ประโยคซอ้ น
ประโยคซ้อนคืออะไร
• คือ ประโยคที่ประกอบด้วยประโยคหลัก (มุขย
ประโยค) และอนุประโยค โดยประโยคหลัก เป็น
ประโยคที่มีอีกประโยคหนึ่งมาซ้อน อาจจะเป็น
ประธาน เป็นส่วนเตมิ เตม็ หรอื เปน็ ส่วนขยายกไ็ ด้
• อนุประโยค คือ ประโยคท่ีขึ้นต้นด้วยคาเชื่อม
อนุประโยค (ท่ี,ซึ่ง,อัน,ว่า,ให้ ฯลฯ) สามารถทา
หน้าที่เป็นได้ทง้ั นามวลี หรอื ทาหนา้ ทีอ่ ย่างวิเศษณว์ ลี
ประโยคซอ้ น แบง่ เปน็ ๓ ชนดิ
ประโยคซอ้ นทีม่ ีนามานปุ ระโยค
ประโยคซ้อนท่มี คี ณุ านปุ ระโยค
ประโยคซ้อนทม่ี วี เิ ศษณานปุ ระโยค
ประโยคซ้อนท่ีมนี ามานปุ ระโยค
•คือ อนุประโยคท่ีทาหน้าที่เหมือน
นามวลี กล่าวคือ อาจทาหน้าที่เป็น
ประธาน กรรม หน่วยเติมเต็ม หรือ
หนว่ ยเสริมความของกรยิ า
• มีคาเชอื่ มที่ใช้ไดแ้ ก่ ที่ ทวี่ ่า วา่ ให้
นาหน้า
ตัวอย่าง ประโยคซ้อนที่มนี ามานปุ ระโยค
• ทเี่ ขาเลา่ มานนั้ ถกู ตอ้ งแน่นอน
ทเี่ ขาเลา่ มานัน้ เป็นนามานุประโยค ทาหนา้ ทป่ี ระธานกริยาวลี ถกู ตอ้ งแน่นอน
• ฉันหัวเราะทเ่ี ขาทาตลก
ทเี่ ขาทาตลก เป็นนามานุประโยค ทาหน้าที่หนว่ ยเสริมความของกริยา
• เลขานกุ ารคนใหมเ่ ป็นทโ่ี ปรดปรานของเจ้านาย
ที่โปรดปรานของเจา้ นาย เป็นนามานปุ ระโยค ทาหน้าที่หนว่ ยเติมเตม็ กรยิ า
ประโยคซ้อนที่มีคณุ านปุ ระโยค
•คือ อนุประโยคทาหน้าท่ีขยาย
นามที่นามาข้างหน้า ใช้คาเชื่อม
ได้แก่ ที่ ซ่ึง อัน และคาเช่ือม
คุณานุประโยคน้ันเป็นประธาน
ของอนปุ ระโยคดว้ ย
ตัวอย่าง ประโยคซ้อนท่ีมคี ณุ านปุ ระโยค
• สุมาลีซึ่งเป็นประธานนักเรยี นไดร้ ับเกียรตบิ ัตร
ซง่ึ เปน็ ประธานนกั เรียน เป็นคุณานุประโยคขยายคานาม สมุ าลี
• เสอ้ื ทพ่ี ่ีพชั ราภาสวมอยู่สวยมาก
ท่พี ี่พชั ราภาสวมอยู่ เป็นคุณานุประโยคขยายคานาม เสอื้
• ผลของการกระทาอันดีงามของหัวหนา้ ยอ่ มตกแก่ส่วนรวม
อันดีงามของหวั หนา้ เป็นคณุ านปุ ระโยคขยายกลมุ่ คานาม ผลของการกระทา
ประโยคซ้อนที่มวี ิเศษณานปุ ระโยค
•คือ อนุประโยคท่ีทา คาเช่ือม
หน้าท่ีอย่างวิเศษณ์วลี • บอกเวลา เม่อื ขณะที่ ก่อน หลัง ตง้ั แต่
คือขยายกริยาวลี • บอกเหตุ เพราะ เน่ืองจาก
• บอกผล จน จนกระทง่ั กระท่งั
• เขาทางานหามรุง่ หามคา่ ซ่งึ ไมด่ ตี ่อสขุ ภาพเลย • บอกความมุ่งหมาย เพอ่ื
ซงึ่ ไม่ดีต่อสขุ ภาพเลย เป็นวิเศษณานุประโยคขยาย • บอกเงือ่ นไข ถา้ หาก หากว่า ถ้าหากว่า
• บอกความขัดแย้ง ทัง้ ท่ี แม้วา่
กรยิ าวลี หามรุ่งหามค่า
ตัวอย่าง ประโยคซ้อนท่ีมีวิเศษณานปุ ระโยค
วเิ ศษณานุประโยคอาจอยหู่ นา้ หรือหลงั ประโยคหลักกไ็ ด้ เชน่
• เมือ่ เขาทุจรติ เราก็คงตอ้ งให้เขาออก
• เราคงตอ้ งให้เขาออก เม่ือเขาทุจริต
เมือ่ วิเศษณานุประโยคอยู่หนา้ ประโยคหลกั มกั จะมคี าเช่อื มเสรมิ ก็ จงึ เลย ถงึ
• เม่ือลูกไม่อยากเรยี นหมอ ก็อย่าไปบงั คับจิตใจลกู เลย
• เพราะมัวแตค่ ุยโทรศัพท์ เลยเกิดอุบัติเหตุ