มาตรฐานฝีมือแรงงาน

เอกสารประกอบการฝกึ อบรมผทู้ ดสอบมาตรฐานฝมี อื แรงงาน
หลกั สตู ร 6 ช่ัวโมง

สาขาชา่ งไฟฟา้ ภายในอาคาร ระดับ 1

เอกสารนใี้ ชส้ าหรับการอบรมพัฒนาผทู้ ดสอบมาตรฐานฝมี อื แรงงาน
ห้าม ดดั แปลง แก้ไข คดั ลอก หรอื เผยแพร่ก่อนได้รบั อนญุ าต

โดย
สานกั พฒั นามาตรฐานและทดสอบฝมี อื แรงงาน

กรมพฒั นาฝมี อื แรงงาน กระทรวงแรงงาน

1

เล่ม ๑๓๖ ตอนพเิ ศษ ๕๗ ง หน้า ๙ ๘ มีนาคม ๒๕๖๒
ราชกิจจานุเบกษา

ประกาศคณะกรรมการสง่ เสรมิ การพฒั นาฝมี ือแรงงาน

เรอ่ื ง มาตรฐานฝมี ือแรงงานแห่งชาติ สาขาอาชพี ชา่ งไฟฟา้ อเิ ล็กทรอนกิ ส์และคอมพวิ เตอร์
สาขาชา่ งไฟฟา้ ภายในอาคาร

อาศัยอานาจตามความในมาตรา ๒๒ วรรคหน่ึง แห่งพระราชบัญญัติส่งเสริมการพัฒนา
ฝีมือแรงงาน พ.ศ. ๒๕๔๕ และมาตรา 39 (3) แห่งพระราชบัญญตั ิส่งเสริมการพัฒนาฝีมอื แรงงาน
พ.ศ. 2545 ซึ่งแก้ไขเพ่ิมเติมโดยพระราชบัญญัติส่งเสริมการพัฒนาฝีมือแรงงาน (ฉบับท่ี 2)
พ.ศ. 2557 คณะกรรมการส่งเสริมการพัฒนาฝีมือแรงงาน โดยความเห็นชอบของรัฐมนตรีว่าการ
กระทรวงแรงงานออกประกาศไว้ ดงั ตอ่ ไปนี้

ข้อ ๑ ให้ยกเลิกประกาศคณะกรรมการส่งเสริมการพัฒนาฝีมือแรงงาน เร่ือง มาตรฐาน
ฝีมือแรงงานแหง่ ชาติ สาขาอาชพี ช่างไฟฟ้าภายในอาคาร ลงวันท่ี 2 ตุลาคม พ.ศ. ๒๕๕๒

ขอ้ 2 ในประกาศนี้สาขาอาชีพช่างไฟฟ้า อิเล็กทรอนิกส์และคอมพิวเตอร์ สาขาช่างไฟฟ้า
ภายในอาคาร หมายถึง ช่างซึ่งประกอบอาชีพในการทางาน สาหรับอุปกรณ์ไฟฟ้าและระบบไฟฟ้า
ขนาดแรงดันไฟฟ้ากระแสสลับไม่เกิน ๑,๐๐๐ โวลต์ หรือแรงดันไฟฟ้ากระแสตรงไม่เกิน ๑,๕๐๐ โวลต์

ภายในอาคารและภายนอกอาคารซึ่งต่อขยายจากมาตรพลังงานไฟฟ้าถงึ จุดจ่ายไฟฟ้าไม่วา่ จะติดตงั้ ถาวร
หรือชั่วคราว ไม่รวมถึงการเดินสายไฟฟ้าภายในเครื่องใช้ไฟฟ้า ดวงโคมไฟฟ้า มอเตอร์ไฟฟ้า
ตัวควบคุมไฟฟ้า ศูนยค์ วบคุมมอเตอรไ์ ฟฟ้า หรอื ภายในบรภิ ณั ฑ์ไฟฟ้าอ่นื ในทานองเดียวกนั

ขอ้ 3 มาตรฐานฝีมือแรงงานแห่งชาติ สาขาอาชีพช่างไฟฟ้า อิเล็กทรอนิกส์และคอมพิวเตอร์
สาขาช่างไฟฟา้ ภายในอาคาร แบง่ ออกเป็น ๓ ระดบั ดงั ตอ่ ไปนี้

3.๑ ระดับ ๑ หมายถึง ช่างซึ่งประกอบอาชีพโดยมีความรู้ความสามารถ และ
ทัศนคติในการทางานตามข้อ 2 ได้อย่างปลอดภัยเบ้ืองต้น ในการใช้ การดูแลรักษา การอ่าน
สัญลักษณ์และแผนภาพทางไฟฟา้ การแกป้ ญั หาขัดขอ้ ง การเลอื ก การตดิ ต้งั และการพสิ จู นย์ นื ยนั

3.๒ ระดับ ๒ หมายถึง ช่างซ่ึงประกอบอาชีพโดยมีความรู้ความสามารถ และ
ทัศนคติในการทางานตามข้อ 2 ได้อย่างปลอดภัย ในการใช้ การดูแลรักษา การอ่านสัญลักษณ์
และแผนภาพทางไฟฟ้า การแกป้ ัญหาขัดขอ้ ง การเลอื ก การตดิ ตัง้ และการพสิ จู นย์ ืนยนั

3.๓ ระดับ ๓ หมายถึง ช่างซึ่งประกอบอาชีพโดยมีความรู้ความสามารถ และ

ทัศนคติในการทางานตามข้อ 2 ได้อย่างปลอดภัย ในการใช้ การดูแลรักษา การอ่านสัญลักษณ์
และแผนภาพทางไฟฟ้า การแก้ปัญหาขัดข้อง การเลือก การติดต้งั การพสิ จู นย์ นื ยนั และการประมาณราคา

ขอ้ 4 ข้อกาหนดทางวิชาการมาตรฐานฝีมือที่ใช้เป็นเกณฑ์วัดความรู้ ความเข้าใจ
ความสามารถ และทัศนคติในการทางานของผู้ประกอบอาชีพในสาขาอาชีพช่างไฟฟ้า อิเล็กทรอนิกส์
และคอมพิวเตอร์ สาขาชา่ งไฟฟา้ ภายในอาคาร ใหเ้ ปน็ ดังต่อไปน้ี

4.1 มาตรฐานฝมี ือแรงงานแห่งชาติ ระดบั ๑ ไดแ้ ก่

2

เล่ม ๑๓๖ ตอนพเิ ศษ ๕๗ ง หน้า ๑๐ ๘ มีนาคม ๒๕๖๒
ราชกจิ จานุเบกษา

4.๑.1 ความรู้ ความเข้าใจ ประกอบด้วย ขอบเขตความรู้ ความเข้าใจ
ในเร่อื ง ดงั ต่อไปน้ี

4.๑.๑.1 ความปลอดภยั ในการปฏบิ ตั ิงานทางไฟฟ้าเบ้ืองตน้
(๑) การใช้และการดแู ลรักษาอุปกรณ์คุ้มครองความปลอดภัย

สว่ นบุคคลเบ้อื งตน้
(๒) การปอ้ งกันอันตรายจากไฟฟา้ เบ้อื งต้น
(๓) การปฐมพยาบาลผู้ถูกช็อกไฟฟ้า (ไฟฟ้าดูด) หรือ

ได้รบั อุบตั ิเหตุเบอ้ื งต้น

(๔) สญั ลักษณค์ วามปลอดภัยเบอื้ งตน้
4.๑.1.๒ การใช้และการดูแลรักษาเครื่องมือช่างไฟฟ้าเบ้ืองต้น เช่น
กระเป๋าเคร่ืองมือชนิดคาดเอว กรรไกรตัดสายไฟฟ้า เทปวัดระยะ ระดับน้า ไขควง ประแจ ดินสอช่าง
ตะไบ ฉากเหลก็ เหลก็ นาศนู ย์ เลื่อยเหลก็ ค้อนช่างไฟฟ้า มดี ตัดท่อ มีดปอกสายไฟฟ้า คีมช่างไฟฟ้า
คีมตัดท่อพีวีซีแข็ง คีมย้าปลายสายไฟฟ้า สว่านไฟฟ้าแบบมือถือชนิดไร้สายหรือชนิดโรตารี และดอกสว่าน
ใช้ในงานเจาะไม้ งานเจาะโลหะ และงานเจาะคอนกรีต บันไดอลูมิเนียม มัลติมิเตอร์ แคลมป์มเิ ตอร์
เคร่ืองวัดฉนวน (Insulation Tester) เครื่องวัดความต้านทานดิน (Earth Resistance Tester)
เคร่ืองชี้บอกลาดับเฟส (Phase Sequence Indicator) ชุดสายพ่วงตามมอก. 2432 เต้ารับหยิบยก
ได้ตามมอก. 166 เคร่อื งมอื ช่วยรอ้ ยสายไฟฟ้า (เช่น Fish Tape)

4.๑.1.๓ การทางานของเครอื่ งวัดทางไฟฟา้
(๑) โวลตม์ เิ ตอร์
(๒) แอมแปรม์ เิ ตอร์

(๓) โอห์มมเิ ตอร์
4.๑.1.๔ การอ่านสัญลกั ษณแ์ ละแผนภาพทางไฟฟ้าเบ้อื งตน้ สาหรบั อาคาร
ทอ่ี ย่อู าศัยขนาดเล็ก
4.๑.1.๕ การพันเทปใช้ในงานไฟฟา้ ชนดิ พวี ซี ีตามมอก. 386

4.๑.1.๖ การเดินสายไฟฟ้าด้วยเข็มขดั รัดสาย
4.๑.1.๗ การเดินท่อร้อยสาย อโลหะหรือพีวีซีแข็งตามมอก. 216

เบอ้ื งตน้
4.๑.1.๘ การเดินถาดเคเบิล (รางเคเบิล) (Cable Tray) อโลหะ

หรือพวี ซี แี ขง็ เบื้องต้น
4.๑.1.๙ การเลอื กและการติดต้ังอุปกรณ์ไฟฟา้ เบอ้ื งตน้
(๑) สวติ ช์ไฟฟา้ ตามมอก. 824
(๒) เต้ารบั ไฟฟา้ ตามมอก. 166

3

เล่ม ๑๓๖ ตอนพเิ ศษ ๕๗ ง หน้า ๑๑ ๘ มีนาคม ๒๕๖๒
ราชกิจจานเุ บกษา

(๓) ดวงโคมไฟฟา้ ตามมอก. 902 และมอก. 2624
(๔) หลอดไสท้ ังสเตนตามมอก. 4

(๕) หลอดแฮโลเจน (Halogen Lamp)
(๖) หลอดฟลูออเรสเซนซ์
(๗) หลอดบัลลาสต์ในตวั และหลอดบัลลาสตน์ อกตวั
(๘) ตวั หร่ีไฟฟา้ (Dimmer)
(๙) กลอ่ งตดิ ต้งั (Mounting Box)
(๑๐) แผงติดต้ัง (Mounting Panel) ในตู้ไฟฟ้า (Assambly)
ตามมอก. 1436
(๑๑) ตูไ้ ฟฟ้าตามมอก. 1436

(๑๒) เซอรค์ ติ เบรกเกอร์และฟิวส์
(๑๓) อุปกรณ์กระแสตกค้าง (RCD : Residual Current
Device หรอื GFCI : Ground–Fault Circuit-Interrupter)
(๑๔) เครื่องตัดวงจรกระแสเหลือแบบมีอุปกรณ์ป้องกัน
กระแสเกิน (RCBO : Residual Current Operated Circuit-Breaker With Integral Overcurrent
Protection) ตามมอก. 909 และเครื่องตัดวงจรใช้กระแสเหลือแบบไม่มีอุปกรณ์ป้องกันกระแสเกิน

( RCCB : Residual Current Operated Circuit- Breaker Without Integral Overcurrent
Protection) ตามมอก. 2425

4.๑.1.๑๐ การกาหนดรหัสชนิดของสายไฟฟ้าและสีฉนวนของสายไฟฟ้า
ตามมอก. 11 เล่ม 1 เบื้องต้น ตัวนาไฟฟ้าของสายไฟฟ้าหุ้มฉนวนตามมอก. 2427 ตัวนาแท่ง

(Busbar) ตัวตา้ นทาน ตวั เก็บประจุ และตัวเหนย่ี วนา
4.๑.1.๑๑ การติดตั้งดนิ ตาม IEC 60364 เบอื้ งตน้

(๑) อิเล็กโทรดดนิ (Earth Electrode) หรือหลกั ดิน
(๒) ตัวนาต่อกับดิน (Earthing Conductor) หรือสายดิน
และตวั นาปอ้ งกนั (PE : Protective Conductor)
(๓) ขั้วต่อต่อกบั ดินประธาน (Main Earthing Terminal)
4.๑.1.๑๒ ระบบไฟฟ้า ๒๓๐ โวลต์ ๑ เฟส ๒ สาย
4.๑.1.๑๓ การแกป้ ัญหาขัดขอ้ งของระบบไฟฟ้าเบือ้ งต้น
4.๑.1.๑๔ การติดต้ังทางไฟฟา้ เบือ้ งตน้
4.๑.1.๑๕ การพิสูจนย์ ืนยันตาม IEC 60364 เบ้ืองตน้

(๑) การตรวจพนิ จิ (Inspection)
(๒) การทดสอบ (Testing)

4

เล่ม ๑๓๖ ตอนพเิ ศษ ๕๗ ง หน้า ๑๒ ๘ มีนาคม ๒๕๖๒
ราชกิจจานุเบกษา

(๓) การรายงาน (Reporting)
4.1.๒ ความสามารถ ประกอบด้วย ขอบเขตความสามารถในการปฏบิ ตั ิงาน
ดงั ต่อไปน้ี

4.1.๒.๑ ปฏบิ ตั งิ านทางไฟฟา้ ดว้ ยความปลอดภัยเบื้องตน้
(๑) ใช้และดูแลรักษาอุปกรณ์คุ้มครองความปลอดภัย

สว่ นบุคคลเบอื้ งต้น เช่น แว่นตา ถุงมือ หมวกนริ ภัยช้นั คณุ ภาพ A ตามมอก. 368 รองเท้าหนังนิรภัยตาม
มอก. 523 ปลก๊ั ลดเสยี งตามมอก. 2575 เล่ม ๑

(๒) แตง่ กายเหมาะสมและปลอดภยั

4.1.๒.๒ ใชแ้ ละดูแลรักษาเคร่อื งมือชา่ งไฟฟ้าตามข้อ 4.1.๑.๒
4.1.๒.๓ ใชแ้ ละดูแลรักษาเครอื่ งวดั ทางไฟฟา้ ตามขอ้ 4.1.๑.๓
4.1.๒.๔ รอ้ ยสายไฟฟา้ ในทอ่ ร้อยสาย เบื้องต้น
4.1.๒.๕ ต่อสายไฟฟา้ เบอื้ งต้น

(๑) ตอ่ ตัวนากับตวั นา
(๒) ตอ่ ตวั นากบั ข้วั ต่อ (Terminal)
(๓) พันเทปใช้ในงานไฟฟ้า เช่น ชนดิ พีวีซตี ามมอก. 386

4.1.๒.๖ เดินสายไฟฟา้ ด้วยเขม็ ขัดรดั สาย
4.1.๒.๗ เดนิ ท่อร้อยสาย อโลหะหรือพีวซี แี ขง็ เบื้องต้น
4.1.๒.๘ เดินถาดเคเบลิ (รางเคเบิล) อโลหะหรอื พวี ซี ีแขง็ เบือ้ งต้น
4.1.๒.๙ เลอื กและติดต้ังอุปกรณไ์ ฟฟ้าตามขอ้ 4.๑.1.๙
4.1.๒.๑๐ แกป้ ัญหาขัดข้องของระบบไฟฟ้าเบอื้ งตน้
4.1.๒.๑๑ พสิ จู น์ยืนยันตาม IEC 60364 เบ้ืองต้น

(๑) ตรวจพินิจ
(๒) ทดสอบ
(๓) รายงาน
4.1.๓ ทัศนคติ ประกอบด้วย การปฏิบัติงานด้วยการจัดการอาชีวอนามัย
และความปลอดภัย การแต่งกายเหมาะสม การปฏิบัตงิ านมกี ารวางแผนท่ีดี การใช้เครือ่ งมือช่างไฟฟา้
ถูกต้องตามลักษณะงานและการดูแลรักษา การคานึงในการใช้วสั ดุถกู ต้องและประหยัด การรักษาเวลา
ในการปฏบิ ัติงาน ความมีวินยั ความซอื่ สัตย์ การประสานงานที่ดี การรักษาความสะอาดเมื่อเสรจ็ งาน
มีจรรยาบรรณแห่งวิชาชีพและความภูมใิ จในงานอาชพี
4.2 มาตรฐานฝมี อื แรงงานแห่งชาติ ระดบั 2 ไดแ้ ก่
4.2.1 ความรู้ ความเข้าใจ ประกอบด้วย ขอบเขตความรู้ ความเข้าใจ
ในเร่อื ง ดงั ต่อไปนี้

5

เล่ม ๑๓๖ ตอนพิเศษ ๕๗ ง หน้า ๑๓ ๘ มีนาคม ๒๕๖๒
ราชกิจจานเุ บกษา

4.2.๑.1 ความปลอดภัยในการปฏบิ ตั งิ านทางไฟฟา้
(๑) การชี้แนะในการใช้อุปกรณ์คุ้มครองความปลอดภัย

สว่ นบุคคล
(๒) การป้องกนั อนั ตรายจากไฟฟา้
(๓) การปฐมพยาบาลผู้ถูกช็อกไฟฟ้า (ไฟฟ้าดูด) หรือ

ไดร้ บั อบุ ัตเิ หตุ
(๔) สญั ลักษณค์ วามปลอดภัย
(๕) การทางานในทส่ี ูง เชน่ บนั ได นั่งรา้ น

(๖) การเกิดและการระงับอัคคีภัยเบ้ืองต้น เช่น การใช้
เครอ่ื งดบั เพลิงยกห้วิ : คารบ์ อนไดออกไซดต์ ามมอก. 881 หรอื ผงเคมีแห้งตามมอก. 332

4.2.1.๒ การใช้และการดูแลรักษาเครื่องมือช่างไฟฟ้าเบ้ืองต้น เช่น
กระเป๋าเครื่องมือชนิดคาดเอว กรรไกรตัดสายไฟฟ้า เทปวัดระยะ ระดับน้า ไขควง ประแจ ดินสอช่าง
ตะไบ ฉากเหล็ก เหลก็ นาศนู ย์ เลอ่ื ยเหลก็ คอ้ นชา่ งไฟฟ้า มดี ตดั ท่อ มดี ปอกสายไฟฟ้า คมี ช่างไฟฟ้า
คีมตัดท่อพีวีซีแข็ง คีมย้าปลายสายไฟฟ้า สว่านไฟฟ้าแบบมือถือชนิดไร้สายหรือชนิดโรตารี และดอกสว่าน
ใช้ในงานเจาะไม้ งานเจาะโลหะ และงานเจาะคอนกรตี บันไดอลูมิเนียม มัลติมิเตอร์ แคลมป์มิเตอร์
เครื่องวัดฉนวน เครื่องวัดความต้านทานดิน เคร่ืองช้ีบอกลาดับเฟส ชุดสายพ่วงตามมอก. 2432
เตา้ รบั หยบิ ยกได้ตามมอก. 166 เคร่ืองมือชว่ ยรอ้ ยสายไฟฟ้า (เช่น Fish Tape)

4.2.1.๓ การทางานของเครือ่ งวัดทางไฟฟา้
(๑) เครือ่ งวดั ฉนวน
(๒) เครอ่ื งวดั ความตา้ นทานดนิ

(๓) เคร่อื งชบ้ี อกลาดบั เฟส
(๔) มาตรพลังงานไฟฟ้ากระแสสลับ มาตรกลไฟฟ้าวัตต์-
ชวั่ โมงตามมอก. 2336 และมาตรอเิ ลก็ ทรอนกิ ส์ตามมอก. 1030

4.2.1.๔ การอ่านสัญลักษณ์และแผนภาพทางไฟฟ้า สาหรับอาคาร
ที่อยอู่ าศัย

4.2.1.๕ การใช้งานของสายไฟฟา้ หุม้ ฉนวนพวี ีซีตามมอก. 11

4.2.1.๖ การรอ้ ยสายไฟฟา้ ในทอ่ รอ้ ยสาย
4.2.1.๗ ชนิด ขนาด และคุณสมบัตใิ นการเดินทอ่ รอ้ ยสาย

(๑) ท่อเหล็กกล้าเคลือบสังกะสีสาหรับใช้ร้อยสายไฟฟ้า
EMT IMC RSC ตามมอก. 770

(๒) ท่อเหล็กกล้าอ่อนเคลือบสังกะสสี าหรับร้อยสายไฟฟ้า
ตามมอก. 2133

6

เล่ม ๑๓๖ ตอนพิเศษ ๕๗ ง หน้า ๑๔ ๘ มีนาคม ๒๕๖๒
ราชกิจจานเุ บกษา

(๓) ท่อพีวีซีแข็งสาหรับใช้ร้อยสายไฟฟ้าและสายโทรศัพท์
ตาม มอก. 216

(๔) ทอ่ พีอี (PE)
4.2.1.๘ การต่อสายไฟฟา้

(๑) ตัวนากับตัวนา
(๒) ตวั นากับข้วั ต่อ
(๓) อปุ กรณ์ฉนวนกับจุดต่อสาย เชน่ ตวั ตอ่ แบบแปน้ เกลยี ว
(Wire Nut Connector)

4.2.1.๙ การเลอื กและการติดตั้งอปุ กรณ์ไฟฟา้
(๑) สวติ ชไ์ ฟฟ้าตามมอก. 824 และสวิตช์แสงแดด
(๒) เตา้ รับไฟฟา้ ตามมอก. 166
(๓) ดวงโคมไฟฟา้ ตามมอก. 902 และมอก. 2624
(๔) หลอดไส้ทงั สเตนตามมอก. 4

(๕) หลอดแฮโลเจน
(๖) หลอดฟลอู อเรสเซนซ์
(๗) หลอดบัลลาสตใ์ นตัวและหลอดบัลลาสตน์ อกตวั
(๘) ตัวหรีไ่ ฟฟา้
(๙) กลอ่ งติดตั้งฝังเรียบ (Flush-Mounting Box)
(๑๐) แผงติดต้งั ในตู้ไฟฟา้ ตามมอก. 1436
(๑๑) ตไู้ ฟฟ้าตามมอก. 1436

(๑๒) เซอรค์ ติ เบรกเกอรแ์ ละฟิวส์
(๑๓) อปุ กรณก์ ระแสตกคา้ ง (RCD หรอื GFCI)
(๑๔) เครื่องตัดวงจรกระแสเหลือแบบมีอุปกรณ์ป้องกัน
กระแสเกนิ (RCBO) ตามมอก. 909 และเครือ่ งตดั วงจรใชก้ ระแสเหลอื แบบไมม่ ีอปุ กรณป์ อ้ งกันกระแส
เกนิ (RCCB) ตามมอก. 2425

(๑๕) มอเตอร์ ๑ เฟส และ ๓ เฟส เบ้ืองตน้
(๑๖) เครอ่ื งจกั รกลไฟฟา้ เบ้ืองตน้
4.2.1.๑๐ การกาหนดรหัสชนิดของสายไฟฟ้าตามมอก. 11 เล่ม ๑
ตัวนาไฟฟ้าของสายไฟฟ้าหุ้มฉนวนตามมอก. 2427 ตัวนาแท่ง ตัวต้านทาน ตัวเก็บประจุ

และตัวเหนี่ยวนา
4.2.1.๑๑ การตดิ ตง้ั ดนิ ตาม IEC 60364

(๑) อิเลก็ โทรดดนิ หรือ หลกั ดิน

7

เล่ม ๑๓๖ ตอนพิเศษ ๕๗ ง หน้า ๑๕ ๘ มนี าคม ๒๕๖๒
ราชกจิ จานเุ บกษา

(๒) ตวั นาตอ่ กบั ดนิ หรือสายดนิ และตวั นาปอ้ งกนั
(๓) ขั้วตอ่ ตอ่ กับดนิ ประธาน
4.2.1.๑๒ ระบบไฟฟ้าแรงต่า
(๑) ๒๓๐ โวลต์ ๑ เฟส ๒ สาย
(๒) ๒๓๐/๔๐๐ โวลต์ ๓ เฟส ๔ สาย
4.2.1.๑๓ การแกป้ ัญหาขดั ข้องของระบบไฟฟ้า
4.2.1.๑๔ การตดิ ตั้งทางไฟฟา้
4.2.1.๑๕ การพสิ จู นย์ นื ยันตาม IEC 60364

(๑) การตรวจพนิ ิจ
(๒) การทดสอบ
(๓) การรายงาน
4.2.๒ ความสามารถ ประกอบดว้ ย ขอบเขตความสามารถในการปฏบิ ตั งิ าน
ดังตอ่ ไปน้ี
4.2.2.๑ ปฏบิ ตั งิ านทางไฟฟา้ ด้วยความปลอดภยั
(๑) ใช้และดูแลรักษาอุปกรณ์คุ้มครองความปลอดภัย
สว่ นบุคคล
(๒) ปอ้ งกนั อันตรายจากไฟฟา้
(๓) ปฐมพยาบาลผู้ถูกช็อกไฟฟ้า (ไฟฟ้าดูด) หรือได้รับ
อุบตั เิ หตุ
(๔) ใชส้ ญั ลักษณ์ความปลอดภัย

(๕) ทางานในทสี่ ูง เช่น บันได น่งั ร้าน
(๖) แต่งกายเหมาะสมและปลอดภัย
4.2.2.๒ ใชแ้ ละดแู ลรักษาเครอื่ งมือชา่ งไฟฟ้าตามขอ้ 4.2.1.๒
4.2.2.๓ ใช้และดูแลรกั ษาเครอื่ งวดั ทางไฟฟา้ ตามขอ้ 4.2.1.๓
4.2.2.๔ ร้อยสายไฟฟา้ ในท่อร้อยสาย
4.2.2.๕ ตอ่ สายไฟฟ้า
(๑) ตอ่ ตัวนากับตวั นา
(๒) ตอ่ ตวั นากบั ข้วั ตอ่
(๓) ใชอ้ ปุ กรณ์ฉนวนกับจุดต่อสาย เชน่ ตวั ตอ่ แบบแปน้ เกลยี ว
4.2.2.๖ เลือก ชนิด ขนาด สายไฟฟา้ ให้สัมพนั ธก์ ับวธิ ขี องการเดิน
สายไฟฟ้าและตัวนาแทง่ เชน่ ในทอ่ ร้อยสาย ในถาดเคเบลิ (รางเคเบิล) บนลกู ถ้วยไฟฟา้ บนพืน้ ผวิ
4.2.2.๗ เดนิ ทอ่ ร้อยสาย

8

เล่ม ๑๓๖ ตอนพเิ ศษ ๕๗ ง หน้า ๑๖ ๘ มนี าคม ๒๕๖๒
ราชกิจจานเุ บกษา

(๑) ท่อเหล็กกล้าเคลือบสังกะสีสาหรับใช้ร้อยสายไฟฟ้า
EMT IMC RSC ตามมอก. 770

(๒) ท่อเหล็กกล้าอ่อนเคลือบสังกะสสี าหรับร้อยสายไฟฟ้า
ตามมอก. 2133

(๓) ท่อพีวีซีแข็งสาหรบั ใชร้ ้อยสายไฟฟ้าและสายโทรศพั ท์
ตามมอก. 216

(๔) ท่อพอี ี (PE)
4.2.2.๘ เดนิ ถาดเคเบลิ (รางเคเบลิ ) อโลหะหรือพีวีซีแข็ง

4.2.2.๙ เลอื กและตดิ ต้ังอุปกรณไ์ ฟฟ้าตามขอ้ 4.2.1.๙
4.2.2.๑๐ แกป้ ญั หาขัดขอ้ งของระบบไฟฟ้า
4.2.2.๑๑ พสิ จู น์ยืนยันตาม IEC 60364

(๑) ตรวจพนิ จิ
(๒) ทดสอบ
(๓) รายงาน
4.2.3 ทัศนคติ ประกอบด้วย การปฏิบัติงานด้วยการจัดการอาชีวอนามัย
และความปลอดภัย การแต่งกายเหมาะสม การปฏิบตั ิงานมีการวางแผนท่ีดี การใช้เคร่ืองมือช่างไฟฟ้าถกู ต้อง
ตามลักษณะงานและการดูแลรักษา การคานึงในการใช้วัสดุถูกต้องและประหยัด การรักษาเวลาในการ
ปฏิบัติงาน ความมีวินัย ความซื่อสัตย์ การประสานงานท่ีดี การรักษาความสะอาดเมื่อเสร็จงาน
มีจรรยาบรรณแห่งวิชาชีพและความภูมิใจในงานอาชีพ แนวความคิดในการแก้ปัญหาขัดข้องในการ
ปฏิบัติงาน การให้คาแนะนาแกผ่ ้ทู ่ีอยใู่ นความรับผิดชอบ การพัฒนาความรูต้ นเองและการตดั สนิ ใจ

4.3 มาตรฐานฝีมือแรงงานแห่งชาติ ระดับ 3 ได้แก่
4.3.1 ความรู้ ความเข้าใจ ประกอบด้วย ขอบเขตความรู้ ความเข้าใจในเรื่อง

ดงั ต่อไปน้ี
4.3.1.๑ ความปลอดภัยในการปฏิบัติงานทางไฟฟา้
(๑) การชี้แนะในการใช้อุปกรณ์คุ้มครองความปลอดภัย

สว่ นบุคคล
(๒) การปอ้ งกันอนั ตรายจากไฟฟา้
(๓) การปฐมพยาบาลผู้ถูกช็อกไฟฟ้า (ไฟฟ้าดูด) หรือ

ไดร้ บั อบุ ตั ิเหตุ
(๔) สัญลักษณค์ วามปลอดภัย
(๕) การทางานในท่สี ูง เช่น บันได นั่งรา้ น

9

เล่ม ๑๓๖ ตอนพิเศษ ๕๗ ง หน้า ๑๗ ๘ มีนาคม ๒๕๖๒
ราชกิจจานุเบกษา

(๖) การเกิดและการระงับอัคคีภัย เช่น การใช้เคร่ือง
ดับเพลิงยกหว้ิ : คารบ์ อนไดออกไซดต์ ามมอก. 881 หรือผงเคมีแหง้ ตามมอก. 332

4.3.1.๒ การใช้และการดแู ลรักษาเคร่ืองมือชา่ งไฟฟ้า เชน่ เครอื่ งวัดฉนวน
เครื่องวัดความต้านทานดนิ เคร่อื งมอื ชว่ ยรอ้ ยสายไฟฟ้า (เชน่ Fish Tape) เครอ่ื งวดั อณุ หภมู ิ

4.3.1.๓ การทางานของเคร่อื งวัดทางไฟฟา้
(๑) เครือ่ งวัดฉนวน
(๒) เครอื่ งวัดความต้านทานดนิ
(๓) เครอ่ื งวัดอณุ หภมู ิ

4.3.1.๔ การอ่านสัญลักษณ์และแผนภาพทางไฟฟา้ สาหรบั อาคารทว่ั ไป
4.3.1.๕ การใชง้ านของสายไฟฟา้ หุ้มฉนวนพีวซิ ีตามมอก. 11

4.3.1.๖ การรอ้ ยสายไฟฟ้าในทอ่ ร้อยสาย
4.3.1.๗ ชนิด ขนาด และคุณสมบัติในการเดินท่อร้อยสายและถาดเคเบิล
(รางเคเบิล)
4.3.1.๘ การต่อสายไฟฟ้า
4.3.1.๙ การเลอื กและการตดิ ตัง้ อปุ กรณ์ไฟฟา้

(๑) ตัวนาแทง่
(๒) เต้าเสียบไฟฟ้าและเต้ารับไฟฟ้าสาหรับใช้ในงาน
อตุ สาหกรรมตามมอก. 1234

(๓) อุปกรณ์ช่วยเคร่ืองวัดทางไฟฟ้า เช่น หม้อแปลงกระแส
(C.T. : Current Transformer) หมอ้ แปลงแรงดัน (V.T. : Voltage Transformer)

(๔) ต้ไู ฟฟ้าตามมอก. 1436

(๕) เซอร์คิตเบรกเกอร์และฟวิ ส์
(๖) อุปกรณค์ วบคมุ มอเตอรใ์ นตู้ควบคมุ มอเตอร์

(ก) การจัดวางอุปกรณไ์ ฟฟา้ ในต้คู วบคมุ มอเตอร์
(ข) การปรบั คา่ รีเลยป์ อ้ งกัน
(ค) การเดนิ สายไฟฟ้าในตู้ควบคุมมอเตอร์
(ง) การแก้ปัญหาขดั ขอ้ งของระบบควบคมุ มอเตอร์
(จ) การต่อวงจรเรม่ิ เดินเคร่อื งโดยตรง
(ฉ) การตอ่ วงจรกลบั ทศิ ทางหมุน
(ช) การต่อวงจรสตาร์ - เดลตา
(ซ) การตอ่ วงจรป้องกันมอเตอร์
(๗) มอเตอร์ ๑ เฟส และ ๓ เฟส

10

เล่ม ๑๓๖ ตอนพเิ ศษ ๕๗ ง หน้า ๑๘ ๘ มีนาคม ๒๕๖๒
ราชกิจจานเุ บกษา

และสวิตซไ์ ฟฟ้าถ่ายโอน (๘) เครื่องจักรกลไฟฟ้า
ไฟฟ้ากาลัง (๙) ชุดกาเนดิ ไฟฟ้าแรงต่า (Low-Voltage Generating Set)
เบอ้ื งต้น
(๑๐) หมอ้ แปลงไฟฟา้ กาลังตามมอก. 384 เบ้ืองตน้
สาหรบั ประเทศไทย (ก) การทางานของหมอ้ แปลงไฟฟา้ กาลัง
(ข) หมอ้ แปลงไฟฟ้ากาลงั ๑ เฟส และ ๓ เฟส
(ค) การเลือกขนาดของหม้อแปลงไฟฟ้ากาลัง
(ง) การตดิ ต้งั หมอ้ แปลงไฟฟา้ กาลัง
(จ) การตรวจสอบและการบารุงรักษาหม้อแปลง

(๑๑) กับดักเสริ ์จ (Surge Arrester)
(๑๒) ระบบสัญญาณเตอื นอคั คภี ัย (Fire Alarm System)

4.3.1.๑๐ การกาหนดรหสั ชนิดของสายไฟฟ้าตามมอก. 11 เลม่ ๑
4.3.1.๑๑ การตดิ ตงั้ ดนิ ตาม IEC 60364

(๑) อเิ ล็กโทรดดิน หรือ หลกั ดิน
(๒) ตวั นาตอ่ กบั ดินหรอื สายดนิ และตัวนาป้องกนั
(๓) ขั้วต่อตอ่ กบั ดนิ ประธาน
4.3.1.๑๒ ระบบไฟฟ้าแรงต่า
(๑) ๒๓๐ โวลต์ ๑ เฟส ๒ สาย
(๒) ๒๓๐/๔๐๐ โวลต์ ๓ เฟส ๔ สาย
4.3.1.๑๓ การแก้ปัญหาขดั ข้องของระบบไฟฟ้า
4.3.1.๑๔ การติดตง้ั ทางไฟฟา้ การแก้ตวั ประกอบกาลัง และระบบไฟฟา้

4.3.1.๑๕ การพสิ ูจน์ยนื ยนั ตาม IEC 60364
(๑) การตรวจพนิ ิจ
(๒) การทดสอบ
(๓) การรายงาน

11

เล่ม ๑๓๖ ตอนพิเศษ ๕๗ ง หน้า ๑๙ ๘ มีนาคม ๒๕๖๒
ราชกิจจานเุ บกษา

4.3.1.๑๖ การจัดทารายการวัสดุพร้อมประมาณราคาจากแผนภาพ
(BOQ : Bill Of Quantity)

4.3.๒ ความสามารถ ประกอบดว้ ย ขอบเขตความสามารถในการปฏิบตั ิงาน
ดงั ต่อไปน้ี

4.3.2.๑ ปฏบิ ตั ิงานทางไฟฟา้ ดว้ ยความปลอดภัย
(๑) ใช้และดูแลรักษาอุปกรณ์คุ้มครองความปลอดภัย

สว่ นบุคคล
(๒) ปอ้ งกันอนั ตรายจากไฟฟา้
(๓) ปฐมพยาบาลผู้ถูกช็อกไฟฟ้า (ไฟฟ้าดูด) หรือได้รับ

อุบตั ิเหตุ
(๔) ใช้สญั ลกั ษณค์ วามปลอดภัย
(๕) ทางานในทส่ี งู เชน่ บนั ได นง่ั รา้ น
(๖) แตง่ กายเหมาะสมและปลอดภัย
(๗) ระงับอัคคีภัย เช่น ใช้เครื่องดับเพลิงยกห้ิว :

คาร์บอนไดออกไซด์ตามมอก. 881 หรอื ผงเคมีแหง้ ตามมอก. 332
4.3.2.๒ ใชแ้ ละดแู ลรกั ษาเครื่องมอื ชา่ งไฟฟ้าตามขอ้ 4.3.1.๒
4.3.2.๓ ใชแ้ ละดูแลรกั ษาเครอ่ื งวัดทางไฟฟ้าตามขอ้ 4.3.1.๓
4.3.2.๔ ร้อยสายไฟฟ้าในทอ่ รอ้ ยสาย
4.3.2.๕ ต่อสายไฟฟ้า
4.3.2.๖ เลอื ก ชนิด ขนาด สายไฟฟ้าใหส้ มั พนั ธก์ ับวิธขี องการเดิน

สายไฟฟา้ และตวั นาแท่ง เช่น ในทอ่ ร้อยสาย ในถาดเคเบลิ (รางเคเบลิ ) บนลกู ถว้ ยไฟฟ้า บนพน้ื ผิว
4.3.2.๗ เดนิ ท่อรอ้ ยสาย
4.3.2.๘ เดินถาดเคเบิล (รางเคเบิล)
4.3.2.๙ เลือกและตดิ ตง้ั อปุ กรณไ์ ฟฟ้าตามข้อ 4.3.1.๙
4.3.2.๑๐ แก้ปัญหาขัดข้องของระบบไฟฟา้
4.3.2.๑๑ พสิ ูจนย์ นื ยันตาม IEC 60364
(๑) ตรวจพินจิ
(๒) ทดสอบ
(๓) รายงาน

12

เล่ม ๑๓๖ ตอนพิเศษ ๕๗ ง หน้า ๒๐ ๘ มนี าคม ๒๕๖๒
ราชกิจจานเุ บกษา

4.3.3 ทัศนคติ ประกอบด้วย การปฏิบัติงานด้วยการจัดการอาชีวอนามัย
และความปลอดภัย การแต่งกายเหมาะสม การปฏิบัตงิ านมกี ารวางแผนท่ีดี การใช้เคร่อื งมือช่างไฟฟ้า
ถูกต้องตามลักษณะงานและการดแู ลรักษา การคานึงในการใช้วสั ดุถกู ต้องและประหยัด การรักษาเวลา
ในการปฏิบัติงาน ความมวี นิ ัย ความซอ่ื สตั ย์ การประสานงานท่ีดี การรกั ษาความสะอาดเมือ่ เสรจ็ งาน
มีจรรยาบรรณแห่งวิชาชีพและความภูมิใจในงานอาชีพ แนวความคิดในการแก้ปัญหาขัดข้องในการ
ปฏิบัติงาน การให้คาแนะนาแก่ผู้ที่อยู่ในความรับผิดชอบ การพัฒนาความรู้ตนเองและการตัดสินใจ
การวิเคราะหแ์ ละการวางแผน

ประกาศ ณ วนั ที่ 25 ธนั วาคม พ.ศ. ๒๕๖1
จรินทร์ จักกะพาก
ปลดั กระทรวงแรงงาน

ประธานกรรมการส่งเสริมการพฒั นาฝมี ือแรงงาน

13

เล่ม ๑๓๖ ตอนพเิ ศษ ๕๗ ง หน้า ๒๑ ๘ มีนาคม ๒๕๖๒
ราชกิจจานเุ บกษา

ประกาศคณะกรรมการสง่ เสริมการพฒั นาฝีมือแรงงาน

เรอ่ื ง คุณสมบตั ขิ องผเู้ ขา้ รบั การทดสอบ สาขาอาชพี ชา่ งไฟฟา้ อิเลก็ ทรอนกิ สแ์ ละคอมพวิ เตอร์
สาขาชา่ งไฟฟ้าภายในอาคาร

อาศัยอานาจตามความในมาตรา ๒๒ วรรคสาม แห่งพระราชบัญญัติส่งเสริมการพัฒนา
ฝีมือแรงงาน พ.ศ. ๒๕๔๕ และมาตรา 39 (3) แห่งพระราชบัญญตั ิส่งเสริมการพัฒนาฝีมอื แรงงาน
พ.ศ. 2545 ซ่ึงแก้ไขเพิ่มเติมโดยพระราชบัญญัติส่งเสริมการพัฒนาฝีมือแรงงาน (ฉบับท่ี 2)
พ.ศ. 2557 คณะกรรมการส่งเสริมการพัฒนาฝมี ือแรงงานออกประกาศไว้ ดังต่อไปนี้

๑ ให้ยกเลิกประกาศคณะกรรมการส่งเสริมการพัฒนาฝีมือแรงงาน เร่ือง คุณสมบัติของผู้เข้ารับ
การทดสอบ สาขาอาชีพชา่ งไฟฟา้ ภายในอาคาร ลงวนั ที่ 2 ตุลาคม พ.ศ. ๒๕๕๒

2 กาหนดคณุ สมบัติของผู้เขา้ รบั การทดสอบ สาขาอาชพี ช่างไฟฟา้ อิเล็กทรอนกิ ส์และคอมพิวเตอร์
สาขาช่างไฟฟา้ ภายในอาคาร ดงั ตอ่ ไปน้ี

2.1 มาตรฐานฝีมือแรงงานแห่งชาติ สาขาอาชีพช่างไฟฟ้า อิเล็กทรอนิกส์และคอมพิวเตอร์
สาขาชา่ งไฟฟา้ ภายในอาคาร ระดบั ๑

(๑) ผู้เข้ารับการทดสอบต้องมีอายุไม่ต่ากว่า ๑๘ ปีบริบูรณ์ นับถึงวันเข้ารับ
การทดสอบ และ

(๒) มีประสบการณ์การทางาน หรือการปฏิบัติงาน หรือการประกอบอาชีพ
ในสาขาอาชีพช่างไฟฟ้า อิเล็กทรอนกิ สแ์ ละคอมพิวเตอร์ สาขาช่างไฟฟ้าภายในอาคาร ไม่น้อยกว่า ๑ ปี
หรือ

(๓) ผ่านการฝึกอบรมฝีมือแรงงานในสาขาอาชีพช่างไฟฟ้า อิเล็กทรอนิกส์
และคอมพิวเตอร์ สาขาช่างไฟฟ้าภายในอาคาร ไม่น้อยกว่า ๖๐ ชั่วโมง และมีประสบการณ์
การฝึกงานหรือการปฏิบัตงิ านในสาขาช่างไฟฟา้ ภายในอาคารไมน่ อ้ ยกว่า ๑๖๐ ชวั่ โมง หรือ

(๔) เป็นผู้ที่สาเร็จการศึกษาไม่ต่ากว่าระดับประกาศนียบัตรวิชาชีพ หรือเทียบเท่า
ในสาขาทเี่ ก่ียวกบั สาขาอาชพี ช่างไฟฟา้ อเิ ลก็ ทรอนกิ สแ์ ละคอมพิวเตอร์ สาขาชา่ งไฟฟ้าภายในอาคาร

2.2 มาตรฐานฝีมือแรงงานแห่งชาติ สาขาอาชีพช่างไฟฟ้า อิเล็กทรอนิกส์และคอมพิวเตอร์
สาขาช่างไฟฟา้ ภายในอาคาร ระดับ ๒

(๑) มีประสบการณ์การปฏิบัติงาน หรือการประกอบอาชีพเกี่ยวกับสาขาอาชีพ
ช่างไฟฟ้า อิเล็กทรอนิกส์และคอมพิวเตอร์ สาขาช่างไฟฟ้าภายในอาคาร หรือสาขาช่างไฟฟ้าอุตสาหกรรม
ไม่น้อยกว่า ๑ ปี นับตั้งแต่วันท่ีได้รับหนังสือรับรองว่าเป็นผู้ผ่านการทดสอบมาตรฐานฝีมือแรงงาน
สาขาอาชีพช่างไฟฟ้า อิเล็กทรอนิกส์และคอมพิวเตอร์ สาขาช่างไฟฟ้าภายในอาคาร ระดับ ๑ หรือ
สาขาช่างไฟฟา้ อุตสาหกรรม ระดับ ๑ หรือ

(๒) ไดค้ ะแนนรวมในการทดสอบ ระดับ ๑ ไม่ต่ากวา่ ร้อยละแปดสบิ

14

เล่ม ๑๓๖ ตอนพิเศษ ๕๗ ง หน้า ๒๒ ๘ มนี าคม ๒๕๖๒
ราชกจิ จานุเบกษา

2.3 มาตรฐานฝีมือแรงงานแห่งชาติ สาขาอาชีพช่างไฟฟ้า อิเล็กทรอนิกส์และคอมพิวเตอร์
สาขาช่างไฟฟา้ ภายในอาคาร ระดบั ๓

(๑) มีประสบการณก์ ารปฏิบัติงาน หรือประกอบอาชพี เกยี่ วกับสาขาอาชีพชา่ งไฟฟ้า
อิเล็กทรอนิกส์และคอมพิวเตอร์ สาขาช่างไฟฟ้าภายในอาคารหรือสาขาช่างไฟฟ้าอุตสาหกรรม
ไม่น้อยกว่า ๑ ปี นับตั้งแต่วันที่ได้รับหนังสือรับรองว่าเป็นผู้ผ่านการทดสอบมาตรฐานฝีมือแรงงาน
สาขาอาชีพช่างไฟฟ้า อิเล็กทรอนิกส์และคอมพิวเตอร์ สาขาช่างไฟฟ้าภายในอาคาร ระดับ ๒ หรือ
สาขาช่างไฟฟา้ อุตสาหกรรม ระดบั ๒ หรือ

(๒) ไดค้ ะแนนรวมในการทดสอบ ระดับ 2 ไม่ตา่ กว่าร้อยละแปดสิบ

ประกาศ ณ วนั ที่ 25 ธนั วาคม พ.ศ. ๒๕๖1
จรนิ ทร์ จักกะพาก
ปลดั กระทรวงแรงงาน

ประธานกรรมการส่งเสริมการพฒั นาฝมี อื แรงงาน

15

เล่ม ๑๓๖ ตอนพเิ ศษ ๕๗ ง หน้า ๒๓ ๘ มีนาคม ๒๕๖๒
ราชกจิ จานุเบกษา

ประกาศคณะกรรมการสง่ เสรมิ การพฒั นาฝมี อื แรงงาน

เรอ่ื ง วธิ กี ารทดสอบมาตรฐานฝมี ือแรงงาน และการออกหนงั สอื รบั รองวา่ เปน็ ผ้ผู ่านการทดสอบ
มาตรฐานฝีมือแรงงานแหง่ ชาติ สาขาอาชีพชา่ งไฟฟ้า อเิ ลก็ ทรอนิกสแ์ ละคอมพิวเตอร์
สาขาชา่ งไฟฟ้าภายในอาคาร ระดบั 1

อาศัยอานาจตามความในมาตรา ๒๒ วรรคสาม แห่งพระราชบัญญัติส่งเสริมการพัฒนา
ฝีมือแรงงาน พ.ศ. ๒๕๔๕ และมาตรา 39 (3) แห่งพระราชบัญญตั ิส่งเสริมการพัฒนาฝีมือแรงงาน
พ.ศ. 2545 ซึ่งแก้ไขเพ่ิมเติมโดยพระราชบัญญัติส่งเสริมการพัฒนาฝีมือแรงงาน (ฉบับท่ี 2)
พ.ศ. 2557 คณะกรรมการส่งเสรมิ การพัฒนาฝีมือแรงงานออกประกาศไว้ ดงั ต่อไปน้ี

ข้อ ๑ ให้ยกเลิกประกาศคณะกรรมการส่งเสริมการพัฒนาฝีมือแรงงาน เร่ือง วิธีการทดสอบ
มาตรฐานฝีมือแรงงาน และการออกหนังสือรับรองว่าเป็นผู้ผ่านการทดสอบมาตรฐานฝีมือแรงงาน
แหง่ ชาติ สาขาอาชพี ช่างไฟฟ้าภายในอาคาร ระดบั 1 ลงวนั ท่ี 23 ธนั วาคม พ.ศ. ๒๕๕๒

ข้อ 2 กาหนดวธิ ีการทดสอบมาตรฐานฝีมือแรงงานแหง่ ชาติ และการออกหนังสือรับรองวา่
เป็นผู้ผ่านการทดสอบ มาตรฐานฝีมือแรงงานแห่งชาติ สาขาอาชีพช่างไฟฟ้า อิเล็กทรอนิกส์

และคอมพิวเตอร์ สาขาช่างไฟฟ้าภายในอาคาร ระดับ 1 ดงั ต่อไปนี้
2.1 วิธีการทดสอบมาตรฐานฝีมือแรงงานแห่งชาติ สาขาอาชีพช่างไฟฟ้า

อเิ ลก็ ทรอนกิ ส์และคอมพวิ เตอร์ สาขาชา่ งไฟฟ้าภายในอาคาร ระดบั ๑
(๑) การทดสอบความรู้ ความเขา้ ใจ
เป็นการทดสอบความรู้ ความเข้าใจ ท่ีจาเป็นจะต้องนาไปใช้ในการ

ปฏิบัติงานได้อย่างถูกต้องตามหลักวิชาการ ลักษณะข้อสอบเป็นแบบปรนัย ๔ ตัวเลือก จานวน ๖๐ ข้อ
ใช้เวลาในการทดสอบ ๑ ช่ัวโมง คะแนนเต็ม ๖๐ คะแนน คิดเป็นร้อยละยี่สิบของคะแนนทั้งหมด
โดยผู้เข้ารับการทดสอบต้องได้คะแนนไม่ต่ากว่าร้อยละหกสิบของคะแนนภาคความรู้ จึงมีสิทธ์ิเข้ารับ
การทดสอบภาคความสามารถ

(๒) การทดสอบความสามารถ
เป็นการทดสอบความสามารถซ่ึงเกิดจากการสะสมประสบการณ์จนเกิด

ความชานาญเพียงพอท่ีจะปฏิบัติงานได้อย่างมีคณุ ภาพตามข้อกาหนด ถูกขั้นตอนและเสร็จตามเวลาที่กาหนด

ลักษณะแบบทดสอบเป็นการทดสอบโดยให้ผู้เข้ารับการทดสอบปฏิบัติงานตามรูปแบบ กฎเกณฑ์
ในวิธีการทดสอบมาตรฐานฝีมือแรงงานแห่งชาติ สาขาอาชพี ช่างไฟฟ้า อิเล็กทรอนิกส์และคอมพิวเตอร์
สาขาช่างไฟฟา้ ภายในอาคาร ระดับ ๑ คะแนนเต็ม 400 คะแนน คดิ เปน็ ร้อยละแปดสบิ ของคะแนนทั้งหมด
โดยแบง่ ออกเป็น ๒ แบบทดสอบ ดังนี้

16

เล่ม ๑๓๖ ตอนพเิ ศษ ๕๗ ง หน้า ๒๔ ๘ มนี าคม ๒๕๖๒
ราชกจิ จานเุ บกษา

แบบทดสอบท่ี ๑ การเดินสายไฟฟ้า การติดตั้งอุปกรณ์ การเก็บกวาด
ทุกส่ิงให้เรียบร้อยในบริเวณทดสอบของตน การตรวจสอบวงจรและแก้ไข ใช้เวลาในการทดสอบ
๔ ช่วั โมง

แบบทดสอบที่ ๒ การตอ่ ตัวนา ใชเ้ วลาในการทดสอบ 15 นาที
(๓) รายละเอยี ดวิธีการทดสอบใหเ้ ป็นไปตามทคี่ ณะกรรมการประกาศกาหนด
2.2 การออกหนังสือรับรองว่าเป็นผู้ผ่านการทดสอบมาตรฐานฝีมือแรงงาน
สาขาอาชพี ชา่ งไฟฟ้า อิเล็กทรอนกิ สแ์ ละคอมพวิ เตอร์ สาขาช่างไฟฟา้ ภายในอาคาร ระดับ ๑ จะออกใหแ้ ก่
ผผู้ า่ นการทดสอบ โดยมีเกณฑ์ ดงั น้ี

ผู้เข้ารับการทดสอบต้องทดสอบทั้งภาคความรู้ ความเข้าใจ และภาคความสามารถ
โดยต้องได้คะแนนไม่ต่ากว่าร้อยละเจ็ดสิบของคะแนนทั้งหมด จึงถือว่าผ่านการทดสอบมาตรฐาน
ฝีมือแรงงานแห่งชาติ สาขาอาชีพช่างไฟฟ้า อิเล็กทรอนิกส์และคอมพิวเตอร์ สาขาช่างไฟฟ้าภายในอาคาร
ระดบั ๑

ประกาศ ณ วนั ที่ 25 ธนั วาคม พ.ศ. ๒๕๖1
จรินทร์ จกั กะพาก
ปลดั กระทรวงแรงงาน

ประธานกรรมการส่งเสรมิ การพฒั นาฝมี ือแรงงาน

17 13

วิธที ดสอบมาตรฐานฝีมือแรงงานแหง่ ชาติ สาขาช่างไฟฟา้ ภายในอาคาร ระดับ 1 (ปรบั ปรงุ พ.ศ. 2561)

ลกั ษณะการทดสอบมาตรฐานฝมี ือแรงงานแห่งชาติ

1. การทดสอบแบง่ ออกเป็น 2 ภาค
1.1 ภาคความรู้ เป็นการทดสอบความรู้ท่ีจาเป็นตามหลักวิชาการ ลักษณะข้อสอบเป็นแบบปรนัย 4 ตัวเลือก

จานวน 60 ข้อ ใช้เวลา 1 ช่ัวโมง คะแนนเต็ม 60 คะแนน โดยผู้เข้ารบั การทดสอบต้องได้คะแนนไม่ต่ากว่าร้อย
ละ 60 ของคะแนนภาคความรู้ (ไมน่ อ้ ยกวา่ 36 คะแนน) จึงมสี ิทธเิ์ ขา้ รบั การทดสอบภาคความสามารถ

1.2 ภาคความสามารถ เป็นการทดสอบความสามารถในทักษะฝีมือโดยให้ผู้เข้ารับการทดสอบ ปฏิบัติงานตามที่
กาหนด คะแนนเต็ม 400 คะแนน โดยการทดสอบมีแบบทดสอบ 2 แบบ ดังนี้

แบบทดสอบที่ 1 การเดินสายไฟฟ้า การติดต้ังอุปกรณ์ การเก็บกวาดทุกสิ่งให้เรียบร้อยในบริเวณ
ทดสอบของตน การตรวจสอบวงจรโดยใช้มัลติมิเตอร์และแก้ไข ต้องทาให้เสร็จภายในเวลา 4 ชั่วโมง ถ้าไม่เสร็จ
ภายในเวลาทก่ี าหนด ถอื ว่าไม่ผ่านการทดสอบภาคความสามารถ และ

แบบทดสอบท่ี 2 การต่อตัวนา ใช้เวลาไมเ่ กนิ 15 นาที

2. หลกั เกณฑก์ ารให้คะแนน

ตารางท่ี 1 แสดงร้อยละของคะแนนแต่ละภาค

ลาดับ ภาค รอ้ ยละ

1 ภาคความรู้ 20

2 ภาคความสามารถ 80

รวม 100

3. หลักเกณฑก์ ารตดั สิน
ผู้เข้ารับการทดสอบต้องสอบทั้ง 2 ภาค โดยได้คะแนนรวมกันทั้ง 2 ภาคไม่ต่ากว่าร้อยละ 70 จึงถือว่าผ่าน

มาตรฐานฝีมือแรงงานแห่งชาติ สาขาอาชีพช่างไฟฟ้า อิเล็กทรอนิกส์และคอมพิวเตอร์ สาขาช่างไฟฟ้าภายใน
อาคาร ระดบั 1 หากได้ตา่ กวา่ ถือวา่ ไมผ่ า่ น

กลมุ่ งานกาหนดมาตรฐานฝมี ือแรงงาน สานักพัฒนามาตรฐานและทดสอบฝีมอื แรงงาน

18 14

วธิ ีทดสอบมาตรฐานฝมี อื แรงงานแหง่ ชาติ สาขาช่างไฟฟ้าภายในอาคาร ระดบั 1 (ปรับปรุง พ.ศ. 2561)

4. ขอ้ สอบ หลักเกณฑ์การให้คะแนน และใบใหค้ ะแนน

ตารางท่ี 2 แสดงจานวนข้อสอบทง้ั หมดและจานวนข้อสอบทีใ่ ชใ้ นการทดสอบ

ลำดบั หัวขอ้ จำนวน ข้อสอบ

ทง้ั หมด ที่ใชใ้ นกำรทดสอบ

1 ควำมปลอดภยั ในกำรปฏิบตั งิ ำนทำงไฟฟ้ำเบื้องต้น 40 10

2 คุณสมบตั ิของสำยไฟฟ้ำ (Cable) ตวั นำแทง่ (Busbar) 37 8

ตวั ตำ้ นทำน และตัวเหนย่ี วนำ

3 กำรเลือกชนดิ และขนำดของสำยไฟฟ้ำ ตัวนำแท่ง 27 7

ตัวตำ้ นทำน และตัวเหน่ียวนำ

4 อปุ กรณ์สำหรับกำรประกอบ กำรตดิ ตั้ง 51 14

กำรเดินสำยไฟฟำ้ และระบบไฟฟำ้

5 วธิ ีกำรต่อเตำ้ รบั ไฟฟ้ำ วิธกี ำรต่อสวิตชไ์ ฟฟำ้ 13 3

และวิธีกำรตอ่ ตัวนำป้องกนั (PE, Protective conductor)

6 หลกั กำรใชโ้ ดยท่วั ไปของเครื่องใช้ไฟฟ้ำสำหรับใช้ในที่อยู่อำศยั 13 4

7 เครือ่ งวัดทำงไฟฟ้ำสำหรับกำรวดั แรงดนั ไฟฟ้ำ กระแสไฟฟ้ำ 13 3

และควำมตำ้ นทำนไฟฟ้ำ

8 ควำมรทู้ ่วั ไปเกยี่ วกับไฟฟ้ำและมำตรฐำนกำรติดต้ังทำงไฟฟ้ำ 43 11

รวม 237 60

หมายเหตุ 1 สาหรับสุ่มเลือกข้อสอบภาคความรู้เพื่อจดั ชุดขอ้ สอบ
2 กาหนดให้ชดุ ข้อสอบมีจานวน 60 ข้อต่อชุด

กลุม่ งานกาหนดมาตรฐานฝมี ือแรงงาน สานกั พัฒนามาตรฐานและทดสอบฝีมือแรงงาน

19 16

วิธที ดสอบมาตรฐานฝีมอื แรงงานแห่งชาติ สาขาช่างไฟฟ้าภายในอาคาร ระดับ 1 (ปรับปรงุ พ.ศ. 2561)

ภาคความสามารถ

วธิ ีการทดสอบมาตรฐานฝีมอื แรงงานแห่งชาติ

สาขาช่างไฟฟ้าภายในอาคาร
ระดบั 1

(ฉบบั ปรบั ปรงุ พ.ศ. 2561)

ระดบั 1

จัดทาโดย
คณะอนกุ รรมการกาหนดมาตรฐานฝมี ือแรงงานแห่งชาติ

สาขาชา่ งไฟฟา้ ภายในอาคาร

กล่มุ งานกาหนดมาตรฐานฝมี ือแรงงาน สานกั พฒั นามาตรฐานและทดสอบฝีมือแรงงาน

20 17

วิธที ดสอบมาตรฐานฝีมือแรงงานแหง่ ชาติ สาขาชา่ งไฟฟ้าภายในอาคาร ระดบั 1 (ปรบั ปรุง พ.ศ. 2561)

สำนกั พฒั นำมำตรฐำนและทดสอบฝีมือแรงงำน
กรมพฒั นำฝีมือแรงงำน กระทรวงแรงงำน
ฉบบั ปรับปรุง

วนั ที่ประกำศในรำชกิจจำนุเบกษำ............พ.ศ. 2561

1. หลักการทั่วไป

1.1 แผนภาพไฟฟ้าและข้อปฏิบัติการทดสอบภาคความสามารถ เป็น วิธีการทดสอบมาตรฐานฝีมือแรงงาน
แหง่ ชาตสิ าหรบั สาขาช่างไฟฟ้าภายในอาคาร ระดับ 1

1.2 ในการทดสอบ ผ้เู ข้ารบั การทดสอบ จะไดร้ ับวัสดุ อปุ กรณ์ เครอื่ งมือ และเครื่องใช้ต่าง ๆ ท่จี าเป็นข้นั ต่าสุด
รวมท้ังรับทราบข้อปฏิบัติจากผู้ทดสอบ หรือเจ้าหน้าที่ซึ่งได้รับมอบหมายจากผู้ทดสอบ ผู้เข้ารับการทดสอบ
สามารถนาเครื่องมือของตนเองเข้าได้ รวมถึงสว่านไร้สาย โดยต้องได้รับอนุญาตจากผู้ทดสอบก่อน (เจ้าหน้าท่ี
พิจารณาด้านความปลอดภยั และความเหมาะสม)

2. ข้อปฏิบตั ิการทดสอบ

การทดสอบมาตรฐานฝีมือแรงงานแห่งชาติ สาขาช่างไฟฟ้าภายในอาคาร ระดับ 1 ภาคความสามารถ
มีแบบทดสอบ 2 แบบ

2.1 แบบทดสอบที่ 1
ใบสงั่ งาน สาหรับผู้เขา้ รับการทดสอบ
2.1.1 เร่มิ การทดสอบให้ตรงตามเวลาทีก่ าหนด
2.1.2 ต้องทดสอบตามท่ีกาหนดไวใ้ นแบบทดสอบอยา่ งเครง่ ครดั
2.1.3 ห้ามปรึกษา ช้แี นะ วจิ ารณ์ ช่วยเหลือซึง่ กนั และกันตลอดเวลาทดสอบ
2.1.4 ตรวจสอบวัสดุ อุปกรณ์ เคร่ืองมือ และเครื่องใช้ ตามรายการในใบเบกิ วสั ดุ เวลา 15 นาที
2.1.5 การปฏบิ ตั งิ านทงั้ สิ้น (การเดินสายไฟฟ้า การติดตัง้ อปุ กรณ์ การเก็บกวาดทกุ สิ่งให้เรียบร้อยในบริเวณ
ทดสอบของตน และการตรวจสอบวงจรโดยใช้มัลติมิเตอร์และแก้ไข) ต้องเสร็จภายในเวลาที่
กาหนด 4 ช่วั โมง ถ้าไมเ่ สร็จภายในเวลาที่กาหนด ถือวา่ ไมผ่ ่านการทดสอบภาคความสามารถ

หลกั เกณฑก์ ารตรวจรบั งาน
- เสรจ็ ภายในเวลาท่ีกาหนด

กลุ่มงานกาหนดมาตรฐานฝีมือแรงงาน สานักพัฒนามาตรฐานและทดสอบฝีมอื แรงงาน

21 18

วธิ ีทดสอบมาตรฐานฝมี ือแรงงานแหง่ ชาติ สาขาช่างไฟฟา้ ภายในอาคาร ระดับ 1 (ปรบั ปรงุ พ.ศ. 2561)

2.2 แบบทดสอบที่ 2
ผู้เขา้ รับการทดสอบต้องต่อตัวนาโดยใช้สายไฟฟา้ หุ้มด้วยฉนวนแกนเดียว จานวน 2 แบบ ดังน้ี

2.2.1 การต่อแบบหางเปีย ใช้สายไฟฟา้ ชนิด 60227 IEC 01 ขนาด 1.5 ตร.มม. จานวน 2 ชุด เป็นการ
เชอ่ื มต่อด้วยตัวตอ่ แบบแปน้ เกลยี ว (Wire Nut Connector) จานวน 1 ชุด

2.2.2 การต่อแยกแบบห่วงรัด (Knotted Tap Joint) ใชส้ ายไฟฟ้าชนิด 60227 IEC 01 ขนาด 1.5 ตร.มม.
และ IEC 01 ขนาด 2.5 ตร.มม. จานวน 2 ชุด เป็นการหุ้มฉนวนด้วยเทปใช้ในงานไฟฟ้า จานวน 1 ชุด โดยให้แต่
ละชิ้นงานมีความยาว 20 เซนติเมตร หลังจากปฏิบัติงานแล้วเสร็จให้เขียนชื่อ สกุล หมายเลขของผู้เข้ารับการ

ทดสอบลงในกระดาษกาวยน่ และนาไปติดท่ีช้ินงาน

กลุ่มงานกาหนดมาตรฐานฝมี ือแรงงาน สานักพัฒนามาตรฐานและทดสอบฝีมือแรงงาน

22 19

วธิ ที ดสอบมาตรฐานฝมี อื แรงงานแหง่ ชาติ สาขาชา่ งไฟฟ้าภายในอาคาร ระดบั 1 (ปรบั ปรุง พ.ศ. 2561)

3. การเตรียมการทดสอบมาตรฐานฝีมือแรงงานภาคความสามารถ (สาหรับเจา้ หน้าที่)

เจ้าหนา้ ที่เป็นผดู้ าเนินการ ดังน้ี
3.1 จัดเตรียมวัสดุ อุปกรณ์ เครื่องมือ และเครื่องใช้ท่ีจาเป็นในการทดสอบให้พร้อม โดยเผ่ือวัสดุไว้ 20%
ของประมาณที่คาดว่าจะใช้จริง และจัดทารายการวัสดุ อุปกรณ์ เครื่องมือ และเครื่องใช้ต่าง ๆ ให้ผู้ทดสอบมอบให้
ผูเ้ ขา้ รับการทดสอบเซ็นช่อื รับ ซ่ึงอปุ กรณ์ เครื่องมือ และเครอื่ งใชต้ อ้ งสง่ คนื เมือ่ ส้ินสดุ การทดสอบ
3.2 จัดเตรียมกระบะไม้หรือกล่องพลาสติกท่ีเป็นช่อง ๆ เพ่ือใช้ใส่วัสดุเล็ก ๆ เช่น ตะปู หมุดเกลียว เข็มขัดรัด
สาย
3.3 กาหนดระยะ h ให้ผู้เข้ารับการทดสอบเข้าใจชัดเจนก่อนการทดสอบ เพราะถ้าเข้าใจผิดจะทาให้การ
ปฏิบัติงานผิดพลาด
3.4 เจาะต้ไู ฟฟ้า (CU) สาหรับงานร้อยสายไฟฟา้ ใหเ้ รียบร้อยก่อนการทดสอบ
3.5 เจาะชุดดวงโคมไฟฟ้า L1 กล่องสวิตช์ไฟฟ้า S1&S2 กล่องสวิตช์ไฟฟ้า S3 และ กล่องเต้ารับไฟฟ้า (PP)
ให้เรยี บรอ้ ยกอ่ นการทดสอบ
3.6 หากไม่สามารถจัดเตรียมวัสดุ อุปกรณ์ เครื่องมือ และเคร่ืองใช้ให้ได้ตามท่ีระบุไว้ในรายการวสั ดุ เช่น สีของ
สายไฟฟ้า เปน็ ต้น ให้แจง้ ผู้เข้ารับการทดสอบทราบชัดเจนกอ่ นการทดสอบ รายการดงั กล่าวจดั ไวเ้ พอ่ื การทดสอบ
เท่านัน้
3.7 ชีแ้ จงผูเ้ ข้ารับการทดสอบ ดงั นี้

3.7.1 มเี วลาสาหรบั ตรวจสอบวัสดุ อปุ กรณ์ เครื่องมือ และเครื่องใช้ ตามรายการในใบเบิกวสั ดุ 15 นาที
เท่านัน้

3.7.2 มีเวลาสาหรบั ต่อตัวนาทั้ง 2 แบบ ไมเ่ กิน 15 นาที
3.7.3 การปฏิบตั ิงานทง้ั ส้นิ (การเดินสายไฟฟา้ การตดิ ต้ังอปุ กรณ์ การเก็บกวาดทุกส่ิงใหเ้ รียบร้อยในบริเวณ
ทดสอบของตน และการตรวจสอบวงจรโดยใช้มัลติมิเตอร์และแก้ไข) ต้องเสร็จภายในเวลาท่ีกาหนด 4 ชั่วโมง
ถ้าไม่เสร็จภายในเวลาทก่ี าหนด ถอื ว่าไม่ผา่ นการทดสอบภาคความสามารถ
3.8 เตรยี มอุปกรณ์วัดความโค้งของสายไฟฟ้าและท่อไฟฟา้

กลุ่มงานกาหนดมาตรฐานฝมี ือแรงงาน สานักพฒั นามาตรฐานและทดสอบฝีมอื แรงงาน

23 20

วิธีทดสอบมาตรฐานฝมี อื แรงงานแห่งชาติ สาขาช่างไฟฟา้ ภายในอาคาร ระดบั 1 (ปรับปรงุ พ.ศ. 2561)

หลักเกณฑก์ ารให้คะแนน

1. การทางาน (คะแนนเต็ม 60 คะแนน) คะแนน
ให้ (+)/ตดั (-)
1.1 การปฏบิ ัติงานท้ังสิน้ (การเดินสายไฟฟา้ การติดต้งั อุปกรณ์ การเก็บกวาดทุกสง่ิ
ให้เรยี บร้อยในบรเิ วณทดสอบของตน และการตรวจสอบวงจรโดยใช้มัลติมิเตอร์ + 20
และแก้ไข) (คะแนนเต็ม 20 คะแนน) ไม่ผ่านฯ
- เสร็จภายในเวลาท่ีกาหนด 4 ชัว่ โมง
- ไม่เสรจ็ ภายในเวลาที่กาหนด ถอื ว่าไมผ่ า่ นการทดสอบภาคความสามารถ +8
ตักเตือน
1.2 การใชเ้ คร่อื งมือ (คะแนนเตม็ 8 คะแนน)
- ใชเ้ ครื่องมือถูกต้องตามวัตถุประสงคแ์ ละวธิ ีการใช้ของเครื่องมือน้ัน ๆ +0
- ใชเ้ คร่อื งมือไมถ่ ูกต้องคร้ังที่ 1 -2
- ใช้เครื่องมือไมถ่ กู ตอ้ งครั้งท่ี 2 -2
-2
1.3 ความสะอาด หลังจากการปฏบิ ตั งิ านเสรจ็ สิน้ (คะแนนเตม็ 8 คะแนน) -2
- บรเิ วณพ้ืน มจี ดุ บกพรอ่ ง
- บรเิ วณทวี่ างเครื่องมือ มจี ุดบกพร่อง + 24
- บนชนิ้ งาน มจี ดุ บกพร่อง – 6 ตอ่ คร้ัง
- การเกบ็ วสั ดเุ หลือใช้ มจี ดุ บกพร่อง

1.4 ความปลอดภยั ให้ตรวจสอบ ดังนี้ (คะแนนเต็ม 24 คะแนน)
- ความปลอดภยั ก่อนการทดสอบ หมายถึง การเตรยี มตัวในการทดสอบ เช่น
ชดุ สวมใสใ่ นการทางาน อุปกรณ์ป้องกันอันตราย (เช่น แว่นตา ถุงมือ หมวก
รองเท้านิรภัย) ในระดับน้ี อนุญาตให้ใช้รองเท้าผ้าใบในการทดสอบได้
ท้ังนี้ ชุดสวมใส่และอุปกรณ์ป้องกันอันตรายให้ผู้ทดสอบพิจารณาตาม
ความเหมาะสม สภาพความจาเป็น และสภาพเศรษฐกจิ
- ความปลอดภัยตลอดเวลาทดสอบ หมายถึง การทางานท่ีคานึงถงึ ความ
ปลอดภยั
เชน่ การทางานในที่สูง การทางานในสถานท่แี คบ การใช้ส่ิงมีคม
- ไมม่ ีการปฏบิ ตั งิ านท่ีไม่ปลอดภยั
- มีการปฏิบตั งิ านที่ไมป่ ลอดภยั

กลุ่มงานกาหนดมาตรฐานฝมี ือแรงงาน สานกั พัฒนามาตรฐานและทดสอบฝีมอื แรงงาน

24 21

วธิ ีทดสอบมาตรฐานฝมี อื แรงงานแหง่ ชาติ สาขาชา่ งไฟฟ้าภายในอาคาร ระดับ 1 (ปรับปรุง พ.ศ. 2561)

2. วิธกี ารต่อตัวนา สามารถต่อตวั นาแบบต่าง ๆ ที่กาหนดใหไ้ ดถ้ ูกต้อง มั่นคง สวยงาม และคานงึ ถึงความประหยัดใน

การใชต้ ัวนา (คะแนนเต็ม 16 คะแนน)

คะแนน

ให้ (+)/ตัด (-)

ตอ่ ตวั นาแบบต่าง ๆ ท่กี าหนดใหไ้ ด้ถูกตอ้ ง มนั่ คง สวยงาม ฉนวนไม่มรี อยฉกี ขาด

- ไมม่ จี ดุ บกพร่อง ตามเกณฑด์ ังนี้ + 8 ตอ่ แบบ

แบบท่ี 1 1. ไม่มีทองแดงโผล่พ้นขอบของตัวตอ่ แบบแปน้ เกลียว (Wire Nut Connector)

2. จับดงึ ด้วยแรงพอประมาณ ตัวตอ่ แบบแปน้ เกลยี ว ไมห่ ลุด

3. เม่อื หมนุ ถอดตัวต่อแบบแปน้ เกลยี ว ออก

ตัวนาพนั กันเปน็ เกลียวแน่น ตามเขม็ นาฬกิ า

4. ฉนวนไม่มรี อยฉกี ขาด

แบบท่ี 2 1. จบั โยกแล้วไมห่ ลวม

2. พนั เทปถูกบรเิ วณฉนวน หา่ งจากตวั นาอยา่ งน้อยเท่ากับ

ความกวา้ งของเทป

3. แนบสนทิ ตัวนาไมเ่ สียรปู (ทรงกลม)

4. ฉนวนไมม่ ีรอยฉีกขาด

- มีจุดบกพร่องไม่เกนิ 2 จุด +4

- มจี ุดบกพรอ่ งเกิน 2 จุด +0

- เมอ่ื จบั ดงึ ตัวตอ่ แบบแปน้ เกลยี ว กบั สายไฟฟา้ ด้วยแรงพอประมาณ ถา้ หลุดหรือโยกคลอน + 0

3. การตรวจสอบการทางานของวงจร (คะแนนเต็ม 20 คะแนน) คะแนน
ให้ (+)/ตัด (-)
ให้จ่ายไฟฟา้ ทดสอบวงจร โดยผู้ทดสอบ (ห้ามผ้เู ขา้ รับการทดสอบเปน็ ผู้จา่ ยไฟฟา้ เพื่อทดสอบ)
3.1 เกดิ วงจรลัด หรอื วงจรใดวงจรหนึ่งไม่ทางานหรือทางานไมถ่ ูกต้องตามแบบ ไมผ่ า่ นฯ
+ 20
ถือว่าไมผ่ า่ นการทดสอบภาคความสามารถ
3.2 วงจรแสงสวา่ ง L1, L2 และ วงจรเตา้ รับไฟฟ้า (ท้ัง 3 วงจร) ทางาน
หมายเหตุ เมื่อผเู้ ขา้ รบั การทดสอบปฏบิ ัติงานเสรจ็ สน้ิ สามารถขอยืมเคร่ืองวัด (มัลตมิ ิเตอร์)

เพื่อตรวจสอบวงจร และสามารถแก้ไขให้เสรจ็ ภายในเวลาที่กาหนด 4 ชั่วโมง
ได้

กล่มุ งานกาหนดมาตรฐานฝีมือแรงงาน สานกั พฒั นามาตรฐานและทดสอบฝีมือแรงงาน

25 22

วิธที ดสอบมาตรฐานฝมี อื แรงงานแหง่ ชาติ สาขาช่างไฟฟา้ ภายในอาคาร ระดับ 1 (ปรับปรุง พ.ศ. 2561)

4. ระยะห่างการติดต้ัง ต้องถูกต้องตามแบบ A, B, C, D, E, F, G, H, I (คะแนนเตม็ 40 คะแนน)

คะแนน

ให้ (+)/ตัด (-)

- ระยะหา่ ง (A, B, C, D, E) ไม่ถกู ต้องตามแบบ ไม่เกิน 2 มิลลเิ มตร + 4 ตอ่ ตาแหน่ง

- ระยะหา่ ง (F, G, H, I) ไม่ถูกต้องตามแบบ ไม่เกนิ 2 มลิ ลิเมตร + 5 ต่อตาแหนง่

- ระยะห่างไม่ถูกต้องตามแบบ ไมเ่ กิน 5 มิลลเิ มตร + 2 ต่อตาแหนง่

- ระยะห่างไมถ่ ูกต้องตามแบบ เกิน 5 มิลลเิ มตร +0

5. ระดับการติดตง้ั (R, S, T, U, V, W) แนวราบหรอื แนวด่งิ ใหว้ ัดดว้ ยระดับนา้ ลูกนา้ ไม่ออกนอกเสน้ (คะแนน
เต็ม 30 คะแนน)
คะแนน
ให้ (+)/ตัด (-)
ระดับ R, S, T, V
- ไดแ้ นวดง่ิ + 5 ตอ่ ตาแหน่ง
- ไมไ่ ด้แนวดง่ิ + 1 ต่อตาแหนง่
ระดับ U, W
- ไดแ้ นวราบ + 5 ต่อตาแหน่ง
- ไม่ได้แนวราบ + 1 ตอ่ ตาแหนง่

6. การเลือกใช้อปุ กรณ์ป้องกันกระแสเกนิ (CB1, CB2, CB3) เลือกใช้ถูกต้อง เหมาะสม (คะแนนเตม็ 18
คะแนน)
คะแนน
ให้ (+)/ตดั (-)
- เลอื กใช้ถูกต้อง + 6 ต่อตัว
- เลอื กใช้ไม่ถูกต้อง + 0 ตอ่ ตวั

7. การติดต้งั ตู้ไฟฟ้า (CU) (คะแนนเต็ม 10 คะแนน) คะแนน
7.1 แนวราบ (คะแนนเต็ม 5 คะแนน) ให้ (+)/ตัด (-)

กลุ่มงานกาหนดมาตรฐานฝีมือแรงงาน สานักพฒั นามาตรฐานและทดสอบฝีมอื แรงงาน

26 23

วธิ ที ดสอบมาตรฐานฝีมอื แรงงานแหง่ ชาติ สาขาช่างไฟฟ้าภายในอาคาร ระดบั 1 (ปรบั ปรงุ พ.ศ. 2561)

- ลกู น้าไม่ออกนอกเสน้ +5
- ลูกนา้ ออกนอกเสน้ +1
7.2 ความมนั่ คง ต้องไม่โยกคลอน (คะแนนเตม็ 5 คะแนน)
- ม่นั คง +5
- ไม่มัน่ คง +1

8. การติดตง้ั ชุดดวงโคมไฟฟ้า (L1) (คะแนนเต็ม 10 คะแนน)

คะแนน

ให้ (+)/ตัด (-)

8.1 แนวราบ (คะแนนเต็ม 5 คะแนน)

- ลกู นา้ ไมอ่ อกนอกเส้น +5

- ลกู น้าออกนอกเส้น +1

8.2 ความม่ันคง ต้องไมโ่ ยกคลอน (คะแนนเตม็ 5 คะแนน)

- มัน่ คง + 5

- ไม่ม่ันคง +1

9. การติดตง้ั ชดุ ดวงโคมไฟฟ้า (L2) (คะแนนเตม็ 5 คะแนน) คะแนน
ให้ (+)/ตดั (-)
ความม่ันคง ต้องไม่โยกคลอน (คะแนนเต็ม 5 คะแนน)
- มนั่ คง +5
- ไม่มัน่ คง +1

10.&11. การตดิ ต้งั กล่องสวิตช์ไฟฟ้า (S1&S2, S3) (คะแนนเต็ม 20 คะแนน)

คะแนน

ให้ (+)/ตัด (-)

10.1 แนวดงิ่ (คะแนนเต็ม 10 คะแนน)

- ลกู น้าไม่ออกนอกเส้น + 5 ตอ่ กล่อง

- ลูกนา้ ออกนอกเสน้ + 1 ตอ่ กลอ่ ง

10.2 ความมัน่ คง ต้องไม่โยกคลอน (คะแนนเต็ม 10 คะแนน)

- มน่ั คง + 5 ตอ่ กลอ่ ง

- ไม่มัน่ คง + 1 ตอ่ กลอ่ ง

กลมุ่ งานกาหนดมาตรฐานฝีมือแรงงาน สานักพฒั นามาตรฐานและทดสอบฝีมือแรงงาน

27 24

วิธที ดสอบมาตรฐานฝีมอื แรงงานแหง่ ชาติ สาขาชา่ งไฟฟา้ ภายในอาคาร ระดับ 1 (ปรับปรงุ พ.ศ. 2561)

12. การติดตั้งเตา้ รบั ไฟฟ้า (PP) (คะแนนเต็ม 10 คะแนน)

คะแนน

ให้ (+)/ตัด (-)

12.1 แนวราบ (คะแนนเตม็ 5 คะแนน)

- ลูกน้าไม่ออกนอกเสน้ +5

- ลกู น้าออกนอกเสน้ +1

12.2 ความม่ันคง ตอ้ งไม่โยกคลอน (คะแนนเต็ม 5 คะแนน)

- มนั่ คง + 5

- ไมม่ นั่ คง +1

13. การตอ่ วงจรกับดิน (คะแนนเต็ม 4 คะแนน)

คะแนน

ให้ (+)/ตดั (-)

การใชต้ ัวปะกับต่อสาย ต่อสายดนิ กับหลักดิน (อิเล็กโทรดดนิ )

พิจารณาจากวธิ ีการต่อ ต้องมั่นคงไม่โยกคลอน

- ถกู ตอ้ งตามวงจร และ มน่ั คง +4

- ไม่ถกู ต้องตามวงจร หรือ ไม่มน่ั คง +0

14. การติดตัง้ ท่อร้อยสาย (คะแนนเต็ม 12 คะแนน)

คะแนน

ให้ (+)/ตดั (-)

14.1 รปู ทรงของท่อ คือ ท่อร้อยสายต้องเรียบเสมอกัน ไม่หยัก

ไมบ่ ิดเบ้ียวเสียรูป (คะแนนเต็ม 4 คะแนน)

- ไมห่ ยัก และ ไม่บิดเบ้ยี วเสยี รูป +4

- หยกั หรอื บิดเบ้ียวเสยี รูป +1

14.2 ความโค้งงอของท่อ ต้องโค้งงอ 6 – 8 เท่าของขนาดเส้นผ่านศูนย์กลางท่อ

(วดั ดว้ ยอุปกรณว์ ัดความโค้งที่ผทู้ ดสอบเตรียมไว)้ (คะแนนเตม็ 4 คะแนน)

- โคง้ งอ ตามท่ีกาหนด +4

- โค้งงอ ผิดไม่เกนิ 10 มิลลเิ มตร +2

- โคง้ งอ ผดิ เกนิ 10 มิลลเิ มตร +0

14.3 ความมนั่ คง ตอ้ งไมโ่ ยกคลอน (คะแนนเต็ม 4 คะแนน)

กล่มุ งานกาหนดมาตรฐานฝีมือแรงงาน สานกั พัฒนามาตรฐานและทดสอบฝีมอื แรงงาน

28 25

วิธที ดสอบมาตรฐานฝมี ือแรงงานแห่งชาติ สาขาช่างไฟฟ้าภายในอาคาร ระดบั 1 (ปรบั ปรุง พ.ศ. 2561)

- มั่นคง + 4

- ไมม่ ่นั คง +0

15. การตดิ ต้งั ตัวรัดทอ่ (คะแนนเตม็ 8 คะแนน)

คะแนน

ให้ (+)/ตัด (-)

15.1 ติดตัง้ ครบจานวนตามท่ีกาหนดในแบบ (คะแนนเตม็ 3 คะแนน)

- ครบจานวน 2 ตวั +3

- ไม่ครบจานวน +1

15.2 ความมน่ั คง ตอ้ งไมโ่ ยกคลอน (คะแนนเต็ม 5 คะแนน)

- ม่ันคง + 5

- ไม่ม่ันคง +1

16. การติดต้งั ทอ่ พีวซี ีอ่อน (คะแนนเตม็ 8 คะแนน)

คะแนน

ให้ (+)/ตดั (-)

16.1 ตดิ ตง้ั ประกอบข้อต่อและท่อ ถกู ต้องตามแบบ (คะแนนเตม็ 4 คะแนน)

- ถกู ตอ้ งตามแบบ +4

- ไม่ถกู ต้องตามแบบ +1

16.2 ความมน่ั คงของข้อต่อและตวั ยดึ ท่อ ต้องไม่โยกคลอน (คะแนนเต็ม 4 คะแนน)

- มนั่ คง + 4

- ไมม่ ่นั คง +1

17. การติดตั้งรางพีวีซี (คะแนนเต็ม 10 คะแนน)

คะแนน

ให้ (+)/ตดั (-)

17.1 การแนบสนทิ ของรอยต่อราง ( จดุ C) (คะแนนเตม็ 5 คะแนน)

- รอยตอ่ มชี ่องวา่ งไม่เกนิ 1 มิลลเิ มตร +5

- รอยต่อมีชอ่ งว่างเกิน 1 มลิ ลิเมตร +1

17.2 ความมนั่ คง ตอ้ งไม่โยกคลอน (คะแนนเต็ม 5 คะแนน)

- มัน่ คง + 5

- ไมม่ ่นั คง +1

กลุ่มงานกาหนดมาตรฐานฝีมือแรงงาน สานักพัฒนามาตรฐานและทดสอบฝีมือแรงงาน

29 26

วิธที ดสอบมาตรฐานฝีมอื แรงงานแหง่ ชาติ สาขาชา่ งไฟฟ้าภายในอาคาร ระดับ 1 (ปรับปรุง พ.ศ. 2561)

18. การตดิ ตง้ั เข็มขดั รดั สาย (คะแนนเต็ม 8 คะแนน)

คะแนน

ให้ (+)/ตัด (-)

18.1 ระยะหา่ งของตัวเข็มขดั รดั สาย (คะแนนเต็ม 4 คะแนน)

- ระยะหา่ งระหวา่ ง เขม็ ขัดรดั สายตัวแรก กับ อปุ กรณ์ เท่ากับ 2 - 4 เซนติเมตร,

และ ระยะหา่ งประชดิ ระหว่างเข็มขัดรดั สาย เท่ากับ 10 – 15 เซนติเมตร เฉพาะ

สว่ นตรง (ไมร่ วมถงึ สว่ นโคง้ ) และเทา่ กัน +4

- ระยะหา่ งระหวา่ ง เขม็ ขดั รัดสายตัวแรก กับ อุปกรณ์ ไมเ่ ท่ากับ 2 - 4 เซนติเมตร,

หรอื ระยะหา่ งประชดิ ระหว่างเข็มขัดรัดสาย ไม่เทา่ กบั 10 – 15 เซนตเิ มตร เฉพาะ

ส่วนตรง (ไมร่ วมทง้ั สว่ นโค้ง) หรอื ไม่เทา่ กนั +1

18.2 ความมน่ั คง ต้องแนบสนิท ไมห่ ลวม ไมโ่ ยกคลอน (คะแนนเต็ม 4 คะแนน)

- ม่ันคง + 4

- ไม่มั่นคง +1

19. การติดตง้ั สายไฟฟ้า (คะแนนเต็ม 8 คะแนน)

คะแนน

ให้ (+)/ตดั (-)

19.1 ความโคง้ งอของสายไฟฟ้า ตอ้ งโค้งงอ 6 - 8 เท่าของเสน้ ผ่านศูนยก์ ลางสายไฟฟ้า

(วดั ดว้ ยอปุ กรณว์ ดั ความโคง้ ที่ผทู้ ดสอบเตรยี มไว)้ (คะแนนเตม็ 4 คะแนน)

- โคง้ งอ ตามท่ีกาหนด +4

- โค้งงอ ผิดไม่เกิน 10 มิลลเิ มตร +2

- โคง้ งอ ผิดเกิน 10 มลิ ลเิ มตร +0

19.2 ความม่ันคง ต้องแนบสนิท ไมบ่ ดิ ไมค่ ดงอ ไมโ่ ยกคลอน (คะแนนเต็ม 4 คะแนน)

- มน่ั คง + 4

- ไมม่ ่ันคง +1

กลุ่มงานกาหนดมาตรฐานฝมี ือแรงงาน สานกั พฒั นามาตรฐานและทดสอบฝีมอื แรงงาน

30 27

วธิ ีทดสอบมาตรฐานฝีมอื แรงงานแห่งชาติ สาขาช่างไฟฟา้ ภายในอาคาร ระดบั 1 (ปรบั ปรุง พ.ศ. 2561)

20. การประกอบสายไฟฟา้ และท่อร้อยสาย (คะแนนเต็ม 9 คะแนน)

คะแนน

ให้ (+)/ตัด (-)

20.1 การแนบสนิทของรอยต่อระหวา่ ง ท่อรอ้ ยสาย กับ กล่องเตา้ รับไฟฟา้ PP

และกล่องตดิ ตง้ั พวี ีซีต้องไม่แตกร้าว (คะแนนเตม็ 3 คะแนน)

- สนทิ พอดี (แท่งกลมเส้นผา่ นศูนย์กลาง 1 มลิ ลิเมตร ลอดผ่านชอ่ งวา่ งระหวา่ ง

ทอ่ กบั กลอ่ ง ไมไ่ ด)้ และ กลอ่ งตดิ ตง้ั พวี ซี ีไม่แตกหรือร้าวหรือหลวม +3

- ไมส่ นิทพอดี หรอื กลอ่ งตดิ ตั้งพวี ีซีแตกหรือรา้ วหรอื หลวม +0

20.2 การแนบสนิทของรอยต่อระหวา่ ง ท่อร้อยสาย กบั กล่องสวิตช์ไฟฟา้ S1&S2

และกล่องตดิ ตง้ั พวี ีซีต้องไม่แตกรา้ ว (คะแนนเตม็ 3 คะแนน)

- สนิทพอดี (แท่งกลมเสน้ ผ่านศูนยก์ ลาง 1 มิลลิเมตร ลอดผ่านชอ่ งวา่ งระหวา่ ง

ทอ่ กบั กล่อง ไมไ่ ด้) และ กล่องตดิ ตง้ั พวี ีซีไมแ่ ตกหรอื รา้ วหรือหลวม +3

- ไมส่ นทิ พอดี หรือ กล่องติดตง้ั พีวซี ีแตกหรือร้าวหรอื หลวม +0

20.3 ระหว่างสายไฟฟ้า กบั แป้น L2 ตัวนาทองแดงของสายไฟฟา้ ต้อง

ไมโ่ ผล่พน้ แปน้ (คะแนนเตม็ 3 คะแนน)

- ตวั นาทองแดงไมโ่ ผล่พ้นแปน้ +3

- ตวั นาทองแดงโผลพ่ ้นแปน้ +0

21. การต่อวงจรในต้ไู ฟฟา้ (CU) (คะแนนเต็ม 20 คะแนน)

คะแนน

ให้ (+)/ตดั (-)

21.1 การต่อวงจร CB2 ขนาดของสายไฟฟา้ และ

สีของสายไฟฟ้า (คะแนนเต็ม 3 คะแนน)

- ถูกต้องตามวงจร +3

- ไมถ่ ูกต้องตามวงจร +0

21.2 การต่อวงจร CB3 ขนาดของสายไฟฟ้า และ

สีของสายไฟฟ้า (คะแนนเต็ม 3 คะแนน)

- ถกู ตอ้ งตามวงจร +3

- ไม่ถูกต้องตามวงจร +0

21.3 การต่อวงจรสายตัวนาต่อประสาน (bonding jumper)

(คะแนนเตม็ 5 คะแนน)

กลมุ่ งานกาหนดมาตรฐานฝมี ือแรงงาน สานกั พฒั นามาตรฐานและทดสอบฝีมือแรงงาน

31 28

วธิ ที ดสอบมาตรฐานฝีมือแรงงานแหง่ ชาติ สาขาช่างไฟฟา้ ภายในอาคาร ระดบั 1 (ปรับปรุง พ.ศ. 2561) +5
+0
- ถกู ต้องตามวงจร
- ไมถ่ ูกต้องตามวงจร +5
21.4 การตอ่ วงจรสายตัวนาเป็นกลาง (N) (คะแนนเต็ม 5 คะแนน) +0
- ถกู ตอ้ งตามวงจร
- ไม่ถกู ต้องตามวงจร +4
21.5 การตอ่ วงจรสายดนิ (PE) (คะแนนเตม็ 4 คะแนน) +0
- ถกู ต้องตามวงจร
- ไม่ถกู ต้องตามวงจร

22. การต่อสายไฟฟา้ ในตไู้ ฟฟา้ (CU) และการจัดสายไฟฟ้า (คะแนนเต็ม 12 คะแนน)

คะแนน

ให้ (+)/ตดั (-)

22.1 การปอกฉนวน ตอ้ งไม่ทาให้ตัวนาหรือผวิ ของตวั นาเสยี หาย (คะแนนเต็ม 3 คะแนน)

- ตวั นาหรอื ผวิ ของตวั นา ไม่เสยี หาย +3

- ตัวนาหรือผวิ ของตัวนา เสยี หาย - 1 ตอ่ จุด

22.2 การต่อวงจรตัวนาด้วยตัวต่อแบบแป้นเกลียว (Wire Nut Connector) และ

สาหรบั วงจร L1 อนุญาตใหต้ ่อตวั นาโดยตรงได้ (คะแนนเต็ม 3 คะแนน)

ตามเกณฑด์ งั น้ี

1. ไมม่ ที องแดงโผล่พน้ ขอบของตวั ต่อแบบแป้นเกลียว

2. จบั ดงึ ด้วยแรงพอประมาณ ตัวตอ่ แบบแป้นเกลียว ไมห่ ลุด

3. เมือ่ หมนุ ถอดตัวตอ่ แบบแปน้ เกลียว ออก

ตวั นาพันกันเป็นเกลียวแน่น ตามเขม็ นาฬกิ า

4. ฉนวนไม่มรี อยฉกี ขาด

- ไม่มีจดุ บกพร่อง +3

- มจี ุดบกพร่อง - 1 ตอ่ จดุ

- เมื่อจบั ดงึ ตวั ตอ่ แบบแปน้ เกลียว กับ สายไฟฟ้าดว้ ยแรงพอประมาณ +0

ถ้าหลุดหรอื โยกคลอน

22.3 การเข้าปลายตวั นาทขี่ ัว้ ต่อ (คะแนนเตม็ 3 คะแนน)

- ไมม่ ีตัวนาทองแดงเปิดโล่งและโผลพ่ น้ รูของขวั้ ต่อ +3

- มตี วั นาทองแดงเปิดโลง่ และโผลพ่ น้ รูของข้วั ต่อ (ใชว้ ัตถุหนา 1 มิลลิเมตร ตรวจสอบ) - 1 ต่อจดุ

22.4 สายไฟฟา้ ในต้ไู ฟฟ้าต้องเป็นระเบียบเรยี บร้อย (คะแนนเตม็ 3 คะแนน)

- สายไฟฟ้าถูกจัดเปน็ กล่มุ ไม่ไขวก้ นั และไมร่ ั้งกนั +3

กลุ่มงานกาหนดมาตรฐานฝมี ือแรงงาน สานกั พัฒนามาตรฐานและทดสอบฝีมือแรงงาน

32 29
+1
วิธีทดสอบมาตรฐานฝีมือแรงงานแหง่ ชาติ สาขาช่างไฟฟ้าภายในอาคาร ระดับ 1 (ปรบั ปรุง พ.ศ. 2561)

- สายไฟฟ้าไม่เป็นกล่มุ ไขว้กัน หรอื ร้งั กัน

23. การตอ่ วงจรในชดุ ดวงโคมไฟฟา้ L1 (คะแนนเตม็ 6 คะแนน)

คะแนน

ให้ (+)/ตัด (-)

23.1 การต่อวงจรชดุ ดวงโคมไฟฟา้ L1 (คะแนนเตม็ 3 คะแนน)

- ถูกตอ้ งตามวงจร +3

- ไมถ่ ูกต้องตามวงจร +0

23.2 การเขา้ ปลายตัวนาท่ีขว้ั ต่อ (คะแนนเตม็ 3 คะแนน)

- ไมม่ ีตัวนาทองแดงเปิดโลง่ และโผล่พน้ รูของข้ัวต่อ +3

- มตี ัวนาทองแดงเปดิ โล่งและโผล่พน้ รูของขว้ั ต่อ (ใช้วัตถุหนา 1 มลิ ลเิ มตร ตรวจสอบ) - 1 ต่อจดุ

24. การตอ่ วงจรในขั้วรบั หลอด L2 (คะแนนเต็ม 6 คะแนน)

คะแนน

ให้ (+)/ตดั (-)

24.1 การเข้าปลายตวั นาทีข่ ั้วตอ่ เส้นไฟ (L) และ

ทีข่ ้ัวต่อเส้นเปน็ กลาง (N) (คะแนนเต็ม 3 คะแนน)

- ถกู ตอ้ งตามวงจร +3

- ไม่ถูกต้องตามวงจร +0

24.2 การเขา้ ปลายตวั นา (คะแนนเตม็ 3 คะแนน)

- มนั่ คง ไมห่ ลวม ไม่โยกคลอน ถูกทิศทาง +3

- ไม่มน่ั คง หลวม โยกคลอน หรอื ไม่ถูกทิศทาง +0

25. การตอ่ วงจรในสวิตชไ์ ฟฟ้า S1 (คะแนนเตม็ 6 คะแนน)

คะแนน

ให้ (+)/ตดั (-)

25.1 การเข้าปลายตัวนาทีข่ ัว้ ต่อ (คะแนนเตม็ 3 คะแนน)

- ถกู ต้องตามวงจร +3

- ไม่ถกู ต้องตามวงจร +0

25.2 การเข้าปลายตัวนาทีข่ วั้ ตอ่ (คะแนนเต็ม 3 คะแนน)

- ไม่มีตวั นาทองแดงเปดิ โลง่ และโผลพ่ น้ รูของขว้ั ตอ่ +3

- มตี ัวนาทองแดงเปิดโล่งและโผล่พน้ รูของขวั้ ต่อ (ใชว้ ัตถุหนา 1 มิลลเิ มตร ตรวจสอบ) - 1 ต่อจดุ

กลุ่มงานกาหนดมาตรฐานฝีมือแรงงาน สานักพัฒนามาตรฐานและทดสอบฝีมอื แรงงาน

33 30

วธิ ที ดสอบมาตรฐานฝีมือแรงงานแห่งชาติ สาขาช่างไฟฟ้าภายในอาคาร ระดบั 1 (ปรับปรงุ พ.ศ. 2561)

26. การต่อวงจรในสวติ ชไ์ ฟฟ้า S2 (คะแนนเต็ม 6 คะแนน)

คะแนน

ให้ (+)/ตัด (-)

26.1 การเข้าปลายตัวนาทขี่ ้ัวต่อ (คะแนนเตม็ 3 คะแนน)

- ถกู ตอ้ งตามวงจร +3

- ไมถ่ กู ต้องตามวงจร +0

26.2 การเขา้ ปลายตวั นาท่ีขัว้ ต่อ (คะแนนเตม็ 3 คะแนน)

- ไม่มตี วั นาทองแดงเปิดโล่งและโผลพ่ ้นรูของข้วั ต่อ +3

- มตี ัวนาทองแดงเปิดโลง่ และโผลพ่ น้ รูของขว้ั ต่อ (ใชว้ ตั ถหุ นา 1 มลิ ลิเมตร ตรวจสอบ) - 1 ต่อจุด

27. การตอ่ วงจรในสวิตชไ์ ฟฟา้ S3 (คะแนนเต็ม 6 คะแนน)

คะแนน

ให้ (+)/ตัด (-)

27.1 การเข้าปลายตัวนาที่ขั้วตอ่ (คะแนนเต็ม 3 คะแนน)

- ถกู ต้องตามวงจร +3

- ไมถ่ ูกต้องตามวงจร +0

27.2 การเข้าปลายตวั นาท่ีขว้ั ตอ่ (คะแนนเต็ม 3 คะแนน)

- ไมม่ ีตวั นาทองแดงเปิดโล่งและโผลพ่ ้นรขู องขั้วตอ่ +3

- มตี วั นาทองแดงเปดิ โล่งและโผล่พ้นรูของข้วั ต่อ (ใชว้ ัตถหุ นา 1 มิลลเิ มตร ตรวจสอบ) - 1 ตอ่ จดุ

28. การต่อวงจรในเตา้ รบั ไฟฟา้ (PP) (คะแนนเต็ม 6 คะแนน)

คะแนน

ให้ (+)/ตัด (-)

28.1 การเข้าปลายตวั นาทข่ี ั้วตอ่ เส้นไฟ (L) ท่ีข้วั ตอ่ เส้นเป็นกลาง (N) และ

ท่ขี ว้ั ต่อต่อกับดนิ (ขั้วต่อลงดิน หรอื ขั้วต่อดิน) (คะแนนเต็ม 3 คะแนน)

- ถูกต้องตามวงจร +3

- ไมถ่ ูกต้องตามวงจร +0

28.2 การเข้าปลายตัวนาทขี่ ัว้ ต่อ (คะแนนเตม็ 3 คะแนน)

- ไมม่ ตี วั นาทองแดงเปิดโล่งและโผล่พน้ รขู องขัว้ ตอ่ +3

- มตี วั นาทองแดงเปิดโล่งและโผล่พ้นรูของขั้วต่อ (ใช้วัตถุหนา 1 มลิ ลิเมตร ตรวจสอบ) - 1 ตอ่ จดุ

กลุม่ งานกาหนดมาตรฐานฝมี ือแรงงาน สานกั พฒั นามาตรฐานและทดสอบฝีมือแรงงาน

34 31

วิธที ดสอบมาตรฐานฝมี อื แรงงานแหง่ ชาติ สาขาช่างไฟฟ้าภายในอาคาร ระดบั 1 (ปรับปรุง พ.ศ. 2561)

29. ความถูกต้องและมนั่ คงของการจบั ยดึ ท่ีขั้วต่อ คือ ทิศทางการเข้าปลายตวั นาต้องตามเข็มนาฬิกา และ

ต้องขนั หมุดเกลียวให้มนั่ คงทุกตวั ทดสอบโดยการใช้มือขยับสายไฟฟา้ ไป-มา (คะแนนเต็ม 26 คะแนน)

คะแนน

ให้ (+)/ตดั (-)

29.1 ที่ CU ทิศทางการเข้าปลายตวั นาถูกต้อง และ

การจบั ยึดมนั่ คงไม่โยกคลอน (คะแนนเตม็ 8 คะแนน)

- ถูกต้อง และ มัน่ คง +8

- ไม่ถูกต้อง หรือ ไม่มนั่ คง - 1 ตอ่ ตวั

29.2 ที่ L1, L2, S1, S2, S3, PP ทศิ ทางการเข้าปลายตวั นาถูกต้อง

และ

การจบั ยดึ ม่นั คงไม่โยกคลอน (คะแนนเตม็ 18 คะแนน) + 3 ตอ่ ตัว

- ถกู ต้อง และ มนั่ คง - 1 ต่อตวั

- ไมถ่ กู ต้อง หรือ ไม่ม่นั คง

กลุ่มงานกาหนดมาตรฐานฝีมือแรงงาน สานักพฒั นามาตรฐานและทดสอบฝีมือแรงงาน

35 32

วธิ ที ดสอบมาตรฐานฝีมือแรงงานแห่งชาติ สาขาช่างไฟฟ้าภายในอาคาร ระดับ 1 (ปรบั ปรงุ พ.ศ. 2561)

รายการเคร่ืองมือ : เจา้ หน้าที่จดั เตรยี มไว้ให้ผเู้ ขา้ รบั การทดสอบคนละจานวน 1 ชดุ

ท่ี เคร่ืองมือ หนว่ ย ปริมาณ

1 คอ้ นช่างไฟฟา้ ขนาด 250 กรัม ดำ้ ม 1
2 คมี ปากผสม ขนาด 150 มลิ ลิเมตร (6 นิว้ ) อนั 1
3 คีมปากแหลม ขนาด 100-150 มิลลิเมตร (4-6 นว้ิ ) อัน 1
4 คีมตดั ขนาด 100-150 มลิ ลิเมตร (4-6 นว้ิ ) อัน 1
5 ไขควงปากแบน ขนาด 100-150 มลิ ลิเมตร (4-6 นิ้ว) ดำ้ ม 1
6 ไขควงปากแฉก ขนาด 100-150 มิลลิเมตร (4-6 นิว้ ) ดำ้ ม 1
7 ไขควงทดสอบไฟฟา้ (Test Lamp) ดำ้ ม 1
8 ระดบั น้า ขนาด 200 มิลลิเมตร (8 นิ้ว) อัน 1
9 ปักเตา้ ตเี ส้น อัน 1
10 ตลับเมตร ขนาดความยาว 2 เมตร อนั 1
11 เล่อื ยลอ หรือเลื่อยตัดเหล็ก ปื้น 1
12 กรรไกรหรือคมี ตัดท่อพวี ีซี อัน 1
13 ตะไบแบน อัน 1
14 สว่ำนมือหมนุ หรือ สวำ่ นไฟฟ้ำไร้สำย ตวั 1
15 ดอกสว่ำน ขนำด 3 มิลลิเมตร (1/8 นิ้ว) และ 6 มิลลิเมตร (1/4 นิ้ว) ดอก 2
16 เหล็กนำศนู ย์ ขนำด 0.8 มิลลิเมตร (1/32 นว้ิ ) อัน 1
17 ดนิ สอชำ่ ง แท่ง 1
18 ผำ้ ใชร้ ดี สำยไฟฟำ้ ขนำด 300 มลิ ลเิ มตร x 300 มิลลเิ มตร (12 นิ้ว x 12 นิว้ ) ผืน 1
19 มดี ปอกสำยไฟฟ้ำ (Cutter) อนั 1
20 ถงุ มือชำ่ งไฟฟำ้ คู่ 1
21 กระบะไม้หรือกล่องพลำสตกิ ทีเ่ ปน็ ชอ่ ง ๆ สำหรบั ใส่วสั ดเุ ล็ก ๆ กล่อง 1

กลุ่มงานกาหนดมาตรฐานฝีมือแรงงาน สานกั พฒั นามาตรฐานและทดสอบฝีมือแรงงาน

36 33

วธิ ที ดสอบมาตรฐานฝมี อื แรงงานแห่งชาติ สาขาช่างไฟฟา้ ภายในอาคาร ระดบั 1 (ปรับปรงุ พ.ศ. 2561)

รายการเครือ่ งมอื : สาหรับผเู้ ข้ารับการทดสอบใช้รว่ มกัน 5 คน หน่วย ปริมาณ

ที่ รายการเครื่องมือ ตวั /เตา 1
ถงั 1
1 ตวั เปา่ ลมรอ้ นหรือเตาไฟฟา้ 200- 600วัตต์ ชุด 1
2 น้า ชุด 1
3 ไม้แบบใชส้ าหรับโคง้ ท่อพวี ซี ี หนาประมาณ 20 มลิ ลิเมตร อัน 1
4 สปริงดดั ทอ่ พีวีซี (หรือทราย) ขนาดตามท่อท่ีใชใ้ นการทดสอบ
5 ตวั ลบคมทอ่ พวี ีซี

กลมุ่ งานกาหนดมาตรฐานฝีมือแรงงาน สานกั พฒั นามาตรฐานและทดสอบฝีมือแรงงาน

37 34

วธิ ีทดสอบมาตรฐานฝีมือแรงงานแหง่ ชาติ สาขาช่างไฟฟา้ ภายในอาคาร ระดับ 1 (ปรับปรุง พ.ศ. 2561)

ที่ วสั ดุและอปุ กรณ์ หน่วย ปริมาณ

1 สายไฟฟ้าหุ้มฉนวนพีวซี ี ตาม มอก.11 เมตร 1
1.1 สายไฟฟา้ ชนดิ 60227 IEC 01 ขนาด 10 ตร.มม. สเี ขยี ว หรอื สีเขยี วแถบเหลือง เมตร 1.5
1.2 สายไฟฟ้า ชนิด VAF ขนาด 2x1.5 ตร.มม. เมตร 0.6
1.3 สายไฟฟา้ ชนิด 60227 IEC 01 ขนาด 6 ตร.มม. สฟี ้า เมตร 3.5
1.4 สายไฟฟา้ ชนดิ 60227 IEC 01 ขนาด 2.5 ตร.มม. สีนา้ ตาล สีดา หรอื สีเทา เมตร 5.3
1.5 สายไฟฟ้า ชนิด 60227 IEC 01 ขนาด 2.5 ตร.มม. สฟี า้ เมตร 1.5
1.6 สายไฟฟ้า ชนดิ 60227 IEC 01 ขนาด 1.5 ตร.มม. สเี ขียว หรอื สีเขยี วแถบเหลอื ง เมตร 3
1.7 สายไฟฟา้ ชนิด 60227 IEC 01 ขนาด 1.5 ตร.มม. สีนา้ ตาล สดี า หรือ สเี ทา เมตร 2
1.8 สายไฟฟ้า ชนิด 60227 IEC 01 ขนาด 1.5 ตร.มม. สฟี า้
เมตร 5.1
2 ทอ่ และอุปกรณป์ ระกอบท่อ ตวั 4
1.2 ทอ่ พีวซี ี ขนาด 16-20 มลิ ลเิ มตร (สขี าวหรอื สีเหลอื ง) เมตร 5.0
2.2 ขอ้ ตอ่ พีวซี ี ขนาด 16-20 มลิ ลเิ มตร (สีขาว หรือ สีเหลือง) ตัว 2
2.3 ทอ่ พวี ีซีอ่อน ขนาด 16-20 มิลลเิ มตร (สขี าวหรอื สีดา) ตัว 2
2.4 ตวั ยดึ ทอ่ ออ่ น สาหรับท่อขนาด 16-20 มิลลเิ มตร (สีขาวหรอื สเี หลอื ง) เมตร 1
2.5 ขอ้ ต่อทอ่ อ่อน สาหรับทอ่ ขนาด 16-20 มลิ ลิเมตร (สีขาว) กลอ่ ง 3
2.6 รางพวี ซี ี ขนาด 30 มลิ เิ มตร x10 มิลลเิ มตร (สีขาวหรอื สเี ทา) กล่อง 1
2.7 กล่องตดิ ตัง้ พวี ซี ี ขนาด 50 มิลลเิ มตร x100 มิลลเิ มตร (2 น้ิว x 4 นวิ้ )
2.8 กล่องติดตงั้ พีวซี กี ลม สาหรบั พักสาย ชุด 1

3 ตไู้ ฟฟา้ สาหรับตดิ ต้ังภายในอาคารและอุปกรณก์ ารตดิ ต้ังระบบดนิ ตัว 1
3.1 ต้ไู ฟฟ้าแบบเดยี่ ว-ปิดหุ้ม-ตดิ ตง้ั ยึดกบั ที่ ตาม มอก.1436 ขนาด 40 A 230 V ตวั 1
IP 30 หรือ ดกี ว่า ,1 ชอ่ งเมนและไม่น้อยกวา่ 2 ชอ่ งย่อย พร้อมขัว้ ตอ่ สาหรับ ตวั 1
ตวั นาเป็นกลาง (N) และข้วั ตอ่ สาหรบั หลกั ดนิ แทง่ 1
2.3เซอร์คติ เบรกเกอร์ ชนดิ 1 เฟส 2 ข้ัว ขนาด 10 kA (Icn), 32 A (In) ตวั 1
3.3เซอร์คติ เบรกเกอร์ ชนิด 1 เฟส 1 ขัว้ ขนาด 6 kA (Icn), 16 A (In) ตวั 2
4.3เซอร์คติ เบรกเกอร์ ชนดิ 1 เฟส 1 ขว้ั ขนาด 6 kA (Icn), 10 A (In) ตวั 3
5.3หลกั ดิน ขนาด 16 มิลลเิ มตร (5/8 นิว้ ) ยาว 200 มลิ ลิเมตร
3.6 ตัวปะกับตอ่ สาย สาหรับตอ่ สายดินกบั หลักดนิ
7.3 ตวั รัดหลักดนิ สาหรบั หลักดนิ ขนาด 16 มิลลเิ มตร (5/8 นิ้ว) ชนิด 2 หู
3.8 ตัวรดั สายดนิ สาหรบั สายไฟฟ้า ชนิด 60227 IEC 01 ขนาด 10 ตร.มม.

กลุม่ งานกาหนดมาตรฐานฝีมือแรงงาน สานักพัฒนามาตรฐานและทดสอบฝีมอื แรงงาน

38 35

วิธที ดสอบมาตรฐานฝมี อื แรงงานแห่งชาติ สาขาชา่ งไฟฟ้าภายในอาคาร ระดับ 1 (ปรบั ปรงุ พ.ศ. 2561)

รายการวัสดุและอุปกรณ์ : เจ้าหน้าทจี่ ัดเตรียมไว้ให้ผ้เู ข้ารบั การทดสอบคนละจานวน 1 ชุด

4 ชดุ ดวงโคมไฟฟา้ และอุปกรณ์การติดตง้ั

4.1 หลอดไส้ทงั สเตน ขัว้ E27 ขนาด 40-60 วตั ต์ หลอด 1

4.2 ขัว้ รบั หลอด E27 พรอ้ มแป้น (SL) ชดุ 1

4.3 เตา้ รับไฟฟ้า มีขัว้ ต่อต่อกับดิน (2P+E) พร้อมฝาครอบ ชุด 1

4.4 สวติ ช์ไฟฟ้าสองทาง (two-way switches, มี 3 ข้วั ต่อ) ไม่รวมฝาครอบ ตวั 2

4.5 สวติ ช์ไฟฟา้ 1 ขัว้ (single-pole switches, มี 2 ขั้วต่อ) ไมร่ วมฝาครอบ ตวั 1

4.6 ฝา 2 ช่อง สาหรบั สวติ ช์ไฟฟา้ จานวน 2 ตวั ฝา 1

4.7 ฝา 1 ชอ่ ง สาหรับสวิตชไ์ ฟฟา้ จานวน 1 ตัว ฝา 1

4.8 โคมไฟฟ้า สาหรับหลอดฟลอู อเรสเซนซ์ ขนาด 18 วัตต์ โคม 1

4.9 บัลลาสต์ สาหรับหลอดฟลอู อเรสเซนซ์ ขนาด 18 วัตต์ พร้อมสลักเกลียวยดึ กบั ชุด 1

โคม

4.10 สตาร์ตเตอร์ สาหรบั หลอดฟลูออเรสเซนซ์ ขนาด 18 วตั ต์ ตวั 1

5 อุปกรณ์ประกอบ

5.1 เข็มขดั รดั สาย NO. 3/4 สาหรบั สายไฟฟา้ ชนดิ VAF ขนาด 2x1.5 ตร.มม. ตวั 10

2.5 เขม็ ขัดรดั สาย NO. 1 สาหรับสายไฟฟ้า ชนดิ 60227 IEC 01 ขนาด 10 ตร.มม. ตวั 5

3.5 ตะปูตอกเข็มขัดรดั สาย ตวั 30

4.5 หมดุ เกลียว ขนาด 12 มิลลเิ มตร ตวั 25

5.5 เทปใชใ้ นงานไฟฟา้ ตาม มอก.386 ขนาด 19 มิลลิเมตร มว้ น 3

5.6 ตัวต่อแบบแป้นเกลียว (Wire Nut Connector) สสี ม้ ตวั 3

7.5 กระดาษกาว มว้ น 1

กลุ่มงานกาหนดมาตรฐานฝีมือแรงงาน สานกั พัฒนามาตรฐานและทดสอบฝีมอื แรงงาน

39 36

วธิ ีทดสอบมาตรฐานฝีมอื แรงงานแห่งชาติ สาขาชา่ งไฟฟา้ ภายในอาคาร ระดับ 1 (ปรบั ปรุง พ.ศ. 2561)

อ้างอิงการเข้าปลายตวั นาท่ีขวั้ ต่อ
(หลกั เกณฑก์ ารใหค้ ะแนนลาดบั ท่ี 21 ถงึ 28)

Wire wrapped two-thirds around = พันตวั นาวกกลับสองสว่ นสาม
Wire wrapped three-quarters around = พนั ตวั นาวกกลับสามสว่ นส่ี

ขัน้ A: ปอกฉนวนและพันตัวนา
Snug contact = สมั ผัสเบียดสนทิ
Screw post = หลกั หมุดเกลียว
Contact plate on wiring device marked “CO/ALR” = แผน่ สัมผัสบนอปุ กรณเ์ ดนิ สายทมี่ ีเครื่องหมาย
“CO/ALR”

ขน้ั B: หมดุ เกลียวถกู ขันแนน่ จนสัมผัสเตม็ ท่ี
Screw tightened an additional half-turn, or to 12 lb-in = หมดุ เกลยี วถกู ขนั เพิ่มอกี ครึ่งรอบ หรือถูกขันถงึ
ทอรก์ 1.35 นิวตันเมตร (12 ปอนด์-นิว้ )
Wire firmly in contact = ตวั นาสัมผัสอยา่ งม่นั คง

ขน้ั C: การติดตงั้ สมบูรณ์

กล่มุ งานกาหนดมาตรฐานฝีมือแรงงาน สานักพัฒนามาตรฐานและทดสอบฝีมอื แรงงาน

40 37

วิธีทดสอบมาตรฐานฝีมือแรงงานแหง่ ชาติ สาขาช่างไฟฟา้ ภายในอาคาร ระดับ 1 (ปรับปรุง พ.ศ. 2561)

รปู ท่ี 1 NEC และ UL แสดงวิธีการทถ่ี กู ต้องในการเขา้ ปลายตวั นาอะลมู ิเนียมท่ีข้วั ต่อแบบหมดุ เกลยี ว
ของเต้ารบั ไฟฟา้ และสวติ ช์ไฟฟ้าแบบกดยึด (snap switches) โดยการดัดตัวนาให้โคง้

1. สมควรปอกฉนวนท่ีปลายสายไฟฟ้าออกใหม่ แล้วพันตัวนารอบหลักหมุดเกลยี วโดยการดัดโค้งให้ตัวนาวกกลับ
ยาว 2/3 ถึง ¾ ของระยะทางรอบหลักหมุดเกลียว ดังแสดงเป็นขั้น A ในรูปท่ี 1 ห่วงท่ีเกิดตามการหมุนของ
หมุดเกลียวในขณะขันหมุดเกลียวจะทาให้ตัวนามักพันรอบหลักหมุดเกลียวมากกว่าที่จะทาให้ตัวนาไม่พันรอบ
หลกั หมุดเกลียว

2. สมควรขันหมุดเกลียวจนตัวนาเบียดสนิทกับส่วนสัมผัสด้านล่างของหัวหมุดเกลียวและกับแผ่นสัมผัสบน
อปุ กรณเ์ ดินสาย ดงั แสดงเปน็ ข้นั B ในรูปที่ 1

3. สมควรขนั หมุดเกลยี วเพิม่ อีกคร่ึงรอบ เพือ่ ทาให้การตอ่ มั่นคง ใช้ไขควงแบบทอร์ก (torque screw-drivers)
ขันหมดุ เกลยี วให้ถึง 1.35 นวิ ตนั เมตร (12 ปอนด์-น้วิ ) ดังแสดงเปน็ ขนั้ C ในรูปที่ 1

4. ตวั นาสมควรอยู่ในตาแหน่งข้างหลังอุปกรณ์เดนิ สายเพ่ือลดการคลายหลวมของหมุดเกลียวขั้วต่อ ถา้ อุปกรณ์
เดนิ สายมีตาแหน่งอยูใ่ นกล่องเต้ารบั ไฟฟา้ (outlet box)

Inadequate contact = สมั ผัสไม่พอ
Overlap = เขา้ เกย
Wrong direction = เขา้ ทิศทางผิด
Straight in = เข้าตรง
Less than two-thirds wrap = พันนอ้ ยกวา่ สองสว่ นสาม
Incorrect wire wrap = พนั ตวั นาไมถ่ ูกตอ้ ง
Incorrect tightening torque = ทอรก์ ขนั ไม่ถูกต้อง

กลมุ่ งานกาหนดมาตรฐานฝมี ือแรงงาน สานกั พัฒนามาตรฐานและทดสอบฝีมอื แรงงาน

41 38

วิธที ดสอบมาตรฐานฝีมือแรงงานแหง่ ชาติ สาขาช่างไฟฟา้ ภายในอาคาร ระดับ 1 (ปรับปรงุ พ.ศ. 2561)

รปู ที่ 2 NEC และ UL แสดงวธิ กี ารทีไ่ มถ่ ูกต้องในการเข้าปลายตัวนาอะลูมเิ นยี มที่ขั้วต่อแบบหมุดเกลยี ว
ของเต้ารบั ไฟฟ้าและสวติ ช์ไฟฟา้ แบบกดยึด โดยการดัดตวั นาให้โค้ง

Insulating shrink sleeving = หลอดฉนวนหด
Crimp splicing device = อุปกรณต์ ่อแบบบบี อดั
Before = ก่อน
After = หลงั
Aluminum = ตวั นาอะลูมเิ นียม
Copper = ตัวนาทองแดง
Twist-on wire connector = ตัวตอ่ แบบบิดเกลียว

กลมุ่ งานกาหนดมาตรฐานฝีมือแรงงาน สานกั พฒั นามาตรฐานและทดสอบฝีมือแรงงาน

42 39

วิธที ดสอบมาตรฐานฝีมือแรงงานแหง่ ชาติ สาขาชา่ งไฟฟ้าภายในอาคาร ระดบั 1 (ปรับปรุง พ.ศ. 2561)

รปู ท่ี 3 NEC แสดงอุปกรณ์ต่อแบบหางหมูสองแบบ
สาหรบั การตอ่ ปลายของตัวนาทองแดงกับตัวนาอะลูมิเนียม

ตัวต่อแบบบิดเกลียว (Twist-on wire connectors) ไม่เหมาะสมแก่การต่อปลายตัวนาอะลูมิเนียมหรือปลาย
ตัวนาอะลมู ิเนียมประกบผวิ ทองแดง (copper-clad aluminum conductors) กับ ปลายตัวนาทองแดง ยกเว้นที่
บรรจุภัณฑ์แสดงและมีเครื่องหมาย “AL-CU (dry locations)” ปัจจุบันมีตัวต่อแบบแป้นเกลียว (wire nut
connector) และตัวตอ่ แบบบบี อัด (crimp-type connector) ใหใ้ ช้ได้ตามข้อกาหนดน้ี
หมายเหตุ เมื่อ 2 กุมภาพันธ์ 2538 (February 2, 1995) UL (Underwriters Laboratories) ได้ข้ึนทะเบียน

รายชื่อตัวต่อแบบบิดเกลียวที่เหมาะสมแก่การใช้กับ ตัวนาอะลูมิเนียมกับตัวนาทองแดง
ตาม “Splicing Wire Connectors” ซึ่งเป็นทะเบียนรายช่ือครั้งแรกของตัวต่อแบบบิดเกลียว
สาหรับตัวนาอะลูมิเนียมกบั ตวั นาทองแดง นับตั้งแต่ปี 2530 (1987) ทะเบยี นรายชื่อ UL ดังกล่าว
ไม่ครอบคลุมสิ่งต่อเชิงผสมอะลูมิเนียมกับอะลูมิเนียม (aluminum-aluminum combinations)
แตอ่ ยา่ งไรกต็ าม ยอมใหใ้ ช้ตวั นาอะลูมเิ นยี มหรือตวั นาทองแดงมากกว่าหน่ึงเส้นได้

กล่มุ งานกาหนดมาตรฐานฝีมือแรงงาน สานกั พัฒนามาตรฐานและทดสอบฝีมอื แรงงาน

43 40

วิธีทดสอบมาตรฐานฝมี ือแรงงานแหง่ ชาติ สาขาชา่ งไฟฟา้ ภายในอาคาร ระดับ 1 (ปรับปรุง พ.ศ. 2561)

อุปกรณ์ต่อสาย (wire-connecting devices) ท่ีขึ้นทะเบียนรายช่ือมีพร้อมใช้ในการต่อตัวนาทองแดงความยาว
ส้ันแบบหางหมู (pigtailing short lengths of copper conductors) กับ ตัวนาอะลูมิเนียมวงจรย่อยต้นทาง
(original aluminum branch-circuit conductors) ดังแสดงในรูปที่ 3 โดยหลักแล้ว ตัวนาที่ต่อแบบหางหมู
(pigtailed conductors) เชน่ น้ี เป็น อปุ กรณ์เดนิ สายจา่ ยไฟฟ้า 15 แอมแปร์ และ อุปกรณ์เดนิ สายจ่ายไฟฟา้ 20
แอมแปร์ ซง่ึ การต่อแบบหางหมูยอมใหใ้ ช้ได้ ถา้ ในเปลอื กหมุ้ (enclosure) มีทว่ี ่างกวา้ งเหมาะสมแกก่ ารใช้

กลมุ่ งานกาหนดมาตรฐานฝมี ือแรงงาน สานักพฒั นามาตรฐานและทดสอบฝีมือแรงงาน

44

40

ใบสรปุ คะแนนการทดสอบมาตรฐานฝีมอื แรงงานแห่งชาติ

สาขาช่างไฟฟา้ ภายในอาคาร ระดับ1

ครง้ั ท่ี................วันท่ี.......................เดือน........................................พ.ศ........................
ชื่อ-สกลุ ผู้เข้ารับการทดสอบ........................................................................................
สถานท่ีทดสอบ.........................................................................แ..ผ..ง..ท..ด..ส..อ..บ...ห..ม..า..ย..เ.ล..ข.............

ลาดับ ภาค คะแนนเต็ม ไดค้ ะแนน น้าหนกั ได้รอ้ ยละ หมายเหตุ

1 ภาคความรู้ 60 20
2 ภาคความสามารถ 400 80
460 100
รวม

หมายเหตุ 1. หลักเกณฑ์ตัดสินที่ผ่านการทดสอบรวมท้ัง 2 ภาค ตอ้ งไดไ้ ม่ต่ากว่าร้อยละ 70
2. สูตร(ได้ร้อยละ) = (ได้คะแนนxนา้ หนัก)/คะแนนเต็ม

เช่น ภาคความรู้ ได้ 36 คะแนน หรือได้ร้อยละ = 36 x 20/60 =12
ภาคความสามารถ ได้ 290 คะแนน หรือได้ร้อยละ = 290 x 80/400 =58

ผลการทดสอบ ผ่าน
ไม่ผ่าน

ลงช่อื ผู้ทดสอบ ลงชื่อผ้รู วมคะแนน
1............................................... ............................................
(...............................................) (...............................................)
2...............................................
(...............................................)
3...............................................
(...............................................)

45

ใบให้คะแนนการทดสอบมาตรฐานฝีมือแรงงานแห่งชาติ สาขาชา่ งไฟฟ้าภายในอาคาร ระดับ1 38
คร้งั ท่ี...................วันที่...............เดือน..........................................พ.ศ..........................

ช่ือ-สกลุ ผู้เข้ารับการทดสอบ........................................................................................ ใบสมัครเลขท่ี ...................

สถานที่ทดสอบ................................................................................................................ แผงทดสอบหมายเลข..........

ลา หัวข้อ ลักษณะการตรวจ อกั ษรกากับสัดส่วนหรือวัสดุ คะแนน คะแนน
ดับ เตม็ ท่ีได้

1 การทางาน เวลาปฏบิ ัติงานท้ังสิ้น [20] การใช้เคร่ืองมือ [8] ความสะอาด [8] ความปลอดภัย [24] 60

2 วธิ กี ารตอ่ ตวั นา แบบที่ 1 [8] แบบที่ 2 [8] 16

3 การตรวจสอบการทางาน วงจรแสงสวา่ ง L1, L2 และ วงจรเตา้ รับไฟฟ้า [20] (ไมท่ างานหรือไมถ่ ูกตอ้ งถือวา่ ไมผ่ า่ น) 20
ของวงจร 40
A[4]500 มม. B[4]400 มม. C[4]400 มม. D[4]500 มม. E[4]500 มม.

4 ระยะห่างการตดิ ตั้ง F[5]500 มม G[5]500 มม. H[5]200 มม. I [5]200 มม.

5 ระดบั การติดต้ัง R [5] S [5] T [5] U [5] V [5] W [5] 30
CB1 [6]
6 การเลือกใช้อุปกรณ์ CB2 [6] CB3 [6] 18
ป้องกนั กระแสเกนิ แนวราบ [5] 10
แนวราบ [5] ความมั่นคง [5]
7 การติดตั้งตู้ไฟฟ้า (CU)
แนวดิ่ง [5]
8 การติดต้ังชดุ โคมไฟฟ้า(L1) แนวดิ่ง [5] ความม่ันคง [5] 10
แนวราบ [5]
9 การตดิ ต้ังชุดโคมไฟฟ้า(L2) ความมั่นคง [5] 5
รูปทรงของท่อ [4]
10 การตดิ ตั้งกล่อง ความมั่นคง [5] 10
สวิตช์ไฟฟ้า(S1&S2)

11 การติดตั้งกล่อง ความมั่นคง [5] 10
สวติ ช์ไฟฟ้า(S3)

12 การตดิ ตั้งเตา้ รับไฟฟ้า(PP) ความมั่นคง [5] 10

13 การต่อวงจรกบั ดิน ที่ปะกับตอ่ สาย [4] 4
14 การตดิ ตั้ง
ความโคง้ งอ a [4] ความม่ันคง [4] 12
ท่อร้อยสาย

รวมคะแนนขอ้ 1-14 255

46

ใบให้คะแนนการทดลองทดสอบมาตรฐานฝมี ือแรงงานแห่งชาติ สาขาช่างไฟฟ้าภายในอาคาร ระดับ1 39
ชื่อ-สกุล ผู้เข้ารับการทดสอบ................................................................. แผงทดสอบหมายเลข..........

ลา หัวข้อ ลกั ษณะการตรวจ อักษรกากบั สดั สว่ นหรือวัสดุ คะแนน คะแนน
ดับ เต็ม ท่ีได้

15 การติดตั้งตัวรัดท่อ ติดต้ังครบจานวน 2 ตัว [3] ความมั่นคง [5] 8

16 การติดตั้งท่อพวี ีซีอ่อน ติดต้ังถกู ต้องตรงตามแบบ [4] ความม่ันคงของข้อต่อและตัวยึดท่อ [4] 8

17 การติดตั้งรางพวี ีซี การแนบสนิทของการต่อราง C [5] ความม่ันคง [5] 10

18 การติดตั้งเข็มขัดรดั สาย ระยะห่าง [4] ความมั่นคง [4] 8

19 การติดตั้งสายไฟฟ้า ความม่ันคง [4] โค้งงอ b [4] 8

20 การประกอบสายไฟฟา้ การแนบสนทิ ของท่อกับกล่อง PP [3] การแนบสนทิ ของท่อกบั กล่อง S1&S2 [3] สายไฟฟา้ กบั แปน้ L2 [3] 9
และท่อร้อยสาย 20
12
21 การต่อวงจร CB2 [3] CB3 [3] สายตวั นาตอ่ ประสาน[5] สายตวั นาเปน็ กลาง(N)[5] สายดนิ (PE) [4]
ในตู้ไฟฟา้ (CU)

การปอกฉนวน [3] การต่อวงจรตัวนาด้วยตัวต่อ Wire Nut [3]

22 การต่อสายไฟฟา้ การเข้าปลายตัวนาที่ขั้วต่อ [3] (ใช้วัตถหุ นา 1 มม. ตรวจสอบ) การจัดสายไฟฟา้ [3]
ในตู้ไฟฟ้า(CU)

23 การต่อวงจร การต่อวงจรชุดโคมไฟฟ้า [3] การเข้าปลายตัวนาที่ข้ัวต่อ [3] 6
ในชุดโคมไฟฟ้า (L1)

24 การต่อวงจร ท่ีขั้วต่อ L, N [3] ม่ันคง, ถกู ทิศทาง [3] 6
ในข้ัวรบั หลอด (L2)

25 การต่อวงจร ที่ขั้วต่อ [3] การเข้าปลายตัวนาที่ขั้วต่อ [3] (ใช้วัตถุหนา 1 มม. ตรวจสอบ) 6
ในสวิตซ์ไฟฟ้า(S1)

26 การต่อวงจร ที่ข้ัวต่อ [3] การเข้าปลายตัวนาที่ข้ัวต่อ [3] (ใช้วัตถหุ นา 1 มม. ตรวจสอบ) 6
ในสวิตซ์ไฟฟา้ (S2)

27 การต่อวงจร ที่ข้ัวต่อ [3] การเข้าปลายตัวนาที่ขั้วต่อ [3] (ใช้วัตถุหนา 1 มม. ตรวจสอบ) 6
ในสวิตซ์ไฟฟา้ (S3)

28 การต่อวงจร ที่ข้ัวต่อ L,N,G [3] การเข้าปลายตัวนาที่ข้ัวต่อ [3] (ใช้วัตถหุ นา 1 มม. ตรวจสอบ) 6
ในเต้ารบั ไฟฟา้ (PP)

29 ความถูกต้องและมั่นคง ท่ี CU [8] ที่ L1 [3] ท่ี L2[3] ที่ S1[3] ที่ S2[3] ที่ S3[3] ท่ี PP [3] 26
ของการจับยึดท่ีขั้วต่อ

รวมคะแนนข้อ 15-29 145
รวมคะแนนภาคความสามารถ 400

4

47

4