การฝึกทักษะปฏิบัติงานประดิษฐ์ ประเภทงานใบตอง

กกาารรฝึฝึฝึ กฝึ กทัทั ทั กทั กษษะะปปฏิฏิ ฏิ บัฏิ บั บั ติบั ติ ติ งติ งาานนปปรระะดิดิ ดิ ษดิ ษฐ์ฐ์ ฐ์ฐ์ ปปรระะเเภภททงงาานนใใบบตตอองง สำสำสำสำหหรัรั รั บรั บนันั นั กนั กเเรีรี รี ยรี ยนนชั้ชั้ ชั้ น ชั้ นมัมั มั ธมั ธยยมมศึศึ ศึ กศึ กษษาาปีปีปี ที่ปี ที่ ที่ที่44 โโรรงงเเรีรี รี ยรี ยนนสสาาคครรพิพิ พิ ทพิ ทยยาาคคาารร อำอำอำอำเเภภออท่ท่ ท่ าท่ าแแพพ จัจั จั งจั งหหวัวั วั ดวั ดสสตูตูตู ล ตู ล จัดทำ โดย นางสาวมัลลิกา ยามาเล็น กลุ่มสาระการเรียนรู้การงานอาชีพ

คำ นำ หนังสืออิเล็กทรอนิกส์เล่มนี้ จัดทำ ขึ้นเพื่อเป็น ป็ ส่วนหนึ่งของวิชาการงานอาชีพ เพื่อให้ได้ศึกษาความรู้ในเรื่องราวของการประดิษฐ์ของใช้จากใบตองที่เป็น ป็ เอกลักษณ์ ไทย โดยได้ศึกษาผ่านผ่านแหล่งเรียนรู้จากเว็บไซต์ต่างๆ โดยหนังสืออิเล็กทรอนิกส์เล่ม นี้มีเนื้อหาเกี่ยวกับ ความเป็น ป็ มาของงานใบตอง คุณค่าของงานใบตอง ประโยชน์ของ งานใบตอง วัสดุและอุปกรณ์ของงานใบตอง และการพับกลีบใบตองแบบต่างๆ ผู้จัดทำ คาดหวังเป็น ป็ อย่างยิ่งว่าการจัดทำ หนังสืออิเล็กทรอนิกส์เล่มนี้จะมีข้อมูลที่ เป็น ป็ ประโยชน์ต่อครูผู้สอน นักเรียน และผู้ที่สนใจ เป็น ป็ อย่างดี หนังสืออิเล็กทรอนิกส์เล่มนี้ จัดทำ ขึ้นเพื่อเป็น ป็ ส่วนหนึ่งของวิชาการงานอาชีพ เพื่อให้ได้ศึกษาความรู้ในเรื่องราวของการประดิษฐ์ของใช้จากใบตองที่เป็น ป็ เอกลักษณ์ ไทย โดยได้ศึกษาผ่านผ่านแหล่งเรียนรู้จากเว็บไซต์ต่างๆ โดยหนังสืออิเล็กทรอนิกส์เล่ม นี้มีเนื้อหาเกี่ยวกับ ความเป็น ป็ มาของงานใบตอง คุณค่าของงานใบตอง ประโยชน์ของ งานใบตอง วัสดุและอุปกรณ์ของงานใบตอง และการพับกลีบใบตองแบบต่างๆ ผู้จัดทำ คาดหวังเป็น ป็ อย่างยิ่งว่าการจัดทำ หนังสืออิเล็กทรอนิกส์เล่มนี้จะมีข้อมูลที่ เป็น ป็ ประโยชน์ต่อครูผู้สอน นักเรียน และผู้ที่สนใจ เป็น ป็ อย่างดี นางสาวมัมัลมัมัลิลิกลิลิา ยามาเล็ล็น ล็ล็ กกลุ่ลุ่ลุ่มลุ่มสสาารระะกกาารรเเรีรีรียรียนนรู้รู้รู้รู้กรู้กาารรงงาานนออาาชีชีชีพชีพ กกาารรปปรระะดิดิดิษดิษฐ์ฐ์ฐ์ขฐ์ขอองงใใช้ช้ช้จช้จาากกใใบบตตอองงที่ที่ที่เที่เป็ป็ป็นป็นเเออกกลัลัลักลักษษณ์ณ์ณ์ไณ์ไททยย กก

สารบับัญ บับั กกลุ่ลุ่ลุ่มลุ่มสสาารระะกกาารรเเรีรีรียรียนนรู้รู้รู้รู้กรู้กาารรงงาานนออาาชีชีชีพชีพ กกาารรปปรระะดิดิดิษดิษฐ์ฐ์ฐ์ขฐ์ขอองงใใช้ช้ช้จช้จาากกใใบบตตอองงที่ที่ที่เที่เป็ป็ป็นป็นเเออกกลัลัลักลักษษณ์ณ์ณ์ไณ์ไททยย ขข เรื่รื่ รื่รื่ อง หน้า แบบทดสอบก่ก่อก่ก่นเรีรี รีรี ยน 1 ความเป็ป็น ป็ป็ มาของงานใบตอง 5 คุคุณ คุคุ ค่ค่าค่ค่ของงานใบตอง 7 8 ประเภทของงานใบตอง ประโยชน์น์ น์น์ ของงานใบตอง วัวัสวัวัดุดุแ ดุดุ ละอุอุป อุอุ กรณ์ณ์ ณ์ณ์ ของงานใบตอง การพัพับพัพักลีลีบ ลีลี ใบตองแบบต่ต่าต่ต่ง ๆ 10 11 13

1. งานใบตอง หมายถึง ถึ ข้อข้ ใด ก. เป็น ป็ ผลงานที่ไที่ด้จด้ากการนำ ใบตองมาตัดตั เย็บ ย็ และประกอบรูปร่างรูปทรงต่าต่ง ๆ นำ มา บรรจุอาหาร และประดับดัตกแต่งต่เพื่อพื่ใช้ใช้นงาน พิธีพิธีต่าต่ง ๆ ข. เป็น ป็ ผลงานที่ไที่ด้จด้ากการนำ ใบตองมา ติดติปะ และประกอบรูปทรงเป็น ป็ ลักลัษณะต่าต่ง ๆ ค. เป็น ป็ ผลงานที่ไที่ด้จด้ากการนำ กระดาษมา ทาสีเสีขียขีวให้มีห้ลัมีกลัษณะคล้าล้ยใบตอง และนำ มา ประดิษดิฐ์เป็น ป็ รูปทรงต่าต่ง ๆ ง. เป็น ป็ การนำ ใบตองมารองบนจานอาหาร 2. ข้อข้ ใดไม่ใม่ช่ลัช่กลัษณะของงานใบตอง ก. คุณคุค่าค่ทางวัฒวันธรรมและสังสัคม ข. คุณคุค่าค่ทางเศรษฐกิจกิ ค. คุณคุค่าค่ทางสิ่งสิ่แวดล้อล้ม ง. คุณคุค่าค่ทางจิตใจ 3. ข้อข้ ใดคือ คื คุณ คุ สมบัติบั ใติบตองที่จ ที่ ะนำ มา ทำ งานประดิษดิฐ์ ก. ใบตองกล้วล้ยตานี ข. มีอมีายุปยุานกลาง ค. สีเสีขียขีวแก่ ใบโตเต็ม ต็ ที่ ง. ถูกถูทุกทุข้อข้ 4. งานใบตองที่ดี ที่ดี ควรตัดตั ใบตองในเวลาใด ก. เวลาเช้าช้ ข. เวลาสาย ค. เวลาบ่าบ่ย ง. เวลาค่ำ แบบทดสอบก่ก่อ ก่ก่ นเรีรี รีรี ยน กกลุ่ลุ่ลุ่มลุ่มสสาารระะกกาารรเเรีรีรียรียนนรู้รู้รู้รู้กรู้กาารรงงาานนออาาชีชีชีพชีพ กกาารรปปรระะดิดิดิษดิษฐ์ฐ์ฐ์ขฐ์ขอองงใใช้ช้ช้จช้จาากกใใบบตตอองงที่ที่ที่เที่เป็ป็ป็นป็นเเออกกลัลัลักลักษษณ์ณ์ณ์ไณ์ไททยย 11 15. ข้อข้ ใดเป็น ป็ งานประดิษดิฐ์เอกลักลัษณ์ไทย ก. โคมไฟ ข. กระทงใบตอง ค. กังกัหันหัลม ง. กล่อล่งดินดิ สอ 6. งานใบตอง แบ่งบ่ออกเป็น ป็ กี่ปกี่ ระเภท ก. 2 ประเภท ข. 3 ประเภท ค. 4 ประเภท ง. 5 ประเภท 7. จากภาพ จัดเป็น ป็ งานใบตองประเภทใด ก. ประเภทกระทงดอกไม้ ข. ประเภทกระทงลอย ค. ประเภทใช้ห่ช้อห่หรือบรรจุอาหาร ง. ประเภทบายศรี

8. ภาพในข้อข้ ใดต่อต่ ไปนี้ จัดอยู่ใยู่ นประเภท กระทงดอกไม้ ก. ข. ค. ง. แบบทดสอบก่ก่อ ก่ก่ นเรีรี รีรี ยน กกลุ่ลุ่ลุ่มลุ่มสสาารระะกกาารรเเรีรีรียรียนนรู้รู้รู้รู้กรู้กาารรงงาานนออาาชีชีชีพชีพ กกาารรปปรระะดิดิดิษดิษฐ์ฐ์ฐ์ขฐ์ขอองงใใช้ช้ช้จช้จาากกใใบบตตอองงที่ที่ที่เที่เป็ป็ป็นป็นเเออกกลัลัลักลักษษณ์ณ์ณ์ไณ์ไททยย 22 9. ข้อข้ ใดคือ คืประโยชน์ของงานใบตองในชีวิ ชี ตวิ ประจำ วันวั ก. ใช้รช้องจานอาหารเพื่อพื่ไม่ใม่ห้จห้านสกปรก ข. ใช้ใช้ส่อส่าหาร ห่อห่อาหาร ห่อห่ขนม ห่อห่ของ ห่อห่ผักผัและห่อห่ดอกไม้ ค. ใช้ปิช้ดปิอาหารเพื่อพื่กันกัแมลงวันวั ง. ไม่มีม่ข้มีอข้ ใดถูกถูต้อต้ง 10. กระทงใส่อส่าหาร จัดเป็น ป็ ประโยชน์ของ งานใบตอง ก. ใช้ใช้นโอกาสพิเพิศษ ข. ใช้ใช้นชีวิชีตวิประจำ วันวั ค. ใช้ใช้นพิธีพิธีทางศาสนา ง. ใช้ใช้นงานประเพณีนิยม 11. ข้อข้ ใดคือ คื วัสวัดุ อุป อุ กรณ์ ในงานใบตอง ก. กรรไกร เข็ม ข็ มือมื ข. ด้าด้ย เข็ม ข็ หมุดมุไม้กม้ลัดลัทำ จากไม้ไม้ผ ค. ผ้าผ้เช็ด ช็ ใบตอง ผ้าผ้ขาวบาง ไม้บม้รรทัดทั ปากคีบคีและคัดคัเตอร์ ง. ถูกถูทุกทุข้อข้ 12. ข้อข้ ใดคือ คื ด้าด้ยสำ หรับใช้ใช้นงานใบตอง ก. 80 ข. 50 ค. 40 ง. 60 (ต่อ ต่ )

กกลุ่ลุ่ลุ่มลุ่มสสาารระะกกาารรเเรีรีรียรียนนรู้รู้รู้รู้กรู้กาารรงงาานนออาาชีชีชีพชีพ กกาารรปปรระะดิดิดิษดิษฐ์ฐ์ฐ์ขฐ์ขอองงใใช้ช้ช้จช้จาากกใใบบตตอองงที่ที่ที่เที่เป็ป็ป็นป็นเเออกกลัลัลักลักษษณ์ณ์ณ์ไณ์ไททยย 33 16. จากภาพต่อต่ ไปนี้ เป็น ป็ ขั้นขั้การพับพักลีบ ลี แบบ ใด ก. กลีบลีผกา ข. กลีบลีหัวหันก ลายเปียปี ค. กลีบลีกุหกุลาบ ง. กลีบลีการเวก 17. ขั้นขั้ตอนการต่อต่ ไปนี้ เป็น ป็ ขั้นขั้ตอนการพับพั ของกลีบ ลี ใบตองรูปแบบใด 1. พับพัทบใบตองเข้าข้หากันกั 2. พับพั สันสัทบขวาไขว้มว้าทางซ้าย 3. พลิกลิกลับลัด้าด้นหลังลัพับพั สันสัทบซ้ายไขว้ไว้ป ทางขวา 4. พับพัริมสันสัทบขวาไขว้ไว้ปทางด้าด้นซ้าย 5. พลิกลิกลับลัพับพัริมสันสัทบซ้ายไขว้ไว้ปทาง ด้าด้นขวา 6. นำ กลีบลีมาสวม เย็บ ย็ ต่อต่กันกัความยาวตาม ต้อต้งการ ก. การพับพักลีบลีกุหกุลาบ ข. การพับพักลีบลีการเวก ค. การถักถัตัวตัตะขาบ ง. การพับพัลายหัวหัขวาน 13. การฉีกใบตองควรฉีกใบตองจากส่วส่นใด ใบตองจึงจะมีข มี นาดเท่าท่กันกั ก. ส่วส่นหัวหัใบตอง ข. ส่วส่นปลายใบตอง ค. ส่วส่นกลางใบตอง ง. ส่วส่นใดก็ไก็ ด้เด้พราะเท่าท่กันกั 14. การเลือ ลื กผ้าผ้ในการเช็ด ช็ ใบตอง ควรเลือ ลื ก ผ้าผ้ชนิดใด ก. ผ้าผ้ ใยสังสัเคราะห์ ข. ผ้าผ้ ไหม ค. ผ้าผ้ลินิลิ นิ ง. ผ้าผ้ฝ้าฝ้ย 15. ข้อข้ ใดไม่ใม่ช่ปช่ระโยชน์ในโอกาสพิเพิศษของ งานใบตอง ก. เป็น ป็ ภาชนะใช้ใช้ส่ดส่อกไม้ ขนม ผลไม้ และ ใส่อส่าหารในงานวันวั สำ คัญคั ข. ประดิษดิฐ์เป็น ป็ พานขันขัหมาก ขันขัหมั้นมั้ ขันขั สินสิ สอด พานรับน้ำ สังสัข์ ในงานประเพณี นิยม ค. ประดิษดิฐ์เป็น ป็ ภาชนะใส่ขส่นมเพื่อพื่วางขาย ง. ประดิษดิฐ์พานดอกไม้ธูม้ธูปเทียทีน กระทง ดอกไม้ แต่งต่เทียทีนพรรษาในงานพิธีพิธีทาง ศาสนา แบบทดสอบก่ก่อ ก่ก่ นเรีรี รีรี ยน (ต่อ ต่ )

18. ข้อข้ ใดไม่ใม่ช่ชื่ช่อ ชื่ ของการพับพักลีบ ลี ใบตอง ก. การพับพักลีบลีกุหกุลาบ ข. การพับพักลีบลีการเวก ค. การถักถัตัวตัตะขาบ ง. การพับพักลีบลีบัวบั 19. การพับพักลีบ ลี หัวหันก ลายเปีย ปี มีทั้ มีทั้งทั้หมดกี่ขั้ กี่ขั้นขั้ตอน ก. 7 ข. 8 ค. 9 ง. 10 20. การพับพักลีบ ลี ใบตอง รูปแบบใดแตกต่าต่งจากข้อข้อื่น อื่ มากที่สุที่ ด สุ ก. การพับพักลีบลีกุหกุลาบ ข. การพับพักลีบลีการเวก ค. การถักถัตัวตัตะขาบ ง. การพับพัลายหัวหัขวาน แบบทดสอบก่ก่อ ก่ก่ นเรีรี รีรี ยน กกลุ่ลุ่ลุ่มลุ่มสสาารระะกกาารรเเรีรีรียรียนนรู้รู้รู้รู้กรู้กาารรงงาานนออาาชีชีชีพชีพ กกาารรปปรระะดิดิดิษดิษฐ์ฐ์ฐ์ขฐ์ขอองงใใช้ช้ช้จช้จาากกใใบบตตอองงที่ที่ที่เที่เป็ป็ป็นป็นเเออกกลัลัลักลักษษณ์ณ์ณ์ไณ์ไททยย 44 (ต่อ ต่ )

ใบตอง คือคื ใบของกล้วย ต้นกล้วย เป็น ป็ ต้นไม้ที่มีความเกี่ยวพันธ์กบวิถีวิถีชีวิชีตวิของคน ไทยเป็น ป็ อย่าย่งยิ่งยิ่ ประโยชน์จากกล้วยทุกส่วส่น นับจากราก กาบ ใบ ดอก และผล เช่นช่ ผลกล้วล้ยสามารถรับประทานได้ทั้งทั้สุกสุและดิบ นำ มาประกอบอาหารทั้งทั้คาวและหวาน เช่นช่กล้วล้ยแขกกล้วยบวชชี ต้นกล้วยมีหยวกกล้วยสามารถรับประทานได้ กาบกล้วย ฉีกเป็น ป็ ฝอยตากแห้งห้ทำ เป็น ป็ เชือชืกกล้วยได้ และใช้แช้กะสลักเป็น ป็ ลวดลายใช้ใช้นงานพิธี ต่างๆ ปลีกลีล้วล้ยใช้รัช้ รับประทานสดและยำ หรือต้มกะทิเป็น ป็ ต้น ใบกล้วย นำ มาใช้งช้านโดยนำ มาเป็น ป็ ภาชนะสำ หรับใส่ขส่นมหรืออาหาร ต่าง ๆ อาทิ ขนมกล้วย ข้าวเหนียวปิ้งปิ้ข้าวต้มมัด ห่อห่หมก ฯลฯ เนื่องจากมีความทนทานต่อความร้อน นอกจากนี้ยังยันิยมนำ มาประดับพานร่วมกบดอกไม้ เพื่อใช้ใช้นงานพิธีการต่าง ๆ อีกอีด้วย ศิลปะงานใบตอง เป็น ป็ งานประดิษฐ์แบบไทยอีกแบบหนึ่ง ที่มีความละเอียดอ่อน สลับลัซับซ้อน และทำ ได้ยาก ต้องอาศัยความชำ นาญ ทั้งการเลือกใบตอง ถ้าถ้เลือลืกไม่ดีใบตองอาจฉีกขาดได้ง่าย จึงต้องอาศัยศึกษาเรียนรู้จากผู้เชี่ยชี่วชาญ ความเป็ป็น ป็ป็ มาของงานใบตอง กกลุ่ลุ่ลุ่มลุ่มสสาารระะกกาารรเเรีรีรียรียนนรู้รู้รู้รู้กรู้กาารรงงาานนออาาชีชีชีพชีพ กกาารรปปรระะดิดิดิษดิษฐ์ฐ์ฐ์ขฐ์ขอองงใใช้ช้ช้จช้จาากกใใบบตตอองงที่ที่ที่เที่เป็ป็ป็นป็นเเออกกลัลัลักลักษษณ์ณ์ณ์ไณ์ไททยย 55

งานใบตองสามารถทำ ได้หลายแบบทั้งฉีก กรีด เจียน ตัด พับม้วน เย็บ ถัก สาน ให้เห้ป็น ป็ รูปลักลัษณะต่าง ๆ ตามความต้องการในอดีตที่ผ่านมา มนุษย์พยายามเรียนรู้ ที่จที่ะดำ รงชีวิชีตวิอยู่ท่ยู่ ท่ามกลางธรรมชาติโดยเน้นความกลมกลืนในรูปแบบของการพึ่งพา อาศัยความเป็น ป็ อยู่ภายใต้กรอบของการรับและการให้อห้ย่าย่งเหมาะสมสิ่งสิ่ของเครื่องใช้ ต่าง ๆ ซึ่งมนุษย์ไย์ ด้ดัดแปลงมาจากธรรมชาติล้วนแล้วแต่จะมีการนำ ไปใช้ใช้ห้เหห้มาะสม และมีความสมดุลกบธรรมชาติศิลปะงานใบตองเริ่มมีมาตั้งแต่สมัยใดนั้นไม่ปรากฏ หลักลัฐานที่แที่น่ชัดชัมีใช้เฉช้พาะเป็น ป็ ส่วส่นประกอบของงานดอกไม้และใช้เช้ป็น ป็ ภาชนะใส่ขส่นม และอาหารเท่านั้น ในส่วส่นของวัฒวันธรรม งานฝีมือต่าง ๆ ที่บ่งบอกถึงความเป็น ป็ เอกลักลัษณ์ไทยต้องยอมรับวาบรรพบุรุษของเราช่าช่งคิดและประดิษฐ์ผลงานอันสวย งามที่ทที่รงคุณคุค่าเอาไว้ใว้ห้เยห้าวชนรุ่นหลังได้เห็น ห็ และเรียนรู้กับผลงานเหล่านั้นเพื่อช่วช่ย กันกัพัฒนางานฝีมือให้คห้งอยู่สืบสื ไป สรุป งานใบตอง เป็น ป็ ผลงานที่ได้จากการนำ ใบตองมาตัดเย็บ ย็ และประกอบรูป ร่างรูปทรงต่าง ๆ แล้วล้นำ มาบรรจุอาหาร ดอกไม้ หรือประดับตกแต่งเพื่อใช้ใช้นงานพิธี ต่าง ๆ เช่นช่กระทงบายศรี งานใบตองเป็น ป็ ผลงานประณีตศิลป์ ที่บ่งบอกถึงความเป็น ป็ ไทย เพราะมีเอกลักลัษณ์เฉพาะตัว มีความละเอียด ประณีต อ่อนโยน มีระเบียบ มีความสง่าง่งาม มีความงามแบบวิจิวิจิตรพิสดารที่ไม่มีชาติใดในโลกมีเหมือน ความเป็ป็น ป็ป็ มาของงานใบตอง กกลุ่ลุ่ลุ่มลุ่มสสาารระะกกาารรเเรีรีรียรียนนรู้รู้รู้รู้กรู้กาารรงงาานนออาาชีชีชีพชีพ กกาารรปปรระะดิดิดิษดิษฐ์ฐ์ฐ์ขฐ์ขอองงใใช้ช้ช้จช้จาากกใใบบตตอองงที่ที่ที่เที่เป็ป็ป็นป็นเเออกกลัลัลักลักษษณ์ณ์ณ์ไณ์ไททยย 66 (ต่อ ต่ )

คุ คุณค่ ค่าของงานใบตอง คุณคุค่าค่ของงานใบตอง สามารถจำ แนกได้เป็น ป็ 3 ประเภทใหญ่ ๆ ดังนี้ 1. คุณค่าค่ทางวัฒวันธรรมและสังสัคม ใบตองกับชีวิชีตวิของคนไทยอยู่คู่กันมาตั้งแต่ ยุคยุสมัยโบราณ ถึง ถึปัจปัจุบันบัซึ่งมีการนำ มาประดิษฐ์เป็น ป็ กระทง บายศรี พานขันหมาก พานขันหมั้น ฯลฯ การประดิษฐ์ งานใบตองแต่ละอย่าย่งล้วนงดงาม ประณีตความ สามารถของคนไทย ไม่มีชนชาติใดในโลกเหมือนซึ่งสมควรที่อนุชนรุ่นหลังจะถือ เป็น ป็ หน้าที่ที่ที่คที่วรหวงแหนและรักษาไว้เว้ป็น ป็ ศิลปะและวัฒวันธรรมประจำ ชาติสืบสื ไป 2. คุณคุค่าค่ทางเศรษฐกิจกิการประดิษฐ์งานใบตองนี้สามารถนำ ไปสร้างรายได้ ให้แห้ก่ผู้ก่ที่ผู้ มีที่ มีความสามารถทางด้านศิลปะประดิษฐ์ ไม่วาจะเป็น ป็ การนำ ไปประกอบ อาชีพชีถาวร หรืออาชีพชี เสริม เช่นช่การทำ บายศรี การประดิษฐ์กระทงลอย ฯลฯ 3. คุณคุค่าค่ทางจิตใจ การปฏิบัติบั ติงานย่อมเกิดความเพลิดเพลินมีสมาธิ ทำ ให้ผู้ห้ ผู้ที่ ทำ งานด้านนี้มีจิตใจ เยือยืกเย็น ย็ สุขุสุ ขุมเกิดความภาคภูมิใจในผลงานที่สำ เร็จและยัง เป็น ป็ การช่วช่ยดำ รงเอกลักลัษณ์ความเป็น ป็ ไทยได้อย่าย่งดี กกลุ่ลุ่ลุ่มลุ่มสสาารระะกกาารรเเรีรีรียรียนนรู้รู้รู้รู้กรู้กาารรงงาานนออาาชีชีชีพชีพ กกาารรปปรระะดิดิดิษดิษฐ์ฐ์ฐ์ขฐ์ขอองงใใช้ช้ช้จช้จาากกใใบบตตอองงที่ที่ที่เที่เป็ป็ป็นป็นเเออกกลัลัลักลักษษณ์ณ์ณ์ไณ์ไททยย 77

งานใบตองสามารถแบ่งเป็น ป็ ประเภทตามลักษณะการนำ ไปใช้งช้านได้ ดังนี้ 1. ประเภทใช้ห่ช้อห่หรือบรรจุอาหาร ซึ่งงานใบตองประเภทนี้พบเห็น ห็ ได้โดย ทั่วทั่ไปในชีวิชีตวิประจำ วันวั ในยุคยุหนึ่งใบตองไม่ได้รับความนิยม เนื่องจากความทันสมัย และความสะดวก ของพลาสติก แต่ปัจปัจุบันได้มีการรณรงค์ให้ลห้ดใช้พช้ลาสติก จึงมี การนำ ใบตองกลับลัมาใช้ใช้นชีวิชีตวิประจำ วันวัอีกครั้ง งานใบตองประเภทใช้ห่ช้อห่หรือ บรรจุอาหารได้แก่ การห่อห่แบบต่างๆ กระทงถาดใบตองและกระเช้าช้ 2. ประเภทกระทงดอกไม้ มีหลายรูปแบบ ซึ่งในแต่ละแบบพัฒนาและสร้างสรรค์ได้ อย่าย่งสวยงาม กระทงทุก ๆ แบบสามารถนำ ไปใช้ไช้ด้หลายโอกาส เช่นช่ ใช้เช้ป็น ป็ เครื่อง สักสัการบูชบูาพระรัตนตรัย ใช้เช้ป็น ป็ เครื่องสักสัการะพระมหากษัตริย์แ ย์ ละพระราชวงศ์ ชุดชุขันหมาก เป็น ป็ ต้น ประเภทของงานใบตอง กกลุ่ลุ่ลุ่มลุ่มสสาารระะกกาารรเเรีรีรียรียนนรู้รู้รู้รู้กรู้กาารรงงาานนออาาชีชีชีพชีพ กกาารรปปรระะดิดิดิษดิษฐ์ฐ์ฐ์ขฐ์ขอองงใใช้ช้ช้จช้จาากกใใบบตตอองงที่ที่ที่เที่เป็ป็ป็นป็นเเออกกลัลัลักลักษษณ์ณ์ณ์ไณ์ไททยย 88

3. ประเภทกระทงลอย กระทองลอย คือ ภาชนะสำ หรับใส่ดส่อกไม้ ธูป เทียน สิ่งสิ่ของ ที่ลที่อยน้ำ ได้ ส่วส่นใหญ่ประดิษฐ์จากใบตองซึ่งใช้ใช้นเทศกาลวันวัลอยกระทง 4. ประเภทบายศรี บายศรี คือคืภาชนะที่ตกแต่งสวยงามเป็น ป็ พิเศษ เพื่อเป็น ป็ สำ รับใส่ อาหารคาว หวานในพิธีสังสัเวยบูชบูาและพิธีทำ ขวัญวัต่างๆ ทั้งพระราชพิธีและพิธีของ ราษฎร์ บายศรีหลวง” คือคืบายศรีที่ใช้ใช้นการประกอบราชพิธีต่าง ๆ ส่วส่น “บายศรี ราษฎร์” คือคืบายศรีที่ใที่ช้สำช้สำหรับสามัญชนทั่วไป แต่หากจำ แนกตามการนำ ไปใช้ สามารถจำ แนกได้หลายแบบ เช่นช่บายศรีเทพ, บายศรีพรหม, บายศรีใหญ่, บายศรี บัลบัลังลัก์ บายศรีต้น, บายศรีปากชาม เป็น ป็ ต้น ด้วยบายศรีเป็น ป็ สิ่งสิ่สำ คัญเกี่ยวข้องกับ ความเป็น ป็ ความตาย การประดิษฐ์บายศรีจึงต้องระมัดระวังวั ประดิษฐ์องค์ประกอบ ต้องครบถ้วถ้น และความระมัดระวังวัการนำ ไปใช้อช้ย่าย่งเหมาะสม เพื่อความเป็น ป็ มงคล สิริสิริสวัสวัดิ์ในชีวิชีตวิ ประเภทของงานใบตอง กกลุ่ลุ่ลุ่มลุ่มสสาารระะกกาารรเเรีรีรียรียนนรู้รู้รู้รู้กรู้กาารรงงาานนออาาชีชีชีพชีพ กกาารรปปรระะดิดิดิษดิษฐ์ฐ์ฐ์ขฐ์ขอองงใใช้ช้ช้จช้จาากกใใบบตตอองงที่ที่ที่เที่เป็ป็ป็นป็นเเออกกลัลัลักลักษษณ์ณ์ณ์ไณ์ไททยย 99 (ต่อ ต่ )

ประโยชน์น์ น์น์ ของงานใบตอง 1. ประโยชน์ในชีวิ ชี ตวิประจำ วันวั 1.1 ใช้ใช้ส่อส่าหาร ห่อห่อาหาร ห่อห่ขนม ห่อห่ของ ห่อห่ผัก ห่อห่ดอกไม้ 1.2 ทำ รูปร่างลักลัษณะของขนมและอาหารให้มีห้ มีความแตกต่างกันและมี สีสัสีนสั สวย มีกลิ่นลิ่หอม ชวนรับประทาน 2. ประโยชน์ในโอกาสพิเพิศษ 2.1 งานวันวั สำ คัญคั ประดิษฐ์ภาชนะใช้ใช้ส่ดส่อกไม้ ขนม ผลไม้ และใส่อส่าหาร นำ ไปให้บุห้คบุคลซึ่ง เคารพนับถือถืในวันวัคล้ายวันวัเกิด วันวัขึ้นปี ใหม่ วันวัขึ้นบ้านใหม่ 2.2 งานประเพณีนิยม ชาวไทยนิยมประดิษฐ์ผลงานดอกไม้ใบตองแบบ ประณีตศิลป์ ใช้ใช้น งานพิธี เช่นช่พานขันหมาก ขันหมั้น ขันสินสิ สอด พานรับน้ำ สังสัข์ บายศรีกระทงลอยใช้ใช้นงานต่าง ๆ ซึ่งล้วล้นแต่เป็น ป็ ประเพณีที่งดงามของชาวไทยที่ ควรอนุรักษ์สืบสื สานและเผยแพร่ให้แห้ก่คนรุ่นหลัง 2.3 งานพิธีทางศาสนา เช่นช่พานดอกไม้ธูปเทียน กระทงดอกไม้ แต่งเทียนพรรษา กระถาง ธูปเชิงชิเทียน กกลุ่ลุ่ลุ่มลุ่มสสาารระะกกาารรเเรีรีรียรียนนรู้รู้รู้รู้กรู้กาารรงงาานนออาาชีชีชีพชีพ กกาารรปปรระะดิดิดิษดิษฐ์ฐ์ฐ์ขฐ์ขอองงใใช้ช้ช้จช้จาากกใใบบตตอองงที่ที่ที่เที่เป็ป็ป็นป็นเเออกกลัลัลักลักษษณ์ณ์ณ์ไณ์ไททยย 1100

1. ใบตอง ที่เหมาะสมสำ หรับงานฝี มือควรใช้ใช้บตองตานี เพราะมีคุณสมบัตินุ่มเหนียวไม่ฉีกแตกง่าย มีสีเสีขียวเข้มเส้นส้ทาง ตองมีแนวตรง ทางตองกว้าว้ง การเลือกใบตองตานีควรเลือก ใบตองที่มีที่ มีทางยาวไม่อ่ออ่นหรือแก่จนเกินกิ ไปถ้าใบตองยังยัสดอยู่ ให้นำห้ นำมาผึ่ง ผึ่ ลมเพื่อให้ให้บตองหายกรอบก่อน วัวัสวัวั ดุดุแ ดุดุ ละอุอุป อุอุ กรณ์ณ์ ณ์ณ์ ของงานใบตอง 2. กรรไกร ที่เหมาะสมสำ หรับงานใบตองควรเป็น ป็ กรรไกรที่มีรูปทรงเหมาะมือน้ำ หนักเบา สะดวกในการใช้เช้ช่นช่ กรรไกรจีนแดงเหมาะสำ หรับตัดใบตองหนา ๆ 3. เข็ม เหมาะสมสำ หรับงานใบตองคือเข็มเบอร์ 8 หรือเข็ม เบอร์ 9 เลือกใช้ขช้นาดยาวมีรูเข็มกว้าว้งสะดวกในการร้อยด้าย 5. เข็มหมุด งานใบตองที่ใช้เช้ข็มหมุดส่วส่นมากเป็น ป็ งาน กระทงลอยหรือกระเช้าช้ ใช้ยึช้ ยึ ดกลีบลีแต่งกบตัวกระทงควรเลือก เข็มหมุดชนิดตัวเล็ก ล็ ยาว 4. ด้าย ที่ใช้งช้านในงานใบตองคือคืด้ายเบอร์ 60 กกลุ่ลุ่ลุ่มลุ่มสสาารระะกกาารรเเรีรีรียรียนนรู้รู้รู้รู้กรู้กาารรงงาานนออาาชีชีชีพชีพ กกาารรปปรระะดิดิดิษดิษฐ์ฐ์ฐ์ขฐ์ขอองงใใช้ช้ช้จช้จาากกใใบบตตอองงที่ที่ที่เที่เป็ป็ป็นป็นเเออกกลัลัลักลักษษณ์ณ์ณ์ไณ์ไททยย 1111

6. ไม้กลัดลัขนาดเล็กแหลมแข็งแรง ใช้ไช้ม้ติดผิวหรือใกล้ผิว วัวัสวัวั ดุดุแ ดุดุ ละอุอุป อุอุ กรณ์ณ์ ณ์ณ์ ของงานใบตอง 7. ผ้าผ้ขาวบาง สำ หรับห่อห่ ใบตองที่ฉีกแล้วหรือห่อห่ผลงานที่ แช่น้ำช่ น้ำ พอแล้วล้ 8. เผ้าผ้เช็ด ช็ ใบตอง ใช้ผ้ช้ ผ้าฝ้าฝ้ยดีกว่าว่ผ้าผสมใยสังสัเคราะห์ เพราะนุ่มและดูดซึมได้ดีกว่าว่ 9. ไม้บรรทัดทัเลือกที่เห็น ห็ เส้นส้และบรรทัดชัดชัเจน กกลุ่ลุ่ลุ่มลุ่มสสาารระะกกาารรเเรีรีรียรียนนรู้รู้รู้รู้กรู้กาารรงงาานนออาาชีชีชีพชีพ กกาารรปปรระะดิดิดิษดิษฐ์ฐ์ฐ์ขฐ์ขอองงใใช้ช้ช้จช้จาากกใใบบตตอองงที่ที่ที่เที่เป็ป็ป็นป็นเเออกกลัลัลักลักษษณ์ณ์ณ์ไณ์ไททยย 1122

การพัพับ พัพั กลีลีบ ลีลี ใบตองแบบต่ต่า ต่ต่ ง ๆ กลีลีบ ลีลี ผกา 1. ตัดตั ใบตองขนาดความกว้าว้ง 1.5 นิ้ว ยาว 6 นิ้ว โดยประมาณ 2. พับพัตามรูป จำ นวน 3 กลีบลีจากนั้นนำ มาวางซ้อนให้ลห้ดหลั่นลั่กันกั ไปตามภาพ ซึ่งจะนับเป็น ป็ 1 ตับตั 3. นำ ไปติดติ โดยรอบที่ขที่อบของฐานกระทง ซึ่งเป็น ป็ ต้นต้กล้วล้ยตัดตัเป็น ป็ แว่นว่ความหนา 1.5 – 2 นิ้ว โดยประมาณ ทั้งทั้นี้ปริมาณของกลีบลีกระทงที่ใที่ช้จช้ะมากหรือน้อยนั้นขึ้นขึ้อยู่กัยู่ บกัขนาดของตัวตัฐาน 4. จากนั้นประดับดัด้วด้ยดอกไม้ตม้ามความชอบ และปักปัธูปเทียทีนลงไป เป็น ป็ อันอัเสร็จ 1. ตัดตั ใบตองขนาดความกว้าว้ง 1.5 นิ้ว ยาว 6 นิ้ว โดยประมาณ 2. พับพัตามรูป จำ นวน 3 กลีบลีจากนั้นนำ มาวางซ้อนให้ลห้ดหลั่นลั่กันกั ไปตามภาพ ซึ่งจะนับเป็น ป็ 1 ตับตั 3. นำ ไปติดติ โดยรอบที่ขที่อบของฐานกระทง ซึ่งเป็น ป็ ต้นต้กล้วล้ยตัดตัเป็น ป็ แว่นว่ความหนา 1.5 – 2 นิ้ว โดยประมาณ ทั้งทั้นี้ปริมาณของกลีบลีกระทงที่ใที่ช้จช้ะมากหรือน้อยนั้นขึ้นขึ้อยู่กัยู่ บกัขนาดของตัวตัฐาน 4. จากนั้นประดับดัด้วด้ยดอกไม้ตม้ามความชอบ และปักปัธูปเทียทีนลงไป เป็น ป็ อันอัเสร็จ ขั้ขั้ขั้ขั้นขั้ขั้ตอนการทำทำทำทำทำทำ กกลุ่ลุ่ลุ่มลุ่มสสาารระะกกาารรเเรีรีรียรียนนรู้รู้รู้รู้กรู้กาารรงงาานนออาาชีชีชีพชีพ กกาารรปปรระะดิดิดิษดิษฐ์ฐ์ฐ์ขฐ์ขอองงใใช้ช้ช้จช้จาากกใใบบตตอองงที่ที่ที่เที่เป็ป็ป็นป็นเเออกกลัลัลักลักษษณ์ณ์ณ์ไณ์ไททยย 13

1. ตัดตั ใบตองขนาดความกว้าว้ง 1.5 นิ้ว ยาว 6 นิ้ว โดยประมาณ 2. พับพัเป็น ป็ กลีบลีกุหกุลาบตามรูป จำ นวน 3 กลีบลีจากนั้นนำ มาสวมเีัรียงกันกั ให้มีห้รมีะยะห่าห่งพองาม ตามความชอบ ควรจัดให้ยห้อดของกลีบลีและลอนของกลีบลีตรงเสมอเป็น ป็ แนวเดียดีว ซึ่งจะทำ ให้ผห้ล งานออกมาดูสดูวยงามเป็น ป็ ระเบียบีบเรียบร้อย 3. ใช้ด้ช้าด้ยสีเสีขียขีวใกล้เล้คียคีงกับกั ใบตอง หรือสีดำสีดำมาเย็บ ย็ ติดติกันกัด้วด้ยด้นด้ถอยหลังลัให้เห้ป็น ป็ แนวตรงเสมอ กันกั โดยตลอด 4. พับพักลีบลี ใบตองแล้วล้เย็บ ย็ ต่อต่เนื่องไปเรื่อยๆ จนกระทั่งทั่สามารถหุ้มหุ้ ขอบของฐานกระทงได้โด้ดย รอบ ตรึงกลับลั ใบตองกับกัฐานของกระทงด้วด้ยหมุดมุแล้วล้ขลิบลิ ส่วส่นที่เที่ลยพ้นพ้ฐานลงมาให้เห้รียบร้อย เสมอกับกัฐาน เมื่อมื่ทำ เสร็จแล้วล้จะมีลัมีกลัษณะคล้าล้ยกับกัมงกุฏกุสวมศีรษะ 5. จากนั้นประดับดัด้วด้ยดอกไม้ตม้ามความชอบ และปักปัธูปเทียทีนลงไป เป็น ป็ อันอัเสร็จ 1. ตัดตั ใบตองขนาดความกว้าว้ง 1.5 นิ้ว ยาว 6 นิ้ว โดยประมาณ 2. พับพัเป็น ป็ กลีบลีกุหกุลาบตามรูป จำ นวน 3 กลีบลีจากนั้นนำ มาสวมเีัรียงกันกั ให้มีห้รมีะยะห่าห่งพองาม ตามความชอบ ควรจัดให้ยห้อดของกลีบลีและลอนของกลีบลีตรงเสมอเป็น ป็ แนวเดียดีว ซึ่งจะทำ ให้ผห้ล งานออกมาดูสดูวยงามเป็น ป็ ระเบียบีบเรียบร้อย 3. ใช้ด้ช้าด้ยสีเสีขียขีวใกล้เล้คียคีงกับกั ใบตอง หรือสีดำสีดำมาเย็บ ย็ ติดติกันกัด้วด้ยด้นด้ถอยหลังลัให้เห้ป็น ป็ แนวตรงเสมอ กันกั โดยตลอด 4. พับพักลีบลี ใบตองแล้วล้เย็บ ย็ ต่อต่เนื่องไปเรื่อยๆ จนกระทั่งทั่สามารถหุ้มหุ้ ขอบของฐานกระทงได้โด้ดย รอบ ตรึงกลับลั ใบตองกับกัฐานของกระทงด้วด้ยหมุดมุแล้วล้ขลิบลิ ส่วส่นที่เที่ลยพ้นพ้ฐานลงมาให้เห้รียบร้อย เสมอกับกัฐาน เมื่อมื่ทำ เสร็จแล้วล้จะมีลัมีกลัษณะคล้าล้ยกับกัมงกุฏกุสวมศีรษะ 5. จากนั้นประดับดัด้วด้ยดอกไม้ตม้ามความชอบ และปักปัธูปเทียทีนลงไป เป็น ป็ อันอัเสร็จ การพัพับ พัพั กลีลีบ ลีลี ใบตองแบบต่ต่า ต่ต่ ง ๆ (ต่ต่อ ต่ต่ ) กลีลีบ ลีลี กุกุห กุกุ ลาบ ขั้ขั้ขั้ขั้นขั้ขั้ตอนการทำทำทำทำทำทำ กกลุ่ลุ่ลุ่มลุ่มสสาารระะกกาารรเเรีรีรียรียนนรู้รู้รู้รู้กรู้กาารรงงาานนออาาชีชีชีพชีพ กกาารรปปรระะดิดิดิษดิษฐ์ฐ์ฐ์ขฐ์ขอองงใใช้ช้ช้จช้จาากกใใบบตตอองงที่ที่ที่เที่เป็ป็ป็นป็นเเออกกลัลัลักลักษษณ์ณ์ณ์ไณ์ไททยย 14

การพัพับ พัพั กลีลีบ ลีลี ใบตองแบบต่ต่า ต่ต่ ง ๆ (ต่ต่อ ต่ต่ ) กลีลีบ ลีลี หัหัว หัหั ขวาน 1. ตัดตั ใบตองขนาดความกว้าว้ง 1.5 นิ้ว ยาว 6 นิ้ว โดยประมาณ 2. พับพัตามรูป จำ นวน 3 กลีบลีจากนั้นนำ มาสวมเีัรียงกันกั ให้มีห้รมีะยะห่าห่งพองามตามความชอบ เพื่อพื่ให้ผห้ลงานออกมาดูสดูวยงามเป็น ป็ ระเบียบีบเรียบร้อย ควรพับพัแต่ลต่ะกลีบลี ให้ไห้ด้ขด้นาดเท่าท่กันกัทุกทุจุด 3. ใช้ด้ช้าด้ยสีเสีขียขีวใกล้เล้คียคีงกับกั ใบตอง หรือสีดำสีดำมาเย็บ ย็ ติดติกันกัด้วด้ยด้นด้ถอยหลังลัให้เห้ป็น ป็ แนวตรงเสมอ กันกั โดยตลอด 4. พับพักลีบลี ใบตองแล้วล้เย็บ ย็ ต่อต่เนื่องไปเรื่อยๆ จนกระทั่งทั่สามารถหุ้มหุ้ ขอบของฐานกระทงได้โด้ดยรอบ ตรึงกลับลั ใบตองกับกัฐานของกระทงด้วด้ยหมุดมุแล้วล้ขลิบลิ ส่วส่นที่เที่ลยพ้นพ้ฐานลงมาให้เห้รียบร้อยเสมอกับกั ฐาน เมื่อมื่ทำ เสร็จแล้วล้จะมีลัมีกลัษณะคล้าล้ยอ่าอ่งน้ำ 5. จากนั้นประดับดัด้วด้ยดอกไม้ตม้ามความชอบ และปักปัธูปเทียทีนลงไป เป็น ป็ อันอัเสร็จ 1. ตัดตั ใบตองขนาดความกว้าว้ง 1.5 นิ้ว ยาว 6 นิ้ว โดยประมาณ 2. พับพัตามรูป จำ นวน 3 กลีบลีจากนั้นนำ มาสวมเีัรียงกันกั ให้มีห้รมีะยะห่าห่งพองามตามความชอบ เพื่อพื่ให้ผห้ลงานออกมาดูสดูวยงามเป็น ป็ ระเบียบีบเรียบร้อย ควรพับพัแต่ลต่ะกลีบลี ให้ไห้ด้ขด้นาดเท่าท่กันกัทุกทุจุด 3. ใช้ด้ช้าด้ยสีเสีขียขีวใกล้เล้คียคีงกับกั ใบตอง หรือสีดำสีดำมาเย็บ ย็ ติดติกันกัด้วด้ยด้นด้ถอยหลังลัให้เห้ป็น ป็ แนวตรงเสมอ กันกั โดยตลอด 4. พับพักลีบลี ใบตองแล้วล้เย็บ ย็ ต่อต่เนื่องไปเรื่อยๆ จนกระทั่งทั่สามารถหุ้มหุ้ ขอบของฐานกระทงได้โด้ดยรอบ ตรึงกลับลั ใบตองกับกัฐานของกระทงด้วด้ยหมุดมุแล้วล้ขลิบลิ ส่วส่นที่เที่ลยพ้นพ้ฐานลงมาให้เห้รียบร้อยเสมอกับกั ฐาน เมื่อมื่ทำ เสร็จแล้วล้จะมีลัมีกลัษณะคล้าล้ยอ่าอ่งน้ำ 5. จากนั้นประดับดัด้วด้ยดอกไม้ตม้ามความชอบ และปักปัธูปเทียทีนลงไป เป็น ป็ อันอัเสร็จ ขั้ขั้ขั้ขั้นขั้ขั้ตอนการทำทำทำทำทำทำ กกลุ่ลุ่ลุ่มลุ่มสสาารระะกกาารรเเรีรีรียรียนนรู้รู้รู้รู้กรู้กาารรงงาานนออาาชีชีชีพชีพ กกาารรปปรระะดิดิดิษดิษฐ์ฐ์ฐ์ขฐ์ขอองงใใช้ช้ช้จช้จาากกใใบบตตอองงที่ที่ที่เที่เป็ป็ป็นป็นเเออกกลัลัลักลักษษณ์ณ์ณ์ไณ์ไททยย 15

การพัพับ พัพั กลีลีบ ลีลี ใบตองแบบต่ต่า ต่ต่ ง ๆ (ต่ต่อ ต่ต่ ) กลีลีบ ลีลี หัหัว หัหั นก ลายเปี ปีย 1. ฉีกใบตองกว้าว้ง 1 1/2 นิ้ว 2. แบ่งบ่ครึ่งใตองให้เห้ท่าท่กันกั 3. พับพั ใบตองริมขวา ให้ชิห้ดชิเส้นส้กึ่งกึ่กลางใบ 4. พับพัทบทั้งทั้สองข้าข้งเข้าข้หากันกั 5. คว่ำ กลีบลี ให้สัห้นสัตองอยู่ด้ยู่ าด้นบน พับพั ใบตองลงมาให้เห้ป็น ป็ มุมมุฉาก 6. พับพัด้าด้นซ้ายหลังลัมาทบตรงเส้นส้ตั้งตั้ฉาก 7. พับพัอีกอีด้าด้นเหมือมืนกันกั 8. พับพัตลบสันสัทบกลับลัมาทางขวา ให้เห้ป็น ป็ แนวโค้งค้ทะแยง 9. นำ กลีบลีต่อต่มาสวมด้าด้นหน้า ให้เห้ส้นส้ โค้งค้ทะแยงขนานกันกั 10. เย็บ ย็ ต่อต่กันกัจนได้คด้วามยาวตามต้อต้งการ 1. ฉีกใบตองกว้าว้ง 1 1/2 นิ้ว 2. แบ่งบ่ครึ่งใตองให้เห้ท่าท่กันกั 3. พับพั ใบตองริมขวา ให้ชิห้ดชิเส้นส้กึ่งกึ่กลางใบ 4. พับพัทบทั้งทั้สองข้าข้งเข้าข้หากันกั 5. คว่ำ กลีบลี ให้สัห้นสัตองอยู่ด้ยู่ าด้นบน พับพั ใบตองลงมาให้เห้ป็น ป็ มุมมุฉาก 6. พับพัด้าด้นซ้ายหลังลัมาทบตรงเส้นส้ตั้งตั้ฉาก 7. พับพัอีกอีด้าด้นเหมือมืนกันกั 8. พับพัตลบสันสัทบกลับลัมาทางขวา ให้เห้ป็น ป็ แนวโค้งค้ทะแยง 9. นำ กลีบลีต่อต่มาสวมด้าด้นหน้า ให้เห้ส้นส้ โค้งค้ทะแยงขนานกันกั 10. เย็บ ย็ ต่อต่กันกัจนได้คด้วามยาวตามต้อต้งการ ขั้ขั้ขั้ขั้นขั้ขั้ตอนการทำทำทำทำทำทำ กกลุ่ลุ่ลุ่มลุ่มสสาารระะกกาารรเเรีรีรียรียนนรู้รู้รู้รู้กรู้กาารรงงาานนออาาชีชีชีพชีพ กกาารรปปรระะดิดิดิษดิษฐ์ฐ์ฐ์ขฐ์ขอองงใใช้ช้ช้จช้จาากกใใบบตตอองงที่ที่ที่เที่เป็ป็ป็นป็นเเออกกลัลัลักลักษษณ์ณ์ณ์ไณ์ไททยย 16

การพัพับ พัพั กลีลีบ ลีลี ใบตองแบบต่ต่า ต่ต่ ง ๆ (ต่ต่อ ต่ต่ ) กลีลีบ ลีลี การเวก ขั้ขั้ขั้ขั้นขั้ขั้ตอนการทำทำทำทำทำทำ 1. พับพัทบใบตองเข้าข้หากันกั 2. พับพั สันสัทบขวาไขว้มว้าทางซ้าย 3. พลิกลิกลับลัด้าด้นหลังลัพับพั สันสัทบซ้ายไขว้ไว้ปทางขวา 4. พับพัริมสันสัทบขวาไขว้ไว้ปทางด้าด้นซ้าย 5. พลิกลิกลับลัพับพัริมสันสัทบซ้ายไขว้ไว้ปทางด้าด้นขวา 6. นำ กลีบลีมาสวม เย็บ ย็ ต่อต่กันกัความยาวตามต้อต้งการ 1. พับพัทบใบตองเข้าข้หากันกั 2. พับพั สันสัทบขวาไขว้มว้าทางซ้าย 3. พลิกลิกลับลัด้าด้นหลังลัพับพั สันสัทบซ้ายไขว้ไว้ปทางขวา 4. พับพัริมสันสัทบขวาไขว้ไว้ปทางด้าด้นซ้าย 5. พลิกลิกลับลัพับพัริมสันสัทบซ้ายไขว้ไว้ปทางด้าด้นขวา 6. นำ กลีบลีมาสวม เย็บ ย็ ต่อต่กันกัความยาวตามต้อต้งการ กกลุ่ลุ่ลุ่มลุ่มสสาารระะกกาารรเเรีรีรียรียนนรู้รู้รู้รู้กรู้กาารรงงาานนออาาชีชีชีพชีพ กกาารรปปรระะดิดิดิษดิษฐ์ฐ์ฐ์ขฐ์ขอองงใใช้ช้ช้จช้จาากกใใบบตตอองงที่ที่ที่เที่เป็ป็ป็นป็นเเออกกลัลัลักลักษษณ์ณ์ณ์ไณ์ไททยย 17

การพัพับ พัพั กลีลีบ ลีลี ใบตองแบบต่ต่า ต่ต่ ง ๆ (ต่ต่อ ต่ต่ ) การทั ทักตัตัว ตัตั ตะขาบ 1. ฉีกใบตองกว้าว้ง 1/2 เซ็นติเติมตร แล้วล้ม้วม้นโดยเส้นส้ทางขวามือมืซ้อนทับทับนเส้นส้ทางซ้ายมือมื 2. จับเส้นส้ทางขวามือมืสอดเข้าข้ ในห่วห่ง 3. ดึงดึเส้นส้ด้าด้นซ้ายให้แห้น่น 4. สอดเส้นส้ด้าด้นซ้ายเข้าข้ ในห่วห่ง ดึงดึเส้นส้ด้าด้นขวาให้แห้น่น 5. สอดสลับลั ไปมา จนเส้นส้ ใบตองสั้นสั้ สุดสุใบตอง 6. ต่อต่ตัวตัตะขาบ ให้สห้อดใบตองด้าด้นหน้าตัวตัตะขาบ อ้ออ้มสอดเก็บ ก็ ปลายทางด้าด้นหลังลั แล้วล้ก็ทำ ก็ ทำเช่นช่เดียดีวกันกั 7. ถักถัจนได้คด้วามยาวตามต้อต้งการ 1. ฉีกใบตองกว้าว้ง 1/2 เซ็นติเติมตร แล้วล้ม้วม้นโดยเส้นส้ทางขวามือมืซ้อนทับทับนเส้นส้ทางซ้ายมือมื 2. จับเส้นส้ทางขวามือมืสอดเข้าข้ ในห่วห่ง 3. ดึงดึเส้นส้ด้าด้นซ้ายให้แห้น่น 4. สอดเส้นส้ด้าด้นซ้ายเข้าข้ ในห่วห่ง ดึงดึเส้นส้ด้าด้นขวาให้แห้น่น 5. สอดสลับลั ไปมา จนเส้นส้ ใบตองสั้นสั้ สุดสุใบตอง 6. ต่อต่ตัวตัตะขาบ ให้สห้อดใบตองด้าด้นหน้าตัวตัตะขาบ อ้ออ้มสอดเก็บ ก็ ปลายทางด้าด้นหลังลั แล้วล้ก็ทำ ก็ ทำเช่นช่เดียดีวกันกั 7. ถักถัจนได้คด้วามยาวตามต้อต้งการ ขั้ขั้ขั้ขั้นขั้ขั้ตอนการทำทำทำทำทำทำ กกลุ่ลุ่ลุ่มลุ่มสสาารระะกกาารรเเรีรีรียรียนนรู้รู้รู้รู้กรู้กาารรงงาานนออาาชีชีชีพชีพ กกาารรปปรระะดิดิดิษดิษฐ์ฐ์ฐ์ขฐ์ขอองงใใช้ช้ช้จช้จาากกใใบบตตอองงที่ที่ที่เที่เป็ป็ป็นป็นเเออกกลัลัลักลักษษณ์ณ์ณ์ไณ์ไททยย 18

1. งานใบตอง หมายถึง ถึ ข้อข้ ใด ก. เป็น ป็ ผลงานที่ไที่ด้จด้ากการนำ ใบตองมาตัดตั เย็บ ย็ และประกอบรูปร่างรูปทรงต่าต่ง ๆ นำ มา บรรจุอาหาร และประดับดัตกแต่งต่เพื่อพื่ใช้ใช้นงาน พิธีพิธีต่าต่ง ๆ ข. เป็น ป็ ผลงานที่ไที่ด้จด้ากการนำ ใบตองมา ติดติปะ และประกอบรูปทรงเป็น ป็ ลักลัษณะต่าต่ง ๆ ค. เป็น ป็ ผลงานที่ไที่ด้จด้ากการนำ กระดาษมา ทาสีเสีขียขีวให้มีห้ลัมีกลัษณะคล้าล้ยใบตอง และนำ มา ประดิษดิฐ์เป็น ป็ รูปทรงต่าต่ง ๆ ง. เป็น ป็ การนำ ใบตองมารองบนจานอาหาร 2. ข้อข้ ใดไม่ใม่ช่ลัช่กลัษณะของงานใบตอง ก. คุณคุค่าค่ทางวัฒวันธรรมและสังสัคม ข. คุณคุค่าค่ทางเศรษฐกิจกิ ค. คุณคุค่าค่ทางสิ่งสิ่แวดล้อล้ม ง. คุณคุค่าค่ทางจิตใจ 3. ข้อข้ ใดคือ คื คุณ คุ สมบัติบั ใติบตองที่จ ที่ ะนำ มา ทำ งานประดิษดิฐ์ ก. ใบตองกล้วล้ยตานี ข. มีอมีายุปยุานกลาง ค. สีเสีขียขีวแก่ ใบโตเต็ม ต็ ที่ ง. ถูกถูทุกทุข้อข้ 4. งานใบตองที่ดี ที่ดี ควรตัดตั ใบตองในเวลาใด ก. เวลาเช้าช้ ข. เวลาสาย ค. เวลาบ่าบ่ย ง. เวลาค่ำ แบบทดสอบหลัลัง ลัลั เรีรี รีรี ยน กกลุ่ลุ่ลุ่มลุ่มสสาารระะกกาารรเเรีรีรียรียนนรู้รู้รู้รู้กรู้กาารรงงาานนออาาชีชีชีพชีพ กกาารรปปรระะดิดิดิษดิษฐ์ฐ์ฐ์ขฐ์ขอองงใใช้ช้ช้จช้จาากกใใบบตตอองงที่ที่ที่เที่เป็ป็ป็นป็นเเออกกลัลัลักลักษษณ์ณ์ณ์ไณ์ไททยย 1199 15. ข้อข้ ใดเป็น ป็ งานประดิษดิฐ์เอกลักลัษณ์ไทย ก. โคมไฟ ข. กระทงใบตอง ค. กังกัหันหัลม ง. กล่อล่งดินดิ สอ 6. งานใบตอง แบ่งบ่ออกเป็น ป็ กี่ปกี่ ระเภท ก. 2 ประเภท ข. 3 ประเภท ค. 4 ประเภท ง. 5 ประเภท 7. จากภาพ จัดเป็น ป็ งานใบตองประเภทใด ก. ประเภทกระทงดอกไม้ ข. ประเภทกระทงลอย ค. ประเภทใช้ห่ช้อห่หรือบรรจุอาหาร ง. ประเภทบายศรี

8. ภาพในข้อข้ ใดต่อต่ ไปนี้ จัดอยู่ใยู่ นประเภท กระทงดอกไม้ ก. ข. ค. ง. แบบทดสอบหลัลัง ลัลั เรีรี รีรี ยน กกลุ่ลุ่ลุ่มลุ่มสสาารระะกกาารรเเรีรีรียรียนนรู้รู้รู้รู้กรู้กาารรงงาานนออาาชีชีชีพชีพ กกาารรปปรระะดิดิดิษดิษฐ์ฐ์ฐ์ขฐ์ขอองงใใช้ช้ช้จช้จาากกใใบบตตอองงที่ที่ที่เที่เป็ป็ป็นป็นเเออกกลัลัลักลักษษณ์ณ์ณ์ไณ์ไททยย 2200 9. ข้อข้ ใดคือ คืประโยชน์ของงานใบตองในชีวิ ชี ตวิ ประจำ วันวั ก. ใช้รช้องจานอาหารเพื่อพื่ไม่ใม่ห้จห้านสกปรก ข. ใช้ใช้ส่อส่าหาร ห่อห่อาหาร ห่อห่ขนม ห่อห่ของ ห่อห่ผักผัและห่อห่ดอกไม้ ค. ใช้ปิช้ดปิอาหารเพื่อพื่กันกัแมลงวันวั ง. ไม่มีม่ข้มีอข้ ใดถูกถูต้อต้ง 10. กระทงใส่อส่าหาร จัดเป็น ป็ ประโยชน์ของ งานใบตอง ก. ใช้ใช้นโอกาสพิเพิศษ ข. ใช้ใช้นชีวิชีตวิประจำ วันวั ค. ใช้ใช้นพิธีพิธีทางศาสนา ง. ใช้ใช้นงานประเพณีนิยม 11. ข้อข้ ใดคือ คื วัสวัดุ อุป อุ กรณ์ ในงานใบตอง ก. กรรไกร เข็ม ข็ มือมื ข. ด้าด้ย เข็ม ข็ หมุดมุไม้กม้ลัดลัทำ จากไม้ไม้ผ ค. ผ้าผ้เช็ด ช็ ใบตอง ผ้าผ้ขาวบาง ไม้บม้รรทัดทั ปากคีบคีและคัดคัเตอร์ ง. ถูกถูทุกทุข้อข้ 12. ข้อข้ ใดคือ คื ด้าด้ยสำ หรับใช้ใช้นงานใบตอง ก. 80 ข. 50 ค. 40 ง. 60 (ต่อ ต่ )

กกลุ่ลุ่ลุ่มลุ่มสสาารระะกกาารรเเรีรีรียรียนนรู้รู้รู้รู้กรู้กาารรงงาานนออาาชีชีชีพชีพ กกาารรปปรระะดิดิดิษดิษฐ์ฐ์ฐ์ขฐ์ขอองงใใช้ช้ช้จช้จาากกใใบบตตอองงที่ที่ที่เที่เป็ป็ป็นป็นเเออกกลัลัลักลักษษณ์ณ์ณ์ไณ์ไททยย 2211 16. จากภาพต่อต่ ไปนี้ เป็น ป็ ขั้นขั้การพับพักลีบ ลี แบบ ใด ก. กลีบลีผกา ข. กลีบลีหัวหันก ลายเปียปี ค. กลีบลีกุหกุลาบ ง. กลีบลีการเวก 17. ขั้นขั้ตอนการต่อต่ ไปนี้ เป็น ป็ ขั้นขั้ตอนการพับพั ของกลีบ ลี ใบตองรูปแบบใด 1. พับพัทบใบตองเข้าข้หากันกั 2. พับพั สันสัทบขวาไขว้มว้าทางซ้าย 3. พลิกลิกลับลัด้าด้นหลังลัพับพั สันสัทบซ้ายไขว้ไว้ป ทางขวา 4. พับพัริมสันสัทบขวาไขว้ไว้ปทางด้าด้นซ้าย 5. พลิกลิกลับลัพับพัริมสันสัทบซ้ายไขว้ไว้ปทาง ด้าด้นขวา 6. นำ กลีบลีมาสวม เย็บ ย็ ต่อต่กันกัความยาวตาม ต้อต้งการ ก. การพับพักลีบลีกุหกุลาบ ข. การพับพักลีบลีการเวก ค. การถักถัตัวตัตะขาบ ง. การพับพัลายหัวหัขวาน 13. การฉีกใบตองควรฉีกใบตองจากส่วส่นใด ใบตองจึงจะมีข มี นาดเท่าท่กันกั ก. ส่วส่นหัวหัใบตอง ข. ส่วส่นปลายใบตอง ค. ส่วส่นกลางใบตอง ง. ส่วส่นใดก็ไก็ ด้เด้พราะเท่าท่กันกั 14. การเลือ ลื กผ้าผ้ในการเช็ด ช็ ใบตอง ควรเลือ ลื ก ผ้าผ้ชนิดใด ก. ผ้าผ้ ใยสังสัเคราะห์ ข. ผ้าผ้ ไหม ค. ผ้าผ้ลินิลิ นิ ง. ผ้าผ้ฝ้าฝ้ย 15. ข้อข้ ใดไม่ใม่ช่ปช่ระโยชน์ในโอกาสพิเพิศษของ งานใบตอง ก. เป็น ป็ ภาชนะใช้ใช้ส่ดส่อกไม้ ขนม ผลไม้ และ ใส่อส่าหารในงานวันวั สำ คัญคั ข. ประดิษดิฐ์เป็น ป็ พานขันขัหมาก ขันขัหมั้นมั้ ขันขั สินสิ สอด พานรับน้ำ สังสัข์ ในงานประเพณี นิยม ค. ประดิษดิฐ์เป็น ป็ ภาชนะใส่ขส่นมเพื่อพื่วางขาย ง. ประดิษดิฐ์พานดอกไม้ธูม้ธูปเทียทีน กระทง ดอกไม้ แต่งต่เทียทีนพรรษาในงานพิธีพิธีทาง ศาสนา แบบทดสอบหลัลัง ลัลั เรีรี รีรี ยน (ต่อ ต่ )

18. ข้อข้ ใดไม่ใม่ช่ชื่ช่อ ชื่ ของการพับพักลีบ ลี ใบตอง ก. การพับพักลีบลีกุหกุลาบ ข. การพับพักลีบลีการเวก ค. การถักถัตัวตัตะขาบ ง. การพับพักลีบลีบัวบั 19. การพับพักลีบ ลี หัวหันก ลายเปีย ปี มีทั้ มีทั้งทั้หมดกี่ขั้ กี่ขั้นขั้ตอน ก. 7 ข. 8 ค. 9 ง. 10 20. การพับพักลีบ ลี ใบตอง รูปแบบใดแตกต่าต่งจากข้อข้อื่น อื่ มากที่สุที่ ด สุ ก. การพับพักลีบลีกุหกุลาบ ข. การพับพักลีบลีการเวก ค. การถักถัตัวตัตะขาบ ง. การพับพัลายหัวหัขวาน แบบทดสอบหลัลัง ลัลั เรีรี รีรี ยน กกลุ่ลุ่ลุ่มลุ่มสสาารระะกกาารรเเรีรีรียรียนนรู้รู้รู้รู้กรู้กาารรงงาานนออาาชีชีชีพชีพ กกาารรปปรระะดิดิดิษดิษฐ์ฐ์ฐ์ขฐ์ขอองงใใช้ช้ช้จช้จาากกใใบบตตอองงที่ที่ที่เที่เป็ป็ป็นป็นเเออกกลัลัลักลักษษณ์ณ์ณ์ไณ์ไททยย 2222 (ต่อ ต่ )

เฉลยแบบทดสอบก่ก่อ ก่ก่ นเรีรี รีรี ยน-หลัลัง ลัลั เรีรี รีรี ยน กกลุ่ลุ่ลุ่มลุ่มสสาารระะกกาารรเเรีรีรียรียนนรู้รู้รู้รู้กรู้กาารรงงาานนออาาชีชีชีพชีพ กกาารรปปรระะดิดิดิษดิษฐ์ฐ์ฐ์ขฐ์ขอองงใใช้ช้ช้จช้จาากกใใบบตตอองงที่ที่ที่เที่เป็ป็ป็นป็นเเออกกลัลัลักลักษษณ์ณ์ณ์ไณ์ไททยย 23

บรรณานุนุ นุนุ กรม กกลุ่ลุ่ลุ่มลุ่มสสาารระะกกาารรเเรีรีรียรียนนรู้รู้รู้รู้กรู้กาารรงงาานนออาาชีชีชีพชีพ กกาารรปปรระะดิดิดิษดิษฐ์ฐ์ฐ์ขฐ์ขอองงใใช้ช้ช้จช้จาากกใใบบตตอองงที่ที่ที่เที่เป็ป็ป็นป็นเเออกกลัลัลักลักษษณ์ณ์ณ์ไณ์ไททยย 23 พิมพ์ฐินันท์ ดิลกสุนสุทร. (2563). วัสวัดุและอุปกรณ์ในงานใบตองชั้นชั้มัธยมศึกษาปีที่ 5. สืบสืค้นเมื่อ 27 พฤศจิกายน 2565, จากเว็บว็ ไซต์ https://anyflip.com/xcln/bepc พรยุพรรณ พรสุขสุสวัสวัดิ์. (2552). ความเป็นป็มาและความสำ คัญของใบตอง. บริษัท สำ นักพิมพ์แม่บ้าน จำ กัด. สืบสืค้นเมื่อ 25/11/65, จาก https://kasineepuipui.wordpress.com 6 วิธีวิธีพับกระทงใบตอง ง่ายนิดเดียว. (2559). [ออนไลน์]. ได้จาก https://teen.mthai.com/variety/82154.html พิมพ์ฐินันท์ ดิลกสุนสุทร. (2563). วัสวัดุและอุปกรณ์ในงานใบตองชั้นชั้มัธยมศึกษาปีที่ 5. สืบสืค้นเมื่อ 27 พฤศจิกายน 2565, จากเว็บว็ ไซต์ https://anyflip.com/xcln/bepc พรยุพรรณ พรสุขสุสวัสวัดิ์. (2552). ความเป็นป็มาและความสำ คัญของใบตอง. บริษัท สำ นักพิมพ์แม่บ้าน จำ กัด. สืบสืค้นเมื่อ 25/11/65, จาก https://kasineepuipui.wordpress.com 6 วิธีวิธีพับกระทงใบตอง ง่ายนิดเดียว. (2559). [ออนไลน์]. ได้จาก https://teen.mthai.com/variety/82154.html