E-book ตำบลท่าชี

ตำบลท่าชี

อำเภอบ้านนาสาร
จังหวัดสุราษฎร์ธานี

รวบรวมโดยนักศึกษาฝึกประสบการณ์วิชาชีพ
สาขารัฐประศาสนศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏสุราษฎร์ธานี

ตำบลท่าชี

อำเภอบ้านนาสาร
จังหวัดสุราษฎร์ธานี

จัดทำโดยนักศึกษาฝึกประสบการณ์วิชาชีพ
นายณัฐพงษ์ ทองคำ

นางสาวพนิดา โฉสูงเนิน
นางสาววรรณพร ชมแดง

รู้ จั ก ป ร ะ ม า ณ ต น . . .

การรู้จักประมาณตน ได้แก่ การรู้จักและยอมรับว่าตนเองมี
ภูมิปัญญาและความสามารถด้านไหน เพียงใด และควร
จะทำงานด้านไหน อย่างไร การรู้จักประมาณตนนี้

จ ะ ทำ ใ ห้ ค น เ ร า รู้ จั ก ใ ช้ ค ว า ม รู้ ค ว า ม ส า ม า ร ถ ที่ มี อ ยู่ ไ ด้ ถู ก ต้ อ ง
เหมาะสมกับงาน และได้ประโยชน์สูงสุดเต็มตามประสิทธิภาพ

ทั้ ง ยั ง ทำ ใ ห้ รู้ จั ก ข ว น ข ว า ย ศึ ก ษ า ห า ค ว า ม รู้
และเพิ่มพูนประสบการณ์อยู่เสมอ เพื่อปรับปรุงส่งเสริม

ศั ก ย ภ า พ ที่ มี อ ยู่ ใ น ต น เ อ ง ใ ห้ ยิ่ ง สู ง ขึ้ น

พระบรมราโชวาทของพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ในพิธีพระราชทาน
ป ริ ญ ญ า บั ต ร ข อ ง จุ ฬ า ล ง ก ร ณ์ ม ห า วิ ท ย า ลั ย
๑๘ กรกฎาคม ๒๕๔๑

คำนำผู้เขียน

Diary ตำบลท่าชี เล่มนี้มีเนื้อหาเกี่ยวกับชุมชนตำบลท่าชี อำเภอ
บ้านนาสาร จังหวัดสุราษฎร์ธานี โดยรวบรวมข้อมูลพื้นฐาน โครงสร้างของ
ชุมชน โครงสร้างเศรษฐกิจและอาชีพ สถานที่สำคัญ และการวิเคราะห์ศักยภาพ
ชุมชนอันมาจากการลงพื้นที่สำรวจ สัมภาษณ์จากผู้นำชุมชน และชาวบ้านใน
พื้นที่ตำบลท่าชี เพื่อให้ได้ข้อมูลตามสภาพจริง เป็นประโยชน์ในการวิเคราะห์
และนำเสนอข้อมูล ผู้เขียนได้นำข้อมูลมาวิเคราะห์ เรียบเรียง และนำเสนอใน
รูปแบบหนังสือขนาดเล็ก เพื่อให้สะดวกต่อการพกพา และจัดเก็บ อีกทั้งมีรูป
แบบการนำเสนอที่น่าสนใจ สรุปเนื้อหาให้เข้าใจง่ายขึ้น

ทั้งนี้ต้องขอขอบพระคุณอาจารย์สิทธิพันธ์ พูนเอียด และอาจารย์อยับ
ซาดัดคาน ที่ให้ความช่วยเหลือ และให้คำแนะนำ ตลอดจนผลงานเล่มนี้ออกมา
สมบูรณ์ ผู้เขียนหวังว่าหนังสือเล่มนี้จะสร้างประโยชน์ในการเป็นแนวทางพัฒนา
ชุมชนในตำบลท่าชี หรือชุมชนอื่น ๆ ได้ต่อไป

คณะผู้จัดทำ

สารบัญ

เรื่อง หน้า

ส่วนที่ 1 ข้อมูลพื้นฐาน 1
2
ประวัติความเป็นมาของตำบล 3
4
ขนาดและที่ตั้งของตำบล 5
6
ทรัพยากรธรรมชาติที่สำคัญ 8
9
ลักษณะภูมิประเทศ ภูมิอากาศ 11
12
การเดินทาง การคมนาคม
16
17
ส่วนที่ 2 โครงสร้างของชุมชน 19
20
ด้านการเมืองการปกครอง 21
22
ข้อมูลประชากร 24

ด้านการศึกษา/ศาสนา/วัฒนธรรม

บริบททางสังคม/ความเป็นอยู่

ความเชื่อ ประเพณี และพิธีกรรม

ส่วนที่ 3 โครงสร้างเศรษฐกิจและอาชีพ

แหล่งทุนทางธรรมชาติ

แหล่งอาหาร

ผลิตภัณฑ์ชุมชน ของดี ของขึ้นชื่อ

สถานภาพทางเศรษฐกิจของประชาชน

สารบัญ (ต่อ) หน้า

เรื่อง 25
26
ส่วนที่ 4 สถานที่สำคัญ 26
แหล่งท่องเที่ยว 27
แหล่งโบราณ 29
ศาสนสถานของทุกศาสนา 30
แหล่งเรียนรู้ / โรงเรียน / ห้องสมุดชุมชน 31
32
ส่วนที่ 5 การวิเคราะห์ศักยภาพชุมชน 33
สิ่งที่ชุมชนทำได้ดี (จุดแข็ง) 35
สิ่งที่ชุมชนต้องพัฒนา (จุดอ่อน) 36
โอกาสของชุมชน 39
อุปสรรคและความท้าทาย

บรรณานุกรม
ภาคผนวก

สารบัญตาราง หน้า

ตารางที่ 11

ตารางที่ 2.1 ข้อมูลประชากร

สารบัญภาพ หน้า

ภาพที่ 10
12
ภาพที่ 1 เทศบาลตำบลท่าชี 12
ภาพที่ 2 โรงเรียนบ้านนาควน 12
ภาพที่ 3 โรงเรียนวัดท่าเจริญ 13
ภาพที่ 4 โรงเรียนบ้านยูงงาม 13
ภาพที่ 5 โรงเรียนบ้านทุ่งตำเสา 14
ภาพที่ 6 การศึกษานอกระบบ กศน. 14
ภาพที่ 7 ศูนย์พัฒนาเด็กเล็กบ้านยูงงาม 17
ภาพที่ 8 ศูนย์พัฒนาเด็กเล็กเทศบาลตำบลท่าชี 18
ภาพที่ 9 ประเพณีรดน้ำดำหัวผู้สูงอายุ 20
ภาพที่ 10 ประเพณีสารทเดือนสิบ 21
ภาพที่ 11 แม่น้ำตาปี 22
ภาพที่ 12 คลองฉวาง 23
ภาพที่ 13 ปลาเม็ง 26
ภาพที่ 14 น้ำพริกไคร 27
ภาพที่ 15 แม่น้ำตาปี 28
ภาพที่ 16 วัดท่าเจริญ
ภาพที่ 17 วัดทุ่งตำเสา

สารบัญภาพ (ต่อ) หน้า

ภาพที่ 31
32
ภาพที่ 18 เทศบาลตำบลท่าชี 33
ภาพที่ 19 เทศบาลตำบลท่าชี 34
ภาพที่ 20 เทศบาลตำบลท่าชี 35
ภาพที่ 21 เทศบาลตำบลท่าชี 39
ภาพที่ 22 เทศบาลตำบลท่าชี

ภาพที่ 23 ภาคผนวก

1

ข้อส่มวูลนพทืี้่น1ฐาน

2

ประวัติความเป็นมาของตำบล

ตำบลท่าชี เป็นตำบลหนึ่งใน 10 ตำบลตั้งอยู่ในทางทิศตะวัน
ตกของอำเภอบ้านนาสาร มีทั้งหมด 6 หมู่บ้าน มีพื้นที่โดยประมาณ
77 ตารางกิโลเมตร พื้นที่โดยส่วนใหญ่เป็นพื้นที่การเกษตร อยู่ทิศ
ตะวันตกติดกับแม่น้ำตาปี ซึ่งเป็นเขตแดนระหว่างอำเภอบ้านนาสาร
กับอำเภอเคียนซา ประชากรมีประมาณ 4,892 คนการเดินทางไปมา
ภายในหมู่บ้าน ระหว่างหมู่บ้าน ตำบล และพื้นที่ใกล้เคียงใช้ในการ
สัญจรทางบกซึ่งมีการพัฒนาในทุกๆด้านด้วยศักยภาพและทรัพยากร
ของท้องถิ่น (แผนพัฒนาท้องถิ่น,2561-2565)

3

ขนาดและที่ตั้งของตำบล




เทศบาลตำบลท่าชี ตั้งอยู่ 9/20 หมู่ที่ 2 ตำบลท่าชี อำเภอนา
สาร จังหวัดสุราษฎร์ธานี ตั้งอยู่ทางทิศตะวันตกของที่ว่าการอำเภอ
บ้านนาสาร ห่างจากที่ว่าการอำเภอบ้านนาสาร ระยะทาง 14 กิโลเมตร
ห่างจากศาลากลางจังหวัดสุราษฎร์ธานีระยะทาง 65 กม. มีอาณาเขต
ดังนี้ (แผนพัฒนาท้องถิ่น,2561-2565)

ทิศเหนือ ทิศใต้
จดตำบลเขาตอก จดตำบลควนศรี
อำเภอเคียนซา อำเภอบ้านนาสาร
และ ตำบลบ้านนา


ทิศตะวันตก
จดตำบลอรัญคามวารี ทิศตะวันออก
จดตำบลน้ำพุ
อำเภอเคียนซา อำเภอบ้านนาสาร

ท รั พ ย า ก ร ธ ร ร ม ช า ติ ที่ สำ คั ญ 4

แหล่ งน้ำธรรมชาติ
-แม่ น้ำ 2 สาย คื อ แม่ น้ำตาปี และคลองฉวาง
-ห้ วย หนอง คลอง บึ ง 23 แห่ ง
แหล่ งน้ำที่ สร้ างขึ้ น
-ประตู ระบายน้ำ จำนวน 1 แห่ ง
-บ่ อน้ำตื้ น จำนวน 776 แห่ ง
-สระน้ำ จำนวน 10 แห่ ง
-ประปาหมู่ บ้ าน จำนวน 12 แห่ ง

ป่ าไม้ ในเ ขตพื้ นที่ เ ทศบาลตำบลท่ าชี มี ป่ าไม้
บางส่ วน

ภู เ ขา ในเ ขตพื้ นที่ เ ทศบาลตำบลท่ าชี ไม่ มี
ภู เ ขา
คุ ณภาพของทรั พยากรธรรมชาติ

ในพื้ นที่ มี แหล่ งทรั พยากรธรรมชาติ ซึ่ งเ ป็ น
ทรั พยากรธรรมชาติ ที่ สามารถใช้ ในการทำมา
หากิ นเ พื่ อการดำรงชี วิ ตและยั งมี ความอุ ดม
สมบู รณ์ ( แผนพั ฒนาท้ องถิ่ น, 2561-2565)

5

ลักษณะภูมิประเทศ ภูมิอากาศ

ลักษณะภูมิประเทศ


สภาพพื้นที่เป็นที่ราบลุ่ม ริมฝั่งแม่น้ำตาปี มีห้วย หนอง คลอง บึง

เป็นพื้นที่ราบลุ่ม มีพื้นที่ 3 ใน 4 ส่วน ของพื้นที่ทั้งหมดเหมาะสำหรับทำนา

ทำสวน เลี้ยงสัตว์ และปลูกพืช ผักผลไม้ สภาพป่าเป็นป่าพรุ อุดมสมบูรณ์

ไปด้วยปลาน้ำจืดนาๆ ชนิด (แผนพัฒนาท้องถิ่น,2561-2565)

สภาพภูมิอากาศ

ได้รับอิทธิพลจากมรสุมตะวันตกเฉียงใต้ ซึ่งทำให้มีช่วงฤดูฝน
ยาวนานและมรสุม ตะวันออกเฉียงเหนือ พัดผ่าน ทำให้ฤดูร้อนและฝน
ระยะเวลาใกล้เคียงกัน ทำให้ฤดูฝนมีน้ำมากเกินไปและฤดูร้อนเกิดการ
ขาดแคลน น้ำดื่มน้ำใช้ในช่วงฤดูแล้ง (แผนพัฒนาท้องถิ่น,2561-2565)

6

การเดินทาง การคมนาคม

การเดินทาง

ห่างจากที่ว่าการอำเภอบ้านนาสาร ระยะทาง 14 กิโลเมตร ห่าง

จากศาลากลางจังหวัดสุราษฎร์ธานี ระยะทาง 65 กิโลเมตร จาก

กรุงเทพฯ ถนนสาย 41 ระยะทาง 710 กิโลเมตร การเดินทางมาภายใน

หมู่บ้านระหว่างหมู่บ้าน ตำบล และพื้นที่ใกล้เคียงใช้การสัญจรทางบก

(แผนพัฒนาท้องถิ่น,2561-2565)

การคมนาคม


1.การคมนาคมขนส่ง มีถนนลาดยางแอลฟัลท์ ถนน

คอนกรีตเสริมเหล็กและถนนลูกรัง

2.การไฟฟ้า มีระบบไฟฟ้าครบทุกหมู่บ้าน จำนวน 1,334

ครัวเรือน

3.การประปามีระบบประปาจำนวน 6 หมู่บ้าน

ประตูระบายน้ำ จำนวน 1 แห่ง

ประปาหมู่บ้าน จำนวน 12 แห่ง

ตั้งอยู่หมู่ที่ 1 จำนวน 1 แห่ง

ตั้งอยู่หมู่ที่ 2 จำนวน 2 แห่ง

ตั้งอยู่หมู่ที่ 3 จำนวน 2 แห่ง

ตั้งอยู่หมู่ที่ 4 จำนวน 2 แห่ง

ตั้งอยู่หมู่ที่ 5 จำนวน 1 แห่ง

ตั้งอยู่หมู่ที่ 6 จำนวน 4 แห่ง

(แผนพัฒนาท้องถิ่น,2561-2565)

7

4.โทรศัพท์ ปัจจุบันในพื้นที่เทศบาลตำบลท่าชี ไม่มีโทรศัพท์
สาธารณะ เนื่องจากประชาชนได้นิยมใช้โทรศัพท์ส่วนบุคคลแทน ซึ่ง
สามารถติดต่อสื่อสารได้อย่างรวดเร็วและสามารถใช้อินเตอร์เน็ตได้ เช่น
โทรศัพท์มือถือสำหรับสถานที่ราชการ ยังคงใช้โทรศัพท์ระบบพื้นฐานใน
การติดต่อสื่อสาร (แผนพัฒนาท้องถิ่น,2561-2565)

5.ไปรษณีย์ การสื่อสาร การขนส่งและวัสดุครุภัณฑ์ เทศบาลตำบล
ท่าชีไม่มีไปรษณีย์แต่มีบริการไปรษณีย์จากไปรษณีย์ประจำอำเภอซึ่งมี
จำนวน 1 แห่งให้บริการเวลา 08.00-16.00 น. ในวันจันทร์-วันเสาร์ (วัน
เสาร์ครึ่งวัน) หยุดวันอาทิตย์ และมีท่ารถขนส่งบ้านนาสาร จำนวน 1 แห่ง
อยู่ที่ตลาดบ้านนาสารให้บริการทุกๆชั่วโมงและทุกวัน

-มีหอกระจายข่าวประจำหมู่บ้านครบทั้ง 6 หมู่บ้าน
-มีบริการให้ใช้อินเตอร์เน็ตฟรีที่สำนักงานเทศบาลตำบลท่าชี
-เทศบาลตำบลท่าชี มีวัสดุครุภัณฑ์ในการปฏิบัติหน้าที่ แต่ก็มีบาง
รายการที่ยังขาดแคลน เนื่องจากงบประมาณไม่เพียงพอ วัสดุครุภัณฑ์ต่างๆ
นั้นมีไว้สำหรับการปฏิบัติหน้าที่ของเจ้าหน้าที่เทศบาลตำบลท่าชี ในการ
ดำเนินภารกิจสาธารณะเพื่อประโยชน์ของประชาชนเท่านั้น แต่หาก
ประชาชนเดือดร้อนหรือหน่วยงานอื่นเดือดร้อนก็สามารถมายืมใช้ได้
(แผนพัฒนาท้องถิ่น,2561-2565)

8

โครงสสร่้วานงขที่อ2งชุมชน

9

ด้านการเมืองการปกครอง

เขตการปกครอง เทศบาลตำบลท่าชี ประกอบด้วย
หมู่บ้าน 6 หมู่บ้านมีพื้นที่อยู่ในเทศบาลตำบลท่าชีทั้งหมด 6
หมู่บ้าน ดังนี้
หมู่ที่ 1 บ้านนาควน

ผู้ปกครอง นางสาวปริทัศน์ อินทร ผู้ใหญ่บ้าน
หมู่ที่ 2 บ้านนาลึก

ผู้ปกครอง นายสงวนศักดิ์ แก้ววิรัช ผู้ใหญ่บ้าน
หมู่ที่ 3 บ้านบนควน

ผู้ปกครอง นายวิทยา บุญเจริญ ผู้ใหญ่บ้าน
หมู่ที่ 4 บ้านนาใหม่

ผู้ปกครอง นายจักรินทร์ ถุงทอง กำนันตำบลท่าชี
หมู่ที่ 5 บ้านยูงงาม

ผู้ปกครอง นายประเสริฐ ถิ่นเทพา ผู้ใหญ่บ้าน
หมู่ที่ 6 บ้านทุ่งตำเสา

ผู้ปกครอง นายประทีป สังข์สี ผู้ใหญ่บ้าน
(แผนพัฒนาท้องถิ่น,2561-2565)

10

ภาพที่ 1 เทศบาลตำบลท่าชี

การเลือกตั้ง

เทศบาลตำบลท่าชี มีนายกเทศมนตรี ซึ่งเป็นผู้ที่ได้รับการ
เลือกตั้งโดยตรงจากประชาชน ครบวาระการดำรงตำแหน่ง 4 ปี
นอกจากนี้ยังมีรองนายกเทศมนตรีจำนวน 2 คน เลขานุการนายก
เทศมนตรีจำนวน 1 คน และที่ปรึกษานายกเทศมนตรี จำนวน
1 คน ทำหน้าที่ช่วยเหลือการปฎิบัติงานและให้คำปรึกษานายก
เทศมนตรีตามที่ได้รับมอบหมาย สภาเทศบาลตำบลท่าชี ทำหน้า
ที่เป็นฝ่ายนิติบัญญัติ สมาชิกสภาเทศบาลตำบลท่าชี มาจากการ
เลือกตั้งของประชาชนจำนวนเขตละ 6 คน วาระการดำรงตำแหน่ง
4 ปี ปัจจุบันมีสมาชิกสภาเทศบาลตำบลท่าชี จำนวน 12 คน
(แผนพัฒนาท้องถิ่น,2561-2565)

11

ข้อมูลประชากร

ข้อมูลเกี่ยวกับจำนวนประชากร
เทศบาลตำบลท่าชีมีจำนวนทั้งหมด 6 หมู่บ้าน และมีจำนวน

ประชากร 4,892 คน แยกเป็นชาย 2,395 คน หญิง 2,497 คน มีความ
หนาแน่นเฉลี่ย 62.88 คน / ตารางกิโลเมตร สรุปได้ตามตารางดังนี้
(แผนพัฒนาท้องถิ่น,2561-2565)

ตารางที่ 2.1 ข้อมูลประชากร

ที่มา : แผนพัฒนาท้องถิ่น,2561-2565

ช่วงอายุและจำนวนประชากร
ประชากรส่วนใหญ่อยู่ในวัยทำงาน 35-55 ปี

(แผนพัฒนาท้องถิ่น,2561-2565)

12

ด้านการศึกษา / ศาสนา / วัฒนธรรม



การศึกษา
โรงเรียนประถมศึกษา 4 แห่ง
โรงเรียนบ้าน
นาควน

เป็นโรงเรียนขนาดเล็ก ตั้งอยู่หมู่
ที่ 1 ตำบลท่าชี อำเภอบ้านนาสาร
จังหวัดสุราษฎร์ธานี

ภาพที่ 2 โรงเรียนบ้านนาควน ภาพที่ 3 โรงเรียนวัดท่าเจริญ

โรงเรียนวัดท่าเจริญ โรงเรียนบ้านยูงงาม

ตั้งอยู่หมู่ที่ 2 ตำบลท่าชี อำเภอ
บ้านนาสาร สุราษฎร์ธานี ระดับ
ชั้นที่เปิดสอน ระดับอนุบาล 1 ถึง
ระดับประถมศึกษาชั้นปีที่ 6

ภาพที่ 4 โรงเรียนบ้านยูงงาม ตั้งอยู่หมู่ที่ 5 บ้านยูงงาม
ตำบลท่าชี อำเภอบ้านนาสาร
จังหวัดสุราษฎร์ธานี

(แผนพัฒนาท้องถิ่น,2561-2565)

13

ภาพที่ 5 โรงเรียนบ้านทุ่งตำเสา โรงเรียนบ้านทุ่งตำเสา

ตั้งอยู่หมู่ที่ 6 บ้านทุ่งตำเสา
ตำบลท่าชี อำเภอบ้านนาสาร
จังหวัดสุราษฎร์ธานี ก่อตั้งปี พ.ศ.
2516 โดยการนำของนายวิรัตน์
สลัดแก้ว ผู้ใหญ่บ้าน และบริจาค
ที่ดินโดย นางยินดี หาญปาน 5 ไร่
นายสมาน ส่องศรี 4 ไร่ และนาง
ห้วน เพชรรัตน์ 3 ไร่รวมที่ดิน 12
ไร่ และชาวบ้านสร้างอาคารเรียน
โรงเรียนบ้านทุ่งตำเสาชั่วคราว
หลังคาจาก 1 หลังโรงเรียนบ้านทุ่ง
ตำเสา (แผนพัฒนาท้องถิ่น,2561-
2565)

การศึกษานอกระบ
บ (กศน.) 1 แห่ง

ภาพที่ 6 (กศน.)

14

ศูนย์พัฒนาเด็กเล็กก่อนวัยเรียน 2 แห่ง




1.ศูนย์พัฒนาเด็กเล็กบ้านยูงงาม ตั้งอยู่หมู่ที่ 5

-เตรียมอนุบาล
-อนุบาล 1
-อนุบาล 2

ภาพที่ 7 ศูนย์พัฒนาเด็กเล็กบ้านยูงงาม

2.ศูนย์พัฒนาตเั้ดง็กอเยูล่ห็กมูเ่ทที่ศ2บาลตำบลท่าชี




-เตรียมอนุบาล
-อนุบาล 1
-อนุบาล 2
-อนุบาล 3

ภาพที่ 8 ศูนย์พัฒนาเด็กเล็กเทศบาลตำบลท่าชี

(แผนพัฒนาท้องถิ่น,2561-2565)

15

ศาสนา

การนับถือศาสนาประชาชนในตำบลท่าชีนับถือ
ศาสนาพุทธ โดยมี ศาสนสถาน 2 แห่ง ได้แก่

1.วัดท่าเจริญ ตั้งอยู่หมู่ที่ 2 ตำบลท่าชี อำเภอ
บ้านนาสาร จังหวัดสุราษฎร์ธานี

2.วัดทุ่งตำเสา ตั้งอยู่หมู่ที่ 6 ตำบลท่าชี อำเภอ
บ้านนาสาร จังหวัดสุราษฎร์ธานี
(นายบัญชา หนูภักดี,สัมภาษณ์,5 กันยายน 2564)

16

วัฒนธรรม

ประชาชนในเขตพื้นที่ได้อนุรักษ์ภูมิปัญญาท้องถิ่น
ได้แก่ การจักสานงานหัตถกรรม (นายบัญชา หนูภักดี,สัมภาษณ์,
5 กันยายน 2564)

บริบททางสังคม / ความเป็นอยู่

ประชาชนส่วนใหญ่ในพื้นที่ตำบลท่าชีประกอบอาชีพการเกษตร
ได้แก่ สวนยางพารา สวนเงาะ สวนทุเรียน เลี้ยงสัตว์ ปาล์มน้ำมัน และ
ประชากรส่วนน้อยประอบอาชีพรับจ้าง (นายบัญชา หนูภักดี,สัมภาษณ์,
5 กันยายน 2564)

17

ความเชื่อ ประเพณี และพิธีกรรม

ความเชื่อ
ตำบลท่าชีเป็นพื้นที่ ที่นับถือศาสนาพุทธล้วน ตามความเชื่อพุทธ

ศาสนา คือทำดีได้ดี ทำชั่วได้ชั่ว (นายบัญชา หนูภักดี,สัมภาษณ์,5 กันยายน
2564)
ประเพณีแห่งานประจำปี

-ช่วงเดือนเมษายน งานแห่พระ และสรงน้ำผู้สูงอายุ เป็นเจ้าภาพ
ทุกหมู่บ้าน

ประเพณีรดน้ำดำหัวผู้สูงอายุเป็นประเพณีในช่วงเทศกาลวัน
สงกรานต์ หรือวันขึ้นปีใหม่ของไทย คือ ระหว่างวันที่ 13-15 เมษายน ของ
ทุกปี แต่ส่วนใหญ่จะกระทำกันในวันสุดท้ายของเทศกาลสงกรานต์ เพียงวัน
เดียวหรือวันเถลิงศก การรดน้ำดำหัวผู้สูงอายุเป็นประเพณีที่แสดงถึงความ
เคารพนบน้อมต่อบิดามารดา ผู้ใหญ่ หรือผู้มีพระคุณ เป็นการแสดงออกถึง
ความกตัญญูกตเวที ของผู้น้อยและขอขมาลาโทษที่ผู้น้อยอาจเคยล่วงเกิน
ผู้ใหญ่ อีกทั้งเป็นการขอพรเพื่อความเป็นสิริมงคล แก่ตนเองตลอดไป
ประเพณีรดน้ำดำหัวผู้สูงอายุ ถือว่าเป็นประเพณีที่ดีงามอีกประเพณีหนึ่ง ที่
ประชาชนชาวไทยถือปฏิบัติสืบทอดกันมายาวนาน
ที่มา : สำนักงานวัฒนธรรม พ.ศ.2560

ภาพที่ 9 ประเพณีรดน้ำดำหัวผู้สูงอายุ

18

กันยายน - ตุลาคม งานวันสารทไทย (งานเดือนสิบ)

เป็นเจ้าภาพทุกหมู่บ้านเป็นงานบุญประเพณีของคนภาคใต้ โดยมีจุด
มุ่งหมายสำคัญ เพื่อเป็นการอุทิศส่วนกุศล ให้แก่ดวงวิญญาณของบรรพชน
และญาติที่ล่วงลับ ซึ่งได้รับการปล่อยตัวมาจากนรก ที่ตนต้องจองจำอยู่
เนื่องจากผลกรรมที่ตนได้เคยทำไว้ตอนที่ยังมีชีวิตอยู่ โดยจะเริ่มปล่อยตัวจาก
นรกในทุกวันแรม 1 ค่ำเดือน 10 เพื่อมายังโลกมนุษย์ โดยมีจุดประสงค์ใน
การมาขอส่วนบุญจากลูกหลานญาติพี่น้อง ที่ได้เตรียมการอุทิศไว้ให้เป็นการ
แสดงความกตัญญูกตเวทีต่อผู้ล่วงลับ หลังจากนั้นก็จะกลับไปยังนรก ในวัน
แรม 15 ค่ำ เดือน 10

ช่วงระยะเวลาในการประกอบพิธีกรรม ของประเพณีสารทเดือนสิบ
จะมีขึ้นในวันแรม 1 ค่ำ ถึงแรม 15 ค่ำเดือนสิบของทุกปี แต่สำหรับวันที่ชาว
ใต้มักจะนิยมทำบุญกันมาก คือ วันแรม 13-15 ค่ำ ประเพณีวันสารทเดือน
สิบโดยในส่วนใหญ่แล้ว จะตรงกับเดือนกันยายน
ที่มา : สำนักงานวัฒนธรรมจังหวัดนครศรีธรรมราช พ.ศ.2562

ภาพที่ 10 ประเพณีสารทเดือนสิบ

19

โครงสแสรล่้วาะนงอทเี่าศ3ชรีพษฐกิจ

20

แ ห ล่ ง ทุ น ท า ง ธ ร ร ม ช า ติ

ป่าพรุ สภาพโดยทั่วไปของป่า
พรุนั้น พื้นด้านล่างจะเป็นพรุมีน้ำขัง
ตลอดทั้งปี น้ำจะมีสีเขียวหรือน้ำตาลเข้ม
อันเกิดจากการหมักหมมตัวมาอย่าง
ยาวนานของซากพืช ซากสัตว์ น้ำจะมี
สภาพเป็นกรดมากกว่าค่าของน้ำปกติ
(แผนพัฒนาท้องถิ่น,2561-2565)

แหล่งน้ำทางธรรมชาติ
1. แม่น้ำตาปี ต้นกำเนิดมาจากทิวเขา

นครศรีธรรมราช ในเขตอำเภอทุ่งใหญ่ จังหวันครศรีธรรมราช
ไหลขึ้นทางทิศเหนือผ่านอำเภอฉวาง จังหวัดนครศรีธรรมราช
แล้วเข้าสู่จังหวัดสุราษฎร์ธานี ผ่านอำเภอพระแสง บ้านนาสาร
พุนพิน และอำเภอเมือง และลงสู่ทะเลรวมระยะทางยาว 232
กิโลเมตร จึงนับเป็นแม่น้ำสายที่ยาวที่สุดในภาคใต้
(แผนพัฒนาท้องถิ่น,2561-2565)

ภาพที่ 11 แม่น้ำตาปี

21

2. คลองฉวาง มีต้นกำเนิดมาจากเขาหนอง (เทือก
เขาหลวงฝั่งสุราษฎร์ธานี) ไหลผ่าน 4 ตำบล ในอำเภอ
บ้านนาสาร คือ ตำบลเพิ่มพูลทรัพย์ เทศบาลเมือง
บ้านนาสาร ตำบลน้ำพุ และลงสู่แม่น้ำตาปี ที่บ้านปากหวา
ง ตำบลท่าชี ความยาวประมาณ 50 กิโลเมตร หล่อเลี้ยง
ชีวิตผู้คน ชุมชน และพื้นที่เกษตรกรรมสองฝั่งคลองมาเป็น
เวลามานาน (แผนพัฒนาท้องถิ่น,2561-2565)

แหล่งอาหาร ภาพที่ 12 คลองฉวาง

โดยส่วนใหญ่ประชากรในพื้นที่ตำบลท่าชีประกอบอาชีพ

ทำการเกษตร แหล่งอาหารจะเป็นพวกผลไม้ ได้แก่ เงาะ ทุเรียน

(นายบัญชา หนูภักดี,สัมภาษณ์,5 กันยายน 2564)

22

ผลิตภัณฑ์ชุมชน ของดี ของขึ้นชื่อ

ปลาเม็ง

เป็นปลาน้ำจืดตามธรรมชาติ
มีขนาดเล็กรูปร่างคล้ายปลาดุก มีเนื้อ
เป็นเส้นเหนียวและแน่น รสชาติหวาน
หอมมันอร่อย สามารถนำมาปรุง
อาหารได้ทั้งแบบสดๆ เช่นแกงส้ม แกง
คั่วใบรา แกงกะทิ และแบบแปรรูปรม
ควัน เช่น นำมายำต้มโคล้ง ยำปลาเม็ง
(นายบัญชา หนูภักดี,สัมภาษณ์,
5 กันยายน 2564)

ภาพที่ 13 ปลาเม็ง

ปลาเม็ง

ตำบลท่าชี อำภอบ้านนาสาร
จังหวัดสุราษฎร์ธานี

23

น้ำพริกไคร
เป็นอาหารไทยจากภูมิปัญญาชาว

บ้าน สืบทอดมาจากบรรพบุรุษ ความชาญ
ฉลาดของบรรพบุรุษ สามารถนำตะไคร้ มา
ประยุกต์ทำน้ำพริก สูตรพิเศษ เป็นพืชสวน
ครัว ที่มีอยู่ทุกบ้าน มีคุณประโยชน์ต่อ
ร่างกาย (นายบัญชา หนูภักดี,สัมภาษณ์,
5 กันยายน 2564)

ภาพที่ 14 น้ำพริกไคร

น้ำพริกไครท่าชี
ตำบลท่าชี อำภอบ้านนาสาร
จังหวัดสุราษฎร์ธานี

24

สถานภาพทางเศรษฐกิจของประชาชน

ส่วนใหญ่ประชาชนในตำบลท่าชีมีสถานภาพทางเศรษฐกิจที่
ดี ประชาชนมีรายได้จากการเกษตร เช่น สวนยางพารา สวนเงาะ
สวนทุเรียน และปาล์มน้ำมัน (นายบัญชา หนูภักดี,สัมภาษณ์,
5 กันยายน 2564)

การปศุสัตว์
ในเขตเทศบาลตำบลท่าชีเป็นการประกอบการเป็นลักษณะ

เลี้ยงในครัวเรือนเป็นอาชีพหลักและอาชีพเสริม เช่น การเลี้ยงไก่ เป็ด
โค สุกร กระบือ เพื่อจำหน่ายและบริโภคในครัวเรือน (นายบัญชา หนู
ภักดี,สัมภาษณ์,5 กันยายน 2564)

25

สถสา่วนนทีท่ีส่ ำ4คัญ

26

แหล่งท่องเที่ยว

ภาพที่ 15 แม่น้ำตาปี



แม่น้ำตาปีเป็นจุดขายจุดหนึ่งของการท่องเที่ยว ล่องดูธรรมชาติ
ของสองฝั่งคลอง (นายบัญชา หนูภักดี,สัมภาษณ์,5 กันยายน 2564)

แหล่งโบราณ


ไม่มีโบราณสถานในเขตองค์การบริหารส่วนตำบลท่าชี

(นายบัญชา หนูภักดี,สัมภาษณ์,5 กันยายน 2564)

27

ภาพที่ 16 วัดท่าเจิญ

ศาสนสถาน วัดท่าเจริญ
ของทุกศาสนา ตั้งอยู่หมู่ที่ 2
ตำบลท่าชี
อำเภอบ้านนาสาร
จังหวัดสุราษฎร์ธานี
(แผนพัฒนาท้องถิ่น,2561-2565)

28

ภาพที่ 17 วัดทุ่งตำเสา

ศาสนสถาน วัดทุ่งตำเสา
ของทุกศาสนา ตั้งอยู่หมู่ที่ 6
ตำบลท่าชี
อำเภอบ้านนาสาร
จังหวัดสุราษฎร์ธานี
(แผนพัฒนาท้องถิ่น,2561-2565)

29

แหล่งเรียนรู้ / โรงเรียน / ห้องสมุดชุมชน

-โรงเรียนประถมศึกษา 4 แห่ง ได้แก่ โรงเรียนบ้านนาควน
โรงเรียนวัดท่าเจริญ โรงเรียนบ้านยูงงาม และโรงเรียนบ้านทุ่งตำเสา

-การศึกษานอกระบบ (กศน.) 1 แห่ง
ศูนย์พัฒนาเด็กเล็กก่อนวัยเรียน 2 แห่ง ได้แก่
1.ศูนย์พัฒนาเด็กเล็กบ้านยูงงาม ตั้งอยู่หมู่ที่ 5 มีเตรียม
อนุบาล อนุบาล 1 และอนุบาล 2
2.ศูนย์พัฒนาเด็กเล็กเทศบาลตำบลท่าชี ตั้งอยู่หมู่ที่ 2
มีเตรียมอนุบาล อนุบาล 1 อนุบาล 2 และอนุบาล 3 (แผนพัฒนา
ท้องถิ่น,2561-2565)

30

การวิเสค่วรชุานมะทชี
ห่์นศ5ักยภาพ

31
สิ่งที่ชุมชนทำได้ดี (จุดแข็ง)

-ศักยภาพของชุมชน มีการจัดตั้งกลุ่มต่างๆในหมู่บ้าน เช่น กลุ่ม
ออมทรัพย์ กลุ่มอาชีพ

-ผู้นำชุมชนให้ความร่วมมือในการประสานงานในการดำเนินงาน
ต่างๆ

-ทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม มีแหล่งน้ำธรรมชาติ
สามารถใช้ประโยชน์ในการเกษตร

-มีทรัพยากรธรรมชาติที่เอื้อต่อการพัฒนาเป็นแหล่งท่องเที่ยว
(แผนพัฒนาท้องถิ่น,2561-2565)

-อาคารศูนย์พักพิงซึ่งตรงนี้จึงได้เปรียบในเรื่องของการจัดการ
ภัยพิบัติ เพราะในตำบลท่าชีได้ประสบปัญหาอุทกภัยหลายครั้ง หลัง
จากที่ได้อาคารหลังนี้มา ก็ได้มีประโยชน์ในยามที่เกิดอุทกภัย ปัจจุบัน
อาคารหลังนี้ทางตำบลได้ใช้เป็นพื้นที่กักตัว ผู้ป่วยสัมผัสผู้ป่วยโรคโควิด
(นายบัญชา หนูภักดี,สัมภาษณ์,5 กันยายน 2564)

ภาพที่ 18 เทศบาลตำบลท่าชี

32

สิ่งที่ชุมชนต้องพัฒนา (จุดอ่อน)

-อาคารสถานที่ที่ทำการยังคับแคบไม่เพียงพอ
-การดำเนินงานของกลุ่มยังไม่ต่อเนื่อง
(แผนพัฒนาท้องถิ่น,2561-2565)
-เรื่องของรายได้ที่เป็นของท้องถิ่นน้อยมาก ในเรื่องของเส้นทาง
ของคมนาคมยังเป็นเส้นทางขนาด 6 เมตร ซึ่งเส้นทางของตำบลท่าชีนั้น
เชื่อมระหว่างตำบลน้ำพรุ ตำบลท่าชี และตำบลอรัญคามวารี จะเป็นทาง
ลัดไปสู่ระหว่างอำเภอบ้านนาสาร กับอำเภอเคียนซา ซึ่งจะเป็นทางลัดไป
สู่กระบี่ และสุราษฎร์ธานี
-การเสริมฝึกอาชีพ การลดต้นทุนของการเกษตร ปัจจุบันมีการ
ทำเกษตรมายาวนานแต่เจอปัญหาในเรื่องของการดูแลดิน มีการใช้สาร
เคมีเยอะจนส่งผลกระทบให้ดินเกิดปัญหาเป็นอย่างมาก
-ปัญหาเรื่องของขยะ (นายบัญชา หนูภักดี,สัมภาษณ์,5 กันยายน
2564)

ภาพที่ 19 เทศบาลตำบลท่าชี

33

โอกาสของชุมชน

-นโยบายรัฐบาลมีการส่งเสริมการกระจายอำนาจการปกครองสู่
ท้องถิ่นได้เข้าไปบริหารจัดการโครงการ/กิจกรรมที่เป็นประโยชน์ต่อการ
พัฒนาท้องถิ่นมากยิ่งขึ้น

-นโยบายมีการส่งเสริมกระบวนการมีส่วนร่วมของภาคประชาชน
ในการพัฒนาท้องถิ่นและตรวจสอบการดำเนินงานขององค์กรปกครอง
ส่วนท้องถิ่นมีระบบการบริหารจัดการที่ดี
(แผนพัฒนาท้องถิ่น,2561-2565)

-ถ้าได้รับการขยายถนน คิดว่าจะเป็นโอกาสในเรื่องของการ
คมนาคมซึ่งสามารถเป็นการพัฒนาเป็นสายหลัก (นายบัญชา หนูภักดี,
สัมภาษณ์,5 กันยายน 2564)

ภาพที่ 20 เทศบาลตำบลท่าชี

34

-ทำให้ชาวบ้านในตำบลท่าชี มีความรู้ความเข้าใจกับผล
กระทบจากการใช้สารเคมี คือการรวมกลุ่มกันและนำวิทยากรผู้รู้มาให้
ความรู้แก่ชาวบ้านในเรื่องของการทำเกษตร โดยการสอนวิธีทำน้ำหมัก
ชีวภาพจากเศษอาหาร นำไปสู่การลดต้นทุนเพิ่มผลผลิตของเกษตรกรใน
ตำบลท่าชี

-ให้ชาวบ้านในตำบลท่าชี มีการคัดแยกขยะภายในครัวเรือน
ของตนเอง นำขยะประเภทเศษอาหารไปหมักเป็นปุ๋ยเพื่อลดต้นทุนการ
ใช้สารเคมี การนำขยะพลาสติกแปรรูปเป็นผลิตภัณฑ์ เช่น ตระกร้า
หมวกที่ทำจากพลาสติก เพื่อสร้างรายได้เสริมให้แก่ชาวบ้าน (นายบัญชา
หนูภักดี,สัมภาษณ์,5 กันยายน 2564)

ภาพที่ 21 เทศบาลตำบลท่าชี

35

อุปสรรคและความท้าทาย

-มีหน่วยงานส่วนกลางและส่วนภูมิภาคที่รับผิดชอบงาน
นโยบายของรัฐบาลหลายหน่วยงาน มีความซ้ำซ้อนในเรื่องการขอ
ข้อมูลการกำหนดแนวทางการดำเนินงาน และการติดตามประเมินผล

-ความไม่พร้อมในการดำเนินการตามนโยบาย
(แผนพัฒนาท้องถิ่น,2561-2565)

-ปัจจุบันในเรื่องของการเมือง การเลือกตั้งที่มีปัญหาทุกที่ การ
เลือกตั้งจะเกิดการแบ่ง ความร่วมมือต่างๆจากการแข่งขันของการ
เลือกตั้ง จึงทำให้เกิดความคิดแบ่งแยก การพัฒนาก็จะมีส่วนได้รับ
ผลกระทบ ก็คือส่วนที่เป็นโครงการที่เป็นประโยชน์ โอกาสที่จะได้รับ
การพัฒนาโครงการที่ดีๆ ต้องเสียโอกาสไปหลายโครงการ (นายบัญชา
หนูภักดี,สัมภาษณ์,5 กันยายน 2564)

ภาพที่ 22 เทศบาลตำบลท่าชี

36

บรรณานุกรม

แผนพัฒนาท้องถิ่น. (2561-2565). ตำบลท่าชี. (ออนไลน์). ค้นเมื่อวันที่ 5
กันยายน 2564. จาก. https://thachi.go.th/files/com_network
news/2020-08_21a0d7b4193d4ea.pdf.

กรมทรัพยากรน้ำ. (2562). โครงการคลองฉวางพร้อมระบบกระจายน้ำ
มอบสุขชาวนาสาร. (ออนไลน์). ค้นเมื่อวันที่ 6 กันยายน 2564.
จาก. https://dwr.go.th/news_inside.php? news_id=74871
&fbclid=IwAR3gqAYA8EJrHrdtBuUl_GA9E_SueuqgNG6A
wx5RDhlqj Eui_PS9g5RVQLk.

แผนพัฒนาท้องถิ่น. (2561). แหล่งทุนธรรมชาติ. (ออนไลน์). ค้นเมื่อวันที่ 6
กันยายน 2564. จาก. https://thachi.go.th/files/com_
networknews/2020-08_21a0d7b4193d4ea.pdf.

โรงเรียนบ้านทุ่งตำเสา. (ม.ป.ป.). (ออนไลน์). ค้นเมื่อวันที่ 6 กันยายน
2564. จาก. https://banthungtamsao.ac.th/?fbclid=
IwAR3mwZEGEwCNVqlzyH0xvAOGE0nt0aQbk_uun3G9
Ks9-jLfoWehqePBE09Y.

วิกิพีเดีย. (2564). ป่าพรุ. (ออนไลน์). ค้นเมื่อวันที่ 6 กันยายน 2564. จาก.
https:// th.m.wikipedia.org/wiki/ป่าพรุ.

วิกิพีเดีย. (2564). แม่น้ำตาปี. (ออนไลน์). ค้นเมื่อวันที่ 6 กันยายน 2564.
จาก. https://th.m. wikipedia.org/wiki/แม่น้ำตาปี.

37

บรรณานุกรม (ต่อ)

สำนักงานวัฒนธรรมจังหวัดนครศรีธรรมราช. (2562). ประเพณีสารทเดือน
สิบ. (ออนไลน์). ค้นเมื่อวันที่ 8 กันยายน 2564. จาก. https://
www.m- culture.go.th/nakhonsrithammarat/ewt_news.
php?nid=658&filename=index&fbclid=IwAR3vMq_DXmg
- rQyQwLhX5LeUYWGpCp79YwWmrqVpRig82U9Hj4NQ
JAMEiag.

สำนักงานวัฒนธรรม. (2560). ประเพณีรดน้ำดำหัวผู้สูง
อายุ. (ออนไลน์). ค้นเมื่อวันที่ 8 กันยายน 2564. จาก. https://
www.m- culture.go.th/sisaket/ewt_ news.php?nid=808
&filename=index&fbclid=IwAR2O8Mv2z9JkcjeY00sMMG
NJl 4bNqYqcqMptqD63_53sruC7qz123Tzc1M.

38

บุคลานุกรม

นายบัญชา หนูภักดี, นายกเทศมนตรีตำบลท่าชี. สัมภาษณ์, วันที่ 5
กันยายน 2564.

39




ภาคผ
นวก