รายงานผลการแสดงภาคใต้-ฉบับสมบูรณ์

รายงานการทำผลงานวพิ ธิ ทศั นา

เร่อื ง การแสดงภาคใต้
นกั ศึกษาชนั้ ปีที่ 3

1.นายนฤนาท สุวรรณจณุ ี รหัสประจำตวั 6311120001
2.นางสาวธันยช์ นก แผ่นทอง รหสั ประจำตัว 6311120002
3.นางสาวภทั รวดี ทองสม รหัสประจำตวั 6311120007
4.นางสาวนลิ รัตน์ ผลบญุ รหสั ประจำตวั 6311120008
5.นางสาวธนญั ญา สุขชว่ ย รหัสประจำตวั 6311120010
6.นางสาวปนิ่ มณี ทองหัตถา รหัสประจำตวั 6311120011
7.นางสาวนนั ทลกั ษณ์ บุญฤทธ์ิ รหสั ประจำตัว 6311120012
8.นายอัครพล ขวญั เมอื ง รหัสประจำตัว 6311120013
9.นางสาวจารวุ รรณ ทองประสตู ร รหสั ประจำตัว 6311120017
10.นางสาวสดุ ารตั น์ รตั นสุภา รหัสประจำตวั 6311120022
11.นางสาวสชุ าดา เพชรศริ ิ รหสั ประจำตวั 6311120024

รายงานฉบบั นีเ้ ป็นส่วนหน่งึ ของการศกึ ษารายวชิ าการจดั การแสดงวิพิธทัศนา
หลักสตู รนาฏศิลป์ คณะครศุ าสตร์ มหาวิทยาลัยราชภฏั นครศรธี รรมราช

รายงานการทำผลงานวพิ ธิ ทศั นา

เรื่อง การแสดงภาคใต้
นกั ศึกษาชัน้ ปีที่ 3

1. นายนฤนาท สุวรรณจณุ ี รหัสประจำตัว 6311120001
2. นางสาวธันย์ชนก แผ่นทอง รหัสประจำตวั 6311120002
3. นางสาวภัทรวดี ทองสม รหสั ประจำตวั 6311120007
4. นางสาวนลิ รตั น์ ผลบุญ รหัสประจำตัว 6311120008
5. นางสาวธนัญญา สุขช่วย รหัสประจำตวั 6311120010
6. นางสาวป่นิ มณี ทองหตั ถา รหสั ประจำตัว 6311120011
7. นางสาวนันทลกั ษณ์ บญุ ฤทธิ์ รหสั ประจำตวั 6311120012
8. นายอคั รพล ขวัญเมอื ง รหสั ประจำตัว 6311120013
9. นางสาวจารวุ รรณ ทองประสตู ร รหัสประจำตัว 6311120017
10. นางสาวสุดารัตน์ รัตนสภุ า รหัสประจำตัว 6311120022
11. นางสาวสชุ าดา เพชรศิริ รหสั ประจำตัว 6311120024

รายงานฉบบั นเ้ี ปน็ ส่วนหน่ึงของการศกึ ษารายวชิ าการจัดการแสดงวิพธิ ทศั นา
หลกั สูตรนาฏศลิ ป์ คณะครุศาสตร์ มหาวิทยาลยั ราชภฏั นครศรธี รรมราช
ภาคเรยี นที่ 1/2565

คำนำ

รายงานผลการจัดวพิ ิธทัศนาเรื่องการแสดงภาคใต้ เปน็ ส่วนหนง่ึ ของการศกึ ษารายการศึกษารายวิชา
การจัดการแสดงวิพิธทัศนา 2053308 มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1. เพื่อจัดชุดการแสดงทางวัฒนธรรมการแสดง
ภาคใต้ที่มีความยาวไมเ่ กิน 25 นาที ในการแสดงต่อ 1 ครั้ง 2. เพื่อรายงานผลวิพิธทัศนาวัฒนธรรมการแสดง
ภาคใต้ อย่างน้อย 1 ฉบับ 3. เพื่อวัดความพึงพอใจของเยาวชนภายหลังจากการชมการแสดงวิพิธทัศนา
วัฒนธรรมภาคใตส้ ำหรบั นำมาเปน็ แนวทางพัฒนารปู แบบการแสดงให้เหมาะสมในโอกาสต่อไป

สาระสำคัญของเอกสารประกอบด้วย บทที่1 บทนำ ประกอบไปด้วย หลักการและเหตุผล
วัตถุประสงค์ ขอบเขตการศึกษา คำจำกดั ความ และประโยชนท์ ีค่ าดว่าจะไดร้ ับ บทที2่ วรรณกรรมทเ่ี ก่ยี วข้อง
ประกอบไปด้วย ความรู้การจดั การแสดงวพิ ธิ ทศั นา ประวตั แิ ละความเปน็ มาของชดุ การแสดงต่างๆ และทฤษฎี
ทเี่ กีย่ วข้องในการจัดการแสดงวิพธิ ทัศนา บทท่ี 3 วิธีดำเนินการ ประกอบไปดว้ ย ข้ันเตรยี มการ ขนั้ ดำเนินการ
และขั้นสรุป บทที่4 วิธีดำเนินการ ประกอบไปด้วย รายละเอียดของการแสดง บรรยากาศของการแสดง และ
ผลการวดั ความพึงพอใจ บทท5ี่ สรุปและข้อเสนอแนะ

ขอขอบคุณผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.ธีรวัฒน์ ช่างสาน อาจารย์ประจำการศึกษารายวิชาการจัดการ
แสดงวิพิธทัศนา 2053308 ที่ชี้แนะการพัฒนาเอกสารจนสมบูรณ์เป็นสื่อที่ดีมีประโยชน์ ที่ ขอบคุณเพื่อนๆ
น้อง ๆสาขาวิชา นาฏศิลป์ทุกคนที่เป็นกำลังใจในการพัฒนาสร้างผลสัมฤทธิ์ที่ดีของงานเอกสารครั้งนี้ จึง
ขอขอบคณุ มา ณ โอกาสนี้

คณะผจู้ ดั ทำ
3 กันยายน 2565

รายงานผลการแสดงวิพธิ ทศั นา....วัฒนธรรมการแสดงภาคใต้ ก

สารบญั

หนา้
คำนำ............................................................................................................................................... ก
สารบัญ........................................................................................................................................... ข - ค
สารบญั ภาพ..................................................................................................................................... ง
บทท่ี 1 บทนำ

หลักการและเหตุผล........................................................................................................... 1
วัตถุประสงค์...................................................................................................................... 2
ขอบเขตการศึกษา............................................................................................................. 2
คำสำคญั ............................................................................................................................. 3
ประโยชนท์ ค่ี าดวา่ จะได้รบั ................................................................................................. 4
บทที่ 2 ทบทวนวรรณกรรม
ความรู้เรอ่ื งวิพิธทศั นา......................................................................................................... 5
ความรูเ้ ร่อื งวฒั นธรรมภาคใต.้ ............................................................................................. 7
การวดั ความพึง่ พอใจ.......................................................................................................... 11
องคป์ ระกอบของการเกิดความพึงพอใจ............................................................................. 12
การสรา้ งความพึงพอใจ...................................................................................................... 13
ลกั ษณะและวธิ กี ารประเมินความพึงพอใจ......................................................................... 14
บทที่ 3 วิธีการดำเนินการ
กลมุ่ ประชากร...................................................................................................................... 17
ขัน้ การดำเนนิ งาน................................................................................................................ 17
ขั้นสรุป................................................................................................................................. 22
ขัน้ ประเมิน........................................................................................................................... 22
บทท่ี 4 ผลการจัดการแสดงวิพธิ ทศั นาวฒั นธรรมภาคใต้
รายงานผลการฝกึ ซอ้ ม.......................................................................................................... 23
รายงานปญั หาและอุปสรรคของการฝกึ ซ้อม........................................................................ 28
บรรยากาศซอ้ มใหญ่............................................................................................................ 34
บรรยากาศของการแสดง...................................................................................................... 35
ผลการจัดความพึงพอใจ........................................................................................................ 36
ขอ้ เสนอแนะแบบสอบถาม..................................................................................................... 39

รายงานผลการแสดงวิพิธทศั นา....วัฒนธรรมการแสดงภาคใต้ ข

สารบญั (ต่อ)

บทที่ 5 สรปุ และข้อเสนอแนะ
ขอ้ เสนอแนะ...........................................................................................................................41
บรรณานุกรม………………………………………………………………………………………………………… 42
ภาคผนวก............................................................................................................................. 43

รายงานผลการแสดงวพิ ธิ ทัศนา....วัฒนธรรมการแสดงภาคใต้ ค

สารบญั ภาพ

ภาพท่ี หน้า
1 ฝกึ ซ้อมยอ่ ย………………………………………………………………………………………………… 31
2 ฝกึ ซอ้ มใหญ่............................................................................................................ 34
3 บรรยากาศสถานท่โี รงเรียนมัธยมยานากาวา.....................................………………… 35
4 บรรยากาศเก็บความพงึ พอใจของนักเรยี นชน้ั มัธยมศึกษา...................................... 36

รายงานผลการแสดงวิพธิ ทศั นา....วฒั นธรรมการแสดงภาคใต้

บทท่ี 1
บทนำ

หลกั การและเหตุผล

วพิ ิธทศั นา การจัดแสดงจากหลาย ๆ ชุดการแสดงของไทย เช่น การฟ้อนรำ ระบำ โขน ในระยะเวลา
สั้นๆ (นงเยาว์ อำรุงพงษ์วัฒนา, 2541 : 6) เป็นไปในแนวทางเดียวกับวลัยลักษณ์ รูปสม (2550) อ้างว่า
วัตถปุ ระสงคข์ องการจดั วิพธิ ทัศนา เปน็ การแสดงจัดการแสดงชุดส้นั ๆ ที่ต่อเน่อื งกนั เพอื่ ให้มีการแสดงหลายๆ
ชุดทีเ่ หมาะกบั เวลา เกิดความเพลิดเพลนิ ไม่นา่ เบ่ือ และเพื่อให้ผูด้ ู ดูชดุ การแสดงของนาฏศิลป์ไทยหลายๆชุด
เช่น กอ่ นจะมีการแสดงโขน เราอาจจะมชี ดุ รำอวยพรบา้ ง ชดุ หนมุ านจบั นางสุพรรณมัจฉาบ้างและมีโขนต่อ
เลย อยา่ งไรก็ตามการแสดงทีน่ ำมาจัดเป็นวิพธิ ทศั นาสามารถนำมาจากวัฒนธรรมชนชน หรือทเี่ รียกว่าวิถีชีวิต
ของชาวบา้ นได้เหมอื นกัน

ประเทศไทยมีการแบ่งภูมิภาคตามเขตมรสุมได้เป็น 4 ภูมิภาค ซึ่งทุกภาคมีวิถีชีวิตความเป็นอยู่ท่ี
งดงามในรูปแบบของวัฒนธรรมชนเผ่าของตนเองเฉพาะอย่างยิ่งวัฒนธรรมการแสดง (สารานุกรมวัฒนธรรม
ไทยภาคใต้, 2554) ให้รายละเอียดว่า ลักษณะภูมิประเทศของภาคใต้มีเอกลักษณ์เฉพาะ คือมีชายฝั่งประกบ
เทือกเขาสูงที่อยู่ตรงกลาง ซ่ึงไม่มีภูมิภาค อื่นๆ เป็นดินแดนแห่งหมู่เกาะและท้องทะเลอันงดงาม อีกทั้งยังมี
อดุ มสมบูรณ์ของทรพั ยากรธรรมชาติมากมาย นอกจากนี้ ศลิ ปวฒั นธรรมภาคใตแ้ ละวถิ ีชวี ิตของชาวภาคใต้ที่มี
ความโดดเด่นมเี อกลักษณ์ เปย่ี มเสนห่ ์ ในดา้ นภาษามีภาษาพดู ประจำถิ่นทีห่ ว้ นๆ ส้ันๆ เปน็ เอกลกั ษณ์ เรยี กวา่
“ภาษาใต้หรือแหลงใต้”ส่วนกลุ่มคนที่อยู่แถบชายแดนไทย-มาเลเซีย นิยมพูด ภาษายาวี หรือภาษามาเลเซีย
การแต่งกายนิยมแต่งกายแบบเรียบง่าย หลวมๆ ส่วนมากใช้ผ้าฝ้าย ผ้าพ้นเมืองที่มีชื่อเสียงของภาคใต้ คือ
ผ้ายก ผ้าจวน ผ้าไหมพุมเรียง และผ้าปาเต๊ะ ซึ่งเป็นผ้าที่นิยมกัน ในภาคใต้ตอนล่าง อาหารรสชาติโดดเด่น
ผสมผสานระหว่างอาหารไทยพ้ืนบ้านกับอาหารอินเดียใต้ เช่น น้ำบูดู ได้มาจากการหมักปลาทะเลสดผสมกับ
เมด็ เกลอื และมีความคลา้ ยคลึงกับอาหารมาเลเซียอาหารจงึ มรี สเผ็ด อาชพี ประกอบอาชีพเกษตรกรรม ผู้ทีอ่ ยู่
ทร่ี าบเชิงเขา ทีร่ าบระหว่างเขา จะมอี าชพี ทำสวนยางพาราและทำสวนผลไม้ ทำไรย่ าสบู (ยากลาย) ส่วนผทู้ ี่อยู่
ที่ราบลุ่ม มีอาชีพทำนา จับสัตว์นำ้ และพวกท่ีอยู่ริมชายฝัง่ ทะเล ก็จะทำนา จับสัตว์นำ้ และทำประมงชายฝงั่
ความเชื่อและประเพณี อีกท้ังยังมศี ลิ ปะการรำและการละเล่นของชาวพน้ื บ้านภาคใต้ท่ีเป็นเอกลักษณ์ ซึ่งแบ่ง
ตามกลุ่มวัฒนธรรมได้ 2 กลุ่มคือ วัฒนธรรมไทยพุทธและวัฒนธรรมไทยมุสลิม ต่างเชื้อชาติกัน รวมท้ัง
ชาวเมือง ชาวเล อาศัยอยู่ร่วมกัน (สุวัฒน์ พัดไธสง, 2556) ดังนั้นวัฒนธรรมภาคใต้จึงมีรูปแบบอันเป็น
เอกลักษณ์ที่แตกต่างกันในแตล่ ะพื้นที่ ได้หล่อหลอมเข้ากับความเช่ือดั่งเดิม ก่อให้เกิดการบูรณาการเป็นการ
แสดงวัฒนธรรมทอ้ งถิน่ ภาคใต้

รปู แบบการแสดงวฒั นธรรมท้องถ่ินภาคใต้ เกดิ การผสมผสานเปน็ เอกลกั ษณ์เฉพาะท่ีแตกตา่ งจากภาค
อื่น ๆ โดยเฉพาะในเรื่องการเน้นจังหวะและลีลาที่เร่งเร้า มีท่วงทำนองไพเราะอ่อนหวาน สนุกสนานเร้าใจ
หนักแน่น และคึกคัก ได้แก่ การแสดงโนรา หนงั ตะลุง เพลงบอก รองเง็ง ตารีมาลากสั ลิเกฮลู ู (คล้ายลิเกภาค
กลาง) และ ตารซี ิละ ทุกชดุ การแสดงสื่อสารวัฒนธรรมความเป็นอยทู่ งี่ ดงามของคนทางภาคใต้ท้ังส้ิน

รายงานผลการแสดงวพิ ธิ ทศั นา....วัฒนธรรมการแสดงภาคใต้ 2

นักศึกษาสาขาวิชานาฏศิลป์กลุ่มท่ี 1 มีความมุ่งหวังจะนำชดุ การแสดงทางวฒั นธรรมของทางภาคใต้
มาเป็นสื่อกลางเพื่อสร้างสรรค์องค์ความรู้ที่เกิดจากวัฒนธรรมสำหรับผู้สนใจ ใฝ่เรียนรู้วัฒนธรรมทีด่ ีของคน
ไทยทางภาคใต้ คาดการณ์เป็นเบื้องต้นว่าการจัดวิพิธทัศนาในครั้งนี้จะสร้างสรรค์คุณค่าทั้งความบันเทิง
คุณค่าทางการสืบสานวัฒนธรรมที่ดขี องภาคใต้ และคุณค่าทางด้านวิชาการให้เกิดแกผ่ ู้สนใจโดยทั่วไป จึงได้
สร้างสรรคช์ ดุ การแสดงวิพิธทัศนาวัฒนธรรมการแสดงทางภาคใต้ในคร้งั น้ีขึ้น

วัตถุประสงค์

รายงานผลการแสดงวิพธิ ทัศนาวฒั นธรรมภาคใต้ ในครัง้ นี้มีวตั ถุประสงค์ทน่ี ่าสนใจ ดังนี้
1. เพื่อจัดชดุ การแสดงทางวัฒนธรรมการแสดงภาคใตท้ ีม่ คี วามยามไม่เกนิ 25 นาที ในการแสดงต่อ
1 คร้ัง
2. เพอ่ื รายงานผลวิพิธทศั นาวัฒนธรรมการแสดงภาคใต้ อยา่ งน้อย 1 ฉบบั
3. เพ่อื วดั ความพึงพอใจของเยาวชนภายหลงั จากการชมการแสดงวิพธิ ทศั นาวัฒนธรรมภาคใตส้ ำหรับ
นำมาเป็นแนวทางพฒั นารปู แบบการแสดงให้เหมาะสมในโอกาสตอ่ ไป

ขอบเขตการศึกษา

รายงานผลการแสดงวพิ ิธทศั นาวัฒนธรรมภาคใต้ ในครั้งนมี้ ีขอบเขตทน่ี ่าสนใจ ดังนี้
1. ขอบเขตดา้ นเนอ้ื หา

มุง่ รวบรวมองค์ความรู้ท่ีเกยี่ วขอ้ งกบั การจัดการแสดงวิพธิ ทศั นาวฒั นธรรมภาคใต้ โดยใช้เวลาไม่
เกนิ 25 นาที สร้างสรรคช์ ุดการแสดงวฒั นธรรมทางภาคใต้ในรปู แบบการแสดงวิพิธทัศนาสำหรับเผยแพร่แก่
เยาวชนในสถานศึกษาอย่างน้อย 1 ครั้ง และวัดความพึงพอใจของเยาวชนภายหลังจากการชมการแสดง
วพิ ิธทศั นาวฒั นธรรมภาคใต้สำหรบั นำมาเปน็ แนวทางพัฒนารูปแบบการแสดงให้เหมาะสม

2. ขอบเขตด้านสถานท่ี

ขอบเขตด้านสถานท่ีจะแบ่งออกเป็น 2 ดา้ น ดงั น้ี

2.1 ดา้ นประชากร ดังนี้

2.1.1 ประชากรหลัก เปน็ นักศึกษาสาขาวิชานาฏศิลป์ คณะครุศาสตร์ มหาวิทยาลยั ราชภัฏ

นครศรธี รรมราช ท่ลี งเรียนรายวชิ าการจัดการแสดงวพิ ธิ ทศั นา จำนวน 11 คน ประกอบดว้ ย

1) นางสาวธันย์ชนก แผ่นทอง ผูจ้ ัดการ

2) นางสาวสุดารตั น์ รัตนสุภา ฝ่ายธุรการ

3) นางสาวนลิ รตั น์ ผลบญุ ฝ่ายการเงนิ

4) นายนฤนาท สุวรรณจุณี, นางสาวภัทรวดี ทองสม ฝ่ายเสื้อผ้าและเคร่ือง

แตง่ กาย

5) นางสาวจารวุ รรณ ทองประสตู ร ฝ่ายประชาสมั พันธ์

รายงานผลการแสดงวพิ ิธทศั นา....วฒั นธรรมการแสดงภาคใต้ 3

6) นางสาวธนนั ญา สขุ ช่วย และนางสาวปิ่นมณี ทองหตั ถา ฝ่ายฝึกซอ้ มการแสดง

7) นางสาวนันทลกั ษณ์ บญุ ฤทธ์ิ และนายอคั รพล ขวัญเมือง ฝา่ ยอปุ กรณ์

8) นางสาวสุชาดา เพชรศฺริ ฝ่ายเครอ่ื งเสียง

2.1.2 ประชากรกล่มุ ตัวอย่าง

เป็นนักเรียนโรงเรยี นมธั ยมยานากาวา นครศรธี รรมราช ระดับชนั้ มธั ยมศกึ ษา

ปที ่ี 1-3 จำนวน 30 คน และคณาจารย์ จำนวน 10 คน รวม 40 คน

2.2 ดา้ นสถานที่

สถานที่จัดการแสดงจะใช้โรงเรียนมัธยมยานากาวา นครศรีธรรมราช 124/8 ซ.ยานากาวา

หมทู่ ่ี 1 ถนนกะโรม ตำบลโพธ์ิเสดจ็ อำเภอเมืองนครศรีธรรมราช จงั หวดั นครศรีธรรมราช 80000

ขอบเขตด้านระยะเวลา

วิพิธทัศนาในชุดการแสดงวฒั นธรรมภาคใต้ครงั้ น้ี แสดงในวนั ท่ี 12 กันยายน 2565 ตง้ั แตเ่ วลา
13.30-13.55 น.

คำสำคญั

คำสำคัญท่ีใชใ้ นการรายงานผลการแสดงวิพิธทศั นาวัฒนธรรมภาคใต้มรี ายละเอยี ด ดงั น้ี
วิพิธทศั นา หมายถึง การจัดแสดงจากหลาย ๆ ชุดการแสดงของไทย เช่น การฟอ้ นรำ ระบำ โขน ใน
ระยะเวลาส้นั ๆ (นงเยาว์ อำรุงพงษ์วฒั นา, 2541 : 6) โดยวตั ถุประสงค์ ของการจดั วพิ ธิ ทัศนา เป็นการแสดง
จดั การแสดงชุดสนั้ ๆ ทีต่ อ่ เนอ่ื งกัน เพอื่ ใหม้ กี ารแสดงหลายๆชดุ ท่ีเหมาะ กบั เวลา เพือ่ เกดิ ความเพลิดเพลินไม่
น่าเบอื่ เพอ่ื ใหผ้ ู้ดชู ดุ การแสดงของนาฏศิลป์ไทยหลายๆ ชดุ วพิ ิธทศั นาในคร้ังนี้ประกอบด้วย รำซัดชาตรี ระบำ
บาติก รำมโนราหช์ ายัญ ระบำศรีวชิ ยั และระบำตารมี าลากสั
การแสดงวัฒนธรรมภาคใต้ หมายถงึ ศิลปวัฒนธรรมภาคใต้และวิถีชวี ิตของชาวภาคใต้ที่มีความโดด
เด่นมีเอกลักษณ์ เปี่ยมเสน่ห์ ในด้านภาษา การแต่งกาย อาหาร อาชีพ ความเชื่อและประเพณี อีกทั้งยังมี
ศิลปะการรำและการละเลน่ ของชาวพ้ืนบ้านภาคใต้ที่เป็นเอกลักษณ์ ซึ่งแบ่งตามกลุ่มวัฒนธรรมได้ 2 กลุ่มคอื
วัฒนธรรมไทยพุทธและวัฒนธรรมไทยมุสลิม ต่างเชื้อชาติกัน รวมทั้ง ชาวเมือง ชาวเล อาศัยอยู่ร่วมกัน
วัฒนธรรมภาคใต้จึงมีรปู แบบอนั เป็นเอกลักษณ์ที่แตกต่างกันในแต่ละพื้นที่ ได้หล่อหลอมเข้ากับความเชื่อดง่ั
เดมิ ก่อใหเ้ กดิ การบรูณาการเป็นการแสดงวัฒนธรรมทอ้ งถ่ินภาคใต้เกิดการผสมผสานเปน็ เอกลักษณ์เฉพาะท่ี
แตกต่างจากภาคอื่น ๆ โดยเฉพาะในเรื่องการเน้นจังหวะและลีลาที่เร่งเร้า หนักแน่น และคึกคัก ได้แก่
การแสดงโนรา หนังตะลงุ เพลงบอก รองเง็ง ตารมี าลากัส ลิเกฮลู ู (คล้ายลเิ กภาคกลาง) และ ตารีซลิ ะ
(สุวัฒน์ พดั ไธสง, 2556)
ความพึงพอใจ หมายถึง ระดับความรู้สึกในทางบวกของบุคคลต่อสิ่งใดสิ่งหนึ่ง ความพึงพอใจของ
ผู้รับบริการ จึงเป็นการแสดงออกถึงความรู้สึกในทางบวกของผู้รบั บริการตอ่ การบริการอันเป็นผลมาจากการ

รายงานผลการแสดงวพิ ธิ ทศั นา....วฒั นธรรมการแสดงภาคใต้ 4

ประเมิน เปรียบเทียบสิ่งที่ลูกค้าได้รับในการบริการกับสิ่งที่ ลูกค้าคาดหวังว่าจะได้รับจากการบริการ
ซึ่งความรู้สึกนี้สามารถแปรเปลี่ยนได้หลายระดับ ประกอบด้วย ความพึงพอใจต่อระบบและขั้นตอน การ
ให้บริการ สภาพแวดล้อมในการบริการ คุณภาพการให้บริการ ระยะเวลาการให้บริการ ความสะดวกในการ
ใหบ้ รกิ าร และ บคุ ลากรที่ ให้บรกิ าร (ชยั สมพล ชาวประเสริฐ, 2556) ความพึงพอใจครงั้ น้คี ือผลคะแนนท่ีเก็บ
ไดจ้ ากการแบบสอบถามทผ่ี ศู้ กึ ษาพฒั นาขน้ึ สำหรับให้ผูเ้ ขา้ ชมการแสดงวิพธิ ทัศนาทำภายหลังจากชมการแสดง
ซงึ่ ประกอบดว้ ย การแสดงศิลปวัฒนธรรมภาคใตม้ ากนอ้ ยเพียงใด เครอื่ งแตง่ กายมคี วามเหมาะสมสวยงามมาก
นอ้ ยเพยี งใด เพลงประกอบการแสดงชดั เจนสรา้ งสสี ันการแสดงไดด้ ี ระยะเวลาในการรับชมเหมาะสมกับความ
สนใจ ผู้แสดงถ่ายทอดท่ารำ และอารมณ์ได้นำสนใจกับชุดการแสดง เป็นชุดการแสดงที่ไม่น่าเบื่อมีความ
ต่อเนื่อง พิธีกรนำเสนอได้น่าสนใจสื่อสารได้ดี ชมการแสดงแล้วได้ประโยชน์มีความรู้ทางวัฒนธรรมเพิ่มข้ึน
ผูแ้ สดงมีคณุ ภาพชวนตดิ ตาม และเปน็ กจิ กรรมท่ดี ีมีคณุ คำต่อสงั คม ควรปฏบิ ัติตอ่ เนือ่ ง

ประโยชนท์ ี่คาดว่าจะได้รบั

รายงานผลการแสดงวพิ ิธทศั นาวัฒนธรรมภาคใต้ มปี ระโยชน์ท่ีคาดวา่ จะได้รบั ดังนี้
1. ได้จดั ชุดการแสดงวิพิธทศั นาของภาคใต้ อย่างนอ้ ย 1ชดุ การแสดง ระยะเวลา 25 นาที
2. ไดร้ ายผลวพิ ธิ ทัศนาการแสดงภาคใต้เปน็ เอกสารสมบูรณอ์ ยา่ งน้อย 1 ฉบบั
3. ได้ผลความพึงพอใจของผู้ชมภายหลงั จากการชมการแสดงภาคใต้

รายงานผลการแสดงวพิ ิธทศั นา....วัฒนธรรมการแสดงภาคใต้

บทที่ 2
ทบทวนวรรณกรรม

รายงานผลการจัดวิพิธทัศนาการแสดงวัฒนธรรมภาคใต้ในครั้งนี้จัดขึ้นตามวัตถุประสงค์เพื่อ
ศึกษารูปแบบการจัดการแสดงวฒั นธรรมของคนในภาคใต้ จึงได้ทบทวนวรรณกรรมการรายงานการทำผลงาน
วพิ ิธทศั นาทจ่ี ะนำเสนอน้ี จะให้รายละเอียดของเร่อื ง ดงั ตอ่ ไปน้ี

ความรูเ้ รอ่ื งวพิ ธิ ทศั นา
ความร้เู ร่อื งวัฒนธรรมภาคใต้
การวัดความพงึ พอใจ

ความรู้เรื่องวพิ ธิ ทัศนา

ความรู้เรื่องวิพิธทัศนาประกอบด้วยความหมายของวิพิธทัศนาและองค์ประกอบสำคัญสำหรับการแสดง
วพิ ธิ ทัศนา ดังตอ่ ไปน้ี

ความหมายของวิพิธทศั นา
วิพธิ ทัศนา การจดั แสดงจากหลาย ๆ ชุดการแสดงของไทย เชน่ การฟอ้ นรำ ระบำ โขน ในระยะเวลา
สั้นๆ (นงเยาว์ อำรุงพงษ์วัฒนา, 2541 : 6) เป็นไปในแนวทางเดียวกับวลัยลักษณ์ รูปสม (2550) อ้างว่า
วัตถุประสงค์ของการจัดวิพิธทัศนา เป็นการแสดงจัดการแสดงชดุ สน้ั ๆ ทต่ี ่อเนอ่ื งกันเพ่ือใหม้ กี ารแสดงหลายๆ
ชดุ ทเี่ หมาะกบั เวลา เกดิ ความเพลดิ เพลินไมน่ า่ เบ่ือ และเพ่ือใหผ้ ้ดู ู ดูชดุ การแสดงของนาฏศิลป์ไทยหลายๆชุด
เช่น ก่อนจะมีการแสดงโขน เราอาจจะมีชุดรำอวยพรบ้าง ชุดหนุมานจับนางสุพรรณมัจฉาบ้างและมีโขน
ต่อเลย อย่างไรก็ตามการแสดงที่นำมาจัดเป็นวิพิธทัศนาสามารถนำมาจากวัฒนธรรมชนชน หรือที่เรียกว่า
วิถชี ีวิตของชาวบา้ นไดเ้ หมือนกนั
องค์ประกอบสำคัญสำหรับการแสดงวิพิธทัศนา
องคป์ ระกอบสำคัญสำหรับการแสดงวิพธิ ทัศนาน้ัน (นงเยาว์ อำรุงพงษว์ ฒั นา, 2541 : 6) กล่าวไว้ว่า
เป็นสิ่งจำเป็นพื้นฐานของทีมงานที่จะ สร้างสรรค์ผลงานให้ได้คุณภาพ จึงต้องมีองค์ประกอบสำคัญของการ
ทำงาน ที่จำเป็นต้อตรวจสอบเพราะการเตรียมการที่ดี สร้างความพร้อมที่เหมาะสม เท่ากับการทำงานท่ี
สมบูรณ์สร้างประสิทธิภาพ ดังนัน้ สิ่งที่ควรเตรยี มการ คือ หน้าที่การรับผิดชอบ การทำงานและอุปกรณแ์ ละ
ส่งิ ส่งเสริม ดงั นี้

รายงานผลการแสดงวพิ ธิ ทัศนา....วฒั นธรรมการแสดงภาคใต้ 6

1. บคุ ลากร
ทีมงานการทำผลงานการแสดงวพิ ิธทัศนา สามารถยดึ หลกั การของโครงสรา้ งการทำงาน

ด้านการแสดงได้ เพราะเป็นการแสดงเหมือนๆ กัน เพียงแต่บางหน้าที่อาจควบรวมได้เพื่อความสะดวกและ
ประหยัด ทมี งานบคุ คลทม่ี บี ทบาทสำคัญในการจดั การแสดงละครทีส่ ำคญั ประกอบดว้ ยบคุ คลต่างๆ ดงั น้ี

1.1 ผูอ้ ำนวยการแสดง (Producer) คือ ผู้จัดหรือหวั หน้าคณะในการจัดแสดงละครแต่
ละครั้งเป็น ผู้กำหนดนโยบาย รูปแบบการแสดง เรื่องที่จะนำมาแสดง จัดสรรหน้าที่ของแต่ละฝ่าย
ดูแล งบประมาณ เป็นผตู้ ัดสนิ ใจในเร่ืองสำคัญ ๆ

1.2 ผู้กำกับการแสดง (Director) ควบคุมผู้แสดงให้แสดงให้สมบทบาทตามบทที่
กำหนดไวจ้ ดั องคป์ ระกอบตา่ ง ๆ ของละครใหม้ คี วามสมจรงิ

1.3 ผกู้ ำกับเวที (Stage Manager) เปน็ ผู้รับผดิ ชอบตอ่ จากผูก้ ำกบั การแสดง เฉพาะใน
เรื่อ การแสดงบนเวที มีหน้าที่ดูแลความเรียบร้อยของเวที เป็นผู้เดียวที่สั่งให้การแสดงเริ่มหรือหยุด
ติดต่อ สัง่ งานเกี่ยวกับไฟแสง เสียงประกอบ ตลอดจนการเปิดปดิ ฉากละคร

1.4 ผเู้ ขียนบท (Play Wright) เป็นผ้ทู ำหนา้ ที่เขยี นบทละคร สร้างโครงเร่อื ง คำพูดและ
เหตุการณ์ ผู้เขียนบทละครนบั เปน็ หวั ใจสำคัญของการละคร ละครจะสนกุ ได้รับผลดีเพียงใด อยู่ที่ ผู้เขียนบท
ละคร เปน็ สำคัญ ผ้เู ขียนบทจะตอ้ งกำหนดจุดมุ่งหมายให้ชัดเจน เป้าหมายหลกั คืออะไร ต้องการสือ่ อะไรกับ
ผดู้ ู เช่น แนวคิด คติสอนใจ เปน็ ตน้

1.5 ผ้จู ดั การฝ่ายธุรการ (House Manager) เปน็ ฝ่ายจัดการทกุ อย่างเกีย่ วกบั ธรุ กจิ ของ
โรงละครจดั สถานท่แี สดง ดแู ลการจำหนา่ ยบตั รที่นั่ง รบั ผิดชอบเกย่ี วกับผดู้ ู

1.6 เจ้าหน้าที่เครื่องแต่งกายและแต่งหน้า (Costume & Make up) ต้องรู้ว่าฉากใด
ผ้แู สดงมีตวั ละครก่ีตัว ใช้ชุดสอี ะไรแบบไหน สว่ นเครอ่ื งแต่งหน้าต้องเตรียมใหพ้ ร้อม และควรมีความสามารถ
ในการแตง่ หน้าตัวละครไดส้ มจรงิ เชน่ แตง่ หน้าในบทของคนชรา คนตา่ งชาติ คนทไ่ี ดร้ ับบาดเจ็บ เป็นตน้

1.7 นักแสดง (Actor) คือ ผู้ที่สวมบทบาทเป็นตัวละคร เพื่อถ่ายทอดเรื่องราวและ
ความรู้สึกนึกคิดที่อยูใ่ นบทละครมาสู่ผู้ชม ในบรรดาผู้ร่วมงานทางด้านการจัดแสดงละคร นักแสดงคือผู้ท่อี ยู่
ใกล้ชิดกับผู้ชมมากที่สุด ผลงานการสร้างสรรค์ของฝ่ายต่าง ๆ ไม่ว่าจะเป็นผู้เขียนบท ผู้กำกับการ
แสดงการออกแบบเครื่องแต่งกาย แต่งหน้าจะได้รับการถ่ายทอดมาสู่ผู้ชมโดยตรง โดยผ่านนักแสดง
ผูท้ ่เี ป็นนกั แสดง พงึ คิดไวเ้ สมอวา่ "ละครคือศิลปะทร่ี วมศลิ ปะหลายแขนงไว้ด้วยกัน ความสำเรจ็ ของละครอยู่ท่ี
ความร่วมมือร่วมใจของผู้ร่วมงานทุกฝ่าย" นักแสดงจึงไม่ควรเย่อหยิ่งหรือคิดว่าตนเป็นคน สำคัญแต่เพียง
ผู้เดียว และพึงระลึกเสมอว่าตัวละครในบทละครทุกตัวมีความสำคัญเท่าเทียมกันหมด นับตั้งแต่พระเอก
นางเอก ผู้ร้าย ตัวประกอบ หน้าที่ของผู้แสดง เมื่อได้รบั บทให้แสดงเป็นตัวอะไรไม่ว่าจะเป็นตัวประกอบ เช่น
คนรับใช้ พี่ เลี้ยง ทหาร ตำรวจ พยาบาล ประชาชน ก็ควรทุ่มเทฝึกซ้อมให้เต็มความสามารถ เพราะมีหน้าท่ี
และความรับผิดชอบอย่างสูงสุดที่มีต่อผู้ชม และเพื่อนร่วมงานทุกฝ่าย เพราะถ้าผู้แสดงไม่ตั้งใจแสดงก็
เหมอื นเป็นการทำลายผลงานของผู้เขียนบท ผกู้ ำกับการแสดง ผูอ้ อกแบบฝ่ายต่าง ๆ ฉะนั้นนักแสดงจะต้องมี

รายงานผลการแสดงวพิ ธิ ทัศนา....วฒั นธรรมการแสดงภาคใต้ 7

จิตสำนึกที่ถูกต้อง มิใช่รักแต่ความดังที่ได้รับเป็นตัวเอก นักแสดงที่ดีต้องอุทิศตนเพื่องานสามารถแสดงได้
ทุกบทบาทมองเห็นคุณค่าของการแสดงว่าเป็นศิลปะ และควรภูมิใจที่ได้รับเลือกให้เป็นผู้แสดงไม่ว่าจะเป็น
ตวั ประกอบตัวร้ายก็สามารถใหค้ วามบนั เทิงแกผ่ ชู้ มไดเ้ ช่นกนั

2. อปุ กรณเ์ สรมิ
2.1 ฉาก พจนานกุ รม ฉบับราชบัณฑติ ยสถาน พ.ศ. 2542 ใหค้ วามหมายขอฉากไวว้ า่ “ฉาก คือ

เครื่องบังหรือเครื่องกั้น มีหลายชนิด ใช้ตั้ง แขวน หรือพับได้ เครื่องประกอบเวทีละคร เพื่อให้ดู สมจริงตาม
เนอื้ เรอื่ ง เช่น ฉากปา่ ฉากเมอื ง”

2.2 แสง สี เสียง ทใ่ี ชใ้ นการแสดงวิพิธทัศนากอ็ าจจะไมส่ ำคญั อะไรมากนกั แตอ่ าจเป็นการช่วย
เน้นและเพิ่มความรู้สึกให้ผู้ชมเกิดจินตนาการที่ดูสมจริงทำให้เกิดอารมณ์ความรู้สึกต่าง ๆ และแสงสี
ยังช่วยเสริมสีของเครื่องแต่งกายและฉากให้เกิดความสวยงาม ดูกลมกลืน ไม่แข็ง อิทธิพลของแสงสีนั้น
มีผลต่ออารมณ์และความรสู้ กึ ตา่ ง ๆ เชน่ แสง สีนำ้ เงนิ ให้ความรูส้ ึกถึงเวลากลางคนื รงุ่ เชา้ หรืออารมณเ์ ศร้าแสง
สีเหลือง ใหค้ วามร้สู ึกสดชน่ื รน่ื เริง เบกิ บานใจ แสง , สีแดงใหค้ วามรู้สึกสงา่ ร้อนแรง ยิ่งใหญ่ เปน็ ต้น

ในการศึกษาเรื่ององค์ประกอบสำหรับการแสดงวิพิธทัศนาทำให้พบว่าในแต่ละการแสดง
ควรมีความเหมาะสมสัมพันธ์กับเครื่องแต่งกาย ทำให้การแต่งกายในการแสดงมีความสวยงามโด นเด่น
ในด้านวัฒนธรรมวิถีชีวิตของคนภาคใต้ ในด้านเสียงควรมีความเหมาะสมกับสถานท่ีที่ใช้ในการแสดง
เสียงไม่ดังหรือเบาจนเกินไป มีการจัดระบบเสียงเพื่อให้ผู้ชมสามารถได้ยินเสียงชัดเจน ได้ฝึกฝน
การตัดต่อผสมผสานเพลงให้เหมาะสมกับการจัดการแสดงวิพิธทัศนากลุ่มภาคใต้ในครั้งนี้ แล้วยังได้ฝึก
การจัดการแสดงวิพธิ ทศั นาเกย่ี วกบั วฒั นธรรมภาคใต้อีก 1 ชมุ การแสดง

ความรู้เร่ืองวัฒนธรรมภาคใต้

การแสดงวัฒนธรรมภาคใต้ที่นำเสนอในครั้งนี้มที ั้งหมด 5 ชุดการแสดง คือ รำซัดชาตรี รำมโนราห์
บูชายัญ ระบำบาติก ระบำมาลากัส และระบำศรีวิชยั ประกอบด้วยประวตั ิความเปน็ มาของชุดการแสดงและ
องคป์ ระกอบโอกาสทใ่ี ช้ในการแสดง ดังต่อไปนี้

1. รำซดั ชาตรี
ชุดการแสดงวิพิธทัศนา รำซัดชาตรี ประกอบด้วย ผู้แสดง การแต่งกาย ประวัติความเป็นมา

โอกาสทใี่ ช้ในการแสดง และดนตรีประกอบการรำซัดชาตรี ดงั น้ี
1.1 ผแู้ สดง
ใชผ้ ู้หญงิ แสดงจำนวนเทา่ ไหร่กไ็ ด้
1.2 เคร่อื งแต่งกาย
เครื่องแต่งกายของรำซัดชาตรี ตัวนางมีลักษณะใกล้เคียงกับเครื่องนางกินรี ในเรื่องมโนห์รา

ผิดกันที่รำซัดชาตรีไม่ใส่ปีก ใส่หาง ส่วนตัวพระ แต่งยืนเครื่องพระ สวมเทริดพระเพียงแต่เป็นเส้ือ

รายงานผลการแสดงวิพธิ ทศั นา....วฒั นธรรมการแสดงภาคใต้ 8

แขนกดุ ใสอ่ ินทรนู เคร่ืองแต่งตวั นางประกอบด้วย เทรดิ นางกนิ รี เสอื้ ในนางสเี หลืองทอง ปักเลอื่ มด้านหน้า
ผ้ายก น่งุ จบี หนา้ นาง ชายพกแผอ่ อกทัง้ ดา้ นซ้ายและดา้ นขวา ทกรองคอและรดั สะเอว ท่เี ป็นชดุ สำรับเดียวกัน
เครื่องประดับ ได้แก่ จี้นาง , เข็มขัด , ต้นแขน - ข้อมือ – ข้อเท้าผ้า เล็บยาวสีทอง 8 เล็บ ส่วนเครือ่ งแต่งตวั
พระประกอบด้วย เทริดพระ สนับเพลา ผ้ายก นุ่งหางหงส์ เสื้อพระไม่มีแขน (บางครั้งผู้ชายแสดงอาจไม่
สวมเสื้อ) กรองคอ, รัดสะเอว, ห้อยหน้า, ห้อยข้าง, อินทรธนู ที่เป็นชุดสำรับเดียวกัน เครื่องประดับ ได้แก่
ทบั ทรวง , สังวาล, เข็มขัด , ต้นแขน - ข้อมือ – ขอ้ เทา้ ผา้ และเลบ็ ยาวสที อง 8 เล็บ

1.3 ประวตั คิ วามเปน็ มา
รำซัดชาตรี ปรับปรุงมาจากรำซัดไหว้ครูของละครโนรา-ชาตรี ซึ่งเป็นละครรำแบบเก่าแก่

ชนดิ หนึง่ ของไทย และแพร่หลายอยทู่ างภาคใต้ของประเทศไทย โดยเฉพาะอย่างยิง่ ทจ่ี งั หวดั นครศรีธรรมราช
กล่าวกันว่าละครชาตรนี ้ีเป็นตน้ กำเนิดของละครรำประเภทต่างๆ ซึง่ ได้ปรับปรงุ ขึ้นใหมใ่ นสมยั ต่อมาประเพณี
การแสดงละครโนรา-ชาตรีทางภาคใต้ถือเป็นธรรมเนียมกันวา่ ผูแ้ สดงฝ่ายชาย (ตัวพระหรือนายโรง) จะตอ้ งรำ
ไหวค้ รูอยา่ งท่ีพน้ื เมืองเรยี กวา่ "รำซัด"

1.4 โอกาสที่ใชใ้ นการแสดง
เป็นการรำบูชาครูก่อนเริ่มการแสดงละครและรำถวายสิ่งศักดิ์สิทธิ์ ผู้รำต้องบริกรรมคาถา

ขณะที่รำด้วย และต้องเป็นผู้ที่ได้รับการถ่ายทอดสืบต่อกันมาในกลุ่มเครือญาติ ท่ารำซัดของ ละครชาตรี
เมอื งเพชร มี 12 ท่า ซึ่งแปลงมาจากท่ารำโนรา โดยอาจเลอื กรำเพยี งบางท่ากไ็ ด้

1.5 ดนตรปี ระกอบการรำซัดชาตรี
การรำซัดไหว้ครูนี้เป็นการรำเดี่ยว คือรำคนเดียวโดยมีปี่โทน กลอง กรับ และฆ้องคู่

เป็นเคร่ืองดนตรเี ล่นประกอบจังหวะ

2. รำมโนราหบ์ ชู ายญั
ชุดการแสดงวิพิธทัศนารำมโนราห์บูชายัญ ประกอบด้วย ผู้แสดง การแต่งกาย

ประวตั ิความเป็นมา โอกาสที่ใชใ้ นการแสดง ดนตรีและเพลงท่ีใช้ประกอบการแสดง ดังนี้
2.1 ผูแ้ สดง
ใชผ้ หู้ ญิงแสดงจำนวน 1 คน
2.2 เครื่องแตง่ กาย
เครื่องแต่งกายของนางมโนราห์ ออกแบบโดยนายโหมด ว่องสวัสดิ์ (อดีตข้าราชการกอง

การสังคีต กรมศิลปากร) มีลักษณะใกล้เคียงกับเครื่องแต่งกายนางยืนเครื่อง แต่มีรายละเอียดที่บ่งบอก
ลกั ษณะของความเป็นนางกนิ รี ดงั นี้ เทริดนางกนิ รี (ในทางชา่ ง เรียกเทรดิ ที่นางกินรีสวมใส่ว่า มงกุฎกษัตรีย์)
รูปทรงมีขนาดเลก็ กะทัดรัด กวา่ มงกุฎนางทั่วไป โดยลกั ษณะของยอดสน้ั กว่า สาแหรกจะยาวกวา่ เสื้อในนาง
สเี หลอื งทอง ดว้ ยเปน็ ลักษณะกงึ่ เปลอื ยอก จึงใช้เล่ือมปักประดับเพ่ิมความแวววาว ผ้ายก ใชส้ ีเขยี ว (เดิมสีแดง)
นุ่งผ้าหน้านาง มีลักษณะการนุ่งผ้าที่แตกต่างจากเดิมคือ นุ่งจีบชายพกแผ่ออกทั้งด้านซ้ายและด้านขวา

รายงานผลการแสดงวิพิธทัศนา....วัฒนธรรมการแสดงภาคใต้ 9

สวมกรองคอและรัดสะเอวสีแดง ทั้งสองชิ้นนี้จะเป็นชุดสำรับเดียวกัน กรองคอมีงอนคล้ายอินทรธนู
ชายรัดสะเอวด้านหน้าจะเรียวแหลม ไปตามจีบหน้านางของผ้านุ่งใส่เครื่องประดับ ได้แก่ จี้นาง เข็มขัด ต้น
แขน ข้อมอื ข้อเทา้ ตดิ กระพรวน ใสป่ กี และหางของนางกนิ รี สวมเล็บยาวสที อง 8 เลบ็

2.3 ประวตั คิ วามเป็นมา
รำมโนราหบ์ ชู ายญั เป็นการแสดงท่ารา่ ยรำของนางมโนราห์ ก่อนท่ีจะถกู บูชายญั อนั เป็นการรำ

ทแี่ ทรกอย่ใู นละครเรอื่ งมโนราห์ ฉากที่ 3 ฉากหน้าพระลาน นครปญั จาล ละครเร่ืองนีก้ รมศิลปากรได้ปรับปรุง
ขึ้นใหม่ แล้วจัดแสดงเป็นครั้งแรก เมื่อวันที่ 26 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2498 ณ โรงละครศิลปากร
ในความอำนวยการของ พนั เอก หลวงรณสทิ ธพิ ชิ ยั (ผอู้ ำนวยการองคก์ ารดรุ ิยางคนาฏศิลป์ในสมัยนัน้ )

2.4 โอกาสท่ีใช้ในการแสดง
แสดงไดท้ กุ โอกาส และในงานเทศกาลหรืองานนกั ขัตฤกษต์ า่ ง ๆ

2.5 ดนตรแี ละเพลงที่ใชป้ ระกอบการแสดง
ใช้วงปี่พาทย์ไม้นวม ผสมด้วยโทนชาตรีและกลองชาตรี เพลงที่ใช้ประกอบการแสดง ได้แก่

เพลงรัวรำดาบ เพลงแขกบูชายญั

3. ระบำบาตกิ
ชุดการแสดงวิพิธทัศนาระบำบาติก ประกอบด้วย ผู้แสดง ประวัติความเป็นมา โอกาสที่ใช้ในการ

แสดง ดนตรีและเพลงประกอบ ดังนี้
3.1 ผู้แสดง
ใช้ผู้หญิงแสดงจำนวนเทา่ ไหร่ก็ได้
3.2 ประวัตคิ วามเป็นมา
การแสดงระบำบาติกเป็นนาฏศิลป์สร้างสรรค์ที่วิทยาลัยนาฏศิลป์สถาบันราชภั ฏสงขลา

สร้างสรรค์ขึ้นมาโดยนักศึกษาวิชาเอกมุ่งหวังที่จะให้เป็นชุดการแสดงที่ใช้ศิลปชีพของพื้นเมืองมานำเสนอ
โดยใช้ผ้าบาติกซึ่งเป็นอาชีพทางการทำมือของคนนำเอามาประกแบสรีระร่างกายของนักแสดงแล้วใช้
การโชวผ์ ้าไปตามจงั หวะเพลงทร่ี ุกเร้า โดยใช้ดนตรพี ้ืนเมืองภาคใต้ตอนบน

3.3 โอกาสทีใ่ ช้ในการแสดง
ใช้ในการแสดงในงานเบ็ดเตล็ดทว่ั ไป

3.4 ดนตรีและเพลงประกอบ
บทเพลงบรรเลงเข้าจังหวะ ก็ผสมผสานจังหวะเพลงกึ่งมาลายูกับเพลงพื้นถิน่ ภาคใต้ ให้แลดู

อ่อนช้อยงดงาม

4. ระบำมาลากัส
ชุดการแสดงวิพิธทัศนาระบำมาลากัส ประกอบด้วยผู้แสดง ประวัติความเป็นมา โอกาสที่ใช้ในการ

แสดง ดนตรีและเพลงที่ใช้ประกอบการแสดง ดงั น้ี

รายงานผลการแสดงวพิ ธิ ทศั นา....วฒั นธรรมการแสดงภาคใต้ 10

4.1 ผู้แสดง
ใช้ผู้หญิงแสดงจำนวนเทา่ ไหร่กไ็ ด้

4.2 ประวตั ิความเป็นมา
การแสดงมาลากัสเป็นการแสดงพื้นบ้านของภาคใต้ตอนล่าง ที่เต้นตามทำนองเพลงของการ

เต้นรองเงง็ และใช้อุปกรณม์ าลากัสเป็นลูกเซ็กชนิดหน่ึง เป็นเครื่องประกอบดนตรีและเอามานำเสนอเต้นโดย
เอาการใชข้ องกระบวนการใช้ท่ารำ ยว้ ยของร่างกายของการก้าวเท้า ประกอบทำนองเพลง

4.3 โอกาสที่ใช้ในการแสดง
ใช้ในการแสดงในงานเบ็ดเตลด็ ท่วั ไป

4.4 ดนตรีและเพลงประกอบ
เครื่องดนตรีประกอบการแสดง คือ วงพื้นเมือง ภาคใต้ตอนล่าง ประกอบด้วยไวโอลิน

แมนโดรนิ แอคคอเดี้ยน กลองบานอ และ มาลากสั

5. ระบำศรีวชิ ยั
ชุดการแสดงวิพิธทัศนาระบำศรีวิชัย ประกอบด้วย ผู้แสดง การแต่งกาย ประวัติความเป็นมา

โอกาสทใี่ ช้ในการแสดง ดนตรีและเพลงท่ใี ช้ประกอบการแสดง ดังนี้
5.1 ผู้แสดง
ผแู้ สดงใช้ผูห้ ญิงในการแสดง
5.2 การแต่งกาย
เครื่องแต่งกายของระบำศรีวิชัย ประกอบด้วย เสื้อรัดอกสีเนื้อ นุ่งโสร่งปาเต๊ะจีบหน้านางแถว

หนึ่งสีเขียว อีกแถวหนึ่งสีแดง ผ้าคาดรอบสะโพก นุ่งสีแดงคาดสีเขียว นุ่งสีเขียวคาดสีแดงผ้าสไบเฉียงสี
เดียวกับสีคาดสะโพกเยบ็ ติดกับแผน่ โค้งบนไหล่ซ้าย ติดสร้อยตัวริมแผ่นโค้ง ๒ เส้น โบว์เส้นเล็กสอดไว้ใต้เข็ม
ขัด เครื่องประดับ ประกอบด้วย เข็มขัด สร้อยคอ ต่างหู ต้นแขน กำไล ข้อมือศีรษะ เกล้าผมมวยไว้ท้ายทอย
ใสเ่ กี้ยว ปกั ปิน่ กระบังหนา้ ศีรษะ เกลา้ ผมมวยไวท้ า้ ยทอย ใส่เก้ียว ปักป่นิ กระบังหนา้

5.3 ประวตั คิ วามเป็นมา
“ระบำศรีวิชัย” เป็นระบำโบราณคดี เกิดขึ้นเมื่อกลางปี พ.ศ. ๒๕๐๙ โดยได้รับแจ้ง จากคุณ

ประสงค์ บญุ เจิม เอกอคั รราชทูตไทย ประจำกรงุ กวั ลาลัมเปอร์ ประเทศมาเลเซีย ว่าทา่ นตนกูอับดุลราห์มาน
นายกรัฐมนตรีแห่งมาเลเซีย ต้องการจะได้นาฏศิลป์จากประเทศไทยไปถ่ายทำเป็นภาพยนต์เรื่อง
Raja Bersiyong ซงึ่ เปน็ เรอ่ื งราวเก่ียวกับอาณาจกั รศรีวชิ ัยท่ที ่านตนกูแต่งข้ึน จึงขอให้กรมศิลปากรจดั ระบำให้
๒ ชุด คือ รำซัดชาตรี และระบำศรีวิชัย สำหรับระบำศรีวิชัยเป็นการศึกษาค้นคว้าข้ึนใหม่ โดยหาแบบอย่าง
เครื่องดนตรี เช่น เครื่องดีด เครื่องสี เครื่องตี เครื่องเป่า จากภาพจำหลักที่พระสถูปบุโรพุทธโธในเกาะชวา
และมอบให้ศาสตราจารย์มนตรี ตราโมท เลือกเครื่องดนตรีของไทยที่มีลักษณะใกล้เคียงกันบ้าง นำมาผสม
ปรับปรงุ เล่นเพลงประกอบจังหวะระบำข้ึน

รายงานผลการแสดงวิพธิ ทศั นา....วัฒนธรรมการแสดงภาคใต้ 11

5.4 โอกาสท่ีใช้ในการแสดง
การแสดงศรีวิชยั เปน็ การแสดงที่ท่ารำสวนยงาม มกั ใชแ้ สดงในงานอวมงคล

5.5 เพลงและดนตรี
ใช้วงดนตรีท่มี ลี กั ษณะเฉพาะ เครื่องดนตรีประกอบดว้ ย กระจับปี่ ฆอ้ ง ๓ ลูก ซอสามสาย ขลุ่ย

ตะโพน กลองแขก ฉงิ่ ฉาบ เพลงทีใ่ ช้ประกอบการแสดง ไดแ้ ก่ เพลงศรวี ชิ ยั (เทยี่ วช้า และเท่ยี วเร็ว)

การวัดความพึงพอใจ

การวัดความพึงพอใจที่ใช้ในการรายงานวิพิธทัศนาวัฒนธรรมการแสดงภาคใต้ มีรายละเอียด ดังน้ี
ความหมายของความพึงพอใจความพงึ พอใจ ( Satisfaction) หมายถึง ภาวะของอารมณ์ ความรู้สึก
ร่วม ของบุคคลที่มีต่อการเรียนรู้ ประสบการณ์ท่ีเกิดจากแรงจูงใจซึ่งเป็นพลังภายในของแต่ละบุคคล อันเป็น
ความสัมพันธ์ระหว่างเป้าหมายที่คาดหวังและความต้องการด้านจิตใจ นำไปสู่การค้นหาสิ่งที่ต้องการมา
ตอบสนอง เมื่อไดร้ ับการตอบสนองความต้องการแล้วจะเกิดความรู้สกึ มีความสุข กระตือรอื ร้น มงุ่ มั่นเกิดขวัญ
กำลังใจ ก่อให้เกิดประสิทธิภาพและประสิทธิผลของการกระทำกิจกรรมที่นำไปสู่เป้าหมายน้ันสำเร็จตามที่
กำหนดไว้ อีกนัยหนึ่งความพึงพอใจ เป็นความรู้สึกในเชิงการประเมินค่าอันเป็นองค์ประกอบทีส่ ำคัญในการ
เรียนรูท้ ส่ี มั พนั ธ์กับผลสมั ฤทธิ์ของการเรียน ประสบการณข์ องแตล่ ะบคุ คล (สรุ างค์ โคว้ ตระกูล, 2551; มัลลิกา
ตน้ สอนประสาท (อิศรปรดี า, 2541; สุขา จันทร์เอม,2541)
สรุปได้ว่า ความพึงพอใจ หมายถึง สิ่งที่เกิดจากแรงจูงใจซึ่งเป็นพฤติกรรมภายในที่ผลักดันให้เกิด
ความรู้สึกชอบ ไม่ชอบ เห็นด้วย ไม่เห็นด้วย ยินดีไม่ยินดี เมื่อได้รับการตอบสนองความต้องการและความ
คาดหวัง ที่เกิดจากการประมาณค่า อันเป็นการเรียนรู้ประสบการณ์จากการกระทำกิจกรรมเพื่อให้เกิดการ
ตอบสนองความตอ้ งการตามเปา้ หมายความของแต่ละบคุ คล
ความสำคญั ของความพึงพอใจ
ความพึงพอใจมีความสำคัญต่อการดำเนินการกิจกรรมหรือการปฏิบัติงานต่าง ๆ ดังน้ี
(อเนก สวุ รรณบณั ฑิต และภาสกร อดุลพัฒนกจิ , 2548 ปภาวดี ดลุ ยจินตา, 2540)
1. ชว่ ยเสริมสร้างคณุ ภาพชวี ติ ในการปฏิบตั งิ านหรือทำกิจกรรมต่าง ๆ หากมีความพึงพอใจ จะสง่ ผล
ต่อความตั้งใจในการปฏิบัติงานหรือทำกิจกรรมส่งผลให้เกิดผลงานที่ดี นำมาซึ่งผลตอบแทนที่สูงข้ึน
มีการดำรงชีวติ และคณุ ภาพชีวิตท่ีดขี ้ึน
2. เกิดความรู้สึกกระตือรือร้น มีความเชื่อมั่นและความมุ่งมั่นในการทำงาน ความพึงพอใจ
ทำให้เกิดความสุขจากการปฏิบัติงาน ต้องการให้งานมีประสิทธิภาพและเกิดประโยชน์สูงสุดช่วยให้
ประสบความสำเรจ็ ในการปฏิบัติงาน
3. เป็นสิ่งกำหนดลักษณะการดำเนินงานหรือการปฏิบัติงานที่ดี มีคุณภาพ ตอบสนองต่อ
ความตอ้ งการและความคาดหวงั ของผูร้ บั บรกิ ารทเ่ี หมาะสม เกดิ ความประทบั ใจ
4. ช่วยพัฒนาคุณภาพของงาน หากมีความพึงพอใจจะเกิดความเต็มใจ ทุ่มเท สร้างสรรค์
และสง่ เสรมิ มาตรฐานของงานท่ีสงู ข้ึน

รายงานผลการแสดงวพิ ิธทศั นา....วัฒนธรรมการแสดงภาคใต้ 12

สรุปได้ว่า ความพึงพอใจมีความสำคัญต่อบุคคล ต่องานและหน่วยงาน ทำให้เป็นสุขเกิดแรงจูงใจ
และกำลังใจที่ดี มีความเชื่อมั่นในการปฏิบัติงาน ผู้ปฏิบัติงานได้แสดงศักยภาพของตนเองอย่างเต็มท่ี
เกิดความสำเร็จอย่างมีประสิทธิภาพ เกิดความร่วมมือร่วมใจในการปฏิบัติงาน ทำให้ระบบงานดำเนินไปด้วย
ความราบร่ืนเรียบร้อย และหนว่ ยงานมีบรรยากาศ และภาพลกั ษณ์ท่ดี ี อีกทง้ั ช่วยใหเ้ กิดความรักความสามัคคี
มพี ลงั ผลักดันให้หนว่ ยงานเจริญก้าวหน้า ท่ีสำคัญทส่ี ดุ ผู้รบั บรกิ ารเกิดความพึงพอใจในระดบั สงู สดุ

องค์ประกอบของการเกิดความพึงพอใจ
ความพึงพอใจเป็นความรู้สึกที่บุคคลมีต่อสิ่งที่ได้รับ ประสบการณ์ และแสดงออกทางพฤติกรรม
ที่ตอบสนองในลักษณะแตกต่างกันไปความพึงพอใจในสิ่งต่าง ๆ จะมีมากหรือน้อยขึ้นอยู่กับแรงจูงใจหรือ
การกระตุ้นให้เกิดแรงจูงใจ และการตอบสนองความต้องการที่มีอยู่ ความพึงพอใจจึงเป็นสิ่งจำเป็นเพ่ือ
ให้งานหรือกิจกรรมต่าง ๆที่กระตุ้นให้สิ่งที่ทำนั้น ประสบความสำเร็จ โดยมีองค์ประกอบของการเกิด
ความพงึ พอใจดงั นี้ (เติมศกั ดิ์ คทวณชิ , 2546; มหาวิทยาลยั สโุ ขทยั ธรรมาธิราช, 2556; Maslow, 1970)
1. ความพึงพอใจที่เกิดจากการได้รับ การตอบสนองความต้องการของร่างกาย เป็นการ
ตอบสนองความตอ้ งการในปัจจัยที่จำเป็นเพอ่ื

1.1 การดำรงชวี ิต (Existence Needs) ไดแ้ กอ่ าหาร เครอ่ื งนงุ่ ห่ม ท่อี ยอู่ าศัย และยารักษาโรค
1.2 ความปลอดภยั เกดิ ความอบอุ่นและมน่ั คงในชวี ติ เป็นความตอ้ งการระดบั แรกของมนุษย์
เมอ่ื ได้รับการตอบสนองแล้วจะเกดิ ความตอ้ งการ
2. ความพึงพอใจที่เกิดจากการได้รับ การตอบสนองความต้องการของจิตใจเป็นแรงจูงใจในการ
ตอบสนองความตอ้ งการทางด้าน
2.1 ความสัมพันธ์กับบุคคลอื่น (Relatedness Needs) เช่น สมาชิกในครอบครัว หรือเพื่อน
ร่วมงาน เป็นความปรารถนาที่จะสร้างมิตรภาพหรือมีความสัมพันธ์อันดีกับผู้อื่น หรือต้องการควบคุมผู้อ่ืน
ความตอ้ งการอำนาจ (Needs for Power)
2.2 ความต้องการทางสงั คม (Social orBelonging Needs) ได้แก่ ความต้องการเขา้ ร่วมกิจกรรม
ของสังคม ได้รับการยอมรับในสังคมได้รับการยกย่องหรือมีชือ่ เสียง รวมถึงความสำเร็จความรู้ความสามารถ
ความเปน็ อสิ ระและเสรีภาพและการเป็นท่ยี อมรับนบั ถอื ของคนทั้งหลาย
2.3 ความต้องการที่จะได้รับความสำเร็จในชีวิต (Self-actualization) เป็นความต้องการระดับ
สูงสุดของมนุษย์ ส่วนมากเป็นเรื่องการอยากจะเป็น อยากจะได้ตามความคิดของตนเอง แต่ไม่สามารถเสาะ
แสวงหาได้
3. ความพึงพอใจทเี่ กิดจากการได้รบั การตอบสนองความต้องการในการเรยี นรู้การเรียนรู้เกิดจากการ
สร้างความสัมพันธ์บางอย่างระหว่างส่ิงเร้ากับพฤติกรรมการตอบสนองกล่าวคอื เม่อื สถานการณ์หรือส่ิงที่เป็น
ปัญหาเกิดขึ้นร่างกายจะเกิดความพยายามท่ีจะแก้ปญั หานน้ั โดยแสดงพฤตกิ รรมการตอบสนองออกมาหลาย
ๆ รูปแบบ ซึ่งบุคคลจะเลือกพฤติกรรมตอบสนองที่พอใจที่สุดไปเชื่อมโยงสิง่ เร้าหรือปัญหานั้น ทำให้เกิดการ
เรียนรู้จากประสบการณ์เดิมซึ่งประสบการณ์จะมีอิทธิพลต่อการรับรู้สถานการณแ์ ละเกิดแรงจูงใจสู่เป้าหมาย
เมื่อถึงเป้าหมายแล้วจะเกิดความพึงพอใจ เมื่อบุคคลได้รับการตอบสนองความตอ้ งการของร่างกายและจิตใจ

รายงานผลการแสดงวิพธิ ทัศนา....วัฒนธรรมการแสดงภาคใต้ 13

จนเป็นที่พึงพอใจแล้วจะเกดิ ความต้องในการเรียนรู้ท่ีเกิดจากแรงจงู ใจเพื่อสนองความต้องการสิ่งใหมเ่ พิ่มข้นึ
ไม่ซ้ำส่งิ เดมิ โดยท่บี ุคคลน้ันต้องมคี วามพร้อมทัง้ ทางร่างกายและจิตใจกอ่ นจงึ จะมีความตอ้ งการในการกระทำ
หรือปฏิบัติการเพื่อตอบสนองความต้องการนั้น เมื่อได้ปฏิบัติแล้วจะเกิดความพอใจหากไม่ได้กระทำ
หรือปฏิบัติการเพื่อตอบสนองความต้องการจะเกิดความรำคาญใจ และหากบุคคลไม่พร้อม แต่ถูกบังคับ
ให้กระทำหรอื ปฏบิ ตั ิการบางอยา่ งกจ็ ะเกดิ ความไมพ่ อใจอาจกลา่ วไดว้ า่

3.1 ความพึงพอใจนำไปสู่การเรียนรู้เพื่อตอบสนองความต้องการจนเกิดความพึงพอใจทำให้เกิด
แรงจูงใจในการเพม่ิ ประสิทธภิ าพการเรียนรู้สูงขึน้

3.2 ผลของการเรียนรู้นำไปสู่ความพึงพอใจ ความสัมพันธ์ระหว่างความพึงพอใจและผลการเรยี น
จะถูกเชื่อมโยงดว้ ยปัจจัยอื่น ๆ ผลการเรียนรูท้ ี่ดีจะนำไปสู่การตอบสนองความพึงพอใจในรูปของรางวัลหรอื
ผลตอบแทน ทั้งที่เป็นผลตอบแทนภายใน (Intrinsic Rewards) หรือผลตอบแทนภายนอก (Extrinsic
Rewards)

การสรา้ งความพึงพอใจ
การสรา้ งความพงึ พอใจใหเ้ กิดขนึ้ ในบุคคลอาจกล่าวโดยรวมได้ดงั น้ี (สนุ นั ทา เลาหนนั ท์,

2551)

1. จัดหาหรือให้บริการเพื่อตอบสนองความต้องการทางด้านร่างกายด้วยสิ่งที่มีคุณภาพ
ตามความตอ้ งการของบคุ คล

2. อำนวยความสะดวกในการเข้าถึงสิ่งที่บุคคลต้องการอย่างทั่วถึงและเท่าเทียมกัน
ตามความสามารถ และมีการอำนวยความสะดวกตามความเหมาะสม

3. ในการสง่ เสริมให้เกิดความพึงพอใจในการปฏิบัติงาน ควรจดั แนวปฏบิ ตั ิที่เหมาะสมและท้า
ทายตามความสามารถของแต่ละบุคคล

4. เปิดโอกาสให้ผู้ปฏิบัติงานมีส่วนร่วมในสังคมหรือในการวางแผนการดำเนินงาน ซึ่งเป็น
แรงจูงใจในการทำงานประการหนงึ่ ที่นำไปสู่การเกิดความพงึ พอใจ

5. ใหก้ ารยกย่องชมเซยด้วยความจริงใจ
6. มอบความไว้วางใจให้รับผิดชอบมากขึ้น ให้อำนาจเพิ่มขึ้น เลื่อนขั้นหรือเลื่อนตำแหน่งให้
สูงขึ้น
7. ให้ความมั่นคงและความปลอดภยั
8. ใหค้ วามเปน็ อิสระในการทำงาน
9. เปิดโอกาสให้เจริญก้าวหนา้ ในหน้าที่การงาน ได้มีโอกาสเข้าร่วมฝึกอบรม ศึกษาดูงานการ
หมุนเวียนงานและการสร้างประสบการณ์จากการใชเ้ ทคโนโลยีตา่ ง ๆ
10. ใหเ้ งินรางวัลหรือรางวัลตามลกั ษณะงาน
11. ให้โอกาสในการแข่งขันเพื่อความเป็นเลิศในการปฏิบัติงานอันเป็นแรงกระตุ้นในแสวงหา
แนวคิดใหม่ ๆ สำหรบั นำมาใชใ้ นการปฏบิ ัตงิ าน

รายงานผลการแสดงวิพิธทัศนา....วัฒนธรรมการแสดงภาคใต้ 14

ลกั ษณะและวิธกี ารประเมนิ ความพงึ พอใจ
ความพงึ พอใจ เปน็ สิ่งที่เกดิ จากแรงจงู ใจซงึ่ เป็นพลงั ภายในผลักดันให้เกิดความรู้สกึ ชอบไม่ชอบ เห็น
ด้วย ไม่เห็นด้วย ยินตี ไม่ยินตี เมื่อได้รับการตอบสนองความต้องการและ ความคาดหวัง ที่เกิดจากการ
ประมาณค่า อันเป็นการเรียนรู้ประสบการณ์จากการกระทำกิจกรรมเพื่อให้เกิดการตอบสนองความต้องการ
ตามเป้าหมายของแต่ละบุคคล เป็นกระบวนการทางจิตวิทยาการประเมินความพึงพอใจเป็นการประเมินคา่
ความรสู้ กึ ไปในทางท่ีพอใจและไมพ่ อใจ ในเชงิ ปรมิ าณ (magnitude) มรี ายละเอียด ดงั นี้
1. ลกั ษณะของการประเมนิ ความพงึ พอใจมีดังน้ี (บงั อร ผงผ่าน, 2538)

1.1 การประเมินความพึงพอใจ ดา้ นความรูส้ ึก เป็นลกั ษณะการประเมนิ ทางความรสู้ กึ หรอื อารมณ์
ของบุคคลตามองค์ประกอบทางความรู้สึก ได้แก่ ความรู้สึกทางบวก เป็นความชอบพอใจ และความรู้สึกทาง
ลบ เป็นความไม่ชอบ ไมพ่ อใจ กลัว รงั เกยี จ

1.2 การประเมินความพงึ พอใจ ด้านความคดิ เป็นการประเมนิ การรับรขู้ องบคุ คลและวินิจฉยั ขอ้ มูล
ต่าง ๆ ที่ได้รับที่เกิดเป็นความรู้ความคิด เกี่ยวข้องกับการพิจารณาที่มาของทัศนคติออกมากว่าถูกหรือผิด ดี
หรือไมด่ ี ท่ีเกดิ จากการประมวลผลของสมอง

1.3 การวัดความพึงพอใจในด้านพฤติกรรม เป็นการวัดความพร้อมที่จะกระทำหรือพร้อมที่จะ
ตอบสนองทม่ี าของพฤติกรรม

2. วธิ ปี ระเมินความพึงพอใจ การประเมนิ ความพงึ พอใจมกี ารประเมินหลายวธิ ี ไดแ้ ก่ การสงั เกต การ
สัมภาษณ์ และการใช้แบบสอบถาม ซึ่งมีรายละเอียด ตังนี้ (พรนภา เตียสุทธิกุล พัฒนาพรหมณี จานนท์ ศรี
เกตุ นาวิน มีนะกรรณ และสุวุฒิ พงษว์ ารินศาสตร์, 2561; มหาวทิ ยาลัย สโุ ขทยั ธรรมาธิราช, 2556: พรชยั คำ
สิงห์นอก, 2550)

2.1 การสังเกต เป็นวิธีการสำหรับใช้ตรวจสอบบุคคลอื่นโตยการสังเกตพฤติกรรมและจดบันทึก
ความพงึ พอใจที่แสดงออกมาในประเดน็ ท่ตี ้องการประเมนิ อย่างมีแบบแผน โดยผสู้ งั เกตจะไม่มีการปฏิบัติการ
หรือมสี ว่ นร่วมกบั ผู้ถูกสังเกตตอ่ จากนั้นจงึ นำขอ้ มูลที่ไดม้ าวเิ คราะห์ สรปุ และตคี วามตามวัตถุประสงค์ของการ
ประเมิน วิธีนเ้ี ป็นวธิ กี ารศึกษาท่ีเก่าแก่และเป็นท่ีนยิ มใชอ้ ย่างแพร่หลายทใ่ี ชส้ ำหรบั การศึกษาในกรณศี กึ ษา

2.2 การสัมภาษณ์ เป็นวิธีการท่ีผูป้ ระเมินจะตอ้ งออกไปพูดคุยกับบุคคลน้ันๆโดยตรง มีการเตรียม
แผนล่วงหน้า เป็นการถามให้ตอบปากเปล่า แตอ่ าจไม่ได้ข้อมูลที่แท้จริงจากผู้ตอบเนื่องจากผู้ตอบอาจรู้สึกไม่
อิสระในการตอบหรือไม่คุ้นเคยกับผู้ถาม เพื่อให้ได้ข้อมูลที่เป็นจริงมากที่สุด ควรเตรียมตัวให้พร้อมก่อน
ดำเนินการสัมภาษณ์ ควรลงพื้นที่เพื่อทำความคุ้นเคยกอ่ นให้เกิดความสนิทสนม และความไว้เน้ือเช่ือใจซึง่ จะ
ช่วยใหไ้ ด้ขอ้ มลู ทเ่ี ป็นจรงิ มากทส่ี ุด

2.3 การใช้แบบสอบถามประมาณค่าเป็นการประเมินโดยใช้เครื่องมือที่เป็นการสร้างประโยค
ข้อความต่างๆ ทั้งที่เป็นข้อความทางบวกและข้อความทางลบที่เกี่ยวข้องกับตัวแปรต้องการประเมิน โดยให้
ผู้ตอบแสดงความคิดเห็นว่าเห็นด้วยหรือไม่เห็นด้วยกับข้อความแต่ละข้อนั้นโดยใช้มาตรประเมินแบบมาต ร
ประมาณค่า(Rating Scale) 5 ระดับ ตามวิธีของลิเศิร์ท (Likert Scale) เนื่องจากเป็นวิธีที่ง่ายและสะดวก
สามารถเก็บข้อมูลได้รวดเร็วจากขอ้ ดีและข้อจำกัดของวิธีการประเมนิ แบบต่าง ๆ จะพบวา่ เครื่องมือและวิธีที่

รายงานผลการแสดงวิพิธทัศนา....วฒั นธรรมการแสดงภาคใต้ 15

เหมาะสมสำหรับการดำเนนิ งานในการประเมนิ ระดับความพึงพอใจ คอื วธิ กี ารประเมนิ ด้วยเก็บข้อมูลด้วยการ
สอบถาม จากแบบสอบถามแบบมาตรประมาณค่า อนั สามารถประเมินความพงึ พอใจได้ตรงตามวัตถุประสงค์
และประโยชน์ของการนำไปใช้

การสรา้ งแบบสอบถามประเมินความพึงพอใจแบบมาตรประมาณค่า 5 ระดับ
แบบสอบถามความพึงพอใจให้ความสำคญั ต่อข้อความคำถามท่ีต้องมคี วามครอบคลุมในชว่ งของความ
พึงพอใจทั้งหมด แต่ละข้อความจะระบุความพึงพอใจที่มีอยู่ วิธีการสร้างแบบสอบถามความพึงพอใจ
(มหาวทิ ยาลัยสโุ ขทยั ธรรมาธิราช,2556) มดี งั นี้

1. กำหนดเป้าหมายของความพึงพอใจว่าคืออะไร มีโครงสร้างลักษณะใด ซึ่งควรกำหนด
เป้าหมายให้ชัดเจนเป็นเรื่อง ๆ ลงไปว่าจะประเมินความพึงพอใจด้านใดบ้าง จากนั้นให้ความหมายของความ
พึงพอใจว่าหมายถึงอะไรบ้าง ต่อไปจึงกำหนดโครงสรา้ งของความพึงพอใจว่าประกอบด้วยด้านใดบ้าง แต่ละ
ด้านจะประกอบด้วยตัวแปรอะไรบา้ ง ซ่ึงอาจกำหนดประเดน็ กวา้ ง ๆ เป็นข้อ ๆ

2. รวบรวมขอ้ คำถามเกี่ยวกับความพงึ พอใจที่มีตอ่ เป้าหมาย หลกี เลีย่ งข้อความกำกวมไม่น้อย
กว่า 20 ข้อ โดยกำหนดข้อคำถามจากโครงสร้างความพึงพอใจที่ได้กำหนดไว้แล้วแบ่งเป็นด้าน ๆ แล้วสร้าง
และรวบรวมขอ้ คำถามแต่ละดา้ นตามประเด็นที่กำหนดไว้

3. นำข้อคำถามที่สร้างแล้วไปทดลองใช้เพื่อตรวจสอบความชัดเจนของข้อคำถามว่า ตรงตาม
โครงสรา้ งของการประเมินความพึงพอใจตามที่ไดก้ ำหนดไว้แลว้ ในแต่ละด้าน และในแตล่ ะประเดน็ ย่อยหรือไม่
หากมีความคลุมเครือหรือไม่ชัดเจนจะได้แก้ไขก่อนสร้างเป็นแบบสอบถาม จากนั้นทดลองใช้กับผู้ตอบ
แบบสอบถาม จำนวน 10 เท่าของจำนวนขอ้ ในพ้นื ทท่ี ีค่ ล้ายคลงึ กัน หรอื ใกล้เคียงกับพ้นื ท่ใี นการเกบ็ ขอ้ มลู จรงิ

4. กำหนดนำ้ หนักในการตอบแตล่ ะตัวเลือก โดยกำหนดนำ้ หนกั คะแนนเป็น 5, 4, 3, 2, 1
การตรวจสอบคุณภาพแบบสอบถามความพึงพอใจ
การตรวจสอบคณุ ภาพแบบสอบถามความพงึ พอใจ เปน็ การตรวจสอบแบบสอบถามทง้ั ฉบบั โดยตรวจสอบ
ความตรง (Validity) และความเที่ยง (Reliability) มีวิธีการดังนี้ (พรนภา เตียสุทธิกุล และคณะ, 2561;
มหาวทิ ยาลยั สโุ ขทัยธรรมาธิราช, 2556)

1. การตรวจสอบความตรง มีการตรวจสอบ 2 ลักษณะ ดังนี้
1.1 การตรวจสอบความตรงเชิงเนื้อหาด้วยค่าดัชนีความสอดคล้อง ( Index of

Congruence=IOC) โดยนำแบบสอบถามไปให้ผู้เชี่ยวชาญ จำนวน 5-7 คน พิจารณาตรวจสอบให้คะแนน
ความตรงเชงิ เนื้อหา เปน็ รายข้อ แตล่ ะขอ้ ต้องมีคา่ IOC ระหว่าง 0.50-1.0 จากนนั้ นำผลการตรวจสอบรายข้อ
มาหาค่าความตรงเชิงเนอื้ หาของแบบสอบถามทง้ั ฉบับ ซึ่งต้องมคี า่ IOC ตง้ั แต่ 0.50 ขึน้ ไปวธิ นี เี้ ปน็ วธิ ีทีม่ ีผู้นยิ ม
นำไปใช้มากที่สุด เนื่องจากเป็นวิธีที่ไมย่ าก แม้ว่าคำตอบที่ได้จะน่าเชื่อถือนอ้ ยที่สุดกต็ าม ซึ่งมักจะขึ้นอยู่กบั
ความคดิ เห็นของผู้เชยี่ วชาญเปน็ สำคญั

1.2 การตรวจสอบความตรงเชิงโครงสร้างโดยนำแบบสอบถามความพึงพอใจไปทดลองใช้ประเมิน
ในกลุ่มมีคุณลักษณะใกล้เคียงกับกลุ่มที่จะเก็บข้อมูลจริง 2 กลุ่ม ด้วยวิธีเทคนิคกลุ่มรู้ชัด(Known Group
Technique) กลุ่มแรกเป็นกลุ่มที่ทราบว่ามีความพึงพอใจในงานที่ต้องการประเมินกับอีกกลุ่มหนึ่งไม่ทราบ

รายงานผลการแสดงวิพธิ ทศั นา....วฒั นธรรมการแสดงภาคใต้ 16

ความพึงพอใจในงานนำค่าเฉลีย่ ของคะแนนของสองกลมุ่ มาเปรียบเทยี บกนั ด้วยคา่ สถติ ิที่ (t-test) หากผลการ

ทดลองใชแ้ บบสอบถามมนี ัยสำคญั ทางสถิตแิ สดงวา่ มคี วามตรงเชงิ โครงสรา้ ง

2. การตรวจสอบความเท่ียง มีการตรวจสอบ 2 วิธี ดงั น้ี

2.1 การตรวจสอบความเที่ยงด้วยการทดสอบช้ำ โดยนำแบบสอบถามไปทดลองใช้กับ

กลุ่มเป้าหมาย 2 ครัง้ ห่างกนั 1 - 2 สปั ดาหน์ ำผลคะแนนมาหาคา่ สหสัมพนั ธ์ตามสูตรของเพียร์สนั ซึ่งต้องมีค่า

ต้ังแต่ 0.70 ข้นึ ไป จึงจะเปน็ แบบสอบถามทีส่ ามารถนำไปใชไ้ ด้

2.2 การตรวจสอบความเที่ยงด้วยวิธีของครูอนุบาล โดยนำแบบสอบถามไปทดลองใช้กับ

กลมุ่ เปา้ หมาย 1 ครงั้ นำผลคะแนนมาวิเคราะห์คา่ สัมประสทิ ธ์แิ อลฟา ซ่ึงจะตอ้ งมคี ่าตงั้ แต่ 0.70 ขน้ึ ไป จึงจะ

เปน็ แบบสอบถามที่สามารถนำไปใชไ้ ด้

การแปลความหมายคะแนนและการกำหนดระดบั ความพึงพอใจ

การกำหนดระดับของความพึงพอใจด้วยแบบสอบถาม มีวัตถุประสงค์เพื่อบ่งชี้ระดับความพึงพอใจ

ของกลมุ่ เปา้ หมายหรือกลมุ่ ตวั อย่างซ่ึงมีเกณฑ์ในการกำหนดน้ำหนกั คะแนนความพงึ พอใจ ดงั นี้ (พรนภา เตีย

สุทธกิ ลุ และคณะ, 2561; บุญชม ศรีสะอาด, 2545)

พงึ พอใจมากทสี่ ุด กำหนดให้ 5 คะแนน

พงึ พอใจมาก กำหนดให้ 4 คะแนน

พึงพอใจปานกลาง กำหนดให้ 3 คะแนน

พงึ พอใจน้อย กำหนดให้ 2 คะแนน

พงึ พอใจน้อยทสี่ ดุ กำหนดให้ 1 คะแนน

เกณฑ์ในการแปลความหมายค่าน้ำหนักคะแนนเฉลี่ยโดยรวมของความพึงพอใจ มีดังนี้(บุญชม ศรีสะอาด,

2545)

ค่าเฉลย่ี การแปลความหมาย

4.51-5.00 หมายถึง พงึ พอใจมากท่ีสุด

3.51-4.50 หมายถงึ พึงพอใจมาก

2.51-3.50 หมายถึง พงึ พอใจปานกลาง

1.51-2.50 หมายถึง พึงพอใจน้อย

1.00-1.50 หมายถงึ พึงพอใจนอ้ ยทีส่ ุด

จากข้อมูลทอี่ า้ งขา้ งตน้ ผู้ศกึ ษาได้นำความรเู้ กี่ยวกับการวัดความความพงึ พอใจไปใช้ในการวัดความพึง
พอใจของผู้ชม การแสดงวิพิธทัศนาวัฒนธรรมการแสดงภาคใต้เพื่อเปน็ ประโยชน์ต่อการนำไปปรับปรุงแก้ไข
ขอ้ บกพรอ่ งเพือ่ ใหเ้ กิดการพัฒนารูปแบบการจัดการแสดงในครั้งน้ี

รายงานผลการแสดงวพิ ิธทศั นา....วัฒนธรรมการแสดงภาคใต้

บทท่ี 3
วธิ ีดำเนนิ การ

วิธีดำเนินการการจัดการแสดงวิพธิ ทัศนาวัฒนธรรมภาคใต้ มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษารปู แบบชุดการ
แสดงวัฒนธรรมของภาคใต้ อย่างน้อย 5 ชุดการแสดง เพื่อรายงานผลการจัดการแสดงวิพิธทัศนา 1 ฉบับ
และเพ่ือวัดความพึงพอใจของผชู้ มภายหลังจากการแสดงวพิ ธิ ทัศนาภาคใต้ดงั นนั้ วิธีการดำเนนิ การ ปฏิบัติตาม
ขัน้ ตอนต่อไปน้ี

กลมุ่ ประชากร

การจดั การแสดงวิพิธทศั นาวัฒนธรรมภาคใต้ประกอบดว้ ยประชากรมี ดงั นี้

1. ประชากรหลัก เป็นนักศึกษาสาขาวิชานาฏศิลป์ คณะครุศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏ

นครศรธี รรมราช ที่ลงเรยี นรายวชิ าการจดั การแสดงวิพิธทศั นา จำนวน 11 คน ประกอบดว้ ย

1. นางสาวธันย์ชนก แผน่ ทอง ผจู้ ัดการ

2. นางสาวสดุ ารัตน์ รตั นสภุ า ฝา่ ยธุรการ

3. นางสาวนลิ รตั น์ ผลบญุ ฝา่ ยการเงนิ

4. นายนฤนาท สุวรรณจุณี, นางสาวภัทรวดี ทองสม ฝ่ายเสอื้ ผ้าและเครือ่ ง

แต่งกาย

5. นางสาวจารุวรรณ ทองประสูตร ฝ่ายประชาสมั พันธ์

6. นางสาวธนันญา สุขช่วย และนางสาวปิน่ มณี ทองหตั ถา ฝ่ายฝกึ ซอ้ มการแสดง

7. นางสาวนันทลักษณ์ บญุ ฤทธ์ิ และนายอัครพล ขวญั เมอื ง ฝ่ายอปุ กรณ์

8. นางสาวสุชาดา เพชรศิริ ฝา่ ยเครอ่ื งเสียง

2. ประชากรกลุม่ ตัวอย่าง เป็นนักเรียนโรงเรียนมัธยมยานากาวา นครศรธี รรมราช มัธยมศึกษาปีท่ี
1-3 จำนวน 35 คน และคณาจารย์ จำนวน 10 คน รวม 45 คน

ข้ันการดำเนนิ งาน

รายงานผลการแสดงวพิ ิธทัศนาวฒั นธรรมภาคใต้ปฏิบตั ิตามขน้ั ดำเนินงาน ดังต่อไปนี้
1. ข้ันเตรยี มงาน

ในการรายงานผลวิพิธทัศนาการแสดงภาคใต้ในครั้งนี้ มีรวบรวมองค์ความรูเ้ รื่องวิพิธทัศนา เรื่อง
วฒั นธรรมการแสดงภาคใต้ 5 ชุดการแสดง คือ ซดั ชาตรี มโนราห์บูชายญั บาตกิ มาลากสั ศรวี ชิ ัยประกอบด้วย
ประวัติความเป็นมาของชดุ การแสดง องค์ประกอบโอกาสท่ใี ชใ้ นการแสดง

รายงานผลการแสดงวพิ ิธทัศนา....วัฒนธรรมการแสดงภาคใต้ 20

และการวัดความพงึ พอใจ ประกอบด้วย ความหมายของความพึงพอใจ ความสำคญั ของความพึงพอใจ
ลักษณะและวิธีการประเมินความพึงพอใจ การสร้างแบบสอบถามประเมินความพึงพอใจแบบมาตรประมาณ
ค่า 5 ระดับ การตรวจสอบคุณภาพแบบสอบถามความพึงพอใจ การแปลความหมายคะแนนและการกำหนด
ระดับความพึงพอใจ เพื่อตรวจสอบข้อมูลเชิงลึก จากแหล่งศึกษาค้นคว้าที่มีคุณภาพ อาทิ สำนักวิทยบริการ
มหาวิทยาลัยราชภัฏนครศรธี รรมราช หอสมุดแหง่ ชาติจงั หวัดนครศรีธรรมราช และส่ืออนิ เทอร์เน็ต

2. ขั้นดำเนินการ
2.1 การปฏิบตั ิงาน กลา่ วคือ ทกุ ฝ่ายปฏบิ ัติหนา้ ทร่ี ับผดิ ชอบ
2.1.1 ผจู้ ดั การ นางสาวธันย์ชนก แผ่นทอง มีหนา้ ท่ีควบคมุ จัดการ ทุกฝ่ายในการทำงาน
2.1.2 หวั หนา้ ฝา่ ยธรุ การ การเงนิ ประชาสัมพันธ์ นางสาวนลิ รัตน์ ผลบุญและนางสาวสดุ า

รตั น์ รัตนสุภา มีหน้าที่จัดทำเอกสาร ประสานงานตา่ ง ๆทัง้ ภายในองคก์ รและภายนอกองค์กร
2.1.3 หัวหนา้ ฝ่ายฝึกซ้อมการแสดง นางสาวปนิ่ มณี ทองหตั ถา นางสาวธนัญญา สขุ ชว่ ย มี

หน้าที่ฝึกซ้อมการแสดง โดยจัดตารางฝกึ ซอ้ มการแสดงตา่ ง ๆ
2.1.4 หัวหน้าฝ่ายเสือ้ ผา้ เครื่องแตง่ กาย ฉาก และอุปกรณ์ นางสาวภัทรวดี ทองสม และ

นายนฤนาท สวุ รรณจุณี มีหนา้ ทีจ่ ัดชุดการแสดงที่ต้องใช้ในการแสดงและตรวจความเรยี บรอ้ ยของชุดการ
แสดงก่อนทีจ่ ะออกทำการแสดงจริง

2.1.5 หวั หนา้ ฝ่ายเครื่องเสยี ง นางสาวจารุวรรณ ทองประสูติ มหี นา้ ที่ควบคุม กำกบั และตัด
ต่อเพลงทใี่ ช้ประกอบการแสดง

2.1.6 หวั หนา้ ฝ่ายทำอปุ กรณก์ ารแสดง นางสาวนันทลักษณ์ บญุ ฤทธ์ิและนายอัครพล
ขวญั เมอื ง มีหนา้ ทใี่ นการจดั ทำอปุ กรณก์ ารแสดงในชุดตา่ ง ๆ

2.1.7 หวั หน้าฝา่ ยสถานท่ี นางสาวสุชาดา เพชรศิริ มหี นา้ ที่จดั สถานท่ีท่ีตอ้ งใช้ในการแสดง
2.2 แตล่ ะฝา่ ยปฏิบัตหิ น้าท่ี ดงั น้ี

2.2.1 การฝึกซอ้ มย่อย เป็นการฝึกซ้อมการแสดงทบทวนท่ารำ ดนตรี อุปกรณ์ในการแสดง
ต่างๆ ท่ีใช้ในการแสดงเพือ่ ใหผ้ ู้แสดงรู้จกั หน้าทข่ี องตนเองว่าตนเองแสดงอะไร โดยการฝกึ ซอ้ มจะมีหวั หนา้ ฝ่าย
ฝกึ ซอ้ มการแสดงกำกบั ควบคุมการแสดงเพอ่ื ให้การแสดงเปน็ ไปตามเป้าหมายทีต่ ง้ั ไว้

2.2.2 การฝึกซ้อมใหญ่ การซ้อมใหญ่เป็นการซ้อมแบบเต็มรูปแบบท่ีนักแสดงทุกคนจะตอ้ ง
เก็บรายละเอยี ดของการแสดง ดนตรี อุปกรณก์ ารแสดง เพือ่ เตรียมความพรอ้ มในวนั แสดงจริง

2.2.3 การแสดงจริง การแสดงวิพิธทัศนาแสดงจรงิ ณ โรงเรียนมัธยมยานากาวา อำเภอโพธิ์
เสด็จ จังหวัดนครศรีธรรมราช เวลา ผู้ชมการแสดงเปน็ นักเรียนระดบั ประถมศกึ ษาปีท่ี 1 – 3 จำนวน 35 คน
และคุณครูจำนวน 10 คน นอกจากนี้แลว้ คณะผู้จัดการแสดงวิพิธทศั นาได้พัฒนาแบบทดสอบ เพื่อเก็บข้อมลู
รายงานประเมนิ ผล มขี ัน้ ตอนดงั น้ี

2.2.3 1) ได้นำไปทดลองใช้กับนักเรียนกลุ่มตัวอย่าง คือนักเรียนโรงเรียนยานากาวา
ซึง่ อย่ใู นอายชุ ว่ งช้นั เดียวกนั กับกลุม่ ตัวอยา่ งทจ่ี ะไปเกบ็ จรงิ

รายงานผลการแสดงวพิ ิธทศั นา....วฒั นธรรมการแสดงภาคใต้ 21

2.2.3 2) ตรวจสอบแบบสอบถามและหาข้อบกพร่องของแบบสอบถาม จากนั้นนำ
แบบสอบถามมาปรบั แก้ใหส้ มบรู ณ์แบบ

2.2.3 3) นำแบบสอบถามออกไปเก็บจากกลุ่มตัวอย่างจริง คือ นักเรียนโรงเรียน
ยานากาวา มธั ยมศกึ ษาปที ี่ 1-3 จำนวน 35 คน และคณาจารย์ จำนวน 10 คน รวม 45 คน

แบบสอบถามที่เก็บได้จำนวน 45 ชุดในวันแสดงจริง เมื่อเก็บเรียบร้อยจะได้ตรวจสอบความ
ถูกต้อง สมบูรณ์ของแบบสอบถาม จากนั้นลงหมายเลขของแบบสอบถามอย่างสมบูรณ์ แล้วป้อนข้อมูล
แบบสอบถามของโปรแกรมคอมพิวเตอร์สำเร็จรูป เพื่อการแปรค่า โปรแกรม SPSS for Windows ที่มีค่า
เช่อื มัน่ ไม่น้อยกว่ารอ้ ยละ 99 เพ่ือแปรผลความพึงพอใจในประเด็นตา่ ง ๆ ของแบบสอบถาม

2.2.4 ฝ่ายเสื้อผ้าการแต่งกายรับผิดชอบโดย นายนฤนาท สุวรรณจุณี นางสาวภัทรวดี
ทองสม มีหน้าทจี่ ัดชุดการแสดงที่ตอ้ งใช้ในการแสดงให้เหมาะสมและความถูกต้องของเครอื่ งแต่งกาย โดยมี
การจดั ทำอุปกรณก์ าร และมกี ารตรวจสอบเคร่ืองแต่งการกอ่ นออกแสดงจรงิ

2.3 จัดการแสดงวิพธิ ทศั นา
สถานท่ีจัดกจิ กรรม จัดการแสดงท่ีหอประชมุ โรงเรียน โรงเรียนโรงเรยี นมธั ยมยานากาวา

อำเภอโพธเิ์ สด็จ จังหวดั นครศรธี รรมราช โดยจะเป็นหอ้ งประชมุ ขนาดกว้างพอประมาณให้เดก็ นักเรยี นและ
คณุ ครูไดน้ ่ังชมการแสดง

ในการจัดการแสดงผู้ศึกษาได้เก็บแบบสอบถามวัดความพึงพอใจจากผู้ชมด้วยโดยได้พัฒนา
แบบสอบถามเพอ่ื วดั ความพึงพอใจตามวตั ถุประสงค์ของการจัดการแสดงวิพิธทัศนา คอื เพ่ือวัดความพึงพอใจ
ของเยาวชนภายหลังจากการชมการแสดงวพิ ธิ ทัศนาวฒั นธรรมภาคใต้สำหรับนำมาเป็นแนวทางพัฒนารูปแบบ
การแสดงให้เหมาะสมในโอกาสต่อไป แบบสอบถามที่พัฒนาแบ่งเป็น 3 ตอน ประกอบด้วย ตอนที่ 1 ข้อมูล
สว่ นบคุ คลของผ้ตู อบแบบประเมนิ ความพึงพอใจ ตอนที่ 2 ระดับความพึงพอใจผลการจดั การแสดงวิพิธทัศนา
วัฒนธรรมการแสดงภาคใต้และตอนที่ 3 ข้อเสนอแนะ แบบสอบถามที่พัฒนานีผ้ ู้ศึกษาได้นำไปทดลองใช้เพื่อ
ตรวจสอบความบกพร่องของแบบสอบถาม เช่น ข้อคำถามอาจจะสื่อสารไม่ชัดเจน ผู้ตอบแบบสอบถามไมไ่ ด้
หรอื ขอ้ คำถามอาจจะยากไปสำหรบั การตอบแบบสอบถามของผู้ตอบ โดยเขา้ ไปทดลองใช้กบั ประชากรท่ีไม่ใช่
กลมุ่ ตัวอยา่ ง แตม่ คี ณุ สมบตั ิ ทั้งชว่ งอายุ ชว่ งช้ันทีท่ ำการศึกษา โดยใชน้ ักเรียนโรงเรียนสาธิตมหาวิทยาลัยราช
ภัฏนครศรีธรรมราช ในช้ันประถมศกึ ษาปที 5ี่ ในครงั้ น้ีพบปญั หาเร่ืองขอ้ คำถา วดั ความพึงพอใจต่อรูปแบบการ
จัดการแสดง คอื ใช้คำถามยาวไปและสือ่ สารไม่ตรง ผูศ้ กึ ษาจงึ ไดน้ ำมาปรบั ปรงุ ข้อคำถามดังกล่าวให้สมบูรณ์
แล้วจึงได้นำไปเก็บในวันแสดงจริงกบั กลุ่มตัวอยา่ งคือวนั ที่ 12 กันยายน 2565 จำนวน 45 ชุด อย่างไรก็ตาม
ภายหลังจากที่กลุ่มตัวอย่างตอบคำถาม ผู้ศึกษาได้ตรวจสอบความสมบูรณ์ของการทำแบบสอบถาม และ
จัดเรียงแบบสอบถามในระดับหมายเลขอยา่ งครบถ้วนสมบูรณ์ จากน้นั ผศู้ ึกษาไดน้ ำแบบสอบถามดงั กล่าวเข้า
คยี ์ข้อมูลในโปรแกรมสำเร็จรปู SPSS for Windows ท่ีมคี า่ ความเชอ่ื มั่นไม่น้อยกว่าร้อยละ 99 เพ่ือนำมาแปล
ผลค่าคะแนน จากระดับคะแนน 5 ระดับ การกำหนดระดับของความพึงพอใจด้วยแบบสอบถาม
มีวัตถุประสงค์เพื่อบ่งชี้ระดับความพึงพอใจของกลุ่มเป้าหมายหรือกลุ่มตัวอย่างซึ่งมีเกณฑ์ในการก ำหนด
น้ำหนักคะแนนความพงึ พอใจ ดังนี้ พึงพอใจมากที่สดุ กำหนดให้ 5 คะแนน พึงพอใจมาก กำหนดให้ 4 คะแนน

รายงานผลการแสดงวพิ ธิ ทศั นา....วฒั นธรรมการแสดงภาคใต้ 22

พงึ พอใจปานกลาง กำหนดให้ 3 คะแนน พึงพอใจนอ้ ย กำหนดให้ 2 คะแนน พงึ พอใจน้อยท่สี ดุ กำหนดให้

1 คะแนน (พรนภา เตียสุทธกิ ุลและคณะ, 2561; บุญชม ศรสี ะอาด, 2545)

3. ข้ันสรุป

การแสดงวพิ ธิ ทศั นาจะสรปุ ได้เปน็ เอกสาร จำนวน 5 บท มดี ังนี้

3.1 บทท่ี 1 บทนำ ประกอบด้วย หลักการและเหตุผล วัตถปุ ระสงค์ ขอบเขตการศกึ ษา คำสำคัญ

และประโยชนท์ ่คี าดว่าจะไดร้ บั

3.2 บทที่ 2 ทบทวนวรรณกรรม ประกอบดว้ ย ความรูเ้ รอื่ งวพิ ธิ ทศั นา องคป์ ระกอบสำคัญสำหรับ

การแสดงวิพธิ ทัศนา ความรเู้ รอ่ื งวฒั นธรรมภาคเหนอื การวัดความพึงพอใจและสรปุ

3.3 บทที่ 3 วธิ ีการดำเนนิ การ ประกอบด้วย กลุ่มประกรและกล่มุ ประชากรตวั อยา่ ง ขน้ั ดำเนินงาน

และขั้นสรุป

3.4 บทที่ 4 ผลการจัดการแสดงวิพิธทัศนา วัฒนธรรมภาคเหนือปัญหาและอุปสรรคของการ

ฝกึ ซ้อม สรุปปัญหาอุปสรรคและวธิ ีการแกไ้ ข บรรยากาศของการแสดง ผลการวดั ความพึงพอใจและสรุป

3.5 บทที่ 5 รวบรวมเอกสารฉบับสมบูรณ์เรื่อง การแสดงวิพิธทัศนาวัฒนธรรมภาคเหนือ และ

นำเสนออาจารย์ประจำวิชาการแสดงวพิ ธิ ทศั นา

4. ขนั้ ประเมนิ

ค่าเฉล่ีย การแปลความหมาย

4.51-5.00 หมายถึง พึงพอใจมากทส่ี ุด

3.51-4.50 หมายถึง พงึ พอใจมาก

2.51-3.50 หมายถงึ พึงพอใจปานกลาง

1.51-2.50 หมายถึง พงึ พอใจน้อย

1.00-1.50 หมายถึง พึงพอใจน้อยทส่ี ุด

รายงานผลการแสดงวพิ ธิ ทศั นา....วัฒนธรรมการแสดงภาคใต้

บทท4่ี

ผลการจดั การแสดงวิพธิ ทัศนาวฒั นธรรมภาคใต้

ผลการจัดการแสดงวิพิธทัศนาวัฒนธรรมภาคใต้ ผู้ศึกษาจะรายงานกจิ กรรม ในประเดน็ ดังน้ี

รายงานผลการฝึกซอ้ ม
รายงานปญั หาและอุปสรรคของการฝกึ ซ้อม
บรรยากาศของการแสดง
ผลการจัดความพงึ พอใจ

รายงานผลการฝกึ ซ้อม

รายงานผลการฝึกซอ้ มการแสดงวิพิธทศั นาวฒั นธรรมภาคใต้ ดังตารางตอ่ ไปนี้

ตารางที่ 1 รายงานผลการฝกึ ซ้อมการแสดงวิพธิ ทัศนาวฒั นธรรมภาคใต้ ดังน้ี

ว/ด/ป เวลา ผมู้ าซอ้ ม ชดุ การแสดง หมายเหตุ

17.15- นางสาวสุชาดา เพชรศริ ิ รำซดั ซาตรี มนี กั แสดงมาซ้อม

17.35 น. นางสาวธนญั ญา สุขชว่ ย สายประมาณ15นาที จำนวน

นางสาวปิ่นมณี ทองหัตถา 1 คน

นายนฤนาท สวุ รรณจุณี

17.37- นางสาวธันยช์ นก แผน่ ทอง ระบำตกิ - มีนกั แสดงขาด
21/ส.ค/65 17.42 น. นางสาวสดุ ารตั น์ รัตนสุภา ซอ้ ม จำนวน 2 คน

นางสาวนิลรตั น์ ผลบญุ

นางสาวภทั รวดี ทองสม

นางสาวนันทลักษณ์ บุญฤทธิ์

นางสาวจารุวรรณ ทองประสูตร

17.43- นางสาวสชุ าดา เพชรศริ ิ มโนราห์บชู า -

17.50 น. ยญั

รายงานผลการแสดงวพิ ิธทัศนา....วัฒนธรรมการแสดงภาคใต้ 24

ว/ด/ป เวลา ผมู้ าซ้อม ชุดการแสดง หมายเหตุ
21/ส.ค/65 17.52- นางสาวปิน่ มณี ทองหตั ถา ระบำศรีวิชัย -
18.00 น. นางสาวจารวุ รรณ ทองประสตู ร
22/ส.ค/65 นางสาวธนัญญา สุขช่วย
นายอัครพล ขวญั เมือง

18.02- นางสาวนลิ รัตน์ ผลบญุ ระบำมาลา - มนี กั แสดงขาดซ้อม จำนวน
18.30 น. นางสาวภทั รวดี ทองสม กามสั 1 คน
นางสาวธันยช์ นก แผน่ ทอง -
16.40.- นางสาวสดุ ารตั น์ รตั นสภุ า รำซดั ซาตรี
17.00น. นางสาวสชุ าดา เพชรศิริ -
นางสาวธนญั ญา สุขช่วย ระบำบาตกิ
17.00- นางสาวปิน่ มณี ทองหัตถา -
17.20 น. นายนฤนาท สวุ รรณจณุ ี มโนราหบ์ ูชา -
นางสาวธันยช์ นก แผ่นทอง ยัญ -
17.20- นางสาวสุดารัตน์ รัตนสภุ า
17.40น. นางสาวนิลรัตน์ ผลบญุ ระบำศรีวิชัย
17.40- นางสาวภทั รวดี ทองสม
18.10 น. นางสาวนนั ทลกั ษณ์ บญุ ฤทธ์ิ ระบำมาลา
นางสาวจารวุ รรณ ทองประสูตร กามัส
18.10- นางสาวสชุ าดา เพชรศิริ
18.30น.
นางสาวปน่ิ มณี ทองหตั ถา
นางสาวจารุวรรณ ทองประสตู ร
นางสาวธนญั ญา สขุ ช่วย
นายอัครพล ขวัญเมอื ง
นางสาวนลิ รัตน์ ผลบุญ
นางสาวภัทรวดี ทองสม
นางสาวธนั ย์ชนก แผ่นทอง
นางสาวสดุ ารตั น์ รัตนสภุ า

รายงานผลการแสดงวพิ ิธทัศนา....วัฒนธรรมการแสดงภาคใต้ 25

ว/ด/ป เวลา ผู้มาซ้อม ชุดการแสดง หมายเหตุ
23/ส.ค./65 13.30- - มีนกั แสดงมาซอ้ มสายเป็น
24/ส.ค./65 13.50 น. นางสาวสุชาดา เพชรศิริ รำซัดซาตรี
เวลา20 นาที
14.00- นางสาวธนญั ญา สขุ ช่วย
14.25 น. - มีนกั แสดงมาซ้อมสายเปน็
นางสาวปิน่ มณี ทองหตั ถา เวลา30 นาที จำนวน 2คน
14.30-
15.00 น. นายนฤนาท สุวรรณจุณี -
15.20- -
15.50 น. นางสาวธันยช์ นก แผน่ ทอง ระบำบาติก
- มีนักแสดงขาดซ้อม
16.00- นางสาวสดุ ารตั น์ รัตนสภุ า จำนวน 1คน
16.25 น.
นางสาวนลิ รัตน์ ผลบญุ -
16.20-
16.40 น. นางสาวภัทรวดี ทองสม - มนี กั แสดงขาดซ้อม
จำนวน 3 คน
16.45- นางสาวนนั ทลักษณ์ บุญฤทธิ์
16.55 น.
นางสาวจารวุ รรณ ทองประสตู ร

นางสาวสชุ าดา เพชรศิริ มโนราห์บชู า

ยัญ

นางสาวปน่ิ มณี ทองหตั ถา ระบำศรีวิชยั

นางสาวจารุวรรณ ทองประสตู ร

นางสาวธนญั ญา สขุ ชว่ ย

นายอัครพล ขวัญเมือง

นางสาวนิลรตั น์ ผลบญุ ระบำมาลา

นางสาวภทั รวดี ทองสม กามสั

นางสาวธนั ยช์ นก แผน่ ทอง

นางสาวสดุ ารตั น์ รตั นสภุ า

นางสาวสชุ าดา เพชรศิริ รำซดั ซาตรี

นางสาวธนัญญา สุขชว่ ย

นางสาวปนิ่ มณี ทองหตั ถา

นายนฤนาท สุวรรณจุณี

นางสาวธันยช์ นก แผ่นทอง ระบำบาตกิ

นางสาวสุดารัตน์ รัตนสุภา

นางสาวนลิ รัตน์ ผลบุญ

นางสาวภัทรวดี ทองสม

นางสาวนนั ทลกั ษณ์ บญุ ฤทธิ์

นางสาวจารุวรรณ ทองประสตู ิ

รายงานผลการแสดงวิพิธทศั นา....วฒั นธรรมการแสดงภาคใต้ 26

ว/ด/ป เวลา ผูม้ าซอ้ ม ชุดการแสดง หมายเหตุ
มโนราห์บชู า
17.00- นางสาวสุชาดา เพชรศริ ิ -
ยญั - มีนักแสดงขาดซอ้ ม
17.25 น.
จำนวน 2 คน
17.30- นางสาวปิ่นมณี ทองหัตถา ระบำศรีวิชัย
17.50 น. -
นางสาวจารวุ รรณ ทองประสูตร
18.20-
18.30 น. นางสาวธนัญญา สขุ ช่วย

24/ส.ค./65 นายอัครพล ขวัญเมอื ง

นางสาวนิลรัตน์ ผลบญุ ระบำมาลากสั

นางสาวภทั รวดี ทองสม

นางสาวธนั ย์ชนก แผน่ ทอง

นางสาวสุดารัตน์ รตั นสภุ า

25/ส.ค/65 16.30- นางสาวสชุ าดา เพชรศิริ รำซัดซาตรี -
16.40 น. นางสาวธนัญญา สขุ ชว่ ย ระบำบาติก -
นางสาวป่นิ มณี ทองหัตถา
16.45- นายนฤนาท สุวรรณจุณี มโนราห์บูชา -
16.50 น. นางสาวธนั ยช์ นก แผ่นทอง ยัญ -
นางสาวสดุ ารตั น์ รตั นสุภา
17.00- นางสาวนลิ รัตน์ ผลบุญ
17.25 น. นางสาวภัทรวดี ทองสม
นางสาวนันทลกั ษณ์ บุญฤทธ์ิ
นางสาวจารวุ รรณ ทองประสูตร
นางสาวสุชาดา เพชรศริ ิ

17.30- นางสาวปนิ่ มณี ทองหตั ถา ระบำศรวี ิชัย
17.55 น. นางสาวจารวุ รรณ ทองประสูตร
นางสาวธนัญญา สขุ ช่วย
นายอคั รพล ขวญั เมอื ง

รายงานผลการแสดงวิพิธทัศนา....วัฒนธรรมการแสดงภาคใต้ 27

ว/ด/ป เวลา ผมู้ าซอ้ ม ชุดการแสดง หมายเหตุ
25/ส.ค/65 18.20- นางสาวนิลรัตน์ ผลบญุ ระบำมาลากัส -
18.40 น. นางสาวภทั รวดี ทองสม
นางสาวธันย์ชนก แผ่นทอง
นางสาวสดุ ารตั น์ รัตนสุภา

26/ส.ค/65 16.30- นางสาวสุชาดา เพชรศริ ิ รำซดั ซาตรี -
16.45 น. นางสาวธนญั ญา สขุ ชว่ ย ระบำบาตกิ - มีนกั แสดงขาดซ้อม
นางสาวป่ินมณี ทองหัตถา
16.45- นายนฤนาท สุวรรณจุณี มโนราห์บูชา จำนวน 2คน
17.00น. นางสาวธันยช์ นก แผน่ ทอง ยัญ
นางสาวสุดารตั น์ รตั นสภุ า -
17.00- นางสาวนิลรัตน์ ผลบุญ - นกั แสดงขาดซ้อม
17.30 น. นางสาวภทั รวดี ทองสม
นางสาวนันทลกั ษณ์ บุญฤทธ์ิ จำนวน 1คน
นางสาวจารวุ รรณ ทองประสูตร
นางสาวสุชาดา เพชรศิริ -

17.30- นางสาวปิ่นมณี ทองหัตถา ระบำศรวี ชิ ัย
18.10 น.
นางสาวจารุวรรณ ทองประสตู ร
18.20-
18.40 น. นางสาวธนญั ญา สขุ ชว่ ย

นายอคั รพล ขวัญเมือง

นางสาวนลิ รตั น์ ผลบญุ ระบำมาลากัส

นางสาวภทั รวดี ทองสม

นางสาวธนั ยช์ นก แผ่นทอง

นางสาวสดุ ารัตน์ รัตนสุภา

รายงานผลการแสดงวพิ ธิ ทศั นา....วัฒนธรรมการแสดงภาคใต้ 28

รายงานการฝกึ ซอ้ มปญั หาและอปุ สรรค

รายงานการฝึกซอ้ มปญั หาและอปุ สรรคการแสดงวิพธิ ทัศนาวัฒนธรรมภาคใต้ แบง่ ออกเปน็ 2
ลักษณะ คอื การฝึกซอ้ มยอ่ ย และการฝกึ ซ้อมใหญ่ ดังตารางตอ่ ไปนี้

1. รายงานการซอ้ มยอ่ ย
รายงานการซ้อมย่อยในการแสดงวพิ ิธทศั นาวฒั นธรรมการแสดงภาคเหนือ ให้รายละเอียดพรอ้ ม

ภาพประกอบ ดงั น้ี

ตารางที่ 2 รายงานผลการฝกึ ซอ้ มยอ่ ย ปญั หาและอปุ สรรคการแสดงวพิ ิธทัศนาวัฒนธรรมภาคใต้ ดังน้ี

ว/ด/ป ผูม้ าซ้อม ชุดการ ปัญหาอปุ สรรค วิธแี ก้ปัญหาในการ

21/ส.ค/ แสดง ในการฝกึ ซ้อม ฝึกซ้อม
65
นางสาวสชุ าดา เพชรศริ ิ รำซดั ซาตรี - การยืดยบุ ตัว ตั้งใจฝึกซ้อมและ

นางสาวธนัญญา สขุ ชว่ ย - ทา่ ยงั ไม่แม่น มั่นพัฒนาศักยภาพ

นางสาวปิ่นมณี ทองหัตถา - การแปรแถวไม่ ของตวั เอง

นายนฤนาท สวุ รรณจณุ ี สมบรู ณ์

นางสาวธันยช์ นก แผ่นทอง ระบำบาติก - ไม่มีความพร้อม ฝกึ ซอ้ มบอ่ ยๆ

นางสาวสดุ ารัตน์ รัตนสภุ า เพรียง และฝึกปฏิบัติการ

นางสาวนิลรัตน์ ผลบุญ - ชอ่ งไฟระหวา่ ง แปรรูปแบบแถว

นางสาวภัทรวดี ทองสม แถว/คู่ บ่อยๆเพื่อที่จะได้มี

นางสาวนันทลักษณ์ บุญฤทธิ์ ความสวยงาม

นางสาวจารวุ รรณ ทองประสูตร

นางสาวสชุ าดา เพชรศริ ิ มโนราห์บูชา - จังหวะยงั ไม่ดี ฟังจงั หวะของเพลง

ยัญ - ท่าบา้ งท่ายังมีผดิ ให้แม่นย่ำ เพอ่ื ท่ีจะ

ได้ฝึกรำอย่าง

ถกู ต้องตรงจงั หวะ

นางสาวปิ่นมณี ทองหัตถา ระบำศรีวชิ ยั - จังหวะคลาดเคลื่อน ฝึกฟังจังหวะให้

นางสาวจารวุ รรณ ทองประสตู ร ในดนตรีชว่ งกลางๆ ชำนาญและฝึกรำ

นางสาวธนญั ญา สุขช่วย บอ่ ยๆ

นายอัครพล ขวญั เมือง

รายงานผลการแสดงวิพธิ ทัศนา....วฒั นธรรมการแสดงภาคใต้ 29

ว/ด/ป ผู้มาซอ้ ม ชดุ การ ปัญหาอุปสรรค วธิ ีแก้ปญั หาในการ
21/ส.ค/
แสดง ในการฝึกซ้อม ฝกึ ซ้อม
65
นางสาวนิลรัตน์ ผลบุญ ระบำ - การแปรแถว ฝึกปฏิบัติการแปร
22/ส.ค/
65 นางสาวภัทรวดี ทองสม มาลากสั จงั หวะ ไม่แม่นยำ แถวให้ถูกต้องและ

นางสาวธันยช์ นก แผน่ ทอง - เอยี งผิด ฟังจังหวะเพลงให้

นางสาวสดุ ารัตน์ รตั นสุภา แม่นละการเอียง

ควรเอียงให้ถกู ตอ้ ง

นางสาวสชุ าดา เพชรศริ ิ รำซัดซาตรี - แถวไมต่ รง ปรับรูปแบบแถว

นางสาวธนญั ญา สุขช่วย - จังหวะไปกอ่ นเพลง หรือฝึกการแปร

นางสาวปนิ่ มณี ทองหัตถา แถวเยอะๆ ส่วน

นายนฤนาท สวุ รรณจุณี จังหวะควรจะปรับ

ให้เขา้ กบั เพลง

นางสาวธนั ย์ชนก แผน่ ทอง ระบำบาตกิ - ท่าบ้างท่ายังมีผิด ควรจะตัดเพลงฝึก

นางสาวสดุ ารัตน์ รตั นสุภา อยู่ ปฏิบัติท่ารำบ่อยๆ

นางสาวนิลรัตน์ ผลบญุ

นางสาวภทั รวดี ทองสม

นางสาวนันทลกั ษณ์ บุญฤทธิ์

นางสาวจารุวรรณ ทองประสูตร

นางสาวสุชาดา เพชรศริ ิ มโนราห์บชู า -จังหวะไมต่ รง ฝึกฟังจงั หวะเยอะๆ

ยัญ -เอียงผดิ เอยี งคนละฝ่งั ส่วนการเอียงควร

กัน จะเอียงให้ถกู ต้อง

นางสาวปิ่นมณี ทองหตั ถา ระบำศรวี ิชัย -จังหวะยังไมค่ ล่อง ฝึกฟังจงั หวะเยอะๆ
นางสาวจารุวรรณ ทองประสูตร -รปู แบบแถว ฟังจังหวะใหแ้ ม่นยำ
นางสาวธนัญญา สุขชว่ ย -การเอียง และฝึกการแปร
นายอคั รพล ขวญั เมือง แถว

รายงานผลการแสดงวพิ ิธทัศนา....วัฒนธรรมการแสดงภาคใต้ 30

ว/ด/ป ผ้มู าซ้อม ชุดการแสดง ปัญหาอุปสรรค วธิ แี ก้ปัญหาในการ
ในการฝึกซ้อม ฝกึ ซอ้ ม
22/ส.ค/ นางสาวนิลรัตน์ ผลบญุ
65 นางสาวภทั รวดี ทองสม ระบำมาลากัส -การแปรแถว ฝึกปฏิบัติการแปรแถว
นางสาวธันย์ชนก แผ่นทอง จังหวะไมแ่ ม่นยำ ให้ถูกต้อง แล ะ ฟั ง
นางสาวสุดารัตน์ รตั นสุภา -การเอยี ง เอยี งผิด จังหวะเพลงให้แม่นละ
การเอียงควรเอียงให้
นางสาวสชุ าดา เพชรศริ ิ ถกู ต้อง
นางสาวธนัญญา สขุ ช่วย
นางสาวปิน่ มณี ทองหัตถา รำซดั ซาตรี -รปู แบบแถวดีขึ้น ตั้งใจฝึกฝน เริ่มมีการ
นายนฤนาท สวุ รรณจุณี -ท่ารำตรงกบั พัฒนาศักยภาพซ้อม
จงั หวะ มาดมี าก
นางสาวธันย์ชนก แผ่นทอง
นางสาวสุดารตั น์ รัตนสุภา ระบำบาติก -จังหวะดขี ึน้ ม ี ก า ร พ ั ฒ น า ท ี ่ ด ี ขึ้ น
นางสาวนลิ รัตน์ ผลบญุ -ทา่ รำตรงกับบท ตง้ั ใจเอาใจใส่มากขึ้น
นางสาวภัทรวดี ทองสม เพลง
นางสาวนันทลกั ษณ์ บญุ ฤทธ์ิ
นางสาวจารวุ รรณ ทองประสูตร มโนราหบ์ ูชา -จงั หวะเร่ิมโอเคข้นึ จำท่าให้แม่นย่ำ มี
23/ส.ค/ นางสาวสุชาดา เพชรศิริ ยญั -ท่ารำยังมีบางท่าท่ี สมาธิในการฝึกซ้อม
65 ผดิ อยู่ แ ต ่ อ ง ค ์ ร ว ม ถ ื อ ว ่ า ดี
มากๆ

นางสาวปนิ่ มณี ทองหัตถา ระบำศรวี ชิ ัย -ทา่ รำถูกตอ้ ง
นางสาวจารวุ รรณ ทองประสตู ร -จังหวะตรงกบั
นางสาวธนัญญา สุขช่วย
นายอัครพล ขวัญเมอื ง เพลง

นางสาวนลิ รตั น์ ผลบญุ ระบำมาลากัส -ท่าเอยี งยังผิดอยู่ ฝึกการมีไหวพริบที่ดี
นางสาวภทั รวดี ทองสม -จังหวะถกู ตอ้ ง ในการรำ
นางสาวธันยช์ นก แผน่ ทอง
นางสาวสดุ ารัตน์ รัตนสภุ า ตามเพลง

รายงานผลการแสดงวิพธิ ทศั นา....วฒั นธรรมการแสดงภาคใต้ 31

ภาพบรรยากาศการซ้อมยอ่ ย
รายงานการแสดงวพิ ธิ ทศั นาวัฒนธรรมภาคใต้ มภี าพบรรยากาศการซอ้ มยอ่ ย ดังน้ี

ภาพที่ 1 : ฝึกซอ้ มย่อย
ทีม่ า : นางสาวนนั ทลักษณ์ บญุ ฤทธ์ิ ผู้ถา่ ยภาพ, 22 สิงหาคม 2565

รายงานผลการแสดงวิพธิ ทศั นา....วฒั นธรรมการแสดงภาคใต้ 32

2. ซอ้ มใหญ่
รายงานการซ้อมใหญใ่ นการแสดงวิพธิ ทัศนาวัฒนธรรมการแสดงภาคใต้ ให้รายละเอียดพร้อมภาพประกอบ

ดังนี้
ตารางที่ 3 รายงานผลการฝกึ ซอ้ มใหญ่ ปญั หาและอุปสรรคการแสดงวิพิธทัศนาวัฒนธรรมภาคใต้ ดังนี้

ว/ด/ป ผู้มาซ้อม ชุดการ ปัญหาอุปสรรค วิธแี กป้ ัญหาในการ
ฝกึ ซอ้ ม
แสดง ในการฝกึ ซอ้ ม
- นักแสดงชว่ ยกนั
นางสาวสชุ าดา เพชรศิริ รำซัดซาตรี - นกั แสดงแปล ปรบั แถว ขณะที่ทำ
การแสดง
นางสาวธนัญญา สขุ ช่วย แถวไม่สมดลุ
นัดฝึกซ้อมนอก
นางสาวปิน่ มณี ทองหัตถา เ ว ล า จ ำ ท ่ า ใ ห้
แม่นยำจนจำท่ารำ
นายนฤนาท สุวรรณจุณี ได้

นางสาวธันย์ชนก แผ่นทอง ระบำบาตกิ - ผูแ้ สดงจำท่า ตัดเพลงใหม่ แล้ว
ให้ผู้ตัดกับผู้แสดง
นางสาวสุดารตั น์ รัตนสภุ า ไมไ่ ด้ ตอนรวมกลุ่ม พูดคยุ กนั

นางสาวนลิ รัตน์ ผลบญุ

นางสาวภทั รวดี ทองสม

27/ส.ค/ นางสาวนันทลกั ษณ์ บุญฤทธ์ิ

65 นางสาวจารุวรรณ ทองประสตู ร

นางสาวสุชาดา เพชรศริ ิ มโนราหบ์ ชู า -ไม่มีความตัด

ยญั ตอ่ เน่อื งของเพลง

นางสาวป่นิ มณี ทองหตั ถา ระบำศรวี ิชัย - ช่องไฟและแถวใน ให้ผู้แสดงทำการ

นางสาวจารวุ รรณ ทองประสูตร การแสดงไมค่ อ่ ยดี ปรับแถว ไม่ทำ

นางสาวธนัญญา สุขชว่ ย ความสะอาดเวที

นายอคั รพล ขวญั เมือง

27/ส.ค/ นางสาวนลิ รตั น์ ผลบญุ ระบำ -มีความสมูทในแต่ละ ตดั เพลงและปรบั ให้

65 นางสาวภัทรวดี ทองสม มาลากสั ชุดการแสดง มีความสมูทให้มาก

นางสาวธันยช์ นก แผ่นทอง ขึ้น

นางสาวสุดารตั น์ รัตนสภุ า

รายงานผลการแสดงวพิ ิธทัศนา....วฒั นธรรมการแสดงภาคใต้ 33

ว/ด/ป ผู้มาซ้อม ชดุ การ ปญั หาอุปสรรค วธิ ีแกป้ ญั หาในการ

แสดง ในการฝกึ ซอ้ ม ฝกึ ซ้อม

นางสาวสชุ าดา เพชรศริ ิ รำซดั ซาตรี - จงั หวะไป ปรับรูปแบบแถว

นางสาวธนัญญา สุขช่วย ก่อนเพลง หรือฝึกการแปร

นางสาวปิ่นมณี ทองหัตถา แถวเยอะๆ

นายนฤนาท สุวรรณจณุ ี

นางสาวธนั ย์ชนก แผน่ ทอง ระบำบาติก -ผ้แู สดงจำท่ารำไมค่ ่อย ใหฝ้ กึ ฝนแกะท่ารำ

นางสาวสุดารตั น์ รัตนสุภา ได้ ให้แมน่ ยำ

นางสาวนิลรตั น์ ผลบุญ

นางสาวภทั รวดี ทองสม

นางสาวนนั ทลักษณ์ บุญฤทธ์ิ

28/ส.ค/ นางสาวจารุวรรณ ทองประสูตร

65 นางสาวสุชาดา เพชรศริ ิ มโนราหบ์ ชู า -จังหวะไม่ตรง ฝึกฟงั จงั หวะเยอะๆ

ยัญ -เอยี งผิด เอยี งคน และส่วนการเอียง

ละฝัง่ กัน ควรจะฝึกปฏิบัติให้

ถูกต้อง

นางสาวป่ินมณี ทองหัตถา ร ะ บ ำ ศ รี -จงั หวะยังไมค่ ล่อง ฝึกฟงั จังหวะเยอะๆ

นางสาวจารวุ รรณ ทองประสูตร วิชัย -รปู แบบแถว และฝึกการ ปรับ

นางสาวธนัญญา สุขช่วย -การเอียง รูปแบบแปรแถว

นายอคั รพล ขวัญเมือง การเอียงควรเอียง

ให้ถกู รปู แบบ

28/ส.ค/ นางสาวนิลรัตน์ ผลบญุ ระบำ -การแปรแถวจงั หวะ ฝึกปฏิบัติการแปร

65 นางสาวภัทรวดี ทองสม มาลากสั ไม่แม่นยำ แถวให้ถูกต้องและ

นางสาวธนั ย์ชนก แผ่นทอง -การเอียง เอยี งผิด จังหวะให้ชัดเจนฟงั

นางสาวสุดารตั น์ รัตนสุภา จงั หวะให้แม่น

รายงานผลการแสดงวิพธิ ทศั นา....วัฒนธรรมการแสดงภาคใต้ 34

บรรยากาศการซ้อมใหญ่
รายงานการแสดงวิพิธทศั นาวฒั นธรรมภาคใต้ มภี าพบรรยากาศการซอ้ มยอ่ ย ดังนี้

ภาพที่ 2 : ฝึกซอ้ มใหญ่
ทม่ี า : นางสาวจารุวรรณ ทองประสูตร ผถู้ า่ ยภาพ, 27 สิงหาคม 2565

รายงานผลการแสดงวพิ ธิ ทัศนา....วัฒนธรรมการแสดงภาคใต้ 35

บรรยากาศของการแสดง

บรรยากาศของสถานที่เพื่อความเข้าใจที่ถูกต้อง บรรยากาศเบื้องหน้าเบื้องหลัง การจัดกิจกรรม
บรรยากาศการเก็บความพึงพอใจ

1. สถานที่จดั กิจกรรม
สถานทจ่ี ัดกจิ กรรมเปน็ เวทีของโรงเรียนมธั ยมยานากาวา ตั้งในอาคารเรยี น อยบู่ นห้องประชุมของ

โรงเรยี น

ภาพที่ 3 : บรรยากาศสถานทีโ่ รงเรียนมัธยมยานากาวา
ทม่ี า : สชุ าดา เพชรศริ ิ ผู้ถ่ายภาพ, 29 สิงหาคม 2565

รายงานผลการแสดงวิพิธทศั นา....วฒั นธรรมการแสดงภาคใต้ 36

2. บรรยากาศการเก็บความพงึ พอใจ
บรรยากาศในการเก็บความพึงพอใจ เดก็ นกั เรียนสว่ นมากให้ความรว่ มมือในการทำประเมินความ

พงึ พอใจในการแสดง และชมการแสดงอย่างสนุกสนาน

ภาพท่ี 4 : บรรยากาศการเก็บความพึงพอใจของนักเรยี นชน้ั มธั ยมศึกษา
ที่มา : สุชาดา เพชรศริ ิ ผถู้ ่ายภาพ, 29 สงิ หาคม 2565

ผลการจัดความพงึ พอใจ

ผลการจัดการแสดงวิพธิ ทัศนาวฒั นธรรมการแสดงภาคใต้ ภาคเรียนที่ 1 ปกี ารศึกษา 2565 ในครงั้ นี้
ผลการประเมนิ สรปุ ได้ดงั นี้

ตอนท่ี 1 ข้อมูลสว่ นบุคคลของผ้ตู อบแบบประเมินความพงึ พอใจ ร้อยละ
ตารางท่ี 4 แสดงจำนวนและร้อยละของกล่มุ ตวั อยา่ งจำแนกตามเพศ 60
เพศ จำนวน 40
ชาย 24 100
หญงิ 16
รวม 40

จากตารางท่ี 4 เปน็ ข้อมูลแสดงจำนวนรอ้ ยละของกลุม่ ตวั อยา่ งจำแนกเพศ พบวา่ มผี ู้ตอบแบบประเมิน
ทั้งหมด 40 คน คิดเปน็ ร้อยละ 100.0 ผู้ตอบแบบประเมินผู้ชายจำนวน 24 คนคิดเปน็ รอ้ ยละ 60 รองลงมาคือ
ผหู้ ญงิ มีจำนวน 16 คน คดิ เป็นรอ้ ยละ 40 ตามลำดบั เพราะผู้ชายมจี ำนวนมากกว่าผู้หญงิ อยา่ งเหน็ ไดช้ ัด

รายงานผลการแสดงวิพธิ ทัศนา....วฒั นธรรมการแสดงภาคใต้ 37

ตารางท่ี 5 แสดงจำนวนและรอ้ ยละของกลมุ่ ตวั อย่างจำแนกตามอาชีพ

อาชพี จำนวน ร้อยละ

นักเรยี น 30 75

คุณครู 10 25

รวม 40 100

จากตารางท่ี 5 เป็นขอ้ มูลแสดงจำนวนร้อยละของกลมุ่ ตวั อย่างจำแนกตามอาชีพ พบว่ามีผู้ตอบแบบ

ประเมินทั้งหมด 40 คนคิดเป็นร้อยละ 100.0 เป็นนักเรียน จำนวน 30 คน คิดเป็นร้อยละ 75 รองลงมาคือ

คุณครูจำนวน 10 คน ตามลำดับ

จากตารางที่ 4 และ 5 สรุปได้ว่า ผู้ตอบแบบประเมินทั้งหมด 40 คน คิดเป็นร้อยละ 100.0 เป็นเพศ

ชายและเพศหญงิ จำนวน ผู้ชายจำนวน 24 คนคิดเป็นร้อยละ 60 รองลงมาคือผูห้ ญิงมีจำนวน 16 คน คิดเป็น

รอ้ ยละ 40 ตามลำดบั ซ่งึ พบวา่ มีผตู้ อบแบบประเมนิ ท้งั หมด 40 คนคดิ เปน็ รอ้ ยละ 100.0 เป็นนักเรยี น จำนวน

30 คน คิดเปน็ ร้อยละ 75 รองลงมาคอื คุณครจู ำนวน 10 คน และมผี ้ตู อบแบบประเมินทัง้ หมด 40 คนเปน็ ร้อย

ละ 100.0 เพราะจำนวนนักเรียนมีมากกว่าจำนวนคุณครูผู้สอนและคุณครูผูส้ อนไม่ได้มารับชมทุกคนเพราะมี

หนา้ ทีท่ ต่ี ้องรับผดิ ชอบจงึ ทำใหม้ คี ณุ ครทู ี่ได้รับชมและทำแบบประเมินเพยี งเท่านี้

ตอนท่ี 2 ระดับความพึงพอใจผลการจดั การแสดงวพิ ธิ ทศั นาวฒั นธรรมการแสดงภาคใต้
ตารางที่ 6 ค่าเฉลี่ยและส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐานของความพึงพอใจผลการจัดการแสดงวิพิธทัศนา

วฒั นธรรมการแสดงภาคใต้
เกณฑ์แปลความหมาย ในชว่ งคะแนนตอ่ ไปนี้
คะแนนเฉลี่ย 4.51 – 5.00 แปลความว่า มากท่ีสุด
คะแนนเฉล่ยี 3.51 – 4.50 แปลความว่า มาก
คะแนนเฉลย่ี 2.51 – 3.50 แปลความว่า ปานกลาง
คะแนนเฉลี่ย 1.51 – 2.50 แปลความว่า น้อย
คะแนนเฉลี่ย 1.00 – 1.50 แปลความว่า น้อยท่สี ดุ

รายงานผลการแสดงวิพธิ ทัศนา....วฒั นธรรมการแสดงภาคใต้ 38

ความพงึ พอใจ สว่ น ค่าเฉล่ยี ระดบั ความ
เบีย่ งเบน พงึ พอใจ
1. เป็นการแสดงศิลปวัฒนธรรมภาคใต้มากนอ้ ยเพียงใด มาตรฐาน 4.43
2. เคร่อื งแต่งกายมคี วามเหมาะสมสวยงามมากนอ้ ยเพียงใด (S.D) 4.52 มาก
3. เพลงประกอบการแสดงชัดเจนสรา้ งสีสนั การแสดงได้ดี 4.58 มากที่สุด
4. ระยะเวลาในการรับชมเหมาะสมกับความสนใจ 0.40 3.44 มากที่สดุ
5. ผแู้ สดงถ่ายทอดท่ารำ และอารมณ์ไดน้ า่ สนใจกับชุดการแสดง 1.52 4.52 ปานกลาง
6. เป็นชดุ การแสดงทไี่ มน่ ่าเบอ่ื มคี วามต่อเนื่องดี 0.55 3.40 มากทสี่ ดุ
7. พิธีกรนำเสนอไดน้ ่าสนใจส่ือสารได้ดี 2.14 3.39 ปานกลาง
8. ชมการแสดงแล้วไดป้ ระโยชนม์ คี วามรู้ทางวฒั นธรรมเพิ่มขึน้ 0.64 4.30 ปานกลาง
9. ผแู้ สดงมีคณุ ภาพชวนตดิ ตาม 2.10 4.15
10. เป็นกิจกรรมท่ดี ีมีคณุ ค่าตอ่ สงั คม ควรปฏบิ ตั ติ ่อเน่อื ง 2.07 4.50 มาก
0.81 =(4.43+4.52 มาก
ภาพรวม 1.23 +4.58 มาก
0.52 +……)/10

จากตารางที่ 6 สรุปผลการวิเคราะห์ความพึงพอใจได้วา่ ผู้ตอบแบบประเมินมีความพึงพอใจในด้าน
เพลงประกอบการแสดงชัดเจนสร้างสีสันการแสดงได้ดี สวยงาม อยู่ในระดับความพึงพอใจมากที่สุด โดยมี
คะแนนเฉล่ยี 4.58 เครือ่ งแต่งกายมีความเหมาะสมสวยงาม อยใู่ นระดับความพงึ พอใจมากทสี่ ดุ โดยมคี ะแนน
เฉล่ยี 4.52 ผแู้ สดงถา่ ยทอดท่ารำ และอารมณไ์ ด้น่าสนใจกับชุดการแสดง อย่ใู นระดบั ความพึงพอใจมากท่ีสุด
โดยมีคะแนนเฉล่ีย 4.52 เป็นกจิ กรรมที่ดมี ีคุณค่าตอ่ สงั คม ควรปฏบิ ัตติ ่อเน่ือง อยูใ่ นระดับความพึงพอใจมาก
โดยมีคะแนนเฉลี่ย 4.50 เป็นการแสดงศิลปวัฒนธรรมภาคใต้ อยู่ในระดับความพึงพอใจมาก โดยมีคะแนน
เฉลยี่ 4.43 ชมการแสดงแล้วได้ประโยชนม์ ีความรทู้ างวฒั นธรรมเพิ่มขน้ึ อยใู่ นระดับความพึงพอใจมาก โดยมี
คะแนนเฉลี่ย 4.30 ผู้แสดงมีคุณภาพชวนติดตาม อยู่ในระดับความพึงพอใจมาก โดยมีคะแนนเฉลี่ย 4.15
ระยะเวลาในการรบั ชมเหมาะสมกับความสนใจ อย่ใู นระดับความพงึ พอใจปานกลาง โดยมีคะแนนเฉลี่ย 3.44
เป็นชุดการแสดงที่ไม่น่าเบื่อมีความต่อเนื่องดี อยู่ในระดับความพึงพอใจปานกลาง โดยมีคะแนนเฉลี่ย 3.40
พธิ กี รนำเสนอไดน้ ่าสนใจสอื่ สารได้ดี อยู่ในระดับความพึงพอใจปานกลาง โดยมคี ะแนนเฉลี่ย 3.39 ตามลำดับ
ตามลำดับ จากลำดับความพึงพอใจข้างต้นมีสาเหตดุ ังต่อไปน้ี 1.เพลงประกอบการแสดงชัดเจนสร้างสีสันการ
แสดงได้ดี สวยงาม อยู่ในระดับความพึงพอใจมากที่สุด โดยมีคะแนนเฉลี่ย 4.58 เพราะเพลงลื่นไหลไม่มีการ
ตดิ ขัด 2. เครอ่ื งแต่งกายมีความเหมาะสมสวยงาม อยู่ในระดบั ความพงึ พอใจมากทสี่ ดุ โดยมีคะแนนเฉลย่ี 4.52

รายงานผลการแสดงวพิ ิธทัศนา....วฒั นธรรมการแสดงภาคใต้ 39

เพราะ เพราะเครื่องแต่งกายมีความสวยงามและบ่งบอกถึงเอกลักษณ์ของวฒั นธรรมทางภาคเหนือและมกี าร
แต่งกายที่ถูกต้องเหมาะสมกับเพลงที่แสดงมีการทำดอกไม้ประดับศีรษะที่สวยงามและแปลกใหม่ 3.ผู้แสดง
ถ่ายทอดทา่ รำ และอารมณ์ไดน้ ่าสนใจกบั ชุดการแสดง อยใู่ นระดบั ความพงึ พอใจมากท่ีสุด โดยมีคะแนนเฉล่ีย
4.52 เพราะ ผแู้ สดงมกี ารฝึกซอ้ มอยา่ งตั้งใจและมกี ารใส่ใจในรายละเอียดของทา่ รำและในด้านการส่อื อารมณ์ผู้
แสดงมีการยิ้มตลอดจนจบเพลงมกี ารสื่ออารมณ์ได้ดี 4.เป็นกิจกรรมที่ดีมีคุณค่าต่อสังคม ควรปฏิบัติต่อเนื่อง
อยใู่ นระดบั ความพึงพอใจมาก โดยมีคะแนนเฉลีย่ 4.50 เพราะเป็นการเผยแพรแ่ ละอนรุ ักษว์ ัฒนธรรมให้คงอยู่
สบื ต่อไปและเป็นการสรา้ งเสรมิ ความบันเทงิ ความสนุ ทรยี แ์ ก่ผู้รับชม 5.เปน็ การแสดงศิลปวฒั นธรรมภาคใต้ อยู่
ในระดบั ความพงึ พอใจมาก โดยมคี ะแนนเฉลี่ย 4.43 เพราะผชู้ มดแู ลว้ เข้าใจถงึ วฒั นธรรมทางภาคใต้ที่มีดนตรี
เป็นเอกลักษณ์และมีการแต่งกายที่สวยงามสื่อให้เห็นถึงวัฒนธรรมทางภาคใต้ได้ดี 6.ชมการแสดงแล้วได้
ประโยชน์มีความร้ทู างวัฒนธรรมเพมิ่ ขนึ้ อยูใ่ นระดบั ความพงึ พอใจมาก โดยมคี ะแนนเฉลีย่ 4.30 เพราะผแู้ สดง
มีการแต่งกายทถ่ี กู ตอ้ งสอื่ ใหเ้ หน็ ถึงวัฒนธรรมทางภาคใต้ด้านของเพลงมีความชัดเจนไมข่ าดตกบกพร่องมีการ
ลำดับชุดการแสดงได้อย่างเหมาะสมและมีพิธีกรนำเสนอพูดให้ความรู้ 7.ผู้แสดงมีคุณภาพชวนติดตาม อยู่ใน
ระดับความพงึ พอใจมาก โดยมีคะแนนเฉล่ีย 4.15 เพราะนักแสดงมีคุณภาพในการแสดงเป็นนักศึกษาทีเ่ รยี น
ทางด้านนาฏศิลป์ทางสายตรงมกี ารฝึกซ้อมอยา่ งเป็นระบบ 8.ระยะเวลาในการรับชมเหมาะสมกับความสนใจ
อยู่ในระดับความพึงพอใจปานกลาง โดยมีคะแนนเฉล่ีย 3.44 เพราะเพราะระยะเวลาในการแสดงนานเกินไป
และผู้แสดงหน้าซ้ำ ๆเดมิ ๆไมม่ ีฉากมาปดิ ขณะทรี่ อเพือ่ จะทำการแสดงตอ่ ทำให้ผชู้ มเกิดความเบื่อหนา่ ย 9.เป็น
ชดุ การแสดงท่ีไม่นา่ เบ่ือมีความต่อเนือ่ งดี อยใู่ นระดับความพึงพอใจปานกลาง โดยมีคะแนนเฉลี่ย 3.40 เพราะ
ผู้แสดงยังมกี ารถา่ ยทอดอารมณ์ไม่มากพอนกั แสดงบางคนขาดการใสอ่ ารมณ์ทจ่ี ะดงึ ดูดผู้ชมให้รบั ชมการแสดง
และการเข้าออกของผู้แสดงยังไมม่ ีความล่นื ไหล 10.พิธกี รนำเสนอไดน้ ่าสนใจสอ่ื สารได้ดี อยู่ในระดับความพึง
พอใจปานกลาง โดยมคี ะแนนเฉลย่ี 3.39 เพราะพธิ ีกรพดู ติดขัดไมม่ ีความล่นื ไหล่ ออกเสียงควบกล้ำไม่ชัดเจน
พูดเร็วจนเกนิ ไปทำใหไ้ ม่มีการเว้นวรรคและมีบางคำที่พิธกี รพูดผิดซ่ึงอาจก่อใหเ้ กิดความไม่เข้าใจแก่ผู้ชมการ
แสดงได้

ข้อเสนอแนะเพิ่มเติมจากแบบสอบถาม

ขอ้ เสนอแนะผู้ศกึ ษานำเสนอเป็นประเดน็ ดงั นี้
1. การแสดงควรมีความรวดเรว็ และกระชบั มากกว่านี้
2. การแสดงมีความหลากหลายแต่ยังขาดความตอ่ เน่ือง
3. พธิ ีกรควรพูดใหก้ ระชบั และออกเสียงควบกล้ำใหช้ ัดเจน

รายงานผลการแสดงวิพธิ ทัศนา....วฒั นธรรมการแสดงภาคใต้

บทที่ 5
สรุปและขอ้ เสนอแนะ

รายงานผลการแสดงวพิ ธิ ทศั นาวฒั นธรรมภาคใต้มวี ตั ถปุ ระสงค์เพ่ือจัดชุดการแสดงทางวัฒนธรรมการ
แสดงภาคใต้ที่มีความยามไม่เกิน 25 นาที ในการแสดงต่อ 1 ครั้ง เพื่อรายงานผลวิพิธทัศนาวัฒนธรรมการ
แสดงภาคใต้ อย่างน้อย 1 ฉบับและเพือ่ วัดความพึงพอใจของเยาวชนภายหลังจากการชมการแสดง ขอบเขต
ด้านสถานที่จะแบ่งออกเปน็ 3 ด้านของเขตของการศึกษา แบง่ ออกเปน็ 3 ด้าน ประกอบด้วย ขอบเขตด้าน
เนื้อหา ขอบเขตด้านสถานท่ี ขอบเขตด้านระยะเวลา ขอบเขตด้านสถานที่แบ่งออกเป็น 2 ด้าน
ด้านประชากร ได้แก่ ประชากรหลัก เป็นนักศึกษาสาขาวิชานาฏศิลป์ คณะครุศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏ
นครศรีธรรมราช ที่ลงเรียนรายวิชาการจัดการแสดงวิพิธทัศนา จำนวน 11 คน นางสาวธันย์ชนก แผ่นทอง
ผู้จัดการ นางสาวสุดารัตน์ รัตนสุภา ฝ่ายธุรการ นางสาวนิลรัตน์ ผลบุญ ฝ่ายการเงิน นายนฤนาท สุวรรณ
จุณี, นางสาวภัทรวดี ทองสม ฝ่ายเสื้อผ้าและเคร่ื องแต่งกาย นางสาวจารุวรรณ ทองประสูตร
ฝ่ายประชาสัมพันธ์ นางสาวธนันญา สุขช่วย และนางสาวปิ่นมณี ทองหัตถา ฝ่ายฝึกซ้อมการแสดง นางสาว
นันทลักษณ์ บุญฤทธิ์และนายอัครพล ขวัญเมือ ฝ่ายอุปกรณ์ นางสาวสุชาดา เพชรศิริ
ฝ่ายเครื่องเสียง ประชากรกลุ่มตัวอย่าง ได้แก่ นักเรียนโรงเรียนมัธยมยานากาวา นครศรีธรรมราช ระดับช้ัน
ระดับช้ันมธั ยมศึกษาปีที่ 1-3 จำนวน 30 คน และคณาจารย์ จำนวน 10 คน รวม 40 คนด้านสถานท่ีสถานท่ี
จัดการแสดงจะใช้โรงเรียนมัธยมยานากาวา นครศรีธรรมราช ขอบเขตด้านระยะเวลา วิพิธทัศนาในชุดการ
แสดงวฒั นธรรมภาคเหนอื ครั้งนี้ แสดงในวนั ท่ี 12 กนั ยายน 2565 ต้ังแต่เวลา 13.30-13.55 น.

วพิ ธิ ทัศนา การจัดแสดงจากหลาย ๆ ชุดการแสดงของไทย เชน่ การฟ้อนรำ ระบำ โขน ในระยะเวลา
สั้นๆ (นงเยาว์ อำรุงพงษ์วัฒนา, 2541 : 6) เป็นไปในแนวทางเดียวกับวลัยลักษณ์ รูปสม (2550) อ้างว่า
วตั ถุประสงค์ของการจดั วพิ ิธทศั นา เป็นการแสดงจดั การแสดงชดุ สั้นๆ ท่ีตอ่ เนอื่ งกันเพ่อื ใหม้ กี ารแสดงหลายๆ
ชุดท่ีเหมาะกับเวลา เกิดความเพลิดเพลนิ ไมน่ ่าเบือ่ และเพ่อื ใหผ้ ู้ดู ดูชุดการแสดงของนาฏศิลป์ไทยหลายๆชุด
เช่น ก่อนจะมีการแสดงโขน เราอาจจะมีชุดรำอวยพรบ้าง ชุดหนุมานจับนางสุพรรณมัจฉาบ้างและมีโขน
ต่อเลย อย่างไรก็ตามการแสดงที่นำมาจัดเป็นวิพิธทัศนาสามารถนำมาจากวัฒนธรรมชนชน หรือที่เรียกว่า
วถิ ชี วี ิตของชาวบ้านได้เหมือนกนั

การแสดงวัฒนธรรมภาคใต้ หมายถึง ศิลปวัฒนธรรมภาคใต้และวิถีชีวิตของชาวภาคใตท้ ี่มีความโดด
เด่นมีเอกลักษณ์ เปี่ยมเสน่ห์ ในด้านภาษา การแต่งกาย อาหาร อาชีพ ความเชื่อและประเพณี อีกทั้งยังมี
ศิลปะการรำและการละเล่นของชาวพื้นบ้านภาคใต้ทีเ่ ป็นเอกลักษณ์ ซึ่งแบ่งตามกลุ่มวัฒนธรรมได้ 2 กลุ่มคือ
วัฒนธรรมไทยพุทธและวัฒนธรรมไทยมุสลิม ต่างเชื้อชาติกัน รวมทั้ง ชาวเมือง ชาวเล อาศัยอยู่ร่วมกัน
วัฒนธรรมภาคใต้จงึ มีรปู แบบอันเปน็ เอกลักษณท์ แ่ี ตกตา่ งกนั ในแตล่ ะพ้นื ท่ี ได้หลอ่ หลอมเขา้ กับความเชือ่ ด่ัง

รายงานผลการแสดงวิพธิ ทศั นา....วฒั นธรรมการแสดงภาคใต้ 41

เดิม ก่อให้เกดิ การบรูณาการเปน็ การแสดงวัฒนธรรมท้องถน่ิ ภาคใต้เกิดการผสมผสานเป็นเอกลักษณ์เฉพาะท่ี
แตกต่างจากภาคอื่น ๆ โดยเฉพาะในเรื่องการเน้นจังหวะและลีลาที่เร่งเร้า หนักแน่น และคึกคัก ได้แก่ การ
แสดงโนรา หนงั ตะลุง เพลงบอก รองเง็ง ตารมี าลากสั ลิเกฮลู ู (คล้ายลเิ กภาคกลาง) และ ตารซี ิละ
(สุวฒั น์ พัดไธสง, 2556)

ความพงึ พอใจ หมายถึง สงิ่ ทีเ่ กดิ จากแรงจงู ใจซึง่ เปน็ พฤติกรรมภายในที่ผลักดันให้เกิดความรู้สึกชอบ
ไม่ชอบ เหน็ ดว้ ย ไมเ่ ห็นด้วย ยนิ ดีไม่ยนิ ดี เมือ่ ไดร้ บั การตอบสนองความตอ้ งการและความคาดหวัง ที่เกิดจาก
การประมาณค่า อันเป็นการเรียนรู้ประสบการณ์จากการกระทำกิจกรรมเพื่อให้เกิดการตอบสนองความ
ตอ้ งการ

ข้อเสนอแนะ

1. ผ้แู สดงควรจะตระหนกั ถึงความสำคัญของเวลาในการตรงตอ่ เวลาในการมาฝึกซอ้ มรจู้ กั รกั และ
สามัคคีในหมู่คณะ

2. ผู้แสดงควรจะเพ่ิมความรับผิดชอบของตนเองตัวเองในการฝึกซ้อมแตล่ ะชุดการแสดง
3. ควรจดั วิพิธทัศนาข้ึนบอ่ ย ๆ เพราะจะได้เป็นการฝึกประสบการณ์วชิ าชพี ในเรื่องของการเรียนการ
สอนนาฏศลิ ป์ และเพ่อื ใหไ้ ดป้ ระสบการณ์ตรงในการทำงาน รู้จักแกป้ ญั หาเป็น นำเสนอและสามารถรายงาน
ผลได้ซ่งึ จะทำใหว้ ิชาชพี ทางนาฏศิลปม์ คี วามเขม้ แขง็ และสมบรู ณ์แบบที่จะสามาถพัฒนาไปข้างหน้าไดอ้ ยา่ ง
ถูกตอ้ ง

รายงานผลการแสดงวพิ ิธทัศนา....วัฒนธรรมการแสดงภาคใต้ 42

บรรณานุกรม

วลัยลกั ษณ์ รูปสม. (2550). วิพิธทัศนา. สบื ค้นเม่ือ 2565, ตุลาคม : 4 จาก
http://www.thaigoodview.com/library/teachershow/sakaew/walailuk

สวุ ฒั น์ พัดไธสง.2556. วฒั นธรรมภาคใต้. สืบค้นเมอ่ื 2565, ตลุ าคม : 4 จาก
http://ir.tsu.ac.th/jspui/bitstream/

นงเยาว์ อำรงุ พงษ์วัฒนา. (2541). วพิ ิธทศั นา. สบื ค้นเมอื่ 2565, ตลุ าคม : 9 จาก
file:///C:/Users/NEXT%20Speed/Downloads/budsara,

เศกสรร แสงจนิ ดาวงศเ์ มอื ง. (2556). รำมโนราห์บชู ายัญ. สบื ค้นเม่ือ 2565, ตลุ าคม : 9 จาก
https://www.gotoknow.org/posts/135607?fbcli

สถาบนั ปวริศิลป.์ (2562). ระบำศรีวิชยั . สืบค้นเมอ่ื 2565, ตุลาคม : 9 จาก
https://www.pawarisilp.com

ปนิ่ แก้ว ไชยสลี. (2553). รำซัดชาตรี. สบื ค้นเมื่อ 2565, ตุลาคม : 9 จาก
https://mcpswis.mcp.ac.th/html_edu/cgi-

ชยั สมพล ชาวประเสรฐิ . (2556). ความพึงพอใจ. สืบคน้ เม่ือ 2565, ตุลาคม : 9 จาก
file:///C:/Users/NEXT%20Speed/Downloads/budsara,

พจนานุกรม ฉบบั ราชบณั ฑติ ยสถาน. (2542). ฉาก. สืบค้นเมือ่ 2565, ตลุ าคม : 9 จาก
https://dictionary.sanook.com/search/dict-th-th-royal-institute

พนนั ชนะ สุนทรพิพธิ . (2545). เครือ่ งแตง่ กาย. สบื ค้นเมอ่ื 2565, ตลุ าคม : 9 จาก
https://www.lib.ru.ac.th/journal/clothing.html

สรุ างค์ โคว้ ตระกลู . (2551). ความหมายความพึงพอใจ. สืบค้นเมอ่ื 2565, ตลุ าคม : 9 จาก
file:///C:/Users/NEXT%20Speed/Downloads/budsara,

อเนก สุวรรณบัณฑิต และภาสกร อดุลพัฒนกิจ. (2548). ความสำคัญของความพึงพอใจ. สืบค้นเมื่อ 2565,
ตุลาคม : 9 จาก file:///C:/Users/NEXT%20Speed

ภาคผนวก

ภาคผนวก ก. ตวั อย่างแบบสอบถามวัดความพึงพอใจ

แบบประเมินความพึงพอใจ

การแสดงวิพธิ ทศั นา เรือ่ ง การแสดงภาคใต้

วันที่ 29 เดอื นสงิ หาคม พ.ศ.2565 ณ โรงเรยี นนานาชาตเิ ทศบาลนครนครศรีธรรมราช

*********************

คำชแ้ี จง แบบวัดความพงึ พอใจนี้ทำขน้ึ เพอื่ นำขอ้ มูลรายงานผลความพงึ พอใจต่อผลการแสดงวพิ ธิ ทัศนาเร่อื ง

การแสดงภาคใต้

ผลของการประเมินผ้ศู ึกษาจะนำไปใชร้ ายงานผลการทำผลงานสรา้ งสรรค์ในโอกาสตอ่ ไป

ตอนที่ 1 ข้อมูลส่วนตัว

1. เพศ หญงิ ชาย

2. อาชพี นักเรียน ครู อ่ืนๆ............................

ตอนที่ 2 ระดับความพึงพอใจต่อผลงานการแสดงวพิ ิธทัศนาเรื่องการแสดงภาคเหนือ

ประเด็นความคดิ เหน็ ระดับความพึงพอใจ

54321

1. เปน็ การแสดงศิลปวัฒนธรรมภาคใต้มากนอ้ ยเพยี งใด

2. เคร่อื งแตง่ กายมคี วามเหมาะสมสวยงามมากน้อยเพยี งใด

3. เพลงประกอบการแสดงชัดเจนสร้างสีสันการแสดงได้ดี

4. ระยะเวลาในการรบั ชมเหมาะสมกบั ความสนใจ

5. ผ้แู สดงถ่ายทอดทา่ รำ และอารมณ์ได้นา่ สนใจกับชดุ การแสดง

6. เป็นชดุ การแสดงทีไ่ ม่น่าเบ่อื มีความต่อเนื่องดี

7. พิธกี รนำเสนอได้นา่ สนใจส่อื สารได้ดี

8. ชมการแสดงแลว้ ได้ประโยชน์มคี วามรู้ทางวัฒนธรรมเพ่มิ ขึ้น

9. ผู้แสดงมคี ณุ ภาพชวนตดิ ตาม

10. เปน็ กิจกรรมที่ดมี คี ณุ คา่ ต่อสังคม ควรปฏบิ ัตติ ่อเนื่อง

ตอนที่ 3 ข้อเสนอแนะอ่นื ๆ

…………………………………………………………………………………………………………………………………………........…………

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………….....

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………........

ขอขอบคณุ ท่ีให้

ภาคผนวก ค. ข้อมูลผู้รายงาน

ลำดบั ท่ี รหัสนักศกึ ษา ชอื่ -สกุล ข้อมลู ผู้รายงาน รปู ภาพ
เกิดวันที่ 7 ธันวาคม
1 6311120001 นายนฤนาท สุวรรณจณุ ี 2544 บ้านเลขท่ี70/2 ม.
2 ต.ป่าขาด อ.สิงหนคร
จ.สงขลา

2 6311120002 นางสาวธนั ยช์ นก แผ่นทอง เก ิดว ัน ที่ 1 มก ร าคม
2544 บ้านเลขที่ 294
ห มู่ 5 ต . น า ห ล ว ง เสน
อ.ทุ่งสง
จ.นครศรีธรรมราช
80110

3 6311120007 นางสาวภทั รวดี ทองสม เกิดวันท่ี31 มกราคม
2544 บ ้ า น เ ล ข ท่ี 27/4
ม.3 ต.ขนอม อ.ขนอม
จ.นครศรธี รรมราช

4 6311120008 นางสาวนิลรตั น์ ผลบุญ เกดิ วนั ที่2 เมษายน
2545 บา้ นเลขท่ี 15
หม3ู่ ต.ป่าขาด อ.สิง
หนคร จ.สงขลา 90330

ลำดบั ท่ี รหัสนกั ศึกษา ช่ือ-สกุล ขอ้ มูลผรู้ ายงาน รปู ภาพ
5 6311120010 นางสาวธนันญา สขุ ชว่ ย เ ก ิ ด ว ั น ที่ 3 เ ม ษ ายน
2544 บ้านเลขที่382/2
ม.5 ต.ทุ่งโพธิ์อ.จุฬา
ภรณ์ จ.นครศรีธรรมราช

6 6311120011 นางสาวปน่ิ มณี ทองหตั ถา เกิดวันที่08 มกราคม
2544 บ้านเลขที่10/2
ม.8 ต.ถ้ำใหญ่ อ.ทุ่งสง
จ.นครศรธี รรมราช

7 6311120012 นางสาวนนั ทลกั ษณ์ บุญฤทธิ์ เก ิดว ัน ที่ 5 ธ ัน ว าคม
2544 บ้านเลขที่ 295
หมู่6 ต.ยางค้อม อ.พิปูน
จ.นครศรีธรรมราช
80270

8 6311120013 นายอคั รพล ขวัญเมอื ง ที่อยู่ 16 หมู่ที่5 ตำบล
กลาย อำเภอ ท่าศาลา
จ.นครศรีธรรมราช
80160
เบอร์โทร:0946086792