PB BMMB1074 T2

IPG KAMPUS TUN HUSSEIN ONN, BATU PAHAT

TUGASAN KERJA KURSUS
BMMB 1074

NAMA : NUR ASHA NABILA BINTI SHAHRULNIZAM
ANGKA GILIRAN : 2022292310058
NO. TELEFON : 011-6455 8603
OPSYEN : BAHASA MELAYU K3
AMBILAN : JUN 2022
KOD KURSUS : BMMB 1074
NAMA KURSUS : SEJARAH PERKEMBANGAN BAHASA MELAYU
NAMA PENSYARAH : EN. MOHAMED SHAHREN BIN ABDULLAH
JABATAN/UNIT : JABATAN PENGAJIAN MELAYU
TARIKH SERAHAN : 24 SEPTEMBER 2022

Pengakuan Pelajar:
Saya mengaku bahawa kerja kursus ini ialah hasil kerja saya sendiri kecuali nukilan dan
ringkasan yang setiap satunya telah saya jelaskan sumbernya.

Catatan (jika ada):

Tandatangan pelajar: ________________________ Tarikh: 24.09.2022

 PENGHARGAAN

Syukur Alhamdulillah dan setinggi-tinggi kesyukuran dipanjatkan kehadrat Ilahi kerana dengan
izin dan kurnianya dapat saya menyempurnakan tugasan bagi kursus Sejarah Perkembangan
Bahasa Melayu (BMMB1074) ini dengan jayanya. Maka atas kesempatan yang ada ini, saya
sangat berbesar hati untuk menghadiahkan jutaan terima kasih kepada Encik Mohamed
Shahren bin Abdullah, selaku Pensyarah Jabatan Pengajian Melayu yang mengajar kerana
telah memberikan sepenuh kepercayaan beliau kepada saya untuk menyiapkan tugasan yang
diberi.

Seterusnya, saya juga ingin mengucapkan ribuan terima kasih kepada pihak Institut
Pendidikan Guru Kampus Tun Hussein Onn kerana menyediakan kemudahan kepada pelajar-
pelajar seperti kemudahan pusat sumber untuk mendapatkan buku rujukan yang berkaitan
dengan tugasan yang diberikan. Selain itu, menyediakan kemudahan internet bagi menyokong
capaian internet saya sewaktu melakukan aktiviti pencarian maklumat demi membantu
menyiapkan tugasan kerja kursus ini.

Akhir sekali, saya ingin mengucapkan ribuan terima kasih kepada rakan seperjuangan
yang sudi memberi tunjuk ajar dan tidak lokek dalam menyalurkan pandangan dan pendapat
sepanjang saya menyiapkan tugasan ini.

Sekian, terima kasih.

….……………………………………….
NUR ASHA NABILA BINTI SHAHRULNIZAM
Siswi Guru Jabatan Pengajian Melayu,
Institut Pendidikan Guru Kampus Tun Hussein Onn,
83000 Batu Pahat,
Johor

 RUJUKAN
Abdullah Hassan, (2009). Bahasa Melayu di Persimpangan: Antara Jati Diri dengan

Rempuhan Globalisasi, Jurnal Kemanusiaan 16, Universiti Pendidikan Sultan Idris.
Bahasa Melayu lambang jati diri nasional.

Abdullah Hassan. (2003). Bahasa Melayu Komunikasi. Bentong, Pahang: PTS
Publication & Distributor Sdn. Bhd.

Aziz Deraman. (2017). Pemerkasaan Bahasa Melayu di negara bangsa Malaysia
merdeka. Ipoh: Muzakarah Sultan Nazrin Muizzuddin Shah

Kamus Dewan (2005). Kuala Lumpur: Dewan Bahasa dan Pustaka.

Khairul, A., Hussain, O., Zahrul, A., Lutfan, J., Fauziah, A., Shamsaadal, S., Khairol
Anuar, K. (2017). Memperkukuh Peranan Bahasa Melayu Dalam Dunia Teknologi,
dalam Pendayaupayaan Bahasa, Agama dan Transformasi Masyarakat (1-18). Batu
Pahat, Johor: Penerbit UTHM

Nik Safiah Karim, Farid M. Onn, Hashim Haji Musa & Abdul Hamid Mahmood(2015).
Tatabahasa Dewan Kuala Lumpur : Dewan Bahasa dan Pustaka.

Raminah Haji Sabran, Ahmad Khair Mohd Nor & Zulkarnain Farihin Abdullah. Bahasa
Melayu Topikal Penggal Satu Tingkatan 6 Edisi Kedua. Persatuan Pendidikan Bahasa
Melayu Melaysia.

Ramlah Adam. (2003). Sejarah Perkembangan Pilihanraya Era Pra-Merdeka, 1955.
Melaka: Institut Kajian Sejarah dan Patriotisme Malaysia.

Ramlah Adam dan Mohd Kasturi Nor Abd Aziz. (2014). Pendaulatan Bahasa Melayu
sebagai Bahasa Kebangsaan dan Bahasa Ilmu di Malaysia: Sejarah dan kedudukan
masa kini. Kangar: Universiti Malaysia Perlis

Rozita Che Rodi dan Hashim Musa. (2014). Bahasa Melayu Negara Bangsa Malaysia.
MAHAWANGSA (Jurnal Bahasa, Budaya dan Warisan Melayu). Vol. 1 (2) Nov.

SEJARAH PERKEMBANGAN ZAMAN
PRAMERDEKA DAN PASCAMERDEKA
Zaman pramerdeka adalah zaman sebelum
merdeka iaitu zaman kolonialisme. Zaman
kolonialisme pula terbahagi kepada dua zaman
iaitu zaman sebelum Perang Dunia Kedua pada
tahun 1786 hingga 1941 dan zaman selepas
Perang Dunia Kedua iaitu pada tahun 1941
hingga 1956. Zaman pramerdeka adalah zaman
peralihan antara zaman bahasa Melayu Klasik
dan zaman bahasa Melayu Moden.
Sesungguhnya, era pramerdeka merupakan
zaman yang memperjuangkan taraf bahasa
Melayu sebagai Bahasa Kebangsaan. Pada
ketika itu, pegawai-pegawai Inggeris yang
bertugas di Negeri-Negeri Selat perlu lulus
dalam peperiksaan Bahasa Melayu. Terdapat
beberapa pegawai Inggeris yang berminat untuk
mendalami ilmu Bahasa Melayu. Contohnya,
R.O. Winstedt, W.G Shellabear dan O.T. Dussek.
Zaman pascamerdeka ialah era selepas
merdeka iaitu selepas tarikh Hari Kemerdekaan
pada 31 Ogos 1957. Zaman pascamerdeka ini
dilanjutkan sehingga tahun 1967. Pada zaman
itu, bahasa Melayu telah menjadi bahasa
kebangsaan Persekutuan Tanah Melayu.

1.R.O. WINSTEDT



Seorang pegawai pentadbir Inggeris
yang berkhidmat di Tanah Melayu dan
Singapura dari tahun 1902 hingga 1935.
Beliau memegang jawatan Penolong
Pengarah Pendidikan di Negeri-Negeri
Selat dan Negeri-Negeri Bersekutu.
Hasil karya :

Colloquial Malay : A Simple Grammar
with Conversations

Malay Grammar
A Practical Modern Malay-English
Dictionary
An Unabridge English-Malay Dictionary
Dictionary of Colloquial Malay (Malay-
English and English-Malay)

2. W.G SHELLABEAR



Seorang penterjemah Alkitab dalam
bahasa Melayu dan berkhidmat pada
tahun 1862 hingga 1947.
Beliau belajar daripada Sulaiman bin
Muhammad Nur, iaitu seorang ahli
syair Melayu untuk menimba ilmu
peribahasa, lapisan-lapisan
simbolisme dan kosa kata Melayu.
Maka, beliau beranggapan bahawa
hubungan erat antara kebudayaan,
agama dan bahasa harus menjadi
tumpuan setiap terjemahan Alkitab.
Hasil karya :

Sejarah Melayu
Hikayat Abdullah bin Abdul Kadir
Perjalanan Sang Musafir
Kitab Kiliran Budi
Hikayat Hang Tuah

3. O.T. DUSSEK



Beliau merupakan guru di Sekolah
Tinggi Melaka.
Pada 1914, beliau memegang jawatan
Pengetua di Maktab Latihan Guru
Melayu Melaka.
Kemudiannya menjadi Penolong
Pengarah Pelajaran Melayu sekali gus
menjadi Pengetua Sultan Idris Training
College (SITC).
Hasil karya :

Kitab Pelita Pengarang
Kitab Pedoman Guru Penggal 1 dan 2
Kitab Hisab i-iv : Pimpinan Guru bagi
Mengajarkan Murid-Murid di dalam
Sekolah Melayu
Kitab Ilmu Geometri
Melawat ke Eropah Tengah
Practical Modern Malay : An
Introduction to the Colloquial
Language

4. PEJABAT KARANG MENGARANG

·Sejarah Penubuhan
O.T. Dussek dan Zainal Abidin bin Ahmad (Za’aba) menubuhkan
Sultan Idris Training College (SITC) pada tahun 1923.
O.T. Dussek dan R.O. Winstedt menjadi Penasihat.
Za’aba menjadi Pengarang dan Penterjemah Kanan.
Mewujudkan satu jabatan di SITC untuk memperkenalkan bahasa
Melayu.
Menanggung kos aktiviti oleh Negeri-Negeri Selat dan Negeri-
Negeri Bersekutu
Dewan Bahasa dan Pustaka (DBP) menggantikan Pejabat Karang
Mengarang selepas ianya dibubarkan.

·Matlamat Penubuhan
Melakukan penambahbaikan atas kekurangan bahan bacaan
bahasa Melayu di sekolah.
Mewujudkan alternatif di mana menyediakan perpustakaan
bergerak ke kampung-kampung kediaman masyarakat.
Menerbitkan jurnal yang mempunyai grafik.
Menggalakkan penulis untuk menghasilkan karya dengan
penggunaan bahasa Melayu.
Menerbitkan banyak buku bahasa Melayu untuk sesi pengajaran
dan pembelajaran di sekolah dan bahan bacaan untuk masyarakat
Melayu.

·Sumbangan
Meningkatkan pengetahuan asas bahasa Melayu.
Menerbitkan buku ilmiah seperti :
- Pelita Bahasa Melayu
- Ilmu Mengarang
- Daftar Ejaan Melayu
Memberi peluang kepada masyarakat Melayu dalam menimba ilmu
pengetahuan tentang karang mengarang.
Mengembangkan penggunaan bahasa dalam persuratan Melayu.
Meningkatkan kemajuan pendidikan masyarkat Melayu.
Melahirkan Dewan Bahasa dan Pustaka (DBP)

5. PAKATAN BELAJAR MENGAJAR PENGETAHUAN BAHASA

·Sejarah Penubuhan
Daro’ Seri Amar Diraja Abdul Rahman menubuhkan Pakatan
Belajar Mengajar Pengetahuan Bahasa (PBmPB) di Johor Bahru
pada 1888.
Ahli utama yang menjalankan aktiviti PBmPB
- Mejar Dato’ Muhammad Sais Sulaiman
- Dato’ Abdullah Abdul Rahman
- Dato’ Awang Omar
- Mejar Musa Yusof
Hasil daripada sokong DYMM Sultan Ibrahim, pakatan ini
diperbaharui sebagai Pakatan Bahasa Melayu dan Pemimpin
Persuratan Buku-Buku Diraja (PBMPBD)

·Matlamat Penubuhan
Menyelidik dan menghasilkan buku bahasa, sejarah dan
kebudayaan.
Menggalakkan orang Melayu menghasilkan karya untuk
memperluaskan sastera Melayu.

·Sumbangan
Menyeragamkan ejaan dan perkataan bahasa Melayu
Mewujudkan perpustakaan
Menerbitkan majalah Peredar
Menerbitkan 34 buah buku , contohnya :
- Peribahasa (1930)
- Jalan Bahasa Melayu (1937)
- Buku Katan (1936-1937)
- Perihal Tanah Jawa (1939)
Mewujudkan istilah terjemahan seperti :
- setiausaha
- jurucakap

6. ANGKATAN SASTERAWAN 50 (ASAS 50)

·Sejarah Penubuhan
Pertubuhan sastera pertama yang bersifatkan
kemasyarakatan dan menggunakan bahasa sastera
sebagai inisiatif dalam mencapai kemerdekaan untuk
Malaysia pada 1957.
Menekankan prinsip ‘Seni untuk Masyarakat’ kerana
ASAS 50 adalah agen pencorak perkembangan sastera
Melayu Moden.

Pengasas ASAS 50 :
- Muhammad Arif Muhammad Kamaluddin
- Abdul Wahab Muhammad
- Abdul Jalil Haji Nor
- Munir Ali
- Kumasi Haji Dainuri
- Abdul Majid Husain
- Masuri Salikun
- Abu Yamin Kasun
- Ahmad Ramli Abdul Karim
-Muhammad Daud
- Muhammad Yusof Yaacob

·Matlamat Penubuhan
Meningkatkan kesusasteraan dan kebudayaan Melayu
Memperbaharui sastera tanpa mengaburi sastera klasik
Melindungi hak cipta para pengarang
Menitikberatkan bahasa dan politik agar mengiringi satu
sama lain

·Sumbangan
Memperjuangkan prinsip ‘Seni untuk
Masyarakat’
Mengembangkan bahasa Melayu sekitar
tahun 50-an
Memajukan bahasa Melayu dari aspek ejaan
dan makna sehingga mengangkat bahasa
Melayu sebagai bahasa kebangsaan.
Memberikan bahasa Melayu sebuah nilai
dalam ekonomi dengan mengutamakan
seseorang memperoleh kelulusan dalam
bahasa Melayu untuk mendapatkan sesuatu
pekerjaan.
Menganjurkan Kongres Bahasa dan
Persuratan Melayu Pertama (1952) untuk
menjadikan bahasa Melayu sebagai bahasa
kebangsaan
Kongres Bahasa dan Persuratan Melayu
Kedua (1954) untuk memutuskan tulisan Rumi
sebagai tulisan rasmi.
Kongres Bahasa dan Persuratan Melayu
Ketiga (1956) untuk mencadangkan
penubuhan Balai Pustaka ( lebih dikenali
sebagai Dewan Bahasa dan Pustaka ) dan
menjadikan bahasa Melayu sebagai bahasa
pengantar di sekolah.

7. LAPORAN BARNES 1951

·Sejarah Laporan
L.J Barnes yang merupakan Pengarah
Latihan Sosial dari Universiti Oxford menjadi
pengerusi Laporan Barnes pada tahun 1950.
Ditubuhkan untuk menyelidik dan
menambah baik pendidikan orang Melayu.
Jawatankuasa ini gagal memperbaiki pen
didikan di sekolah Melayu dan tidak mampu
merombak semula sistem pendidikan secara
menyeluruh.
Laporan Barnes memberikan cadangan
radikal dengan ugutan ingin menghapuskan
sekolah vernakular yang menggunakan
bahasa kebangsaan sebagai bahasa
pengantar.

·Cadangan Laporan
Meningkatkan taraf pencapaian pelajar
Melayu di sekolah vernakular dalam bahasa
Inggeris
Meningkatkan kualiti guru
Meningkatkan pencapaian pedagogi
pelajar
Mencadangkan kurikulum latihan guru

8. LAPORAN FENN-WU 1951

·Sejarah Laporan
Jawatankuasa Fenn berada di bawah
pimpinan Dr. Fenn dan Dr. Wu
Mengkaji masyarakat Cina yang
menganggap Laporan Barnes bercadang
untuk menghapuskan bahasa dan budaya
orang Cina
Orang Cina bersedia menerima bahasa
Melayu sebagai bahasa pengantar tetapi
ingin mengekalkan bahasa ibunda mereka
sebagai identiti budaya.

·Cadangan Laporan
Sekolah Melayu, Sekolah Cina dan Sekolah
Tamil dibenarkan beroperasi dan
menggunakan tiga bahasa iaitu bahasa
Melayu, bahasa Cina dan bahasa Tamil.
Sekolah aliran jenis kebangsaan (Sekolah
Inggeris) dibernarkan.
Sekolah vokasional perlu dikembangkan
untuk menampung keperluan tenaga pekerja
yang mempunyai kemahiran tinggi untuk
membangunkan negara Malaysia.

9. ORDINAN PELAJARAN 1952
·Sejarah Laporan

Majlis Perundangan Persekutuan
meluluskan Ordinan Pelajaran 1952
pada 21 November 1952.

·Cadangan Laporan
Sekolah kebangsaan sebagai corak
dalam sistem persekolahan
kebangsaan
Sekolah vernakular seperti Sekolah
Cina dan Sekolah Tamil tidak diterima
dalam sistem persekolahan
kebangsaan
Bahasa Cina dan Bahasa Tamil
menjadi bahasa ketiga

10. LAPORAN RAZAK 1956

·Sejarah Laporan
Membentuk semula sistem pendidikan di Malaysia
Laporan digabungkan ke dalam Seksyen 3 daripada
Ordinan Pelajaran 1957 untuk menyediakan asas kepada
rangka pelajaran atau kemerdekaan Malaysia.
Hasil bertolak ansur di antara Laporan Barnes dan
Laporan Fenn-Wu , maka dicadangkan dua jenis sekolah
rendah iaitu Sekolah Rendah Kebangsaan (SRK) dan
Sekolah Rendah Jenis Kebangsaan (SRJK)
Mengetengahkan bahasa Melayu sebagai medium
bahasa yang utama di dalam sesi pengajaran dan
pembelajaran
Membenarkan penggunaan medium bahasa lain di
sekolah.

·Cadangan Laporan
Semua sekolah mempunyai sukatan pembelajaran
yang sama.
Bahasa Melayu dan Bahasa Inggeris diwajibkan bagi
semua sekolah sama ada sekolah rendah mahupun
sekolah menengah.
Sekolah jenis kebangsaan menjadikan bahasa
Inggeris, Cina dan Tamil sebahagai bahasa pengantar
Sekolah kebangsaan menjadikan bahasa Melayu
sebagai bahasa pengantar utama.
Sekolah kebangsaan terbuka kepada semua jenis
kaum.
Guru-guru sekolah rendah dan sekolah menengah
mempunyai kelayakan setaraf

11. DEWAN BAHASA DAN PUSTAKA (DBP)

·Sejarah Penubuhan
Asalnya ialah Pejabat Karang Mengarang,
DBP berpindah ke Kuala Lumpur pada tahun 1957 di
sebuah bangunan bekas wad hospital di Jalan
Cenderawasih.
DBP berubah taraf daripada Jabatan Kerajaan
kepada badan berkanun apabila Parlimen meluluskan
Akta Dewan Bahasa dan Pustaka pada tahun 1959.
DBP berpindah lagi ke bangunan baru di Jalan
Lapangan Terbang Kuala Lumpur pada tahun 1962
Autonomi yang diberikan kepada badan ini
membenarkannya menggubal dasar tentang
pelaksanaan matlamat yang ditetapkan dalam akta.

·Cadangan DBP
Memajukan bahasa Melayu dalam semua bidang
termasuklah bidang sains dan teknologi
Mengembangkan bakat sastera dengan penggunaan
bahasa Melayu
Menerbitkan dan membantu proses percetakkan
atau penerbitan buku-buku dan lain-lain bentuk
kesusasteraan bahasa Melayu dan bahasa-bahasa
lain
Membakukan ejaan dan sebutan serta mewujudkan
istilah-istilah yang sesuai dengan bahasa Melayu
Menggalakkan penggunaan bahasa Melayu yang
betul

CABARAN MASA DEPAN BAHASA MELAYU
·BIDANG PENDIDIKAN

tidak semua guru yang mengajar subjek
Bahasa Melayu mendapat latihan khusus
dalam bidang bahasa.

guru hanya mengajar bergantung
kepada buku teks dan kemahiran lisan ,
kemahiran membaca dan kemahiran
menulis diajar secara berasingan dan
bukannya secara penggabungan jalinan
atau penyerapan.

,pengetahuan asas murid-murid tentang
bahasa Melayu adalah berbeza-beza
kerana tidak semua keluarga murid
menggunakan bahasa Melayu sebagai
bahasa komunikasi di rumah.

penjenamaan bahasa Melayu
mengalami krisis identiti antara istilah
Bahasa Melayu dan Bahasa Malaysia.

semua IPTS diizinkan untuk
menggunakan Bahasa Inggeris sebagai
bahasa pengantar, penggunaan Bahasa
Melayu semakin dikaburi para pelajar.

BIDANG EKONOMI
Bahasa Inggeris masih digunakan dalam
dokumen perniagaan syarikat swasta
sebagai bahasa utama manakala Bahasa
Melayu sebagai bahasa kedua
bahasa Inggeris mendominasi hampir
keseluruhan industri
BIDANG PENTADBIRAN KERAJAAN
Apabila kerajaan mempunyai urusan
rasmi yang melibatkan antarabangsa, segala
surat rasmi digalakkan menggunakan
bahasa kebangsaan dan perlu disertakan
dengan lampiran bahasa Inggeris.
apabila kerajaan menganjurkan majlis
rasmi yang melibatkan kehadiran bukan
warganegara Malaysia, kerajaan perlu
menggunakan Bahasa Inggeris sebagai
bahasa utama dalam urusan surat
menyurat, minit mesyuarat mahupun nota
pembentangan
segala dokumen perjanjian antarabangsa
menggunakan bahasa Inggeris dan bahasa
kebangsaan hanyalah digunakan sebagai
terjemahan yang bertujuan untuk merekod
dan menyemak.

MASA DEPAN BAHASA MELAYU
Berdasarkan Buku Tatabahasa Dewan Edisi Ketiga
muka surat 27, dinyatakan bahawa bahasa Melayu
mempunyai masa depan yang cerah. Hal ini dikatakan
demikian kerana kedudukannya sebagai bahasa
utama negara Malaysia sudah terjamin dari segi
penggunaan bahasa dan peruntukan dalam
perlembagaan. Dasar Pelajaran Kebangsaan negara
telah melahirkan generasi muda yang mendapat
pendidikan bahasa Melayu yang sepenuhnya sejak
tahun 1983. Pada ketika itu, pelajar yang
menyambung pelajaran di pusat-pusat pengajian
tinggi sudah menerima keseluruhan pembelajaran
mereka dengan bahasa Melayu sebagai bahasa
pengantar. Dalam meniti arus permodenan ini,
bahasa Melayu telah disempurnakan penggunaannya
sehingga berupaya mengaplikasikan apa sahaja yang
wujud dalam kehidupan seharian masyarakat.
Sesungguhnya pada hari ini, bahasa dapat bersaing
dan berdiri teguh bersama bahasa-bahasa moden
yang lain seperti bahasa Inggeris, bahasa Rusia dan
Bahasa Korea. Pada waktu yang sama, kita sebagai
rakyat Malaysia seharusnya mengambil langkah
yang proaktif dalam menjamin masa depan bahasa
Melayu pada abad-abad akan datang. Oleh itu,
terdapat tiga aspek yang boleh diutamakan dalam
proses membina massa depan bahasa Melayu yang
lebih terjamin. Antaranya ialah dari bidang
pendidikan.

MASA DEPAN BAHASA MELAYU
BIDANG PENDIDIKAN

pihak sekolah haruslah
memperkasakan kurikulum bahasa
Melayu

menambah baik aspek seni bahasa
dalam Kurikulum Bahasa Melayu Sekolah
Rendah dan Sekolah Menengah.

memperkukuhkan kemahiran lisan
bahasa Melayu dan memantapkan
Program Linus kepada pelajar.

pihak sekolah sewajarnya
memperkasakan pentaksiran bahasa
Melayu.

pihak Kementerian Pelajaran Malaysia
(KPM) perlulah meningkatkan
ketrampilan berbahasa guru bahasa
Melayu.

meningkatkan had kelayakan dalam
proses pemilihan calon guru bahasa
Melayu

KESIMPULAN
Kesimpulannya , kita perlulah
bersama-sama mengatasi cabaran
ini demi masa depan yang lebih
cerah. Selain itu, kita seharusnya
mengaplikasikan pertuturan dan
menghasilkan karya penulisan
menggunakan bahasa Melayu yang
betul supaya dapat memperbaiki
bahasa ini. Oleh itu, ternyatalah
bahawa bahasa Melayu amat
penting dalam kehidupan kita.
Maka, kita hendaklah menghargai
bahasa Melayu dan melindungi
bahasa Melayu daripada dikaburi
oleh arus permodenan kini.