แผนการสอนวิชาบัญชีสหกรณ์

แผนการจัดการเรยี นรู้
บรู ณาการปรชั ญาของเศรษฐกิจพอเพียง

หลกั สตู รประกาศนยี บัตรวชิ าชพี พทุ ธศกั ราช 2562
ประเภทวิชาพาณชิ ยกรรม
รายวชิ า การบญั ชีสหกรณ์
รหัสวชิ า 20201 - 2108
จดั ทำโดย
นางสาวบุศรา มั่นเมือง

แผนกวิชาบริหารธุรกจิ วทิ ยาลยั การอาชพี บา้ นตาก
สำนักงานคณะกรรมการการอาชวี ศึกษา กระทรวงศึกษาธกิ าร

สารบญั ค

คำอธิบายรายวิชา หนา้
คำอธิบายรายวชิ า (พัฒนา) ก
สารบัญ ข
การวเิ คราะห์หน่วยการเรยี นรแู้ ละสมรรถนะรายวิชา ค
การวเิ คราะหห์ ลกั สูตรรายวิชา ง
การวิเคราะหห์ น่วยการเรยี นร้แู ละเวลาที่ใช้ในการจดั การเรียนรู้ จ
โครงการจดั การเรียนรู้ ฉ
ขอ้ ตกลงเกยี่ วกบั ผู้เรียน ซ
ผังมโนทศั น์ เนอ้ื หารายวิชา ฒ
แผนการจัดการเรียนรู้ 1
แผนการจัดการเรยี นรู้ ที่ 1-2 2

ความรทู้ ั่วไปเก่ียวกับสหกรณ์ 10
แผนการจดั การเรียนรู้ ท่ี 3-7
17
ระบบบัญชีสหกรณก์ ารเกษตร
แผนการจัดการเรยี นรู้ ท่ี 8-12 25

การบนั ทกึ บญั ชสี หกรณก์ ารเกษตร
แผนการจัดการเรยี นรู้ ท่ี 13-17

งบการเงินและการปดิ บญั ชี

ครบู ศุ รา ม่นั เมือง

ง

ตารางวิเคราะห์หลักสูตรรายวิชา

รหัส 20201-2108 วิชา การบญั ชีสหกรณ์ หน่วยกติ 4(3)
ช้ัน ปวช. สาขาวิชา พณชิ ยกรรม
สาขางาน พณชิ ยการ
จุดมงุ่ หมาย
ความ ู้ร
ช่อื หนว่ ย ความเ ้ขาใจ

นาไปใ ้ช
ิวเคราะ ์ห
ัสงเคราะ ์ห
ประเ ิมน ่คา
รวม
ลา ัดบความสา ัคญ
จานวน ้ขอสอบ

นา้ หนัก(คะแนนเตม็ ) 10 10 10 10 10 10 40

ความรู้ทั่วไปเกี่ยวกับสหกรณ์ 42 6 4 8.6

ระบบบญั ชีสหกรณ์การเกษตร 223 7 2 10

การบนั ทกึ บญั ชีสหกรณก์ ารเกษตร 232 7 2 10

งบการเงินและการปดิ บัญชี 332 8 1 11.4

รวม 11 10 7 0 0 0 28 40
ลาดบั ความสาคัญ 123

จานวน ้ขอสอบ

40
9
10
10
11

40 0

การวิเคราะหห์ น่วยการเรยี นรแู้ ละสมรรถนะรายวชิ า

รหัส 20201-2108 วิชา การบัญชีสหกรณ์
หน่วยกติ 2-2-3 เวลาเรยี นตอ่ ภาค 72 ชว่ั โมง

จดุ ประสงค์รายวิชา สมรรถนะรายวิชา ชว่ั โมง

1 เข้าใจหลักการ วิธีการหสกรณ์ กฎหมายท่ี 1 แสดงความรู้เกี่ยวกับหลักการ

เก่ียวข้องกับสหกรณ์และกระบวนการปฏิบัติงาน วิธีการสหกรณ์ และกระบวนการ

บัญชีสหกรณ์ ปฏบิ ัติงานบญั ชีสหกรณ์

2 มีทักษะการบันทึกบัญชีสหกรณ์ภาคการเกษตร 2 จัดทำเอกสารประกอบการบนทึก

ตามระเบยี บท่นี ายทะเบยี นกำหนด บญั ชสี หกรณภ์ าคการเกษตร

3 มกี จิ นสิ ัย มีระเบียบ ละเอียดรอบคอบ ซือ่ สตั ย์ มี 3 บั น ทึ ก บั ญ ชี ส ห ก ร ณ์ ภ า ค

วินัย ตรงต่อเวลา และมีเจตคติท่ีดีต่อวิชาชีพ การเกษตรตามาตรฐานการบัญชี

บัญชี แล ะ ระ เบี ยบ ที่ น าย ท ะ เบี ย น

คำอธิบายรายวิชา กำหนด

ศึกษาและปฏิบัติเก่ียวกับ วิธีบัญ ชีสหกรณ์ 4 จัดทำงบการเงินของสหกรณ์

กฎหมายที่เกี่ยวข้องกับสหกรร์ โครงสร้างประเภท

และการดำเนินธุรกิจของสหกรณ์ ระบบบัญชี

สห ก รณ์ ภ าคก ารเก ษ ต ร ก ารจัด ท ำเอ ก สาร

ประกอบการบันทึกบัญชี การผ่านรายการบัญชีแยก

ประเภท การจัดทำงบทดลอง รายการปรับปรุงบญั ชี

การปิดบัญชี การจัดทำงบการเงินและรายละเอียด

ประกอบงบการเงิน

รวม 72

โครงการสอน

รายวิชา การบัญชสี หกรณ์ รหสั วชิ า 20201-2108

สปั ดาหท์ /่ี ชอ่ื หน่วยและรายการสอน หมายเหตุ
(ชม.ที่)
1-2 หน่วยท่ี 1 ความรทู้ ่ัวไปเก่ยี วกับสหกรณ์
(1-8) จุดประสงคท์ ัว่ ไป
มีความรู้เก่ียวกับหลกั การ วธิ กี ารสหกรณ์ กฎหมายทีเ่ กีย่ วข้องกับสหกรณ์

จดุ ประสงคเ์ ชงิ พฤติกรรม

1.อธิบายความหมายของสหกรณไ์ ด้อย่างถูกต้อง
2.บอกประวัติของสหกรณ์ในประเทศไทยได้อยา่ งถูกตอ้ ง
3.อธบิ ายหลกั การสหกรณไ์ ด้อยา่ งถูกต้อง
4.อธิบายโครงสรา้ งการบรหิ ารงานสกรณไ์ ดอ้ ย่างถกู ต้อง
5. อธิบายประเภทของสหกรณ์ไดอ้ ย่างถกู ต้อง
6. บอกประโยชนข์ องสหกรณ์ไดอ้ ย่างถูกต้อง

กิจกรรมการเรยี นการสอน
แบบทดสอบก่อนเรยี น
บรรยายเน้อื หา ถาม/ตอบ
แบบฝึกหัด
ปฏิบตั ิใบงาน 1 เรือ่ งประเภทของสหกรณ์
แบบทดสอบหลงั เรียน

ส่ือการเรยี นการสอน
สอื่ Power Point
ใบงาน
หนงั สือเรียนวชิ าการบญั ชสี หกรณ์

วธิ กี ารและคะแนนวดั ผล
ทดสอบกอ่ นเรียนและหลังเรยี น

โครงการสอน(ตอ่ )

รายวิชา การบัญชสี หกรณ์ รหสั วิชา 20201-2108

สปั ดาห์ท่ี/ ช่ือหน่วยและรายการสอน หมายเหตุ
(ชม.ท่ี)
หน่วยท่ี 2 ระบบบัญชสี หกรณ์การเกษตร
3-7
(9-28) จุดประสงคท์ ่วั ไป

มคี วามรูเ้ กยี่ วกับความหมายของระบบบญั ชสี หกรณ์การเกษตร ขนั้ ตอนใน
การจดั ทำบญั ชี

จุดประสงคเ์ ชงิ พฤติกรรม

1. อธบิ ายวัตถุประสงคข์ องสหกรณ์การเกษตรได้อยา่ งถกู ตอ้ ง
2. อธิบายการดำเนินธรุ กจิ ของสหกรณ์การเกษตรได้อย่างถกู ตอ้ ง
3. บอกความหมายของระบบบัญชสี หกรณก์ ารเกษตรได้อย่างถกู ต้อง
4. อธบิ ายข้นั ตอนในการจดั ทำบญั ชไี ด้อย่างถกู ตอ้ ง
5. ปฏิบัตงิ านทไ่ี ด้รับมอบหมายด้วยความรับผดิ ชอบและเสร็จตาม
กำหนดเวลา

กจิ กรรมการเรียนการสอน
แบบทดสอบก่อนเรียน
บรรยายเนื้อหา ถาม/ตอบ
แบบฝกึ หัด
ปฏบิ ตั ิใบงาน

แบบทดสอบหลงั เรยี น

สอ่ื การเรยี นการสอน
สอื่ Power Point
ใบงาน
หนังสอื เรียนวิชาการบญั ชสี หกรณ์

วธิ กี ารและคะแนนวัดผล
ทดสอบก่อนเรยี นและหลังเรยี น

โครงการสอน(ตอ่ )

รายวิชา การบญั ชสี หกรณ์ รหสั วิชา 20201-2108

สปั ดาหท์ /่ี ชอื่ หนว่ ยและรายการสอน หมายเหตุ
(ชม.ท)่ี
หน่วยท่ี 3 การบนั ทกึ บญั ชสี หกรณก์ ารเกษตร
8-12 จดุ ประสงค์ทัว่ ไป
(29-48)
มคี วามรู้ ความเขา้ ใจและสามารถบนั ทึกบัญชีในสมุดรายวนั ข้ันต้นการผ่าน
รายการบัญชแี ยกประเภท และการจดั ทำงบทดลองของสหกรณ์การเกษตร
กรณีไมม่ ีภาษมี ูลค่าเพ่มิ

จุดประสงคเ์ ชงิ พฤติกรรม

1. บอกสมดุ บันทกึ รายการข้นั ต้นของสหกรณ์การเกษตรได้อยา่ งถูก
2. บนั ทึกรายการในสมุดรายวันขนั้ ตน้ ได้อยา่ งถูกต้อง
3. การผ่านรายการบญั ชีแยกประเภทได้อย่างถกู ตอ้ ง
4. จดั ทำงบทดลองได้อย่างถกู ต้อง

กจิ กรรมการเรยี นการสอน
แบบทดสอบก่อนเรยี น
บรรยายเนื้อหา ถาม/ตอบ
แบบฝึกหัด

ปฏบิ ัตใิ บงาน
แบบทดสอบหลงั เรยี น

ส่อื การเรียนการสอน
ส่ือ Power Point
ใบงาน
หนงั สอื เรยี นวิชาการบัญชีสหกรณ์

วิธีการและคะแนนวดั ผล
ทดสอบก่อนเรียนและหลังเรียน

โครงการสอน(ตอ่ )

รายวิชา การบญั ชีสหกรณ์ รหสั วชิ า 20201-2108

สัปดาหท์ /ี่ ชอื่ หนว่ ยและรายการสอน หมายเหตุ
(ชม.ท่)ี
หนว่ ยท่ี 4 งบการเงนิ และการปิดบัญช
13-17
(49-68) จดุ ประสงคท์ ั่วไป

มคี วามรู้ ความเข้าใจและสามารถจัดทำงบการเงินของสหกรณก์ ารเกษตร

จุดประสงค์เชิงพฤติกรรม

1. บอกความหมายและประเภทของงบการเงินทีจ่ ะจดั ทำงบได้
อยา่ งถกู ตอ้ ง

2. จัดทำงบการเงินได้อย่างถูกตอ้ ง

กจิ กรรมการเรียนการสอน

แบบทดสอบกอ่ นเรียน
บรรยายเนือ้ หา ถาม/ตอบ
แบบฝึกหดั
ปฏบิ ัติใบงาน
แบบทดสอบหลังเรยี น
ส่อื การเรียนการสอน
สื่อ Power Point
ใบงาน
หนังสอื เรียนวิชาการบัญชสี หกรณ์

วิธีการและคะแนนวัดผล
ทดสอบก่อนเรยี นและหลังเรยี น
18 สอบทฤษฎีปลายภาค

ขอ้ ตกลงเก่ียวกับผเู้ รียน
รายวชิ า การบญั ชสี หกรณ์ รหสั วิชา 20201-2108

1. มหี นังสอื /ใบงานภาคปฏบิ ัติ ทกุ ครั้งที่เขา้ เรียน
2. เช็คช่ือทุกครง้ั ทีเ่ ข้าเรียน
3. แต่งกายเรียบรอ้ ยถูกต้องตามระเบยี บของสถานศึกษา
4. เขา้ เรยี นไม่น้อยกวา่ ร้อยละ 80 ของเวลาเรยี นทกี่ ำหนด
5. คะแนนวัดผลประเมินผล

แบบทดสอบรายหนว่ ย 40 %
ใบงาน 10 %
จิตพิสยั 20 %
สอบปลายภาคเรยี น 30 %

ผังมโนทศั น์บรู ณาการหลักเศรษฐกิจพอเพียง
หนว่ ยการเรียนรู้ท่ี 1 ความรทู้ ่ัวไปเกี่ยวกับสหกรณ์

มีลักษณะของ ความมีวนิ ัยใน ทำกจิ กรรมกล่มุ คณุ ธรรม/จริยธรรม
ผู้ปฏิบัติงานทีด่ ี ตนเอง ร่วมกบั เพือ่ น ทักษะการปฏบิ ตั ิงาน
สมดุ /แบบฝึกหดั
มีผลสัมฤทธ์ิ มคี วามรบั ผิดชอบ มมี นษุ ยสมั พนั ธ์
ดี ทดสอบยอ่ ย
เกง่ มคี วามสุข ประเมนิ ตามสภาพจริง
ผู้เรยี น
วธิ ีการ

1. ความหมายของสหกรณ์ ความรูท้ วั่ ไปเกีย่ วกบั
สหกรณ์

4. กฎหมายที่เก่ยี วข้องกบั สหกรณ์

2. ประวตั ขิ องสหกรณใ์ นประเทศ สาระ 5. โครงสรา้ งการบรหิ ารงานสหกรณ์
ไทย 6. ประเภทของสหกรณ์

3. หลกั การสหกรณ์ 7. ประโยชนข์ องสหกรณ์

8. การนำหลกั ปรัชญาเศรษฐกจิ พอเพยี ง
มาใชก้ ับการดำเนนิ งานสหกรณ์

แผนการจัดการเรยี นรู้
ชอื่ วิชา การบญั ชีสหกร์ รหัสวชิ า 20201-2108

บทท่ี 1 ความรู้ท่ัวไปเกีย่ วกบั สหกรณ์
สอนคร้ังท่ี 1-2 ชว่ั โมงท่ี 1-8 เวลา 8 ช่วั โมง

สาระสำคญั

สหกรณ์เป็นการรวมกลุ่มกันของคณะบุคคลโดยสมคั รใจเพอื่ มาชว่ ยกันแก้ปญั หาในด้านการ
ประกอบอาชพี เดยี วกนั หรอื คลา้ ยๆกนั หรือต้องการบริการท่ีเหมือนกันและเปน็ ปัญหาท่ีสมาชกิ แตล่ ะคนไม่สามารถ
แกป้ ัญหาได้เองตามลำพัง โดยการจดทะเบียนตามพระราชบญั ญัตสิ หกรณ์ พ.ศ.2542 เพอ่ื ประโยชนใ์ นการ
ประกอบอาชีพและไดช้ ่วยเหลือซงึ่ กันและกนั

จดุ ประสงค์การเรยี นรู้

จดุ ประสงคท์ ั่วไป
แสดงความรู้ ความเขา้ ใจเกย่ี วกบั ความร้ทู ่วั ไปเกยี่ วกับสหกรณ์

จุดประสงคเ์ ชิงพฤติกรรม
1.1.1 อธิบายความหมายของสหกรณไ์ ด้อยา่ งถกู ต้อง
1.1.2 บอกประวตั ิของสหกรณ์ในประเทศไทยได้อย่างถูกตอ้ ง
1.1.3 อธิบายหลกั การสหกรณ์ได้อย่างถูกตอ้ ง
1.1.4 อธิบายกฎหมายท่ีเกยี่ วขอ้ งกับสหกรณ์ได้อย่างถูกต้อง
1.1.5 อธิบายโครงสรา้ งการบรหิ ารงานสหกรณ์ได้อย่างถูกต้อง
1.1.6 อธิบายประเภทของสหกรณ์ได้อย่างถกู ตอ้ ง
1.1.7 บอกประโยชนข์ องสหกรณ์ได้อย่างถูกตอ้ ง

สมรรถนะรายหน่วย

แสดงความรู้ ความเขา้ ใจเก่ียวกับความรทู้ ่วั ไปเกยี่ วกับสหกรณ์

หัวขอ้ การเรยี นรู้

1. ความหมายของสหกรณ์
2. ประวัติของสหกรณ์ในประเทศไทย
3. หลกั การสหกรณ์

4. กฎหมายทีเ่ ก่ียวข้องกับสหกรณ์
5. โครงสร้างการบรหิ ารงานสหกรณ์
6. ประเภทของสหกรณ์
7. ประโยชนข์ องสหกรณ์

กจิ กรรมการเรยี นรู้ (สปั ดาหท์ ี่ 1)

กิจกรรมผ้สู อน กิจกรรมผเู้ รยี น

1. ช้แี จงกฎระเบยี บ ขอ้ บังคบั ในการเข้าชั้นเรียน 1. ผูเ้ รยี นรับฟังกฎระเบียบ ขอ้ บังคบั ในการเข้า

การปฏิบัติงานร่วมกับผู้อ่ืน อบรมคณุ ธรรม ช้นั เรียน การปฏิบัติงานร่วมกับผ้อู ืน่ การอบรม

จรยิ ธรรม และการวัดผลประเมนิ ผล คณุ ธรรม จริยธรรม และการวดั ผลประเมนิ ผล

2. แจง้ จุดประสงคร์ ายวิชา มาตรฐานรายวิชา 2. ผู้เรียนรบั ฟงั จุดประสงคร์ ายวชิ า มาตรฐาน

คำอธิบายรายวิชา หนว่ ยการสอนรายวชิ า และ รายวิชา คำอธบิ ายรายวิชา หนว่ ยการสอน

จุดประสงคก์ ารเรียนรู้ รายวชิ า และจุดประสงค์การเรยี นรู้

3. ครูให้ผเู้ รยี นทำแบบทดสอบก่อนเรียน 3. ผ้เู รยี นทำแบบทดสอบกอ่ นเรียน บทท่ี 1

4. ครนู ำเข้าบทเรียน ความรเู้ กยี่ วกบั สหกรณ์

5. ครูผสู้ อนอธิบายเนื้อหาสาระ 4. ผู้เรยี นฟงั คำบรรยาย ดกู ารสาธติ และศึกษา

บทที่ 1 ความรู้ทวั่ ไปเกี่ยวกบั สหกรณ์ โดยใช้ส่ือ ตามใบเนื้อหา เรยี นร้ดู ว้ ยความตงั้ ใจ สนใจ

Power Point สามารถแสดงความคิดเห็น (ถาม-ตอบ)

6. ครูใหผ้ ู้เรียนทำแบบฝึกหัด เพื่อตรวจสอบ 5. ผเู้ รียนทำแบบฝึกหัด

กระบวนการเรียนรู้ และผลการเรยี นร้ขู องผ้เู รียน 6. ผ้เู รยี นตรวจแบบฝึกหดั ของตนเองและบันทึก

7. ครเู ฉลยแบบฝกึ หัดโดยให้ผเู้ รยี นตรวจ ผลด้านคุณลักษณะท่พี ึงประสงค์

แบบฝกึ หดั ของตนเอง 7. ผ้เู รยี นทำแบบทดสอบหลังเรียน

8. ครูให้ผู้เรยี นทำแบบทดสอบหลังเรียน 9. ครู 8. ผู้เรยี นตรวจแบบทดสอบกอ่ น-หลังเรียนของ

เฉลยแบบทดสอบหลังเรยี นโดยให้ผู้เรยี นตรวจ ตนเองและบันทึกผลดา้ นคุณลกั ษณะทพี่ ึง

ของตนเองและบนั ทึกผลผู้เรียนดา้ นคุณลกั ษณะที่ ประสงค์

พงึ ประสงค์

การบรู ณาการปรัชญาของเศรษฐกจิ พอเพยี ง

ผู้เรียนมีวินัย ซื่อสัตย์ ประหยัด ใฝ่รู้ และปฏิบัติงานที่ได้รับมอบหมายโดยยึดหลักปรัชญาของเศรษฐกิจ
พอเพยี ง

กิจกรรมเสนอแนะ/ งานทม่ี อบหมาย

1. ศึกษาค้นควา้ เพิ่มเติมเกยี่ วกับความรู้เกี่ยวกบั สหกรณ์

การวดั และประเมินผล

วิธกี ารวดั และประเมินผล
- สังเกตการทำงาน
- ทดสอบก่อนเรียนและหลงั เรียน

เครือ่ งมือวัดและประเมนิ ผล
- แบบทดสอบก่อนเรยี นและหลงั เรยี น

เกณฑก์ ารวัดผล และประเมนิ ผล
- ผ่านเกณฑ์การประเมิน รอ้ ยละ 80 ของแบบประเมนิ แตล่ ะประเภท

ด้านความรู้
- ประเมินจาก การสนทนา ตอบ ขอ้ ซักถาม
- ประเมินจากการทำแบบฝึกหดั แบบทดสอบ

ด้านคุณธรรม จริยธรรม คา่ นิยม
- ประเมินด้วยแบบสังเกตการปฏิบัติกิจกรรม เน้นความรบั ผิดชอบ ซื่อสัตย์ ประณีต รอบคอบ ประหยัด

และมคี วามอดทน
ดา้ นทักษะกระบวนการ
- กระบวนการทำงาน
วธิ ีการแก้ปัญหาในกรณที ี่ผเู้ รยี นไม่ผ่านเกณฑ์การประเมนิ ตามจุดประสงคท์ ีก่ ำหนด
1. สอนซ่อมเสริมใหก้ บั ผเู้ รียนท่ีไมผ่ ่านเกณฑใ์ นแตล่ ะจุดประสงค์ โดยใชว้ ิธีการดงั น้ี
- แนะนำ/สอนเสริมในส่วนท่ียงั ไม่เขา้ ใจ
- มอบหมายให้เพ่อื นที่ผ่านเกณฑ์สอนเพ่ือน
- มอบหมายใหง้ านเพ่ิมเติมนอกเวลา
2. ทดสอบเพ่อื ประเมนิ ผล

สอื่ การเรียนการสอน

1. เอกสารประกอบการสอน วชิ าการบญั ชีสหกรณ์ รหัสวชิ า 20201-2108
2. สือ่ Power Point

แบบฝึ กหดั ท้ายหน่วยที่ 1
ตอนที่ 1 ให้นักเรียนอธิบายมาพอสังเขป

1. ให้อธิบายความหมายของสหกรณ์
สหกรณค์ อื องคก์ รหน่ึงซ่ึงมีการรวมกลุ่มกนั จดั ต้งั ข้นึ มาดว้ ยความสมคั รใจภายใตก้ ารปกครองตนเอง
เพ่ือแกป้ ัญหาในดา้ นการทามาหากินที่เหมือน และตอบสนองความตอ้ งการท่จี าเป็นในชีวิต รวมท้งั
ความหวงั ทางเศรษฐกิจ สังคม และวฒั นธรรมร่วมกนั โดยท้งั หมดต้งั อยบู่ นพ้นื ฐานแห่งความรับผิดชอบ
ต่อตนเอง และการช่วยตนเอง และมีความซ่ือสัตยส์ ุจริตเป็นที่ต้งั

2. ใหอ้ ธิบายประวตั ขิ องสหกรณ์ในประเทศไทย
สหกรณแ์ ห่งแรกของประเทศไทยคือ สหกรณว์ ดั จนั ทร์ไมจ่ ากดั สินใช้ จดทะเบียนสหกรณ์ตาม
พระราชบญั ญตั สิ มาคมเพม่ิ เติม พ.ศ. 2459 เมอ่ื วนั ท่ี 26 กุมภาพนั ธ์ พ.ศ. 2459 ต้งั อยทู่ ่อี าเภอเมือง จงั หวดั
พิษณุโลกโดยมีพระราชวรวงศเ์ ธอกรมหมื่นพิทยาลงกรณ์ เป็นนายทะเบียนสหกรณ์ พระองคแ์ รก
นบั เป็นการเร่ิมตน้ แห่งการสหกรณใ์ นประเทศไทยอยา่ งสมบรู ณ์ตามรูปแบบสหกรณเ์ ครดิตแบบไรฟ์ ไฟ
เซน ทีไ่ ดร้ ับความสาเร็จ มาแลว้ ใน อินเดีย และพมา่ ซ่ึงท้งั สองประเทศไดส้ ่งคนไปศึกษาจากประเทศ
เยอรมนี
และเมือ่ วนั ท่ี 9 ตลุ าคม 2527 ทปี่ ระชุมคณะรัฐมนตรีมีมติกาหนดใหว้ นั ที่ 26 กุมภาพนั ธ์ ของทุกปี เป็น
"วนั สหกรณแ์ ห่งชาติ "

แบบทดสอบกอ่ นเรียน/หลงั เรียนหน่วยที่ 1
1. ขอ้ ใดคือความหมายสหกรณ์

ก. องคก์ รธุรกิจที่ดาเนินงานโดยรัฐบาล
ข. องคก์ รธุรกิจทจ่ี ดั ต้งั ข้นึ เพอ่ื มุ่งหวงั กาไรเป็ นหลกั
ค. องคก์ รธุรกิจทีจดั ต้งั ข้นึ เพ่อื ช่วยเหลอื ซ่ึงกนั และกนั ในหมู่สมาชิก
ง. องคก์ รการผลติ ท่ที าหนา้ ทีเ่ ป็นพ่อคา้ คนกลาง ระหว่างผผู้ ลิตกบั ผบู้ ริโภคบุคคลใน
2. นายทะเบียนสหกรณท์ า่ นแรก คอื ใคร
ก. พระเจา้ ราชวรวงศ์เธอ เจา้ ฟ้าอิศราพงศ์
ข. พระราชวงศเ์ ธอ กรมหมื่นพิทยาลงกรณ์
ค. พระเจา้ ราชวรวงศเ์ ธอ พระองคเ์ จา้ สุดาสวรรค์
ง. พระราชวรวงศ์เธอ พระองคเ์ จา้ วรวฒุ ิอาภรณ์
3. สหกรณแ์ ห่งแรกของประเทศไทย คอื

ก. สหกรณ์วดั พระเชตุพนวิมลมงั คลารามราชวรมหาวหิ าร ไมจ่ ากดั สินใช้ พระนคร

ข. สหกรณ์วดั มหาธาตยุ วุ ราชรังสิตราชวรมหาวิหาร ไมจ่ ากดั สินใช้ กรุงเทพมหานคร

ค. สหกรณ์วดั จนั ทร์ ไมจ่ ากดั สินใช้ จงั หวดั พิษณุโลก

ง. สหกรณว์ ดั พนญั เชิงวรวิหาร ไมจ่ ากดั สินใช้ จงั หวดั อยธุ ยา
4. กระทรวงใดมหี นา้ ทส่ี ่งเสริมกิจการสหกรณ์ในประเทศไทย

ก. กระทรวงมหาดไทย
ข. กระทรวงพาณิชย์
ค. กระทรวงเกษตรและสหกรณ์
ง. กระทรวงยตุ ิธรรม
5. ใครเป็นเจา้ ของสหกรณ์
ก. สมาชิกสหกรณ์ทกุ คน
ข. ประธานคณะกรรมการดาเนินการ
ค. ผจู้ ดั การสหกรณ์
ง. ขา้ ราชการกระทรวงเกษตรและสหกรณ์
6 . ขอ้ ใดไมใ่ ช่ประเภทของสหกรณ์
ก. สหกรณ์รสเดด็
ข. สหกรณน์ ิคม
ค. สหกรณบ์ ริการ

ง. สหกรณ์ร้านคา้
7. สหกรณป์ ระเภทใดมจี านวนมากทสี่ ุดในประเทศไทยในปัจจุบนั

ก. สหกรณก์ ารเกษตร
ข. สหกรณบ์ ริการ
ค. สหกรณอ์ อมทรัพย์

ง. สหกรณเ์ ครดิตยเู นียน
8. หน่วยงานทรี่ ับผดิ ชอบการส่งเสริมสหกรณ์ในประเทศไทยคือหน่วยงานใด

ก. สนั นิบาตสหกรณ์ และกรมส่งเสริมคณุ ภาพสิ่งแวดลอ้ ม
ข.กรมส่งเสริมสหกรณ์ และกรมตรวจบญั ชีสหกรณ์
ค.กรมส่งเสริมอุตสาหกรรม และกรมทางหลวง
ง. กรมการขนส่งทางบก และกรมเจา้ ทา่
9. ขอ้ ใดไม่ใช่หลกั การสหกรณ์
ก. เอ้ืออาทรต่อชุมชน และสังคมของสหกรณ์
ข. ควบคมุ โดยสมาชิกสหกรณ์ตามหลกั ประชาธิปไตย
ค. การปกครองตนเองและความเป็นอิสระของสหกรณ์
ง. การบบี บงั คบั หรือกีดกนั การเขา้ เป็นสมาชิกสหกรณท์ ้งั ทางตรงและทางออ้ ม
10 . สหกรณต์ ้งั ข้ึนมาเพือ่ ทาอะไร

ก. ให้บริการสมาชิกสหกรณ์และเอ้อื อาทรต่อสงั คม
ข. แข่งขนั กบั เอกชน
ค. เพ่อื หลบภาษี
ง. หากาไรมาแบ่งกนั
11 นโยบายของรฐั บาลทีส่ ่งเสริมการผลติ สินคา้ "หน่ึงตาบล หน่ึงผลติ ภณั ฑ"์ เพื่อจดั จาหน่าย เป็นการส่งเสริมรายได้
ให้แกป่ ระชาชนในระดบั รากหญา้ และแกป้ ัญหาความยากจนของประเทศ สอดคลอ้ งกบั สหกรณป์ ระเภทใด
ก. สหกรณ์ออมทรพั ย์
ข. สหกรณ์นิคม
ค. สหกรณบ์ ริการ
ง. สหกรณ์ร้านคา้
12. สหกรณว์ ดั จนั ทร์ ไม่จากดั สินใช้ จงั หวดั พิษณุโลกเป็นสหกรณ์แห่งแรกของไทย ถอื กาเนิดในสมยั รัชกาลท่ี 6
จดั ต้งั ข้ึนเพื่ออะไร
ก. แหล่งเงนิ กขู้ องชาวนา
ข. รับซ้ือผลผลติ จากชาวนา

ค. แหลง่ ออมทรัพยข์ องขา้ ราชการ
ง. แหล่งฝึกงานสหกรณ์ของขา้ ราชการ
13. คณะกรรมการบริหาร กพส. มีบคุ คลตามข้อใดเป็ นประธาน ?

ก. ปลัดกระทรวงเกษตรและสหกรณ์

ข. อธิบดกี รมส่งเสริมสหกรณ์

ค. อธิบดีกรมตรวจบัญชีสหกรณ์

ง. อธิบดีกรมส่งเสริมการเกษตร
14. เพ่ือปฏิบตั ิให้เป็นไปตามวตั ถุประสงค์ ใหส้ หกรณม์ ีอานาจกระทาการตามขอ้ ใด

ก. ดาเนินธุรกิจ การผลติ การคา้ การบริการ และอตุ สาหกรรมเพื่อประโยชนข์ องรฐั มนตรี
ข. ให้สวสั ดิการหรือการสงเคราะห์ตามสมควรแกค่ ณะกรรมการและครอบครัว
ค. ใหค้ วามช่วยเหลือทางวชิ าการแกค่ ณะกรรมการและครอบครวั
ง. ใหก้ ู้ ให้สินเชื่อ ใหย้ ืม ใหเ้ ช่า ใหเ้ ช่าซ้ือ โอน รับจานองหรือรับจานา ซ่ึงทรัพยส์ ินแก่สมาชิกหรือ

ของ สมาชิก
15. คณะกรรมการดาเนินการสหกรณ์มีวาระอยใู่ นตาแหน่งคราวกี่ปี

ก. มีวาระอยใู่ น ตาแหน่งคราวละสองปี นบั แตว่ นั เลือกต้งั
ข. มีวาระอยใู่ น ตาแหน่งคราวละสามปี นบั แตว่ นั เลอื กต้งั
ค. มีวาระอยใู่ น ตาแหน่งคราวละส่ีปี นบั แตว่ นั เลือกต้งั
ง. มีวาระอยใู่ น ตาแหน่งคราวละหา้ ปี นบั แตว่ นั เลอื กต้งั

ผังมโนทัศน์บูรณาการหลักเศรษฐกิจพอเพยี ง
หนว่ ยการเรียนรู้ท่ี 2 ระบบบัญชสี หกรณ์การเกษตร

มลี กั ษณะของ ความมีวินัยใน ทำกิจกรรมกล่มุ คณุ ธรรม/จรยิ ธรรม
ผูป้ ฏบิ ตั งิ านทีด่ ี ตนเอง รว่ มกบั เพื่อน ทักษะการปฏบิ ตั งิ าน
สมดุ /แบบฝกึ หดั
มผี ลสัมฤทธิ์ มคี วามรับผิดชอบ มีมนุษยสมั พนั ธ์
ดี ทดสอบย่อย
เก่ง มคี วามสุข ประเมนิ ตามสภาพจรงิ
ผเู้ รียน
วิธีการ

1. วตั ถุประสงคข์ องสหกรณ์ ระบบบญั ชสี หกรณ์
การเกษตร การเกษตร

2. การดำเนินธรุ กจิ ของสหกรณ์ 3. ความหมายของระบบบญั ชสี หกรณ์
การเกษตร การเกษตร

สาระ 4. ขั้นตอนในการจดั ทำบัญชี

5. การนำหลักปรชั ญาเศรษฐกจิ พอเพียงมา
ใชก้ บั ระบบบัญชีสหกรณ์

แผนการจัดการเรยี นรู้
ชือ่ วชิ า การบญั ชีสหกร์ รหสั วชิ า 20201-2108

บทท่ี 2 ระบบบัญชีสหกรณก์ ารเกษตร
สอนคร้ังท่ี 3-7 ช่ัวโมงท่ี 9-28 เวลา 20 ชัว่ โมง

สาระสำคัญ

สหกรณ์ที่จดั ตงั้ ขึ้นในหมผู่ ู้มีอาชพี ทางการเกษตร รวมกันจดั ตัง้ ขึ้น และจดทะเบยี นเป็นนิติ
บุคคลตอ่ นายทะเบยี นสหกรณ์ โดยมีจุดมุง่ หมายเพ่อื ให้สมาชกิ ดำเนนิ กจิ การรว่ มกนั และชว่ ยเหลอื ซ่ึงกนั และ
กนั เพ่อื แกไ้ ขความเดือดร้อนในการประกอบอาชพี ของสมาชกิ และช่วยยกฐานะความเป็นอยู่ของสมาชิกให้ดี
ขึ้น ประโยชน์ท่สี มาชกิ จะได้รบั ทำใหส้ มาชกิ มีปัจจัยการผลติ เพ่มิ ขึน้ จากการกูเ้ งนิ สหกรณใ์ นอัตราดอกเบ้ยี ตำ่
มาประกอบอาชีพ ทำใหม้ ีทด่ี นิ ทำกนิ เป็นของตนเองหรอื มีทด่ี ินทำกินมากกวา่ เดิม ท้ังในรบั ความรเู้ กี่ยวกับการ
ใชเ้ ทคโนโลยใี นการผลติ ตง้ั แต่การใชพ้ ันธพ์ุ ชื พนั ธุ์สัตว์ การใช้ปุ๋ย การใช้ยางปราบศัตรพู ชื การเกบ็ รักษาผลผลิต
อยา่ งมคี ณุ ภาพ ผลิตผล ทไ่ี ดจ้ ึงเปน็ ไปตามความต้องการของสมาชกิ

จุดประสงคก์ ารเรยี นรู้

จุดประสงคท์ ว่ั ไป
แสดงความรู้ ความเข้าใจเกี่ยวกบั ความรู้ทัว่ ไปเก่ยี วกบั สหกรณ์

จุดประสงค์เชิงพฤติกรรม
1. อธิบายวัตถุประสงค์ของสหกรณก์ ารเกษตรได้อยา่ งถูกตอ้ ง
2. อธบิ ายการดำเนินธุรกจิ ของสหกรณก์ ารเกษตรได้อย่างถูกต้อง
3. บอกความหมายของระบบบัญชสี หกรณก์ ารเกษตรได้อย่างถูกต้อง
4. อธบิ ายขนั้ ตอนในการจัดทำบัญชีได้อย่างถูกต้อง

สมรรถนะรายหน่วย

แสดงความรู้ ความเขา้ ใจเกี่ยวกับความรทู้ ่วั ไปเกย่ี วกับสหกรณ์

หัวข้อการเรยี นรู้

1. วัตถปุ ระสงคข์ องสหกรณก์ ารเกษตร

2. การดำเนินธุรกิจของสหกรณ์การเกษตร
3. ความหมายของระบบบัญชีสหกรณ์การเกษตร
4. ขัน้ ตอนในการจดั ทำบญั ชี

กิจกรรมการเรียนรู้ (สัปดาหท์ ี่ 1)

กจิ กรรมผู้สอน กิจกรรมผเู้ รยี น

1. ชแี้ จงกฎระเบยี บ ขอ้ บงั คบั ในการเข้าช้นั เรียน 1. ผู้เรียนรับฟงั กฎระเบยี บ ขอ้ บงั คบั ในการเข้า

การปฏบิ ตั ิงานรว่ มกับผอู้ น่ื อบรมคุณธรรม ช้ันเรยี น การปฏบิ ัติงานร่วมกับผ้อู น่ื การอบรม

จริยธรรม และการวดั ผลประเมินผล คณุ ธรรม จริยธรรม และการวดั ผลประเมินผล

2. แจง้ จุดประสงคร์ ายวชิ า มาตรฐานรายวชิ า 2. ผู้เรยี นรับฟงั จุดประสงคร์ ายวชิ า มาตรฐาน

คำอธิบายรายวิชา หน่วยการสอนรายวชิ า และ รายวชิ า คำอธิบายรายวิชา หน่วยการสอน

จุดประสงค์การเรียนรู้ รายวิชา และจุดประสงค์การเรยี นรู้

3. ครูให้ผเู้ รยี นทำแบบทดสอบก่อนเรยี น 3. ผเู้ รยี นทำแบบทดสอบกอ่ นเรยี น บทท่ี 2

4. ครนู ำเขา้ บทเรียน ระบบบญั ชีสหกรณ์การเกษตร

5. ครผู สู้ อนอธิบายเนือ้ หาสาระ 4. ผู้เรียนฟงั คำบรรยาย ดกู ารสาธติ และศึกษา

บทท่ี 2 ระบบบัญชสี หกรณ์การเกษตร โดยใช้ส่ือ ตามใบเนอื้ หา เรียนร้ดู ้วยความตั้งใจ สนใจ

Power Point สามารถแสดงความคิดเหน็ (ถาม-ตอบ)

6. ครูใหผ้ ู้เรียนทำแบบฝกึ หดั เพือ่ ตรวจสอบ 5. ผเู้ รยี นทำแบบฝึกหดั

กระบวนการเรียนรู้ และผลการเรยี นรขู้ องผู้เรยี น 6. ผเู้ รียนตรวจแบบฝกึ หัดของตนเองและบันทึก

7. ครูเฉลยแบบฝกึ หัดโดยให้ผูเ้ รยี นตรวจ ผลด้านคณุ ลักษณะท่ีพึงประสงค์

แบบฝึกหัดของตนเอง 7. ผเู้ รียนทำแบบทดสอบหลังเรียน

8. ครใู หผ้ ู้เรียนทำแบบทดสอบหลงั เรยี น 9. ครู 8. ผู้เรียนตรวจแบบทดสอบก่อน-หลงั เรียนของ

เฉลยแบบทดสอบหลังเรยี นโดยใหผ้ เู้ รียนตรวจ ตนเองและบันทกึ ผลด้านคุณลกั ษณะที่พงึ

ของตนเองและบันทกึ ผลผู้เรียนด้านคุณลกั ษณะที่ ประสงค์

พึงประสงค์

การบูรณาการปรัชญาของเศรษฐกจิ พอเพียง

ผู้เรียนมีวินัย ซื่อสัตย์ ประหยัด ใฝ่รู้ และปฏิบัติงานท่ีได้รับมอบหมายโดยยึดหลักปรัชญาของเศรษฐกิจ
พอเพยี ง

กจิ กรรมเสนอแนะ/ งานทมี่ อบหมาย

1. ศึกษาคน้ ควา้ เพ่ิมเตมิ เกี่ยวกบั ระบบบัญชสี หกรณ์การเกษตร

การวัดและประเมนิ ผล

วธิ ีการวัดและประเมนิ ผล
- สังเกตการทำงาน
- ทดสอบก่อนเรียนและหลงั เรียน

เคร่ืองมือวดั และประเมนิ ผล
- แบบทดสอบกอ่ นเรยี นและหลงั เรียน

เกณฑก์ ารวัดผล และประเมนิ ผล
- ผ่านเกณฑก์ ารประเมนิ รอ้ ยละ 80 ของแบบประเมินแต่ละประเภท

ด้านความรู้
- ประเมินจาก การสนทนา ตอบ ข้อซกั ถาม
- ประเมนิ จากการทำแบบฝึกหดั แบบทดสอบ

ด้านคณุ ธรรม จริยธรรม คา่ นิยม
- ประเมินด้วยแบบสังเกตการปฏิบัติกิจกรรม เน้นความรบั ผิดชอบ ซื่อสัตย์ ประณีต รอบคอบ ประหยัด

และมคี วามอดทน
ด้านทักษะกระบวนการ
- กระบวนการทำงาน
วธิ กี ารแกป้ ัญหาในกรณีท่ีผู้เรยี นไม่ผ่านเกณฑก์ ารประเมินตามจุดประสงค์ที่กำหนด
1. สอนซ่อมเสริมใหก้ บั ผ้เู รยี นท่ีไม่ผ่านเกณฑ์ในแตล่ ะจุดประสงค์ โดยใชว้ ิธกี ารดงั นี้
- แนะนำ/สอนเสริมในส่วนทยี่ งั ไมเ่ ข้าใจ
- มอบหมายใหเ้ พือ่ นทีผ่ ่านเกณฑส์ อนเพอื่ น
- มอบหมายให้งานเพ่มิ เติมนอกเวลา
2. ทดสอบเพอ่ื ประเมินผล

ส่อื การเรียนการสอน

1. เอกสารประกอบการสอน วิชาการบญั ชสี หกรณ์ รหสั วิชา 20201-2108
2. สอ่ื Power Point

แบบฝึ กหดั ท้ายหน่วยทิ่ 2
ตอนท่ี 1 ให้นักเรียนอธบิ ายมาพอสังเขป
1. ใหอ้ ธิบายวตั ถปุ ระสงคข์ องสหกรณก์ ารเกษตร

เพ่อี ส่งเสริมผลประโยชน์ทางเศรษฐกิจ และสังคมของบรรดาสมาชิก โดยวธิ ชี ่วยตนเองและช่วยเหลอื ซ่ึง
กนั และกนั ตามหลกั สหกรณ์ คือ
1) การเปิ ดรับสมาชิกทั่วไปและด้วยความสมคั รใจ เกษตรกรทกุ คนเป็ นสมาชกิ ของสหกรณ์การเกษตรได้
ด้วยความสมคั รใจ การเป็ น สมาชิกถือเอาคณุ สมบตั ิตามข้อบงั คับของสหกรณ์เป็ นสาคญั
2). การควบคมุ โดยสมาชิกตามหลกั ประชาธิปไตย สมาชิกกากบั ดูแลกิจการโดยการใชส้ ิทธิของตนเอง
อย่างเท่าเทยี มกนั ในการออกเสียง ในทปี่ ระชุมใหญ่ เพ่ือพิจารณาและอนุมตั เิ รื่องต่างๆ ซึ่งสมาชิกต้อง

ตระหนกั ว่าการใช้สิทธิในการออกเสียง ย่อมมผี ลกับการจัดการของสหกรณ์ และควรใช้สิทธิเพอ่ื
ผลประโยชน์ของตนเองและสหกรณ์
3). การมสี ่วนร่วมทางเศรษฐกิจโดยสมาชิก สมาชิกมสี ่วนร่วมในทุนของสหกรณโ์ ดยการถอื หุ้นไม่เกิน 1
ใน 5 เพ่อื กากับดแู ล กิจการโดยการป้องกนั มใิ ห้บคุ คลใดมแี ละใช้อานาจมากเกินไป แล้วกระทาการใดๆ
โดยมิชอบหรือ ครอบครองกิจการ
4).การปกครองตนเองและความเป็ นอิสระ คณะกรรมการเป็ นผ้บู ริหารและดาเนินกิจการสหกรณ์แทน
สมาชิก โดยกรรมการ แต่ละคนมีอิสระในการตดั สินใจในที่ประชุมคณะกรรมการ นอกจากนย้ี งั เป็ น
ผ้แู ทนสหกรณ์ในกิจการ อนั เกย่ี วข้องกบั บคุ คลภายนอก ซึ่งความรับผิดชอบของคณะกรรมการต่อ
บคุ คลภายนอกเป็ นความรับผดิ ชอบ ท้ังคณะมิใช่ประธานกรรมการหรือกรรมการคนใดคนหนึง่ จะเป็ น
ผ้รู ับผิดชอบโดยลาพงั
5) การให้การศกึ ษา การฝึกอบรมและข่าวสาร มีการให้ความรู้ต้งั แต่กอ่ นเร่ิมจดั ต้งั สหกรณ์ ต่อเน่ืองถงึ
เมื่อจดั ต้ังเป็ นสหกรณ์แล้ว เพ่อื ให้มคี วามรู้ความเข้าใจในการดาเนินงานของสหกรณ์ โดยให้การศึกษา
อบรมอย่างท่ัวถงึ แก่กรรมการ ดาเนนิ การ ผ้จู ัดการ เจ้าหน้าท่ี ตลอดจนสมาชิกในด้านต่างๆ เช่น
อุดมการณ์ หลกั วิธกี ารสหกรณ์ หน้าท่ีความรับผดิ ชอบของบคุ คลต่างๆ ในสหกรณ์ เพ่ือให้ปฏิบัติหน้าท่ี
ตามความรับผิดชอบของตนได้ อย่างเหมาะสม มีการประสานความร่วมมอื กันอย่างดี เพอ่ื ความสาเร็จ
ของสหกรณ์
6). การร่วมมือระหวา่ งสหกรณ์ นอกเหนือจากท่ีสหกรณ์จะใหบ้ ริการแก่สมาชิกไดอ้ ยา่ งมปี ระสิทธิผล
สูงสุดแล้ว สหกรณ์ควรเสริมสร้างความเข้มแข็งให้แก่ขบวนการสหกรณ์ โดยการประสานความร่วมมือ
กนั ในระดบั ท้องถนิ่ ะดบั ชาติ ระดบั ภูมภิ าค ระดบั นานาชาติ
7). ความเอ้อื อาทรต่อชุมชน สหกรณพ์ ึงดาเนินกิจกรรมเพ่ือการพฒั นาทีย่ งั่ ยืนของชุมชนตามนโยบายท่ี
สมาชิก เห็นชอบ แมว้ ่าสหกรณ์จะต้งั ข้ึนเพอื่ ประโยชนข์ องสมาชิก แตส่ มาชิกก็เป็นส่วนหน่ึงของชุมชน
สหกรณ์จึงควร มีความรับผิดชอบในการพฒั นาชุมชนน้นั ๆ ท้งั ทาง

แบบทดสอบกอ่ นเรียน/หลงั เรียนหน่วยท่ี 2

ให้นกั เรียนเลือกคาตอบทถ่ี ูกตอ้ งเพยี งขอ้ เดียว

1.ขอ้ ใดไม่ใช่วตั ถปุ ระสงคข์ องสหกรณ์การเกษตรคอื
ก. การมสี ่วนร่วมทางเศรษฐกิจโดยสมาชิก
ข. การให้การศกึ ษา การฝึกอบรมและข่าวสาร
ค. การร่วมมอื ระหว่างสหกรณ์
ง. การรบั สมาชิกเฉพาะกลมุ่ บุคคล

2. ธุรกิจให้บริการใหก้ ารช่วยเหลอื ดา้ นใด ข. ใบนาฝากธนาคาร
ก. กรใหก้ ยู้ มื ระยะส้ัน ง. ใบแจง้ หน้ี
ข. การจาหน่ายป๋ ุยในราคาถกู
ค. การจาหน่ายน้าดื่มใหส้ มาชิก ข. ใบเบิกเงินจากธนาคาร
ง. การวางแผนการเพาะปลกู ง. ใบสาคญั การใหบ้ ริการ

3. ข้นั สุดทา้ ยของการจดั ทาบญั ชีสหกรณ์ คอื ข. ใบส่งเงนิ ฝากออมทรัพย์
ก. รวบรวมเอกสารประกอบการลงบญั ชี ง. ใบสาคญั การให้บริการ
ข. ผ่านรายการแยกประเภทเพือ่ จดั ทางบทดลอง
ค. จดั ทางบการเงนิ ข. รายไดจ้ ากธุรกิจรวบรวมผลิตผล
ง. บนั ทกึ รายการเปิ ดบญั ชีในสมดุ รายวนั ทวั่ ไป ง. คา่ สวสั ดิการเจา้ หนา้ ท่ี

4. ขอ้ ใดเป็นเอกสารภายใน
ก.ใบรบั เงินคา่ หุ้น
ค. ใบเสร็จรับเงนิ คา่ ไฟฟ้า

5. ขอ้ ใดคอื เอกสารภายนอก
ก. ใบรบั เงนิ กู้
ค. ใบเสร็จรับเงินจากการให้บริการสมาชิก

6. เมื่อสมาชิกนาเงนิ สดมาฝากสหกรณจ์ ะใชเ้ อกสารใด
ก. ใบสาคญั รบั เงนิ
ค. ใบเสร็จรับเงินจากการให้บริการสมาชิก

7. ขอ้ ใดไมใ่ ช่รายไดข้ องสหกรณก์ ารเกษตร
ก. คา่ ธรรมเนียมโอนหุน้
ค. ผลตอบแทนจากการลงทนุ

8. ขอ้ ใดกลา่ วถูกตอ้ ง

ก. การบนั ทึกบญั ชีสหกรณ์การเกษตรใช้หลกั การบญั ชีคู่

ข. การบนั ทึกบญั ชีสหกรณก์ ารเกษตรใชห้ ลกั การบญั ชีเดี่ยว

ค. การบนั ทกึ บญั ชีมีแต่สินทรัพยก์ บั ส่วนของเจา้ ของเท่าน้นั

ง. การบนั ทกึ บญั ชีสหกรณก์ ารเกษตรแสดงถงึ ความสมั พนั ธ์ระหวา่ งรายไดก้ บั คา่ ใชจ้ า่ ย

9. เม่ือสมาชิกนาเงินสดมาลงทุน ขอ้ ใดกลา่ วถกู ตอ้ ง

ก. เงนิ สดเพม่ิ ทุนสมาชิกลด ข. เงนิ สดเพ่ิม ทนุ สมาชิกเพิ่ม

ค. เงนิ สดลด ทนุ สมาชิกลด ง. เงนิ สดลด ทนุ สมาชิกเพ่ิม

10. ในการจดั ทาบญั ชี จาแนกรายการบญั ชีออกเป็นก่ีหมวด

ก. 3 หมวด คือ สินทรพั ย์ หน้ีสินและทนุ

ข. 4 หมวด คอื สินทรพั ย์ หน้ีสิน ทุน และกาไร(ขาดทนุ )

ค. 5 หมวด คือ สินทรพั ย์ หน้ีสิน ทนุ และรายไดค้ ่าใชจ้ ่าย

ง. 5 หมวด คอื สินทรัพย์ หน้ีสิน ทนุ รายได้ และกาไรขาดทนุ

ผังมโนทัศน์บูรณาการหลกั เศรษฐกิจพอเพยี ง
หน่วยการเรียนรทู้ ่ี 3 การบนั ทกึ บญั ชีสหกรณ์การเกษตร

คณุ ธรรม/จริยธรรม

มีลกั ษณะของ ความมวี นิ ัยใน ทำกจิ กรรมกลุ่ม ทักษะการปฏิบตั ิงาน
ผู้ปฏบิ ัติงานที่ดี ตนเอง รว่ มกับเพอ่ื น สมดุ /แบบฝกึ หดั
ทดสอบยอ่ ย
มีผลสมั ฤทธ์ิ มีความรบั ผิดชอบ มีมนุษยสัมพันธ์ ประเมนิ ตามสภาพจริง
ดี
เก่ง มคี วามสขุ วิธีการ
ผ้เู รียน

การบันทึกบัญชสี หกรณ์
การเกษตร

1. สมุดบันทึกรายการขั้นต้น 3. การจดั ทำงบทดลอง

2. การผา่ นรายการบญั ชีแยก สาระ 4.การนำหลกั ปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง
ประเภท มาใช้กบั การบันทกึ บญั ชสี หกรณ์

แผนการจดั การเรียนรู้
ช่อื วชิ า การบญั ชสี หกร์ รหสั วชิ า 20201-2108

บทท่ี 3 การบันทกึ บัญชสี หกรณ์การเกษตร
สอนครัง้ ท่ี 8-12 ชั่วโมงท่ี 29-48 เวลา 20 ช่ัวโมง

สาระสำคัญ

การบันทกึ บญั ชสี หกรณ์การเกษตรเปน็ การบนั ทกึ รายการเงินที่เกดิ ขึ้นจากการดาํ เนนิ งานของ
สหกรณต์ ามเอกสารประกอบการบันทึกบัญชใี นสมุดบนั ทึกรายการขั้นต้น ประกอบดว้ ย สมุดเงินสด สมดุ ซอื้ สินคา้
สมุดขายสินค้า สมดุ รายได้ค่าบริการ และสมุดรายวันทว่ั ไป โดยเรียงตามลําดบั กอ่ นหลงั ทร่ี ายการเงนิ นนั้ เกิดขน้ึ
จากน้ันผ่านรายการบญั ชแี ยกประเภท ประกอบด้วย สมุดบัญชีแยกประเภททัว่ ไป บญั ชยี ่อย และทะเบียนตา่ งๆ
เรียบรอ้ ยแลว้ เนือ่ งจากสหกรณก์ ารเกษตรบนั ทึกบญั ชีตาม หลักการบญั ชีคู่

จดุ ประสงคก์ ารเรียนรู้

จดุ ประสงค์ทัว่ ไป
แสดงความรู้ ความเขา้ ใจและสามารถบนั ทกึ บญั ชใี นสมุดรายวันขน้ั ตน้ การผา่ นรายการ

บัญชีแยกประเภท และการจัดทำงบทดลองของสหกรณก์ ารเกษตร กรณีไม่มีภาษีมูลค่าเพิ่ม

จุดประสงค์เชงิ พฤติกรรม
1. บอกสมดุ บนั ทกึ รายการขัน้ ต้นของสหกรณ์การเกษตรได้อยา่ งถูกต้อง
2. บันทกึ รายการในสมดุ รายวันขนั้ ต้นได้อย่างถกู ตอ้ ง

3. การผา่ นรายการบญั ชแี ยกประเภทได้อยา่ งถกู ต้อง
4. จดั ทำงบทดลองได้อย่างถูกตอ้ ง

สมรรถนะรายหนว่ ย

แสดงความรู้ ความเข้าใจและสามารถบันทกึ บัญชใี นสมุดรายวนั ข้นั ตน้ การผา่ นรายการบัญชแี ยก
ประเภท และการจัดทำงบทดลองของสหกรณ์การเกษตร กรณีไม่มภี าษมี ูลค่าเพม่ิ

หัวข้อการเรียนรู้

1. สมดุ รายวันข้ันตน้
2. การผา่ นรายการบัญชแี ยกประเภท
3. การจดั ทำงบทดลอง

กจิ กรรมการเรียนรู้ (สปั ดาห์ที่ 1) กจิ กรรมผ้เู รียน
1. ผเู้ รียนรับฟงั กฎระเบียบ ข้อบงั คบั ในการเข้า
กิจกรรมผู้สอน ชั้นเรยี น การปฏบิ ัติงานรว่ มกับผอู้ น่ื การอบรม
1. ช้ีแจงกฎระเบยี บ ขอ้ บงั คบั ในการเข้าช้ันเรยี น คุณธรรม จริยธรรม และการวัดผลประเมินผล
การปฏบิ ัตงิ านร่วมกับผ้อู ืน่ อบรมคณุ ธรรม 2. ผูเ้ รียนรบั ฟังจดุ ประสงค์รายวชิ า มาตรฐาน
จรยิ ธรรม และการวัดผลประเมินผล รายวิชา คำอธบิ ายรายวชิ า หนว่ ยการสอน
2. แจง้ จุดประสงค์รายวชิ า มาตรฐานรายวิชา รายวิชา และจุดประสงคก์ ารเรยี นรู้
คำอธิบายรายวิชา หน่วยการสอนรายวชิ า และ 3. ผเู้ รยี นทำแบบทดสอบกอ่ นเรยี น บทท่ี 3 การ
จดุ ประสงค์การเรียนรู้ บันทึกบญั ชีสหกรณก์ ารเกษตร
3. ครูให้ผู้เรยี นทำแบบทดสอบก่อนเรยี น 4. ผู้เรียนฟังคำบรรยาย ดูการสาธติ และศกึ ษา
4. ครนู ำเขา้ บทเรียน ตามใบเน้ือหา เรียนรดู้ ้วยความต้ังใจ สนใจ
5. ครผู ้สู อนอธิบายเนอ้ื หาสาระ สามารถแสดงความคิดเหน็ (ถาม-ตอบ)
บทท่ี 3 การบันทกึ บญั ชีสหกรณ์การเกษตร โดย 5. ผูเ้ รยี นทำแบบฝึกหดั
ใช้ส่ือ Power Point 6. ผู้เรียนตรวจแบบฝกึ หดั ของตนเองและบนั ทึก
6. ครใู ห้ผู้เรียนทำแบบฝกึ หดั เพ่อื ตรวจสอบ
กระบวนการเรียนรู้ และผลการเรยี นรูข้ องผู้เรียน

7. ครูเฉลยแบบฝึกหัดโดยให้ผ้เู รียนตรวจ ผลด้านคณุ ลักษณะทีพ่ ึงประสงค์

แบบฝกึ หดั ของตนเอง 7. ผู้เรียนทำแบบทดสอบหลงั เรียน

8. ครูให้ผู้เรียนทำแบบทดสอบหลงั เรยี น 9. ครู 8. ผูเ้ รยี นตรวจแบบทดสอบกอ่ น-หลงั เรียนของ

เฉลยแบบทดสอบหลังเรยี นโดยให้ผเู้ รยี นตรวจ ตนเองและบันทึกผลด้านคุณลักษณะท่ีพงึ

ของตนเองและบนั ทกึ ผลผู้เรียนดา้ นคุณลักษณะที่ ประสงค์

พงึ ประสงค์

การบูรณาการปรชั ญาของเศรษฐกจิ พอเพยี ง

ผู้เรียนมีวินัย ซื่อสัตย์ ประหยัด ใฝ่รู้ และปฏิบัติงานที่ได้รับมอบหมายโดยยึดหลักปรัชญาของเศรษฐกิจ
พอเพียง

กิจกรรมเสนอแนะ/ งานทม่ี อบหมาย

1. ศึกษาค้นคว้าเพ่มิ เติมเกยี่ วกบั การบันทกึ บญั ชีสหกรณ์การเกษตร

การวดั และประเมินผล

วิธกี ารวัดและประเมินผล
- สงั เกตการทำงาน
- ทดสอบกอ่ นเรียนและหลงั เรียน

เครื่องมอื วัดและประเมินผล
- แบบทดสอบก่อนเรยี นและหลังเรียน

เกณฑ์การวัดผล และประเมนิ ผล
- ผ่านเกณฑก์ ารประเมนิ ร้อยละ 80 ของแบบประเมนิ แตล่ ะประเภท

ดา้ นความรู้
- ประเมนิ จาก การสนทนา ตอบ ขอ้ ซกั ถาม
- ประเมนิ จากการทำแบบฝกึ หัด แบบทดสอบ

ด้านคุณธรรม จริยธรรม คา่ นิยม
- ประเมินด้วยแบบสังเกตการปฏิบัติกิจกรรม เน้นความรับผิดชอบ ซื่อสัตย์ ประณีต รอบคอบ ประหยัด

และมคี วามอดทน
ด้านทกั ษะกระบวนการ
- กระบวนการทำงาน

วธิ ีการแกป้ ญั หาในกรณที ีผ่ เู้ รียนไมผ่ า่ นเกณฑก์ ารประเมนิ ตามจุดประสงคท์ ก่ี ำหนด
1. สอนซอ่ มเสรมิ ใหก้ ับผู้เรียนที่ไมผ่ ่านเกณฑใ์ นแตล่ ะจุดประสงค์ โดยใชว้ ธิ กี ารดงั น้ี
- แนะนำ/สอนเสริมในสว่ นท่ียังไมเ่ ขา้ ใจ
- มอบหมายใหเ้ พ่ือนทผ่ี า่ นเกณฑส์ อนเพื่อน
- มอบหมายใหง้ านเพิม่ เติมนอกเวลา
2. ทดสอบเพือ่ ประเมินผล

ส่ือการเรยี นการสอน

1. เอกสารประกอบการสอน วชิ าการบญั ชสี หกรณ์ รหัสวชิ า 20201-2108
2. ส่อื Power Point

แบบฝึ กหัดบทท่ี 3

ข้อ 4) สหกรณ์การเกษตรบา้ นเหมืองแดง จากดั

เดบิต สมดุ เงินสด เครดิต หน้า 1

ว.ด.ป. เลขที่* ช่ือบญั ชีและรายการ เลขที่ จานวนเงนิ ว.ด.ป. เลขท่ี ชื่อบญั ชีและรายการ เลขท่ี จานวนเงนิ
เอกสาร บญั ชี เอกสาร บญั ชี

25x2 25x2
เม.ย. 1 ร.001 เจา้ หน้ีเงินฝากออมทรัพย์
5,000 - เม.ย. 1 จ.001 ค่าเบ้ียเล้ยี งพาหนะ 200 -
รวมรายรบั 2,000 -
เงนิ สดคงเหลอื ยกมา จ.002 ลกู หน้ีเงนิ กูร้ ะยะส้นั 2,200 -
7,800 -
5,000 - รวมรายจา่ ย 10,000 -

5,000 - เงินสดคงเหลือยกไป

10,000 -

4 ร.002 เงินฝากธนาคาร 30,0000 - 4 ไมม่ ีรายการจา่ ย -

รวมรายรับ 30,0000 - รวมรายจา่ ย -
เงินสดคงเหลอื ยกมา 7,800 - เงนิ สดคงเหลือยกไป 37,800 -
37,800 - 37,800 -

5 ไม่มรี ายการรบั 5 ร.003 ซ้ือสินคา้ ทวั่ ไป 2,820 -

รวมรายรับ - รวมรายจา่ ย 2,820 -
เงนิ สดคงเหลอื ยกมา 37,800 - เงนิ สดคงเหลือยกไป 34,980 -
37,800 - 37,800 -

6 ร.003 ขายป๋ ยุ 500 - 6 ไมม่ ีรายการจ่าย -
รวมรายรบั -
500 - รวมรายจ่าย 35,480 -
เงนิ สดคงเหลอื ยกมา 35,480 -
34,980 - เงินสดคงเหลือยกไป

35,480 -

7 ร.004 ขายสินคา้ ทว่ั ไป 680 - 7 ไม่มรี ายการจา่ ย -
รวมรายรบั -
680 - รวมรายจา่ ย 36,160 -
เงินสดคงเหลอื ยกมา 36,160 -
35,480 - เงนิ สดคงเหลอื ยกไป

36,160 -

11 ร.005 ขายป๋ ยุ 2,750 - 11 ร.004 เจา้ หน้ีเงนิ ฝากออมทรัพย์ 2,000 -
ร.006 ขายเคมีการเกษตร 750 -
รวมรายรับ 3,500 - รวมรายจ่าย 2,000 -
เงนิ สดคงเหลือยกมา 36,160 - เงนิ สดคงเหลือยกไป 37,660 -
39,660 - 39,660 -

เดบิต สมดุ เงนิ สด เครดิต หน้า 2

ว.ด.ป. เลขที่* ช่ือบญั ชีและรายการ เลขท่ี จานวนเงิน ว.ด.ป. เลขที่ ช่ือบญั ชีและรายการ เลขท่ี จานวนเงิน
25x2 เอกสาร เอกสาร บญั ชี
บญั ชี

25x2

เม.ย.. 13 ร.007 เงินฝากธนาคาร 50,000 - เม.ย. 13 จ.005 เจา้ หน้ีการคา้ 11,200 -
ร.008 รายไดค้ ่าบริการ 1,000 -

รวมรายรับ 51,000 - รวมรายจ่าย 11,200 -
เงนิ สดคงเหลอื ยกมา 37,660 - เงนิ สดคงเหลือยกไป 77,460 -
88,660 - 88,660 -
15 ร.009 รายไดค้ า่ บริการ 15 ไมม่ ีรายการจา่ ย
ร.010 ลูกหน้ีเงินกรู้ ะยะส้ัน 1,500 - -
ร.011 ดอกเบ้ียรบั จากเงนิ ใหก้ ู้ 500 - รวมรายจา่ ย
รวมรายรับ 20 - เงินสดคงเหลือยกไป -
เงินสดคงเหลอื ยกมา 2,020 - 79,480 -
77,460 - 18 ไมม่ รี ายการจ่าย 79,480 -
18 ร.012 ขายสินคา้ ทวั่ ไป 79,480 - รวมรายจา่ ย
รวมรายรับ -
850 - เงนิ สดคงเหลอื ยกไป -
เงนิ สดคงเหลือยกมา 850 - 80,330 -
79,480 - 20 80,330 -
20 ร.013 ขายสินคา้ ทว่ั ไป 80,330 - ไม่มรี ายการจ่าย
รวมรายจ่าย -
รวมรายรบั 1,350 - เงนิ สดคงเหลือยกไป -
เงนิ สดคงเหลอื ยกมา
1,350 - 22 จ.006 ค่าใชจ้ า่ ยธุรกิจให้บริการ 81,680 -
22 ไม่มรี ายการรบั 80,330 รวมรายรบั 81,680 -
รวมรายรับ 81,680 -
เงินสดคงเหลือยกมา 1,000 -
เงนิ สดคงเหลือยกมา - 1,000 -
81,680 - 28 ร.007 ค่าสาธารณูปโภค 80,680 -
28 ไม่มีรายการรับ 81,680 - รวมรายจา่ ย 81,680 -
รวมรายรับ
- เงนิ สดคงเหลือยกไป 500 -
เงนิ สดคงเหลือยกมา 80,680 - 500 -
80,680 - 80,180 -
80,680 -

เดบิต สมดุ เงนิ สด เครดิต หน้า 3

ว.ด.ป. เลขท่ี* ชื่อบญั ชีและรายการ เลขท่ี จานวนเงิน ว.ด.ป. เลขท่ี ชื่อบญั ชีและรายการ เลขท่ี จานวนเงิน
25x2 เอกสาร เอกสาร บญั ชี
บญั ชี

25x2

เม.ย.. 30 ร.014 ลกู หน้ีเงินใหก้ ยู้ มื ระยะส้ัน 500 - เม.ย. 30 ไมม่ รี ายการจ่าย -
ร.015 ดอกเบ้ียรับ 30 - รวมรายจา่ ย -
รวมรายรบั 530 -

เงนิ สดคงเหลอื ยกมา 80,180 - เงินสดคงเหลือยกไป 80,710 -
80,710 - 80,710 -

แบบทดสอบก่อนเรียน/หลงั เรยี นหน่วยที่ 3

1.ขอ้ ไมใ่ ช่สมุดรายวนั ข้นั ตน้

ก. สมดุ เงินสด ข. สมุดรายไดค้ ่าบริการ

ค. ทะเบียนคุมลูกหน้ี ง. ถกู ทกุ ขอ้

2.บญั ชีแยกประเภท คอื

ก. การรวบรวมรายการคา้ มาบนั ทกึ ลงในสมุดรายวนั ข้นั ตน้

ข. การรวบรวมรายการคา้ มาจดั ทางบทดลอง

ค. การรวบรวมขอ้ มูลต่างๆมาเก็บไวร้ วมกนั

ง. การนารายการคา้ มาจดั ไวเ้ ป็นหมวดหมู่ โดยแยกเป็นบญั ชีๆไป

3.บญั ชีซ้ือสินคา้ ใชส้ าหรับ

ก. บนั ทึกการซ้ือสินคา้ ท้งั ท่เี ป็นสมาชิกและไมเ่ ป็นสมาชิก

ข. บนั ทึกการซ้ือสินคา้ เป็นเงนิ สดและเงนิ เช่ือ

ค. บนั ทึกการซ้ือสินคา้ เป็นเงนิ เช่ือเพียงอยา่ งเดียว

ง. ถูกท้งั ก และ ข

4.ขอ้ ใดคอื บญั ชียอ่ ยของสหกรณ์

ก.ทะเบียนคมุ สมาชิก ข. ทะเบยี นคมุ สินทรพั ยถ์ าวร

ค. คมุ ยอดลกู หน้ี ง. บญั ชีรายตวั ลกู หน้ีเงนิ ใหก้ ูย้ มื

5.ขอ้ ใดเป็นประโยชน์ของการจดั ทางบทดลอง

ก. ช่วยใหก้ ารพสิ ูจนค์ วามถกู ตอ้ งของการบนั ทึกบญั ชี

ข. ช่วยในการตรวจสอบความผิดพลาดในการบนั ทกึ บญั ชี

ค. พสิ ูจน์ความถกู ตอ้ งของการหายอดคงเหลอื

ง. ถูกทุกขอ้

(จากรายการคา้ ตอ่ ไปน้ีให้ตอบคาถามขอ้ 6-7)
สหกรณ์การเกษตร มานีนานอ้ ย จากดั มรี ายการคา้ ดงั น้ี
ม.ค. 1 รบั เงินคา่ ธรรมเนียมจากสมาชิกตามใบเสร็จรับเงนิ เลม่ ที่2 เลขที่15-20 เป็นเงนิ 1,500 บาท

3 ซ้ือป๋ ยุ เคมจี ากบริษทั ป๋ ุยเคมี จากดั เป็นเงินสด 20,000 บาท
4 ให้บริการสูบน้าแก่ นายเมธี ไดร้ ับเงนิ 2,000 บาท
7 ขายป๋ ยุ เคมีให้สมาชิก นายอดุ ม จานวน 1,800 บาท เป็นเงินสด

6. รายการคา้ ของวนั ท่ี 1 ม.ค. จะบนั ทึกลงในสมุดรายวนั ข้นั ตน้ ใด

ก. สมุดเงินสด ข. สมดุ รายไดค้ า่ ธรรมเนียม

ค. สมุดรายวนั ทว่ั ไป สมดุ ขายสด ง. ถูกท้งั ก และ ข

7. รายการคา้ ของวนั ท่ี 3 ม.ค. จะบนั ทึกลงในสมดุ รายวนั ข้นั ตน้ ใด

ก.สมุดเงนิ สด ข.สมุดซ้ือสินคา้

ค. สมุดซ้ือสด ง. ถกู ท้งั ก และ ข

8. รายการคา้ ของวนั ท่ี 4 ม.ค. จะบนั ทกึ ลงในสมดุ รายวนั ข้นั ตน้ ใด

ก.สมุดรายไดค้ ่าธรรมเนียม ข. สมดุ ให้บริการ

ค. สมดุ ใหบ้ ริการสูบน้า ง. สมุดขายเงนิ สด

9. รายการคา้ ของวนั ท่ี 7 ม.ค. จะบนั ทึกลงในสมุดรายวนั ข้นั ตน้ ใด

ก. สมุดขายสินคา้ ข.สมุดซ้ือสินคา้

ค. สมดุ ใหบ้ ริการ ง. สมดุ รายวนั ทว่ั ไป

10. การผา่ นรายการแยกประเภทขายป๋ ุยเคมีจะบนั ทึกบญั ชีอยา่ งไร

ก. ผ่านรายการบญั ชีขายป๋ ุยเคมีดา้ น เดบติ โดยบนั ทึกเงนิ สด

ข. ผ่านรายการบญั ชีขายป๋ ุยเคมดี า้ น เดบติ โดยบนั ทกึ นายอดุ ม

ค. ผ่านรายการบญั ชีขายป๋ ยุ เคมดี า้ น เครดิต โดยบนั ทกึ เงินสด

ง. ผ่านรายการบญั ชีขายป๋ ุยเคมีดา้ น เครดิต โดยบนั ทึกนายอดุ ม

ผังมโนทัศน์บูรณาการหลักเศรษฐกิจพอเพยี ง
หน่วยการเรียนรู้ท่ี 4 งบการเงินและการปดิ บญั ชี

มีลกั ษณะของ ความมวี ินยั ใน ทำกิจกรรมกลมุ่ คุณธรรม/จริยธรรม
ผู้ปฏบิ ตั ิงานท่ีดี ตนเอง รว่ มกบั เพ่อื น ทกั ษะการปฏบิ ัตงิ าน
สมุด/แบบฝกึ หดั
มผี ลสมั ฤทธิ์ มคี วามรบั ผิดชอบ มีมนุษยสมั พันธ์
ดี ทดสอบย่อย
เก่ง มคี วามสุข ประเมนิ ตามสภาพจริง
ผเู้ รยี น
วิธีการ

1. งบการเงนิ งบการเงินและการปดิ บัญชี 2. การปดิ บญั ชี
สาระ

6. การนำหลกั ปรชั ญาเศรษฐกจิ พอเพยี ง
มาใช้กบั งบการเงนิ กับการปดิ บญั ชี

แผนการจัดการเรียนรู้
ชอ่ื วิชา การบัญชีสหกร์ รหัสวิชา 20201-2108

บทท่ี 4 งบการเงินและการปดิ บญั ชี
สอนครัง้ ท่ี 13-17 ช่วั โมงท่ี 49-68 เวลา 20 ช่ัวโมง

สาระสำคญั

งบการเงืนและการปิดบญั ชีของสหกรณก์ ารเกษตรเพอ่ื ให้ทราบผลการดำเนินงานและ
ฐานะทางการเงนิ ณ วนั ใดวนั หน่ึงวา่ มีสนิ ทรัพย์ หน้ีสนิ และส่วนของเจา้ ของกจิ การเท่าไร เพือ่ ปอ้ งกนั การ
ทจุ รติ และกันการสญู หายของสนิ ทรัพย์ และเพอื่ ใช้เปน็ แหลง่ ขอ้ มลู ทางการเงนิ ในการตดั สนิ ใจดา้ นต่างๆ
ของผบู้ รหิ ารในการวางแผน ควบคมุ วัดผลการดำเนนิ งาน และการตดั สนิ ใจด้านตา่ งๆของสหกรณ์
การเกษตร

จดุ ประสงคก์ ารเรยี นรู้

จดุ ประสงค์ทว่ั ไป
แสดงความรู้ ความเข้าใจและสามารถจัดทำงบการเงนิ ของสหกรณก์ ารเกษตร

จุดประสงค์เชงิ พฤตกิ รรม
1. บอกความหมายและประเภทของงบการเงินท่ีจะจดั ทำได้อยา่ งถกู ตอ้ ง
2. จัดทำงบการเงินได้อยา่ งถกู ต้อง
3. ปฏบิ ตั งิ านทีไ่ ดร้ ับมอบหมายดว้ ยความรบั ผดิ ชอบและเสร็จตามกำหนดเวลา

สมรรถนะรายหน่วย

แสดงความรู้ ความเข้าใจและสามารถจัดทำงบการเงนิ ของสหกรณก์ ารเกษตร

หัวข้อการเรียนรู้

1. งบกำไรขาดทุนและรายละเอียดประกอบงบการเงนิ
2. งบแสดงฐานะการเงิน และหมายเหตปุ ระกอบงบการเงนิ

กิจกรรมการเรียนรู้ (สัปดาห์ที่ 1)

กิจกรรมผสู้ อน กจิ กรรมผเู้ รยี น

1. ชแ้ี จงกฎระเบียบ ข้อบงั คับในการเขา้ ชนั้ เรียน 1. ผูเ้ รยี นรบั ฟงั กฎระเบียบ ข้อบงั คับในการเข้า

การปฏิบัตงิ านรว่ มกับผอู้ ื่น อบรมคุณธรรม ช้นั เรียน การปฏิบตั งิ านร่วมกับผอู้ ืน่ การอบรม

จริยธรรม และการวัดผลประเมนิ ผล คุณธรรม จริยธรรม และการวัดผลประเมนิ ผล

2. แจ้งจุดประสงค์รายวิชา มาตรฐานรายวิชา 2. ผู้เรยี นรบั ฟังจดุ ประสงค์รายวชิ า มาตรฐาน

คำอธบิ ายรายวชิ า หน่วยการสอนรายวชิ า และ รายวิชา คำอธิบายรายวชิ า หน่วยการสอน

จุดประสงคก์ ารเรยี นรู้ รายวชิ า และจุดประสงค์การเรียนรู้

3. ครใู หผ้ ู้เรยี นทำแบบทดสอบกอ่ นเรยี น 3. ผู้เรียนทำแบบทดสอบกอ่ นเรียน บทท่ี 4 งบ

4. ครูนำเขา้ บทเรียน การเงินและการปดิ บัญชี

5. ครผู สู้ อนอธิบายเน้อื หาสาระ 4. ผู้เรียนฟงั คำบรรยาย ดูการสาธิต และศกึ ษา

บทที่ 4 งบการเงินและการปิดบญั ชี โดยใชส้ ือ่ ตามใบเนื้อหา เรยี นรู้ดว้ ยความตง้ั ใจ สนใจ

Power Point สามารถแสดงความคิดเห็น (ถาม-ตอบ)

6. ครใู ห้ผู้เรยี นทำแบบฝกึ หัด เพ่อื ตรวจสอบ 5. ผเู้ รยี นทำแบบฝกึ หัด

กระบวนการเรียนรู้ และผลการเรียนร้ขู องผ้เู รียน 6. ผู้เรียนตรวจแบบฝกึ หดั ของตนเองและบันทึก

7. ครเู ฉลยแบบฝกึ หัดโดยให้ผู้เรียนตรวจ ผลด้านคณุ ลักษณะทพี่ งึ ประสงค์

แบบฝึกหัดของตนเอง 7. ผ้เู รียนทำแบบทดสอบหลังเรยี น

8. ครูให้ผู้เรียนทำแบบทดสอบหลังเรยี น 9. ครู 8. ผ้เู รียนตรวจแบบทดสอบก่อน-หลงั เรียนของ

เฉลยแบบทดสอบหลังเรยี นโดยให้ผู้เรียนตรวจ ตนเองและบนั ทึกผลดา้ นคุณลกั ษณะท่ีพึง

ของตนเองและบันทึกผลผู้เรยี นด้านคุณลกั ษณะที่ ประสงค์

พึงประสงค์

การบรู ณาการปรัชญาของเศรษฐกจิ พอเพียง

ผู้เรียนมีวินัย ซ่ือสัตย์ ประหยัด ใฝ่รู้ และปฏิบัติงานท่ีได้รับมอบหมายโดยยึดหลักปรัชญาของ
เศรษฐกจิ พอเพยี ง

กจิ กรรมเสนอแนะ/ งานทมี่ อบหมาย

1. ศึกษาคน้ ควา้ เพ่มิ เติมเกย่ี วกับงบการเงินและการปดิ บญั ชี

การวดั และประเมินผล

วธิ กี ารวัดและประเมินผล
- สังเกตการทำงาน
- ทดสอบก่อนเรียนและหลงั เรียน

เครือ่ งมือวดั และประเมินผล
- แบบทดสอบก่อนเรียนและหลงั เรยี น

เกณฑ์การวดั ผล และประเมินผล
- ผ่านเกณฑก์ ารประเมิน รอ้ ยละ 80 ของแบบประเมนิ แตล่ ะประเภท

ด้านความรู้
- ประเมินจาก การสนทนา ตอบ ข้อซักถาม
- ประเมินจากการทำแบบฝึกหัด แบบทดสอบ

ดา้ นคุณธรรม จรยิ ธรรม คา่ นยิ ม
- ประเมินด้วยแบบสังเกตการปฏิบัติกิจกรรม เน้นความรับผิดชอบ ซื่อสัตย์ ประณีต รอบคอบ

ประหยดั และมคี วามอดทน
ด้านทกั ษะกระบวนการ
- กระบวนการทำงาน
วธิ กี ารแก้ปญั หาในกรณที ีผ่ เู้ รยี นไมผ่ ่านเกณฑ์การประเมนิ ตามจดุ ประสงค์ท่กี ำหนด
1. สอนซอ่ มเสรมิ ใหก้ บั ผเู้ รยี นที่ไม่ผา่ นเกณฑใ์ นแตล่ ะจุดประสงค์ โดยใชว้ ธิ ีการดังนี้
- แนะนำ/สอนเสรมิ ในสว่ นทีย่ ังไมเ่ ข้าใจ
- มอบหมายใหเ้ พอ่ื นทผ่ี า่ นเกณฑ์สอนเพอ่ื น
- มอบหมายใหง้ านเพิม่ เติมนอกเวลา
2. ทดสอบเพ่ือประเมนิ ผล

สอ่ื การเรยี นการสอน

1. เอกสารประกอบการสอน วชิ าการบญั ชีสหกรณ์ รหสั วิชา 20201-2108
2. สือ่ Power Point

แบบฝึ กหดั ท้ายหน่วยที่ 4 งบการเงนิ

(ข้อ 1) สหกรณก์ ารเกษตรเวยี งพงิ ค์ จากดั

งบทดลอง

วนั ที่ 30 มิถุนายน 25x1

หนา้ ยอดคงเหลอื

ชื่อบญั ชี บญั ชี เดบติ เครดิต

เงินสด 1 6,510 -

เงนิ ฝากธนาคาร 2 25,000 -

ลกู หน้ีการคา้ 3 32,040 -

เงนิ ให้กูร้ ะยะส้ัน 4 9,000 -

ลกู หน้ีคา่ บริการ 5 1,000 -

เคร่ืองใชส้ านกั งาน 6 5,640 -

เจา้ หน้ีการคา้ 7 3,000 -

เจา้ หน้ีเงินรบั ฝากออมทรัพย์ 8 6,000 -

ทุนเรือนหุ้น 9 25,000 -

ดอกเบ้ียรบั จากเงินให้กู้ 10 2,600 -

ขายป๋ ยุ 11 73,800 -

ขายเครื่องจกั รกลดารเกษตรและอปุ กรณ์ 12 28,000 -

ขายเคมีการเกษตร 13 240 -

ขายขา้ วเปลอื ก 14 2,550 -

รายไดค้ า่ บริการ – ปรับพ้นื ท่ี 15 500 -

รายไดค้ ่าบริการ – สูบน้า 16 1,000 -

ดอกเบ้ียเงินฝากธนาคาร 17 700 -

คา่ ธรรมเนียมแรกเขา้ 18 7,400 - 1,100 -
ซ้ือป๋ ยุ 99 53,500 - 144,490 -
ซ้ือเคร่ืองจกั รกลการเกษตรและอปุ กรณ์ 20 1,000 -
ซ้ือเคมกี ารเกษตร 21 2,000 -
ซ้ือขา้ วเปลอื ก 22 -
คา่ เบ้ยี เล้ยี งพาหนะ 23 500 -
ค่าเรื่องเขียนแบบพิมพ์ 24 900 -
144,490

ขอ้ มลู เพิ่มเตมิ

1. มสี ินคา้ คงเหลอื ตรวจนบั ณ วนั ที่ส้ินปี

ป๋ ยุ 1,500 บาท

เคมกี ารเกษตร 30,000 บาท

ขา้ วเปลือก 500 บาท

ใหท้ า 1 งบแสดงฐานะการเงิน

2 งบกาไรขาดทนุ

3 ปิ ดบญั ชีในสมุดรายวนั ทว่ั ไป

เฉลยแบบฝึ กหดั งบการเงิน

1. จดั ทางบแสดงฐานะการเงิน

สหกรณ์การเกษตรเวียงพิงค์ จากดั

งบแสดงฐานะการเงนิ

วนั ท่ี 30 มิถุนายน 25x1

สินทรัพย์

หมายเหตุ บาท

สินทรัพยห์ มุนเวยี น

เงินสดและเงินฝากธนาคาร (1) 31,510 -
33,040 -
เงินใหก้ ูร้ ะยะส้นั (2) 9,000 -
32,000 -
สินคา้ คงเหลอื 105,550 -

รวมสินทรพั ยห์ มุนเวียน

สินทรพั ยไ์ มห่ มุนเวียน

ทดี่ ิน อาคารและอปุ กรณ์-สุทธิ (3)

รวมสินทรัพย์ 5,640 -
111,190 -

หน้ีสินและทนุ ของสหกรณ์
หน้ีสินหมุนเวียน

เจา้ หน้ีการคา้ 3,000 -
เจา้ หน้ีเงินรบั ฝาก 6,000 -
9,000 -
รวมหน้ีสินหมุนเวียน
ทนุ ของสหกรณ์ 25,000 -
77,190 -
ทุนเรือนหุน้ (ออกและเรียกเกบ็ ครบแลว้ ) 102,190 -
กาไรสุทธิ 111,190 -

รวมทุนของสหกรณ์
รวมหน้ีสินและทนุ ของสหกรณ์

แบบฝึ กหัดท้ายหน่วยท่ี 4 งบการเงิน

(ข้อ 1) สหกรณ์การเกษตรเวยี งพงิ ค์ จากดั

งบทดลอง

วนั ท่ี 30 มิถนุ ายน 25x1

หนา้ ยอดคงเหลอื

ช่ือบญั ชี บญั ชี เดบติ เครดิต

เงินสด 1 6,510 -

เงนิ ฝากธนาคาร 2 25,000 -

ลกู หน้ีการคา้ 3 32,040 -

เงินให้กูร้ ะยะส้นั 4 9,000 -

ลกู หน้ีค่าบริการ 5 1,000 -

เคร่ืองใชส้ านกั งาน 6 5,640 -

เจา้ หน้ีการคา้ 7 3,000 -

เจา้ หน้ีเงินรบั ฝากออมทรพั ย์ 8 6,000 -

ทนุ เรือนหุน้ 9 25,000 -

ดอกเบ้ียรบั จากเงินใหก้ ู้ 10 2,600 -

ขายป๋ ยุ 11 73,800 -

ขายเครื่องจกั รกลดารเกษตรและอุปกรณ์ 12 28,000 -

ขายเคมีการเกษตร 13 240 -

ขายขา้ วเปลอื ก 14 2,550 -

รายไดค้ ่าบริการ – ปรับพ้ืนท่ี 15 500 -

รายไดค้ ่าบริการ – สูบน้า 16 1,000 -

ดอกเบ้ียเงินฝากธนาคาร 17 700 -

ค่าธรรมเนียมแรกเขา้ 18 1,100 -

ซ้ือป๋ ยุ 99 7,400 -
ซ้ือเคร่ืองจกั รกลการเกษตรและอปุ กรณ์ 20 53,500 -
ซ้ือเคมีการเกษตร 21 1,000 -
ซ้ือขา้ วเปลอื ก 22 2,000 -
คา่ เบ้ยี เล้ยี งพาหนะ 23 -
ค่าเร่ืองเขียนแบบพมิ พ์ 24 500 -
900 -
144,490 144,490 -

ขอ้ มูลเพม่ิ เตมิ

2. มีสินคา้ คงเหลอื ตรวจนบั ณ วนั ทสี่ ้ินปี

ป๋ ยุ 1,500 บาท

เคมีการเกษตร 30,000 บาท

ขา้ วเปลือก 500 บาท

ใหท้ า 1 งบแสดงฐานะการเงิน

2 งบกาไรขาดทนุ

3 ปิ ดบญั ชีในสมุดรายวนั ทว่ั ไป

เฉลยแบบฝึ กหัดงบการเงนิ

2. จัดทางบแสดงฐานะการเงนิ

สหกรณ์การเกษตรเวยี งพิงค์ จากดั

งบแสดงฐานะการเงนิ

วนั ที่ 30 มิถนุ ายน 25x1

สินทรัพย์

หมายเหตุ บาท

สินทรัพยห์ มุนเวียน

เงนิ สดและเงนิ ฝากธนาคาร (1) 31,510 -
33,040 -
เงนิ ใหก้ รู้ ะยะส้ัน (2) 9,000 -
32,000 -
สินคา้ คงเหลอื 105,550 -

รวมสินทรพั ยห์ มนุ เวียน

สินทรัพยไ์ มห่ มุนเวียน

ท่ดี ิน อาคารและอปุ กรณ์-สุทธิ (3)

รวมสินทรพั ย์ 5,640 -
111,190 -

หน้ีสินและทุนของสหกรณ์ 3,000 -
หน้ีสินหมนุ เวียน

เจา้ หน้ีการคา้

เจา้ หน้ีเงินรับฝาก 6,000 -
รวมหน้ีสินหมนุ เวียน 9,000 -

ทนุ ของสหกรณ์ 25,000 -
ทนุ เรือนหุ้น(ออกและเรียกเกบ็ ครบแลว้ ) 77,190 -
กาไรสุทธิ 102,190 -
รวมทุนของสหกรณ์ 111,190 -
รวมหน้ีสินและทุนของสหกรณ์

2.จดั ทางบกาไรขาดทนุ

สหกรณ์การเกษตรเวียงพิงค์ จากดั
งบกาไรขาดทนุ

วนั ที่ 30 มิถนุ ายน 25x1

รายการ บาท %
ขาย/บริการ 108,690 - 100
หัก ตน้ ทุนขาย/บริการ (งบตน้ ทุนขาย/บริการ) 31,900 - 29.35
กาไรข้นั ตน้ 76,790 - 70.65
บวก รายไดอ้ น่ื 1.66
1,800 - 72.31
รวม 78,590 - 1.29
หกั คา่ ใชจ้ ่ายในการดาเนินงาน 1,400 - 71.02
กาไรสุทธิ 77,790 -

รายละเอยี ดประกอบการเงนิ 1

ดอกเบ้ียรับจากเงนิ ใหก้ ยู้ มื รายระเอยี ดกาไร (ขาดทุน) เฉพาะธุรกิจสินเชื่อ %
กาไรเฉพาะธุรกิจ บาท 100
2,600 -
2,600 - -

รายละเอียดประกอบการเงิน 2 %
72.32
รายระเอียดกาไร (ขาดทนุ ) เฉพาะธุรกิจจดั หาสินคา้ จาหน่าย 27.68

บาท 100

ขายป๋ ยุ 73,800 - 29 .79
70.21
ขายเคร่ืองจกั รกลดารเกษตรและอปุ กรณ์ 28,000 -
%
ขายเคมกี ารเกษตร 240 - 100
58.82
รวมรายไดเ้ ฉพาะธุรกิจ 102,040 - 41.18

หกั ตน้ ทนุ ขาย

สินคา้ ประเภทการเกษตร 30,400 -

กาไรเฉพาะธุรกิจ 71,640 -

ขายขา้ วเปลอื ก รายละเอียดประกอบการเงิน 3
ตน้ ทุนขาน รายระเอยี ดกาไร (ขาดทนุ ) เฉพาะธุรกิจรวบรวมผลผลิต
กาไรเฉพาะธุรกิจ
บาท
2,550 -
1,500 -
1,050 -

รายละเอียดประกอบการเงนิ 4

รายระเอียดกาไร (ขาดทนุ ) เฉพาะธุรกิจให้บริการและสงเสริมการเกษตร

บาท %
33.33
รายไดค้ ่าบริการ – ปรบั พ้นื ที่ 500 - 66.67
100
รายไดค้ า่ บริการ – สูบน้า 1,000 -
%
กาไรเฉพาะธุรกิจ 1,500 - 0.64

ดอกเบ้ยี เงนิ ฝากธนาคาร รายละเอยี ดประกอบการเงิน 5 -
รายระเอยี ดรายไดอ้ ืน่
บาท
700

คา่ ธรรมเนียมแรกเขา้ 1,100 - 1.02
1,800 - 1.66
ค่าเบ้ียเล้ยี งพาหนะ
ค่าเรื่องเขยี นแบบพิมพ์ รายละเอียดประกอบการเงิน 6 %
รายระเอยี ดคา่ ใชจ้ ่ายในการดาเนินงาน 0.46
0.83
บาท 1.29
500 -
900 -
1,400 -

สหกรณก์ ารเกษตรเวียงพิงค์ จากดั บาท
งบตน้ ทนุ ขาย/บริการ
7,400 -
วนั ท่ี 30 มิถนุ ายน 25x1 53,500 -
1,000 -
รายการ
สินคา้ คงเหลอื ตน้ ปี

บวก ซ้ือป๋ ุย
ซ้ือเครื่องจกั รกลการเกษตรและอปุ กรณ์
ซ้ือเคมกี ารเกษตร