พระราชสมภพ พระบาทสมเด็จพระปรเมนทรรามาธิบธิดีศรีสิรีนสิทรมหาวชิรชิาลงกรณ พระวชิรชิเกล้าเจ้าอยู่หัยู่วหั (พระราชสมภพ เมื่อวันที่ ๒๘ กรกฎาคม พ.ศ. ๒๔๙๕) เป็นพระมหากษัตริย์พระองค์ปัจจุบัน ของประเทศไทย นับนัเป็น ป็ พระมหากษัตริย์ริรัย์ชรักาลที่ ๑๐ แห่งห่ราชวงศ์จัศ์ จักรี พระองค์เป็นพระราชโอรสพระองค์เดียวของพระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิภูพมิลอดุลดุยเดชมหาราช บรมนาถบพิตพิร กับสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิริกิติ์ พระบรมราชินีชินนีาถ พระบรมราชชนนีพันีนพั ปีหปีลวง
พระราชพิธีพิธีสมโภชเดือนและขึ้นขึ้พระอู่ พระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร ทรงให้จัดพระราชพิธีสมโภชเดือนและขึ้นพระอู่ขึ้น ณ พระที่นั่งอัมพรสถานพระราชวังดุสิต ระหว่างวันที่ ๑๔–๑๕ กันยายน พ.ศ. ๒๔๙๕ สมเด็จพระสังฆราชเจ้า กรมหลวง วชิรญาณวงศ์ ทรงเป็น ป็ ประธานเจริญริพระพุทพุธมนต์ใต์นเย็น ย็ วันวัที่๑๔กันกัยายน พ.ศ.๒๔๙๕เช้าช้วันวัรุ่งรุ่ขึ้นขึ้ (๑๕กันกัยายน) จึงมีพิธีสงฆ์และพิธีพราหมณ์ ในห้องพิธี สภาวัฒนธรรมแห่งชาติได้จัดขับไม้มโหรีขับกล่อม ถวายพระพรในวาระนี้ด้นี้ด้วย และมีกมีารถ่ายทอดเสียงพระราชพิธีพิทธีางวิทยุไปทั่วประเทศ
การศึกศึษา สมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ทรงเริ่มการศึกษาที่โรงเรียนจิตรลดาแล้วเสด็จพระราชดำ เนินไป ทรงศึกศึษาต่อในระดับประถมศึกศึษาที่โรงเรียรีนคิงส์มีส์ดมีแคว้นซัสซัเซกส์แส์ละศึกศึษาระดับธยมศึกศึษา ที่โรงเรียรีนมิลมิฟิลฟิด์ แคว้นซอมเมอร์เร์ซท สหราชอาณาจักร หลังลัจากนั้นนั้ทรงศึกศึษาต่อต่วิชวิาทหารที่โที่รงเรียรีนคิงคิส์ นครซิดซินีย์นีย์ประเทศออสเตรเลียลีทรงสำ เร็จ ร็ การศึกษาระดับปริญญาตรีสาขาอักษรศาสตร์ ด้านการทหาร จากมหาวิทยาลัยนิวเซาธ์เวลส์ ประเทศออสเตรเลีย หลังจากทรงสำ เร็จ ร็ การศึกศึษาได้เสด็จฯ นิวันิวัติประเทศไทย ทรงศึกศึษาต่อสาขาวิชานิตินิ ติศาสตร์ รุ่นรุ่ที่ ๒ มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิรธิาช
ทรงผนวช วันวัที่๖ พฤศจิกจิายน พ.ศ.๒๕๒๑ทรงผนวชเป็น ป็ พระภิกภิษุ ณ พระอุโอุบสถวัดวัพระศรีรัรีตรันศาสดาราม โดยมีสมีมเด็จ ด็ พระสังฆราช วาสนมหาเถร วัดวัราชบพิธพิเป็น ป็ พระราชอุปัอุธปัยาจารย์ถย์วายพระสมณนามว่าว่ วชิรชิาลงฺกงฺรโณ ประทับทัณ วัดวับวรนิเนิวศวิหวิาร เมื่อมื่ครบ ๑๕ วันวัทรงลาผนวช
พระราชกรณียณีกิจกิด้าด้นการชลประทาน พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ทรงปฏิบัติพระราชกรณียกิจแทนพระองค์มาโดยตลอด เพื่อแบ่งเบาพระราชกรณียกิจพระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดช มหาราช บรมนาถบพิตร ทั้งในการพระราชพิธีสำ คัญ เพื่อเป็นขวัญกำ ลังใจแก่เกษตรกรไทย และพระราชพิธีพิทธีางศาสนาต่างๆ นอกจากนี้ได้โดยเสด็จสมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินี เสด็จพระราชดำ เนินไป แปรพระราชฐานประทับแรมตามภูมิภูภมิาคต่างๆ ของประเทศไทย โดยทรงติดตามความก้าวหน้าน้ ด้านการชลประทาน การสร้าร้งเขื่อขื่นต่างๆ และพระราชทานแนวพระราชดำ ริใริห้กห้รมชลประทาน แก้ปัญหาตามที่ชาวบ้านกราบทูล ส่งให้ราษฎรมีน้ำ ใช้ในการเกษตรอย่างอุดมสมบูรณ์ และช่วช่ยบรรเทาปัญปัหาอุทกภัยในฤดูฝดูน
พระราชกรณียณีกิจกิด้าด้นการแพทย์แย์ละสาธารณสุขสุ พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ทรงตระหนักว่าสุขภาพพลานามัยอันดีของประชาชน เป็นปัจจัยสำ คัญของการสร้างสรรค์ทรัพยากรบุคคล จึงทรงสนพระราชหฤทัยในการประกอบ พระราชกณียณีกิจกิเช่นช่เมื่อมื่รัฐรับาลได้น้ด้อน้มเกล้าล้น้อน้มกระหม่อม่มถวายโรงพยาบาลสมเด็จ ด็ พระยุพยุราช ๒๑ แห่งทั่วประเทศ พระองค์ก็ได้ทรงพระอุตสาหะเสด็จฯ ไปทรงประกอบพิธีเปิดโรงพยาบาล ทุกทุแห่งห่และทรงเยี่ยยี่มโรงพยาบาลอย่าย่งสม่ำ เสมอ รวมทั้งพระราชทานพระราชทรัพรัย์สย์นับนัสนุนนุ ให้มีห้อุมีอุปกรณ์กณ์ารแพทย์ เครื่อรื่งมือมืเครื่อรื่งใช้ที่ช้ที่ทันสมัยมั
พระราชกรณียณีกิจกิด้าด้นการศึกศึษา ทรงพระกรุณรุาพระราชทานพระราชทรัพรัย์ร่ย์วร่มสนับนัสนุนนุให้กห้รมสามัญมัศึกศึษา กระทรวงศึกศึษาธิกธิาร ก่อก่ตั้งตั้โรงเรียรีนมัธมัยมศึกศึษาในถิ่นถิ่ทุรทุกันกัดาร ๖ แห่งห่ทรงรับรั โรงเรียรีนไว้ใว้นพระราชูปชูถัมถัภ์ พระราชทาน วัสดุอุดุ อุปกรณ์กณ์ารศึกศึษาที่ทันสมัยมัเช่นช่คอมพิวพิเตอร์ โทรทัศน์ วิดีทัศน์ และในด้านการอุดมศึกศึษา พระองค์ไค์ด้ทด้รงพระกรุณรุาเสด็จ ด็ ฯแทนพระบาทสมเด็จ ด็ พระบรมชนกาธิเธิบศรมหาภูมิภูพมิลอดุลดุยเดชมหาราช บรมนาถบพิตพิรไปพระราชทานปริญริญาบัตบัรแก่บัณบัฑิตของมหาวิทยาลัยต่างๆ ทรงจัดตั้งโครงการทุนทุการศึกศึษาพระราชทานด้วยทรงมีพมีระราชปณิธณิานในการสร้าร้งโอกาส ทางการศึกศึษาแก่เก่ยาวชนไทย และในปี๒๕๕๓มีพมีระราชดำ ริใริห้จัห้ดจัตั้งตั้มูลมูนิธินิทุธินทุการศึกศึษาพระราชทาน สมเด็จพระบรมโอรสาธิราชฯ สยามมกุฎราชกุมารขึ้น โดยทรงดำ รงตำ แหน่งประธานกรรมการ ซึ่งซึ่ที่ผ่ที่าผ่นมานักนัเรียรีนทุนทุพระราชทานทุกทุรุ่นรุ่เข้าข้ศึกศึษาต่อต่ ในระดับดัปริญริญาตรีหรีรือรืเทียทีบเท่าท่มีอัมีตอัราสูงสูกว่าว่ ร้อร้ยละ๙๗ โดยผู้ไผู้ด้รัด้บรัทุนทุพระราชทานไม่มีม่ภมีาระผูกผูพันพัที่ต้ที่อต้งใช้ทุช้นทุคืนคืและเมื่อมื่จบการศึกศึษา ทรงเปิดปิ โอกาสให้สห้มัคมัรเข้าข้ถวายงานเป็น ป็ ข้าข้ราชบริพริารในพระองค์ได้ตามความสมัคมัรใจ
พระราชกรณียณีกิจกิด้าด้นสังคมสงเคราะห์ พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัยู่วหัทรงพระกรุณาห่วห่งใยการพัฒพันาคุณคุภาพชีวิชีวิตของประชาชน โดยเฉพาะเยาวชนที่ด้ที่อด้ยโอกาส ได้เด้สด็จ ด็ ฯ ไปทรงเยี่ยยี่มชุมชุชนแออัดอั ในกรุงเทพมหานครหลายแห่งห่ เช่น ชุมชนแออัดพระโขนง เขตคลองเตย เขตยานนาวา พระราชทานพระราชทรัพย์สนับสนุน โครงการของชุมชุชน เช่นช่ โครงการพัฒพันาเด็ก ด็ เล็ก ล็ ที่ขที่าดแคลน โครงการปราบปรามยาเสพติดติ
พระราชกรณียณีกิจกิด้าด้นการต่า ต่ งประเทศ พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ไปทรงเยือนมิตรประเทศ ทั่วทุกทวีป เช่น ประเทศอิตาลี สาธารณรัฐประชาชนจีน ญี่ปุ่น อิหร่าน เนปาล สาธารณรัฐ สังคมนิยมประชาธิปไตยศรีลังกา สาธารณรัฐรัเปรู ออสเตรเลียลี สิงคโปร์ นอกจากจะมุ่งมุ่เจริญริสัมสัพันพัธไมตรีแรีล้วล้ยังยัทรงสนพระราชหฤทัยทั ในการทอดพระเนตรและศึกศึษากิจกิการต่าต่งๆ ที่จที่ะทรงนำ ประโยชน์มน์าใช้ใช้นการพัฒพันาประเทศไทย เช่นช่เสด็จ ด็ ฯ ไปทรงเยี่ยยี่มชมกิจกิการทหารศิลศิปวัฒวันธรรมอุตอุสาหกรรมและความเป็น ป็ อยู่ขยู่องประชาชน
พระราชกรณียณีกิจกิด้าด้นการเกษตรกรรม พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ทรงอุทิศพระวรกายในการประกอบพระราชกรณียกิจ ทางด้าด้นการเกษตร นับนัตั้งตั้แต่ยัต่งยัทรงพระเยาว์ เสด็จ ด็ พระราชดำ เนินนิ ไปยังยัภูมิภูภมิาคต่าต่งๆ ทอดพระเนตร ความเป็นอยู่ ทุกข์สุข ของราษฎรเพื่อเรียนรู้แนวทางการพระราชทานความช่วยเหลือ ทั้งทั้การพัฒพันาอาชีพชีพัฒพันาแหล่งล่น้ำ และชีวิชีตวิความเป็น ป็ อยู่ขยู่องราษฎรผู้ยผู้ากไร้ใร้นถิ่นถิ่ทุรทุกันกัดารพระองค์ไค์ด้ ทรงบำ เพ็ญ พ็ พระราชกรณียณีกิจกิเพื่อพื่ส่งส่เสริมริด้าด้นการเกษตรกรรมอันอัเป็น ป็ อาชีพชีหลักลัของปวงชนชาวไทย ตลอดมาทรงเสด็จ ด็ พระราชดำ เนินนิในการพระราชพิธีพิพืธีชพืมงคล ณ วัดวัพระศรีรัรีตรันศาสดารามเป็น ป็ ประจำ
พระราชกรณียณีกิจกิด้าด้นพระศาสนา พระบาทสมเด็จ ด็ พระเจ้าจ้อยู่หัยู่วหัทรงเสด็จ ด็ ฯ ไปปฏิบัฏิติบัพติระราชกรณียณีกิจกิทางศาสนาเป็น ป็ ประจำ สม่ำ เสมอ เช่นช่ทรงเปลี่ยนเครื่อรื่งทรงพระพุทพุธมหามณีรัณีตรันปฏิมากร ณ วัดพระรีรัรีตรันศาสดาราม ตามฤดูกดูาล รวมถึงถึการเสด็จ ด็ พระราชดำ เนินนิไปในการพระราชทานถ้วถ้ยรางวัลวัการทดสอบการอัญอัเชิญชิ พระมหาคัมภีร์อัร์ อัลกุรกุอ่านระดับประเทศ
พระราชกรณียณีกิจกิด้าด้นการกีฬกีา พระบาทสมเด็จ ด็ พระเจ้าจ้อยู่หัยู่วหัทรงปฏิบัฏิติบัพติระราชกรณียณีกิจกิทั้งทั้ในผู้แผู้ทนพระองค์แค์ละในส่วส่นของ พระองค์เอง เช่น พระราชทานไฟพระฤกษ์กีฬาเยาวชนแห่งชาติ พระราชทานพระราชวโรกาส ให้นัห้กนักีฬาไทยเข้าข้เฝ้าฝ้ทูลทูละอองพระบาทรับรัพระราชทานรางวัลนักนักีฬายอดเยี่ยยี่ม
พระราชกรณียณีกิจกิด้าด้นการทหาร พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ทรงสนพระราชหฤทัยในวิทยาการด้านการทหารมาตั้งแต่ ยังทรงพระเยาว์ นอกจากทรงรับการศึกษาด้านการทหารจากประเทศออสเตรเลียแล้ว ยังทรง พระวิริวิยริะอุตอุสาหะเพิ่มพิ่พูนพูความรู้แรู้ละประสบการณ์อณ์ยู่ตยู่ลอดเวลา โดยเฉพาะในด้าด้นวิทวิยาการการบินบิ ทรงรับรัราชการทหารมาโดยตลอดตั้งตั้แต่วัต่นวัที่๙มกราคม พ.ศ. ๒๕๑๘ และทรงดำ รงพระยศทางทหาร ของ ๓ เหล่าทัพ คือ พล.อ. พล.ร.อ. และ พล.อ.อ. โดยทรงเข้าร่วมปฏิบัติการรบในการต่อต้าน การก่อการร้ายในภาคเหนือและภาคตะวันออกเฉียงเหนือ รวมทั้งการคุ้มกันพื้นที่ในบริเวณ รอบค่ายผู้อผู้ พยพชาวกัมพูชพูา ที่เขาล้าน จังหวัดตราด อีกทั้งยังยัเสด็จพระราชดำ เนินนิ ไปในพิธีพิกธีาร ด้านทหาร อาทิ งานวันราชวัลลภ
พระราชกรณียณีกิจกิด้าด้นอื่นอื่ๆ พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ทรงเจริญรอยตามเบื้องพระยุคลบาทพระบาทสมเด็จ พระบรมชนกาธิเธิบศร มหาภูมิภูพมิลอดุลดุยเดชมหาราช บรมนาถบพิตพิร และสมเด็จ ด็ พระนางเจ้าจ้สิริสิกิริติ์กิ ติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวงในการปฏิบัติพระราชกรณียกิจนานับประการ ด้วด้ยความวิริวิยริะอุตอุสาหะมุ่งมุ่มั่นมั่ตั้งตั้ใจอย่าย่งไม่เม่ห็น ห็ แก่คก่วามเหน็ด น็ เหนื่อนื่ย พระราชกรณียณีกิจกิน้อน้ยใหญ่ ทั้งที่ทรงปฏิบัติแทนพระองค์และทรงปฏิบัติในส่วนพระองค์เองล้วนเป็นไปเพื่อประเทศชาติ ให้มีห้คมีวามเจริญริก้าก้วหน้าน้มั่นมั่คงและเพื่อพื่ประชาชนชาวไทยได้มีด้คมีวามสุขสุมีคุมีณคุภาพชีวิชีตวิที่ดีที่ขึ้ดีนขึ้อย่าย่งยั่งยั่ยืนยื