ชุดกิจกรรมการเรียนรู้ ภาวะโลกร้อน (ฉบับนักเรียน)

ชุดกิจกรรมวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี หน่วยการเรียนรู้ท่ี 4
ปรากฏการณ์ของโลกและภยั ธรรมชาติ
บทท่ี 2 ภาวะโลกร้อนและการแกไ้ ขปัญหา
ช้นั ประถมศึกษาปี ท่ี 6

ชดุ กจิ กรรมวทิ ยาศาสตรแ์ ละเทคโนโลยี หนว่ ยการเรยี นรูท้ ี่ 4 ปรากฏการณ์ของโลกและ
ภยั ธรรมชาติ บทท่ี 2 ภาวะโลกรอ้ นและการแกไ้ ขปญั หา ช้นั ประถมศกึ ษาปีท่ี 6ชุดกิจกรรม

วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี หน่วยการเรียนรู้ที่ 4 ปรากฏการณข์ องโลกและภยั ธรรมชาติ บทที่ 2 ภาวะ
โลกรอ้ นและการแก้ไขปัญหา ชั้นประถมศึกษาปีท่ี 6

นางสุภาวดี ศรีนุกลู



คำนำ

ชุดกิจกรรมวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี หน่วยการเรียนรู้ที่ 4 ปรากฏการณ์ของโลกและภัย
ธรรมชาติ บทที่ 2 ภาวะโลกร้อนและการแก้ไขปัญหา ชั้นประถมศึกษาปีท่ี 6 เรื่อง ภาวะโลกร้อนและ
การแก้ไขปัญหา ประกอบด้วย แบบทดสอบก่อนเรียน กิจกรรมการเรียนรู้ เน้ือหา แบบฝึกหัด และ
แบบทดสอบหลงั เรียนภาพประกอบ มีคำอธบิ าย มีการจัดเรียงเนือ้ หาสาระจากงา่ ยไปยาก มคี ำถามสั้นๆ มี
เฉลยแนวคำตอบและแบบทดสอบท้ายชุดกิจกรรมวิทยาศาสตร์ จัดทำข้นึ เพื่อใช้ประกอบการจดั การเรียน
การสอนรายวิชาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ว 16101 เป็นสื่อการเรียนรู้ท่ีมุ่งเน้นให้ผู้เรียนสร้างองค์
ความรู้ด้วยตนเอง ฝึกทกั ษะกระบวนการทางวิทยาศาสตร์ กระบวนการเรียนรแู้ บบใช้โครงงานเป็นฐาน
และส่งเสริมให้มีเจตคติที่ดีต่อวิทยาศาสตร์ ตลอดจนนำความรู้ทางวิทยาศาสตร์ไปใช้ประโยชน์ใน
ชวี ิตประจำวนั ตอ่ ไป

ชุดกิจกรรมวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี หน่วยการเรียนรู้ที่ 4 ปรากฏการณ์ของโลกและภัย
ธรรมชาติ บทท่ี 2 ภาวะโลกรอ้ นและการแก้ไขปญั หา มจี ำนวนท้งั หมด 5 เรอื่ ง ดังน้ี

เรือ่ งท่ี 1 ภาวะโลกร้อนและการแก้ไขปญั หา
เร่ืองที่ 2 ปรากฏการณ์เรือนกระจกและภาวะโลกร้อน
เร่ืองที่ 3 ปรากฏการณ์เรือนกระจกของโลกเปน็ อย่างไร
เรื่องท่ี 4 เราจะลดปริมาณแก๊สเรือนกระจกได้อยา่ งไร
เรื่องท่ี 5 ปรากฏการณ์เรอื นกระจก
ผู้จัดทำหวงั เป็นอย่างย่ิงวา่ ชุดกจิ กรรมวทิ ยาศาสตรช์ ุดนี้จะสามารถช่วยใหน้ ักเรียนเข้าใจเน้อื หาได้
ง่ายและชัดเจนยงิ่ ข้นึ เน่ืองด้วยธรรมชาติเนือ้ หาวชิ าเคมีเป็นนามธรรมยากต่อการเข้าใจตามความคิดของ
ผ้เู รยี น เพื่อเป็นส่ือการเรียนรู้ท่สี ามารถสง่ เสริมและพฒั นาการเรียนรูข้ องนักเรียน เพม่ิ ผลสมั ฤทธทิ์ างการ
เรียนของนักเรียนให้สูงข้ึน พัฒนาให้นักเรียนเป็นผู้ท่ีมีความสามารถในการคิด มีทักษะกระบวนการทาง
วิทยาศาสตร์ และเป็นประโยชน์ต่อครูผู้สอนท่ีจะนำไปใช้เป็นแนวทางในการจัดการเรียนการสอนและ
ผู้สนใจท่ัวไป

สภุ าวดี ศรนี ุกลู

สารบัญ

คำนำ
สารบญั
คำชแ้ี จงเกี่ยวกบั การใช้ชุดกจิ กรรมวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ...............................................................1
คำแนะนำเกี่ยวกบั การใชช้ ดุ กิจกรรมวิทยาศาสตร์ สำหรับครู ..................................................................2
คำแนะนำเกยี่ วกับการใช้ชดุ กจิ กรรมวิทยาศาสตร์ สำหรับนกั เรียน .........................................................3
มาตรฐานการเรียนรู้ สาระสำคัญ สาระการเรยี นรู้ ...................................................................................4
จดุ ประสงค์การเรียนรู้ ..............................................................................................................................5
แบบทดสอบกอ่ นเรียน .............................................................................................................................7
เรื่องท่ี 1 ภาวะโลกร้อนและการแก้ไขปญั หา ..........................................................................................9

ใบกิจกรรมท่ี 1 ภาวะโลกรอ้ นและการแกไ้ ขปญั หา ....................................................................10
เรอ่ื งท่ี 2 ปรากฏการณเ์ รือนกระจกและภาวะโลกร้อน .........................................................................12

ใบกจิ กรรมท่ี 2 ปรากฏการณ์เรอื นกระจกและภาวะโลกร้อน .....................................................13
เร่ืองท่ี 3 ปรากฏการณเ์ รือนกระจกของโลกเป็นอยา่ งไร ......................................................................14

ใบกจิ กรรมที่ 3 ปรากฏการณ์เรือนกระจกของโลกเป็นอย่างไร ..................................................15
เร่ืองท่ี 4 เราจะลดปรมิ าณแกส๊ เรอื นกระจกไดอ้ ยา่ งไร .........................................................................22

ใบกิจกรรมที่ 4 เราจะลดปรมิ าณแกส๊ เรอื นกระจกไดอ้ ยา่ งไร .....................................................23
เรอ่ื งท่ี 5 ปรากฏการณเ์ รือนกระจก ......................................................................................................27

ใบกิจกรรมท่ี 5 ปรากฏการณ์เรือนกระจก ..................................................................................28
แบบทดสอบหลงั เรียน ..............................................................................................................................29
บรรณานกุ รม .........................................................................................................................................31
ภาคผนวก ..............................................................................................................................................32

- เฉลยแบบทดสอบกอ่ นเรียนและหลงั เรยี น
- แนวคำตอบ ใบกิจกรรมที่ 1
- แนวคำตอบ ใบกิจกรรมที่ 2
- แนวคำตอบ ใบกิจกรรมท่ี 3
- แนวคำตอบ ใบกิจกรรมท่ี 4
- แนวคำตอบ ใบกิจกรรมที่ 5



1

คำชแ้ี จงเกี่ยวกบั การใช้ชุดกิจกรรมวทิ ยาศาสตร์และเทคโนโลยี

1. ชุดกิจกรรมวิทยาศาสตรแ์ ละเทคโนโลยี หน่วยการเรียนรู้ท่ี 4 ปรากฏการณ์ของโลกและภัยธรรมชาติ
บทท่ี 2 ภาวะโลกร้อนและการแก้ไขปัญหา ชั้นประถมศึกษาปีท่ี 6 เรื่อง ภาวะโลกร้อนและการแก้ไข
ปญั หา ประกอบด้วย แบบทดสอบก่อนเรียน กิจกรรมการเรียนรู้ เน้ือหา แบบฝึกหัด และแบบทดสอบ
หลังเรียนภาพประกอบ มีคำอธิบาย มีการจัดเรียงเนื้อหาสาระจากง่ายไปยาก มีคำถามสั้นๆ มีเฉลยแนว
คำตอบและแบบทดสอบท้ายชุดกิจกรรมวิทยาศาสตร์ จัดทำขึ้นเพื่อใช้ประกอบการจัดการเรียนการสอน
รายวชิ าวิทยาศาสตรแ์ ละเทคโนโลยี ว 16101

2. ชุดกิจกรรมวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี หน่วยการเรียนรู้ท่ี 4 ปรากฏการณ์ของโลกและภัยธรรมชาติ
บทที่ 2 ภาวะโลกร้อนและการแกไ้ ขปญั หา มีจำนวนทัง้ หมด 5 เรอ่ื ง ดังน้ี

เรอ่ื งท่ี 1 ภาวะโลกร้อนและการแก้ไขปญั หา
เรื่องที่ 2 ปรากฏการณเ์ รือนกระจกและภาวะโลกร้อน
เรอ่ื งท่ี 3 ปรากฏการณเ์ รือนกระจกของโลกเปน็ อย่างไร
เรอื่ งท่ี 4 เราจะลดปรมิ าณแก๊สเรือนกระจกไดอ้ ย่างไร
เรื่องที่ 5 ปรากฏการณ์เรอื นกระจก

2

คำแนะนำเก่ยี วกับการใช้ชดุ กิจกรรมวทิ ยาศาสตร์ สำหรบั ครู

1. ก่อนนำชุดกิจกรรมการเรียนรู้ไปใช้จัดกิจกรรมการเรียนการสอน ครูควรศกึ ษาชุดกิจกรรมการเรียนรู้ให้
รอบคอบ จากคมู่ อื การใชช้ ดุ กจิ กรรมการเรียนรู้ให้เขา้ ใจ
2. ศึกษาแผนการจัดการเรียนรู้ผลการเรียนรู้ท่ีคาดหวัง สาระการเรียนรู้กระบวนการเรียนรู้การวัดผล
ประเมินผล ตลอดจนแหลง่ การเรยี นร้ใู นแต่ละชดุ กิจกรรมการเรยี นรใู้ ห้เขา้ ใจอย่างชัดเจน
3. ครูควรเตรียมชดุ กิจกรรมการเรียนรู้ซง่ึ ประกอบด้วย ผลการเรียนรู้ท่คี าดหวังแบบทดสอบก่อนเรยี น ใบ
ความรู้ กิจกรรม แบบทดสอบหลงั เรยี น บัตรเฉลยกจิ กรรมตลอดจนอุปกรณ์ต่าง ๆ ให้ครบถว้ น
4. กอ่ นสอนครูควรชแ้ี จงบทบาทและหน้าทข่ี องผ้เู รียน และกำหนดข้อตกลงร่วมกนั
5. ใหน้ ักเรยี นทำแบบทดสอบก่อนเรียน ในชุดกิจกรรมการเรียนรู้ เพ่อื ประเมนิ ความรพู้ ้ืนฐานของนกั เรยี น
6. แจ้งผลการเรียนรูท้ ีค่ าดหวงั ให้นักเรยี นทราบ
7. ครูแจกชุดกจิ กรรมการเรียนรู้ให้นักเรียนศึกษา และแนะนำวิธีใช้ชดุ กิจกรรมการเรียนรู้เพื่อนักเรยี นจะ
ได้ปฏิบัตไิ ด้อยา่ งถกู ตอ้ ง
8. ดำเนินการสอนตามกิจกรรมการเรยี นรู้ท่ีกำหนดไวใ้ นแผนการจดั การเรียนรู้
9. ขณะประกอบกิจกรรมครคู วรเป็นที่ปรกึ ษาให้คำแนะนำกับนักเรยี นทม่ี ีปญั หาโดยเนน้ ใหน้ กั เรยี นไดร้ ่วม
คิดรว่ มทำจากการปฏบิ ัติจรงิ เพอื่ สรุปผลการเรียนรู้
10. ถา้ มีนกั เรียนเรียนไม่ทนั ครูควรใหค้ ำแนะนำหรืออาจมอบหมายงานหรือใหน้ ักเรียนนำชุดกิจกรรมการ
เรียนรูไ้ ปศกึ ษาเพม่ิ เตมิ ในเวลาวา่ ง
11. เมื่อเรียนชุดกิจกรรมการเรียนรู้จบชุดแล้วให้นักเรียนทำแบบทดสอบหลังเรียน เพื่อวัดความรู้ความ
เข้าใจ แลว้ นำผลการทดสอบก่อนเรยี น – หลังเรียน มาเปรียบเทียบ เพื่อทราบผลการพัฒนาในการเรียน
ดว้ ยชดุ กิจกรรมการเรียนรู้

3

คำแนะนำเก่ยี วกบั การใชช้ ุดกจิ กรรมวทิ ยาศาสตร์ สำหรับนักเรยี น

1. ก่อนศึกษาชดุ กจิ กรรมการเรียนรนู้ ักเรยี นอ่านคำชีแ้ จงและคำแนะนำสำหรบั นักเรียนให้เขา้ ใจ
2. ทำแบบทดสอบก่อนเรยี น
3. ศกึ ษาใบความรูอ้ ยา่ งต้ังใจ และรว่ มแสดงความคดิ เหน็ ในกล่มุ อย่างมเี หตผุ ล
4. ฝึกปฏบิ ตั กิ จิ กรรมตามความสามารถของตน
5. หลังจากทำกิจกรรมการเรยี นรเู้ สร็จเรยี บร้อยแลว้ ให้นกั เรียนเก็บชดุ กิจกรรม
การเรียนร้ใู ห้เรยี บร้อย
6. ในการทำกิจกรรมแต่ละชุดกิจกรรมการเรียนรู้ขอให้นักเรียนทำดว้ ยความต้ังใจ ให้ความร่วมมือ และมี
ความซอื่ สตั ยต์ ่อตนเองใหม้ ากทีส่ ดุ โดยไมด่ ูเฉลยกอ่ นทำกจิ กรรม และแบบทดสอบ
7. ถา้ นกั เรียนเรียนไมท่ ันหรือเรียนยังไม่เขา้ ใจ ใหร้ ับชุดกิจกรรมการเรียนรู้ไปศึกษาเพ่ิมเติมนอกเวลาเรียน
เพ่อื ให้เข้าใจมากยง่ิ ขนึ้

4

มาตรฐานการเรียนรู้ สาระสำคัญ สาระการเรยี นรู้

มาตรฐานการเรยี นรู้
ว 3.2 เขา้ ใจองค์ประกอบ และความสมั พันธ์ของระบบโลก กระบวนการเปลี่ยนแปลงภายในโลก

และบนผิวโลก ธรณีพิบัติภัย กระบวนการเปลี่ยนแปลงลมฟ้าอากาศและภูมิอากาศโลกรวมท้ังผลต่อ
สงิ่ มีชวี ิตและสง่ิ แวดลอ้ ม
ตัวช้ีวัด

ป.6/8 สร้างแบบจำลองท่ีอธิบายการเกิดปรากฏการณเ์ รอื นกระจกและผลของปรากฏการณ์เรอื น
กระจกตอ่ สิ่งมชี ีวิต

5

จดุ ประสงค์การเรยี นรู้

เรื่องท่ี 1 ภาวะโลกร้อนและการแก้ไขปัญหา
1. ดา้ นความรู้ ความเขา้ ใจ (Knowledge)
- นักเรียนสามารถอธบิ ายการเกิดปรากฏการณ์เรือนกระจก โดยใชแ้ บบจำลองได้
2. ด้านทักษะกระบวนการ (Process)
- นกั เรียนสามารถเปรยี บเทยี บปรากฏการณ์เรือนกระจกทมี่ ีตอ่ สิ่งมีชีวิตและสงิ่ แวดล้อมได้
3. ดา้ นคุณลักษณะอนั พึงประสงค์ (Attribute)
- นกั เรยี นมีวนิ ยั ใฝเ่ รียนรู้ ม่งุ มัน่ ในการทำงาน สามารถทำงานร่วมกับผู้อ่ืนได้

เร่ืองท่ี 2 ปรากฏการณ์เรือนกระจกและภาวะโลกรอ้ น
1. ด้านความรู้ ความเข้าใจ (Knowledge)
- นกั เรยี นสามารถอธบิ ายผลของปรากฏการณ์เรอื นกระจกทีม่ ีต่อสิ่งมชี ีวติ และสิง่ แวดล้อมได้
2. ด้านทักษะกระบวนการ (Process)
- นกั เรยี นสามารถสร้างแบบจำลองและอธิบายการเกดิ ปรากฏการณเ์ รือนกระจกของโลกได้
3. ด้านคุณลกั ษณะอนั พึงประสงค์ (Attribute)
- นกั เรยี นมีวนิ ัย ใฝเ่ รยี นรู้ มงุ่ มน่ั ในการทำงาน สามารถทำงานรว่ มกับผ้อู ่ืนได้

เรื่องท่ี 3 ปรากฏการณเ์ รอื นกระจกของโลกเปน็ อยา่ งไร
1. ด้านความรู้ ความเข้าใจ (Knowledge)
- นกั เรียนสามารถอธิบายผลของปรากฏการณเ์ รือนกระจกทมี่ ีต่อสิ่งมีชีวติ และสิ่งแวดลอ้ มได้
2. ด้านทกั ษะกระบวนการ (Process)
- นักเรียนสามารถสรา้ งแบบจำลองและอธิบายการเกดิ ปรากฏการณเ์ รือนกระจกของโลกได้
3. ด้านคณุ ลกั ษณะอันพึงประสงค์ (Attribute)
- นกั เรียนมีวนิ ยั ใฝเ่ รียนรู้ มุ่งมน่ั ในการทำงาน สามารถทำงานรว่ มกับผู้อน่ื ได้

6

จุดประสงค์การเรยี นรู้ (ต่อ)

เรอ่ื งท่ี 4 เราจะลดปรมิ าณแก๊สเรือนกระจกได้อย่างไร
1. ด้านความรู้ ความเขา้ ใจ (Knowledge)
- นกั เรียนสามารถวบรวมข้อมลู และบอกกจิ กรรมของมนษุ ย์ท่ีมผี ลต่อการเพมิ่ ปริมาณแก๊สเรือน

กระจกได้
2. ด้านทักษะกระบวนการ (Process)
- นักเรียนสามารถสรา้ งแบบจำลองและอภิปรายและเสนอแนวทางการปฏิบตั ิตนเพ่ือลดกิจกรรม

ที่กอ่ ให้เกดิ แกส๊ เรือนกระจกได้
3. ดา้ นคณุ ลักษณะอันพึงประสงค์ (Attribute)
- นกั เรยี นมีวนิ ัย ใฝ่เรยี นรู้ มงุ่ ม่ันในการทำงาน สามารถทำงานรว่ มกบั ผอู้ ืน่ ได้

เร่อื งท่ี 5 ปรากฏการณ์เรอื นกระจก
1. ดา้ นความรู้ ความเข้าใจ (Knowledge)
- นกั เรยี นสามารถวบรวมข้อมลู และบอกกจิ กรรมของมนษุ ยท์ ี่มีผลตอ่ การเพม่ิ ปริมาณแก๊สเรอื น

กระจกได้
2. ด้านทกั ษะกระบวนการ (Process)
- นักเรียนสามารถสรา้ งแบบจำลองและอภิปรายและเสนอแนวทางการปฏิบัติตนเพ่ือลดกิจกรรม

ที่กอ่ ให้เกิดแกส๊ เรอื นกระจกได้
3. ดา้ นคณุ ลกั ษณะอนั พึงประสงค์ (Attribute)
- นักเรียนมีวนิ ัย ใฝ่เรยี นรู้ มุ่งมน่ั ในการทำงาน สามารถทำงานรว่ มกบั ผู้อนื่ ได้

7

แบบทดสอบก่อนเรียน

1. ลมบกเกดิ ในเวลาใด
ก. กลางวัน
ข. กลางคนื
ค. เทีย่ งคืน
ง. เทยี่ งวัน

2. ขอ้ ใดไมใ่ ชป่ จั จยั ที่ส่งผลใหเ้ กิดลมบกและลมทะเล
ก. ความแตกต่างของอุณหภูมเิ หนือพนื้ นำ้ และพน้ื ทราย
ข. ความกดอากาศเหนือพื้นนำ้ และพน้ื ทราย
ค. ชว่ งเวลากลางวนั กลางคนื
ง. ความชื้นในอากาศ

3. ชาวประมงใช้ประโยชน์จากลมประเภทใดในการออกหาปลา
ก. ลมร้อน
ข. ลมทะเล
ค. ลมบก
ง. ลมหนาว

4. พ้นื ทรายและพื้นนำ้ ส่งิ ใดมีความสามารถในการรับและคายความร้อนไดด้ กี วา่ กัน
ก. พนื้ ทราย
ข. พ้นื นำ้
ค. รับและคายความร้อนดีเท่ากัน
ง. ไมส่ ามารถรบั และคายความร้อนได้ท้ังคู่

5. ปรากฏการณเรือนกระจก เกิดจากกา๊ ซอะไรเพม่ิ ขน้ึ
ก. ก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์
ข. กา๊ ซออกซเิ จน
ค. ก๊าซไฮโดรเจน
ง. กา๊ ซไขเ่ นา่

8

แบบทดสอบก่อนเรียน (ตอ่ )

6. ขอ้ ดี ของปรากฏการณเรอื นกระจก คืออะไร
ก. แสงแดดนอ้ ยลง
ข. ฝนตกมาขน้ึ
ค. อากาศแจ่มใส
ง. โลกอบอนุ่

7. วิกฤตการณ์ภาวะโลกรอ้ นมีสาเหตมุ าจากอะไร
ก. การเปล่ียนแปลงของอุณหภูมใิ นช้นั บรรยากาศ
ข. การประกอบอาชพี ทางดา้ นเกษตรกรรม
ค. การปล่อยแกส๊ เรือนกระจกในบรรยากาศมากเกนิ ปรมิ าณ
ง. การเปลีย่ นแปลงของสภาพอากาศ และฤดูกาลของโลก

8. สาเหตุภาวะโลกรอ้ นเกิดจากการกระทำของสง่ิ ใดมากทีส่ ุด
ก. ธรรมชาติ
ข. มนุษย์
ค. รงั สีจากดวงอาทิตย์
ง. สตั ว์ปา่

9. การแก้ไขปัญหาชายฝั่งถูกนำ้ กดั เซาะในข้อใด เหมาะสมที่สดุ
ก. ปลกู ป่าชายเลน
ข. ส่งเสรมิ การประมงนำ้ กร่อย
ค. ห้ามชาวประมงจบั ปลาชายฝ่งั
ง. ไม่สรา้ งอาคารสงู ล้ำไปในบริเวณชายหาด

10. ขอ้ ใดกล่าวถูกตอ้ งเก่ียวกบั พายหุ มุนเขตรอ้ นทเ่ี คล่อื นเข้าสปู่ ระเทศไทย
ก. ไม่เคยก่อตวั ในอา่ วไทย
ข. มีแหลง่ กำเนดิ ในทะเลจนี ใตม้ ากกว่าในทะเลอนั ดามนั
ค. หากกอ่ ตวั ในอ่าวเบงกอลจะมาไมถ่ งึ ประเทศไทย
ง. ก่อตวั ในอา่ วตงั เกย๋ี จะส่งผลตอ่ สภาพอากากาศในประเทศไทยมากที่สดุ

9

เร่ืองท่ี 1 ภาวะโลกร้อนและการแก้ไขปัญหา

แนวคิดสำคญั
โลกของเรามีปรากฏการณเ์ รือนกระจกเกิดข้ึนอยู่ตลอดเวลาซึ่งเปน็ ผลมาจากแก๊สเรือนกระจกใน

ช้นั บรรยากาศการเก็บความร้อนและคายความร้อนบางส่วนกลับสู่ผิวโลก ทำให้อากาศบนโลกมีอุณหภูมิ
เหมาะสมต่อการดำรงชีวิต แตถ่ า้ มนุษย์ทำกิจกรรมต่างๆทปี่ ล่อยแก๊สเรือนกระจกสู่บรรยากาศเพิ่มข้ึน การ
กกั เก็บและคายความร้อนกับสู่ผวิ โลกก็จะเพม่ิ ข้นึ ทำใหอ้ ุณหภมู ิของโลกสงู ขน้ึ และอาจทำให้เกิดภาวะโลก
ร้อนซ่ึงส่งผลต่อการเปล่ียนแปลงภูมิอากาศโลก ดังน้ันทุกคนควรรวมกันลดกิจกรรมที่จะก่อให้เกิดแก๊ส
เรอื นกระจก

ทมี่ า: หนังสือเรยี นรายวิชาวิทยาศาสตรแ์ ละเทคโนโลยี หนา้ 30

จากรปู พบวา่ มีการลดลงของนำ้ แข็งครัวโลกอยา่ งต่อเนอื่ งจากอดตี จนถึงปัจจุบนั ซ่งึ อาจมีผลทำ
ใหร้ ะดบั น้ำทะเลสงู ขึ้นและท่วมพืน้ ที่บรเิ วณชายฝ่ังเพราะเหตใุ ดน้ำแขง็ บรเิ วณขั้วโลกจงึ มปี ริมาณลดลง
อยา่ งรวดเรว็ เกี่ยวข้องกบั ปรากฏการณเ์ รือนกระจกหรือไม่ และปรากฏการณ์เรอื นกระจกมผี ลต่อส่ิงมีชีวิต
และสง่ิ แวดลอ้ มอยา่ งไรบา้ งเราจะได้มาเรยี นรู้ร่วมกนั ในบทนี้

10

ใบกจิ กรรมที่ 1 ภาวะโลกร้อนและการแก้ไขปญั หา

11

เรือ่ งที่ 2 ปรากฏการณ์เรอื นกระจกและภาวะโลกร้อน 12

คดิ กอ่ นอ่าน
1. ปรากฏการณเ์ รอื นกระจกมผี ลตอ่ โลกอย่างไร
2. เพราะเหตุใดจึงเกดิ ภาวะโลกรอ้ น

ความสำคัญ
ปรากฏการณ์เรือนกระจก ( Green House effect)
ภาวะโลกรอ้ น ( Global warming)

ทม่ี า: หนงั สือเรยี นรายวิชาวิทยาศาสตรแ์ ละเทคโนโลยี หนา้ 33

เรารู้จักเรือนกระจกหรือไม่และรู้หรือไม่ว่า ปัจจุบันมีการเพาะปลูกพืชบางชนิดในเรือนกระจก
หลังคาและผนังรอบเรือนกระจกทำจากวัสดุที่สามารถกักเก็บความร้อนได้ เช่น กระจก พลาสติกใส
เพือ่ ๆใหอ้ ุณหภูมขิ องอากาศและความชน้ื ภายในเรือนกระจกเหมาะสมต่อการเจริญเติบโตของพืช โลกของ
เราก็เช่นเดียวกัน มีปรากฏการณ์เรือนกระจกซ่ึงเป็นปรากฏการณ์ที่เกิดขึ้นตามธรรมชาติท่ีเกิดจากแก๊ส
เรือนกระจกซึง่ เปน็ แก๊สบางชนิดในบรรยากาศแกส๊ ดงั กลา่ วจะช่วยกกั เก็บและคายความร้อนบางสว่ นกลบั สู่
ผวิ โลกทำใหอ้ ากาศบนโลกมีอณุ หภูมิเฉล่ยี เหมาะสมตอ่ การดำรงชีวติ ของส่ิงมชี ีวติ

ใบกจิ กรรมท่ี 2 ปรากฏการณเ์ รอื นกระจกและภาวะโลกรอ้ น 13

เรือ่ งที่ 3 ปรากฏการณ์เรอื นกระจกของโลกเป็นอยา่ งไร 14

กิจกรรมน้ีนักเรียนจะได้สร้างแบบจำลองการเกิดปรากฏการณ์เรือนกระจก รวบรวมข้อมูลและ

อธิบายผลของปรากฏการณ์เรอื นกระจกที่มีตอ่ สงิ่ มชี ีวิตและสิ่งแวดล้อม เวลา 1.5 ช่ัวโมง

วสั ดุ อุปกรณ์สำหรับทำกจิ กรรม ทักษะกระบวนการทางวทิ ยาศาสตร์
สิง่ ทค่ี รตู อ้ งเตรยี ม/กลุ่ม S1 การสังเกต
1. กระดาษสขี าว 1 แผ่น S2 การวดั
2. เทอรม์ อมเิ ตอร์ 2 อัน S6 การจดั กระทำและสอ่ื ความหมายขอ้ มูล
3. ดนิ น้ำมนั 1 กอ้ น S8 การลงความเห็นจากขอ้ มูล
4. โคมไฟ 2 ดวง S13 การตคี วามหมายขอ้ มูลและลงขอ้ สรปุ
5. เทปใส 1 มว้ น S14 การสรา้ งแบบจำลอง
6. กรรไกร 1 เลม่
7. นาฬกิ า 1 เรอื น ทกั ษะแหง่ ศตวรรษที่ 21
8. บกี เกอร์ 1 ใบ C2 การคดิ อย่างมีวจิ ารณญาณ
9. แก้วพลาสตกิ ใส 2 ใบ C4 การสอื่ สาร
10. ฝาขวดที่เจาะรูตรงกลาง 2 ฝา C5 ความร่วมมือ

สงิ่ ทน่ี กั เรียนตอ้ งเตรียม/กลมุ่
1. น้ำ 200 cm3
2. น้ำโซดา 200 cm3
3. ขวดพลาสตกิ ใส ขนาด 1.5 ลติ ร 2 ใบ
4. ไม้บรรทัด 1 อนั

ใบกจิ กรรมท่ี 3 ปรากฏการณเ์ รือนกระจกของโลกเปน็ อย่างไร 15

16

17

18

19

20

21

เรอ่ื งท่ี 4 เราจะลดปรมิ าณแกส๊ เรอื นกระจกได้อย่างไร 22

กิจกรรมน้ีนักเรียนจะได้รวบรวมข้อมูลกิจกรรมของมนุษย์ท่ีมีผลต่อการเพิ่มปริมาณแก๊สเรือน

กระจก และเสนอแนวทางการปฏิบัติตนเพื่อลดกจิ กรรมทก่ี ่อใหเ้ กดิ แกส๊ เรือนกระจก

วัสดุ อุปกรณส์ ำหรับทำกจิ กรรม
สิ่งทค่ี รูตอ้ งเตรยี ม/กลมุ่

ชดุ เกม Too Little Too Late

ทักษะกระบวนการทางวิทยาศาสตร์
S8 การลงความเห็นจากข้อมูล
S13 การตีความหมายข้อมลู และลงขอ้ สรปุ

ทักษะแหง่ ศตวรรษท่ี 21
C2 การคิดอย่างมวี จิ ารณญาณ
C4 การส่อื สาร
C5 ความร่วมมอื
C6 การใชเ้ ทคโนโลยสี ารสนเทศและการสือ่ สาร

ทำอยา่ งไร
1. ร่วมกันอภิปรายและบันทึกว่ากิจกรรมใดบ้างของมนุษย์ท่ีส่งผลต่อการเพิ่มปริมาณแก๊สเรือนกระจกสู่
บรรยากาศ
2. คำนวณปริมาณการปล่อยแก๊สเรือนกระจกของตนเองโดยกรอกข้อมูลพฤติกรรมการดำรงชีวิตของ
ตนเองลงในเว็บไซต์ขององค์การบริหารจัดการก๊าซเรือนกระจก (องค์การมหาชน) ซึ่งจะแสดงออกมาเป็น
คารบ์ อนฟุตพร้ินทข์ องบุคคล หรอื คำนวณ โดยใชเ้ วบ็ ไซตอ์ ื่นๆท่เี กีย่ วข้อง บันทกึ ผล
3. เปรยี บเทยี บปริมาณการปลอ่ ยแกส๊ เรอื นกระจกของตนเองกับเพอื่ นโดยใช้ข้อมลู ผลของคารบ์ อน friend
และวิเคราะห์หาสาเหตทุ ่ีทำให้ผลของคาร์บอนฟุตพริ้นท์ของตัวเองและเพ่ือแตกต่างกัน และวิเคราะห์หา
สาเหตุที่ทำให้ผลของคาร์บอนฟุตพริ้นท์ของตัวเองและเพ่ือแตกต่างกันมัน และวิเคราะห์หาสาเหตุท่ีทำ
ใหผ้ ลของคารบ์ อนฟตุ พรนิ้ ทข์ องตัวเองและเพอ่ื แตกตา่ งกนั บันทึกผล

ใบกจิ กรรมท่ี 4 เราจะลดปรมิ าณแกส๊ เรือนกระจกไดอ้ ย่างไร 23

24

25

26

เร่ืองท่ี 5 ปรากฏการณเ์ รอื นกระจก 27

ปรากฏการณ์เรอื นกระจกคืออะไร
คำว่า เรือนกระจก (greenhouse)หมายถึง อาณาบริเวณท่ีปิดล้อมด้วยกระจก หรือ

วสั ดุอื่นซ่งึ มีผลในการเกบ็ กกั ความรอ้ น ไว้ภายใน ประเทศเขตหนาวนิยมใช้เรือนกระจกในการ
เพาะปลูกต้นไม้ เพราะพลังงานแสงอาทิตย์สามารถ ผ่านเข้าไปภายในได้ แต่ความร้อนที่อยู่
ภายในจะถกู กักเก็บโดยกระจกไม่ใหส้ ะท้อน หรือแผ่ออกสภู่ ายนอกได้ ทำใหอ้ ุณหภมู ิของกากา
ศภายในอบอุ่น และเหมาสมต่อ การเจริญเติบโตของพืช แตกต่างจากภายนอกที่ยังหนาวเย็น
นกั วิทยาศาสตร์จงึ เปรียบเทยี บปรากฏการณ์ท่ี ความรอ้ นภายในโลก ถูกกับดับความร้อนหรือ
ก๊าซเรือนกระจก (Greenhouse gases) เก็กกักเอาไว้ไม่ให้สะท้อนหรือแผอ่ อกส่ภู ายนอกโลก
วา่ เป็นปรากฎการณ์เรอื นกระจก

ทม่ี า: กรมส่งเสริมคณุ ภาพสิ่งแวดลอ้ ม
โลกของเราตามปกติมีกลไกควบคุมภูมิอากาศโดยธรรมชาติอยู่แล้ว กระจกตาม
ธรรมชาตขิ องโลกคือ กา๊ ซคาร์บอนไดออกไซด์ และไอนำ้ ซ่ึง จะคอยควบคุมให้อุณหภูมิของโลก
โดยเฉล่ียมีค่าประมาณ 15 .C และถ้าหากในบรรยากาศ ไม่มีกระจกตามธรรมชาติ อุณหภูมิ
ของโลกจะลดลงเหลือ เพียง -20 'C มนุษย์และพืชก็จะล้มตายและโลกก็จะเข้าสู่ยุคน้ำแข็งอีก
คร้ังหนึ่ง

ใบกจิ กรรมท่ี 5 ปรากฏการณเ์ รือนกระจก 28

29

แบบทดสอบหลงั เรยี น

1. ลมบกเกดิ ในเวลาใด
ก. กลางวนั
ข. กลางคืน
ค. เท่ียงคืน
ง. เทีย่ งวัน

2. ขอ้ ใดไมใ่ ช่ปจั จัยทส่ี ่งผลให้เกิดลมบกและลมทะเล
ก. ความแตกต่างของอุณหภมู เิ หนอื พื้นน้ำและพื้นทราย
ข. ความกดอากาศเหนอื พื้นน้ำและพ้นื ทราย
ค. ชว่ งเวลากลางวนั กลางคนื
ง. ความชนื้ ในอากาศ

3. ชาวประมงใช้ประโยชน์จากลมประเภทใดในการออกหาปลา
ก. ลมร้อน
ข. ลมทะเล
ค. ลมบก
ง. ลมหนาว

4. พ้ืนทรายและพืน้ นำ้ สิ่งใดมคี วามสามารถในการรับและคายความรอ้ นได้ดีกวา่ กัน
ก. พืน้ ทราย
ข. พน้ื น้ำ
ค. รบั และคายความรอ้ นดีเท่ากนั
ง. ไมส่ ามารถรับและคายความร้อนไดท้ งั้ คู่

5. ปรากฏการณเรือนกระจก เกิดจากกา๊ ซอะไรเพ่มิ ขนึ้
ก. ก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์
ข. ก๊าซออกซเิ จน
ค. ก๊าซไฮโดรเจน
ง. กา๊ ซไขเ่ น่า

30

แบบทดสอบหลงั เรียน (ต่อ)

6. ขอ้ ดี ของปรากฏการณเรอื นกระจก คอื อะไร
ก. แสงแดดนอ้ ยลง
ข. ฝนตกมาขน้ึ
ค. อากาศแจ่มใส
ง. โลกอบอนุ่

7. วิกฤตการณ์ภาวะโลกรอ้ นมีสาเหตุมาจากอะไร
ก. การเปล่ียนแปลงของอุณหภมู ิในช้นั บรรยากาศ
ข. การประกอบอาชีพทางด้านเกษตรกรรม
ค. การปล่อยแกส๊ เรือนกระจกในบรรยากาศมากเกนิ ปริมาณ
ง. การเปลีย่ นแปลงของสภาพอากาศ และฤดูกาลของโลก

8. สาเหตุภาวะโลกรอ้ นเกิดจากการกระทำของสง่ิ ใดมากท่ีสุด
ก. ธรรมชาติ
ข. มนุษย์
ค. รงั สีจากดวงอาทิตย์
ง. สตั ว์ปา่

9. การแก้ไขปัญหาชายฝั่งถูกนำ้ กดั เซาะในข้อใด เหมาะสมที่สดุ
ก. ปลกู ป่าชายเลน
ข. ส่งเสริมการประมงนำ้ กร่อย
ค. ห้ามชาวประมงจับปลาชายฝัง่
ง. ไม่สรา้ งอาคารสงู ล้ำไปในบรเิ วณชายหาด

10. ขอ้ ใดกล่าวถูกตอ้ งเก่ียวกบั พายุหมุนเขตรอ้ นทเ่ี คล่อื นเข้าสู่ประเทศไทย
ก. ไม่เคยก่อตวั ในอา่ วไทย
ข. มีแหลง่ กำเนดิ ในทะเลจีนใตม้ ากกว่าในทะเลอันดามัน
ค. หากก่อตวั ในอ่าวเบงกอลจะมาไมถ่ งึ ประเทศไทย
ง. ก่อตวั ในอา่ วตงั เก๋ียจะส่งผลต่อสภาพอากากาศในประเทศไทยมากทีส่ ดุ

บรรณานุกรม 31

กรมส่งเสริมคุณภาพส่งแวดล้อม. (ม.ป.ป.) ปรากฏการณ์เรือนกระจก. https://datacenter.de
qp.go.th/knowledge/

สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี. (2560). คู่มือครูรายวิชาพ้ืนฐานวิทยาศาสตร์
และเทคโนโลยี ชนั้ ประถมศึกษาปีที่ 6 เลม่ 2. http://www.krukird.com/scincep6_2.pdf