หลักการบัญชี

รายงาน เรื่อง สมุดรายวันเฉพาะ - การจัดทำ บัญชีกิจการอุตสาหกรรม เสนอ ผู้ช่วยศาสตราจารย์ โสพิศพิไล ทองใส จัดทำ โดย นางสาวณัฏฐณิชา เพ็งสกุล รหัสนักศึกษา 365211880003 รายงานฉบับนี้เป็นส่วนหนึ่งของวิชา หลักการบัญชี คณะเทคโนโลยีการจัดการ สาขาวิชาการตลาด หลักสูตร เทียบโอน ภาคปกติ ปีการศึกษา 2565 ภาคเรียนที่ 2 มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลศรีวิชัย วิทยาเขต นครศรีธรรมราช พื้นที่ไสใหญ่

คำ นำ รายงานเล่มนี้เป็นส่วนหนึ่งของวิชา การจัดการทรัพยากร มนุษย์ จัดทําขึ้นเพื่อศึกษา “เรื่อง หลัักการบัญชี” โดยรวบรวมและ สืบค้นข้อมูลจากสื่อโซเชียลและอินเทอร์เน็ตต่างๆ ซึ่งมีเนื้อหาเกี่ยว กับความหมายของสมุดรายวันเฉพาะ ประเภทของสมุดรายวันเฉพาะ ขั้นตอนการบันทึกรายการค้าในสมุดรายวัน การจัดทำ บัญชีกิจการ อุตสาหกรรม ต้นทุนผลิตภัณฑ์ ระบบบัญชีของกิจการอุตสาหกรรม วิธีการบันทึกบัญชีเมื่อสิ้นงวด และวิธีการบันทึกบัญชีแบบต่อเนื่อง ดังนั้น คณะผู้จัดทําจึงได้เรียบเรียงและจัดทํารายงานเล่มนี้ เพื่อผู้สนใจจะศึกษาหาความรู้ และเพื่อประโยชน์สูงสุด หากผิด พลาดประการใด ขออภัยมา ณ ที่นี้ด้วย ณัฏฐณิชา เพ็งสกุล ผู้จัดทำ

สารบัญ เรื่อง หน้า คำ นำ ก สารบัญ ข สารบัญ (ต่อ) ค สารบัญภาพ ง สมุดรายวันเฉพาะ 1 ความหมายของสมุดรายวันเฉพาะ 2 ประโยชน์ของสมุดรายวันเฉพาะ 2 ประเภทสมุดรายวันเฉพาะ 3 สมุดรายวันรับเงิน 4 สมุดรายวันจ่ายเงิน 5 สมุดรายวันซื้อ 8 สมุดรายวันขาย 10 สมุดรายวันส่งคืนสินค้า 11 สมุดรายวันรับคืนสินค้า 12

สารบัญ (ต่อ) การจัดทำ บัญชีกิจการอุตสาหกรรม 14 การบัญชีสำ หรับกิจการอุตสาหกรรม 15 ต้นทุนผลิตภัณฑ์ 17 ระบบบัญชีของกิจการอุตสาหกรรม 18 หลักการบันทึกบัญชี ในสมุดรายวันทั่วไป 19 วิธีการบันทึกบัญชีสินค้าเมื่อสิ้นงวด 20 วิธีการบันทึกบัญชีสินค้าแบบต่อเนื่อง 23 งบการเงิน ของกิจการอุตสาหกรรม 25 ตัวอย่าง งบต้นทุนการผลิต 26 ตัวอย่าง งบกำ ไรขาดทุน 27 ตัวอย่าง งบดุล 28 ตัวอย่าง รายการปิดบัญชี 29 บรรณานุกรม

สารบัญภาพ เรื่อง หน้า ภาพที่ 1 ระบบบันทึกบัญชีให้โดยอัตโนมัติ 5 ภาพที่ 2 บันทึกบัญชีภาษีหัก ณ ที่จ่าย 6 ภาพที่ 3 บันทึกบัญชีด้วยตนเอง 7 ภาพที่ 4 วิธีการใส่รายละเอียดผู้จำ หน่าย เลขที่อ้างอิง 8 ภาพที่ 5 สมุดรายวันส่งคืนสินค้า 11 ภาพที่ 6 สมุดรายวันรับคืนสินค้า 13

สมุดรายวันเฉพาะ (Special Journal)

ประโยชน์ของสมุดรายวันเฉพาะ 1. รายการค้าที่เกิดขึ้นบ่อยครั้ง และเป็นประเภทเดียวกันจะถูกจัดเรียงลำ ดับ ไว้ในสมุดรายวันเล่มเดียวกัน เพื่อประหยัดเวลาในการบันทึกบัญชี 2. ประหยัดเวลาในการผ่านรายการไปยังบัญชีแยกประเภท เพราะเวลาผ่าน บัญชีไม่ต้องผ่านทุกวันเหมือนสมุดรายวันทั่วไป แต่จะใช้ยอดรวมผ่านทุกสิ้นเดือน หรือทุก 15 วัน 3. เพื่อให้มีระบบการควบคุมภายในที่ดีในการป้องกันการทุจริตที่อาจจะเกิด ขึ้น โดยแบ่งแยกหน้าที่ในการบันทึกบัญชีในสมุดรายวันเฉพาะแต่ละประเภท ความหมายของสมุดรายวันเฉพาะ สมุดรายวันเฉพาะ(Special Journal) หมายถึง สมุดรายวันขั้นต้น (Book of Original Entry) ประเภทหนึ่ง ซึ่งเหมาะสำ หรับกิจการที่มีรายการค้าเกิดขึ้นจำ นวน มากสมุดรายวันเฉพาะ หมายถึง สมุดขั้นต้นที่ใช้บันทึกรายการค้าที่เกิดขึ้นในลักษณะ เดียว กันไว้ด้วยกันจากความหมายของสมุดรายวันเฉพาะดังกล่าวข้างต้นสรุปได้ว่า สมุดรายวันเฉพาะ หมายถึง สมุดบันทึกรายการขั้นต้น ที่ใช้สำ หรับบันทึกรายการ ประเภทใดประเภทหนึ่งโดยเฉพาะ ซึ่งรายการนั้นมักเกิดขึ้นบ่อย ๆ หรือมีจำ นวนมาก วิธีนี้จะช่วยลดงาน และยังสามารถแบ่งงานให้เจ้าหน้าที่แต่ละคนรับผิดชอบได้

ประเภทของสมุด รายวันเฉพาะ 1 สมุดรายวันรับเงิน 2. สมุดรายวันจ่ายเงิน 6 สมุดรายวันรับคืนสินค้า 5 สมุดรายวันส่งคืนสินค้า 3 สมุดรายวันซื้อ 4 สมุดรายวันขาย

1. สมุดรายวันรับเงิน (Cash Received Journal) สมุดรายวันรับเงิน (CashReceipts Journal) หมายถึงสมุด บันทึกรายการขั้นต้นเกี่ยวกับการรับเงินสด หรือเงินฝากธนาคาร ใช้ อักษรย่อ ร.ง. มีรูปแบบและขั้นตอนการบันทึกบัญชีดังนี้ ขั้นตอนการบันทึกรายการค้าในสมุดรายวันรับเงิน ขั้นตอนที่ 1 ระบุหน้าบัญชี ขั้นตอนที่ 2 ระบุปี พ.ศ. เดือน วันที่ เรียงตามลำ ดับในช่อง วัน เดือน ปี ขั้นตอนที่ 3 ระบุเลขที่ใบสำ คัญ (ใบเสร็จรับเงิน) ขั้นตอนที่ 4 ระบุชื่อบัญชี ที่บันทึกบัญชีด้านเครดิต ขั้นตอนที่ 5 ระบุคำ อธิบายรายการในช่องรายการ ขั้นตอนที่ 6 กรอกจำ นวนเงินในช่องบัญชีด้านเดบิต โดยเลือกบัญชี ที่เกี่ยวข้องได้แก่ เงินสด เงินฝากธนาคาร และส่วนลดจ่าย ขั้นตอนที่ 7 กรอกจำ นวนเงินในช่องบัญชีด้านเครดิต โดยเลือกบัญชี ที่เกี่ยวข้องได้แก่ ลูกหนี้การค้า ขายสินค้า ภาษีขาย และบัญชีอื่น ๆ ขั้นตอนที่ 8 ใส่เครื่องหมาย ü ลงในช่องลูกหนี้การค้าหน้าจำ นวน เงิน เมื่อผ่านรายการไปบัญชีแยกประเภทย่อยลูกหนี้รายตัว ขั้นตอนที่ 9 อ้างอิงเลขที่บัญชีในช่องบัญชีอื่น ๆ หน้าจำ นวนเงิน เมื่อ ผ่านรายการไปบัญชีแยกประเภททั่วไป

2. สมุดรายวันจ่ายเงิน (Cash Payment Journal) คือ สมุดที่ใช้บันทึกรายการเงินจ่ายโดยเฉพาะ เช่น ซื้อสินค้า เป็นเงินสดจำ นวนเงินเท่าใดจ่ายชำ ระหนี้ให้เจ้าหนี้เป็นจำ นวนเงิน เท่าใด เป็นต้น ซึ่งสมุดบันทึกเหล่านี้เป็นการบันทึกรายการขั้นต้น เหมาะสำ หรับธุรกิจทั้งซื้อขายสินค้าทั่วไปและธุรกิจขนาดใหญ่ วิธีบันทึกรายการ สมุดรายวันจ่าย ด้วย FlowAccount วิธีที่ 1: ระบบบันทึกบัญชีให้โดยอัตโนมัติ รายการที่ถูกบันทึกในสมุดรายวันจ่ายในโปรแกรมบัญชีออนไลน์ FlowAccount จะเป็นการบันทึกอัตโนมัติ จากการกดจ่ายเงินที่เมนู ซื้อ หรือ “เมนูค่าใช้จ่าย” โดยไปที่เมนูบริหารบัญชี เลือก “สมุดราย วันจ่าย”

หากเรามีการบันทึกยอดค้างจ่ายไว้ที่สมุดรายวันซื้อ แล้วต่อมาได้จ่าย ชำ ระยอดค้างจ่ายนั้น ระบบจะบันทึกยอดเงินที่จ่ายออกไปตามประเภท ของการจ่ายเงินให้โดยอัตโนมัติ เช่น กรณีที่จ่ายเป็นเงินสด ก็จะบันทึกการจ่ายออกด้วยบัญชีเงินสดคงเหลือ หรือในกรณีที่เราจ่ายเป็น เช็ค หรือใช้การโอนเงินระบบก็จะบันทึกบัญชีตามช่องทางที่เราจ่ายเงิน ส่วนภาษีที่เกิดขึ้นจากการจ่ายเงินก็จะถูกบันทึกเป็นบัญชีภาษีหัก ณ ที่ จ่ายตามประเภทของภาษีให้ด้วย เช่น ภาษี ณ ที่จ่าย ภ.ง.ด 3, 53 เพื่อ พร้อมต่อการยื่นแบบภาษีต่างๆ ต่อไป

วิธีที่ 2: บันทึกบัญชีด้วยตนเอง 1. หากต้องการบันทึกรายการลงในสมุดรายวันจ่ายโดยตรง ไม่ ผ่านเอกสารที่เราเคยทำ ไว้ก็สามารถทำ ได้ ดังนี้ เข้าไปที่เมนู “สมุดราย วันจ่าย” คลิกที่ปุ่ม “สร้างใหม่” สีเขียวมุมบนขวามือ 2. ใส่รายละเอียดผู้จำ หน่าย เลขที่อ้างอิง (เช่น เลขที่ใบกำ กับภาษี จากผู้จำ หน่าย) คำ อธิบายรายการ ว่าเป็นการบันทึกบัญชีเกี่ยวกับอะไร เช่น จ่ายค่าอินเตอร์เน็ต ฯลฯ

3.สำ หรับรหัสบัญชีและชื่อบัญชีนั้น สามารถพิมพ์คำ ค้นหาที่เกี่ยวข้อง เพื่อให้ระบบแสดงรายการชื่อบัญชี พร้อมรหัสที่เราต้องการขึ้นมาให้ 4. จากนั้นใส่จำ นวนเงิน ลงด้านเดบิต หรือเครดิตตามต้องการ 5. คลิกที่ปุ่ม “บันทึกร่าง” ไว้ก่อนเพื่อมาแก้ไขภายหลังได้ 6. หากตรวจสอบรายการแล้วว่าถูกต้อง ให้ไปที่ปุ่ม “อนุมัติแล้วสร้าง ใหม่” บัญชีเหล่านี้ก็จะถูกนำ ไปบันทึกที่งบการเงินต่อไป 3. สมุดรายวันซื้อ ( Purchases Journal ) สมุดรายวันซื้อเป็นสมุดที่ใช้บันทึกรายการซื้อสินค้าเป็นเงินเชื่อ เท่านั้น ถ้าเป็นการซื้อสินค้าเป็นเงินสดก็จะต้องบันทึกในสมุดเงินสดจ่าย และถ้าเป็นการซื้อสินทรัพย์อื่นเป็นเงินเชื่อก็จะต้องบันทึกในสมุดรายวัน ทั่วไป การอ้างอิงหน้าสมุดรายวันซื้อใช้อักษรย่อ “ซ”

วิธีการบันทึกรายการในสมุดรายวันซื้อ และการผ่านรายการ 1 บันทึกรายการซื้อสินค้าเป็นเงินเชื่อตามใบกำ กับสินค้าโดยบันทึก วันเดือนปี วันที่ในใบกำ กับสินค้า ชื่อเจ้าหนี้ เงื่อนไขในการชำ ระเงิน และจำ นวนเงินลงในสมุดรายวันซื้อ 2 ทุกสิ้นวันให้ผ่านรายการซื้อสินค้าเป็นเงินเชื่อแต่ละรายการไปด้าน เครดิตของบัญชีแยกประเภทย่อยเจ้าหนี้การค้าแต่ละราย พร้อมทั้งทำ เครื่องหมายP ในช่อง “อ้างอิง” ของสมุดรายวันซื้อ และลงเลขหน้าของ สมุดรายวันซื้อ (ซ.1) ในช่อง “อ้างอิง” ของบัญชีแยกประเภทย่อย เจ้าหนี้การค้า 3 ทุกสิ้นเดือนรวมยอดคงเหลือในช่อง “จำ นวนเงิน” ของสมุดรายวัน ซื้อ แล้วผ่านจำ นวนเงินรวมไปทางด้านเดบิตของบัญชีซื้อ (การบันทึก บัญชีแบบสิ้นงวด) หรือบัญชีสินค้าคงเหลือ (การบันทึกบัญชีแบบต่อ เนื่อง) และทางด้านเครดิตของบัญชีเจ้าหนี้การค้าพร้อมทั้งอ้างอิงถึง บัญชีแยกประเภทที่ผ่านบัญชีไว้ใต้จำ นวนเงินรวมของสมุดรายวันซื้อและ เลขที่หนน้าของสมุดรายวันซื้อ (ซ.1) ในช่อง “อ้างอิง” ของบัญชีซื้อหรือ บัญชีสินค้าคงเหลือ และบัญชีเจ้าหนี้การค้า

4. สมุดรายวันขาย (Sales Journal) สมุดรายวันขายเป็นสมุดที่ใช้บันทึกรายการขายสินค้าเป็นเงินเชื่อ เท่านั้น ส่วนการขายสินค้าเป็นเงินสดจะต้องบันทึกในสมุดรายวันเงินสด รับ การอ้างอิงหน้าในสมุดรายวันขายใช้อักษรย่อ “ข” วิธีการบันทึกรายการในสมุดรายวันขาย และการผ่านรายการ 1 บันทึกรายการขายสินค้าเป็นเงินเชื่อตามใบกำ กับสินค้าโดยบันทึก วันเดือนปี เลขที่ใบกำ กับสินค้า ชื่อ และจำ นวนเงินที่ปรากฏอยู่ในใบกำ กับ สินค้า ในช่องที่กำ หนดไว้ในสมุดรายวันขาย 2 ทุกสิ้นวันให้ผ่านรายการขายสินค้าเป็นเงินเชื่อแต่ละรายการไปด้าน เดบิตของบัญชีแยกประเภทย่อยลูกหนี้การค้าแต่ละราย พร้อมทั้งทำ เครื่อง หมาย P ในช่อง “อ้างอิง” ของสมุดรายวันขาย และลงเลขหน้าของสมุด รายวันขาย (ข.1) ในช่อง “อ้างอิง” ของบัญชีแยกประเภทย่อยลูกหนี้การ ค้า 3 ทุกสิ้นเดือนรวมยอดคงเหลือในช่อง“จำ นวนเงิน” ของสมุดรายวัน ขาย แล้วผ่านจำ นวนเงินรวมไปทางด้านเครดิตของบัญชีขาย (การบันทึก บัญชีแบบสิ้นงวด) หรือบัญชีสินค้าคงเหลือ (การบันทึกบัญชีแบบต่อเนื่อง) และทางด้านเดบิตของบัญชีลูกหนี้การค้า พร้อมทั้งอ้างอิงถึงบัญชีแยก ประเภทที่ผ่านบัญชี (411/112) ไว้ใต้จำ นวนเงินรวมของสมุดรายวันขาย และเลขที่หน้าของสมุดรายวันขาย (ข.1) ในช่อง “อ้างอิง” ของบัญชีขาย และบัญชีลูกหนี้การค้า

5. สมุดรายวันส่งคืนสินค้า (Purchases Returns and Allowance Journal) หมายถึงสมุดบันทึกรายการขั้นต้นเกี่ยวกับการส่งคืนสินค้าและ จำ นวนที่ได้ลด ซึ่งเกิดจากการซื้อสินค้าเป็นเงินเชื่อ (ใช้อักษรย่อส.ค.)ซึ่ง มีรูปแบบและขั้นตอนการบันทึกบัญชีดังนี้ ขั้นตอนการบันทีกรายการค้าในสมุดรายวันซื้อ ขั้นตอนที่ 1ระบุหน้าบัญชี ขั้นตอนที่ 2 ระบุปีพ.ศ. เดือนวันที่ เรียงตามลำ ดับในช่อง วันเดือน ปี ขั้นตอนที่ 3 ระบุเลขที่ใบกำ กับสินค้า/ใบกำ กับภาษีในช่องเลขที่ใบ กำ กับสินค้า/ใบกำ กับภาษี

6. สมุดรายวันรับคืนสินค้า (Sales Returns and Allowance Journal) สมุดรายวันรับคืนสินค้า และจำ นวนที่ลดให้ (SalesReturns and AllowanceJournal) หมายถึงสมุดบันทึกรายการขั้นต้นเกี่ยวกับ การรับคืนสินค้าและจำ นวนที่ลดให้ ซี่งเกิดจากการขายสินค้าเป็นเงิน เชื่อ (ใช้อักษรย่อ ร.ค. )มีรูปแบบและขั้นตอนการบันทึกบัญชีดังนี้ ขั้นตอนการบันทีกรายการค้าในสมุดรายวันรับคืนและจำ นวนที่ลดให้ ขั้นตอนที่1 ระบุหน้าบัญชี ขั้นตอนที่2 ระบุปี พ.ศ.เดือน วันที่ เรียงตามลำ ดับในช่อง วันเดือน ปี ขั้นตอนที่ 4 ระบุชื่อเจ้าหนี้ ในช่องเจ้าหนี้ ขั้นตอนที่ 5 ระบุเงื่อนไขเกี่ยวกับการชำ ระหนี้ในช่องเงื่อนไข ขั้นตอนที 6 กรอกจำ นวนเงินราคาสินค้าที่ซื้อลงในช่องซื้อสินค้า ขั้นตอนที่ 7 กรอกจำ นวนเงินภาษีซื้อ (ราคาสินค้าx อัตราภาษีมูลค่า เพิ่ม) ลงในช่องภาษีซื้อ (ถ้ามี) ขั้นตอนที่ 8 กรอกจำ นวนเงินเจ้าหนี้ (ซื้อสินค้า+ ภาษีซื้อ) ลงในช่องเจ้า หนี้การค้า (กรณีไม่มีภาษีมูลค่าเพิ่ม กรอกจำ นวนเงินเจ้าหนี้การค้า =ซื้อสินค้า) ขั้นตอนที่ 9 ช่องเลขที่บัญชี ใส่เครื่องหมาย üเมื่อผ่านรายการไปบัญชี แยกประเภทย่อยเจ้าหนี้รายตัว

ขั้นตอนที่ 3ระบุเลขที่ใบลดหนี้ในช่องเลขที่ใบลดหนี้ ขั้นตอนที่4 ระบุชื่อลูกหนี้ ในช่องลูกหนี้ ขั้นตอนที่5กรอกจำ นวนเงินราคาสินค้าที่รับคืนลงในช่องรับคืนสินค้า ขั้นตอนที่6 กรอกจำ นวนเงินภาษีขาย (ราคาสินค้า x อัตราภาษีมูลค่า เพิ่ม) ลงในช่องภาษีขาย (ถ้ามี) ขั้นตอนที่7 กรอกจำ นวนเงินลูกหนี้ (รับคืนสินค้า+ ภาษีขาย) ลงในช่อง ลูกหนี้การค้า (กรณีไม่มีภาษีมูลค่าเพิ่ม กรอกจำ นวนเงินลูกหนี้การค้า =รับคืนสินค้า) ขั้นตอนที่8 ช่องเลขที่บัญชี ใส่เครื่องหมาย üเมื่อผ่านรายการไปบัญชี แยกประเภทย่อยลูกหนี้รายตัว

การจัดทำ บัญชีกิจการ อุตสาหกรรม Manufacturing Accounting

การบัญชีสำ หรับกิจการอุตสาหกรรม ในการดำ เนินธุรกิจจะมีลักษณะการดำ เนินการ 3 ประเภท คือ 1. ธุรกิจให้บริการ 2. ธุรกิจซื้อขายสินค้า 3.ธุรกิจผลิตสินค้าเพื่อขาย (กิจการอุตสาหกรรม) กิจการอุตสาหกรรม คือ กิจการที่ซื้อวัตถุดิบแล้วนำ มาผลิตตาม กรรมวิธีหรือกระบวนการผลิตออกมาเป็นสินค้าสำ เร็จรูป เพื่อจัด จำ หน่ายกิจการที่ผลิตเพื่อขาย หรือรับจ้างผลิต จำ เป็นต้องมีการจัดทำ บัญชีที่สามารถคำ นวณต้นทุนของผลิตภัณฑ์เพื่อนำ ข้อมูลไปใช้ในวัตถุ ประสงค์ต่างๆ ซึ่งวิธีการบัญชีที่จะนำ ข้อมูลที่บันทึกไว้จากบัญชีการเงิน มาคำ นวณหาต้นทุนผลิตภัณฑ์ จะต้องสัมพันธ์กับการคำ นวณหาต้นทุน ของผลิตภัณฑ์สำ เร็จรูปที่ผลิตสำ เร็จในแต่ละงวด สินค้าคงเหลือของกิจการอุตสาหกรรม ประกอบด้วย 1. วัตถุดิบ (RAW MATERIAL) หมายถึง วัตถุซึ่งถือเป็นส่วน สำ คัญของสินค้า สำ เร็จรูปขั้นต้นที่ได้ถูกแปลงสภาพโดยกรรมวิธีการผลิต ออกมาเป็นสินค้าสำ เร็จรูป วัตถุดิบนี้จะเป็นสินค้าคงเหลือเมื่อสิ้นงวด บัญชี และจะปรากฎในงบดุล ด้านสินทรัพย์หมุนเวียน

2. งานระหว่างทำ (WORK IN PROCESS) หมายถึง วัตถุดิบที่ อยู่ในระหว่างกระบวนการผลิตซึ่งยังผ่านกระบนการผลิตไม่ครบถ้วน เป็น งานที่อยู่ระหว่างการผลิตหรือสินค้าระหว่างผลิต ซึ่งงานที่อยู่ระหว่างการ ผลิต ยังไม่ถือเป็นสินค้าสำ เร็จรูป แต่จะถือเป็นสินค้าคงเหลือปลายงวด ของกิจการจะปรากฏในงบดุลด้านสินทรัพย์หมุนเวียน 3. สินค้าสำ เร็จรูป ( FINISHED GOODS) หมายถึง วัตถุดิบที่ได้ ผ่านกรรมวิธีการผลิตครบถ้วนตามกระบวนการผลิตและอยู่ในสภาพพร้อม ที่จะขายได้ ณ วันสั้นงวดบัญชี จะเป็นสินค้าคงเหลือปลายงวด จะปรากฎ ในงบดุล ด้านสินทรัพย์หมุนเวียน 4. วัสดุโรงงาน (FACTORY SUPPLIES) วัสดุที่ใช้เป็นส่วน ประกอบในการแปรรูปวัตถุดิบให้เป็นสินค้าสำ เร็จรูป เช่น ด้ายที่ใช้เย็บ เสื้อ ตะปูที่ใช้ทำ เฟอร์นิเจอร์ กาวที่ใช้ทำ กล่องกระดาษเป็นต้น ตัวอย่าง การแสดง บัญชีสินค้าคงเหลือ ในงบดุล บริษัท........จำ กัด งบดุล (บางส่วน) สินทรัพย์ สินทรัพย์หมุนเวียน เงินสด xx เงินฝากสถาบันการเงิน xx ลูกหนี้การค้า xx สินค้าคงเหลือ :- - วัตถุดิบ XX - งานระหว่างทำ (สินค้าระหว่างผลิต) XX - สินค้าสำ เร็จรูป XX - วัสดุโรงงาน xx

ต้นทุนผลิตภัณฑ์ (COST OF GOODS MANUFACTURED) แบ่งเป็น 3 ประเภท คือ 1.วัตถุดิบทางตรง (DIRECT MATERIALS) DM หมายถึง สิ่งที่ กิจการอุตสาหกรรมนำ มาประกอบหรือเปลี่ยนแปลงกระบวนการหรือวิธี การให้เป็นผลิตภัณฑ์ที่สำ เร็จรูปเพื่อนำ ออกจำ หน่าย เช่นผ้า ผลิตเสื้อหรือ กางเกง น้ำ ตาลและแป้ง ผลิตขนมเค้ก วัตถุดิบทางตรง จึงถือเป็นวัตถุดิบหลักที่ สำ คัญในการผลิตสินค้านั้นๆและสามารถดี ราคาได้ จับต้องได้ มีการนำ ออกมาใช้ในการผลิตด้วยจำ นวนที่แน่นอน มี ราคาใน อัตราส่วนที่สูงต่อต้นทุนในการผลิต 2. แรงงานทางตรง (DIRECT LABOR) DL หมายถึง ค่าจ้าง แรงงานที่จ่ายให้คนงานหรือพนักงานที่ทำ หน้าที่ในการประกอบหรือ เปลี่ยนสภาพจากวัตถุดิบมาเป็นสินค้าสำ เร็จรูปโดยตรง เป็นต้นทุนค่าแรง งานที่เป็นส่วนสำ คัญต่อกระบวนการผลิตสินค้าสำ เร็จรูปนั้นๆ 3. ค่าใช้จ่ายในการผลิต/โสหุ้ยการผลิต (OVERHEAD) OH หมายถึง ค่าใช้จ่ายที่กิจการได้จ่ายไปในกระบวนการผลิตสินค้าสำ เร็จรูป นอกเหนือจาก ค่าวัตถุดิบทางตรง ค่าแรงงานทางตรง เช่น วัตถุดิบทาง อ้อม ค่าแรงงานทางอ้อม วัสดุโรงงานใช้ไป ค่าไฟฟ้าโรงงาน ค่าเช่า โรงงาน ค่าเสื่อมราคาเครื่องจักร ค่าสิทธิบัตรตัดบัญชี

ในกระบวนการผลิตสินค้าสำ เร็จรูป ต้นทุนผลิตภัณฑ์ทั้ง 3 ชนิดนั้น ในกรณีของ ค่าแรงงานทางตรง และ ค่าใช้จ่ายในการผลิต จะถือว่าเป็น ต้นทุนแปลงสภาพ (Conversion Cost ) หมายถึง ค่าใช้จ่ายทั้งหมดที่ เกิดขึ้นในกระบวนการผลิต เพื่อเปลี่ยนสภาพของวัตถุดิบ ให้เป็นสินค้า สำ เร็จรูป ระบบบัญชีของกิจการอุตสาหกรรม กิจการที่นำ วัตถุดิบมาผลิตเป็นสินค้าสำ เร็จรูป จะแบ่งการบันทึก บัญชีเป็น 2 ระบบ คือ 1. ระบบต้นทุนงานสั่งทำ (JOP ORDER COSTING SYSTEM) เป็นระบบบัญชีที่แยกต้นทุนการผลิตออกเป็นงาน เป็น Lot ซึ่งมี ข้อแตกต่าง ในการผลิตแต่ละงานไม่ว่าจะเป็น จำ นวนที่ผลิต รูปแบบ ขนาดที่ต้องการ หรือ วัตถุดิบ ที่นำ มาใช้ในกระบวนการผลิตการคำ นวณต้นทุนในระบบนี้ จะแยกการ บันทึกต้นทุนออกเป็นงานๆ จนกว่างานนั้นจะผลิตเสร็จสมบูรณ์ เอกสารที่ใช้กับระบบต้นทุนงานสั่งทำ 1.1 ใบต้นทุนงานสั่งทำ (JOB ORDER COST SHEET) เป็น เอกสารที่ทำ ขึ้นในแต่ละงาน เพื่อทำ การรวบรวมต้นทุนในการผลิต คือ ต้นทุนวัตถุดิบ ต้นทุนค่าแรงงานต้นทุนโสหุ้ยการผลิต

1.2 ใบเบิกวัตถุดิบ เป็นเอกสารเพื่อควบคุมการเบิกวัตถุดิบที่ใช้ใน การผลิตแต่ละครั้ง 1.3 บัตรลงเวลาค่าแรงงาน เป็นเอกสารระบุระยะเวลาในการ ทำ งาน อัตราค่าแรงงาน ของพนักงานที่ทำ หน้าที่ผลิตสินค้า 2. ระบบต้นทุนผลิตช่วง (PROCESS COSTING SYSTEM) เป็นระบบต้นทุนการผลิต ที่ช่วงการผลิตในแต่ละช่วงจะต้องมีการ ผลิตติดต่อไปเรื่อยๆ จากแผนกหนึ่งจะต้องโอนไปผลิตอีกแผนกหนึ่ง จนกว่าจะสิ้นสุดกระบวนการผลิตเป็นสินค้าสำ เร็จรูป ปกติแล้วกิจการที่มีการผลิตเป็นต้นทุนช่วงนั้น มักจะมีการผลิต สินค้าที่มีลักษณะแบบเดียวกันและมีจำ นวนมากการผลิตจะเป็นการผลิต ตลอดทั้งปี เช่น โรงงานผลิตคอมพิวเตอร์ โรงงานผลิตเสื้อผ้าสำ เร็จรูป โรงงานผลิตรองเท้า โรงงานผลิตปูนซีเมนต์ ฯลฯ หลักการบันทึกบัญชี ในสมุดรายวันทั่วไป กิจการอุตสาหกรรม โดยทั่วไป มีวิธีการบันทึกบัญชีเกี่ยวกับสินค้าได้ 2 วิธี เช่นเดียวกับกิจการซื้อขายสินค้า คือ 1. วิธีการบันทึกบัญชีสินค้าเมื่อสิ้นงวด 2. วิธีการบันทึกบัญชีสินค้าแบบต่อเนื่อง

วิธีการบันทึกบัญชีสินค้าเมื่อสิ้นงวด 1. การบันทึกบัญชีเกี่ยวกับ วัตถุดิบ - เมื่อซื้อวัตถุดิบ Dr. ซื้อวัตถุดิบ XX Cr. เงินสด/เจ้าหนี้การค้า XX - เมื่อส่งคืนวัตถุดิบ Dr. เงินสด/เจ้าหนี้การค้า XX Cr. ส่งคืนวัตถุดิบ XX - เมื่อเบิกวัตถุดิบทางตรง ไปใช้ในการผลิต ไม่มีการบันทึกบัญชี (เก็บข้อมูลไว้ในบัญชีย่อย) - เมื่อมีการซื้อวัสดุโรงงาน Dr. วัสดุโรงงาน XX Cr. เงินสด/เจ้าหนี้ นี้ XX - เมื่อเบิก วัตถุดิบทางอ้อม หรือ วัสดุโรงงานไปใช้ในการผลิต ไม่มีการบันทึกบัญชี (เก็บข้อมูลไว้ในบัญชีย่อย) - เมื่อมีการจ่ายค่าขนส่งวัตถุดิบที่ซื้อมา Dr. ค่าขนส่งวัตถุดิบ XX Cr. เงินสด XX - เมื่อมีการจ่ายชำ ระหนี้และได้รับส่วนลด Dr. เจ้าหนี้การค้า XX Cr. เงินสด XX ส่วนลดรับ XX

3. การบันทึกบัญชีเกี่ยวกับ ค่าใช้จ่ายในการผลิต - เมื่อมีการจ่ายค่าใช้จ่ายในการผลิต Dr. ค่าเช่าโรงงาน XX ค่าบำ รุงรักษา XX ค่าเบี้ยประกันภัยโงงาน XX Cr. เงินสด/เงินฝากสถาบันการเงิน XX บัญชีปรับปรุงต่างๆ(ถ้ามี) XX - เมื่อคิดค่าเสื่อมราคาเครื่องจักร Dr. ค่าเสื่อมราคา-เครื่องจักร XX Cr. ค่าเสื่อมราคาสะสม-เครื่องจักร XX 2. การบันทึกบัญซีเกี่ยวกับค่าแรงงาน - เมื่อมีการคิดค่าแรงงาน Dr. ค่าแรงงาน XX Cr. ค่าแรงงานค้างจ่าย XX - เมื่อจำ แนกค่าแรงงาน Dr. ค่าแรงงานทางตรง XX ค่าแรงงานทางอ้อม XX Cr. ค่าแรงงาน XX - เมื่อจ่ายค่าแรงงาน Dr. ค่าแรงงานค้างจ่าย XX Cr. เงินสด XX

3. การบันทึกบัญชีเกี่ยวกับ ค่าใช้จ่ายในการผลิต - เมื่อมีการจ่ายค่าใช้จ่ายในการผลิต Dr. ค่าเช่าโรงงาน XX ค่าบำ รุงรักษา XX ค่าเบี้ยประกันภัยโงงาน XX Cr. เงินสด/เงินฝากสถาบันการเงิน XX บัญชีปรับปรุงต่างๆ(ถ้ามี) XX - เมื่อคิดค่าเสื่อมราคาเครื่องจักร Dr. ค่าเสื่อมราคา-เครื่องจักร XX Cr. ค่าเสื่อมราคาสะสม-เครื่องจักร XX 2. การบันทึกบัญซีเกี่ยวกับค่าแรงงาน - เมื่อมีการคิดค่าแรงงาน Dr. ค่าแรงงาน XX Cr. ค่าแรงงานค้างจ่าย XX - เมื่อจำ แนกค่าแรงงาน Dr. ค่าแรงงานทางตรง XX ค่าแรงงานทางอ้อม XX Cr. ค่าแรงงาน XX - เมื่อจ่ายค่าแรงงาน Dr. ค่าแรงงานค้างจ่าย XX Cr. เงินสด XX

4. เมื่อโอนปิดบัญชีต่างๆเข้าบัญชีต้นทุนการผลิต Dr. ต้นทุนการผลิต XX Cr. วัตถุดิบ (ต้นงวด) XX งานระหว่างทำ (ต้นงวด) XX ซื้อวัตถุดิบ(ระหว่างงวดทั้งหมด) XX ค่าแรงงานทางตรง XX ค่าแรงงานทางอ้อม XX ค่าใช้จ่ายต่างๆในโรงงาน XX 5. เมื่อตรวจนับสินค้าคงเหลือ ณ วันสั้นงวด Dr. วัตถุดิบทางตรง (ปลายงวด) XX งานระหว่างทำ (ปลายงวด) XX Cr. ต้นทุนการผลิต XX วิธีการบันทึกบัญชีสินค้าแบบต่อเนื่อง 1. การบันทึกบัญชีเกี่ยวกับ วัตถุดิบ - เมื่อซื้อวัตถุดิบ Dr. วัตถุดิบ XX Cr. เงินสด/เจ้าหนี้การค้า XX - เมื่อส่งคืนวัตถุดิบ Dr. เงินสด/เจ้าหนี้การค้า XX Cr. วัตถุดิบ XX - เมื่อเบิกวัตถุดิบทางตรง และวัตถุดิบทางอ้อม ไปใช้ในการผลิต Dr. งานระหว่างทำ XX ค่าใช้จ่ายในการผลิต XX Cr. วัตถุดิบ XX

- เมื่อมีการซื้อวัสดุโรงงาน Dr. วัสดุโรงงาน XX เงินสด/เจ้าหนี้ นี้ XX - เมื่อเบิก วัสดุโรงงานไปใช้ในการผลิต Dr. ค่าใช้จ่ายในการผลิต XX Cr. วัสดุโรงงาน XX - เมื่อมีการจ่ายค่าขนส่งวัตถุดิบที่ซื้อมา Dr. วัตถุดิบ XX Cr. เงินสด XX - เมื่อมีการจ่ายชำ ระหนี้และได้รับส่วนลด Dr. เจ้าหนี้การค้า XX Cr. เงินสด XX ส่วนลดรับ XX 2. การบันทึกบัญชีเกี่ยวกับค่าแรงงาน - เมื่อมีการคิดค่าแรงงาน Dr. ค่าแรงงาน XX Cr. ค่าแรงงานค้างจ่าย XX - เมื่อจำ แนกค่าแรงงาน Dr. งานระหว่างทำ XX ค่าใช้จ่ายในการผลิต XX Cr.ค่าแรงงาน XX - เมื่อจ่ายค่าแรงงาน Dr. ค่าแรงงานค้างจ่าย XX Cr. เงินสด XX

3. การบันทึกบัญชีเกี่ยวกับ ค่าใช้จ่ายในการผลิต - เมื่อมีการจ่ายค่าใช้จ่าย ในการผลิต เช่น ค่าเช่าโรงงาน ค่า ไฟฟ้าโรงงานค่าเบี้ยประกันภัย โรงงาน ค่าบำ รุงรักษา ค่าซ่อมแซม เครื่องจักร Dr. ค่าใช้จ่ายในการผลิต XX Cr. เงินสด/เงินฝากสถาบันการเงิน XX - เมื่อคิดค่าเสื่อมราคา-เครื่องจักร Dr. ค่าใช้จ่ายในการผลิต XX Cr. ค่าเสื่อมราคาสะสม-เครื่องจักร XX 4. เมื่อโอนค่าใช้จ่ายในการผลิต เข้า บัญชีงานระหว่างทำ Dr. งานระหว่างทำ XX Cr. ค่าใช้จ่ายในการผลิต XX 5. โอนงานระหว่างทำ ที่ผลิตเสร็จ เข้า บัญชีสินค้าสำ เร็จรูป Dr. สินค้าสำ เร็จรูป XX Cr. งานระหว่างทำ XX งบการเงิน ของกิจการอุตสาหกรรม ที่สำ คัญ มีดังนี้ 1. งบต้นทุนการผลิต (STATEMENT OF COST OF GOODS MANUFACTURED) 2. งบกำ ไรขาดทุน (INCOME STATEMENT) 3. งบดุล (BALANCE SHEET)

ตัวอย่าง งบต้นทุนการผลิต บริษัท...............จำ กัด งบต้นทุนการผลิต สำ หรับระยะเวลา..........สิ้นสุดวันที่..................... วัตถุดิบทางตรงใช้ไป :- วัตถุดิบคงเหลือ ต้นงวด xx บวก ซื้อวัตถุดิบสุทธิ:- ซื้อวัตถุดิบ xx บวก ค่าชนส่งเข้าวัตถุดิบ xx หัก ส่งคืนวัตถุดิบ xx xx วัตถุดิบที่มีไว้ใช้เพื่อการผลิต xx หัก วัตถุดิบคงเหลือ ปลายงวด xx xxx ค่าแรงงานทางตรง xxx ค่าใช้จ่ายในการผลิต / โสหุ้ยการผลิต :- ค่าแรงงานทางอ้อม xx เงินเดือนผู้ควบคุมงาน xx วัสดุโรงงานใช้ไป xx ค่าไฟฟ้าโรงงาน xx ค่าเบี้ยประกันภัยโรงงาน xx ค่าเสื่อมราคาอาคารโรงงาน xx ค่าเสื่อมราคา-เครื่องจักร xx ค่าน้ำ ประปาโรงงาน xx ค่าใช้จ่ายเบ็ดเตล็ดโรงงาน xx ต้นทุนการผลิตระหว่างงวด xxx บวก สินค้าระหว่างผลิต ต้นงวด xxx หัก สินค้าระหว่างผลิต ปลายงวด xxx ต้นทุนสินค้าสำ เร็จรูป xxx

ตัวอย่าง งบกำ ไรขาดทุน บริษัท..........จำ กัด งบกำ ไรขาดทุน สำ หรับระยะเวลา... สิ้นสุดวันที่............. ขายสุทธิ :- ขาย xx หัก รับคืนและส่วนลด xx xx หัก ต้นทุนขาย :- สินค้าสำ เร็จรูป ต้นงวด xx บวก ต้นทุนผลิตสินค้าสำ เร็จรูป xx สินค้าที่มีไว้เพื่อขาย xx หัก สินค้าสำ เร็จรูป ปลายงวด xx xx กำ ไรขั้นต้น xx หัก ค่าใช้จ่ายในการดำ เนินงาน :- ค่าใช้จ่ายในการขาย xx เงินเดือนแผนกขาย xx ค่าโฆษณา xx ค่าขนส่งออก xx ค่าใช้จ่ายเบ็ดเตล็ดแผนกขาย xx ค่าใช้จ่ายในการบริหาร xx เงินเดือนสำ นักงาน xx วัสดุสำ นักงานใช้ไป xx หนี้สงสัยจะสูญ xx ค่าเสื่อมราคาเครื่องใช้สำ นักงาน xx ค่าสาธารณูปโภค xx ค่าใช้จ่ายเบ็ดเตล็ดสำ นักงาน xx กำ ไร(ขาดทุน)จากการดำ เนินงาน XX หัก ภาษีเงินได้นิติบุคคล XX กำ ไรสุทธิ XX

ตัวอย่าง งบดุล บริษัท.......จำ กัด งบดุล ณ วันที่................................. สินทรัพย์หมุนเวียน :- เงินสด xx เงินฝากสาบันการเงิน xx ลูกหนี้การค้า xx หัก ค่าเผื่อหนี้สงสัยจะสูญ xx xx สินค้าคงเหลือ:- สินค้าสำ เร็จรูป xx สินค้าระหว่างผลิต xx วัตถุดิบ xx วัสดุโรงงาน xx xx วัสดุสำ นักงาน xx ค่าใช้จ่ายจ่ายล่วงหน้า xx xxx สินทรัพย์ไม่หมุนเวียน :- ที่ดิน xx อาคาร xx หัก ค่าเสื่อมราคาสะสมเครื่องจักร xx หัก ค่าเสื่อมราคาสะสม เครื่องใช้สำ นักงาน xx หัก ค่าเสื่อมราคาสะสมรถยนต์ ต์ xx หัก ค่าเสื่อมราคาสะสม xx รวมสินทรัพย์ ย์ XXX

หนี้สินและส่วนของผู้ถือหุ้น หนี้สินหมุนเวียน :- เจ้าหนี้การค้า xx ภาษีเงินได้ค้างจ่าย xx ค่าใช้จ่ายค้างจ่าย xx หนี้สินไม่หมุนเวียน :- เงินกู้ระยะยาว xx xx ส่วนของผู้ถือหุ้น :- หุ้นสามัญ xx ส่วนเกินมูลค่าหุ้นสามัญ xx กำ ไรสะสม :- กำ ไรสะสม จัดสรรแล้ว xx กำ ไรสะสมที่ยังไม่ได้จัดสรร xx รวมหนี้สินและส่วนของผู้ถือหุ้น xxx

ตัวอย่าง รายการปิดบัญชี (CLOSING ENTRIES) กรณีกิจการใช้ระบบสินค้า ณ วันสิ้นงวด สมุดรายวันทั่วไป 31 ธ.ค. 2550 เดบิต ต้นทุนการผลิต xx ส่งคืนวัตถุดิบ xx เครดิต วัตถุดิบ ต้นงวด xx งานระหว่างทำ ต้นงวด xx ซื้อวัตถุดิบ xx ค่าขนสงวัตถุดิบ xx ค่าแรงงานทางตรง xx ค่าแรงงานทางอ้อม xx เงินเดือนผู้ควบคุมโรงงาน xx วัสดุโรงงานใช้ไป xx ค่าไฟฟ้าโรงงาน xx ค่าใช้จ่ายเบ็ดเตล็ดโรงงาน xx ค่าเบี้ยประกันภัยโรงงาน xx ค่าเสื่อมราคาอาคารโรงงาน xx ค่าเสื่อมราคาเครื่องจักร xx ค่าน้ำ ประปาโรงงาน xx (โอนปิดบัญชีค่าใช้จ่ายเกี่ยวกับต้นทุนการผลิตสินค้าเข้า บัญชี ต้นทุน การผลิต)

เดบิต งานระหว่างทำ (ปลายงวด) xx วัตถุดิบ ปลายงวด xx เครดิต ต้นทุนการผลิต xx (บันทึกสินค้าคงเหลือปลายงวด) เดบิต กำ ไรขาดทุน xx เครดิต ต้นทุนการผลิต xx (โอนปิดต้นทุนการผลิต เข้า บัญชีกำ ไรขาดทุน) เดบิต ขาย xx สินค้าสำ เร็จรูป ปลายงวด xx เครดิต กำ ไรขาดทุน xx (โอนปิดบัญชีขายและบันทึกสินค้าสำ เร็จรูปปลายงวด) เดบิต กำ ไรขาดทุน xx เครดิต สินค้าสำ เร็จรูป ต้นงวด xx รับคืนสินค้า xx เงินเดือนแผนกขาย xx ค่าโฆษณา xx ค่าขนส่งออก xx ค่าใช้จ่ายเบ็ดเตล็ดแผนกขาย xx เงินเดือนสำ นักงาน xx วัสดุสำ นักงานใช้ไป xx หนี้สงสัยจะสูญ xx ค่าเสื่อมราคาเครื่องใช้สำ นักงาน xx (โอนปิดบัญชีค่าใช้จ่ายต่างๆเข้าบัญชีกำ ไรขาดทุน) เดบิต กำ ไรขาดทุน xx เครดิต กำ ไรสะสม xx (โอนปิดบัญชีกำ ไรขาดทุน เข้า บัญชีกำ ไรสะสม)

เดบิต งานระหว่างทำ (ปลายงวด) xx วัตถุดิบ ปลายงวด xx เครดิต ต้นทุนการผลิต xx (บันทึกสินค้าคงเหลือปลายงวด) เดบิต กำ ไรขาดทุน xx เครดิต ต้นทุนการผลิต xx (โอนปิดต้นทุนการผลิต เข้า บัญชีกำ ไรขาดทุน) เดบิต ขาย xx สินค้าสำ เร็จรูป ปลายงวด xx เครดิต กำ ไรขาดทุน xx (โอนปิดบัญชีขายและบันทึกสินค้าสำ เร็จรูปปลายงวด) เดบิต กำ ไรขาดทุน xx เครดิต สินค้าสำ เร็จรูป ต้นงวด xx รับคืนสินค้า xx เงินเดือนแผนกขาย xx ค่าโฆษณา xx ค่าขนส่งออก xx ค่าใช้จ่ายเบ็ดเตล็ดแผนกขาย xx เงินเดือนสำ นักงาน xx วัสดุสำ นักงานใช้ไป xx หนี้สงสัยจะสูญ xx ค่าเสื่อมราคาเครื่องใช้สำ นักงาน xx (โอนปิดบัญชีค่าใช้จ่ายต่างๆเข้าบัญชีกำ ไรขาดทุน) เดบิต กำ ไรขาดทุน xx เครดิต กำ ไรสะสม xx (โอนปิดบัญชีกำ ไรขาดทุน เข้า บัญชีกำ ไรสะสม)

บรรณานุกรม กนกเพิ่ม ขันโคกกรวด. การบัญชีต้นทุนเบื้องต้น. กรุงเทพมหานคร : บริษทัศูนย์หนังสือเมืองไทยจำ กัด, 2558. พัชรา แสนภักดี และจรัสศรี สุขประเสริฐ. บัญชีเบื้องต้น 1. กรุงเทพมหานคร : ศูนย์หนังสือ เมืองไทย, 2549. เมธากุล เกียรติกระจาย และศิลปะพร ศรีจั่นเพชร. ทฤษฎีการบัญชี. กรุงเทพมหานคร : มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์, 2543. วรรณา วงศ์วิวัฒน์. การบัญชีเบื้องต้น 1. กรุงเทพมหานคร : เอมพันธ์ , 2546. วิไล นครสุวรรณ. บัญชีเบื้องต้น 1 (การบัญชี 1). กรุงเทพมหานคร : พัฒนาวิชาการ (2535), 2547. สมเดช โรจน์คุรีเสถียร. การบัญชีธุรกิจ. กรุงเทพมหานคร : ธรรมนิติ, ม.ป.ป. สวัสดิ์ พุ่มภักดี และประภัสสร กิตติมโนรม. บัญชีเบื้องต้น 1. กรุงเทพมหานคร : พัฒนา วิชาการ (2535), 2547. อมรศรี วัชรพิบูลย์ และคณะ. หลักการบัญชี 1. กรุงเทพมหานคร : มหาวิทยาลัยรังสิต, 2539.