมิอิ่มตัวของอีแวปปอเรเตอร์ กระบวนการการขยายออกส่งผลในการก่อรูปข้ึนของ
ไอ ประเภทของสารทาความเยน็ และความจุของระบบ RAC กาหนดขนาดของอุปกรณน์ ้ี

8.2.1 เทอรโ์ มสแตติกเอ็กซ์แพนชน่ั วาล์ว (TEV)

การประยุกต์ใช้: เทอร์โมสแตติกเอก็ ซ์แพนช่ันวาลว์ (TEV หรือ TXV ดว้ ย). ไดร้ บั การใช้โดยท่วั ไปมาก
สดุ เทอร์โมสแตติกเอ็กซ์แพนชนั่ วาล์ว บ่อยครัง้ ได้รับการใชใ้ นการทาความเยน็ เชิงพาณชิ ย์ การติดตั้งเครื่องทา
ความเย็นหรือเครอื่ งปรับอากาศขนาดใหญ่กว่า

การจัดการใชส้ ารทาความเย็นท่ตี ดิ ไฟได้อย่างปลอดภัย 222

หนา้ ทีก่ ารทางาน: TEV เปรียบเทยี บอุณหภูมิของสารทาความเย็นซึ่งไดร้ บั การไหลตอ่ เนอ่ื งทีท่ างออก
ของอีแวปปอเรเตอร์ท่ีมีอุณหภูมิทางเข้าและโดยใช้บัฟเซนเซอร์ TEV พยายามที่จะคงรักษาไว้ความร้อนเกินที่
กาหนดต้ังไว้ล่วงหน้าของสารทาความเย็นให้อยู่ที่ 2-3 oC ที่ทางออก หน้าที่น้ีคงรักษาไว้เพื่อการเปิดและการ
ปิดของวาล์วโดยขึ้นอยู่กับภาระการทาให้เย็นซ่ึงส่งผลที่อีแวปปอเรเตอร์ ซึ่งหมายความว่าเฉพาะปริมาณที่
เป็นไปได้สูงสุดของสารทาความเย็นท่ีสามารถระเหยอย่างสมบูรณ์ ได้รับการป้อนไปยังอีแวปปอเรเตอร์ ใน
ระหว่างขัน้ ตอนน้ี สารทาความเย็นจะเปล่ียนจากของเหลวไปเป็นก๊าซ ทัง้ น้สี าคญั ว่าไมม่ ีสารทาความเย็นเหลว
ออกจากอีแวปปอเรเตอร์ เนื่องจากสิ่งน้ีสามารถทาให้เกิดความเสียหายรุนแรงต่อคอมเพรสเซอร์ได้ องศาของ
ความร้อนยวดยิง่ สามารถได้รบั การปรับแกไ้ ด้โดยการอัดแรงเชิงกลของสปริงไดอะแฟรม

การเลอื กเอก็ ซ์แพนชน่ั วาลว์ :
TEV แบบคงท่ี ได้รับการออกแบบสาหรับสาร
ทาความเย็นและปริมาตรเฉพาะ TEV นี้ได้รับการใช้
สาหรับการผลิตแบบลาดับ (ภาพที่ 8.3) เน่ืองจากการ
ออกแบบคงที่ พสิ ัยของปริมาตรไดก้ าหนดไวล้ ่วงหน้า

ภาพที่ 8.3 เอก็ ซ์แพนชัน่ วาลว์
แบบเชื่อมดว้ ยการบดั กรแี ข็ง

TEV แบบช่องสับเปล่ียนได้โดยบ่อยครั้งได้รับ
การใช้ในการบริการเน่ืองจาก TEV สามารถได้รับการ
ปรบั แก้ไปยังพิสัยความจุซึง่ แตกต่างกันได้ (ภาพท่ี 8.4)

ภาพท่ี 8.3 เอ็กซ์แพนชน่ั วาลว์ แบบเช่อื มชอ่ งสามารถ
สบั เปลยี่ นไดส้ าหรับการเช่ือมต่อที่ไดร้ ับการบดั กรแี ข็ง

8.2.1.1 คาสั่งสาหรับการติดต้ัง:
การติดตั้ง: TEV ควรได้รับการออกแบบสาหรบั การติดต้ังจากการบัดกรีแข็ง วาล์วอยู่ภายใต้
ความเคน้ เชิงความร้อนดว้ ยการหดตัวและการขยายออกเนอื่ งจากการทางานของวาลว์ นน้ั (เยน็ ขนึ้ ถา้ ทางานอยู่
และอุ่นข้ึนถา้ ระบบทาความเยน็ ปิด)

การจดั การใช้สารทาความเย็นทต่ี ดิ ไฟได้อยา่ งปลอดภัย 223

คาสงั่ การตดิ ตั้งเฉพาะของผผู้ ลิตต้องทาตาม

สาหรับเอ็กซ์แพนช่ันวาล์วรุน่ ใหม่ “แบบใหม”่ (ตวั อยา่ งเชน่ แดนฟอส TUA/TUB) ไมค่ วรใช้วธิ ที ่ีนา
ผ้าเปียกคลุมตวั วาล์วในขณะท่ีทาการบดั กรีแขง็ เพือ่ หลกี เลี่ยงความรอ้ นเกนิ ไปของลาตัววาล์ว

 TUA = เทอร์โมสแตติกเอ็กซ์แพนชั่นวาล์วซึ่งสร้างจากเหล็กล้าไร้สนิมที่มีการชดแชยแรงดัน
ภายใน (เครอ่ื งหมายตราสนิ ค้าแดนฟอส)

 TUAE = เทอร์โมสแตติกเอ็กซ์แพนชั่นวาล์วซึ่งสร้างจากเหล็กล้าไร้สนิมที่มีการชดแชยแรงดัน
ภายนอก (เครอ่ื งหมายตราสนิ คา้ แดนฟอส)

การเชื่อมต่อวาล์วโลหะคู่จากการสร้างระหว่างทองแดงและเหล็กกล้า โลหะคู่จะมีสภาพนาเชิง
ความร้อนต่ามากท่ีเพียง 10% สภาพนาเชิงความร้อนของทองแดง ดังน้ันความร้อนท่ีให้ในขณะการบัดกรี
หลงเหลือโดยส่วนมากในช้ันทองแดงของทอ่ เช่ือมต่อ แทนท่จี ะได้รับการนาไปยังลาตัววาล์ว

คาสัง่ ตอ่ ไปน้ีประยกุ ตใ์ ช้กบั วาลว์ แบบน้ีเท่านัน้

1. ทาความสะอาดท่อทองแดงและสอดเข้าในไปยังท่อท่ีต้องการเชอื่ มต่อทเี่ หมาะสมกับวาลว์
2. ห้ามใช้การหอ่ แบบเปียกน้าสาหรับการทาให้ลาตวั วาล์วเยน็ มิฉะนนั้ ชน้ิ ส่วนเทอรโ์ มสแตติก
เอก็ ซ์แพนชนั่ วาล์วจะรอ้ นมากขน้ึ ได้ (>100°C)!
3. นาหวั เชื่อมไปให้ความรอ้ นทีท่ ่อทองแดงจนกระทั่งท่อเรม่ิ เป็นสี (สีเชอรแี ดง) ใช้เวลาประมาณ
15 วินาที
4. นาหัวเชอ่ื มไปบนการเชือ่ มต่อวาลว์ อย่างส้ันๆ (2-5 วนิ าที).
5. ใส่ลวดเชอ่ื มโลหะผสมการบดั กรีแขง็ จนกระท่ังโลหะผสมนั้นไหล หา้ มพยายามทจ่ี ะเติมร่องสนั
ความพยายามทจ่ี ะทาเช่นน้ัน อาจทาใหต้ ัวเชอื่ มต่ออดุ ตัน
6. การเชอ่ื มต่อการบัดกรแี ข็งโดยการใช้โลหะผสมการเชอื่ มต่อท่ัวไปใดๆ (เงินเชื่อม 6-15%)
เนอื่ งจากพนื้ ผิวตวั เชื่อมต่อภายในเปน็ ทองแดง การเชื่อมต่อเปน็ ทองแดงเขา้ กับทองแดง และไม่มีความ
จาเปน็ สาหรบั ปรมิ าณอตั ราร้อยละท่สี ูงของเงนิ เช่ือม
7. ฉดี ทาความสะอาดท่อและวาลว์ ด้วยไนโตรเจนแห้งทป่ี ราศจากออกซิเจน (OFDN, บทที่ 5)
เปน็ ที่แนะนาเมื่อใดก็ตามเป็นไปได้ เป็นอนั เสร็จ

คาส่ังของผู้ผลิตสาหรับการติดตั้ง TEV ต้องได้รับการทาตามภาพท่ี 8.5 บ่งชี้ตาแหน่งการติดต้ัง
ของ TEV ดว้ ยการปรบั แรงดันภายนอก

TEV ต้องไดร้ ับการติดตัง้ ในท่อของเหลวท่ีทางเข้าของอีแวปปอเรเตอร์ กบั กระเปาะท่ีได้รับการ
ขันแนน่ เข้ากับทอ่ ดดู ใกลก้ บั อีแวปปอเรเตอร์เท่าทีเ่ ป็นไปได้ ถา้ มีทอ่ ปรบั แรงดนั ภายนอก เป็นท่อทต่ี อ้ งเชื่อมต่อ
เข้ากับท่อดูดทันทีภายหลังทางออกอีแวปปอเรเตอร์ตามทิศทางของการไหล โดยกฎเกณฑ์ท่ัวไป ที่ของการ
ตดิ ตั้งกระเปาะควรมีโซนประมาณการไหลตรง “เสน้ ผา่ นศนู ยก์ ลางกระเปาะ x 10”

การจัดการใชส้ ารทาความเยน็ ทต่ี ิดไฟได้อย่างปลอดภยั 224

กระเปาะ (Blub)

การปรับแรงดัน
ภายนอก

เทอร์โมสแตติกเอ็กซ์แพนชน่ั วาลว์ แบบภายนอก

ภาพท่ี 8.5 จดุ ตดิ ตั้งเชื่อมท่อและกระเปาะเทอร์โมสแตติกเอ็กซ์แพนชัน่ วาล์วแบบภายนอก

ตัวอย่าง: รัศมีท่อสาหรับการติดต้ังกระเปาะท่อ 22 มม. (7/8”) มีความยาวการติดต้ังตรง
ตา่ สดุ ประมาณ 22 ซม. (8.7”).

กระเปาะตอ้ งไม่ได้รบั การตดิ ตงั้ บนช้ินส่วนแนวดิง่ ของท่อดูด
เซนเซอร์แบบกระเปาะได้รับการยึดติดดีท่ีสุดบนท่อดูดตรงแนวระดับ (ไม่ใช่บนข้อต่อหรือ
พ้ืนผิวรอยต่อ) และในตาแหน่งระหวา่ ง 2 นาฬิกาถึง 4 นาฬิกา (ดูภาพที่ 8.6) ตาแหน่งขึ้นอยู่กับรัศมีด้านนอก
ของท่อดูด กระเปาะต้องไม่ได้รับการหาตาแหน่งท่ีด้านลา่ งของท่อดูดเน่อื งจากความเปน็ ไปได้ของการนอนก้น
ของน้ามนั ในดา้ นล่างของท่อซ่งึ ทาให้เกิดสัญญาณผดิ พลาด

กระเปาะ ตาแหนง่ กระเปาะตามมติ ิของทอ่ ดดู :

ตาแหนง่  10:00 หรอื 14:00 นาฬกิ าสาหรับเส้นผา่ นศูนย์กลางท่อ
กระเปาะ มากจนถงึ 22 มม. (7/8”)
ตัวอย่างเชน่  16:00 หรือ 20:00 นาฬกิ าสาหรบั เส้นผา่ นศูนย์กลางท่อ
2 นาฬิกา มากจนถงึ 22 mm (7/8”)

สายรดั กระเปาะ

ภาพที่ 8.6 การวางตาแหนง่ กระเปาะ TEV ที่ท่อดดู ไปทางข้างหน้าของอแี วปปอเรเตอร์

การจดั การใช้สารทาความเย็นทตี่ ิดไฟได้อย่างปลอดภัย 225

คาสงั่ สาหรบั การติดตงั้ เอ็กซ์แพนชัน่ วาล์วต่อไปอีก:

 กระเปาะต้องได้รับการติดเข้ากับท่อด้วยการใช้สายรัดกระเปาะจากโลหะ หน้าที่หลักของ
สายรัดกระเปาะคือเพ่ือคงรักษาไว้การถ่ายโอนความร้อนจากท่อดูดไปยังกระเปาะ TEV ตัวรัดเคเบิลพลาสติก
จะไมไ่ ดร้ บั การอนุญาตสาหรบั การตดิ ตง้ั กระเปาะ

 กระเปาะต้องสามารถรับรู้อุณหภูมิของไอดูดซ่ึงร้อนย่ิงยวดและด้วยเหตุผลนี้ จุดการติดตั้ง
ของกระเปาะควรได้รับการค่ันฉนวน ส่ิงน้ีสาคัญโดยเฉพาะถ้ามีผลต่างของอุณหภูมิกว้างระหว่างท่อดูดและ
ส่งิ แวดลอ้ ม

 กระเปาะต้องไม่ได้รับการติดตั้งหลังตัวแลกเปล่ียนความร้อนภายในเพราะว่าในตาแหน่งนี้
กระเปาะจะใหส้ ญั ญาณผดิ พลาดไปยัง TEV

 กระเปาะต้องไม่ได้รับการติดต้ังส่วนประกอบของมวลขนาดใหญ่ (วาล์วปิดเปิด, โซลินอยด์
วาล์ว) เน่ืองจากส่งิ นี้จะใหส้ ัญญาณผดิ พลาดไปยงั TEV ด้วย

 ดังทก่ี ล่าวถึงก่อนหน้า กระเปาะตอ้ งไม่ได้รับการตดิ ต้ังในท่อดดู แนวดง่ิ นอกจากนี้ กระเปาะ
ตอ้ งไมไ่ ดร้ บั การตดิ ตงั้ เขา้ กบั ส่วนหัวของอแี วปปอเรเตอร์หรือตวั ยกท่อภายหลังแอง่ น้ามัน

การปรับแรงดันต้องไม่ได้รับการเช่ือมต่อเข้ากับท่อน้าดูดจากด้านล่าง (ดูภาพท่ี 8.7
เปรยี บเทยี บกับภาพท่ี 8.6ผิดพลาด! ไมพ่ บแหล่งการอ้างอิง) ทอ่ คาปลิ ลารหี รือเกลียวท่ีได้รบั การจัดเตรียมไว้
แนวด่ิงต้องไม่ได้รับการใช้เพ่ือป้องกันท่อปรับแรงดันจากการอุดตัน (ตัวอย่างเช่น เรซินซ่ึงได้รับการก่อรูปข้ึน
โดยสารหล่อล่นื )

กระเปาะ (Blub)



การปรบั แรงดัน 226
ภายนอก

เทอร์โมสแตติกเอ็กซ์แพนชัน่ วาลว์ แบบภายนอก
ภาพท่ี 8.7 การเช่ือมต่อท่ผี ดิ พลาดของท่อปรับแรงดัน

การจดั การใช้สารทาความเย็นที่ติดไฟได้อยา่ งปลอดภัย

8.2.2 เอก็ ซ์แพนชั่นวาล์วอตั โนมตั หิ รอื ไดร้ บั การควบคมุ แรงดนั (AEV)

การประยุกต์ใช้: AEV โดยปกติพบบนอุปกรณ์ขนาดเล็กที่มีภาระของอีแวปปอเรเตอร์โดยประมาณ
คงที่ ซ่ึงรวมถึงช่องแช่แข็งไอศกรีม เครื่องทาน้าแข็ง และเครื่องจ่ายน้าดื่ม บางหน่วยเคร่ืองปรับอากาศขนาด
กะทดั รดั และตู้เย็นตามบ้าน

หน้าท่ีการทางาน: ในกรณีของเอ็กซ์แพนช่ันวาล์วซึ่งได้รับการควบคุมแรงดัน (AEV) แรงดันใน
อีแวปปอเรเตอร์และดังนั้นอุณหภูมิอีแวปปอเรเตอร์ได้รับการคงรักษาไว้ให้คงที่โดยการจ่ายสารทาความเย็น
ตัวอย่างเช่น เม่ือวัสดุที่ได้รับการทาความเย็นเข้ามาสัมผัสโดยตรงกับพื้นผิวอีแวปปอเรเตอร์ ระบบหรือ
เครือ่ งใช้ซึง่ ใช้ AEV โดยปกตไิ ดร้ ับการตดิ ตงั้ กับเทอร์โมสตทั ของอีแวปปอเรเตอร์และเซนเซอร์ได้รับการติดตั้งท่ี
ทางออกของอีแวปปอเรเตอร์ ข้อเสียของเอ็กซ์แพนชั่นวาล์วซ่ึงได้รับการควบคุมแรงดันคือสารทาความเย็น
เหลวอาจออกไปจากอีแวปปอเรเตอร์ (และของเหลวสามารถได้รับการดูดเข้าไปในโดยคอมเพรสเซอร์)
ดังน้ันวาล์วดงั กลา่ วจะได้รบั การใช้เฉพาะในการประยกุ ต์ใช้ท่พี เิ ศษ

แรงดันการระเหยไดร้ ับการปรับแก้โดยวิถที างของการอัดแรงของสปรงิ ไดอะแฟรม

AEV ไม่เปน็ อัตโนมัตจิ ริงๆ ในการรับรจู้ รงิ เน่ืองจาก AEV ไม่สามารถปรบั แก้การไหลของสารทาความ
เยน็ โดยอัตโนมตั ิเมอื่ ต้องการโดยความตอ้ งการของภาระการทาให้เย็น เน่อื งจากการจากัดเหล่าน้ี เอ็กซ์แพนช่ัน
วาลว์ แรงดนั คงทีแ่ ทบจะไม่ไดร้ บั การใชใ้ นปัจจบุ ันนี้

AEV มองดูคล้ายคลึงกับ TEV แต่ทางานโดยแตกต่างกันอย่างมาก ท้ังน้ีมีความสาคัญท่ีจะไม่สับสน
ระหวา่ งวาล์วทั้งสองวาล์วในระหวา่ งการให้บรกิ ารระบบทาความเย็น

หนทางง่ายท่ีอธิบายความแตกต่างหลักคอื มองไปยังดา้ นบนของวาล์ว AEV มีสกรูซง่ึ สามารถปรับแก้ได้
อยู่ดา้ นบนไดอะแฟรม ถ้าวาล์วมที ่อแคปท้วิ และกระเปาะเซ็นเซอร์ซ่ึงได้รับการเชื่อมต่อกบั ด้านบนไดอะแฟรม
ส่ิงนั้นคอื TEV.

การติดตั้ง: AEV ควรได้รับการออกแบบสาหรับการติดต้ังการบัดกรีแข็งเพ่ือทาให้มีน้อยท่ีสุดการ
เช่ือมต่อแบบบานแฟลร์ภายในวงจรสารทาความเย็น ท้ังน้ีไม่มีข้อกาหนดความต้องการพิเศษสาหรับ
กระบวนการของการบดั กรแี ข็งที่จะพิจารณา

ภาพที่ 8.8 เอ็กซแ์ พนชนั่ วาล์วซึ่งได้รบั การควบคุมแรงดัน (AEV) 227
การจดั การใช้สารทาความเย็นท่ตี ดิ ไฟได้อย่างปลอดภัย

8.2.3 เอก็ ซ์แพนช่ันวาลว์ อิเลก็ ทรอนิกส์ (EEV)

การประยุกต์ใช้: โดยท่ัวไปมากสุด EEV ได้รับการใช้ในการประยุกต์ใช้ของซุปเปอร์มาเก็ตสมัยใหม่
การตดิ ตั้ง RAC เชงิ พาณิชย์และเชงิ อตุ สาหกรรม

หน้าที่การทางาน: เอก็ ซ์แพนช่ันวาลว์ อเิ ลก็ ทรอนิกส์ (EEV) เปน็ วาล์วทอี่ อ่ นตัวมากท่ีสดุ เนื่องจากการ
ไหลของสารทาความเย็นสามารถได้รับอิทธิพลโดยพารามิเตอร์จานวนมากโดยเวลาเดียวกัน ดังนั้นวาล์วน้ีตอ้ ง
ได้รับการควบคุมโดยชุดควบคุมดิจิทัล เม่ือขับกรวยวาล์วของอุปกรณ์ ความโดดเด่นได้รับการทาระหว่าง
มอเตอรแ์ ละตัวขบั เชิงแมเ่ หล็กไฟฟา้

การตดิ ตงั้ : การเช่ือมต่อการบัดกัแข็งสาหรับการติดตัง้ ภายในวงจรสารทาความเยน็

ภาพท่ี 8.9 EEV (ตัวขับขยายออกอิเล็กทรอนิกส์ (ซา้ ย) และ อปุ กรณค์ วบคุม EEV (ขวา) จากแดนฟอสส์)

8.3 การควบคุมในวงจรทุตยิ ภูมิ

ตัวปรับแรงดันในวงจรที่สองหรือทุติยภูมิจะทาให้มั่นใจเงื่อนไขการทางานเหมาะท่ีสุดสาหรับ
สว่ นประกอบต่างๆ ของวงจรทาความเยน็ ตัวปรบั แรงดันนี้ปรับแรงดันเพ่ือคงรักษาไว้แรงดนั รบั เขา้ แรงดันนา
ออก หรอื แรงดันอนพุ นั ธท์ ีค่ า่ ซึ่งตอ้ งการ

ตวั ปรับอณุ หภูมิและตัวปรับความจุอิเล็กทรอนิกส์เป็นตัวปรับทุติยภูมิดว้ ยการประยุกต์ใชโ้ ดยทว่ั ไปพบ
ในระบบ RAC เชงิ พาณิชยแ์ ละเชิงอตุ สาหกรรม

8.3.1 ตัวปรับแรงดนั ในอีแวปปอเรอตร์

การประยุกต์ใช้: อุปกรณ์บ่อยคร้ังได้รับการใช้เพ่ือกาหนดตั้งค่าระดับอุณหภูมิซ่ึงแตกต่างกัน (ทาให้
เย็นเพม่ิ และแช่แขง็ ) ในหนึง่ วงจรสารทาความเย็นและโดยบ่อยคร้ังไดร้ บั การใชส้ าหรับการออกแบบหอ้ งเย็น

หน้าที่การทางาน: แรงดันและอุณหภูมิของสารทาความเย็นในอีแวปปอเรเตอร์ได้รับการปรับแกผ้ า่ น
ตวั ปรบั แรงดนั ในอีแวปปอเรเตอร์

การจดั การใช้สารทาความเย็นท่ีตดิ ไฟได้อยา่ งปลอดภัย 228

การติดตงั้ : อุปกรณไ์ ด้รับการออกแบบสาหรับ
การติดต้ังการบัดกรีแข็งเพื่อทาให้มีน้อยที่สุดการ
เชือ่ มตอ่ แบบบานแฟลร์ภายในวงจรสารทาความเยน็

ภาพท่ี 8.7 ตวั ปรับแรงดันในอแี วปปอเรอตร์ (KVP)

8.3.2 ตวั ปรับแรงดันคอนเดนซิง่

การประยุกต์ใช้: ตัวปรับน้ีได้รับการใช้ในคอนเดนเซอร์ท่ีระบายความร้อนด้วยอากาศภายนอก
อาคาร ในบรเิ วณท่ีอุณหภมู ิโดยรอบสามารถแปรผันได้ระหวา่ งฤดรู ้อนและฤดูหนาว

หน้าท่ีการทางาน: ตัวปรับแรงดันคอนเดนซ่ิงจะรักษาไวแ้ รงดันต่าสุดในคอนเดนเซอร์พื้นผวิ ถ่ายโอน
ความร้อนที่มีประสิทธิผลของคอนเดนเซอร์ได้ลดลง โดยสารทาความเย็นเหลวสะสมท่ีอุณหภูมิโดยรอบต่า
โดยลดประสทิ ธิภาพของคอนเดนเซอร์ ตัวอยา่ งเชน่ ในบรเิ วณที่อุณหภูมโิ ดยรอบสามารถต่าลงไดใ้ นระหวา่ งฤดู

8.3.3 ตวั ปรับแรงดันห้องข้อเหวีย่ ง / การควบคมุ การเริม่ ทางาน

หน้าท่ีการทางาน: ตัวปรับแรงดันห้องข้อเหวี่ยงได้รับการติดตั้งในท่อดูดของระบบทาความเย็น ตัว
ปรับเริ่มทางานป้องกันคอมเพรสเซอร์ โดยเร่ิมทางานถ้าแรงดันดูดสูงมากเกินไป แรงดันดูดสูงจะนาไปสู่
คอมเพรสเซอร์ซ่ึงภาระเกิน ซึ่งประสบในขณะท่ีเริ่มทางานภายหลงั ช่วงเวลาที่หยุดทางานนานๆ หรือภายหลัง
ช่วงเวลาละลายนา้ แข็งสักพัก ตัวปรับนี้ควบคุมการไหลของสารทาความเย็นภายในท่อดูดไปยังคอมเพรสเซอร์
ดว้ ยถ้าแรงดนั สงู มากเกนิ

8.3.4 ตวั ปรับความจุ

หน้าท่ีการทางาน: ตัวปรับความจุปริมาตรการส่งเคล่ือนออกของคอมเพรสเซอร์ลดลง ที่ความจุการ
ทาให้เย็นต่า ตัวปรับป้องกันแรงดันดูดต่ามากเกินไปและการทางานเป็นวงรอบที่ไม่จาเป็นของคอมเพรสเซอร์
ต่อมาตัวปรับกลับคืนสู่ส่วนของการเคล่ือนออกสารทาความเย็นของคอมเพรสเซอร์จากด้า นส่งออกไปยังด้าน
ดดู ผ่านทางบายพาส

8.3.5 ตวั ปรับแรงดันตวั พัก

หน้าที่การทางาน: ตัวปรับแรงดันตัวพัก โดยเชื่อมโยงกันกับตัวปรับแรงดันการคอนเดนซิ่ง ป้องกัน
แรงดันตัวพักต่ามากเกินไป ซึ่งจะนาไปสู่การระเหยบางส่วนของสารทาความเยน็ ภายในท่อของเหลวของวงจร
สารทาความเยน็ สาหรับจุดประสงคน์ ี้ตวั ปรับควบคมุ ปริมาณเล็กน้อยของสารทาความเยน็ ก๊าซร้อนที่ได้บีบอัด
โดยตรงจากทางออกคอมเพรสเซอรล์ งในตัวพกั

การจัดการใช้สารทาความเยน็ ทตี่ ดิ ไฟได้อย่างปลอดภัย 229

8.3.6 ผังวงจรสารทาความเย็นตัวอย่างทีม่ ีตัวปรับต่างๆ

ภาพที่ 8.11 แสดงตัวอย่างวงจรสารทาความเย็นซึ่งรวมด้วยส่วนประกอบตามภาระหน้าท่ีในการ
ควบคมุ วรจรแรกและวงจรทีส่ อง (ปฐมภมู ิและทุติยภมู ิ) ทีบ่ รรยายในบทนี้ ตัวอยา่ งนค้ี ือระบบทาความเย็นของ
ทหี่ ้องชาแหละเนอ้ื สตั วส์ าหรับการแชเ่ ยน็ เนอื้ สัตวใ์ นห้องเยน็ ที่ +1°C และในเคาน์เตอรบ์ ริการตัวเองที่ +3°C.

ภาพที่ 8.11 การควบคุมปฐมภมู แิ ละทตุ ยิ ภมู ิและส่วนประกอบและอุปกรณ์เชงิ หน้าทก่ี าร
ทางานตา่ งๆ ทไ่ี ด้รบั การจดั วางไว้ภายในวงจรสารทาความเยน็ ตัวอยา่ ง (แดนฟอส)

1 เทอรโ์ มสแตตกิ เอ็กซ์แพนชน่ั วาลว์ 8 ตัวปรับแรงดันอีแวปปอเรเตอร์
2 โซลินอยด์วาลว์ 9 วาล์วกนั กลบั
3 เทอรโ์ มสตัท 10 ตคู้ วบคมุ
4 คอมเพรสเซอร์แบบเฮอร์มาตกิ 11 ฟลิ เตอร์ไดเออร์
5 อุปกรณค์ วบคมุ แรงดัน 12 ตวั ปรบั แรงดนั คอนเดนซ่งิ
6 อุปกรณ์แยกน้ามนั หลอ่ ลืน่ 13 สวติ ซป์ ้องกนั คอมเพรสเซอร์
7 กระจกมองนา้ ยา 14 -

การจัดการใชส้ ารทาความเยน็ ท่ตี ดิ ไฟได้อย่างปลอดภยั 230

8.4 เป้าหมายและหนา้ ท่ีความแตกตา่ งในการทางานของอุปกรณ์เสรมิ

8.4.1 โซลนิ อยดว์ าล์ว

การประยุกต์ใช้: โซลินอยด์วาล์ว (ภาพท่ี 8.12) ได้ในระบบ RAC จานวนมาก โซลินอยด์วาล์วท่ีมี
ขนาดความจุการทาใหเ้ ย็นทเี่ จาะจง พบในเกือบทกุ ระบบทาความเย็น “การขยายออกแบบแห้ง”

หน้าท่ีการทางาน: โดยส่วนมากได้รับการติดตั้งภายในท่อของเหลวของวงจรสารทาความเยน็ วาล์วนี้
จะเปิด/ปิดการส่งของสารทาความเย็นเหลวไปยังอุปกรณ์ขยายออก (อุปกรณ์ล้ินปีกผีเสื้อ, TEV, ท่อแคปท้ิว)
ด้วยแรงกระตุ้นไฟฟ้า ซึ่งได้โดยใช้ขดลวดที่แปลงผันพลังงานไฟฟ้าไปเป็นการเคลื่อนที่ส่วนข้าง ข้อมูลขดลวด
(แรงดันไฟฟ้าและความถี่) และแรงดันไฟฟ้าท่ีจ่ายจาเป็นต้องเหมือนกัน ถ้าไม่เหมือนกันขดลวดอาจไหม้ได้
ห้ามใช้งานขดลวดที่มีกระแสไฟฟ้า ถ้าขดลวดน้ันไม่ได้รับการยึดติดอย่างถูกต้องเข้ากับลาตัววาล์ว ทาให้มั่นใจ
โดยสมา่ เสมอว่าวาล์วและขดลวดเขา้ คซู่ ึ่งกนั และกนั

ภาพท่ี 8.12 โซลินอยด์วาลว์ สาหรบั การตดิ ตัง้ จากการบัดกรีแขง็ (ซา้ ย)
และรปู ตัดดา้ นขา้ งของโซลินอยด์วาลว์ (ขวา )

โซลินอยด์วาล์ว ที่มีการปกป้องขดลวด IP65/67 สามารถได้รับการใชใ้ นระบบสารทาความเย็นติดไฟ
โซลินอยดว์ าลว์ มีใช้งานกบั สารทาความเย็นตดิ ไฟที่มกี ารจาแนกประเภทโซน 1 ATEX (ภาพที่ 8.13)

ภาพท่ี 8.13 ตัวอยา่ งของโซลินอยดว์ าลว์ สาหรับการใชก้ ับสารทาความเย็นตดิ ไฟ 231
การจัดการใชส้ ารทาความเย็นที่ตดิ ไฟได้อย่างปลอดภยั

8.4.1.1 การตดิ ตั้งโซลินอยดว์ าลว์
โซลินอยด์วาล์วทาให้การไหลของสารทาความเย็น (ของเหลวหรือก๊าซ) ไม่ต่อเน่ืองและทางาน
เฉพาะเมื่อได้รับการติดตั้งอย่างถูกต้องในทิศทางของการไหล ทิศทางโดยทั่วไปได้รับการบ่งช้ีโดยลูกศรบน
ลาตวั ของโซลินอยด์วาลว์ โซลนิ อยดว์ าล์วโดยส่วนมากไดร้ ับการติดต้ังในท่อของเหลวแต่ก็พบได้ในวงจรละลาย
น้าแขง็ แบบกา๊ ซร้อนดว้ ย
โซลินอยด์วาล์วซึ่งได้รับการติดตั้งอยู่ข้างหน้าเทอร์โมสแตติกเอ็กซ์แพนชั่นวาล์วควรอยู่ใกล้กับ
วาลว์ น้ัน (ดูภาพท่ี 8.14)

กระเปาะ (Blub)

การปรับแรงดัน
ภายนอก

โซลินอยด์วาลว์ เทอรโ์ มสแตติกเอ็กซแ์ พนชัน่ วาลว์
แบบภายนอก

ภาพที่ 8.14 การวางโซลนิ อยดว์ าล์วภายในวงจรสารทาความเย็น

การตดิ ตงั้ ท่ีบ่งช้ีด้านบน (ภาพที่ 8.14) ควรหลีกเล่ยี งการกระแทกของเหลว (ถา้ โซลนิ อยดว์ าลว์ มขี นาด
ถูกต้อง) ความเร็วของสารทาความเย็นเหลวภายในงานท่อระบบต้องได้รับการพิจารณา การขัดจังหวะอย่าง
ฉับพลันของการไหลเมื่อวาล์วปดิ อาจสร้างการทางานเป็นจังหวะแรงดันสูงที่โดยเปน็ ไปได้ สามารถสรา้ งความ
เสียหายกับระบบและโดยศักยภาพที่อาจเกิดข้ึนทาให้อุปกรณ์ปล่อยออกแรงดันเกิดการกระตุ้นข้ึนทางาน ท้ัง
สองส่ิงสง่ ผลในการรว่ั ของสารทาความเยน็ มากถงึ การอัดทัง้ หมดของระบบ

ถ้าการกระแทกของเหลวเกิดขึ้นเมื่อโซลินอยด์วาล์วปิด การกระแทกนั้นสามารถได้รับการแก้ไขโดย
เป็นตวั อย่างโดยการยดึ ทอ่ แนวดง่ิ กันร่วั ในท่อรปู ตัว T ซงึ่ อยขู่ า้ งหนา้ ของโซลนิ อยด์วาล์ว (ดูภาพที่ 8.15)

ในกรณีใดๆ ท้ังน้ีต้องม่ันใจว่าท่อรอบวาล์วได้รับการติดตั้งและยึดติดอย่างถูกต้องเพื่อให้ไม่มี การ
แตกหกั เกดิ ขึ้น

การจดั การใชส้ ารทาความเย็นท่ตี ิดไฟได้อย่างปลอดภยั 232

การปรบั แรงดัน
ภายนอก

กระเปาะแคปทว้ิ

ขดลวดโซลินอยด์

ชิ้นส่วน
ทอ่ แนวด่ิง

โซลนิ อยด์วาลว์ เทอรโ์ มสแตติกเอ็กซแ์ พนชั่นวาล์วแบบภายนอก

ภาพท่ี 8.15 ท่อแนวดิ่งกนั รั่วเพอ่ื หลีกเลี่ยงการกระแทกของเหลว

คาสัง่ การบดั กรีแขง็ ของโซลินอยด์วาลว์

การบัดกรีแช็งโซลินอยด์ลงวาล์วในท่อถ่ายโอนสารทาความเย็นตามปกติไม่ต้องถอดแยกออก
ของลาตวั วาล์ว (สาหรบั ขนาดเล็ก) สาหรบั วาล์วขนาดใหญ่ข้นึ ภายหลงั การการใสว่ าลว์ ไปยงั ทอ่ ลาตัว
วาล์วตอ้ งไมไ่ ดร้ บั การถอดออก เพอื่ ปกป้องโอริงและปะเก็นจากความร้อนทไี่ ด้มาโดยการบดั กรแี ข็ง

มาตรการต้องได้รับการนามาใช้เพื่อหลีกเล่ียงการทาความร้อนของวาล์ว ใส่น้ายากันความร้อน
หรือผ้าเปียกไปยังรอยต่อการบัดกรีแข็งะหว่างตัวเช่ือมต่อรอยต่อการบัดกรีแข็งทองแดงและท่อถ่าย
โอนสารทาความเย็น ให้ความร้อนท่อทองแดงลงในตัวเชื่อมต่อเป็นลาดับที่หน่ึง ต่อมาให้ความร้อนไป
ยังตัวเชื่อมต่อและใส่โลหะบัดกรีเพ่ือสิ้นสุดการเช่ือมต่อ ( ดูบทท่ี 6 สาหรับการทางานที่ดีของการ
บดั กรแี ข็งทว่ั ไป)

เม่ือการฉีดทาความสะอาดด้วยไนโตรเจน OFDN หรือสาหรับการทดสอบแรงดัน โซลินอยด์
วาลว์ ทง้ั หมดตอ้ งเปดิ โดย ตวั อย่างเช่น โดยเคร่ืองมือเปดิ แบบแม่เหล็กถาวรดังแสดงในภาพ 8.16 หรือ
โดยการเปดิ วาลว์ ด้วยมอื (ซ่งึ ได้รบั การจัดให้มี แกนหมนุ การทางานด้วยมือไดร้ บั การยึดตดิ ไว้)

 คงรักษาไว้โดยสมา่ เสมอเปลวไฟโดยตรงใหห้ า่ งจากลาตวั วาลว์
 ใชโ้ ลหะบดั กรเี งินเชื่อมเพ่ือทารอยต่อ เนื่องจากความร้อนซ่ึงมากเกินสามารถทาให้โซลนิ อยด์

วาล์วเสียหาย
 ฉีดทาความสะอาดดว้ ยไนโตรเจน OFDN ในขณะการบดั กรีแข็ง

การจดั การใชส้ ารทาความเยน็ ทต่ี ดิ ไฟได้อย่างปลอดภัย 233



ภาพที่ 8.16 การยึดตดิ โซลนิ อยดว์ าลว์ อยา่ งถูกต้องโดยการตดั ท่อท่ีวางตาแหน่งอย่างถูกตอ้ ง (ซา้ ย)
เครอ่ื งมอื เปิดโซลินอยดว์ าลว์ (แม่เหล็กถาวร) ทีไ่ ดร้ ับการใช้สาหรับการให้บริการและการซอ่ มและ

การทดสอบแรงดันระบบ (แหล่งท่มี า เคร่ืองมือ ITE)

8.4.2 ฟลิ เตอร์ไดเออร์
การประยกุ ต์ใช้: สว่ นใหญม่ ากของระบบการทาความเย็นและการปรบั อากาศ
หนา้ ท่กี ารทางาน:
 การกาจดั ความชนื้ ท่ีบรรจอุ ยู่ในสารทาความเย็นออก

 การกาจัดกรดทีบ่ รรจุอยู่ในสารทาความเยน็ ออก

 การกรองส่ิงสกปรกและส่ิงปนเป้อื นอ่ืนๆ ออก
แม้ว่าการดูแลการปฏิบัติในขณะติดต้ังทาได้เต็มที่สูงสุด การทดสอบการทางาน หรือการซ่อม
ความชน้ื จะยงั คงเขา้ ไปในระบบโดยทางอากาศ สารทาความเย็น นา้ มนั หล่อลืน่ และสว่ นประกอบหรือช้ินส่วน
ซ่งึ มคี วามช้ืนบรรจุอยู่ ตวั อยา่ งเช่น สาย สงิ่ สกปรกโดยการรวมกนั กบั สารทาความเยน็ ความช้นื และอุณหภูมิที่
สูงจนสง่ เสริมการก่อรูปขึ้นท่ีเปน็ กรดอันตราย กรดจะสง่ ผลตอ่ ความเสยี หายต่อคอมเพรสเซอรแ์ ละสารหล่อล่ืน
นอกจากน้ีน้าจะทาให้เกิดการกัดกร่อนเชิงเร่งปฏิกิริยาภายในระบบและการทาลายคอมเพรสเซอร์ด้วย ส่ิง
สกปรกส่งผลในการอดุ ตันของเอก็ ซ์แพนชั่นวาล์วและการสกึ หรอท่ีเพิ่มขึ้นภายในคอมเพรสเซอร์

ภายหลังการแยกออกเป็นวงจรสารทาความเย็น ฟิลเตอร์ไดเออร์ที่ดูดซับความช้ืนของตัวกรอง
ต้องได้รับการเปลี่ยนเม่ือระบบอยู่ในสภาวะเปิด วัสดุซ่ึงแห้งจะดึงความชื้นโดยทันทีทันใดจากอากาศ
โดยรอบและโดยจะอ่ิมตัวก่อนวัสดุน้นั ได้รับการติดต้ังในระบบ ปล่อยให้ฟิลเตอร์ไดเออร์ปิดไว้และห้ามนา
ออกฝาป้องกัน นอกจากว่าระบบ RAC พร้อมสาหรับการทดสอบการทางาน (ต้องประกอบเป็นส่ิงสุดทา้ ย
สาหรบั ในการตดิ ต้งั )

การจดั การใชส้ ารทาความเยน็ ทตี่ ดิ ไฟได้อย่างปลอดภัย 234

ฟิลเตอรไ์ ดเออร์:

1. ประเภทสารทาความเย็น
2. เครือ่ งสูบความร้อน (ทไี่ หลสองทาง) หรอื RAC (ทางเดียว)
3. ประเภทการเชือ่ มต่อ: การเชื่อมตอ่ แบบบานแฟลรห์ รอื แบบบัดกรีแขง็
4. วสั ดุลาตวั : เหล็กกล้า ทองแดง
5. ประเภทลาตวั : ใช้แล้วท้งิ หรือกบั แกนซ่งึ เปลย่ี นแทนได้
6. การสร้างแกน: แบบตนั แบบเปน็ เม็ดเล็กๆ แบบผสม
7. จดุ ประสงค์: กาจดั นา้ กาจดั กรด กาจดั เศษตะกอน ฟิลเตอรไ์ ดเออร์การมอดไหม้
8. ฟิลเตอรไ์ ดเออร์ตวั พกั สารทาความเย็น
9. อัตราความจุ, โดยปกติในกโิ ลวัตต์ KW (ตนั ) ของการทาความเย็น หรือลูกบาศกน์ ิ้ว
10. การประยกุ ตใ์ ช้: ท่อของเหลว ท่อดดู
11. สาหรบั ฟิลเตอร์ไดเออร์ที่มแี กนซงึ่ สามารถสบั เปลยี่ นได้ ตวั เรือนฟิลเตอรไ์ ดเออร์โดยทั่วไปมใี ช้งาน
กับ 1 ถึง 4 แกน (ขึ้นอยกู่ ับความจทุ ่ใี ช้)

การติดตงั้ ของฟลิ เตอร์ไดเออร์

คุณสมบตั ิการดูดซับน้าของฟลิ เตอร์ไดเออร์ขนึ้ อยู่กับอุณหภูมิ: ยิง่ อณุ หภูมิตา่ ลง สามารถการดดู ซับน้า
ของช้ินส่วนซ่ึงแห้งก็ยิ่งสูงข้ึน โดยดูดความช้ืนของสารทาความเย็น การติดต้ังในท่อดูดนั้นเป็นเชิงอุดมคติ
อย่างไรก็ตามอัตราเร็วของการไหลเน่ืองจากการกลับคืนของน้ามันน้ันสูงมาก จนกระทั่งตัวกรองปริมาตรสูง
เป็นท่ีต้องการเพ่ือคงรักษาไว้การสูญเสียแรงดันภายในจากัดที่เป็นเหตเุ ป็นผล ดังนั้นฟิลเตอร์ไดเออร์มีอิทธิพล
เหนือกว่าควรติดตง้ั ในท่อของเหลว ซงึ่ กค็ ือ ระหว่างคอนเดนเซอรแ์ ละเอ็กซแ์ พนชั่นวาล์ว

คาส่งั การบดั กรีแข็งของฟิลเตอร์ไดเออร์

 ใสน่ า้ ยากนั ความร้อนหรือผ้าเปียกไปยงั รอยต่อการบดั กรแี ขง็ ระหวา่ งตวั เช่ือมตอ่ รอยต่อการ
บัดกรแี ข็งทองแดงและท่อถ่ายโอนสารทาความเยน็

 ใหค้ วามร้อนท่อทองแดงลงในตัวเชือ่ มต่อเป็นลาดับที่หนึ่ง ต่อมาให้ความร้อนไปยังตวั
เชื่อมต่อและใส่โลหะบัดกรเี พื่อสิ้นสุดการเชื่อมต่อ

 คงรักษาไวโ้ ดยสมา่ เสมอเปลวไฟโดยตรงใหห้ า่ งจากลาตวั วาล์ว
 ทง้ั น้แี นะนาให้ใชโ้ ลหะบัดกรีเงินเพือ่ ทารอยตอ่ เนื่องจากความรอ้ นซง่ึ มากเกนิ สามารถทา
ความเสียหายโซลนิ อยด์วาล์วได้

การจดั การใชส้ ารทาความเย็นทต่ี ดิ ไฟได้อย่างปลอดภัย 235

เพ่ือให้ได้มาซ่ึงประสิทธิภาพท่ีดีข้ึน สารทาความเย็นเหลวควรไหลผ่านฟิลเตอร์ไดเออร์จากด้านบนสู่
ด้านล่าง ตามลูกศรท่ีชี้บนตัวฟิลเตอร์โดยสม่าเสมอต้องชี้ในทิศทางของการไหล ยิ่งอัตราเร็วของการไหลต่า
เท่าใด เวลาท่ีใช้ของสารทาความเย็นในฟลิ เตอร์ไดเออร์และประสทิ ธิภาพการกาจัดความชื้นก็ยิ่งสงู ข้นั เทา่ นนั้

จุดประสงค์ของการจัดให้มีระบบกันรั่ว ฟิลเตอร์ไดเออร์โดยทั่วไปได้บดั กรีแข็งลงในวงจรสารทาความ
เยน็ เพ่อื หลีกเลยี่ งการเช่อื มต่อแบบบานแฟลร์และส่งผลต่อแหล่งกาเนิดซึ่งมีศกั ยภาพทเี่ กิดขึ้นสาหรับการร่ัว

สปริงแรงดัน อลมู ิเนียมออกไซด์ ตะแกรงกรองเชิงโมเลกุล
ทางเข้า ทางออก

ตะแกรง

ซลิ กิ ้าเจล

ภาพท่ี 8.17 ตวั อยา่ งของการออกแบบทวั่ ไปของฟิลเตอร์ไดเออร์
ภาพที่ 8.18 ถึงภาพท่ี 8.19 เป็นอุปกรณ์ท่แี นะนาสาหรับการจัดให้มีระบบกันรวั่ แบบรวมส่วนขนาดเล็ก



ภาพที่ 8.18 ฟลิ เตอร์ไดเออร์ ภาพที่ 8.19 ฟลิ เตอร์ไดเออร์ของตวั กรอง
ของตัวกรองทอ่ แคปทว้ิ สาหรบั การเชือ่ มต่อการบัดกรีแขง็

การจดั การใช้สารทาความเยน็ ท่ีติดไฟได้อย่างปลอดภัย 236

ฟลิ เตอร์ไดเออร์แบบทใ่ี ช้การเชื่อมต่อแบบบานแฟลร์สามารถทาใหเ้ กดิ การร่ัวของสารทาความเย็นได้



ภาพที่ 8.20 ฟลิ เตอร์ไดเออร์ของการเช่ือมต่อแบบเกลียว

ฟิลเตอร์ไดเออร์ของตัวกรองท่ีมีปลอกซึ่งสามารถถอด ภาพท่ี 8.21 ฟิลเตอร์ไดเออร์ของตัวกรอง
เปลี่ยนตัวกรองได้ ใช้ตัวครอบด้วยหน้าแปลน แต่ด้วยการขัน ทม่ี ีปลอกซึ่งสามารถถอดเปลี่ยนได้
แน่นที่หน้าแปลน อัตราการรั่วของตัวกรองแบบนี้จะน้อยกว่า
3 กรัม/ปี และจนถึงการขันดหมือนกันกับการบัดกรีแข็ง
(แหล่งทมี่ าแดนฟอส)

8.4.2.1 สเตนเนอร์ (ตวั กรองรปู ตัว Y)

ทมี่ ีการสอดกรองเขา้ ในสามทางรปู ตัวY ซงึ่ สามารถถอดออกมาไดส้ าหรับท่อสารทาความเย็นเหลว

การประยกุ ตใ์ ช:้ ระบบ RAC เชงิ พาณิชย์ทแี่ นะนา ตวั อยา่ งเชน่ ในระบบอแี วปปอเรเตอร์ หลายๆ ระบบ

หน้าท่ีการทางาน: Y สเตนเนอร์ ภาพที่ 8.22 ที่มีตัวกันรั่วโอริงได้ผ่านการใช้ในการประกอบสาหรับ
ท่อสารทาความเย็นเหลวภายในเครื่องใช้จานวนมาก ข้อได้เปรียบของอุปกรณ์น้ีการสอดเข้าตัวกรองซึ่ง
สามารถถอดออกไดซ้ ่ึงเปิดทางการทาความสะอาดในขณะการใหบ้ ริการระบบ RAC

การติดตั้ง: การใช้งานตัวกรองและตัวกรองรูปตัว Y อยู่ในทิศทางการไหลก่อนเอ็กซ์แพนช่ันวาล์ว
การร่ัวของสารทาความเย็นใหม่อีกคร้ังหน่ึงได้ผ่านการรายงานดว้ ยประเภทนีข้ องตัวกรอง เพ่ือแยกออกการร่ัว
บนตัวกรองรูปตัว Y คาส่ังการประกอบและการให้บริการต่อไปน้ีควรได้รับการสังเกตการณ์: ด้วยการขันแน่น
อย่างสมบรู ณ์ อตั ราการรั่วของตัวกรองนจี้ ะนอ้ ยกว่า 3 กรัม/ปี

ตวั กรองรปู ตวั Y

ตะแกรง 237
ฝาขัน

ซีลโอริง
ภาพท่ี 8.22 ตัวอย่างการประกอบตวั กรองรูปตวั Y สเตนเนอร์
การจดั การใช้สารทาความเย็นท่ตี ิดไฟได้อยา่ งปลอดภยั

คาสัง่ การบดั กรแี ขง็ ของ Y สเตนเนอร์

 ฝาสกรทู ่มี ีโอริงและการสอดเขา้ ในตัวกรองต้องรเอาออก เม่ือบดั กรแี ขง็ ใน Y สเตนเนอร์
 ใชก้ ๊าซเฉ่ือยขณะการบดั กรีแข็ง เพือ่ หลกี เล่ยี งเศษผง
 ใสน่ า้ ยากันความร้อนหรอื ผา้ เปียกไปยงั รอยต่อการบดั กรีแข็งระหว่างตวั เชอ่ื มตอ่ รอยต่อการ
บดั กรแี ข็งทองแดงและท่อถ่ายโอนสารทาความเยน็
 ใหค้ วามรอ้ นท่อทองแดงลงในตวั เชอ่ื มตอ่ เปน็ ลาดับแรก ต่อมาให้ความร้อนไปยังตวั เชอ่ื มตอ่
และใส่โลหะบัดกรเี พ่ือสนิ้ สดุ การเช่ือมต่อ
 คงรักษาไวโ้ ดยสม่าเสมอเปลวไฟโดยตรงใหห้ า่ งจากลาตวั สเตนเนอร์
 ใชโ้ ลหะบัดกรีเงินเพ่ือทารอยตอ่ เนอ่ื งจากความรอ้ นซึ่งมากเกินสามารถทาความเสียหาย
 ฉีดทาความสะอาดด้วยไนโตรเจน OFDN ในขณะการบดั กรีแขง็
 ทั้งนเี้ ปน็ ท่ีแนะนาวา่ โลหะบัดกรีไดร้ บั การใช้เพื่อสร้างรอยต่อ เน่ืองจากความร้อนมากเกิน
สามารถทาความเสียหายวาล์วแรงสน่ั สะเทือน
 ฝาเกลยี ว ควรไดร้ บั การทาให้พอดีบนด้านเพ่ือให้สิ่งสกปรกหลงเหลืออยู่ เม่ือทาความสะอาด
การสอดเขา้ ในของตวั กรองและไม่ให้ผงตกกลบั ลงไปในตวั อุปกรณ์
 เมื่อใส่ฝาเกลยี ว ลาดบั แรกวางโอริงอย่างระมัดระวังเหนือเกลียวในส่วนลาดของฝาเกลียว
 ใส่ตัวกรองเข้าในฝาเกลียว
 มัน่ ใจวา่ โอริงได้บีบอดั และไม่บดิ เพอ่ื ให้ฝารดั แนน่ ควรใส่นา้ มันเล็กนอ้ ยในขณะการใส่
 ทาใหล้ าตัวม่นั คงโดยการใชป้ ระแจเล่อื นและขัดฝาเกลยี วใหแ้ นน่ ด้วยประแจทอรก์

8.4.3 ไซกลาสส์ (กระจกดูสารทาความเยน็ )

หน้าท่ีการทางาน: ไซกลาสส์สารทาความเย็นสามารถได้ใช้ เพ่ือตรวจสอบการไหลของสารทาความ
เย็นในท่อของเหลวก่อนเอ็กซ์แพนชั่นวาล์ว (เช่น TEV) ส่ิงนี้สาคัญต่อการทาให้ม่ันใจว่าเอ็กซ์แพนชั่นวาล์วจะ
ทางานได้ โดยปราศจากปัญหา

 ถ้าระบบได้อัดเต็มที่และทาความเย็นย่ิงยวด ไม่มีการไหลของของเหลวสามารถมองเห็นใสๆ ได้
เน่อื งจากสารทาความเย็นไมม่ ีสี

 ถา้ ระบบทาความเยน็ เป็นสุญญากาศหรือไม่มสี ารทาความเย็นก็สามารถมองเหน็ เป็นใสได้เชน่ กัน ใน
กรณนี ก้ี ารใชล้ กั ษณะนย้ี ังไม่ถกู ต้อง

 ถ้าไม่มีการทาให้เย็นยิง่ ยวดเกิดกอ่ นวาลว์ การขยายออก ซง่ึ กค็ ือ ถา้ สารทาความเย็นบรรจุดว้ ยไอ ก็
จะเกิดฟองในไซกลาสส์

 ถ้าไซกลาสส์เปล่ียนเป็นสีดาจากดา้ นใน สงิ่ นี้เปน็ เครอ่ื งหมายของการเสอื่ มของสารหล่อลน่ื เนื่องจาก
อณุ หภูมิการทางานสูงมากเกนิ ไป

การจดั การใช้สารทาความเยน็ ทต่ี ดิ ไฟได้อย่างปลอดภัย 238

การติดต้ัง: ในท่อของเหลวโดยตรงก่อนอุปกรณ์
ขยายออก (เช่น TEV) สาหรับจุดประสงค์ของการจดั ใหม้ ีระบบ
กันร่ัว ไซกลาสส์ควรได้รับการบัดกรีแข็งลงในวงจรสารทา
ความเย็นเพื่อหลีกเลี่ยงการเช่ือมต่อแบบบานแฟลร์และซ่ึง
สง่ ผลในแหล่งกาเนิดซึ่งมีศกั ยภาพท่อี าจเกดิ ขน้ึ สาหรับการรัว่

8.4.3.1 ตัวบ่งช้คี วามชน้ื ภาพท่ี 8.23 ไซกลาสส์ที่มฟี อง
เนือ่ งจากการอัดสารทาความเยน็ ต่า

ไซกลาสส์โดยปกติบรรจุด้วยตัวบ่งชี้ความชื้น สีของตัวบ่งช้ี (เช่น การเปลี่ยนจากสีเขียวเป็นสี
เหลอื ง) บ่งช้วี า่ ปริมาณความชนื้ ของสารทาความเย็นสูงอยา่ งยอมรับไม่ได้ ซึง่ กค็ อื กอ่ นความเสี่ยงของการเยือก
แข็งของน้าในเอ็กซ์แพนชั่นวาล์วเพ่ิมข้ึน ผู้ผลิตส่วนมากใช้สีซึ่งแตกต่างกัน ถ้าการเปล่ียนแปลงสีเกิดขึ้น
ฟิลเตอร์ไดเออร์อิ่มตัวด้วยความชื้นและจาเป็นต้องได้รับการเปลี่ยน กิจกรรมต่อไปอีกอาจเป็นสิ่งที่จาเป็นต้อง
กาจดั ออกความชื้นจากระบบด้วย

สาหรับตวั บง่ ช้เี ฉพาะสารทาความเย็นต่างๆ ตอ้ งไดร้ บั การใช้ เนื่องจากมิฉะน้ันการเปล่ียนสีจะไม่
เกิดขึ้นท่ีปริมาณความช้ืนท่ีกาหนด จุดการเปล่ียนสภาพไปของสีในตัวบ่งชี้ของไซกลาสส์ได้รับการกาหนดโดย
สภาพละลายไดข้ องเหลวของสารทาความเย็น

ภาพท่ี 8.24 ไซกลาสส์ท่ใี ช้เชื่อมต่อการบดั กรแี ข็ง 239
การจดั การใช้สารทาความเยน็ ท่ีตดิ ไฟได้อยา่ งปลอดภยั

8.4.4 ตัวลดเสียงทอ่ อดั

หน้าที่การทางาน: จุดประสงค์ของตัวลดเสียงคือเพื่อลดเสยี งรบกวนและแรงสัน่ สะเทือนบางส่วน (แต่
ไม่ใช่เพื่อแทนที่ทาหน้าที่ท่อลดการสั่นสะเทือน) เน่ืองจากการทางานเป็นจังหวะของก๊าซโดยการยอมให้ก๊าซ
ขยายออกในห้องของตัวลดเสียงและ “ทาให้ออกอย่างราบเรียบ” สาหรับการไหล ตัวลดเสียงมีแผ่นก้ันภายใน
ทอ่ี อกแบบสาหรับลดลงแรงดนั น้อยที่สดุ แผ่นกั้นเหลา่ นเ้ี ปลยี่ นอตั ราเรว็ ของก๊าซส่งออกซึ่งผา่ นสู่ตัวลดเสยี ง

เลอื กตัวลดเสียงที่มีขนาดการเช่ือมต่อท่เี ข้าคู่ใหเ้ ท่ากนั หรือมากเกินกว่าขนาดท่อของท่อดจิ ชาร์จ ทั้งน้ี
ไม่มีอัตราความจุสาหรับตัวลดเสียง เน่ืองจากตัวลดเสียงจะกาจัดออกการทางานเป็นจังหวะจากการอัดออก
โดยไม่คานึงถึงการไหล

การติดตั้ง: ตัวลดเสียงที่มีข้อต่อตัวเช่ือมต่อตามแนวสาหรับการติดตั้งจากการบัดกรีแข็ง ยอมให้ทา
การติดต้ังท้ังแนวด่ิง แนวระดับหรือทามุมเม่ือได้รับการติดต้ังอย่างถูกต้อง ติดต้ังตัวลดเสียงบนท่อดิจชาร์จให้
ใกลก้ ับคอมเพรสเซอร์เทา่ ที่เปน็ ไปไดเ้ พื่อลดเสยี งรบกวนลงในทอ่ ดิจชารจ์

ทอ่ ดดู ทอ่ ลดการส่ันสะเทือน ตวั ลดเสยี งท่ออัด
ทอ่ อัด

คอมเพรสเซอร์ แท่นรองรับ

ภาพที่ 8.25 ตัวอยา่ งการติดต้ังตวั ลดเสียงท่ออดั

ตัวจากัดแรงส่ันสะเทือนควรได้รับการติดต้ังระหว่างวาล์วส่งออกของน้าหนักของคอมเพรสเซอร์และ
ตัวลดเสียงเพื่อป้องกันแรงสั่นสะเทือนจากการส่งไปยังท่อถ่ายโอนสารทาความเย็น การรองรับต้องได้รับการ
ติดตัง้ ระหวา่ งตวั จากัดแรงสั่นสะเทือนและตวั ลดเสียง การรองรับน้ีต้องพ้ืนท่ีเพียงพอ เพอื่ ใหไ้ มแ่ สดงตัวเป็นจุด
เดือยหมุนและส่งภาระแรงสั่นสะเทือน ถ้าไม่มีการรองรับได้รับการติดต้ัง ท่อแรงดันสามารถเกิดการส่ันขึ้นได้
เน่อื งจากนา้ หนักของตัวลดเสียง

ภาพท่ี 8.26 ตัวอยา่ งการตดิ ตงั้ ตัวลดเสยี งท่ออดั สารทาความเยน็ สาหรบั การเชอื่ มต่อแบบบัดกรีแข็ง

การจัดการใช้สารทาความเย็นท่ีติดไฟได้อย่างปลอดภัย 240

8.4.5 วาลว์ บริการและบอลวาล์ว

วาล์วบรกิ ารสามารถใช้เพื่อแยกชิ้นสว่ นของระบบทาความเย็นและจัดให้มีการเขา้ ถึงส่วนประกอบได้

8.4.5.1 เซอรว์ ทิ วาล์ว

การประยุกต์ใช้: เชน่ เครอื่ งปรับอากาศแบบแยกสว่ น ชุดคอนเดนซิ่งโดยเช่อื มตอ่ เพอื่ ให้บริการ

หน้าท่ีการทางาน: วาล์ว“เซอร์วิท” จะแยกคอมเพรสเซอร์ (หรือถังพักแรงดัน) จากระบบทา
ความเย็น วาล์วน้ีได้รับการหาตาแหน่งไว้บนทางออกของสารทาความเย็นของตัวพักสารทาความเย็นและ
เปิดทางช่างทม่ี ที ักษะใหถ้ า่ ยโอนสารทาความเยน็ ของระบบในตัวพักด้วยคอมเพรสเซอร์ (ปมั๊ ดาวน์)

เช่อื มต่อกับ เช่ือมต่อกบั ระบบ/เกจ เซอร์วิทวาล์วอาจทาด้วยนิกเกิล สังกะสี
คอมเพรสเซอร์/ตวั พัก หรือทองเหลืองด้วยโครเมทใสโดยข้ึนอยู่กับผู้ผลิต
เซอร์วิทวาล์วท่ีเลือกได้รับการผลิตด้วย “ช่องใส่
เชื่อมต่อกบั ท่อหลัก เกจ” (การเชื่อมต่ออุปกรณ์หรือเกจ) ในตาแหน่ง
“กลาง” ซ่ึงยอมช่องทางให้คงเปิดไว้ไปยังด้าน
กา้ นปรับพร้อมฝา คอมเพรสเซอร์ตลอดเวลา สาหรับการจัดให้มีระบบ
RAC กันรั่ว ทั้งน้ีสาคัญมากที่จะต้องนากลับคืนโดย
เช่อื มต่อกับสวติ ซ์/แรงดนั สม่าเสมอไปยังช่องทางและก้านวาล์วภายหลังการ
ภาพท่ี 8.27 การออกแบบเซอรว์ ทิ วาลว์ ถอดออกสาหรบั จุดประสงค์การให้บริการ

เชอื่ มต่อกับคอมเพรสเซอร์ ภาพท่ี 8.28 ตาแหนง่ ก้านเซอรว์ ทิ “ตาแหนง่ ”
หรอื ถังอัดแรงดัน ที่ข้างหลงั ” : การเช่ือมต่อช่องทางให้บริการ A
ไดร้ บั การปดิ การเชือ่ มตอ่ B (เช่น อุปกรณก์ าร
เช่อื มต่อกบั ท่อหลัก
เชอื่ มต่อกบั คอมเพรสเซอร์ ควบคมุ ไดร้ บั การเปดิ )
หรอื ถังอัดแรงดัน
ภาพที่ 8.29 ตาแหนง่ ก้านเซอรว์ ิท “ท่ี
ตรงกลาง”: การเชื่อมต่อทัง้ หมดเปิด

ภาพที่ 8.30 ตาแหนง่ ก้านเซอร์วิท “ที่
ขา้ งหนา้ ”: การเช่ือมหลัก (ท่อ) ได้รับการ

ปิด A และ เปิด B

ในเครอ่ื งปรบั อากาศแบบแยกสว่ น ถ้าวาลว์ อยู่ในตาแหน่งด้านหลงั การเชื่อมต่อช่องทางการให้บริการจะเปดิ

การจดั การใชส้ ารทาความเยน็ ทต่ี ดิ ไฟได้อย่างปลอดภยั 241

8.4.6 บอลวาลว์

การประยุกตใ์ ช้: ระบบ RAC ใหญข่ นึ้ ไมส่ ามารถประยกุ ตใ์ ช้ไดก้ บั ความปลอดภัยในระบบ

หน้าที่การทางาน: บอลวาลว์ ได้รบั การทางานเป็นวาลว์ ปดิ ดว้ ยมือซ่ึงเหมาะสมกับการไหลสองทิศทาง
วาล์วเหล่านี้สามารถไดร้ บั การใช้ในทอ่ ของเหลว ดูดและอัดในระบบทาความเย็นและปรับอากาศ

ความสาคัญคือว่าวาล์วเหล่าน้ีเสนอให้การขันแน่นสูงสุดตลอดท่ีตั้ง/กันรั่ว บอลวาล์วให้การไหลสูงสุด
(และการตกลงแรงดันต่าสุด) ในตาแหน่งเปิดเต็มท่ีโดยเปรียบเทียบกับวาล์วอ่ืนๆ วาล์วดังกล่าวได้รับการ
ออกแบบสาหรบั การทางานภายในพิสัยชว่ งอณุ หภูมภิ ายในระบบ

การติดต้ัง: บอลวาล์วจานวนมากจะมีฝาปิดผนึกช้ินเดียวและสามารถปิดผนึก เพื่อป้องกันการเปิดฝา
โดยไมเ่ จตนาหรอื การเข้ามายุง่ เก่ยี วในระหว่างการให้บรกิ าร

คาสง่ั การบัดกรีแขง็ ของบอลวาล์ว

 การบัดกรแี ขง็ บอลวาล์วลงในทอ่ สารทาความเย็นมีข้อควรระมดั ระวงั บางข้อ มาตรการท่ี
ตอ้ งใช้เพ่อื หลกี เลยี่ งการให้ความรอ้ นไปยงั วาลว์ โดยธรรมดาทั่วไปถา้ บอลวาลว์ ได้รบั ความรอ้ นมาก
เกิน ในขณะขั้นตอนติดต้ัง บอลวาลว์ น้ันจะเป็นจุดกาเนดิ การร่ัวทมี่ ีศกั ยภาพท่ีอาจเกิดขน้ึ

 ใสน่ ้ายากันความร้อนหรอื ผ้าเปยี กไปยังรอยต่อการบดั กรีแขง็ ระหวา่ งตวั เชอ่ื มต่อรอยต่อการ
บัดกรแี ขง็ ทองแดงและท่อถ่ายโอนสารทาความเย็น

 ให้ความร้อนท่อทองแดงลงในตัวเชือ่ มตอ่ เปน็ ลาดับแรก ต่อมาใหค้ วามร้อนไปยังตวั เช่ือมตอ่
และใส่โลหะบดั กรเี พื่อสน้ิ สดุ การเชื่อมตอ่

 คงรักษาไว้โดยสม่าเสมอเปลวไฟ โดยตรงให้หา่ งจากลาตวั วาล์ว
 ทัง้ นแ้ี นะนาวา่ ใหใ้ ชโ้ ลหะบดั กรีเงินเพ่อื ทารอยต่อ เน่ืองจากความรอ้ นซงึ่ มากเกินสามารถทา
ความเสียหายบอลวาล์ว

ภาพท่ี 8.31 บอลวาล์วสาหรบั การเช่ือมต่อการบดั กรแี ขง็ ที่มีการเข้าถึงชอ่ งทาง 242
การให้บริการ (ซา้ ย) บอลวาลว์ ประเภท GBC (ขวา)

การจัดการใช้สารทาความเยน็ ทต่ี ิดไฟได้อยา่ งปลอดภัย

8.4.7 วาลว์ ลูกศร (ชอ่ งทางบรกิ าร)

หน้าท่ีการทางาน: วาล์วลูกศรโดยธรรมดา
สาหรับการเชอื่ มต่อวงจรสารทาความเย็นที่มีท่อร่วมกับ
สายเกจบริการหรือการเช่ือมต่อโดยตรงเพื่อควบคุม
อุปกรณ์ สาหรับการให้บริการระบบท่ัวไป วาล์วลูกศร
นนั้ มบี ทบาทสาคัญ

ภาพที่ 8.32 วาลว์ ลูกศรกบั แกนไส้วาล์ว

วาล์วลูกศร (ไม่มีฝากันรั่ว) ไม่กันร่ัว!

การประเภทจานวนมากของฝากันร่ัวได้รับการใชใ้ นทางปฏิบตั ิ:

 “ฝากนั รวั่ แบบพิมพล์ าย” ท่ีมยี างกนั รั่ว

เมื่อเวลาผ่านไปยางกันรั่วของฝากันร่ัวแบบ 
พิมพ์ลาย จะเริ่มรั่วเนื่องจากยางกันร่ัวน้ันมีอายุเพ่ิมข้ึน
และเริ่มเป็นรูพรุนหรือได้รับความเสียหายโดยเชิงกล
ถ้าส่วนประกอบของระบบ (เช่น คอนเดนเซอร์
อีแวปปอเรเตอร์ ท่อสารทาความเยน็ ) วาลว์ ลูกศรทม่ี ฝี า
กันรั่วแบบพิมพ์ลาย วาล์วเหล่าน้ีควรแทนท่ีโดยนอ็ ตฝา
รูปหกเหลี่ยม (นอ็ ตแบบบานแฟลร์) ที่มีกันรั่วทองแดง

ภาพที่ 8.33 “ฝากันรว่ั แบบพิมพ์ลาย” ที่มยี างกันร่ัว
ด้านซ้ายกบั การยดึ ตดิ กบั ตัวถอดออกแบบแกน

 ฝารปู หกเหลยี่ มทม่ี พี ื้นผวิ กันรว่ั รูปโคน

เมื่อขันแน่นฝารูปหกเหล่ียม ให้เอาใจใส่เพื่อ
มั่นใจว่าลาตัววาล์วลูกศรได้รับการทาให้มั่นคงด้วย
ประแจเล่ือน ใช้ทอร์กสาหรับการขันแน่นของ 14 ถึง
18 Nm การใชข้ องประแจทอร์กสามารถปรับใช้ได้

ภาพท่ี 8.ฝ3า4รฝูปาหรกูปเหหกลเ่ยี หมลทีย่ ี่มมกี ทนั ่ีมรพี ั่วื้นทผอวิงแกดันงรวั่ รปู โคน

การจดั การใช้สารทาความเย็นทต่ี ิดไฟได้อยา่ งปลอดภยั 243

ใช้การขันแน่นด้วยทอร์กของ 14 ถึง 18 Nm
การใช้ของประแจทอรก์ สามารถปรบั ใชไ้ ด้

ด้านกันร่ัวของกันรั่วทองแดงอาจไม่ได้รับการ 

ทาให้เปียกด้วยน้ามัน แม้ด้วยปริมาณน้อยที่สุดของ
น้ามันสามารถทาให้กันรั่วทองแดงนั้นร่ัวได้ การร่ัว

เหล่านี้ไม่ได้รับการตรวจพบได้ในการทดสอบการรั่ว ภาพท่ี 8.35นอ็ ตรูปหกเหล่ียม (แบบบานแฟลร์)
เม่ือขันแน่นน็อตรูปหกเหลี่ยม ให้เอาใจใส่เพื่อมั่นใจว่า ท่ีมีกนั รว่ั ทองแดง
ลาตวั วาล์วลูกศรได้รบั การทาให้มนั่ คงด้วยประแจเลอ่ื น

 ฝารปู หกเหลีย่ มทีม่ ปี ะเกน็ ยางกันรั่ว 

ไม่เป็นที่แนะนาเน่ืองจากมีแนวโน้มที่จะร่ัวถ้า
ไม่ได้รบั การกนั รัว่ อย่างเพยี งพอและมคี วามเสียหายของ
ปะเกน็ ทอร์กสาหรบั การขันแน่นไมไ่ ด้รับกาหนด

ภาพท่ี 8.36 ฝารูปหกเหลย่ี ม
ทมี่ ปี ะเกน็ ยางกันร่ัว

8.4.8 วาล์วบริการแบบแกนหมุน (วาล์วกนั กลับ) โดยแทนทว่ี าล์วลูกศร

หน้าท่ีการทางาน: ไม่เหมือนแกนวาล์วลูกศร วาล์วบริการแบบแกนหมุนนั้นกันร่ัวโดยไม่มีฝากันรั่ว
โดยการรวมกันกับฝากันร่ัวทองแดงซ่ึงรับประกันการรั่วของสารทาความเย็นอีกชั้น วาล์วนี้มีเพียงฝ่ังความดัน
ตา่ /ความดันสญู เสยี เม่ือผ่านเขา้ ทางวาล์วลกู ศร ซง่ึ ระบบทาให้เป็นสุญญากาศ (และใช้ดดู กลับสารทาความเย็น)
ให้เรว็ ขึ้นและนา่ เชื่อถอื มากขึน้

ดังนั้น วาลว์ บริการแบบแกนหมนุ ควรกาหนดให้ใช้เหนอื กวา่ ทใี่ ช้วาล์วลูกศรในการเชือ่ มตอ่ งานบรกิ าร

8.5 เปภ้าาพหทมี่ า8ย.3แ7ลวะาลหว์ นบรา้ กิ ทาค่ีรทว่เี ชา่ือมมแตต่อบกัดตก่ารงีแขข็งอ6งทมมอ่ .ถแล่าะยกโาอรนเชสื่อมาตร่อทแาบคบวบาานมแเฟยลน็ ร์ SAE 1/4”

การจดั การใช้สารทาความเยน็ ทีต่ ิดไฟได้อย่างปลอดภัย 244

การออกแบบท่อ RACHP ต้องออกแบบจะมผี ลต่อประสิทธภิ าพ ความเชอื่ ถือและคา่ ใชจ้ ่ายท่ใี ช้ไปของ
ระบบที่เป็นหนง่ึ เดยี ว การออกแบบของระบบท่อสารทาความเย็นเกี่ยวข้องกับความจแุ ละประสิทธภิ าพ ความ
เชอ่ื ถอื การจดั การน้ามนั (น้ามันกลบั ไปยังคอมเพรสเซอร์) การอัดสารทาความเย็น ระดบั เสียง การควบคมุ สาร
ทาความเย็นเหลวและประสิทธผิ ลทมี่ ีผล ท้ังน้สี าคัญว่าช่างทมี่ ีทกั ษะจะเข้าใจผลกระทบของท่อและสามารถทา
การตดั สินใจเพื่อทางานให้ดที ่สี ุดที่เปน็ ไปไดใ้ นการตดิ ตั้ง

8.5.1 คุณสมบตั ขิ องทอ่ ทองแดง

ทองแดงเป็นวัสดุที่ดเี ยย่ี มสาหรับการใช้งานกับระบบ RAC ด้วยการลดอุณหภูมิ ทองแดงมีเสถียรภาพ
และการขยายตวั เพ่ิมขน้ึ ความเปราะบางกับอณุ หภูมิส่วนลึกไม่มีอยู่เมื่อเปรียบเทียบกบั วัสดุอื่นๆ ดงั เช่น เหล็ก
ท่อทองแดงน้ันทนต่อปฏิกิริยากับสารทาความเย็นท่ัวไป เช่น HCs, HFCs, HCFCs และ CO2 และเหมาะสม
สาหรับสารทาความเยน็ ทุกชนิด (ยกเว้นแอมโมเนีย NH3).

โดยปกติสาหรับแนวทางปฏิบัติการติดต้ังท่ีอธิบายไว้ในเอกสารนี้ ท่อที่ทาจากทองแดง (Cu) (เว้นแต่
ระบุให้เป็นอย่างอื่น) บรรทัดฐานแห่งยุโรป EN12735-1 & 2 หรือประมวลกฎหมาย US ASME สาหรับท่อ
แรงดัน B31 ที่อธิบายท่อทองแดงแบบไร้ตะเข็บท่ีมีเส้นผ่านศูนย์กลางภายนอกจาก 6 มม. ถึง 108 มม. และ
จาก 1/8” ถงึ 4 1/8” สาหรบั การใช้เปน็ ท่อถ่ายโอนสารทาความเย็นในระบบ RAC

ขอ้ กาหนดความต้องการและเง่อื นไขท่ีไดร้ บั การระบุอ้างถึงกับ:

 คุณภาพของพน้ื ผิวภายใน ดูบทที่ 6 สาหรับรายละเอียดบนความเข้า
 ปลายท่อตอ้ งปิด (ฝาปิด) กันได้ของทองแดงกับสารทาความเย็น และ
 เครื่องหมายของทอ่ การใช้ของทองแดงในการบดั กรแี ข็ง
 การตรวจสอบรอยต่อการบัดกรีแข็ง

 ความเสถียรเปรียบเทยี บกับแรงดัน

คาว่า “อบคืนตัว” ที่อธิบายความแข็งแรงและความหนาของท่อ ในการซื้อขายของท่อ ท่ออบคืนตัว

จากการดงึ บอ่ ยครั้งไดร้ ับการอา้ งถงึ เปน็ ท่อ “แข็ง” หรอื “แขง็ เกง็ ” และไดร้ ับการอบอ่อนเป็นทอ่ “ออ่ น”

ภาพท่ี 8.38 ตัวอยา่ งท่อทองแดงแบบแข็ง (ซา้ ย) และทอ่ ทองแดงอบอ่อนแบบขด (ขวา)
8.5.1.1 ทองแดงอ่อน (อบอ่อน)

การจดั การใชส้ ารทาความเยน็ ทต่ี ดิ ไฟได้อยา่ งปลอดภยั 245

การอบอ่อน ท่อทองแดงอ่อนนั้นมีประโยชน์หลายอย่างมากกว่าลวดทองแดงแบบแข็ง ท่อ
ทองแดงดังกล่าวสามารถได้รับการจัดซ้ือในความยาวซ่ึงยาวกว่ามากแ ละได้รับการม้วนและต้องการรอยต่อ
เล็กน้อยซึ่งศักยภาพจะลดลงเมื่ออาจเกิดข้ึนของการรั่ว เนื่องจากธรรมชาติท่ีอ่อนพอควรของท่อทองแดง
ดงั กล่าว ท่อทองแดงนั้นสามารถทาไดต้ ามตาแหนง่ และทาให้มรี ูปร่างได้ง่าย ซึง่ ประหยดั เวลาการตดิ ตง้ั

ท่ออบคืนตัวอ่อน สามารถได้รับการเช่ือมต่อโดยเทคนิคเดียวกันและได้รับเช่ือมต่อโดยธรรมดา
เป็นแบบบานแฟลร์ ทั้งน้ีมีความเป็นไปได้ด้วยที่จะขยายปลายของท่อหนึ่งออก เพื่อให้ท่อสามารถได้รับการ
เชื่อมต่อเข้ากับอีกท่อหนึ่ง โดยการบัดกรีแข็ง โดยไม่มีการใช้วิธีคาปิลารีท่ีแยกจากกัน กระบวนงานดังกล่าว
สามารถมีประสทิ ธิภาพและประหยัดในการตดิ ต้ังจานวนมาก (รอยต่อที่ได้รับการตอกบาน)

ถึงอย่างน้ันก็ตาม การเช่ือมต่อเชิงกล (ยกเว้นรอยต่อแบบบบี อัด) ควรได้รับการหลกี เลี่ยงเทา่ ที่
เป็นไปได้เพื่อคงรักษาไว้ระบบทาความเย็นกันร่ัว ซ่ึงต้องจัดให้มีความเส่ียงที่เป็นไปได้น้อยที่สุดสาหรับการอัด
ออกสารทาความเย็น เนื่องจากการรวั่

ท่อทองแดงสาหรับการให้ทางานภายนอกของ RAC ได้รับการกาหนดโดยเส้นผ่านศูนย์กลาง
ด้านนอกแทจ้ ริง เส้นผ่านศูนย์กลางต่อไปน้คี วรไดร้ บั การพจิ ารณาสาหรับการตดิ ตง้ั ระบบ RAC:

ตารางท่ี 8.1 ขนาดของท่อทองแดง (มิลลเิ มตร) จากการอบอ่อน – ขด (EN 12735-1 & 2, US ASME B31)

เส้นผา่ นศูนย์กลาง (มม.) ทอ่ ทองแดง – ขด - ทีไ่ ดร้ ับการอบออ่ น แรงดันทางานสูงสดุ (บาร์)
6 ความหนาผนัง (มม.) 200
8 0.8 - 1.0 143
10 0.8 - 1.0 111
12 0.8 - 1.0 91
15 0.8 - 1.0 71
18 0.8 - 1.0 59
22 0.8 - 1.0 48
0.8 - 1.0

ตารางที่ 8.2 ขนาดของท่อทองแดง (นิ้ว) จากการอบออ่ น – ขด (EN 12735-1 & 2, US ASME B31)

ท่อทองแดง – ขด - ท่ไี ดร้ บั การอบอ่อน แรงดันทางานสูงสุด (บาร์)
เสน้ ผ่านศูนย์กลาง (นิ้ว) เสน้ ผ่านศูนยก์ ลาง (มม.) ความหนาผนัง (มม.) 136
106
1/4” 6.35 0.76 93
5/16” 7.94 0.76 68
3/8” 9.53 0.81 61
1/2” 12.7 0.81 50
5/8” 15.88 0.91 48
3/4” 19.05 0.91
7/8” 22.22 1.02

8.5.1.2 ทองแดงแข็ง (แข็งเกร็ง)

การจดั การใช้สารทาความเย็นทีต่ ิดไฟได้อยา่ งปลอดภยั 246

ท่อทองแดงแข็งแบบเส้นน้ันแข็งเกร็ง ซ่ึงประเภทน้ีการใช้ท่อทาให้การติดตั้งเรียบร้อยมากข้ึน
แต่ว่าส้ินเปลืองเวลามากข้ึนและยากมากในกว่าติดตั้งเม่ือเทียบกับท่ออ่อน ทั้งน้ีต้องการการรองรับเชิงกล
เลก็ น้อยมาก เพื่อคงรกั ษาทอ่ ไว้นนั้ ในตาแหน่ง โดยการเปรยี บเทียบกบั ทองแดงอ่อน

ตารางท่ี 8.3 ขนาดของท่อทองแดง (มิลลิเมตร) จากทอ่ แขง็ – ตรง (EN 12735-1 & 2, US ASME B31)

เสน้ ผา่ นศูนย์กลาง (มม.) ท่อทองแดง – ความยาวตรง - แข็ง แรงดนั ทางานสูงสดุ (บาร์)
6 ความหนาผนงั (มม.) 200
8 0.8 - 1.0 143
10 0.8 - 1.0 111
12 0.8 - 1.0 91
15 0.8 - 1.0 71
18 0.8 - 1.0 59
22 0.8 - 1.0 48
28 0.8 - 1.0 57
28 1.5 37
35 1.0 45
42 1.0 - 1.5 37
54 1.5 38
64 1.7 - 2.0 32
76 2.0 27
89 2.0 23
108 2.0 24
2.5

ตารางที่ 8.4 ขนาดของท่อทองแดง (นิว้ ) จากท่อแขง็ – ตรง (EN 12735-1 & 2, US ASME B31)

ท่อทองแดง – ความยาวตรง - แขง็

เสน้ ผ่านศูนย์กลาง (นิ้ว) เสน้ ผ่านศูนยก์ ลาง (มม.) ความหนาผนัง (มม.) แรงดนั ทางานสูงสุด (บาร์)

1/2” 12.7 0.81 68

5/8” 15.88 0.89 59

3/4” 19.05 1.02 56

1/2” 12.7 0.81 68

5/8” 15.88 0.89 59

3/4” 19.05 1.02 56

7/8” 22.22 1.07 51

1 5/8” 41.28 1.52 38

2 1/8” 53.98 2.03 39

การจดั การใช้สารทาความเยน็ ทตี่ ิดไฟได้อยา่ งปลอดภัย 247

ท่อทองแดงแบบแข็งโดยท่ัวไปได้รับการเช่ือมต่อโดยการบัดกรีแข็ง โดยการใช้ข้อต่อท่อคาปิล
ลารหี รอื โดยการเช่อื มและกบั การใชข้ องขอ้ ต่อแบบบีบอดั

ท่อทองแดงสาหรับการใช้งานภายนอกของ RAC ได้รับการกาหนดโดยเส้นผ่านศูนย์กลางด้าน
นอกแทจ้ รงิ เส้นผ่านศูนยก์ ลางในตาราง 8.3 และ 8.4 ควรได้รบั การพิจารณาสาหรบั การติดต้ังระบบ RAC:

8.5.1.3 รอยต่อและข้อต่อ

ถ้าเป็นไปได้ ช้ินงานที่รับการก่อรูปขึ้น (ตัวอย่างเช่น ชิ้นงานข้อต่อจากการโค้งงอด้วยมือ) ที่
สามารถไดร้ ับการจัดเตรียมบนหน้างาน โดยการใช้เคร่ืองสาหรบั ทาการโค้งงอ ตัวขยายออก หรือทอ่ เครอ่ื งมือ
ขึน้ รปู ตัวควรเป็นท่ีเลือกใช้ ถ้าข้อต่อไมส่ ามารถหลีกเล่ียงได้ ทอ่ ควรใช้จานวนน้อยสดุ ของข้อต่อ ข้องอรัศมียาว
โดยท่วั ไปควรได้รับการใชก้ ับทอ่ ทาความเย็น ขอ้ งอรศั มยี าวมีการกวาดทยี่ าวกว่าและจะมีการตกลงแรงดันน้อย
กว่าข้องอรัศมีส้ัน ใช้ข้องอรัศมีเท่าน้ันถ้าเป็นความจาเป็นอย่างส้ินเชิงสาหรับการพิจาร ณาช่องห่าง
(ตวั อย่างเช่น ใช้ขอ้ งอสั้น ที่ขอ้ งอยาวไม่พอดโี ดยถูกต้อง)

ภาพท่ี 8.39 ขอ้ ต่อท่อ ภาพท่ี 8.40 ขอ้ ต่อท่อ ภาพที่ 8.41 ข้อต่อทองแดง
ทองแดงรศั มียาว ทองแดงรศั มีสน้ั สามทาง (รูปตัวที)

โดยการลดจานวนของข้อตอ่ ลงทที่ กุ การเชื่อมตอ่ โดยศักยภาพที่อาจเกดิ ขนึ้ ไดส้ ามารถนาไปส่จู ดุ ที่
อ่อนแอท่ีสง่ ผลในการรั่ว

8.5.2 การเลอื กวสั ดทุ ่อถา่ ยโอนสารทาความเยน็ และการรองรบั

การออกแบบงานท่อจะข้ึนอยู่กับประเภทและขนาดของการติดตั้งระบบ RAC ประเภทของสารทา
ความเย็นและค่าใช้จ่ายของการติดตั้งหรือวัสดุท่ีใช้ การออกแบบท่อสารทาความเย็นทางวิชาชีพได้รับการ
ดาเนินการโดยใช้กราฟและการคานวณเฉพาะของประเภทสารทาความเย็นและ/หรือการใช้ของซอฟต์แวร์ท่ี
เลือกและท่ไี ด้รบั การทาให้สาเรจ็ โดยผ้อู อกแบบระบบ RACHP ซึ่งรบั ผิดชอบ

เม่ือเลือกท่อสาหรับติดต้ัง ช่างเทคนิคต้องทาตามกับค่าเส้นผ่านศูนย์กลางที่กาหนดให้ในบทอธิบาย
รายละเอียดการออกแบบที่ได้รับการคานวณก่อนหน้า (ท่ามกลางวาล์วต่างๆ จากตาราง 7 และ 8 ด้านล่าง)
เพ่ือหลีกเล่ียงการสึกหรอและความเสียหายช่วงต้นซึ่งเกิดจากแรงดันและอุณหภูมิซ่ึงเหนือกว่าการทางานปกติ
ของระบบ RAC systems เฉพาะสารทาความเย็นระดับดี วัสดุที่ผ่านการให้คารับรองและไดร้ ับการกาหนดต้อง
ได้รบั การใช้ วสั ดเุ หลา่ น้ไี ด้รับการออกแบบสาหรับข้อกาหนดความต้องการเฉพาะของสารทาความเยน็

การจัดการใชส้ ารทาความเย็นท่ตี ิดไฟได้อย่างปลอดภยั 248

ขนาดของท่อถ่ายโอนสารทาความเย็นที่ดีและการติดต้ังอยา่ งเป็นมืออาชีพ สาคญั สาหรบั การทางานท่ี
มีประสิทธิภาพและปราศจากปัญหาของระบบ RAC ท่อทองแดงต้องเผชิญกับการขยายตัวเชิงความร้อนที่มี
ผลตา่ งอุณหภูมิสงู ขนึ้ สิ่งนอ้ี าจนาไปสแู่ รงบิดและแรงตึง โดยลาดับ ความเสียหายเชิงกลและการปล่อยออกสาร
ทาความเย็น ยิง่ ผลต่างอณุ หภมู ิสงู ขึ้น ท่รี องรับมากยงิ่ ขึน้ ตอ้ งได้รับการวางแผนในชว่ งการออกแบบ

มาตรการควรนามาใช้เพ่อื หลกี เลีย่ งความเสียหายเชิงกลและการรว่ั ของสารทาความเยน็ ซึ่งรวมด้วย:

 การติดต้ังของปรมิ าณทพี่ อเพียงของที่รองรบั ท่อ

 การตดิ ตั้งทรี่ องรบั และการจัดเสน้ ทางของตวั ค้า

 ทซี่ ึ่งเปน็ ที่จาเป็นของการติดตั้งของอุปกรณ์ดูดซับแรงตึง

 การคงรักษาระบบซงึ่ สะอาดและแห้ง
ตัวอยา่ ง: การขยายออกเชงิ ความร้อนท่ี 28 องศาเคลวิน ของผลต่างอุณหภมู ิเป็น 0.5 มิลลเิ มตร ตอ่ เมตร
(ดภู าพท่ี 8.42 ด้วย)

การเปลี่ยนแปลงความยาวในมิล ิลเมตร

ภาพที่ 8.42 การขยายตวั เชิงความรอ้ นของท่อทองแดง 249
การจัดการใชส้ ารทาความเยน็ ที่ติดไฟได้อยา่ งปลอดภัย

8.5.3 การจัดเตรียมของทอ่ ถ่ายโอนสารทาความเยน็

ถ้าจาเป็นต้องตัดท่อสารทาความเย็นตามยังระยะ ตามคาส่ังต่อไปนี้ใน บทที่ 6 การจัดเตรียมท่อ
สาคัญและต้องการติดตั้งท่ีดี ใช้วัสดุท่อและข้อต่อในคุณภาพการทาความเย็นและในท่ีสะอาดและแห้งเท่านั้น การ
ทาความสะอาดของตัวเช่ือมต่อที่ได้บัดกรีแข็งจากการออกซิเดชัน สิ่งสกปรก จาระบี หยดน้า เป็นต้น การเปิดทาง
ให้โลหะบัดกรไี หลลงในช่องบดั กรีอย่างดมี ีประสิทธิ ซง่ึ จะมเี สถยี รภาพเพิ่มขึ้นและสภาพที่ไมร่ ่ัวของการต่อ

 ใช้แปรงขนอ่อนนุ่มหรือแปรงใยเหล็กหรือผ้าทาความสะอาดสาหรับส่วนประกอบโลหะพื้นผิวด้านใน
และด้านนอก กระดาษทรายหรือผงแร่ไม่ควรใช้เพราะว่ากระดาษเหล่าน้ีมีเศษผงและเป็นรอยบนทองแดงอ่อน

 ทาความสะอาดด้านในและด้านนอกของปลายท่อที่จะได้รับการบัดกรีแข็งโดยส้ันๆ เท่านั้นก่อน
กระบวนการบัดกรแี ขง็ เพอ่ื หลกี เล่ยี งออกซเิ ดชันเกิดขึ้นอกี ครัง้ หน่ึงของพืน้ ผิว

 พิจารณาที่ตั้งซึ่งถูกต้องของการเชื่อมต่อการบัดกรีแข็ง และการใช้ไนโตรเจน OFDN สาหรับความ
ปลอดภยั และผลของการบัดกรีแขง็ ทดี่ ี

ดูบทท่ี 6 สาหรบั แนวทางปฏบิ ตั บิ นการทาความสะอาดการบดั กรแี ขง็ และทอ่ ทองแดง

8.5.4 การกาหนดของทอ่ ถ่ายโอนสารทาความเยน็ ภายในวงจรสารทาความเย็น

คอนเดนเซอร์ เซฟตีว้ าลว์

ทท่อด่อดิสสิชาชราจ์รจ์ ทอ่ คอนเดนเสท วาลว์ ปิดเปดิ

วาล์วปิดเปดิ ดา้ นความดันสงู ทอ่ ลคิ วิค
ความดันสูง
รีซีพเวอรแ์ ทงค์
คอมเพรสเซอร์
ฟิลเตอร์
วาล์วปิดเปดิ ไดเออร์
ความดันตา่
ทอ่ ซกั ชน่ั ไซกลาสส์

ด้านความดันต่า อแี วปปอเรเตอร์
ทอ่ อิน เอก๊ ซ์ โซลนิ อยด์วาล์ว
เจค็ ชน่ั แพนช่นั
วาลว์

ภาพที่ 8.43 การกาหนดของท่อถา่ ยโอนสารทาความเยน็ ภายในระบบทาความเย็น 250
การจดั การใชส้ ารทาความเย็นที่ตดิ ไฟได้อยา่ งปลอดภัย

8.5.4.1 ท่อดิจชารจ์

ท่อดิจชาร์จเป็นท่อเชอื่ มตอ่ จากคอมเพรสเซอร์ไปยังคอนเดนเซอร์ ในระบบทาความเยน็ ทีม่ ีการ
นาความรอ้ นกลบั คืนและคอนเดนเซอรท์ ่ีได้รับการเชอื่ มต่อแบบอนกุ รม ท่อเช่อื มตอ่ ระหว่างคอนเดนเซอร์ได้รับ
การอ้างถึงเป็นท่อดจิ ชารจ์ ดว้ ย

หน้าท่ีการทางานและผลกระทบ:
 การขนส่งของไอสารทาความเย็นท่ีได้รับการบีบอัดและน้ามันสารทาความเย็นหมุนเวียน
จากคอมเพรสเซอร์ไปยังคอนเดนเซอร์
 การลดหรอื กาจัดแรงส่นั สะเทือนของท่อหรือเสียงรบกวนโดยการเต้นเป็นจงั หวะของก๊าซซึ่ง
เกดิ โดยกระบวนการการบบี อัด
 การดดู กลนื ภาระเชิงความร้อน
 การป้องกันการไหลกลับและการไหลเฉื่อยของน้ามันหรือสารทาความเย็นเหลวไปยัง
คอมเพรสเซอรใ์ นขณะปิด (หรือความจตุ ่า)

8.5.4.2 ท่อคอนเดนเสท

ทอ่ คอนเดนเสทสง่ สารทาความเย็นซง่ึ ควบแนน่ (ของเหลวควบแน่น) จากคอนเดนเซอรไ์ ปยังตัว
รซี ีพเวอรแ์ ทงคแ์ ละนาก๊าซกลบั คืนจากตัวพักไปยังคอนเดนเซอร์ (การไหลแบบกลับทางหมุน)

โดยเป็นกฎเกณฑท์ วั่ ไป ขนาดของทอ่ คอนเดนเสทควรใหญก่ วา่ หนง่ึ ตวั เลขของท่อของเหลว
ทอ่ คอนเดนเสทควรมีระยะทต่ี ่อเน่ืองประมาณ 2% ถึง 4% จากคอนเดนเซอร์ไปยังรซี ีพเวอร์แทงค์

8.5.4.3 ทอ่ ของเหลว

ท่อของเหลวเป็นท่อเช่ือมต่อระหว่างทางออกรีซีพเวอร์แทงค์และทางเข้าลงในเอ็กซ์แพนช่ัน
วาลว์ ซ่งึ โดยปรกติเป็นเทอรโ์ มสแตตกิ เอ็กซ์แพนชนั่ วาล์ว

หนา้ ที่การทางานและผลกระทบ:
 สง่ สารผสมน้ามันหลอ่ ลนื่ สารทาความเยน็ เหลวจากถงั พกั ไปยังเอก็ ซ์แพนชน่ั วาลว์
 ท่อของเหลว ต้องป้องกันการก่อรปู ขึน้ ของต้นทางของการเกิดก๊าซทเี่ อก็ ซ์แพนชัน่ วาล์ว

8.5.4.4 ทอ่ ดูด (ท่อซกั ชน่ั )

ทอ่ ดูดเป็นทอ่ เชอื่ มตอ่ ระหวา่ งทางออกอแี วปปอเรเตอร์และช่องทางดดู ของคอมเพรสเซอร์
หนา้ ทกี่ ารทางานและผลกระทบ:
 ถ่ายโอนไอของเหลวที่ร้อนมากเกินจากทางออกอีแวปปอเรเตอร์ไปยังช่องทางดูด
คอมเพรสเซอร์ นาน้ามนั กลับคืนจากอีแวปปอเรเตอร์ไปยังคอมเพรสเซอรท์ ีค่ วามจุของระบบต่าสดุ
 ลดหรือกาจัดแรงสั่นสะเทือนของท่อถ่ายโอนสารทาความเย็นหรือเสียงรบกวนซึ่งเกิดโดย
การทางานของคอมเพรสเซอร์
 ลด “การเกิดหยดน้า” ของทอ่ ดดู จากการควบแนน่

การจดั การใชส้ ารทาความเยน็ ทตี่ ดิ ไฟได้อยา่ งปลอดภยั 251

 ป้องกนั ของการรับเอาความร้อนไปยังสารทาความเย็น

 ข้อกาหนดความต้องการตอ่ ไปนี้อาจได้รับการพจิ ารณาเมื่อกาหนดขนาดของทอ่ ดูด:

 การทาใหล้ ดลงการตกลงของแรงดันตามท่อดูดเพ่ือให้กาลังของคอมเพรสเซอรม์ ากสดุ เท่าที่
เป็นไปได้โดยปราศจาการสูญเสีย

 การรบั ประกนั อัตราเรว็ ของการไหลน้อยสุดของสารทาความเยน็ โดยเฉพาะในท่อต้ังเพ่ือให้
การกลับคืนของน้ามนั จะได้รับการทาให้ม่ันใจ

โดยขอ้ เทจ็ จรงิ จุดเหลา่ น้ที ้ังสองขดั แยง้ กนั :

การทาให้ลดลงแรงดันที่ตกลงโดยต้องการเส้นผ่านศูนย์กลางใหญ่ โดยตรงกันข้ามการ
รับประกันการกลับคนื ของน้ามนั ทต่ี ้องการเส้นผ่านศูนย์กลางท่อดดู เลก็ มากข้นึ แตโ่ ดยท้ายสุดเกณฑท์ ้ังคู่มาพบ
กนั โดยวิถที างการชดเชยซ่งึ เกี่ยวกบั การเลือกเสน้ ผ่านศนู ยก์ ลางของตวั กลาง

ตวั อยา่ งของการสญู เสยี ความจุ (ทอ่ ดูดและท่ออดั )ได้รับการแสดงในตารางที่ 8.5

ตารางที่ 8.5 การสญู เสียความจุซึ่งเกยี่ วข้องกบั การตกลงของแรงดัน

การสูญเสียแรงดนั ใน K ความจกุ ารทาความเยน็ ใน %

2 K ในทอ่ ดดู 92 %

2 K ในทอ่ ดิจชาร์จ 99 %

การสูญเสียแรงดันทแ่ี สดงใน เคลวิน (K) โดยขึ้นอยู่กับการตกลงของอณุ หภูมิอ่มิ ตัวของสารทาความเย็น

โดยเทียบกับอัตราเร็วของการไหลของสารทาความเย็นโดยเฉพาะภายในท่อดูด ค่าเชิง
ประจักษ์ทแ่ี สดงในตารางที่ 8.6 ด้านลา่ งจะได้รับการปรับใช้

ตารางที่ 8.6 อัตราเรว็ การไหลสารทาความเย็นจากการแนะนา

ทอ่ อัตราเรว็ จากการแนะนาท่มี สี ารทาความเย็น
ท่อดูด 5 - 15 m/s
ท่อก๊าซรอ้ น 5 - 20 m/s
ทอ่ ของเหลว 0.3 - 1.2 m/s

อัตราเร็วการไหลได้รับการจากัดในทิศทางการไหลสารทาความเย็นข้ึนผ่านผลต่างของแรงดัน
และปัญหาเสียงรบกวนที่ประสบ เน่อื งจากนา้ มันไดร้ บั การพาไปในท่อไอดูดและก๊าซร้อนโดยอตั ราเรว็ การไหล
ทง้ั นี้เป็นสิ่งหลีกเลี่ยงไมไ่ ดว้ ่าอตั ราเร็วการไหลต่าสดุ ไดร้ บั การคงรักษาไว้ โดยพเิ ศษทีก่ ารทางานของชน้ิ ส่วนเป็น
ภาระในกรณีของคอมเพรสเซอร์ซ่ึงความจุได้รับการปรับหรือระบบเชิงประกอบ การกลับคืนของน้ามันซ่ึงไม่
เพยี งพอส่งผลในการล้มเหลวกับคอมเพรสเซอร์ อตั ราเรว็ การไหล เป็นค่าเชงิ ประจกั ษ์ซ่ึงการกลับคืนของน้ามัน
ไดร้ ับการทาให้มั่นใจที่คา่ น้ี

เพือ่ ทาให้การกลับคืนของน้ามันสะดวกขึน้ ทอ่ สารทาความเยน็ แนวระดับทั้งหมดควรได้รบั การ
ตดิ ตงั้ ดว้ ยความลาดชนั เล็กนอ้ ยลงส่ใู นทิศทางของการไหลของสารทาความเยน็

การจดั การใชส้ ารทาความเย็นทตี่ ิดไฟได้อย่างปลอดภยั 252

8.5.4.5 ท่อฉดี

ท่อฉดี เปน็ การเช่อื มต่อระหว่างเอ็กซแ์ พนชัน่ วาล์วและทางเข้าอีแวปปอเรเตอร์
หน้าท่ีการทางานและผลกระทบ:
 ท่อฉีดถ่ายโอนสารทาความเย็นซ่ึงกาลังขยายจากเอ็กซ์แพนชั่นวาล์วไปยังทางเข้าของ
อแี วปปอเรเตอร์
 ความร้อนไม่ควรได้รบั การรบั เข้าลงในสารทาความเย็นในขณะการถ่ายโอน
 สาหรับประยุกต์ใช้ท่ีมีระยะทางไกลขึ้นจากอีแวปปอเรเตอร์ (TEV ท่อคาปิลลารี เป็นต้น)
ไปยังอแี วปปอเรเตอร์ ทอ่ ควรไดร้ บั การแยกจากกนั (ตวั อยา่ งเชน่ ระบบเคร่อื งปรับอากาศแบบแยกส่วน)
 ระบบท่ีมีตัวจ่ายสารทาความเย็น (ตัวอย่างเช่น ตัวฉีดเวนจูรี่) ท่อควรเท่ากันในความยาว
(ไม่สน้ั กว่า 0.3 m และไมย่ าวกวา่ 1 m).

8.5.4.6 ท่อกา๊ ซร้อน (ทอ่ กา๊ ซเยน็ )

ท่อถ่ายโอนสารทาความเย็นได้รับการใช้เฉพาะในระบบทาความเย็นที่ได้รับการทางานกับการ
ละลายน้าแขง็ ของก๊าซท่ีไดร้ ับการบีบอัด ในการละลายน้าแข็งของก๊าซท่ีได้รับการบีบอดั (โดยแตกตา่ งจากการ
ละลายน้าแข็งด้วยไฟฟ้า) อีแวปปอเรเตอร์ได้รับการทาให้ร้อนจากด้านในไปยังอุณหภูมิเหนือ 0°C ไอแรงดัน
สารทาความเยน็ ท่ีรอ้ นมากเกินไดร้ ับการนาไปลงในอแี วปปอเรเตอร์สาหรับจุดประสงค์น้ี

ถ้าไอแรงดันสารทาความเย็นได้รับการนาไปจากท่อดิจชาร์จของคอมเพรสเซอร์ลงในอีแวปปอ
เรเตอร์ ทั้งน้ีได้รับการอ้างถึงเป็นการละลายน้าแข็งของก๊าซร้อน ท่อซึ่งสอดคล้องกันจากท่อดิจชาร์จไปยัง
อแี วปปอเรเตอร์ต่อมาได้รับการเรียกว่าท่อฮ๊อตแก๊ส “ก๊าซรอ้ น”

ถ้าไอแรงดันสารทาความเย็นได้รับการนาไปจากรีซีพเวอร์แทงค์ ท้ังน้ีได้รับการอ้างถึงเป็นการ
ละลายน้าแข็งก๊าซเยน็ ท่อสาหรับการละลายน้าแข็งจากตัวพักไปยงั อีแวปปอเรเตอร์ดังน้ันได้รบั การเรยี กว่าท่อ
แก็สเยน็

หน้าท่กี ารทางานและผลกระทบ:

 การขนส่งของแก็สร้อนและแก็สเย็นไปยังตาแหน่งการทาให้เย็นเพ่ือให้ได้รับการใช้สาหรับ
การละลายนา้ แข็งของอีแวปปอเรเตอร์

 เม่ือสลับจากการทาให้เย็นมาเป็นวงรอบละลายน้าแข็งของแก็ส้อน อีแวปปอเรเตอร์และ
ท่อเช่ือมต่อประสบแรงเครียดเชิงความริ้นและเชิงกล ซึ่งอาจนาไปสู่การล้มเหลวของส่วนประกอบและการร่ัว
ซง่ึ เป็นไปไดข้ องสารทาความเยน็ และควรไดร้ บั การหลีกเลยี่ งโดยการออกแบบส่วนประกอบ การเลือก และการ
ติดตง้ั อยา่ งถูกตอ้ ง

ผังวงจรอย่างง่ายซ่ึงจัดให้มีกับภาพท่ี 8.44 ใช้สองโซลินอยด์วาล์วเพ่ือเปลี่ยนจากการทางานของ
การทาความเย็นเป็นการละลายน้าแข็ง ในขณะการละลายน้าแข็ง ก๊าซร้อนได้ส่งไปยังอีแวปปอเรเตอร์เพื่อละลาย
การก่อตัวข้ึนของน้าแข็งใดๆ ระบบน้ีขึ้นอยู่กับคอนเดนเซอร์เล็กน้อยมากซ่ึงเกิดข้ึนเม่ือแก็สร้อนเดินทางผ่าน

การจัดการใช้สารทาความเย็นทต่ี ดิ ไฟได้อยา่ งปลอดภัย 253

อีแวปปอเรเตอร์ ภายหลงั การให้ความร้อนออกมาบางความร้อนสาหรับการละลายน้าแข็ง ก๊าซเย็นกลับเข้าไปใหม่
อีกครั้งสู่คอนเดนเซอร์ที่ก๊าซอุ่นขึ้นจากความร้อนของการบีบอัดและได้รับการส่งกลับไปยังอีแวปปอเรเตอร์เพื่อส่ง
ความร้อนออกมากขึ้นเพ่ือละลายน้าแข็งมากข้ึน ด้วยหน้าที่การทางานนี้ มีความเป็นไปได้เพ่ือละลายน้าแข็งของ
อีแวปปอเรเตอร์อย่างครอบคลุมในคาบเวลาส้ันๆ ตัวแลกเปล่ียนความร้อน (อีแวปปอเรเตอร์) ต้องมีความแข็งแรง
เชิงกลเพ่ือทนต่อการเคล่ือนท่ีของวัสดุในขณะการทางานเป็นวงรอบของการละลายน้าแข็งด้วยก๊าซร้อน ถังพักใช้
เพ่ือปกป้องคอมเพรสเซอร์จากปริมาณเล็กน้อยของสารทาความเย็นเหลว ตวั อยา่ งซ่ึงง่ายนี้ของระบบละลายน้าแข็ง
ดว้ ยแก็สร้อนทางานได้แต่ไม่สามารถปรับใช้ไดส้ าหรับทุกเหตุการณ์

คอนเดนเซอร์ เซฟต้ีวาลว์

ทอ่ คอนเดนเสท วาลว์ ปิดเปดิ

ทอ่ ฮอ๊ ตก๊าซถา่ ยโอน ทอ่ ลคิ วิค
สารทาความเย็น รีซีพเวอร์แทงค์

ฮ๊อตก๊าซโซลนิ อยด์วาล์ว ฟิลเตอร์
ไดเออร์
คอมเพรสเซอร์
ทศิ ทางวงจรละลายน้าแข็ง ไซกลาสส์
แบบฮ๊อตกา๊ ซ
โซลนิ อยด์วาลว์
แอคควิ มูเรเตอร์ อแี วปปอเรเตอร์ วงจรทาความเยน็

ทิศทางวงจรทาความเย็น

ภาพท่ี 8.44 วงจรสารทาความเย็นที่มีระบบละลายน้าแข็งแบบฮ๊อตกา๊ ซ

การจดั การใช้สารทาความเย็นทีต่ ดิ ไฟได้อย่างปลอดภยั 254

8.5.4.7 สายออ่ น/ตวั กาจดั แรงสนั่ สะเทือน
ในบางระบบ RAC หรืออุปกรณ์ต่อท่อกระบวนการสารทาความเย็นตอ้ งอ่อน ตัวอย่างเช่น การ
เชื่อมต่อกับอุปกรณ์หรือเกจควบคุม (ตัวอย่างเช่น เพ่ือชดเชยแรงส่ันสะเทือน) เพราะจะลดแรงสั่นสะเทือนลง
ซงึ่ สามารถนาไปสู่การแตกหักของท่อและการสญู เสยี อย่างมากจากการอัดสารทาความเย็น
ทอ่ น้โี ดยปกติมเี ส้นผ่านศนู ย์กลางเล็ก ตัวอย่างเชน่ เสน้ ผ่านศูนยก์ ลาง (OD) 6 มม. (1/4”) ถงึ
15 มม. (5/8”) เป็นขนาดทั่วไปท่ีใช้มากสุด เส้นผ่านศูนย์กลางภายในควรเป็นน้อยสุดของการเช่ือมต่อ 4 มม.
(สาหรับการเชื่อมต่อของอุปกรณ์จากัดแรงดันท่ีมีหน้าที่การทางานความปลอดภัย); ด้วยเหตุผลว่าน้ามัน
จาระบีหรือส่ิงปนเปื้อนอื่นๆ สามารถเกิดข้ึนขัดขวางเส้นผ่านศูนย์กลางที่ท่อเล็กกว่าและกั้นขวางการกระตุ้น
การทางานของอุปกรณ์ความปลอดภยั
ท่ีใดก็ตามซ่ึงเป็นไปได้ ท่อทองแดงควรมีการเช่ือมต่อจากการบัดกรีแข็ง โดยเป็นอีกทางเลือก
หน่ึง สายอ่อนโลหะโลหะหรอื สายท่อแคปทิ้วไนลอนควรได้มาตรฐานเชิงอุตสาหกรรมคือการติดตั้งของสายทอ่
แคปทว้ิ ไนลอนสาหรับการเชื่อมต่อกบั อปุ กรณ์หรือเกจควบคุมและท่ออ่อนเหล่าน้ีมใี ช้งานในเส้นผ่านศูนย์กลาง
ซงึ่ แตกต่างกันและกับตัวต่อค่คู วบและตวั เชอื่ มต่อรปู ตัว T ในการออกแบบต่างๆ
ท่อประเภทนี้ควรเป็นท่ีเลือกใช้และแทนท่ีการปฏิบตั ิการติดตัง้ ก่อนหน้าดว้ ยท่อทองแดงท่ีลอย
อยอู่ ยา่ งหลวมๆ (ทอ่ แคปทิว้ หรอื ทอ่ ¼”) และรอยต่อแบบบานแฟลร์ทีส่ รา้ งขึน้



ภาพที่ 8.45 การตดิ ต้ังซ่ึงไม่เพียงพอของตัว ภาพที่ 8.46 การติดตั้งทดี่ ีโดยการใช้ตัวตอ่ คู่
ทตี่ อ่ ควบคแู่ รงดนั (ทอ่ แคปทิ้ว) ควบแรงดันเทอร์โมพลาสติกแบบออ่ น

การจดั การใชส้ ารทาความเยน็ ท่ตี ดิ ไฟได้อย่างปลอดภัย 255



ภาพที่ 8.47 การรองรับทอ่ สารทาความเย็นซึ่งไม่เพียงพอการติดตัง้ และการเดนิ สายทอ่ แรงดนั

ปลอกรัดแรงดนั กันรว่ั ทองแดงโดยการ
(อลมู ิเนยี ม) เชอื่ มตอ่ กับที่เปิดวาลว์

ท่ีเปดิ วาล์ว
(ทองเหลือง)

กันร่วั
ทองแดง

ทอ่ เทอรโ์ มพลาสติก ตัวเชื่อมตอ่ และแหวนรว่ ม

(ตวั อย่างเชน่ PS = 40bar / -35° ถงึ 115°C) ¼“SAE จากทองเหลือง

ภาพท่ี 8.48 การแนะนาส่วนประกอบท่อกระบวนการและตัวเชอื่ มต่อแบบอ่อน

การจดั การใช้สารทาความเยน็ ท่ตี ดิ ไฟได้อย่างปลอดภยั 256

8.5.4.8 ทอ่ ลดการสนั่ สะเทอื น

หน้าที่การทางาน: โดยเฉพาะอย่างยิ่งคอมเพรสเซอร์แบบสูบชัก ทาให้เกิดแรงสั่นสะเทือน
ภายในระบบ RAC แรงสั่นสะเทือนกาเนิดจากสถานท่ีซึ่งหลากหลาย ดังเช่น ที่เริ่มต้นทางานและวงรอบการ
ทางานของบางคอมเพรสเซอร์และสามารถเกิดข้ึนได้ในท้ังท่ออัดและท่อดูด แรงสั่นสะเทือนสามารถเดิน
ทางผ่านท่อถ่ายโอนสารทาความเย็นและสั่นพ้อง ซึ่งสร้างเสียงรบกวน และในกรณีท่ีแย่กว่า ทาให้รอยต่อนั้น
อ่อนแอลงและทาใหท้ ่อแตกหัก ซง่ึ ส่งผลในการส่งออกของสารทาความเย็นจานวนมากและการซ่อมแซมแพง

การเลือก: ทอ่ ลดการสน่ั สะเทือนโดยทั่วไปนนั้ สรา้ งจากสายเหล็กกล้าไร้สนิมแบบอ่อน ซ่งึ ได้รับ
การล้อมรอบด้วยงานถักทองแดงและมีใช้งานได้ในขนาดซึ่งหลากหลายจาก 6 มม. (1/4”) ถึง 89 มม.
(4-1/8”) ตวั เช่อื มต่อไปยังดา้ นทอ่ ตา่ งๆ ทท่ี าจากทองแดงทรงตนั

ทอ่ ลดการสน่ั สะเทือนต้องตา้ นทานการเกิดนา้ แข็งและเหล็กกลา้ ไรส้ นมิ ต้องไดร้ ับการใชส้ าหรับ
R-717 (แอมโมเนยี )

ส่วนประกอบได้รับการออกแบบสาหรับแรงดันท่ีระบุไว้ของ 30 บาร์ พิสัยอุณหภูมิที่ยอมได้
ขยายออกจาก -70°C ถึง +200°C โดยคานึงถึงตัวประกอบการลดลงที่แรงดันและอุณหภมู ิ

ภาพที่ 8.48 ทอ่ ลดการสัน่ สะเทอื นแบบอ่อนและถักดว้ ยเหล็กกล้า

คาสง่ั การบดั กรแี ขง็ ของทอ่ ลดการสน่ั สะเทอื น

 ใสน่ ้ายากนั ความร้อนหรอื ผา้ เปียกไปยงั รอยต่อการบดั กรีแข็งระหวา่ งตวั เชอื่ มตอ่ รอยต่อการ
บัดกรแี ขง็ ทองแดงและปลอกรอยตอ่ บนท่อลดการสน่ั สะเทือนก่อนการให้ความร้อน

 ให้ความร้อนท่อทองแดงลงในตวั เชอื่ มต่อเป็นลาดับแรก ต่อมาให้ความร้อนไปยังตัวเชือ่ มตอ่
และใสโ่ ลหะบดั กรเี พ่ือส้ินสุดการเช่อื มต่อ

 คงรกั ษาไว้โดยสมา่ เสมอเปลวไฟโดยตรงให้หา่ งจากท่อลดการสนั่ สะเทือน
 ทั้งนีแ้ นะนาใหใ้ ช้โลหะบัดกรีเงินเพ่ือทารอยต่อ เนื่องจากความร้อนซ่งึ มากเกนิ สามารถทา
ความเสยี หายใหท้ ่อลดการสั่นสะเทอื นได้

การจดั การใช้สารทาความเยน็ ท่ีตดิ ไฟได้อยา่ งปลอดภยั 257

ตวั เชือ่ มต่อ ปลอกขอบ
รอยตอ่ บัดกรีแข็ง

ลาดับแรกให้ ให้กน้ั ความร้อนท่ีน่ี
ความรอ้ นท่นี ่ี (ผ้าเปียกหรอื น้ายา)

ภาพที่ 8.49 การบัดกรีแข็งท่อลดการสน่ั สะเทอื นลงในท่อดดู

การจัดเตรยี มทอ่ ลดการสน่ั สะเทอื น

ท่อลดการส่ันสะเทือนได้รับการออกแบบเพื่อดูดซับแรงกระแทกและแรงส่ันสะเทือนซ่ึงต้ังฉาก
กบั ทศิ ทางของการตดิ ตั้ง ทอ่ ลดการส่ันสะเทือนไม่ไดร้ ับการออกแบบเพื่อดูดซบั แรงกระแทกในรูปแบบของแรง
ตึงทันทีทันใดหรือการบีบอัดซ่ึงถ่ายไปตามแกนซ่ึงยาวของท่อลดการส่ันสะเทือนนั้น ท่อลดการสั่นสะเทือน
ดังกล่าวไม่ควรได้รับการติดตั้งในท่อตรง ห้ามเฉออกเพื่อชดเชยสาหรับท่อซึ่งได้รับการปรับแนวผิดพลาดหรือ
เทคนคิ การตดิ ต้ังซงึ่ ไมถ่ กู ต้องตา่ งๆ

เพือ่ ผลลพั ธด์ ีทส่ี ุด ทอ่ ลดการส่ันสะเทือนควรได้รับการติดตั้งใกล้กับคอมเพรสเซอร์เท่าที่เป็นไป
ได้ไปตามแกนของเพลาข้อเหว่ียงของคอมเพรสเซอร์ เนื่องจากสิ่งนี้เป็นต้นกาเนิดท่ัวไปมากที่สุดของ
แรงสัน่ สะเทือน และได้รับการตรึงไวก้ บั โครงสรา้ งตันที่ปลายซ่ึงห่างไกลสุดจากคอมเพรสเซอร์

ถ้าท่อลดการส่ันสะเทือนได้รับการใช้ในท่อดูดท่ีจะมีอุณหภูมิต่ากว่าจุดเยือกแข็ง ท่อลดการ
ส่ันสะเทือนทั้งหมดควรได้รับการห่อด้วยฉนวนซ่ึงรัดแน่น (ตัวขวางกั้นความช้ืน) ส่ิงนี้ทาเพ่ือป้องกันการ
ควบแน่นจากการก่อรูปขึ้นและการกลายเป็นน้าแข็งภายใต้สายถักซ่ึงสามารถทาให้การม้วนขดยุบตัวลงได้
โดยเป็นไปไดส้ ่งผลในการรัว่

ไมด่ ดู ซบั แรงสัน่ สะเทือนในทิศทางนี้!

ดดู ซับแรงส่ันสะเทือน
ในทิศทางนี้!

ภาพท่ี 8.50 ความสามารถการดดู ซับของตัวกาจัดแรงสน่ั สะเทือน

การจดั การใช้สารทาความเย็นทตี่ ดิ ไฟได้อย่างปลอดภยั 258

8.6 ทางเลอื กของการเชอื่ มตอ่ สาหรับท่อถ่ายโอนของสารทาความเย็น

สาหรับการเชื่อมต่อท่อทองแดงใน RAC เฉพาะการบัดกรีแข็งหรือการใช้ของรอยต่อการบีบอัดได้รับ
อนุญาตตาม EN 378-2 RAC การเช่ือมของท่อทองแดงใหญ่ขึ้นได้รับอนุญาตด้วย ข้อต่อสาหรับ RAC ต้อง
เปน็ ไปตามขอ้ กาหนดเดียวกัน การเช่ือมตอ่ ด้วยการบดั กรอี อ่ นไม่ได้รับอนญุ าต! การทาบานแฟลร์ไดร้ บั อนุญาต
จนกระท่ังทอ่ มเี สน้ ผา่ นศูนยก์ ลางของ 20 มม. เทา่ นนั้

8.6.1 การบัดกรแี ขง็

การบดั กรแี ข็งเป็นวิธีการท่สี าคัญมากทีส่ ุดสาหรับการเช่ือมต่อท่อถ่ายโอนสารทาความเย็นสาหรับการ
สรา้ งการเช่อื มต่อซง่ึ ไมร่ ่ัว การบัดกรแี ข็งไดอ้ ธบิ ายในบทของการบดั กรแี ข็ง

ดบู ทที่ 6 ลักษณะเฉพาะทีส่ าคญั ท้งั หมดบนการบัดกรแี ข็ง

8.6.2 รอยตอ่ แบบบานแฟลร์ (ISO 5149-2:2014 & EN 378-2:2016)

รอยต่อแบบบานแฟลร์เป็นรอยต่อเชิงกลและไม่ต้องการการบัดกรีแข็ง ตัวอย่างสาหรับรอยต่อแบบ
บานแฟลร์ คือ การเช่อื มตอ่ เอก็ ซ์แพนช่ันวาล์วและทอ่ ดูด

รอยต่อแบบบานแฟลร์มักนาไปสู่การรว่ั ทใ่ี ดกต็ ามทเ่ี ปน็ ไปได้ รอยต่อแบบบานแฟลร์ควรหลกี เลี่ยง
และรอยต่อควรหค้ วามทนทานเทา่ ทเ่ี ป็นไปได้ ตัวอยา่ งเชน่ การบดั กรแี ขง็ การเชื่อม และการกดรอยต่อ
แบบบานแฟลร์ในวงจรการทาความเย็นสามารถได้รับการใช้กับท่ออบออ่ นเทา่ นน้ั และใช้จนถงึ เสน้ ผ่าน
ศูนย์กลางภายนอก 20 มม. เทา่ น้ัน

สาหรบั สารทาความเย็นติดไฟ ถ้ารอยต่อแบบบานแฟลรน์ น้ั จาเปน็ ท้ังน้ีแนะนาให้ใชร้ อยตอ่ แบบ
บานแฟลรจ์ ากการผลิตเชงิ อุตสาหกรรมทม่ี ตี วั ปรบั ต่อการบัดกรแี ข็ง

กระบวนการของการทาให้บานแฟลร์:

 ตดั ปลายท่อทม่ี ุมตัง้ ฉากกบั แกน
 ตรวจสอบปลายทอ่ ว่าไมม่ ีเศษเสย้ี น
 ขันการทาให้บานแฟลร์ด้วยทอร์กท่ีกาหนดด้วยประแจทอร์กและประแจที่เหมาะสมหรือ
ประแจปรับเลอื่ นได้ (ภาพท่ี 8.51 ถงึ ภาพที่ 8.52)
 ทาให้มั่นใจว่าทอร์กไม่มากเกิน มาตรการสาหรับทอร์กการขันที่ถูกต้องได้รับการแสดง
รายการในตารางท่ี 8.7 ทอร์กนอกเหนือจากกค่าท่ีระบุในตารางด้านบนสามารถได้รับการประยุกต์ใช้ได้ ท่ี
ไดร้ บั การจัดใหม้ ีน้นั เปน็ ทไี่ ด้รบั การแนะนาโดยผู้ผลติ
 ทอ่ ซึ่งผา่ นการทาให้แขง็ ขนึ้ สาหรับทางานไม่ควรได้รับการทาให้บานแฟลร์

การจดั การใชส้ ารทาความเย็นท่ีติดไฟได้อยา่ งปลอดภยั 259

ท่ีรอยต่อแบบบานแฟลร์ได้รับการใช้บนตอนซึ่งมีความเสี่ยงของการเยือกแข็งหรืออยู่ภายใต้
แรงส่ันสะเทือน มาตรการตอบโต้ (ตัวอย่างเช่น การทาสี การเคลือบ ร่องน้าแข็ง) ควรได้รับการใช้เพื่อ
หลกี เล่ยี งความเสียหาย

รอยต่อแบบบานแฟลร์ควรอยู่ภายใต้เฉพาะแรงซึ่งสูงขึ้นจากแรงดันระบบ RACHP และแรง
เหล่าน้ันที่ได้รับการใส่แรงโดยน็อตแบบบานแฟลร์ซึ่งสร้างเป็นรอยต่อ ซ่ึงอ่อนในท่อท่ีได้รับการเชื่อมต่อ ที่
รองรับของท่อนั้น และส่วนประกอบที่เก่ียวข้องจะได้รับการจัดให้มีเมื่อจาเป็นเพื่อป้องกันแรงตึงแปลกปลอม
การโค้งงอ แรงส่ันสะเทือน หรือแรงบิดซึ่งกระทาท่ีรอยต่อ ประเภทเหล่าน้ีของแรงอาจสูงขึ้นในขณะการ
ประกอบ การควบคมุ ดแู ล การขนสง่ การทางาน และการบารงุ รกั ษาระบบ

ตารางที่ 8.7 ทอรก์ การขันใหแ้ น่นมาตรฐานซ่ึงสามารถปรบั ใช้ได้สาหรับรอยต่อแบบบานแฟลร์

ขนาดบานแฟลร์ ความหนาแฟลร์ การขันทอรก์
เสน้ ผ่านศูนยก์ ลางดา้ นนอกที่กาหนดไว้ ต่าสุด ใหแ้ นน่

(ตาม EN12735-1 & 2) (มลิ ลิเมตร) (นิวตนั เมตร)
6 0.8 14 ถึง 18
0.8 14 ถึง 18
6.35 ¼ 0.8 33 ถึง 42
7.94 5/16 0.8 33 ถงึ 42
8 0.8 33 ถงึ 42
9.52 3/8 0.8 33 ถงึ 42
10 0.8 50 ถึง 62
12 0.8 50 ถึง 62
12.7 1/2 0.8 63 ถงึ 77
15 0.95 63 ถึง 77
15.88 5/8 1.00 90 ถงึ 110
18 1.00 90 ถงึ 110
19.06 3/4

ภาพที่ 8.51 ตัวอย่างของประแจทอร์ก 10 - 36 มลิ ลิเมตร. ภาพที่ 8.52 ประแจเล่อื น
(สามารถปรบั เลื่อนได้) 17 – 200 นวิ ตันเมตร
260
การจดั การใชส้ ารทาความเยน็ ทตี่ ิดไฟได้อยา่ งปลอดภัย

ตัวอยา่ งของการเชือ่ มตอ่ รอยตอ่ แบบบานแฟลร์ได้รบั การแสดงดังต่อไปนี้: 



ภาพที่ 8.53 การบานแฟลรแ์ บบมืออาชพี ภาพท่ี 8.54 การเช่อื มตอ่ แบบบานแฟลร์ซ่ึงไม่
ท่มี ีแหวนการเชอ่ื มต่อ เพยี งพอและแหล่งที่มาของการรั่วทเี่ ปน็ ไปได้

8.6.3 ปลายทอ่ ต่อกบั เกลียว

ปลายท่อต่อกับเกลียวที่เป็นส่วนของสิ่งหุ้มท่ีบรรจุแรงดันจะได้รับการจากัดด้วย DN 40 (1.5”) สูงสุด
และจะได้รับการใช้เฉพาะสาหรับการเชื่อมต่อการควบคุม ความปลอดภัย อุปกรณ์บ่งชี้ เข้ากับส่วนประกอบ
ขอ้ ต่อทอ่ ปลายสอบและตวั กลางกนั รั่วจะเป็นประเภทที่ไดร้ ับการรบั รองโดยผผู้ ลิตโดยเกีย่ วกับสภาพแนน่

8.6.4 การเช่อื มต่อรอยตอ่ การบีบอัด (ล๊อคริง)

การเชื่อมต่อรอยต่อการบีบอัด(ล๊อคริง) เป็นอีกทางเลือกหนึ่งท่ีดีสาหรับการเชื่อมต่อท่อและ
ส่วนประกอบในระบบ RACHP ท่ีใดก็ตามซึ่งการบัดกรีแข็งเป็นไปไม่ได้ เทคโนโลยีการเช่ือมต่อท่อน้ีแสดงถึง
วิธกี ารของการผลิตการเช่ือมตอ่ ท่อกนั รั่วแบบปิดทบึ และทนทานของโลหะเขา้ กบั โลหะ

ภาพที่ 8.55 ตัวอย่างของการเชื่อมต่อ ภาพที่ 8.56 ตัวอย่างของการเชอื่ มตอ่ แบบบีบ
แบบบบี (รว่ ม) (อะลูมเิ นียมไปยงั ทองแดง)

การจดั การใช้สารทาความเย็นท่ีตดิ ไฟได้อยา่ งปลอดภัย 261

ภาพที่ 8.57 ตัวอย่างของการเชื่อมตอ่ แบบ ภาพท่ี 8.58 ตัวอยา่ งของ “ปลัก๊ กนั ร่วั ”
บานแฟลร์จากการผลติ เชิงอตุ สาหกรรมท่มี ี โดยเป็นการเช่อื มต่อแบบบบี

การเชื่อมต่อแบบบีบ

ภาพท่ี 8.59 ข้อต่อเช่ือมตอ่ แบบบีบของ
ทอ่ ถ่ายโอนสารทาความเย็น

การจัดการใช้สารทาความเยน็ ทตี่ ดิ ไฟได้อยา่ งปลอดภยั 262