คมู่ ือวิธที ดสอบความใช้ได้
ของเครอื่ งมือควบคมุ อุณหภมู ิ
(Intermediate check)
ทางหอ้ งปฏิบตั ิการยา ดา้ นจุลชีวิทยา
การทดสอบความใช้ได้ของเคร่อื งมอื ควบคมุ อณุ หภมู ิ (Intermediate check)
ความถูกต้องของผลการตรวจวิเคราะห์ส่วนหนึ่งข้ึนอยู่กับความแม่น (accuracy) และความเท่ียง
(precision) ของเครื่องมือท่ีใช้งาน ดังน้ันการ Intermediate check เครื่องมือเพื่อให้รู้ว่าเคร่ืองมือยังทางานได้
ปกติหลงั จากการสอบเทยี บจึงเป็นสิ่งจาเป็น
1. การ Intermediate check เครอ่ื ง Incubator
การตรวจวเิ คราะหท์ างดา้ นจลุ ชีววทิ ยาถอื วา่ อณุ หภูมิท่ีใช้บ่มเพาะเช้ือเป็นจุดวิกฤตของการทดสอบ ดังน้ัน
การ Intermediate check เครื่อง Incubator จะทาให้ผู้ปฏิบัติงานม่ันใจได้ว่าอุณหภูมิภายในเครื่องยังอยู่ในช่วง
เกณฑก์ ารยอมรับของอณุ หภูมทิ ี่ใช้งาน (maximum permissible temperature tolerance)
วธิ กี าร
1.) เปิดการทางานของเครอื่ ง Incubator
2.) จุ่มเทอร์โมมิเตอร์ที่ผ่านการสอบเทียบในขวดท่ีเติมกลีเซอรอล และ
นาไปวางในพ้ืนท่ใี ช้งานตาแหนง่ ท่ี 1 จากน้นั รอใหอ้ ณุ หภูมิคงท่ี 1 ชว่ั โมง
3.) อา่ นอุณหภมู ิทห่ี นา้ จอเครอ่ื ง และเทอรโ์ มมเิ ตอร์ พร้อมจดบนั ทึก
12 4.) วางเทอร์โมมิเตอร์ตาแหน่งที่ 2 รอให้อุณหภูมิคงท่ี 30 นาที อ่าน
อุณหภูมิทห่ี นา้ จอเคร่อื ง และเทอรโ์ มมเิ ตอร์ พร้อมจดบนั ทึก
34 5.) วางเทอร์โมมเิ ตอร์ตาแหนง่ ท่ี 3 และ 4 โดยทาเชน่ เดียวกบั ขอ้ 4.
การประเมนิ ผล
นาอุณหภูมิท่ีอ่านได้จากหน้าจอเคร่ือง ลบด้วยอุณหภูมิท่ีอ่านได้จาก
เทอร์โมมิเตอร์(ค่าจริง) ซ่ึงค่าแก้ต้องไม่เกินเกณฑ์การยอมรับของอุณหภูมิที่
ใช้งาน
ตัวอย่าง Incubator อณุ หภูมิทใี่ ชง้ าน 32.5 °C เกณฑ์การยอมรบั ± 2.5 °C
อณุ หภูมิที่ตั้ง(°C) ตาแหน่งท่ีสอบเทยี บ หนา้ จออ่านได้(°C) เทอร์โมมิเตอร์อ่านได้(°C) คา่ แก้
32.5
1 32.5 32.5 0.0
2 32.5 32.6 - 0.1
3 32.5 32.5 0.0
4 32.5 32.7 - 0.2
อุณหภูมิของเครื่องอยู่ในช่วงเกณฑ์การยอมรับ อณุ หภูมิของเคร่ืองอย่นู อกเหนือชว่ งเกณฑก์ ารยอมรับ
อ้างอิง ISO 7218:2007 Microbiology of food and animal feeding stuffs — General requirements
and guidance for microbiological examinations / Amendments 1:2013
2. การ Intermediate check เครอ่ื ง Water bath
เครื่อง Water bath เป็นเคร่ืองมือท่ีใช้ปรับและรักษาอุณหภูมิการเจริญของเช้ือจุลินทรีย์เช่นเดียวกับ
เคร่ือง Incubator โดยปรับอุณหภูมิของตัวนาพาอุณหภูมิท่ีเป็นของเหลว เช่น น้า Ethylene glycol แต่การปรับ
อุณหภูมิของ Water bath มกั มีความแม่นยากว่าอุณหภูมิภายใน Incubator ทาให้สามารถปรับลดช่วงเกณฑ์การ
ยอมรับของอุณหภูมไิ ดถ้ งึ ± 0.5 °C หรอื ดกี วา่ ทั้งนี้ขึน้ อยู่กบั วธิ ีการใช้งานหรอื มาตรฐานวธิ ที ี่ทดสอบ
3 วิธกี าร
2 1.) เปดิ การทางานของเครือ่ ง Water bath
2.) แบ่งพ้ืนที่ในอา่ งควบคมุ อณุ หภูมิเปน็ 3 ส่วน และจมุ่
1 เทอรโ์ มมเิ ตอร์ในพื้นทใี่ ช้งาน ตาแหนง่ ท่ี 1 จากนน้ั รอใหอ้ ณุ หภูมิ
คงท่ี 1 ชั่วโมง
3.) อ่านอณุ หภมู หิ นา้ จอเครื่อง และเทอรโ์ มมเิ ตอร์พรอ้ มจดบนั ทกึ
4.) วางเทอรโ์ มมิเตอรต์ าแหน่งท่ี 2 รอใหอ้ ณุ หภมู คิ งท่ี 30 นาที
อา่ นอุณหภูมิทหี่ น้าจอเครือ่ ง และเทอรโ์ มมเิ ตอร์ พร้อมจดบนั ทกึ
5.) วางเทอรโ์ มมเิ ตอร์ตรงตาแหน่งท่ี 3 โดยทาเช่นเดียวกับขอ้ 4.
การประเมนิ ผล
นาอุณหภูมิท่ีอ่านได้จากหน้าจอเคร่ือง ลบด้วยอุณหภูมิที่อ่านได้จากเทอร์โมมิเตอร์(ค่าจริง) ซ่ึงค่าแก้ต้อง
ไมเ่ กนิ เกณฑ์การยอมรับของอุณหภูมิท่ีใช้งาน
ตวั อย่าง Water bath อุณหภูมิใชง้ าน 80.0 °C เกณฑ์การยอมรับ ± 1.0 °C
อุณหภูมิท่ีต้ัง(°C) ตาแหน่งท่ีสอบเทียบ หน้าจออ่านได้(°C) เทอร์โมมิเตอรอ์ า่ นได้(°C) ค่าแก้
1 80.0 80.0 0.0
80.0 2 80.0 80.1 - 0.1
80.0 80.0 0.0
3
อุณหภมู ิของเคร่ืองอยู่ในช่วงเกณฑ์การยอมรับ อณุ หภูมิของเครือ่ งอย่นู อกเหนอื ช่วงเกณฑ์การยอมรับ
อา้ งอิง ISO 7218:2007 Microbiology of food and animal feeding stuffs — General requirements
and guidance for microbiological examinations / Amendments 1:2013