ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3
จัดท ำโดย นำงสำวจิรำวรรณ เทพตำแสง
บทน ำเรื่อง
บทพากย์เอราวัณเป็นพระราชนิพนธ์ในพระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัย
เป็นตอนหนึ่งของเรื่อง รามเกียรติ์ คือ ตอนอินทรชิตรบกับพระราม
เนื้อเรื่อง กล่าวถึงอินทรชิตโอรสของทศกัณฑ์กับนางมณโฑ แปลงกายเป็น
พระอินทร์ทรงช้างเอราวัณ เพื่อลวงตาฝ่ายข้าศึกคือพระราม
จัดท ำโดย นำงสำวจิรำวรรณ เทพตำแสง
ที่มำของเรื่อง
ในสมยอยธยา เรือง รามเกยรติ์บางตอนถูกน ามาแต่งส าหรับแสดงหนังใหญและ
่
่
ี
ุ
ั
ี
โขน บทประพันธ์น้เรียกว่า บทพากย์หรือค าพากย์
ในสมยรตนโกสินทร์ พระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัยได้ทรงพระราช
ั
ั
นพนธ์บทพากย์บางตอน คอ บทพากย์นางลอย บทพากย์นาคบาศ และบทพากย์เอราวัณ
ิ
ื
จัดท ำโดย นำงสำวจิรำวรรณ เทพตำแสง
รูปแบบการประพันธ์
กาพย์ฉบัง ๑๖
จ านวน ๔๐ บท
จัดท ำโดย นำงสำวจิรำวรรณ เทพตำแสง
?
พระอิศวร พระพรหม พระนำรำยณ์
จัดท ำโดย นำงสำวจิรำวรรณ เทพตำแสง
?
โลทัน กำรุณรำช
พระอินทร์ ทศกัณฑ์ นำงมณโฑ แปลงเป็น ควำญช้ำง แปลงเป็น ช้ำงเอรำวัณ
จัดท ำโดย นำงสำวจิรำวรรณ เทพตำแสง
?
อินทรชิต(รณพักตร์) ช้ำงเอรำวัณ
➢ เป็นยักษ์ ➢ เป็นพาหนะคู่พระทัยของพระอินทร์
➢ เปลี่ยน หมายถึง ผู้รบชนะพระอินทร์ ➢ เป็นสัญลักษณ์ของการกระท าดี
➢ เป็นลูกของทศกัณฑ์และนางมณโฑ และสัญลักษณ์ของควมอุดมสมบูรณ์
➢ รูปช้างสามเศียรแทน 33 เศรียรนั้น
คงเป็นเพราะรูปแบบทางด้านศิลปะ
น่าจะมีความงดงามลงตัวมากกว่า
จัดท ำโดย นำงสำวจิรำวรรณ เทพตำแสง
เนื้อเรื่องย่อตอน ศึกอินทรชิต
บทพากย์เอราวัณ มีเนื้อหามาจากเรื่อง รามเกียรติ์ ตอน ศึกอินทรชิต
กล่าวถึงอินทรชิตแปลงกายเป็นพระอินทร์ทรงช้างเอราวัณเสด็จมายัง
สนามรบ พระลักษณ์พร้อมด้วยกองทัพลิงต่างคิดว่าเป็นกองทัพของ
พระอินทร์ หลงดูเพลินไม่ทันระวังองค์ จึงถูกศรพรหมมาศของ
พระอินทร์สลบไปตามกัน
จัดท ำโดย นำงสำวจิรำวรรณ เทพตำแสง
เนื้อเรื่องย่อตอน ศึกอินทรชิต
อินทรชิต มีนามเดิมว่า “รณพักตร์” เป็นโอรสคนโตของทศกัณฑ์กับนางมณโฑ
เคยรบชนะพระอินทร์ ทศกัณฑ์จึงตั้งชื่อใหม่ว่า “อินทรชิต” แปลว่า ผู้รบชนะพระอินทร์
อินทรชิตเคยศึกษามนต์ มหากาลอัคคี ส าหรับการบูชา พระอิศวร พระพรหม
พระนารายณ์ และนั่งภาวนาอยู่ท่าเดียว ๗ ปี
จัดท ำโดย นำงสำวจิรำวรรณ เทพตำแสง
เนื้อเรื่องย่อตอน ศึกอินทรชิต
พระอิศวรประทานศรพรหมมาศและบอกเวทแปลงกายเป็นพระอินทร์
พระพรหมประทานศรนาคบาศ และให้พรว่าเมื่อตายบนอากาศ ถ้าหัวขาดถึงพื้น
เมื่อไหร่จะเกิดไฟบรรลัยกัลป์ล้างโลก ต้องเอาพานของพระพรหมมารองรับ
ั
เท่านั้น ส่วนพระนารายณ์ประทานศณวิษณุปาณม
จัดท ำโดย นำงสำวจิรำวรรณ เทพตำแสง
เนื้อเรื่องย่อตอน ศึกอินทรชิต
ครั้งหนึ่งรณพักตร์ไปท้ารบกับพระอินทร์ แล้วแผลงศรวิษณุปาณัมสามารถสู้
กับอาวุธของพระอินทร์ได้ พระอินทร์ไม่มีทางสู้จึงหนีไป ทศกัณฑ์ทราบข่าวก็มี
ความยินดีจึงตั้งชื่อโอรสเสียใหม่ว่า อินทรชิต หมายถึง ผู้รบชนะพระอินทร์
จัดท ำโดย นำงสำวจิรำวรรณ เทพตำแสง
เนื้อเรื่องย่อตอน ศึกอินทรชิต
ในการรบครั้งแรกอินทรชิตต้องศรพลายวาต ข องพระลักษณ์เป็นฝ่ายแพ้ไป
ต่อมาอินทรชิตไปชุบบ่วงนาคบาศที่พระพรหมประทานให้แล้วรบอีกครั้ง พระลักษณ์
ต้องศรนาคบาศพระรามสามารถก้พิษศรได้ อินทรชิตกลับไปชุบศรพรหมมาสตร์ที่
พระอิศวรประทานให้ แล้วแปลงกายเป็นพระอินทร์ทรงช้างเอราวัณ ในศึกครั้งนี้
อินทรชิตสามารถแผลงศรพรหมมาสตร์ต้องพระลักษณ์ หนุมานดั้นด้นไปหายาจาก
ภูเขามาแก้พิษได้ อินทรชิตออกสู้รบอีกครั้งกับพระลักษณ์ พระลักษณ์จึงแผลงศรตัด
เศียรอินทรชิต และให้องคตถือพานแก้วของพระพรหมมารองรับเศรยรของอินทรชิต
ไว้เพื่อไม่ให้ตกลงพื้นดิน
จัดท ำโดย นำงสำวจิรำวรรณ เทพตำแสง
IT'S LOVELY TO
MEET ALL OF YOU!
Do you have any questions for me?
ตาข่ายเพชรรัตน์ร้อยกรอง ผ้าทิพย์ปกตระพอง
ห้อยพู่ทุกหูคชสาร
โลทันสารถีขุนมาร เป็นเทพบุตรควาญ
ขับท้ายที่นั่งช้างทรง
จัดท ำโดย นำงสำวจิรำวรรณ เทพตำแสง
บรรดาโยธาจัตุรงค ์ เปลี่ยนแปลงกายคง
เป็นเทพไทเทวัญ
ทัพหน้าอารักขไพรสัณฑ์ ทัพหลังสุบรรณ
กินนรนาคนาคา
ปีกซ้ายฤาษิตวิทยา คนธรรพ์ปีกขวา
ตั้งตามต ารับทัพชัย
จัดท ำโดย นำงสำวจิรำวรรณ เทพตำแสง
ล้วนถืออาวุธเกรียงไกร โตมรศรชัย
พระขรรค์คทาถ้วนตน
ลอยฟ้ามาในเวหน รีบเร่งรี้พล
มาถึงสมรภูมิชัย ฯ
จัดท ำโดย นำงสำวจิรำวรรณ เทพตำแสง
กล่ำวถึงฝ่ำยพระรำม
เมื่อนั้นจึงพระจักรี พอพระสุริย์ศรี
อรุณเรืองเมฆา
ลมหวนอวลกลิ่นมาลา เฟื่องฟุ้งวนา
นิวาสแถวแนวดง
ผึ้งภู่หมู่คณาเหมหงส์ ร่อนราถาลง
แทรกไซ้ในสร้อยสุมาลี
จัดท ำโดย นำงสำวจิรำวรรณ เทพตำแสง
เสด็จทรงรถแก้วโกสีย์ ไพโรจน์รูจี
จะแข่งซึ่งแสงสุริย์ใส
เทียมสินธพอาชาไนย เริงร้องถวายชัย
ชันหูระเหิดหฤหรรษ์
มาตลีสารถีเทวัญ กรกุมพระขรรค์
ขับรถมากลางจัตุรงค์
เพลารอยพลอยประดับดุมวง กึกก้องก ากง
กระทบกระทั่งธรณ ี
จัดท ำโดย นำงสำวจิรำวรรณ เทพตำแสง
มยุรฉัตรชุมสายพรายศรี พัดโบกขรณี
กบี่ระบายโบกลม
อึงอินทเภรีตีระงม แตรสังข์ประสม
ประสานเสนาะในไพร
เสียงพลโห่ร้องเอาชัย เลื่อนลั่นสนั่นใน
พิภพเพียงท าลาย
จัดท ำโดย นำงสำวจิรำวรรณ เทพตำแสง
สัตภัณฑ์บรรพตทั้งหลาย อ่อนเอียงเพียงปลาย
ประนอมประนมชมชัย
พสุธาอากาศหวาดไหว เนื้อนกตกใจ
ซุกซ่อนประหวั่นขวัญหนี
จัดท ำโดย นำงสำวจิรำวรรณ เทพตำแสง
ลูกครุฑพลัดตกฉิมพลี หัสดินอินทรี
คาบช้างก็วางไอยรา
วานรส าแดงเดชา หักถอนพฤกษา
ถือต่างอาวุธยุทธยง
จัดท ำโดย นำงสำวจิรำวรรณ เทพตำแสง
ไม้ไหล้ยูงยางกลางดง แหลกลู่ล้มลง
ละเอียดด้วยฤทธิโยธ ี
อากาศบดบังสุริย์ศรี เทวัญจันทรี
ทุกชั้นอ านวยอวยชัย
บ้างเปิดแกลแก้วแววไว โปรยทิพมาลัย
ซ้องสาธุการบูชา
จัดท ำโดย นำงสำวจิรำวรรณ เทพตำแสง
ชักรถรี่เรื่อยเฉื่อยมา พุ่มบุษปมาลา
กงรถไม่จดธรณินทร์
เร่งพลโยธาพานรินทร์ เร่งรัดหัสดิน
วานรให้เร่งรีบมา
จัดท ำโดย นำงสำวจิรำวรรณ เทพตำแสง
เมื่อนั้นพระศรีอนุชา เอื้อนอรรถวัจนา
ตรัสถามสุครีพขุนพล
เหตุไฉนสหัสนัยน์เสด็จดล สมรภูมิไพรสณฑ์
เธอมาด้วยกลอันใด
สุครีพทูลทัดเฉลยไข ทุกทีสหัสนัยน์
เสด็จด้วยหมู่เทวา
จัดท ำโดย นำงสำวจิรำวรรณ เทพตำแสง
อวยชัยถวายทิพมาลา บัดนี้เธอมา
เห็นวิปริตดูฉงน
ทรงเครื่องศัสตราแย่งยล ฤๅจะกลับเป็นกล
ไปเข้าด้วยราพณ์อาธรรมม์
จัดท ำโดย นำงสำวจิรำวรรณ เทพตำแสง
พระผู้เรืองฤทธิแข็งขัน คอยดูส าคัญ
อย่าไว้พระทัยไพรี
เมื่อนั้นอินทรชิตยักษี ตรัสสั่งเสนี
ให้จับระบ าร าถวาย
ให้องค์อนุชานารายณ์ เคลิบเคลิ้มวรกาย
จะแผลงซึ่งศัสตรศรพล
จัดท ำโดย นำงสำวจิรำวรรณ เทพตำแสง
อินทรชิตสถิตเหนือเอรา วัณทอดทัศนา
เห็นองค์พระลักษณ์ฤทธิรงค์
เคลิบเคลิ้มหฤทัยใหลหลง จึงจับศรทรง
พรหมาสตร์อันเรืองเดชา
จัดท ำโดย นำงสำวจิรำวรรณ เทพตำแสง
ทูนเหนือเศียรเกล้ายักษา หมายองค์พระอนุชา
ก็แผลงส าแดงฤทธิรณ
อากาศก้องโกลาหล โลกลั่นอึงอล
อ านาจสะท้านธรณี
ศรเต็มไปทั่วราศี ต้ององค์อินทรีย ์
พระลักษณ์ก็กลิ้งกลางพล
จัดท ำโดย นำงสำวจิรำวรรณ เทพตำแสง
จัดท ำโดย นำงสำวจิรำวรรณ เทพตำแสง
จัดท ำโดย นำงสำวจิรำวรรณ เทพตำแสง