pemakanan merangsang perkembangan minda kanak-kanak 2020

PEMAKANAN MERANGSANG
MINDA KANAK-KANAK
TA B I K A / P R A S E KO L A H

BAHAGIAN PEMAKANAN
K E M E N T E R I A N K E S I H ATA N M A L AYS I A

KEPENTINGAN PEMAKANAN SIHAT

Pertumbuhan Perkembangan Perkembangan
fizikal otak

Pencegahan Pencegahan
penyakit anemia

APA YANG BOLEH KITA LAKUKAN?

Perkasakan diri sendiri Jadi teladan yang baik Mulakan hari ini!

• Belajar mengenai asas • Kita perlu menjadi teladan • Lebih awal kita mulakan,
pemakanan sihat & cara yang baik dengan lebih besar peluang anak
betul untuk memberi anak mengamalkan gaya hidup kita untuk membuat pilihan
kita makan sihat makanan yang bijak

PIRAMID MAKANAN Ayam/daging/
MALAYSIA telur: ½-2
sajian
1-3 sajian Ikan: 1 sajian
3 sajian Kekacang: ½-1
sajian

2 sajian

4-8 sajian

Keperluan kanak-kanak
prasekolah:

1200-1300 kca4l

5 KUMPULAN MAKANAN

Makanan dibahagikan kepada 5 kumpulan utama :

Kumpulan 1: Nasi, mi, roti, bijirin dan produk bijirin
serta ubi-ubian

Kumpulan 2 : Buah-buahan dan sayur-sayuran
Kumpulan 3 : Ikan, ayam, daging,telur dan

kekacang
Kumpulan 4 : Susu dan produk tenusu
Kumpulan 5 : Lemak, minyak dan gula

5

A. CONTOH 1 SAJIAN KUMPULAN NASI, MI, ROTI,
PRODUK BIJIRIN DAN UBI-UBIAN

2 cawan bubur nasi 2 senduk nasi 2 keping roti 6 keping biskut
krim kraker

KEBAIKAN 6
• Membekalkan karbohidrat sebagai sumber tenaga utama.
• Membekalkan vitamin B dan mineral.
• Membekalkan serat bagi melancarkan sistem penghadaman.

UNIT 1: PERANCANGAN MENU BAGI BAYI DAN KANAK-KANAK

B. CONTOH 1 SAJIAN KUMPULAN BUAH-BUAHAN
DAN SAYUR-SAYURAN

½ cawan sayur 1 cawan sayur mentah 1 potong betik 2 biji pisang
dimasak (contoh: ulam, daun emas
salad)
KEBAIKAN

• Membekalkan pelbagai vitamin dan mineral.

• Membekalkan serat untuk mencegah sembelit.

• Mengurangkan risiko penyakit kronik

UNIT 1: PERANCANGAN MENU BAGI BAYI DAN KANAK-KANAK 7

Cadangan saiz sajian dalam sehari untuk
kanak-kanak 4 hingga 6 tahun

Kumpulan Saiz sajian Contoh saiz 1 sajian
makanan
2 ½ cawan sayur
Sayur-sayuran bermasak @
1 cawan sayur tidak
bermasak

8



Cadangan saiz sajian dalam sehari untuk

kanak-kanak 4 hingga 6 tahun

Kumpulan Saiz sajian Contoh saiz 1 sajian
makanan
2 2 biji pisang emas @
Buah-buahan 1 biji pisang berangan
1 biji epal/ pir @
8 biji anggur kecil @
1 biji oren @
1 potong betik/nenas

10



JENIS SAYUR-SAYURAN

Sayuran berdaun hijau Sayuran buah Sayuran kekacang
Sayuran berwarna Sayuran cruciferous
Batang tumbuhan
Ulam-ulam boleh dimakan

C. CONTOH 1 SAJIAN KUMPULAN IKAN, AYAM,
DAGING, TELUR DAN KEKACANG

1 ekor ikan 2 biji telur 1 ketul paha ayam 1 cawan kacang
kembung saiz sederhana kuda (direbus)

sederhana
KEBAIKAN

• Membekalkan protein yang menggalakkan pertumbuhan dan membaiki tisu badan.

• Membekalkan zat besi yang membantu untuk mencegah anemia (kekurangan sel darah merah).

• Membekalkan zink dan vitamin B kompleks.

• Kekacang membekalkan serat dan magnesium. 13

UNIT 1: PERANCANGAN MENU BAGI BAYI DAN KANAK-KANAK

D.Contoh 1 sajian kumpulan susu dan produk
tenusu

1 gelas susu 4 sudu makan susu 1 cawan yogurt 1 keping keju
tepung
KEBAIKAN
(membumbung)

• Membekalkan protein, vitamin A, vitamin D dan vitamin B2.

• Membekalkan kalsium bagi menguatkan tulang dan gigi serta memaksimumkan pertumbuhan
pada usia muda untuk mengurangkan risiko osteoporosis.

UNIT 1: PERANCANGAN MENU BAGI BAYI DAN KANAK-KANAK 14

E.Kumpulan lemak, minyak, gula dan garam

Hadkan pengambilan makanan tinggi kolesterol, lemak haiwan dan asid lemak
trans serta kurangkan penggunaan gula dan garam atau perisa dalam minuman
dan masakan.

KEBAIKAN
– Lemak - membekalkan tenaga dan asid lemak perlu seperti asid lemak poli tak tepu
(PUFA), asid lemak mono tak tepu (MUFA), omega-3 dan omega-6.
– Lemak dan minyak membantu penyerapan vitamin A, D, E, dan K.
– Gula - hanya membekalkan tenaga tanpa nutrien lain.
– Garam - membantu mengawal keseimbangan bendalir tubuh

UNIT 1: PERANCANGAN MENU BAGI BAYI DAN KANAK-KANAK 15

PERBANDINGAN TENAGA DAN NUTRIEN

Tinggi kalori tetapi
rendah nutrien
Berlebihan kalori
dari gula akan
ditukar jadi lemak
Boleh makan
sedikit dan sekali
sekala

16

BANYAKKAN MINUM AIR KOSONG

Minum 6 – 8 gelas air sehari bergas atau

Kurangkan pengambilan minuman
berkarbonat

Ana pasti membawa botol air tak kira di mana
Ana berada kerana cikgu kata minum banyak
air kulit jadi cantik.

17

MEMUDAHKAN KEFAHAMAN……

Air

Nasi/ Mi/ Roti/ Ikan/ Ayam/ Telur/
Bubur Tauhu

Sayur & Buah

Ana belajar makan secara sihat kerana cikgu memberi
makanan seimbang kepada Ana semasa di sekolah.

18

Ringkasan Makan ikut Makan makanan yang
keperluan bersih dan selamat
Makan pelbagai
jenis

makanan

Imbangkan pengambilan MAKAN Minum 6-8
makanan dengan SECARA gelas air sehari
aktiviti fizikal
SIHAT

Banyakkan makan Pilih makanan rendah Kurangkan
bijirin, kekacang, lemak dan kolesterol pengambilan garam &

buah & sayur gula

19

**MAKAN IKUT KEPERLUAN

Kanak-kanak yang berada di Pra Sekolah setengah hari atau kurang
daripada 7 jam, pihak Pra Sekolah perlu menyediakan ⅓ daripada
saranan pengambilan tenaga harian.

20

Sarapan adalah penting!!!!!!

21

KANAK-KANAK RASA LAPAR DI ATAS BEBERAPA SEBAB:

Sarapan bukan rutin sesebuah keluarga.
Ramai kanak- kanak tidak rasa lapar bila baru bangun.
Keadaan yang terlalu sibuk disebelah pagi.
Ramai kanak-kanak yang tidak bersarapan sebab tidak
disediakan.

Dalam sekolah Ana ramai kawan tidak bersarapan.
Jadi, cikgu akan beri kita makan roti dan susu sebelum
kelas bermula.

22

BAGAIMANA SARAPAN MEMBANTU KANAK-
KANAK DALAM PEMBELAJARAN?

23

KEPENTINGAN MAKAN/SARAPAN PAGI PRESTASI SEKOLAH
MENINGKAT
Penting untuk kesihatan dan prestasi keseluruhan
24
Kalau bersarapan:
Lebih banyak tenaga
Lebih ketahanan
Lebih tumpuan
Lebih mudah menyelesaikan sesuatu
tugas yang perlukan daya fikir
Buat kerja lebih cepat dan buat sedikit
kesilapan
Lebih kreatif
Lebih berkerjasama
Kurang bergaduh
Boleh sesuaikan Diri dengan kawan

Kalau tidak bersarapan:

 Rasa letih
 Resah gelisah
 Kurang tumpuan

Yahoo! Ana masih boleh makan snek walaupun
mengamalkan makan secara sihat.

Snek yang sihat dan berzat
boleh menyumbang kepada
kecukupan/ keperluan tenaga dan nutrien harian.

Snek diperlukan untuk menghilang rasa lapar di antara sajian.

Snek diberi kerana kanak-kanak tidak boleh makan banyak pada satu
satu sajian.

25

• Bila diberi?

– Antara waktu hidangan utama

• Apa makanan diberi?

– Snek berkhasiat
– Tinggi serat, vitamin dan mineral
– Kurang lemak, gula, garam

• Berapa banyak diberi?

– Porsi kecil bukan untuk tujuan mengenyangkan

• Di mana?

– Mengamalkan tabiat
makan di meja

Jangan gantikan snek sebagai hidangan utama.26

Healthy Unhealthy
Snack Snack

27

BAGAIMANA MEMENUHI KEPERLUAN PEMAKANAN KANAK-KANAK?

• Beri 3 sajian dan 2 snek sehari.
• Bekalkan diet seimbang mengikut syor yang ditentukan oleh Piramid

Panduan Makanan.
• Makan makanan yang membekalkan nutrien penting.
• Hadkan makanan yang kurang nutrien tetapi tinggi lemak, garam dan gula,

dan kafein seperti
gula-gula, coklat, kerepek,minuman manis.
• Kekalkan amalan makan yang sihat sepanjang hidup

28

Jangan lupa…….

GALAKKAN AKTIVITI FIZIKAL UNTUK KECERDASAN DAN
PERKEMBANGAN YANG OPTIMUM

- Aktiviti fizikal penting untuk mengalakkan
pertumbuhan dan perkembangan yang yang
sihat

- Meningkatkan penggunaan tenaga, dengan ini
boleh mengelakkkan risiko tinggi berat badan
atau obes

29

30

31

PERTANYAAN

Website: [email protected]
nutritionist perak
Bahagian Pemakanan, Kementerian Kesihatan Malaysia
05-2456359
bahagianpemakanan
http://nutrition.moh.gov.my

32