SOHELP_eBook_2ndDraft_F

Pelaksanaan
SYSTEMATIC OCCUPATIONAL HEALTH
ENHANCEMENT LEVEL PROGRAMME
DO IT YOURSELF (SOHELP DIY)

DO IT YOURSELF 1
(SOHELP DIY)

SEJARAH RINGKAS

Peningkatan kes penyakit Satu program telah dirancang dan dirangka bagi menangani
pekerjaan bagi tahun 2012- 2014 isu ini yang mempunyai 5 ciri berikut:
berkaitan pend edahan kepada bahan • Berimpak tinggi
kimia berbahaya kepada kesihatan, • Boleh dilaksanakan di semua industri
ergonomik dan pendedahan • Mudah dilaksanakan
bising serta pematuhan kepada • Fokus kepada tempat kerja berisiko tinggi
perundangan kesihatan pekerjaan • Kos rendah
yang rendah telah menjadi
perhatian dan keutamaan Jabatan. Oleh itu, SOHELP merupakan program sistematik yang
dirangka untuk meningkatkan tahap pengurusan higien
industri di tempat kerja dalam aspek pendedahan bising,
pengurusan bahan kimia dan ergonomik.

Pada tahun 2019, SOHELP DIY diperkenalkan yang
merupakan penambahbaikan kepada SOHELP sedia ada
dimana majikan menjalankan program secara kendiri
(self regulation) berdasarkan Panduan SOHELP DIY yang
disediakan.

2 PELAKSANAAN SYSTEMATIC OCCUPATIONA
HEALTH ENHANCEMENT LEVEL PROGRAMME

GARIS MASA PERJALANAN
PROGRAM SOHELP 2016 - 2020

• Pelaksanaan SOHELP • Transformasi SOHELP • Perluasan SOHELP DIY
Konvensional Fasa 2 DIY (self-regulate) di bawah Program. 4
diperkenalkan. Program 4 OSHMP
. 2025.
• Konvensyen SOHELP • Konvensyen SOHELP
Kebangsaan Ke-3.
Kebangsaan Pertama.

• SOHELP diperkenalkan. • Pelaksanaan SOHELP • Konvensyen SOHELP • Pelaksanaan
• Pelaksanaan SOHELP Konvensional Fasa 3. Kebangsaan Ke-4. SOHELP DIY.

Konvensional Fasa 1. • Konvensyen SOHELP • Pelaksanaan SOHELP • Konvensyen SOHELP
• Program 1 Strategi 4 Kebangsaan Ke-2. DIY. Kebangsaan Ke-5.

OSHMP 2020.

DO IT YOURSELF 3
(SOHELP DIY)

PENGENALAN SOHELP

APA KENAPA SIAPA

Program intervensi secara Meningkatkan tahap pengurusan Kerjasama antara JKKP, Pengamal
sistematik bagi mematuhi kesihatan pekerjaan di tempat KKP, JKK, Majikan dan pekerja.
kehendak perundangan kesihatan kerja.
pekerjaan dalam elemen BILA
pengurusan pendedahan bising,
bahan kimia dan ergonomik. • SOHELP Konvensional:
2016 - 2020.
BAGAI DI • SOHELP DIY 2019 - Kini.
MANA MANA

Pelaksanaan bagi tiga (3) elemen Tempat kerja mengikut kategori
iaitu Pendedahan Bising, Pengurusan penyertaan ditetapkan.
Bahan Kimia dan Ergonomik.

4 PELAKSANAAN SYSTEMATIC OCCUPATIONA
HEALTH ENHANCEMENT LEVEL PROGRAMME

PELAKSANAAN SOHELP

SOHELP DIY Setiap elemen
mempunyai 3 elemen: mempunyai 5 Aras:
• Pengurusan Pendedahan bising • Aras 1 (Permulaan)
• Pengurusan Bahan Kimia • Aras 2 (Asas)
• Pengurusan Ergonomik • Aras 3 (Pertengahan)
• Aras 4 (Tinggi)
• Aras 5 (Cemerlang)

Kehendak di dalam setiap aras perlu dipatuhi bagi
membolehkan tempat kerja naik ke aras seterusnya.

Tempoh pelaksanaan SOHELP DIY oleh tempat kerja adalah
selama 12 bulan untuk mencapai sekurang-kurangnya
Aras 3.

DO IT YOURSELF 5
(SOHELP DIY)

OBJEKTIF SOHELP

Meningkatkan tahap pematuhan
perundangan berkaitan pengurusan
pendedahan bising, bahan kimia dan
ergonomik oleh tempat kerja dengan
30% tempat kerja yang menyertai
program SOHELP DIY memperoleh
Aras Pencapaian Pertengahan (3)
dan ke atas.

Mengurangkan 15%  bilangan kes baru penyakit
pekerjaan berkaitan pendedahan bising, bahan
kimia dan ergonomik oleh tempat kerja yang
menyertai program SOHELP DIY.

6 PELAKSANAAN SYSTEMATIC OCCUPATIONA
HEALTH ENHANCEMENT LEVEL PROGRAMME

ARAS PELAKSANAAN SOHELP

(Pengurusan Pendedahan Bising)

1 234 5

• Komitmen daripada • Menyediakan maklumat, • Menyediakan maklumat, • Pelaksanaan 50% • Pelaksanaan semua
majikan untuk arahan dan latihan. arahan dan latihan. tindakan yang perlu tindakan yang perlu
melaksanakan program. diambil dalam laporan diambil di dalam laporan
• Menyediakan tanda • Menyediakan tanda penaksiran bunyi bising. penaksiran bunyi bising.
• Lantikan person in charge amaran. amaran.
(PIC) untuk melaksanakan • Laporan / Notifikasi • Tiada kes baharu hilang
program. • Menyediakan • Menyediakan penyakit pekerjaan pendengaran akibat bunyi
kelengkapan perlindung kelengkapan perlindung berkaitan pendedahan bising.
diri (jika perlu). diri (jika perlu). bunyi bising.
• Pelaksanaan program
• Sistem rekod yang baik • Sistem rekod yang baik. • Ujian Audiometrik kemajuan berterusan
berkaitan perlindungan
• Menjalankan penaksiran • Menjalankan penaksiran pendengaran.
bunyi bising. bunyi bising.

• Integrasi aspek kawalan • Integrasi aspek kawalan
kebisingan ke dalam SOP kebisingan ke dalam SOP
yang relevan. yang relevan.

• Pengenalpastian zon • Pengenalpastian zon
perlindung pendengaran. perlindung pendengaran

DO IT YOURSELF 7
(SOHELP DIY)

ARAS PELAKSANAAN SOHELP

(Pengurusan Bahan Kimia)

1 2345

• Komitmen daripada • Komitmen daripada • Menyediakan maklumat, • Pelaksanaan 50% • Pelaksanaan semua
majikan untuk majikan untuk arahan dan latihan. tindakan yang perlu tindakan yang perlu
melaksanakan program. melaksanakan program. diambil dalam laporan diambil di dalam laporan
• Menyediakan tanda CHRA/ SiRAC. CHRA/ SiRAC.
• Lantikan person in charge • Lantikan person in charge amaran.
(PIC) untuk melaksanakan (PIC) untuk melaksanakan • Laporan / Notifikasi • Tiada kes baharu penyakit
program. program. • Menyediakan penyakit pekerjaan pekerjaan berkaitan
kelengkapan perlindung berkaitan pendedahan bahan kimia.
• Menyediakan daftar diri (jika perlu). bahan kimia.
bahan kimia. • Pelaksanaan program
• Sistem rekod yang baik. • Good Ventilation system. kemajuan berterusan
• Menyediakan label dan berkaitan pengurusan
SDS. • Menjalankan CHRA/ kimia.
SiRAC.

• Integrasi aspek
ergonomic ke dalam SOP
yang relevan.

8 PELAKSANAAN SYSTEMATIC OCCUPATIONA
HEALTH ENHANCEMENT LEVEL PROGRAMME

ARAS PELAKSANAAN SOHELP

(Pengurusan Ergonomik)

1 2345

• Komitmen daripada • Komitmen daripada • Menyediakan maklumat, • Pelaksanaan 50% • Pelaksanaan semua
majikan untuk majikan untuk arahan dan latihan. tindakan yang perlu tindakan yang perlu
melaksanakan program. melaksanakan program. diambil di dalam laporan diambil di dalam laporan
• Menyediakan tanda ERA. ERA.
• Lantikan person in charge • Lantikan person in charge amaran.
(PIC) untuk melaksanakan (PIC) untuk melaksanakan • Laporan / Notifikasi • Tiada kes baharu penyakit
program. program. • Menyediakan penyakit pekerjaan pekerjaan berkaitan
kelengkapan perlindung berkaitan ergonomik. ergonomik.
diri (jika perlu).
• Pelaksanaan program
• Sistem rekod yang baik. kemajuan berterusan
berkaitan ergonomik.

• Menjalankan Ergonomik
Risk Assessment (ERA).

• Integrasi aspek
ergonomic ke dalam SOP
yang relevan.

DO IT YOURSELF 9
(SOHELP DIY)

PERINGKAT ARAS PENCAPAIAN

Kehendak di dalam setiap aras Sekiranya terdapat salah satu kehendak di dalam mana-mana
perlu dipatuhi bagi membolehkan aras masih belum dilaksanakan, maka tempat kerja tersebut
sesuatu tempat kerja itu belum boleh melangkah ke aras berikutnya sehinggalah
melangkah ke aras yang semua kehendak pada aras sebelumnya telah dilaksanakan.
seterusnya.

10 PELAKSANAAN SYSTEMATIC OCCUPATIONA
HEALTH ENHANCEMENT LEVEL PROGRAMME

FAEDAH SOHELP

MAJIKAN PEKERJA PENGAMAL KKP NEGARA

• Meningkatkan tahap • Meningkatkan • Mempelajari kaedah • Meningkatkan
persekitaran tempat produktiviti. yang sistematik untuk produktiviti.
kerja. • Persekitaran kerja mengawal bahaya. • Selangkah ke arah
• Meningkatkan selamat. • Meningkatkan negara maju.
semangat pekerja. • Melibatkan diri pengetahuan. • Meningkatkan
• Mengurangkan dengan program ini. • Mendapat CEP ekonomi.
ketidakhadiran. bagi peningkatan
• Mengurangkan kos kompetensi.
rawatan akibat kes

DO IT YOURSELF 11
(SOHELP DIY)

CARTA ALIR PELAKSANAAN SOHELP DIY

Verifier Pengisian Sesi taklimat JK Kecil
Kenalpasti Borang SOHELP DIY SOHELP DIY
Tempat Kerja Penyertaan oleh Verifier oleh Enabler
(Enabler)

Penentuan Verifikasi Verifier Enabler
Pencapaian Akhir oleh Pool kemukakan kemukakan
Keseluruhan of DOSH Verifier Borang Verifikasi Borang Deklarasi
oleh PDV Pertama, Ke-2 Pertama, Ke-2
(PDV)
dan Ke-3 dan Ke-3
Kat.1-2

Selesai Selesai Kat. 3-5

12 PELAKSANAAN SYSTEMATIC OCCUPATIONA
HEALTH ENHANCEMENT LEVEL PROGRAMME

DEKLARASI VERIFIKASI

Enabler perlu Sekiranya Enabler Verifier perlu Sekiranya Enabler yang
memaklumkan hasil telah melaksanakan memaklumkan hasil telah melaksanakan
deklarasi kepada semua elemen di Verifikasi termasuk semua elemen di
Verifier dalam tempoh dalam checkpoint Aras Pencapaian kepada dalam checkpoint
satu (1) minggu selepas dan mendapat Aras Enabler dalam tempoh dan mendapat Aras
pelaksanaan Deklarasi Pencapaian Cemerlang satu (1) minggu selepas Pencapaian Cemerlang
selesai dijalankan. semasa Verifikasi pelaksanaan Verifikasi semasa Verifikasi
Pertama, Enabler selesai dijalankan. Pertama, Verifier
boleh meneruskan dibenarkan menjalankan
kepada Deklarasi Ketiga verifikasi sebanyak
mengikut tempoh yang dua (2) kali iaitu pada
ditetapkan. Verifikasi Pertama
dan Ketiga.

DO IT YOURSELF 13
(SOHELP DIY)

RANGKA MASA PELAKSANAAN SOHELP

PERKARA TEMPOH

PENYERTAAN 1 Jan – 31 Mac

DEKLARASI 1 1 Apr – 31 Apr

VERIFIKASI 1 1 Mei – 31 Mei

DEKLARASI 2 1 Mei – 31 Ogos

VERIFIKASI 2 1 Sep – 30 Sep

DEKLARASI 3 1 Sep – 31 Dis

VERIFIK ASI 3 1 Jan – 31 Jan

Tahun Berikutnya

VERFIKASI AKHIR 1 Feb – 28 Feb
(Kategori 1 dan 2)
Tahun Berikutnya

14 PELAKSANAAN SYSTEMATIC OCCUPATIONA
HEALTH ENHANCEMENT LEVEL PROGRAMME

KATEGORI PENYERTAAN TEMPAT KERJA

KATEGORI Vendor / Pembekal / Kontraktor kepada tempat kerja yang mencapai
Aras Pencapaian Cemerlang dan Tinggi pada SOHELP terdahulu.

KATEGORI Cawangan / Anak Syarikat yang dimiliki oleh Syarikat Konglomerat.

KATEGORI Tempat kerja Sektor Industri Kecil dan Sederhana.

KATEGORI Tempat kerja dari pelbagai sektor secara sukarela / dipilih oleh JKKP.

DO IT YOURSELF 15
(SOHELP DIY)

PAUTAN BORANG SOHELP DIY

PERKARA PAUTAN KOD QR

DEKLARASI PENYERTAAN https://goo.gl/forms/h6UnLJwMejcv5YBu1
PERTAMA
BISING https://forms.gle/KRYCTSfcnj26AN4i9

DEKKELDAURAA SI KIMIA https://goo.gl/forms/vpc3RJO7AlP6AfhQ2

ERGONOMIK https://goo.gl/forms/YROnpPyOb4F1FwsP2
DEKKELTAIGRAA SI
BISING https://forms.gle/ECt7ErEncoBshqsD9
VERIFIKASI
KIMIA https://goo.gl/forms/PNE0aHUxT0irmnFq2

ERGONOMIK https://goo.gl/forms/OqaVBoa0Op8ILcWB2

BISING https://forms.gle/FKuiJASYtFtZR7Ef8

KIMIA https://goo.gl/forms/J4KcAecOyd07cVm23

ERGONOMIK https://goo.gl/forms/QITgMcsvVQANdi633

VERIFIKASI Kat.1 & 2 https://forms.gle/gjCvvP5kLTjcvHFv9

VERIFIKASI Kat.3 - 5 https://forms.gle/WyieKXAJNCWVQXYV7

ASRUARH AATN PEMATUHAN
KEHENDAK https://forms.gle/XDi3iFChkK1RiB948
ELEMAN

16 PELAKSANAAN SYSTEMATIC OCCUPATIONA
HEALTH ENHANCEMENT LEVEL PROGRAMME

DOKUMEN PANDUAN PELAKSANAAN SOHELP DIY

layari: Utama Main > OSH
www.dosh.gov.my > Pusat Maklumat Information Centre
> Industrial Hygiene
KKP
> Higien Industri & & Ergonomic
> SOHELP DIY
Ergonomik
> SOHELP DIY

ATAU

DO IT YOURSELF 17
(SOHELP DIY)

Amalan Terbaik:
PENGURUSAN PENDEDAHAN BISING

18 PELAKSANAAN SYSTEMATIC OCCUPATIONA
HEALTH ENHANCEMENT LEVEL PROGRAMME

PENGURUSAN PENDEDAHAN BISING

Penggunaan tubing
cutter berbanding
pemotong gergaji
besi dalam proses
pemotongan paip.

Pengurangan paras bunyi
bising sebanyak 19.3 dB (A)

Pam engin ditutup
sepenuhnya

Pengurangan paras bunyi
bising sebanyak 15 dB (A)

DO IT YOURSELF 19
(SOHELP DIY)

PENGURUSAN PENDEDAHAN BISING

Penggunaan mesin
penggilap dilengkapi
peredam bunyi.

Pengurangan paras bunyi
bising sebanyak 14 dB (A)

Penggunaan
penebat bunyi
(acoustic foam di
dalam perumah
mesin.

Pengurangan paras bunyi
bising sebanyak 5 dB (A)

20 PELAKSANAAN SYSTEMATIC OCCUPATIONA
HEALTH ENHANCEMENT LEVEL PROGRAMME

PENGURUSAN PENDEDAHAN BISING

Pemasangan sistem
penyerap bunyi
(silencer) at Injap
Plating Machine

Pengurangan paras bunyi
bising sebanyak 13 dB (A)

Memasang
penutup atas untuk
mengurangkan bunyi
yang dihasilkan
semasa produk jatuh
ke bahagian corong.

Pengurangan paras bunyi
bising sebanyak 8 dB (A)

DO IT YOURSELF 21
(SOHELP DIY)

PENGURUSAN PENDEDAHAN BISING

Stesen pengimpal
dipasangkan dengan
penghadang yang
dipacu oleh sistem
pneumatik.

Pengurangan paras bunyi
bising sebanyak 10 dB (A)

Sistem penyenyap
dipasang pada
bukaan injap.

Pengurangan paras bunyi
bising sebanyak 8 dB (A)

22 PELAKSANAAN SYSTEMATIC OCCUPATIONA
HEALTH ENHANCEMENT LEVEL PROGRAMME

PENDEDAHAN BISING

Penaksiran RisikPorogram PemulihParroagarnamPePnedmenugliahraarnaan UjianUjAianuAduidoimomeettrrikik.
Bising oleh Penaksir Pendengaran.
Kompeten.

DO IT YOURSELF 23
(SOHELP DIY)

PENDEDAHAN BISING

Penggunaan Peralatan Perlindungan ZPZoeonnnPdePreleinnrdgluiannrgdaaunnnP. egnadnengaran

PengguPennadaenngaran
Peralatan Perlindungan
Pendengaran.

24 PELAKSANAAN SYSTEMATIC OCCUPATIONA
HEALTH ENHANCEMENT LEVEL PROGRAMME

Amalan Terbaik:
PENGURUSAN BAHAN KIMIA

DO IT YOURSELF 25
(SOHELP DIY)

PENGURUSAN BAHAN KIMIA

Pemasangan
Electrostatic Discharge
(ESD) Pole di bahagian
pintu masuk bilik
penyimpanan bahan
kimia mudah terbakar.

Pencegahan kepada kejadian kebakaran
akibat tindakbalas elektrostatik.

Penggunaan
pemegang direka
khusus untuk
memastikan hujung
picagari yang tajam
menghala ke bawah.

Mengurangkan pendedahan
kepada bahagian hujung picagari.

26 PELAKSANAAN SYSTEMATIC OCCUPATIONA
HEALTH ENHANCEMENT LEVEL PROGRAMME

PENGURUSAN BAHAN KIMIA

Menggantikan proses
pembersihan secara manual
kepada automasi (mesin
ultrasonik) seterusnya dapat
mengurangkan pendedahan
dan masa proses pembersihan.

Mengurangkan pendedahan secara
langsung bahan kimia kepada pekerja

Penggunaan
penghadang.

Untuk mengelakkan pekerja
daripada terdedah kepada
kontamina bahan kimia
semasa proses.

DO IT YOURSELF 27
(SOHELP DIY)

PENGURUSAN BAHAN KIMIA

Tempat penyimpanan
bahan pencuci yang
sesuai.

Menambahbaik aspek kekemasan.

Tempat
penyimpanan bahan
kimia yang sesuai.

Mencegah tindakbalas kimia
dan meningkatkan aspek
kekemasan.

28 PELAKSANAAN SYSTEMATIC OCCUPATIONA
HEALTH ENHANCEMENT LEVEL PROGRAMME

PENGURUSAN BAHAN KIMIA

Penggunaan
penghadang hadapan
penumatik berbanding
tirai angin (air curtain).

Mengurangkan percikan
bahan cemar semasa
mengendalikan mesin.

Pemasangan sesalur
yang disambungkan
ke bahagian ekzos di
ruang atas.

Mengurangkan pelepasan
graphite dust ke udara
sekeliling.

DO IT YOURSELF 29
(SOHELP DIY)

PENGURUSAN BAHAN KIMIA

Penggunaan sistem
penapisan pada proses
pemotongan basah
(bendalir penyejuk).

Mengelakkan penghasilan oil mist
semasa proses dijalankan.

Penggunaan tirai
plastik di bahagian
kebuk wasap.

Mengurangkan pendedahan
kepada bahan kimia semasa
proses.

30 PELAKSANAAN SYSTEMATIC OCCUPATIONA
HEALTH ENHANCEMENT LEVEL PROGRAMME

PENDEDAHAN BISING

Eye Wash Station. LaattihihanaKnesKes KecemasanKit Tumpahan.

Eye Wash Station Kecemasan.

Kit Tumpahan

DO IT YOURSELF 31
(SOHELP DIY)

Amalan Terbaik:
PENGURUSAN ERGONOMIK

32 PELAKSANAAN SYSTEMATIC OCCUPATIONA
HEALTH ENHANCEMENT LEVEL PROGRAMME

PENGURUSAN ERGONOMIK

Penggunaan lengan
robotik untuk aktiviti
mengangkat beban.

Mencegah posisi kekok
anggota badan dan daya
berlebihan jika dilakukan
secara manual.

Menggunakan kerusi
khas semasa bekerja.

Mencegah posisi kekok
anggota badan.

DO IT YOURSELF 33
(SOHELP DIY)

PENGURUSAN ERGONOMIK

Penggunaan kerusi
boleh laras dengan
sokongan belakang
dan kaki.

Mencegah ketidakselesaan
pada bahagian anggota badan.

Penggunaan
troli gelongsor &
pemegang untuk
memindahkan
purifier ke dalam
blaster.

Mengurangkan penggunaan
daya berlebihan.

34 PELAKSANAAN SYSTEMATIC OCCUPATIONA
HEALTH ENHANCEMENT LEVEL PROGRAMME

PENGURUSAN ERGONOMIK

Penggunaan troli
bertangga mudah
alih untuk mencapai
barang yang tinggi dan
jauh di atas rak.

Mencegah sakit belakang
akibat postur menjangkau
tempat jauh.

Penggunaan pemuat
automatik automatik
untuk proses
pemindahan bahan.

Menghapuskan aktiviti
angkatan secara manual &
postur yang janggal.

DO IT YOURSELF 35
(SOHELP DIY)

PENGURUSAN ERGONOMIK

Roller dipasang pada
bicu palet untuk
proses pemindahan
bahan yang lebih
mudah.

Kurangkan daya tolakan dan
tarik yang diperlukan.

Penggunaan alat
pengangkat untuk
proses pemindahan
beban yang berat.

Menghapuskan aktiviti
mengangkat & menurunkan
beban secara manual.

36 PELAKSANAAN SYSTEMATIC OCCUPATIONA
HEALTH ENHANCEMENT LEVEL PROGRAMME

PENGURUSAN ERGONOMIK

Penggunaan
Automated Guided
Vehicle (AGV) to
membawa beban.

Menghapuskan penggunaan
daya secara manual untuk
menolak/menarik troli beroda.

Penggunaan troli
pengangkat untuk
memindahkan sisa ke
dalam beg jumbo.

Menghapuskan risiko
menarik dan mengangkat
secara manual.

DO IT YOURSELF 37
(SOHELP DIY)

PENGURUSAN ERGONOMIK

Sistem pengisian air
dipasang terus ke
mesin pengadun.

Menghapuskan penggunaan
daya secara manual untuk
proses menuang air ke dalam
mesin pengadun.

Penggunaan semi
auto electrical
sealant machine
untuk proses
pembungkusan.

Menghapuskan tugasan berulang
secara manual yang melibatkan
pergelangan tangan dan jari.

38 PELAKSANAAN SYSTEMATIC OCCUPATIONA
HEALTH ENHANCEMENT LEVEL PROGRAMME

PENGURUSAN ERGONOMIK

Penggunaan Bangku Peralatan Mengangkat Penggunaan Jack
Untuk Mencapai Khas Untuk Trolley.
Objek di Tempat Jauh. Pemindahan Pesakit.

DO IT YOURSELF 39
(SOHELP DIY)

TERIMA KASIH

40 PELAKSANAAN SYSTEMATIC OCCUPATIONA
HEALTH ENHANCEMENT LEVEL PROGRAMME