โครงงานอาชีพ-1-

โครงงานอาชีพ
เร่ืองพดั จกั สานไมไ้ ผ่

จดั ทําโดย

นางสาวพชั รินทร์ แสนบญุ ศิริ
ช้นั มธั ยมศึกษาปี 5/16ท่ีเลขท่ี11

เสนอ

คุณครูวนิดา บุญพิเชฐวงศ์
โรงเรียนสตรีรี าชินูทิศ อดุ รธานีเขตสพม20.



ก

ช่ือโครงงานพดั จกั สานไมไ้ ผ่

ผ้จดั ทําู นางสาวพชั รินทร์ แสนบญุ ศิริ

ระดับ ช้นั มธั ยมศึกษาปี 5 ท่ี
ประเภท หตั ถกรรม

ครทปี่ รึกษาคณุ ครูวนิดา บุญพิเชฐวงศ์

โรงเรียน สตรีราชินูทิศอุดรธานี

สาํ นกั งานเขตพืนที่การศึกษามธั ยมศึกษาเขต2้ 0

บทคัดย่อ

โครงงานเรื่องพดั จกั สานไมไ้ ผประเภทหัตถกรรม มีจุดมุ่งหมายเพอ่ื พดั คลายร้อน ประหยดั คา่ ไฟใหผ้ ทู้ ่ี
ตอ้ งการคลายร้อนโดยท่ีไมตอ้ งการใชไ้ ฟฟ้ า สามารถพดั สานไดด้ ว้ ยตนเองอีกทงั เพอื่ เป็ นแนวทางในการ
ประกอบอาชีพ หรืออาชีพเสริมใหก้ บชุมชนั จากการดาํ เนินงานเราสามารถ สานพดั ไดส้ วยงาม และสามารถ
ใชไ้ ดจ้ ริง สามารถขายไดจ้ ริงยงั มีวิธีการทาํ ที่งายอีกทั สามารถทาํ ไดท้ ุกคน และสามมารถเพิมรายได้่
ระหวางเรียนได่้

ข

กติ ตกิ รรมประกาศ

โครงงานเรื่องพจูั ดกสานไมไ้ ผป่ ระเภทหัตถกรรม สาํ เร็จลงดว้ ยดีตามวตั ถปุ ระสงค์ ขอขอบพระคณุ ผทู้ ่ี
สนบั สนุนและช่วยเหลือการทาํ โครงงานพดั สาน ดงั รายช่ือผูส้ นบั สนุนตอไปนีวาที่ร้อยตรีสมประสงค์ วงษ์
อบุ ลผอู้ าํ นวยการโรงเรียนสตรีราชินูทิศ คุณครูวนิดา บุญพิเชฐวงศค์ รูท่ีปรึกษาโครงงาน รวมถึงคณะครูทุก
ทานในโรงเรียนสตรีราชินูทิศที่ไดใ้ หค้ าํ แนะนาํ รายงาน โครงงานฉบบั สมบรู ณ์ตลอดเวลาในการทาํ โครงงาน

อน่ึงคณะผจู้ ดั ทาํ โครงงาี่โครงงานฉบบั นีนหวงั วจ้ ะมีประโยชน์อยไู มน่ อ้ ยสาํ หรับผศู้ ึกษา ขอ้ บกพร่อง ต่างๆ
ที่อาจจะเกิดข้ึนน้ั ผจู้ ดั ทาํ ขออภยั ไวด้ ว้ ยณที่นีและยนิ ดีท่ีจะรับฟังคาํ แนะนาํ จากทกุ ทานท่ีไดเ้ ขา้ มา ศึกษาเพื่อเป็
นประโยชน์ในการพฒั นาโครงงานต่อไป

ผจู้ ดั ทาํ โครงงาน

สารบญั ค

บทคดั ยอ่ หน้า
กตติกรรมประกาศ ก
สารบญั ข
สารบญั รูปภาพ ค
ง
บทที่1บทนาํ 1
บทที่2เอกสารที่เกยวขอ้ ง 2
บทท่ี3อปุ กรณ์และวธิ ีดาํ เนินการ 4
บทที่4ผลการดาํ เนินการ 6
บทท่ี5สรุป อภิปรายผลการดาํ เนินการ 7
บรรณานุกรม 8

สารบญั รปภาพ ง
ภาพท่ี
หน้า
ภาพที่1แสดงการนาํ ตอกไปสานและตดั พดั เป็ นรูปวงรี
4
ภาพที่2แสดงการนาํ ผา้ มาติดท่ีพดั โดยใชก้ าวสองหนา้ ติด 5
5
ภาพที่3แสดงการติดไมไ้ ผท่ีพดั โดยใชผ้ า้ มดั และใชก้ รรไกรตดั ส่วนเกินออก 5

ภาพที4่ แสดงการทดสอบการใชง้ าน

1

บท 1
บทนาํ

ทีม่ าและความสําคญั
การจกั สานเป็ นการนาํ วสั ดุขนาดเลก็ และยาวมาขดั กมาสานนจนเปั็ นชิ้นเป็ นอนั ่นเชเสื่อ ตะกร้า

ลกู ตะกร้อพดั วสั ดุที่ใชจ้ กั สานนาํ มาจากธรรมชาติไมไ้ ผหวายเช ปอ กระจูดป็เ นตน้ ในภายหลงั มีการนาํ
ผกั ตบชวาหรือมีวสั ดุเลียนแบบธรรมชาติเพื่อความทนทานมก้ ารสากขนึ น้ั มีลกั ษณะคลา้ ยกบการทอผา้ ีั น้ั
คือใชว้ สั ดุขนาดเลก็ และยาวท่ีเรียกวา ตอก หรือตน้ ไผที่นาํ มาขดั กนกลายเปั็ เสน้ เลก็ ๆ มาขดั ประสานกนั
แต่ตอกในการจสั านน้มั ีขนาดใหญก่ วาี่ เส้นดา้ ยมากลวดลายของงานจึงมีขนาดใหญ่
วตั ถประสงค์ู

1. เพ่อื สงเสริมสินคา้ ของทอ้ งถ่ิ
2. เพื่อหารายไดด้ ว้ ยตนเอง
3. เพื่อใชเ้ วลาวางใหเ้ กิดประโยชน์
ประโยชน์ทคี่ าดว่าจะได้
1. ใชใ้ นเวลาจาํ เป็ นท่มูีี่ไมไฟฟ้ า

2. ประหยดั พลงั งานสิ่งแวดลอ้ ม

ค่าใช้จ่ายในการปฏบิ ัตงิ าน

ไมม่ ีค่าใชจ้ ่าย
ปัญหา

1.เลบ็ ฉีก
2.สีติดมือเพ่ือนแลว้ ลา้ งไมออก

2

บทที่ 2
เอกสารท่ีเกย่ี วข้อง

โครงงานอาชีพ เร่ืองพดั สานไมเนืู้ อหาในบทนี่จะนาํ เสนอสิไผงท่ีเกยวขอ้ งดงั นี
1.อุปกรณ์ท่ีใชใ้ นการประดิษฐ์
2.ประวตั ิความเป็ นมาของพดั สาน
3.ประโยชนข์ องพดั สาน

1.อปกรณ์ที่ใช้ในการประดษิ ฐ์ู

1.ตอกไมไ้ ผค่ ือตอกท่ีไดจ้ ากไมไ้ ผากลีบแลว้ จกั เลือกเอาเฉพาะผวิ ของไผไมี่ี่เอาเน้ือไม้
2.ไมไ้ ผ(่ ไวท้ าํ ดา้ มจบั )
3.ผา้ ลายลกู ไม้ หรือผา้ ท่ีไมไดใ้ ชแ้ ลว้
4.กาวร้อนหรือกาวสองหนา้

2.ประวตั คิ วามเป็ นมาของพดั จักสานไม้ไผ่

พดั สานเป็ นของใชส้ าํ หรับโบกเตาไฟของคนไทยในสมยั ก่อนหรือใชส้ าํ หรับโบกพดั ร่างกายใหห้ าย
คลายจากความร้อนได้ สามารถที่จะนาํ ติดตวั ไปไหนมาไหนไางสะดวกอ้ ยวสั ดุที่ใชพ้ ดั สานเป็ นผลผลิต
จากพืชพรรณธรรมชาติในทอ้ งถ่ิคอื ไมไ้ ผก่ ารสานพดั ผสู้ านนิยมสานเป็ นรูปลกั ษณะตา่ งๆ มุ่งเน้
ประโยชน์การใชง้ านมีการปรับปรุงพฒั นารูปแบบใหม้ ีความสวยงามประณีต่พดั สานหา้ เหลี่ยมเหมาะเช
สาํ หรับโพกพดั เตาไฟพดั ลายดอกสานเป็ นลวดลายตา่ งๆพดั ละเอียดรูปใบโพธ์ิ หรือรูปหวั ใจและรูป
ตาลปัตรพดั สานเป็ นงานหตั ถกรรมพืนบา้ นอนั ทรงคณุ คาท่ีเกดจากภูมิปัญญาชาวบา้ นที่มีการประยกุ ต์
ปรับปรุงรูปแบบตลอดเวลา การสานพดั เป็ นอาชีพเสริมทาํ รายไดด้ ีภายในครัวเรือนชาวบา้ นจะสานพดั
ในช่วงวางเวน้ จากการทาํ นาเป่็ นสินเมืองที่สาํ คญั อยางหน่ึงของชาวบา้ นค้ า้ พื

3

3.ประโยชน์ของพดั สาน

ประโยชน์ต่อผ้จัดทาํ ู
1.ใชเ้ วลาวางใหเ้ ก่ิดประโยชน์
2.ฝึกการทาํ งานเป็ นกลุ่มมีความสามคั คี
3.รู้จกั นาํ ทรัพยากรท่ีมีอยมู าใชใ้ หเ้ กิดประโยชน์
4.รู้จกั การทาํ พดั ่มตงั แตเร่ิข้นั ตอนการเก็บช่อครามน้ํ จนไปถึงข้นั ตอนการสานพดั สาน
ประโยชน์ต่อสังคม
1.นาํ ไปใชเ้ พื่อพดั คลายความร้อน
2.นาํ ไปประยกุ ตใ์ ชก้ บการแสดงตา่ั งๆ เช่น ราํ พดั เป็ นตน้
3.นาํ ไปจาํ หน่าย เพื่อเป็ นรายไดเ้ สริม

4

บทท3่ี
อปกรณ์ู และวธิ ีการดาํ เนินการ

1.อปกรณ์ู
1.ไมไ้ ผ่
2.ตอไมไ้ ผ่
3.ผา้
4.กรรไกร

2.วิธกี ารดาํ เนินการ
1.ประชุมวางแผนการดาํ เนินงาน
2.ออกแบบพดั สาน
3.การประดิษฐ์อุปกรณ์ และทดสอบการใชง้ าน
ข้นั ตอนการประดิษฐ์

1.นาํ ตอกไปสาน แลว้ กนาํ มาตดั เป็ นรูปวงรี

ภาพท่1ี แสดงการนาํ ตอกไปสานและตดั พดั เป็ นรูปวงรี

5

2.นาํ ผา้ มาติดที่ขอบของพดั โดยใชก้ าวสองหนา้

ภาพท2่ี แสดงการนาํ ผา้ มาติดท่ีพดั โดยใชก้ าวสองหนา้ ติด
3.นาํ ไมไ้ ผท่ีเหลาและผากลางไวแ้ ลว้ ่ นาํ มาใสพดั ท่ีติดผา้ ไวแ้ ลว้ จากนนั ยดึ ไมใ้ หต้ ิดกบพดั

ภาพที่3แสดงการติดไมไ้ ผท่ีพดั โดยใชผ้ า้ มดั และใชก้ รรไกรตดั ส่วนเกินออก
4.ทดสอบการใชง้ านโดยการพดั

ภาพท4ี่ แสดงการทดสอบการใชง้ าน

6

บทท4ี่

ผลการดาํ เนินงาน

การจดั ทาํ โครงงานอาชีพเร่ืองพจูั ดกสานไมไ้ ผม่ ีวตั ถุประสงคเ์ พ่ือสงเสริมดา้ นภูมิปัญญาในเพ่ือทอ้ งถิ
อนุรักษก์ ารจกั สานไทยท่ีเป็ นเอกลกั ษณ์ของไทยไวเ้ พื่อใหเ้ กิดความรู้ความเขา้ ใจเก่ียวบการทาํ พดั สานมากยงัิ ข้่นึ
และคน้ ควา้ เร่ืองท่ีสนใจเกยวกบั การทาํ พดั สานเพอื่ ใหผ้ จู้ ดั ทาํ โครงงานสามารถนาํ มาประยกุ ตใ์ ชใ้ หเ้ ขา้ กบการ
เรียนรู้ของตนเองมากยงิ ข่ึซ่ึงมีผลการดาํ เนินงานโครงงาน้ ดงั นี

ผลการโครงงาน เรื่องพดั สาน

เร่ืองการทาํ พดั สานผูจ้ ดั ทาํ ไดเ้ ริ่มดาํ เนินงานตามข้นั ตอนการดาํ เนินงานที่เสนอในบทที่ 3 แลว้ นไดจ้ ากนั
นาํ เสนอหนา้ ชนั เรียนโดยท้งั ครูท่ีปรึกษา เพ่ือนๆในห้องเรียนไดเ้ ขา้ ไปมีสวนรวมในการจดั การเรียนรู้ โดย
แสดงความเห็นในเน้ือหาและรูปแบบของการนาํ เสนออยางหลากหลาย่ ซ่ึงทาํ ใหเ้ กิดการเรียนรู้และเป็ น
แหล่งเรียนรู้ในห้องเรียนไดอ้ ยางหลากหลาย่

7

บทท5่ี

สรป อภปิ รายผลการดาํ เนินการ

สรปผลการดําเนินการ
จากการดาํ เนินการโครงงานอาชีพ เร่ืองพดั จกั สานไมไ้ ผสรุปผลการทดลองตามวตั ถุประสงคด์ งั น้ี
1.ไดส้ ่งเสริมสินคา้ ของทอ้ งถิ่
2.ไดใ้ ชเ้ วลาวางใหเ้ กิ่ดประโยชน์
3.ไดป้ ระหยดั พลงั งานส่ิงแวดลอ้ ม
4.เป็ นแนวทางประกอบอาชีพหลกั หรืออาชีพเสริมตอไปในอนาคตและใหผ้ อู้ ื่นสามารถศึกษาและนาํ ไป

พฒั นาใหด้ ียงิ ข่ึ
อภปิ รายผลการดําเนินการ

เร่ืองการทาํ พดั จกั สานไมไ้ ผผ่ ูจ้ ดั ทาํ ไดเ้ ริ่มดาํ เนินงานตามข้นั ตอนการดาํ เนินงานท่ีเสนอในบทที่ 3 แลว้
จากนนั ไดน้ าํ เสนอหนา้ ช้นั เรียน โดยท้งั ครูที่ปรึกษา เพื่อนๆในหอ้ งเรียนไดเ้ ขา้ ไปมีสวนรวมในการจดั การ
เรียนรู้ โดยแสดงความเห็นในเน้ือหาและรูปแบบของการนาํ เสนออยางหลากหลาย่ ซ่ึงทาํ ใหเ้ กิดการเรียนรู้
และเป็ นแหลง่ เรียนรู้ในหอ้ งเรียนไดอ้ ยางหลากหลาย่
ข้อเสนอแนะ

1.ควรสานใหต้ อกอยชู ิดก่นั
ประโยชน์ที่ได้รับ

1.ไดร้ ับความรู้เก่ียวกบการทาํ พดั สาน
2.ไดน้ าํ มาใชจ้ ริงในเวลาที่ไมมีไฟฟ้ า
3.ไดป้ ระหยดั พลงั งานส่ิงแวดลอ้ ม
4.สามารถนาํ ไดจ้ าํ ยไดห่้ น

8

บรรณานกรม

วิกพเี ดีย การจกั สาน (ออนไลน)์ งที่มาแหล-https://th.wikipedia.org/wiki/การจกั สาน วนั ท่ีสืบคน้ ขอ้ มลู
27 สิงหาคม2563.

ประวตั ิความเป็ นมาของพดั จกั สานไมไ้ ผ(่ ออนไลน์)

แหลงที่มา-https://sites.google.com/site/umbella5501125314/reuxng-na-ru/khan-txn-kar-tha-phad-san
วนั ท่ีสืบคน้ ขอ้ มูล23ตุาคม2563.