การลบเศษส่วน

หนงั สอื อิเล็กทรอนิกส์ (E-book)

การลบ
เศษส่วน

ระดับประถมศกึ ษาปีท่ี 5

การลบเศษส่วน

จานวนตรงขา้ มของเศษสว่ น

-1 1 1 1
−2 2

เรากล่าววา่

− 1 เป็นจานวนตรงข้ามของ 1
2 2

1 เป็นจานวนตรงขา้ มของ − 1

22

และ 1 + (− 1) = − 1 + 1 = 0
22 22

เม่อื a เป็นเศษสว่ นใด ๆ จานวนตรงข้ามของ a มเี พยี ง
จานวนเดยี ว เขียนแทนดว้ ย –a และ a+(-a) = 0 = (-a)+a

เม่อื a เป็นเศษส่วนใด ๆ จานวนตรงข้ามของ –a คอื a
นนั่ คอื –(-a) = a

การหาผลลบของเศษสว่ น

ตัวตัง้ – ตัวลบ = ตวั ต้งั – จานวนตรงข้ามของตวั ลบ
นนั่ คอื a-b = a+(-b) เม่ือ a และ b เป็นเศษส่วนใด ๆ

ตัวตงั้ – ตวั ลบ = ตัวต้งั + จานวนตรงข้ามของตัวลบ
น่ันคอื a-b = a+(-b) เม่ือ a และ b เป็นเศษส่วนใด ๆ

ตัวอยา่ ง จงหาผลลบ

52
9− −3

วธิ ีทา 52 จานวนตรงขา้ มของ − 2 คอื 2
9− −3
33

5 2 52
9− −3 = 9+3

5 1 + (2) 3
=9

5 + 6 11
= 9 =9
11 2
ตอบ 9 หรือ 19

การลบเศษสว่ นทม่ี ตี วั สว่ นเทา่ กนั

ในการหาผลลบเศษส่วนใด ๆ สามารถทาได้โดยทาให้
ตัวสว่ นเป็นจานวนเตม็ บวกท่ีเทา่ กนั ก่อน แล้วจึงนาตวั เศษ
มาลบกันตามหลักเกณฑ์การลบจานวนเต็ม

ตัวอยา่ ง จงหาผลลบ

83
9−9

83
99

แนวคิดในการหาคาตอบ

8 8 3 8−3
9 9−9= 9

วธิ ีทา 5
=9
ตอบ 5
9

การลบเศษสว่ นทมี่ ตี วั สว่ นไมเ่ ทา่ กนั

การลบเศษสว่ นท่มี ีตัวส่วนไมเ่ ทา่ กัน จะตอ้ งทาตัวสว่ น
ให้เท่ากนั ก่อน แล้วจึงหาผลลบ

ตัวอย่าง จงหาผลลบ

46
− 5 − 15

วิธที า 46
− 5 − 15
ตอบ
46 43 6
− 5 − 15 = − 5 × − 3 − 15

12 6
= 15 − 15

12 − 6
= 15

6
= 15

1
=5

6 หรอื 1
15 5

ในกรณีท่ตี ัวตั้งหรือตวั ลบเป็นจานวนคละ จะเขียนจานวนคละ
ในรูปเศษเกินกอ่ น แล้วจึงหาผลลบของเศษส่วน

ตัวอย่าง จงหาผลลบ

4 13
35 − 6

วิธีทา 4 13
35 − 6

4 13 19 13
3 5 − 18 = 5 − 6

23 6 13 5
= 5 ×6 − 6 ×5

138 65
= 30 − 30

138 + 65
= 30

73
= 12

1
= 6 12

ตอบ 73 หรอื 1
12 6 12

ในการหาผลลบของจานวนเต็มกบั เศษส่วนใด ๆ สามารถ
ทาได้ 2 วิธี ดังน้ี

กรณีท่ี 1

ตวั อย่าง จงหาผลลบ

1
−4 − 5

วิธที า −4 − 1 จานวนตรงข้ามของ 1 คอื − 1
5 5 5

11
−4 − 5 = −4 + − 5

1
= −4 5

ตอบ 1
−4 5

จานวนคละที่เป็นจานวนลบ
สามารถเขียนใหอ้ ยู่ในรูป
ผลบวกของจานวนเต็มลบกับ
เศษส่วนทเ่ี ป็นจานวนลบได้
ดงั ตัวอย่าง

กรณีท่ี 2

ตวั อยา่ ง จงหาผลลบ

5
6− 9

วธิ ที า 6− 5
9

5 69 5
6− 9 = 1×9 − 9

54 5
= 9 −9

54 − 5
=9

49
=9

4
= 59

ตอบ 49 หรอื 4
9 59