T5 BAB 1 Alat Dasar Kewangan

1.3.2 Alat Dasar Kewangan

- Bank Pusat menggunakan alat dasar kewangan untuk mengawal ekonomi
dengan mempengaruhi bekalan wang dalam ekonomi.

- Antara alat dasar kewangan yang digunakan adalah seperti yang berikut :

i) nisbah rizab ii) nisbah rizab iii) syarat sewa
berkanun tunai beli

iv) surat jaminan v) kadar faedah
kerajaan

i) Nisbah rizab berkanun

Rizab berkanun merupakan simpanan wajib bank perdagangan di bank pusat
berdasarkan jumlah deposit yang diterima

Nisbah Rizab Berkanun

Semasa inflasi Semasa kemelesetan ekonomi

Menaikkan nisbah rizab berkanun Menurunkan nisbah rizab berkanun

• Bank perdagangan terpaksa • Bank perdagangan hanya

menyimpan lebih banyak wang tunai menyimpan sedikit wang tunai di

di bank pusat bank pusat

• Keupayaan bank perdagangan • Keupayaan bank perdagangan

memberi pinjaman dan penciptaan memberi pinjaman dan penciptaan

kredit menurun kredit meningkat

• Bekalan wang dalam ekonomi • Bekalan wang dalam ekonomi

berkurang bertambah

• Kuasa beli masyarakat menurun • Kuasa beli masyarakat meningkat

• Tingkat harga barangan cenderung • Tingkat harga barangan cenderung

menurun meningkat

Ekonomi kembali stabil semula

1

ii) Nisbah rizab tunai

Rizab tunai merupakan simpanan wajib wang tunai di bank perdagangan
berdasarkan jumlah deposit yang diterima

Nisbah Rizab Tunai

Semasa inflasi Semasa kemelesetan ekonomi

Menaikkan nisbah rizab tunai Menurunkan nisbah rizab tunai

• Bank perdagangan terpaksa • Bank perdagangan hanya

menyimpan lebih banyak rizab tunai menyimpan sedikit rizab tunai

• Keupayaan bank perdagangan • Keupayaan bank perdagangan

memberi pinjaman dan penciptaan memberi pinjaman dan penciptaan

kredit menurun kredit meningkat

• Bekalan wang dalam ekonoomi • Bekalan wang dalam ekonoomi

berkurang bertambah

• Kuasa beli masyarakat menurun • Kuasa beli masyarakat meningkat

• Tingkat harga barangan cenderung • Tingkat harga barangan cenderung

menurun meningkat

Ekonomi kembali stabil semula

iii) Syarat sewa beli

Syarat sewa beli merupakan syarat dan terma semasa membuat pinjaman
sewa beli

Syarat Sewa Beli

Semasa inflasi Semasa kemelesetan ekonomi

Mengetatkan syarat sewa beli Melonggarkan syarat sewa beli

• Mengurangkan had jumlah pinjaman • Meningkatkan had jumlah

maksimum pinjaman maksimum

• Deposit pinjaman ditingkatkan • Deposit pinjaman diturunkan

• Tempoh bayaran balik pinjaman • Tempoh bayaran balik pinjaman

dipendekkan dipanjangkan

• Kadar faedah dinaikkan • Kadar faedah dikurangkan

• Permintaan akan menurun • Permintaan akan meningkat

• Tingkat harga barangan cenderung • Tingkat harga barangan cenderung

menurun meningkat

Ekonomi kembali stabil semula

2

iv) Surat jaminan kerajaan

Surat jaminan kerajaan merupakan surat bertulis yang dikeluarkan oleh kerajaan
untuk memperoleh pinjaman daripada masyarakat atau institusi kewangan

Surat jaminan kerajaan

Semasa inflasi Semasa kemelesetan ekonomi

Menjual surat jaminan kepada pasaran Membeli surat jaminan dalam pasaran

(membuat pinjaman) (menebus pinjaman)

• Orang ramai atau institusi membeli • Orang ramai atau institusi menjual

surat jaminan dengan wang dalam surat jaminan dan memperoleh wang

pasaran • Aliran wang tunai dalam ekonomi

• Aliran wang tunai dalam ekonomi akan bertambah

akan berkurang • Keupayaan bank perdagangan

• Keupayaan bank perdagangan untuk untuk memberi pinjaman dan

memberi pinjaman dan penciptaan penciptaan kredit meningkat

kredit menurun • Bekalan wang dalam ekonomi

• Bekalan wang dalam ekonomi bertambah

berkurang • Kuasa beli masyarakat meningkat

• Kuasa beli masyarakat menurun • Tingkat harga barangan cenderung

• Tingkat harga barangan menurun meningkat

Ekonomi kembali stabil semula

v) Kadar faedah
Merupakan kos yang ditanggung oleh peminjam semasa membuat pinjaman

Kadar faedah

Semasa inflasi Semasa kemelesetan ekonomi

Menaikkan kadar faedah Menurunkan kadar faedah

• Kos meminjam dan beban hutang • Kos meminjam dan beban hutang

peminjam meningkat peminjam menurun

• Jumlah pinjaman yang dibuat oleh • Jumlah pinjaman yang dibuat oleh

masyarakat akan berkurang masyarakat akan bertambah

• Bekalan wang dalam ekonomi • Bekalan wang dalam ekonomi

berkurang bertambah

• Kuasa beli masyarakat menurun • Kuasa beli masyarakat meningkat

• Tingkat harga barangan menurun • Tingkat harga barangan bertambah

Ekonomi kembali stabil semula

3

1.3.3 Kesan Kadar Faedah sebagai Alat Dasar Kewangan dalam
Ekonomi

- Bank pusat telah menggunakan kadar faedah sebagai salah satu alat dasar
kewangan untuk mengawal bekalan wang dalam ekonomi

- Kadar faedah boleh dibahagikan kepada dua jenis iaitu :

Jenis kadar faedah

Kadar faedah tetap Kadar faedah terapung

- tidak berubah sepanjang - berubah mengikut turun naik kadar
tempoh pinjaman rujukan sepanjang tempoh pinjaman
- kadar rujukan dikawal oleh bank
- peminjam tahu dengan tepat pusat
berapa jumlah perlu dibayar - perubahan dalam kadar faedah
secara ansuran setiap bulan boleh menyebabkan perubahan
dalam bayaran ansuran bulanan atau
- sesuai untuk peminjam yang tempoh pembayaran pinjaman
tidak mahu dipengaruhi oleh
perubahan kadar faedah di
pasaran

• Kesan Perubahan Kadar Faedah

- Tindakan bank pusat mengubah kadar faedah boleh menyebabkan kos
pinjaman berubah

- Keadaan ini menimbulkan kesan yang berlainan atas unit ekonomi yang
terlibat dalam kegiatan ekonomi dari segi perbelanjaan dan pelaburan

- Kesan peningkatan kadar faedah boleh dilihat dari tiga aspek :

i) terhadap Kesan peningkatan iii) terhadap
pengguna kadar faedah kestabilan
ekonomi
ii) terhadap firma

4

i. Kesan perubahan kadar faedah – terhadap pengguna
- Perubahan kadar faedah boleh mempengaruhi kuasa beli dan corak

perbelanjaan pengguna
- Pinjaman bank membolehkan pengguna berbelanja melebihi kemampuan

untuk membiayai pembelian aset bukan semasa seperti rumah, pembelian
barang mewah, perbelanjaan pelajaran, pakej pelancongan, barangan
elektrik dan lain-lain.
- Kaedah bayaran secara kredit dikenakan kadar faedah
- Tindakan bank pusat mengubah kadar faedah dalam pasaran akan
memberi kesan kepada pengguna seperti yang berikut :

Kadar faedah dinaikkan Kadar faedah diturunkan

• Kos pinjaman akan meningkat • Kos pinjaman akan menurun
• Pengguna akan mengurangkan jumlah • Pengguna akan meningkatkan jumlah

pinjaman pinjaman
• Pengguna akan mengelakkan bayaran • Pengguna akan menggunakan lebih

secara kredit dan terpaksa menyediakan banyak kaedah bayaran secara kredit
lebih banyak wang tunai semasa semasa perbelanjaan dan memperolehi
perbelanjaan barang yang dikehendaki
• Keadaan ini akan mengehadkan • Keadaan ini akan memperbanyakkan
perbelanjaan yang dibuat oleh pengguna perbelanjaan yang dibuat oleh pengguna
• Perbelanjaan agregat berkurang • Perbelanjaan agregat meningkat

ii. Kesan perubahan kadar faedah – terhadap firma
- Perubahan kadar faedah boleh mempengaruhi modal kewangan yang

diperoleh oleh firma
- Pinjaman bank merupakan salah satu sumber penting bagi firma untuk

mendapatkan modal tambahan dalam mengembangkan operasi sama ada
membeli aset baharu atau membina tapak pengeluaran baharu
- Selain itu, modal pinjaman yang diperoleh juga boleh digunakan sebagai
pelaburan dalam aktiviti penyelidikan dan pembangunan atau latihan
kemahiran bagi pekerja supaya produktiviti dan daya saing firma dapat
ditingkatkan.
- Tindakan bank pusat mengubah kadar faedah dalam pasaran boleh
memberikan kesan kepada firma seperti yang berikut :

5

Kadar faedah dinaikkan Kadar faedah diturunkan

• Kos pinjaman akan meningkat • Kos pinjaman akan meningkat
• Firma akan mengurangkan jumlah • Firma akan mengurangkan jumlah

pinjaman pinjaman Modal kewangan firma akan
• Modal kewangan firma akan berkurangan dan firma mungkin
menghadapi masalah kecairan tunai
berkurangan dan firma mungkin • Keadaan ini akan mengehadkan
menghadapi masalah kecairan tunai pelaburan yang dibuat oleh firma kerana
• Keadaan ini akan mengehadkan lebihan wang telah digunakan untuk
pelaburan yang dibuat oleh firma kerana
membiayai kos pengeluaran
lebihan wang telah digunakan untuk • Pelaburan agregat akan berkurang
membiayai kos pengeluaran • Daya saing firma akan menurun kerana
• Pelaburan agregat akan berkurang
• Daya saing firma akan menurun kerana tidak mempunyai modal untuk
tidak mempunyai modal untuk meningkatkan produktiviti atau
meningkatkan produktiviti atau mengembangkan operasi
mengembangkan operasi

iii. Kesan perubahan kadar faedah – kepada kestabilan ekonomi
- Kesan perubahan kadar faedah atas pengguna dan firma akan memberi

kesan terhadap ekonomi sesebuah negara
- Penggunaan kadar faedah sebagai alat dasar kewangan harus digunakan

pada masa yang tepat supaya mencapai matlamat ekonomi

6

Kadar faedah dinaikkan Kadar faedah diturunkan

• Dilakukan semasa ekonomi mengalami • Dilakukan semasa ekonomi mengalami
masalah inflasi masalah pengangguran dan
kemelesetan ekonomi
• Perbelanjaan agregat pengguna dan
pelaburan firma akan menurun. • Perbelanjaan agregat pengguna dan
Kesannya, penawaran agregat barang pelaburan firma akan meningkat.
dan perkhidmatan dalam ekonomi akan Kesannya, penawaran agregat barang
berkurang dan perkhidmatan dalam ekonomi akan
bertambah
• Kekurangan permintaan pengguna
terhadap barang menyebabkan firma • Lebihan permintaan pengguna terhadap
tidak bermotivasi untuk mengeluarkan barang menggalakkan firma untuk
lebih banyak barang. Firma juga tidak mengeluarkan lebih banyak barang.
mempunyai modal untuk Firma juga mempunyai modal untuk
mengembangkan operasi dan mengembangkan operasi dan
meningkatkan penawaran meningkatkan penawaran

• Masalah inflasi dalam ekonomi semakin • Masalah pengangguran dan
pulih kerana bekalan wang dalam kemelesetan ekonomi semakin pulih
ekonomi telah dikurangkan kerana bekalan wang dalam ekonomi
telah bertambah
• Sekiranya kadar faedah masih dinaikkan,
perbelanjaan agregat pengguna dan • Sekiranya kadar faedah masih
pelaburan firma akan terus menurun lagi diturunkan, perbelanjaan agregat
pengguna dan pelaburan firma akan
• Pengeluaran yang berkurangan terus meningkat lagi
menyebabkan sesetengah firma akan
terus menurun lagi • Pengeluaran yang berkurangan
menyebabkan sesetengah firma akan
• Pengeluaran yang berkurangan terus menurun lagi
menyebabkan sesetengah firma yang
tidak dapat menampung kos operasi • Perkembangan dalam aktiviti
terpaksa memberhentikan oeprasi atau pengeluaran firma mencipta banyak
mengurangkan pekerja peluang pekerjaan kepada masyarakat.
Golongan ini mampu meminta lebih
• Keadaan ini menyebabkan kadar banyak barang dalam pasaran dan
pengangguran dalam ekonomi semakin menyebabkan harga barang dan
meningkat dan pertambahan ekonomi perkhidmatan semakin meningkat
negara terbatas
• Keadaan ini menyebabkan kadar inflasi
dalam ekonomi semakin meningkat.

7

1.3.4 Kesan Alat Dasar Ekonomi atas Objektif Makroekonomi Negara

- Alat dasar ekonomi yang berbeza boleh digunakan untuk mengatasi
masalah ekonomi

- Alat-alat dasar ekonomi yang digunakan akan memberi kesan yang
berbeza atas objektif makroekonomi.

Objektif
Makroekonomi

Kerajaan

a) Guna tenaga b) Kestabilan c) Pertumbuhan d) Kestabilan
penuh harga ekonomi imbangan

pembayaran

Alat Dasar
Ekonomi

Dasar Fiskal Dasar Kewangan

Cukai Nisbah Nisbah Syarat sewa Kadar Surat
rizab rizab tunai beli faedah
Perbelanjaan berkanun jaminan
kerajaan kerajaan

8

i. Cukai
- Pengenaan cukai boleh mempengaruhi ppendapatan boleh guna pengguna dan
keupayaan firma untuk melabur
- Kesannya permintaan agregat dalam pasaran dan tinkat pengeluaran fira juga turut
berubah

Objektif Menaikkan kadar cukai Menurunkan kadar cukai
makroekonomi
Guna tenaga penuh Guna tenaga akan berkurang Guna tenaga akan
kerana firma mengurangkan bertambah kerana firma
Kestabilan harga pekerja akibat pengurangan menambahkan pekerja akibat
pengeluaran peningkatan pengeluaran
Pertumbuhan
ekonomi Tingkat harga umum akan Tingkat harga umum akan
menurun akibat lebihan meningkat akibat lebihan
Kestabilan penawaran barang dalam permintaan barang dalam
imbangan pasaran oleh firma pasaran oleh isi rumah
pembayaran Pertumbuhan ekonomi Pertumbuhan ekonomi
menjadi perlahan kerana menjadi pesat kerana
keluaran dan pendapatan keluaran dan pendapatn
negara merosot negara meningkat
Aliran masuk wang ke dalam Aliran masuk wang ke
negara merosot kerana kos dalam negara meningkat
pelaburan dalam ekonomi kerana kos pelaburan dalam
meningkat ekonomi menurun

ii. Perbelanjaan kerajaan
- Sekiranya kerajaan menambahkan perbelanjaan pembangunan, aktiviti pengeluaran
dalam ekonomi akan meningkat dan seterusnya mencipta peluang pekerjaan kepada
masyarakat
- Kadar pengangguran dalam negara akan menurun dan kuasa beli masyarakat akan
meningkat
- Perbelanjaan pembangunan kerajaan untuk menyediakan pelbagai kemudahan
dalam negara juga dapat menarik aliran masuk modal pelaburan dari luar negara
atau tempatan kepada ekonomi negara

Objektif Meningkatkan perbelanjaan Menurunkan perbelanjaan
makroekonomi kerajaan kerajaan
Guna tenaga penuh
Guna tenaga akan Guna tenaga akan menurun
Kestabilan harga meningkat kerana kerana peluang pekerjaan
peningkatan dalam peluang yang terhad kesan daripada
pekerjaan kesan daripada pengurangan projek
pelaksanaan projek kerajaan pembangunan kerajaan

Tingkat harga umum akan Tingkat harga umum akan
meningkat akibat lebihan menurun akibat kurangan
permintaan barang dalam permintaan barang dalam
pasaran pasaran

9

Pertumbuhan Pertumbuhan ekonomi Pertumbuhan ekonomi
ekonomi menjadi pesat kerana menjadi perlahan kerana

Kestabilan keluaran dan pendapatan keluaran dan pendapatan
imbangan negara meningkat negara merosot
pembayaran Aliran masuk wang ke dalam Aliran masuk wang ke
negara meningkat kerana dalam negara merosot
banyak pelaburan kerajaan kerana kurang pelaburan
dalam ekonomi kerajaan dalam ekonomi

10

iii. Nisbah rizab berkanun
- Merupakan simpanan wajib bank perdagangan di bank pusat
- Nisbanh rizab berkanun boleh mempengaruhi keupayaan bank
perdagangan memberi pinjaman kepada masyarakat
- Jumlah pinjaman akan mempengaruhi kuasa beli pengguna dan permintaan
agregat dalam ekonomi
- Bekalan wang dalam ekonomi juga dapat dikawal dengan nizbah rizab berkanun

Objektif Meningkatkan nisbah rizab Menurunkan nisbah rizab
makroekonomi berkanun berkanun
Guna tenaga penuh
Guna tenaga akan berkurang Guna tenaga akan
Kestabilan harga kerana firma mengurangkan bertambah kerana firma
pekerja akibat pengurangan menambahkan pekerja akibat
Pertumbuhan modal peningkatan penambahan
ekonomi modal
Tingkat harga umum akan
Kestabilan menurun akibat kuasa beli Tingkat harga umum akan
imbangan pengguna menurun meningkat akibat kuasa beli
pembayaran Pertumbuhan ekonomi pengguna meningkat
menjadi perlahan kerana
keluaran dan pendapatan Pertumbuhan ekonomi
negara merosot menjadi pesat kerana
Aliran masuk wang ke dalam keluaran dan pendapatan
negara merosot kerana negara meningkat
kurang peluang pelaburan
dalam ekonomi Aliran masuk wang ke
dalam negara meningkat
banyak peluang pelaburan
dalam ekonomi

iv. Nisbah rizab tunai
- Merupakan simpanan tunai wajib bank perdagangan di bank sendiri
- Perubahan nibah rizab tunai akan memberi kesan terhadap keupayaan
bank memberi pinjaman kepada masyarakat.

Objektif Meningkatkan nisbah rizab Menurunkan nisbah rizab
makroekonomi tunai tunai
Guna tenaga penuh
Guna tenaga akan Guna tenaga akan meningkat
Kestabilan harga menurun kerana firma kerana firma menambahkan
mengurangkan pekerja pekerja akibat peningkatan
akibat pengurangan modal penambahan modal

Tingkat harga umum akan Tingkat harga umum akan
menurun akibat kuasa beli meningkat akibat kuasa beli
pengguna menurun pengguna meningkat

11

Pertumbuhan harga Pertumbuhan ekonomi Pertumbuhan ekonomi
menjadi perlahan kerana menjadi pesat kerana keluaran
Kestabilan keluaran dan pendapatan dan pendapatan negara
imbangan negara merosot meningkat
pembayaran Aliran masuk wang ke Aliran masuk wang ke dalam
dalam negara merosot negara meningkat banyak
kerana kurang peluang peluang pelaburan dalam
pelaburan dalam ekonomi ekonomi

v. Syarat sewa beli
- Merupakan syarat dan terma dalam pinjaman untuk pembelian aset dan barang
tahan lama
- Sekiranya kerajaan mengetatkan syarat sewa beli, masyarakat akan lebih sukar
untuk membuat pinjaman
- Kesannya, kuasa beli dan permintaan agregat dalam ekonomi akan menurun

Objektif Mengetatkan syarat sewa Melonggarkan syarat sewa
makroekonomi beli beli
Guna tenaga penuh
Kuasa beli menurun Kuasa beli meningkat
Kestabilan harga menyebabkan firma menyebabkan firma
mengurangkan pengeluaran. menambahkan pengeluaran.
Pertumbuhan harga Kesannya, firma akan Kesannya, firma akan
mengurangkan guna tenaga meningkatkan guna tenaga
Kestabilan kerana permintaan berkurang kerana permintaan meningkat
imbangan
pembayaran Tingkat harga umum akan Tingkat harga umum akan
menurun akibat kuasa beli meningkat akibat kuasa beli
pengguna menurun pengguna meningkat

Pertumbuhan ekonomi Pertumbuhan ekonomi
menjadi perlahan kerana menjadi pesat kerana
keluaran dan pendapatan keluaran dan pendapatan
negara merosot negara meningkat

Aliran masuk wang ke dalam Aliran masuk wang ke
negara merosot kerana dalam negara meningkat
kurang peluang pelaburan kerana banyak peluang
dalam ekonomi pelaburan dalam ekonomi

vi. Surat jaminan kerajaan
- Merupakan surat bertulis yang dikeluarkan oleh kerajaan apabila meminjam
daripada masyarakat atau institusi kewangan
- Tindakan kerajaan membeli atau menjual surat jaminan kerajaan akan
mempengaruhi bekalan wang dalam ekonomi
- Kesannya, kuasa beli pengguna dan permintaan agregat dalam ekonomi akan
dipengaruhi

12

Objektif Menjual surat jaminan Membeli surat jaminan
makroekonomi kerajaan kerajaan
Guna tenaga penuh
Guna tenaga akan menurun Guna tenaga akan
Kestabilan harga kerana firma mengurangkan meningkat kerana firma
pekerja akibat pengurangan menambahkan pekerja akibat
Pertumbuhan harga modal peningkatan penambahan
modal
Kestabilan Tingkat harga umum akan
imbangan menurun akibat kuasa beli Tingkat harga umum akan
pembayaran pengguna menurun meningkat akibat kuasa beli
Pertumbuhan ekonomi pengguna meningkat
menjadi perlahan kerana
kegiatan ekonomi merosot. Pertumbuhan ekonomi
Kesannya, pendapatan negara menjadi pesat kerana
menurun kegiatan ekonomi meningkat.
Aliran masuk wang ke dalam Kesannya, pendapatan
negara merosot kerana negara meningkat
kurang peluang pelaburan
dalam ekonomi Aliran masuk wang ke
dalam negara meningkat
kerana banyak peluang
pelaburan dalam ekonomi

vii. Kadar faedah
- Kadar faedah merupakan kos pinjaman yang dikenakan
- Perubahan dalam kadar faedah akan menyebabkan turun naik dalam kos pinjaman
- Kos pinjaman merupakan pertimbangan utama bagi peminjam sebelum
mendapatkan pinjaman kewangan daripada institusi bank

Objektif Meningkatkan kadar faedah Menurunkan kadar faedah
makroekonomi
Guna tenaga penuh Guna tenaga akan menurun Guna tenaga akan
kerana firma mengurangkan meningkat kerana firma
Kestabilan harga pekerja akibat kos menambahkan pekerja akibat
pengeluaran meningkat kos pengeluaran menurun
Pertumbuhan harga Tingkat harga umum akan
menurun akibat kuasa beli Tingkat harga umum akan
Kestabilan pengguna menurun meningkat akibat kuasa beli
imbangan Pertumbuhan ekonomi pengguna meningkat
pembayaran menjadi perlahan kerana kos
pengeluaran meningkat Pertumbuhan ekonomi
menyebabkan permintaan menjadi pesat kerana kos
menurun. Kesannya, pengeluaran menurun
pendapatan negara menurun menyebabkan permintaan
meningkat. Kesannya,
Aliran masuk wang ke dalam pendapatan negara
negara merosot kerana meningkat
kurang peluang pelaburan
dalam ekonomi Aliran masuk wang ke
dalam negara meningkat
kerana banyak peluang
pelaburan dalam ekonomi

13