Auto cad101_Neat

кӛп мәрте жинап-жіктеуге болады, ажыратылмайтын біріктірулерді жіктеу
үшін біріктіруге енетін кейбір тетікбӛлшектерді бұзуға тура келеді.
Тетікбӛлшектердің ажыратылатын біріктірулерін бұрандасы бар
бұйымдармен, сұққыштармен, кілтектермен және т.б. жүзеге асырады.
Ажыратылмайтын біріктірулер тойтарма кӛмегімен, пісіру, дәнекерлеу,
желімдеу арқылы және басқа тәсілдерме жасалады.
Егер цилиндрлік немесе конустық бетке арнайы ұшталған кескішпен
бұрандалық жыра кесіліп салынған болса, онда бұл бетте бұранда түзіледі.
Кескіштің кесуші қырының пішіміне байланысты әр түрлі пішінді
бұрандалар алынады – үшбұрышты, трапециалды, тіктӛртбұрышты, дӛңгелек
және т.б. Үшбұрышты бұранда метрикалық, құбырлық және дюймдік, ал
трапециялық бұранда трапециалды, тіректік және күшейтілген тіректік болып
бӛлінеді.
Тағайындалуына байланысты бұрандалар бекітпе және жүрістік болып
бӛлінеді. Бекітпе бұрандалар қозғалмайтын бұрандалық біріктірулер үшін –
қосылатын бӛлшектерді бір-біріне қатысты орналасуын белгілейтін
біріктірулер үшін қолданылады. Жүрістік (немесе кинематикалық)
бұрандалар бір бӛлшектің екінші бӛлшекке қатысы орын ауыстыруына
мүмкіндік береді.
Бет пішіні бойынша бұрандалар цилиндрлік және конустық болып
бӛлінеді.
Беттегі орналасуына қарай бұрандалар сыртқы (сырық бетіндегі) және
ішкі (тесік ішіндегі) болуы мүмкін.
Қадамының шамасына қарай бұрандалар ірі, ұсақ, арнайы болып
ажыратылады.
Иірімдер санына қарай бұрандалар біржүрісті және кӛпжүрісті болып

бӛлінеді. Кӛпжүрісті бұрандалар алғашқы жағдайда цилиндр бетінде біркелкі
орналасқан екі, үш немесе одан да кӛп бірдей пішінді кескіштердің бір
мезгілде бұрамалық орын ауыстыру нәтижесінде пайда болады.
Бұрандалар пішініне тәуелсіз, тағайындалуы әр түрлі болғанымен
барлық сызбаларда шартты түрде МЕСТ 2.311-68-ге сәйкес бірдей
кескінделеді.
Сырық бойында – сыртқы диаметрі d бойынша негізгі тұтас, ішкі
диаметрі d бойынша тұтас жіңішке сызықтармен бейнеленеді. Арнайы
1
құрылымдық тағайындалуы жоқ бұрандалы сырықта және бұрандалы тесікте
қисықжиектер кескінделмейді.
Бұрандалардың барлық түрлері сызбада бірдей етіп кескінделгенімен,
бір-бірінен шартты белгіленуімен ажыратылады. Кез келген бұранданың
белгіленуін келесі сұлба түріне келтіруге болады:
 Бұранданың әріптік белгіленуі;
 Сыртқы диаметрі d;
 Бұранда қадамы р;
 Бұранданың сол бағыты LН (оң бағыт кӛрсетілмейді);
 Бұранданың жасалу дәлдігі.



51

Бұрандама, бұрамасұқпа, сомын, тығырық бұрандалық біріктірулердің
негізгі стандартты бӛлшектері.
Бұрандама – бір ұшында бұрандамағ ал екінші ұшында алтықырлы
(немесе басқа типті) басы болатын сырық. Қалыпты дәлдікті кӛп тараған
бұрандамалардың құрылымы мен ӛлшемдерін МЕСТ 7798-70 орнатады.
Құрастыру сызбаларында бұрандамалар МЕСТ 2.315-68-ге сәйкес
ықшамдалып кескінделеді.
Бұрамасұқпа деп екі ұшында да бұрандасы бар сырықты айтады.
Бұрамасұқпаның бір ұшы (қондырма ұшы) l
1
бұрандасының ұзын бойына 1-бӛлшектің тұйық
(ӛткермесіз) бұрандалы тесігіне бұрап кіргізіледі.
Оның екінші ұшының (тартпа ұшы) l бұрандасының
0
астына тығырық салынып сомын бұралады.
Бұрамасұқпаның ұзындығы ретінде оның тартпа
ұшының l ұзындығы қабылданады.
1
Сомындар бұрандаманың немесе бұрамасұқпаның бұрандалық ұшына
бұралып, бұрандалық біріктірулерді
тартып бекітуге арналған. Алтықырлы,
МЕСТ 5915-70 бойынша қалыпты дәлдікті
сомындар ең кӛп тараған.
Тығырықтарды сомынның астына
біріктірілетін бӛлшектерге күш беру және
бӛлу үшін, олар жылжып кетпеу үшін

салады.
Тығырықтар бекітпе бӛлшектердің сырығының
диаметрі бойынша жасалады. МЕСТ 11371-70-ге сәйкес
ең кӛп қолднаылатын тығырықтар екі үлгіде
орындалады. Біріктірулерді кескінделгенде бекіту
тетікбӛлшектерін конструктивті, ықшамдап және
шартты түрде кескіндеуге болады. Конструктивті
кескіндеу үшін тетікбӛлшектер мен олардың
элементтерінің ӛлшемдерін тиісті стандарттардан алады. Ықшамдалған
кескіндеу кезінде бекіту тетікбӛлшектерінің ӛлшемдерін бұранда диаметріне
байланысты шартты қатынастар бойынша анықтайды. Шартты кескіндеу
бекіту тетікбӛлшегінің стержіні сызбаға 2 мм-ге тең немесе одан кіші болып
кескінделетін жағдайда қолданылады. Бекіту тетікбӛлшектерінің
ықшамдалған және шартты кескіндерін МЕСТ 2.315-68 тағайындаған.
Жылу, су, газ және т.б. тасымалдау жүйелерінде ӛлшемдері МЕСТ 3262-
75-ге сәйкес болат құбырлар кеңінен қолданылады. Бұл құбырлардың
құрылымды ӛлшемдері құбырдың ішкі диаметріне (мм-де) тең Dy шартты
ӛткелімен анықталады.
Құбырлары бір-бірімен біріктіру үшін шойыннан жасалатын стандартты
біріктіру бӛлшектері – құбырлы жалғастырғыштар қолданылады.
Құрылымды ерекшеліктеріне байланысты бұл жалғастырғыштардың



52

нұсқалары әр түрлі болады – бұрыштамалар, үштармақтар, айқара
жалғастырғыштар, орнықты жалғастырғыштар.



























Егер жалғастырғыштар диаметрі бірдей құбырларды біріктіретін болса,
оларды вертикаль, олай болмаса – ауыспалы деп атайды.
Құбырларда және жалғастырғыштарда негізінен цилиндрлік құбырлық
бұранда орындалады. Жалғастырғыштардың да ӛлшемдері құбырлардың Dy
шартты ӛткелімен анықталады. Шартты ӛткелде жалғастырғыштардың
шартты белгіленуіне кіреді.

Негізгі әдебиеттер: [1] – [16];
Қосымша әдебиеттер: [17] – [23].

СДЖ үшін бақылау жұмыстары (8-тақырып) [1 –23]
1. Жеке нұсқаулар бойынша бұрандамалық біріктірулерді тұрғызу.
2. Жеке нұсқаулар бойынша бұрамасұқпалық біріктірулерді тұрғызу.
3. Жеке нұсқаулар бойынша құбырлық біріктірулерді тұрғызу.
































53

4 Практикалық (семинар) сабақтарды орындауға арналған
әдістемелік нұсқау

1-тақырып. Инженерлік графика пәні. Сызудың графикалық
безендірілуі. AutoCAD жҥйесінде сызбаның құрастыру негіздері: негізгі
графикалық объектілерді салу, графикалық примитивтер және олардың
модификациясы, мәтінмен, блокпен және қабатмен жұмыс. (4 сағат)

Сабақтың мақсаты: объектілерді жасау бойынша практикалық
дағдыларын, графикалық редакторларда редакциялау дағдыларын бекіту.

Практикалық (семинар) сабақтың жоспары:
1. Компьютердің конфигурацияларына және операциялық жүйеде АutoCAD-
та жұмыс істеуге арналған міндеттермелер. Құрал-жабдықтар панелі,
құлау менюі, пиктографиялық менюі, контекстік менюі, сұхбат терезесі.
DRAW, MODIFY панелі.
2. Сызбаны салуға жаттығулар орындау.
3. Объектілерді редакциялау, сурет салу және ӛлшеу бірліктері
тапсырмаларына жаттығулар орындау.
4. Масштабтау. Мультисызықтардың түрлері. Сызба файлдар құрылымының
стандартты.


Ұсынылатын әдебиеттер
Негізгі әдебиеттер: [1] – [16];
Қосымша әдебиеттер: [17] – [23].


СДЖ-ға арналған бақылау тапсырмалары (1-тақырып) [1-23].
1. Бӛлшектің сызбасын жеке нұсқа бойынша құрастыру.
2. Дербес компьютерде жұмыс істеу барысында қауіпсіздік ережелермен
және негізгі еңбек гигиенасымен таныстыру.
3. AutoCAD жүйесінің жұмысымен және панельдерімен таныстыру.

2-тақырып. AutoCAD жҥйесінде ортогональ және аксонометриялық
проекцияларда кӛлеңкелерді салу. (2 сағат)

Сабақтың мақсаты: AutoCAD жүйесінде ортогональды және
аксонометриялы проекцияларда кӛлеңкені тұрғызудың практикалық
дағдыларын меңгерту.

Практикалық сабақтың жоспары:
1. Ортогональды және аксонометриялы проекцияларда кӛлеңкені
тұрғызудағы сәулелерді бағыттау әдісі.
2. Қиылысу жазықтық әдісі.
3. Қайтымды сәулелер әдісі.
4. AutoCAD жүйесінде ӛзіндік және құлама кӛлеңкелерді тұрғызу.

54

Ұсынылатын әдебиеттер
Негізгі әдебиеттер: [1] – [16];
Қосымша әдебиеттер: [17] – [23].

СДЖ-ға арналған бақылау тапсырмалары (2- тақырып) [1-23].
1. Ортогональды және аксонометриялы проекцияларда кӛлеңкені тұрғызудың
негізгі мағлұматтарды бекіту.
2. «Ортогональды және аксонометриялы проекциялардағы кӛлеңке»
графикалық модульдің орындалуы.


3-тақырып. AutoCAD жҥйесін пайдалана отырып перспективаны
және перспективадағы кӛлеңкелерді салу. (2 сағат)

Сабақтың мақсаты: AutoCAD жүйесінде перспективті проекцияларда
кӛлеңкелерді тұрғызудың әдістерін дамыту және бекіту.

Практикалық (семинар) сабақтың жоспары:
1. Перспектива және перспективті проекцияны тұрғызудың әдістері.
2. AutoCAD жүйесінде перспективті проекцияда кӛлеңкені тұрғызудың
әдісінің мәнісі.
3. Жарық сәулелерінің бағытталуы.

Ұсынылатын әдебиеттер
Негізгі әдебиеттер: [1] – [16];
Қосымша әдебиеттер: [17] – [23].

СДЖ-ға арналған бақылау тапсырмалары (3-тақырып) [1-23].
1. Перспективті проекция туралы негізгі мәліметтерді және перспективті
проекциялардың тұрғызылу әдістерін бекіту.
2. AutoCAD графикалық пакетті пайдаланып перспективаны тұрғызудың
тәсілдерін бекіту.
3. «Перспектива және перспективадағы кӛлеңке» графикалық модулін
орындау.

4-тақырып. AutoCAD жҥйесінде құрылыс сызбаларын тұрғызу
(фасадтар, жоспарлар, тіліктер, және ғимарат конструкциясының
сызбасы). (3 сағат).

Сабақтың мақсаты: AutoCAD жүйесінде құрылыс сызбаларын тұрғызу
(фасадтар, жоспарлар, тіліктер, және ғимарат конструкциясының сызбасы)
әдістерін бекіту.

Практикалық (семинар) сабақтың жоспары:



55

1. Құрылыссызбаларына мысалдар келтіру және олардың ерекшеліктерін
атап кӛрсету.
2. AutoCAD жүйесінде құрылыс сызбаларын тұрғызудың ерекшеліктері.

Ұсынылатын әдебиеттер
Негізгі әдебиеттер: [1] – [16];
Қосымша әдебиеттер: [17] – [23].

СДЖ-ға арналған бақылау тапсырмалары (4-тақырып) [4] [1-23].
1. AutoCAD графикалық пакеті пайдалана отырып «Құрылыс сызбалары»
графикалық модулін орындау.

5-тақырып. AutoCAD жҥйесінде «ығыстыру» және «айналу» әдісімен
аксонометриялық проекциялардың және беттердің тұрғызылуы. (1
сағат)

Сабақтың мақсаты: AutoCAD жүйесінде «ығыстыру» («EXTRUDE»)
және «айналу» («REVOLE») әдісімен аксонометриялық проекциялардың
және беттердің тұрғызылуы жайында теориялық білімдерін және дағдыларын
бекіту

Практикалық (семинар) сабақтың жоспары:
1. Қатты денелі объектілердің модельдерін AutoCAD графикалық пакетін
пайдалып, «ығыстыру» әдісімен («EXTRUDE») құрастыруға арналған
жаттығулар орындау.
2. Қатты денелі объектілердің модельдерін AutoCAD графикалық пакетін

пайдалып, «айналу» әдісімен («REVOLE») құрастыруға арналған
жаттығулар орындау.

Ұсынылатын әдебиеттер
Негізгі әдебиеттер: [1] – [16];
Қосымша әдебиеттер: [17] – [23].

СДЖ-ға арналған бақылау тапсырмалары (5-тақырып) [1-23].
1. Қатты денелі объектілердің модельдерін AutoCAD графикалық пакетін
пайдалып, «ығыстыру» әдісімен («EXTRUDE») құрастырудың теориялық
білімдерін және дағдыларын бекіту
2. Қатты денелі объектілердің модельдерін AutoCAD графикалық пакетін
пайдалып, «ығыстыру» әдісімен («EXTRUDE») құрастырудың теориялық
білімдерін және дағдыларын бекіту

6-тақырып. AutoCAD жҥйесінде ҥш ӛлшемді геометриялық
денелерді моделяциялау негізі және беттердің тұрғызылуы. (1 сағат)




56

Сабақтың мақсаты: AutoCAD жүйесінде үш ӛлшемді моделяциялау
және беттерді тұрғызу жайында теориялық білімдерін және дағдыларын
бекіту.

Практикалық (семинар) сабақтың жоспары:
1. AutoCAD жүйесінде беттерді тұрғызуға арналған жаттығулар орындау.

Ұсынылатын әдебиеттер
Негізгі әдебиеттер: [1] – [16];
Қосымша әдебиеттер: [17] – [23].

СДЖ-ға арналған бақылау тапсырмалары (6-тақырып) [1-23].
1. Жеке нұсқаулар бойынша сфера бетін құрастыру.
2. Жеке нұсқаулар бойынша конус бетін құрастыру.
3. Жеке нұсқаулар бойынша цилиндр бетін құрастыру.

7-тақырып. AutoCAD жҥйесінде жер жұмыстарында шекараны құру
және сандық белгілеуі бар проекциялар. (2 сағат)

Сабақтың мақсаты: AutoCAD жүйесінде сандық белгілеулері бар
проекциялады тұрғызу жайында теориялық білімдерін және дағдыларын
бекіту


Практикалық (семинар) сабақтың жоспары:
1. Сандық белгілеулері бар проекцияларды тұрғызуға арналған жаттығулар
орындау.


Ұсынылатын әдебиеттер
Негізгі әдебиеттер: [1] – [16];
Қосымша әдебиеттер: [17] – [23].

СДЖ-ға арналған бақылау тапсырмалары (7-тақырып) [1-23].
1. AutoCAD графикалық пакетін пайдаланып жеке нұсқаулар бойынша жер
жұмыстарының шекарасын анықтау.























57

5 Зертханалық жұмыстар орындауға арналған әдістемелік
нұсқаулар
Оқу жоспарымен қарастырылмайды.

6 Студенттің оқытушымен дербес жұмысының тақырыптық
жоспары


СОДЖ Сабақтың Сабақты ӛткізу Сабақтың Ұсынылатын
тақырыбының аты мақсаты түрі мазмұны әдебиеттер
1 2 3 4 5
1-тақырып
Инженерлік графика
пәні. Сызудың
графикалық
безендірілуі.
AutoCAD жүйесінде Берілген
тақырып
сызбаның құрастыру бойынша Жеке Жеке нұсқалар
бойынша
негіздері: негізгі білім тапсырмаларды графикалық [1 - 16]
графикалық тереңдету. және объектілерді [17 - 23]
объектілерді салу, Практикалық жаттығуларды құрастыру және
графикалық орындау
примитивтер және дағдыларды ӛзгерту.
бекіту.
олардың
модификациясы,
мәтінмен, блокпен
және қабатмен
жұмыс.
Жеке нұсқалар
бойынша
ортогональды
Берілген Тестілік сұрау.
және
2-тақырып. AutoCAD тақырып Жеке нұсқалар аксонометриял
жүйесінде бойынша бойынша
ортогональ және білім тестідік ы [1 - 16]
аксонометриялық тереңдету. тапсырмаларды проекцияларда [17 - 23]
кӛлеңкелерді
проекцияларда Практикалық және
кӛлеңкелерді салу. дағдыларды жаттығуларды құрастыру және
ӛзгерту. Тест
бекіту. орындау
сұрақтарында
қойылған
жауаптар
Межелік
Берілген
3-тақырып. AutoCAD тақырып бақылау. Жеке
нұсқалар
жүйесін пайдалана бойынша Тест
отырып білім бойынша сұрақтарында [1 - 16]
тестідік
перспективаны және тереңдету. тапсырмаларды қойылған [17 - 23]
перспективадағы Практикалық жауаптар
және
кӛлеңкелерді салу. дағдыларды жаттығуларды
бекіту.
орындау
4-тақырып. AutoCAD Берілген Тестілік сұрау. Жеке нұсқалар [1 - 16]

58

жүйесінде құрылыс тақырып Жеке нұсқалар бойынша [17 - 23]
сызбаларын тұрғызу бойынша бойынша AutoCAD
(фасадтар, білім тестідік жүйесінде
жоспарлар, тіліктер, тереңдету. тапсырмаларды құрылыс
және ғимарат Практикалық және сызбаларын
конструкциясының дағдыларды жаттығуларды құрастыру.
сызбасы). бекіту. орындау
Тест
сұрақтарында
Межелік қойылған
5-тақырып. AutoCAD Берілген
жүйесінде тақырып бақылау. Жеке жауаптар. Жеке
«ығыстыру» және бойынша нұсқалар нұсқалар
бойынша
«айналу» әдісімен білім бойынша AutoCAD [1 - 16]
тестідік
аксонометриялық тереңдету. тапсырмаларды жүйесінде [17 - 23]
проекциялардың Практикалық
қатты денелі
және
және беттердің дағдыларды жаттығуларды сфера, конус,
тұрғызылуы. бекіту.
орындау цилиндр
модельдерін
тұрғызу.
6-тақырып. AutoCAD Берілген Ұсынылған
жүйесінде үш тақырып беттің үш
ӛлшемді бойынша Жаттығуларды ӛлшемді
геометриялық білім жеке нұсқалар моделін [1 - 16]
денелерді тереңдету. бойынша тұрғызу. [17 - 23]
моделяциялау негізі Практикалық орындау Қойылған
және беттердің дағдыларды сұрақтарға
тұрғызылуы. бекіту. жауаптар.
Тест
Берілген
7-тақырып. AutoCAD тақырып сұрақтарында
жүйесінде жер бойынша Тестілік сұрау. қойылған
жұмыстарында білім Жаттығуларды жауаптар. Жеке [1 - 16]
нұсқалар
шекараны құру және тереңдету. жеке нұсқалар бойынша жер [17 - 23]
бойынша
сандық белгілеуі бар Практикалық орындау жұмысының
проекциялар. дағдыларды
бекіту. шекарасын
құрастыру.
8-тақырып. AutoCAD Берілген Бұрандалы
жүйесінде бұрандалы тақырып біріктірулерде
біріктірулердің бойынша бұранданы
(бұрандама,
белгілеу және
білім
[1 - 16]
Межелік
бұрамасұқпа, тереңдету. бақылау. кескіндеу. Тест [17 - 23]
құбырлық Практикалық сұрақтарында
бұрандалық
қойылған
біріктірулер) дағдыларды жауаптар.
бекіту.
тұрғызылуы.










59

7 Межелік бақылау мен қорытынды аттестация кезіндегі
студенттердің білімін бақылауға арналған материалдар

7.1 Пән бойынша графикалық модульдердің тақырыптары
Сызбаның Күнтізбелік
Жұмыс тақырыптары Формат
белгіленуі мерзім
1 2 3 4
2-тақырып. AutoCAD жүйесінде ортогональ
және аксонометриялық проекцияларда ҚС5 5/7 А3
кӛлеңкелерді салу.
3-тақырып. AutoCAD жүйесін пайдалана
отырып перспективаны және перспективадағы ҚС6 8/10 А3
кӛлеңкелерді салу.
4-тақырып. AutoCAD жүйесінде құрылыс
сызбаларын тұрғызу (фасадтар, жоспарлар, ҚС7 11/14 А1
тіліктер, және ғимарат конструкциясының
сызбасы).


7.2 Ӛзін-ӛзі бақылауға арналған сұрақтар
1. X,Y,Z нұсқалары бойынша кӛптеген нүктелерді анықтай білу:

-нүктелердің қайсысы H (V, W) жазықтықтарын жақын орналасқан;
-қандай нүктелер бір тік (кӛлденең) тура орналасқан;
-қандай нүктелер Х (Y,Z) осінің кординаттарында орналасқан;
- H (V,W) проекциясының жазықтығынан бірдей қашық нүуктелер қандай;
- H (V,W) проекция жазықтығында бірдей қашық нүктелер қалай
орналасқан;
- H және V(H иW, VиW) проекция жазықтықтарынан қандай бірдей
қашық нүктелер;
- қандай нүктелер арқылы кӛлденең h (фронталь f, профиальW) ӛткізілуі
мүмкін:
- жазықтығы H (V,W) жазықтығына параллель үшбұрыш ӛтуі мүмкін.
2. Центрлік және параллель проециялау модельдерінің мәні мен қасиеті неде?
3. Үш жазықты жүйенің координатты осьтерінің толық белгіленуі.
4. Х, Y, Z координаттарымен (сонымен бірге нольдік) кез-келген
берілгендермен нүктенің кешенді сызбасын сала білу.
5. Дербес күйдің түзулері. Ескінді горизонталь (фронталь, профиль)
проециялайтын түзу сала білу.
6. Дербес күйдің горизонталь түзулері.
7. Түзулердің ӛзара орналасуы. Параллель, қиысатын және айқас түзулердің,
кескінін сала білу.
8. Түзу кесіндісін нақты шамаға проекциялау .
9. L түзудің еңіс бұрышын нақты шаманың проекция жазықтығына
проекциялау.
10. 6 тәсілден кӛп болмайтын жазықтықты бере білу.
11. Дербес күй жазықтығынан әр сызба қалай кӛрінетінін анықтау.
12. Кез-келген түрмен берілген түзу жазықтыққа жататынының кез-келген
есебін шығару.

60

13. Кез-келген тәсілмен берілген кез-келген жазықтықта горизанталь сала
білу.
14. Кез-келген жазықтың дербес күйдегі және жалпы күйдегі жазықтықтың
жазық фигуралардың фигуралары қалай кӛрінеді.
15. Проекцияның кӛлденең жазықтығына қандай жазықтықтар кӛлденең
болатынын анықтау.
16. Конустың, ортаның, цилиндрдің, жалпы түрдің айналу беттерінің
қаңқаларының тірек сызықтарын атай білу және кескіндей білу.
17. Айналудың кез-келген бетінде және кез-келген жақты бетте жетіспейтін
нүктелердің проекциясын сала білу.
18. Проекция жазықтығын ауыстыру әдісімен шешілетін типтік есептер.
19. Негізгі форматтар: ӛлшемдер, жасалуы, МЕСТ 2.301-68* бойынша
қолдануға ұсыныс. Қосымша форматтар.
20. Сызба рамкасы. Негізгі жазулар. МЕСТ 2.104-68* бойынша горизанталь
бағытталған бағыттарға тік 70х14мм жазумен орналастыру және толтыру.
21. МЕСТ 2.302-68* бойынша бұрыштық және сызықтық шамалардың ұлғаю
және кшірею масштабының стандартты қатарлары.
22. Жеке кескіндерде және негізгі жазуда масштабтарды белгілеу.
23. МЕСТ 2.303-68* бойынша сызықтарды қолдану ережелері мен аты,
параметрлері мен тағайындалуы.
24. Шрифтардың жіктелуі. Шрифтардың стандартты қатары. Шрифтылардың
негізгі параметрлері мен әріптерді, мәтіндерді, сандарды, белгілерді
МЕСТ 2.303-68* бойынша жазу ережелері.
25. Түрлердің, тіліктердің, қималардың және шығарылған элементтердің
МЕСТ 2.305-68* бойынша орындау мен белгілеу ережелері,
тағайындалуы, жіктелуі, орналасауы.

26. Түр мен тіліктердің бір кескінде бӛліктерінің қосылу ережелері.
27. МЕСТ 2.306-68* бойынша құрама сызбалардың және тетіктердің
сызбасында қималар мен тіліктерде материалдарды штрихтеу
ережелерінің параметрлері.
28. Еңіс, конустылық, түйіндесу. МЕСТ 8.908-81 мен МЕСТ 8593-81
бойынша салу ережелері.
29. Сызықтық шамалардың, бұрыштық шамалардың, шеңберлердің,
еңіситердің, конустардың цилиндрлік және сфералық элементтердің
фаскаларының МЕСТ 2.307-68* бойынша ӛлшемдерін қою ережелері.
30. МЕСТ 2.101-68* бойынша бұйым түрлері мен жіктелуі.
31. МЕСТ бойынша құрылымдаушы құжат түрлері, жіктелуі, жиынтығы.
32. Сипаттізімі, оның тағайындалуы. Сипаттізім тараулары мен оларды
МЕСТ 2.108-68* бойынша толтыру тәртібі.
33. Қосылыс пен олардың түрлері.
34. Бұрандалар. Жасалуы, жіктелуі, негізгі параметрлері және МЕСТ 2.311-
68* бойынша бұрандаларды белгілеу.
35. МЕСТ 2.315-68* бойынша қосылыстар мен бекітілген тетіктердің шартты
және ықшамдалған кескіндері.
36. Бекіту етіктерін орындау түрлері: бұранда, гайка, айналдырық.

61

37. Құрылымдаушы, технологиялық, құрама, ӛлшеу базалары.
38. Сызбаларда ӛлшемді тізбекті, координатты, құрастырлған қою тәсілдері.
39. МЕСТ 2.109-73 бойынша жалпы түрдегі сызбаның және құраманың
мүмкін ықшамдалған және шартты түрлері.
40. Ӛлшемдерді қою ережелері мен құрама сызбаларда позиция номерін қою.
41. МЕСТ 2.701-84 бойынша сұлбалардың түрлері мен типтері,
терминология.
42. Сұлбаларды орындауға қойылатын жалпы талаптар.
43. Құрама сызбаны оқу мен бӛлшектеудің жалпы тәртібі.
44. AutoCAD –тың жұмыс менюі қандай элементтерден тұрады?
45. Экранға қажет құрал-саймандарды қалай шақыруға болады?
46. AutoCAD менюімен қалай жұмыс істейді?
47. Командалармен және диалог терезелермен қалай жұмыс істеуге болады?
48. Сызу ӛлшемін қалай анықтау керек?
49. Ӛлшеу бірліктеріне қажет дәлдікті қалай беруге болады?
50. Курсордың қадамын және қосымша торды қалай орнату керек?
51. Экранда сызу кескінінің масштабын қалай ӛзгертуге болады?
52. Сызуды қалай бастау керек? Сызбаның лимиттерін, торын және қадамын
қалай орнату керек?
53. Сызуды қалай сақтау керек және файлды қалай жабу керек?
54. AutoCAD редакторындағы жұмыс қандай координаттар жүйесінде жүзеге
асады?
55. AutoCAD жүйесінде қандай масштабтар жасалады және ӛлшем бірлігін
қалай алуға болады?
56. Қабат деген не және олармен қалай жұмыс істеу керек?
57. Сызбаны сызу үшін қандай графикалық қарапайым құралдар

қолданылады?
58. Объектіні кӛшіру қалай жасалады?
59. Штрихтеу деген не? Штрихтеудің қандай қасиеттері бар?
60. Штрихтеуді қалай қоюға болады?
61. Штрихтеуді қалай редакциялауға болады?
62. Массивтерді кӛшіру қандай түрде болуы мүмкін?
63. Объектінің бейнесі деген не?
64. Объектінің айналымы қалай жүзеге асады?
65. Масштабтау қалай жүзеге асады?
66. Объектілерді теңестіру қалай болады?
67. Ұқсас объектілердің салынуы қалай болады?
68. Объектінің «созылуы» деген не және ол қалай жүзеге асады?
69. Объектіні құрама бӛліктерге қалай бӛлуге болады?
70. Фаскалардың құрылуы қалай жүзеге асады?










62

7.3 Емтихан билеттері (тесттер)

1. Центрлік проекциялау моделі ... болып табылады?
1) проекция жазықтығында жатқан бір нүктеден сәулелер шығатын;
2) проекция жазықтығынан бір нүктесінен шығатын сәулелер;
3) координатты осьтердің қиылысының нүктесінен сәйулелер шығатын;
4) шексіздікте жатқан нүктеден сәулелер шығатын;
5) дұрыс жауап жоқ.

2. Параллель ортогональ проекция моделі ... болып табылады?
1) проекция сәулелері бір нүктеден шығатын;
2) перпендикуляр жазықтық проекциясынан және шексіздіктен шығатын
сәулелер;
3) шексіздіктен сәулелері шығатын және проекциясы жазықтығына
перпендикуляр емес;
4) сәулелері проекция жазықтығына параллель;
5) Е. дұрыс жауап жоқ.

3. Проекциялардың фронталь жазықтығына параллель тҥзу деп ...
атайды.
1) А. фронталь түзуі
2) В. горизонталь түзуі
3) С. профиль түзуі
4) D. горизонталь проекциялаушы түзу
5) Е. сызықтың проекциясы.


4. Жазықтықтар бір проекциялар жазықтығына біреуіне параллель
немесе перпендикуляр болып орналасса, оларды ... деп атайды.
1) А. Дербес жағдай жазықтықтары
2) В. Жалпы жағдай жазықтықтары
3) С. Проекциялаушы жазықтық
4) D. Тік проекциялаушы жазықтық
5) Е. оңашаланған жағдай жазықтықтары

5. Проекцияның фронталь және кӛлденең жазықтықтарынан қандай
бірдей қашық нҥктелер? A(10,10,20), B(20,10,20), C(10,20,20), D(10,20,10),
E(20,20,10):
1) C;
2) E;
3) A;
4) D;
5) B.






63

6. Қай нҥкте проекцияның Н-жазықтығында орналасқанын
кӛрсетіңіз? А(10,0,0), В(10,0,5), С(0,0,10), D(0,10,15), E(5,10,0), F(0,10,0),
M(20,20,5):
1) B;
2) E;
3) D;
4) C;
5) дұрыс жауап жоқ.

7. Проекцияның профильді жазықтықтары қандай бірдей қашық
нҥктелер? А(0,20,20), B(20,30,40), C(30,40,20), D(40,30,20),E(30,20,10),
F(10,30,30), M(5,20,10):
1) C,D;
2) E,M;
3) A,F;
4) C,E;
5) дұрыс жауап жоқ.

8. Бір тік тура нҥктеде қай нҥктелер орналасқан? A(5,10,15),
B(10,15,20), C(10,20,5), D(10,15,5), E(10,5,20), F(5,15,20), M(5,20,5):
1) B,C;
2) C,M;
3) B,D;
4) E,F;
5) Дұрыс жауап жоқ.


9. Кӛрсетілген нҥктелердің қайсысы проекцияның кӛлденең
жазықтығынан бірдей қашық нҥктелер? A(10,20,30), B(20,30,40),
C(0,10,20,), D(30,20,10), E(40,30,20), F(20,10,0), M(0,0,50,) N(0,0,5):
1) С,Е;
2) M,N;
3) B,E;
4) B,F;
5) дұрыс жауап жоқ.

10 ... тәсілдермен жазықтықты беруге болмайды?
1) бір түзу жатқан үш нүктемен;
2) екі түзу параллель; C. екі айқас түзулермен;
3) екі айқас түзулермен;
4) іздермен.

11. Проекцияның фронталь және профильді жазықтықтарынан бірдей
қашық нҥктелерді кӛрсетіңіз A(10,10,20), B(20,10,20), C(10,20,20),
D(10,20,10), E(20,10,20), F(20,10,10):
1) C;

64

2) F;
3) A;
4) F ;
5) дұрыс жауап жоқ.

12. Қандай нҥктелерден кӛлденең ӛткізуге болады? A(5,8,10), B(5,8,20),
C(3,8,15), D(4,10,25), E(20,20,20):
1) B,E;
2) A,C;
3) B,C;
4) A,B;
5) дұрыс жауап жоқ.

13. Қандай нҥктелер бір фронтальда жатыр А(0,10,20), B(10,20,30),
C(0,20,30), D(30,0,10), E(30,30,0), F(0,10,10), M(10,50,0):
1) E,M;
2) A,C
3) D,F;
4) B,C;
5) дұрыс жауап жоқ.

14. Қандай ҥш нҥктелерден жазықтығы проекцияның кӛлденең
жазықтығына параллель ҥшбұрышты ӛткізуге болады? A(0,10,20),
B(10,20,30), C(0,20,20), D(30,20,10), E(0,10,30), F(10,30,20), N(0,20,10):
1) B,C,D;
2) A,C,F;

3) A,E,N;
4) дұрыс жауап жоқ;
5) F,N,D.

15. Қандай ҥш нҥктеден жазықтығы проекцияның фронталь
жазықтығына параллель ҥш бұрыш ӛткізілуі мҥмкін? A(0,10,20),
B(10,20,30), C(0,20,30), D(30,0,10), E(30,30,0), F(30,10,0), M(0,30,10),
N(0,20,10):
1) D,M,N;
2) A,C,N;
3) B,C,N;
4) D,E,F;
5) дұрыс жауап жоқ.

16. Нҥктелердің қайсысы бір фронталь жазықтығына келтіруг
болады? A(0,10,20), B(10,20,30), C(20,50,0), D(30,20,0), E(30,0,20),
F(20,0,10), M(30,30,30), N(20,20,0), P(0,0,10), S(10,10,20):
1) С,D,N;
2) A,P,S;

65

3) M,N,S;
4) B,D,N;
5) D,E,M.

17. Екінші реттегі тҥзу сызықты бет ... болып табылмайды?
1) сфера;
2) конус;
3) призма;
4) цилиндр;
5) дұрыс жауап жоқ.

18. Берілген беттердің ... жайылмайтын болып табылады?
1) сфера;
2) ӛңгелектік конус;
3) дӛңгелектік цилиндр;
4) пирамида;
5) призма.

19. Жазық фигуралардың қайсысы дербес кҥйдің жазықтығының
конусының қиылысына жатпайды?
1) шеңбер;
2) эллипс;
3) үш бұрыш;
4) тік тӛрт бұрыш;
5) гипербола.


20. ... әдіспен беттерде нҥктелердің жетіспейтін проекцияларын салуға
болады?
1) бағыттаушы әдісі;
2) жайма әдісі;
3) жасаушы әдісі;
4) проекция жазықтығын ауыстыру әдісі;
5) дұрыс жауап жоқ.

21. Ӛндірісте ӛңделуге тиісті нәрселер немесе нәрселер табын ... деп
атайды.
1) түлік
2) тауар
3) ӛндірістік
4) ӛнімдер
5) бұйымдар

22. Ӛндірісте ӛнделіп тұтынуға (таратуға) арналған бұйымдар ….
ӛндіріс бұйымдарына жатады.
1) негізгі

66

2) қосымша
3) басты
4) тауарлы
5) коммерциялық

23. Ӛндірісте ӛнделіп ӛз қажетіне арналған бұйымдар жиынтығы ....
ӛндіріс бұйымдарына жатады.
1) кӛмекші
2) басты
3) негізгі
4) тауарлы емес
5) бұйымдар
6)

24. Бұйымдар құрылымы бойынша ... деп бӛлінеді
1) бӛлшек, құрастыру бірліктері, комплекстер және комплектілер
2) бӛлшек, машина, бӛлік
3) бӛлшек, бӛлік
4) бӛлшек, құралым, агрегаттар
5) заттар, бӛліктер, конструкциялар
6)
25. Аты мен маркасы жағынан бір текті заттан, құрастыру әрексіз
жасалған бұйымды ..... деп атайды.
1) бӛлшек
2) тауар
3) элемент

4) конструкторлық
5) зат

26. Құрастыру әрекеттерімен ӛзара біріктірілген екі және оданда кӛп
бӛлшектен тұратын бұйымды .... деп атайды
1) құрастыру бірлігі
2) конструкция
3) бӛлік
4) комплекс
5) комплект

27. Құрамдас бӛліктері ӛндірісте бір тұтас болып біріктірмеген ӛзара
байланыстары бар қызметтер атқаратын бұйымдар жиынтығын ... деп
атайды.
1) комплекс
2) комплект
3) агрегат
4) машина
5) бӛлшектер

67

28. Құрамдас бӛліктері ӛндірісте бір жҥйеге біріктірілмеген, кӛмекші
қызметтер атқаратын бұйымдар .... деп аталады.
1) комплетлер
2) комплекстер
3) агрегаттар
4) жүйелер
5) қондырмалар

29. Құрамдас бӛлімдерінің болу, болмасына қарай бұйымдар ....
бӛлінеді.
1) құрамды және құрамсыз
2) ажыралатын және ажыратылмайтын
3) жай және күрделі
4) жылжымалы және жылжымайтын
5) жүрісті және қосылатын

30) Берілу мазмұнына қарай конструкторлық құжаттар ...
құжаттарға бӛлінеді.
1) жазба түрдегі және графикалық
2) сызбалы және монтажды
3) схемалы және конструкциялы
4) кинематикалық және монтажды
5) негізгі және жалпы бағыттағы


31. Бӛлшектің сызбасы, құрастыру сызба, схема .... конструкторлық
құжаттарға жатады.
1) графикалық
2) эскизді
3) схемалы
4) конструкциялы
5) сызбалы

32. Техникалық тапсырма, тҥсіндірме .... конструкторлық
құжаттарға жатады.
1) жазба түрдегі
2) графикалық
3) схемалы
4) жалпы кӛріністегі
5) конструкциялық

33. Бӛлшектің бейнесі мен оны тексеріп ӛндеуге қажетті
анықтамалары бар негізгі конструкторлық құжат .... деп атайды.
1) бӛлшектің сызбасы
2) аралас сызба
3) бӛлшектің схемасы

68

4) бӛлшектің суреті
5) бӛлшектің очеркі

34. Бұйымды біріктіріп, тексеруге қажетті бұйымның құрамдас
бӛліктерінің сызбасы берілген конструкторлық құжатты .... деп атайды.
1) құрастыру сызбасы
2) аралас сызба
3) схемалы сызба
4) жалпы кӛріністің сызбасы
5) жалпы сызба

35. Бұйымның конструкциясын, құрамдас бӛліктерінің ӛзара
байланысын және жұмыс істеу принципін .... деп аталады.
1) жалпы кӛріністің сызбасы
2) аралас сызба
3) схемалы сызба
4) құрастыру сызба
5) жалпы сызба

36. Бұйымның құрамдас бӛліктері және ӛзара байланыстары
шартты тҥрде бейнеленген конструкторлық құжат .... деп аталады
1) схема
2) шартты сызба
3) долбары
4) жұмыс сызба
5) эскиз


37. Бұйымның құрамдас бӛліктерін, комплекстерді және
комплектілерді анықтайтын конструкторлық құжат ... деп аталады
1) сипаттізім
2) шартты сызба
3) долбар
4) эскиз
5) схема

38. Негізгі конструкторлық құжат деп .... аталады.
1) бӛлшектің сызбасы және спецификация
2) құрастыру сызбасы және техникалық жазбасы
3) бӛлшектің эскизі
4) схема және техникалық тапсырма
5) техникалық тапсырма және формулятор






69

39. Кӛз мӛлшерiмен, сызба құралсыз орындалған сызба ... деп
аталады.
1) эскиз
2) кӛз мӛлшермен
3) долбар
4) сурет
5) планшет

40. Тҥпнұсқа дайындауға арналған құжатты ... деп атайды.
1) тӛлнұсқа
2) кӛшірме
3) телқұжат
4) түпнұсқа
5) схема

41. Кӛп мӛлшерде кӛшірмелер шығаруға болатын құжатты ... деп
атайды.
1) түпнұсқа
2) телқұжат
3) кӛшірме
4) түпқұжат
5) эскиз

42. Бірнеше тҥпнұсқалар шығаруға арналған тҥпнұсқа кӛшірмесі .....

деп аталады.
1) түпнұсқа кӛшірме

2) телқұжат
3) түпнұсқа
4) парақ
5) кӛшірме

43. Ӛндірісте қолдануға арналған тҥпнұсқадай құжатты ... деп
атайды.
1) кӛшірме
2) түпнұсқа
3) түпқұжат
4) тӛлқұжат
5) формат

44. Тұтас жіңішке сызықпен шектелген сызу аумағының ӛлшемі…
деп аталады.
1) формат
2) бейне ауданы
3) құрастырма ауданы
4)
сызба ӛлшемі

70

5) құрастырма ӛлшемі

45. Формат …. деп бӛлінеді.
1) негізгі және қосымша
2) басты және басты емес
3) басты және толық
4) толық және толық емес
5) жұп және тақ

46. Негізгі форматтарды тұрғызу негізінен … пішіні болып
табылады.
2
1) А пішімі 1м
0
2
2) А пішімі 0,128м
4
2
3) А пішімі 1м
1
2
4) А пішімі 1м
3
5) 2
А пішімі 0,75м
2

47. А0 форматының ӛлшемдері … х … мм-ге тең.
1) 841х594мм
2) 1189х 841мм
3) 841х420мм
4) 420х256мм
5) 256х148мм


48. Сызбаның тӛменгі оң жақ бұрышындағы негізгі жазбаның
сыртқы ӛлшемдері … х … мм болады.
1) 185х55мм
2) 215х 60мм
3) 185х45мм
4) 195х65мм
5) 205х55мм

49. Горизонталь орналастырылған сызба форматтарында 70 х 14мм
қоршауындағы жазба … бұрышында орналастырылады.
1) сол жақ жоғарғы
2) сол жақ
3) оң жақ тӛмен
4) оң жақ жоғарғы
5) астыңғы

50. Тігінен берілген сызба форматтарында (А форматынан басқа)
4
70х14мм қоршаудағы жазуы … бұрышында орналастырылады.
1) оң жақ жоғарғы
2) сол жақ тӛменгі
3) сол жақ тӛменгі

71

4) үстіңгі
5) сол жақ

51. А форматында 70х14мм қоршауындағы жазу … бұрышында
4
орналастырылады.
1) сол жақ жоғарғы
2) он жақ тӛменгі
3) сол жақ тӛменгі
4) астыңғы
5) ортаңғы сол жағында

52. … форматын горизонталь орналастыруға болмайды.
А
1) 4
2) А
5
А
3) 1
А
4) 3
5) А
2


53. Масштаб дегеніміз …. сызықтық ӛлшемінің …. қатынасы.
1) бӛлшектің …. нақты ӛлшеміне
2) бӛлшектің ..... сызбаға
3) бӛлшектің тік …. горизонталь ӛлшеміне
4) сызбаның горизонталь … бӛлшектің тігінен
5) бӛлшектің горизонталь … тігінен


54. Масштаб тағайындау …. байланысты тағайындалады.
1) жазбадағы шрифтің номеріне
2) сызбаның күрделілігіне, форматқа, сызбаның айқындығына
3) сызбаның тағайындалуы, бӛлшекке
4) формат кӛлеміне
5) сызба үйлесімділігіне

55. .…. ӛлшемдерге «масштаб» деген тҥсінік қарастырылмайды.
1) бұрышты
2) сызықтық және радиалды
3) сызықты
4) диаметрлі
5) шенберлі

0
56. 30 бұрышы 2:1 масштабында … градусқа тең болады.
0
1) 30
0
2) 60
0
3) 15
0
4) 45

72

0
5) 90
57. 25% еңіс 2,5:1 масштабында … % ке тең
1) 25%
2) 52,5 %
3) 10 %
4) 3,5%
5) 6,25%

58. 100 мм ге тең тӛртбұрыш 1:2 масштабында бейнеленсе,
ұзындығы сызбада … мм тең болады.
1) 50
2) 33,3
3) 300
4) 200
5) 100

59№ 100 мм ге тең тӛртбұрыш 2:1 масштабында бейнеленсе,
тӛртбұрыштың сызбадағы ұзындығының сандық белгісі … мм тең
болады.
1) 100
2) 200
3) 25
4) 150
5) 50


60. Бұрыштың кӛлбеуі … тең болады.
1) тангенс бұрышына
2) катангенс бұрышына
3) синус бұрышына
4) косинус бұрышына
5) секанс бұрышына

61. МЕСТ2 .303-68*сызықтардың баржоғы … тҥрін бекітеді.
1) сегіз
2) тоғыз.
3) жеті
4) алты
5) он

62. 0,5-1,4мм ге дейінгі қалыңдықтағы сызықты …. сызық деп
атайды.
1) тұтас жіңішке
2) тұтас жуан-негізгі
3) негізгі
4) жуан

73

5) жіңішке

63. Тетіктің кӛрінетін контурының сызықтары ... сызықпен
орындалады.
1) негізгі қалың
2) ажыратылған
3) жіңішке тұтас
4) жіңішке штрих
5) жіңішке негізгі

64. Сызба қоршауы мен негізгі жазулардың рамкалары ... сызықпен
орындалады.
1) негізгі қалың
2) негізгі жіңішке
3) жіңішке қосымша
4) тұтас жіңішке
5) ажыратылған

65. Шығару және ӛлшемдік сызықтар ... сызықпен орындалады.
1) негізгі қалың
2) қалыңдатылған тұтас
3) жіңішке штрих
4) ажыратылған
5) штрих-пунктир


66. Тіліктер мен қималардағы штрихтау сызықтары ... сызықпен
орындалады.
1) тұтас жіңішке
2) штрих
3) жіңішке штрих-пунктир
4) ажыратылған
5) қалыңдатылған штрих

67. Диаметрі 12 мм кем шеңберлердің центрлік сызықтары ...
сызықпен орындалады.
1) тұтас жіңішке
2) қалыңдатылған штрих-пунктир
3) жіңішке штрих
4) негізгі
5) штрих жуан

68. Кескіндерді ҥзу сызықтары ... сызықпен орындалады
1) жіңішке ирек
2) штрих
3) жіңішке штрих-пунктир

74

4) қалыңдатылған штрих-пунктир
5) тұтас жіңішке

69. Симметриялық емес тетіктер тҥрінің бӛліктері мен тілігін қосу
сызықтары ... сызықпен орындалады.
1) жіңішке ирек
2) жіңішке штрих-пунктир
3) қалыңдатылған штрих пунктир
4) қалыңдатылған штрих
5) штрих

70. Кӛрінбейтін контурдың сызықтары ... сызықпен орындалады.
1) штрих
2) жіңішке штрих-пунктир
3) тұтас жіңішке
4) үзіктелген
5) қалыңдатылған штрих-пунктир

71. Диаметрі 12мм артық шеңберлердің центрлік сызықтары ...
сызықпен орындалады.
1) жіңішке штрих-пунктир
2) тұтас жіңішке
3) штрих
4) ажыратылған
5) қалыңдатылған штрих


72. Сызбаларда лак-бояу жабындыларының және термиялық ӛңдеу
орындары ... сызықпен белгіленеді.
1) қалыңдатылған штрих-пунктир
2) штрих
3) жіңішке штрих-пунктир
4) ажыратылған
5) тұтас жіңішке

73. Тіліктер мен қималарда қиюшы жазықтықтың орналасқан
орындары ... сызықпен белгіленеді.
1) ажыратылған
2) тұтас жіңішке
3) сынығы бар жіңішке тұтас
4) жуандатылған үзік
5) негізгі тұтас





75

74. Осьтік және центрлік сызықтар тетік контурының
сызықтарынан ... мм-ге шығу керек.
1) 35мм
2) 1215мм
3) 1012мм
4) 5 10мм
5) 2 7мм

75. Ҥзік сызықтың бӛліктері арасындағы арақашықтық тетіктің ...
анықталады.
1) ӛлшемдерімен
2) пішінімен
3) материалымен
4) термиялық ӛңделуімен
5) ӛлшемдерімен

76. Сызбаның негізгі сызығының қалыңдығы ...... байланысты
қабылданады.
1) сызбаның пішіміне, масштабына
2) кескіндердің топтастырылуына
3) сызбаның құрастырылуына
4) сызбаның қаныққандығы мен қарама қарсылығына
5) сызбаның орналысуына


77/ А типті шрифт Б типті шрифтен ... ерекшеленеді
1) еселігімен

2) ӛлшемдерімен
3) жазылуымен
4) кӛлбеуімен
5) жолдар қадамымен

78 А типті шрифтің еселігі ... құрайды.
1) 1/14
2) 1/10
3) 1/12
4) 1/15
5) 1/16

79. Б типті шрифтің еселігі ... құрайды.
1) 1/10
2) 1/4
3) 1/6
4) 1/8
5) 1/12


76

80. Шрифтің ӛлшемі ... анықталады.
1) тік жазылған мәтіннің бас әрпінің биіктігімен
2) әріп сызығының қалыңдығымен
3) кӛлбеулетіп жазылған мәтіннің кіші әрпінің биіктігімен
4) кӛлбеулетіп жазылған мәтіннің бас әрпінің биіктігімен
5) жазылған мәтіннің кіші әрпінің биіктігімен

81. Қарындашпен орындалатын сызбалар ҥшін минимум рұқсат
етілген шрифт
1) 3,5
2) 2,5
3) 4,5
4) 5,5
5) 7

82. Сызбалар арқылы берілетін ақпараттардың графикалық бӛлігі
.... деп аталады.
1) бейнелер
2) жоспар
3) сурет
4) эскиз
5) графика

83. Кӛріністердің ерекшелігіне қарай ... бӛлінеді.
1) кӛріністер, тіліктер, қималар, шығару элементтері
2) шығару фрагменттері, жоспарлар, карталар

3) жоспарлар
4) графикалар эскиздер фрагменттер
5) негізгі элементтер, шығару фрагменттері, кӛріністері

84. Кӛріністер .... болып бӛлінеді.
1) негізгі, толықтырушы, жергілікті кӛріністер
2) басты екінші дәрежелі
3) кӛмекші аксонометриялық кӛрініс
4) сол жақ, оң жақ, жоғарғы кӛрініс
5) негізгі, толықтырушы, жергілікті кӛріністер

85. Фронталь жазықтығында проекцияланып алынған кӛрініс ... деп
аталады.
1) басты кӛрініс
2) алдыңғы кӛрініс
3) негізгі кӛрініс
4) фасадты кӛрініс
5) орталық кӛрініс


77

86. Басты кӛріністің астында ... кӛрініс орналасады.
1) үстіңгі
2) астыңғы
3) сол жақ
4) артқы
5) оң жақ

87. Басты кӛріністің сол жағында ..... кӛрініс орналасады.
1) оң жақ
2) артқы
3) оң жақ
4) үстіңгі
5) астыңғы

88. Басты кӛріністің оң жағында ... кӛрініс орналасады.
1) сол жақ
2) артқы
3) оң жақ
4) астыңғы
5) үстіңгі

89. Басты кӛріністің ҥстінде .... кӛрініс орналасады.
1) астыңғы
2) артқы
3) оң жақ
4) сол жақ

5) үстіңгі

90. Сол жақ кӛріністің оң жағында .... кӛрініс орналасады.
1) артқы
2) алдыңғы
3) оң жақ
4) сол жақ
5) астыңғы

91. Проекциялық байланыста дәстҥрлі сұлба бойынша сызбада
берілген негізгі кӛріністер ....
1) белгіленбейді және жазылмайды
2) тілікпен біріктіруге келмейді
3) тілікке жатпайды
4) шығару элементтерімен бӛлінбейді
5) кӛшірмесін алуға келмейді




78

92. Әр беттерде орналасқан негізгі кӛріністер ....
1) белгіленеді және жазылады
2) белгіленеді бірақ жазылмайды
3) белгіленбейді және жазылмайды
4) жазылады бірақ белгіленбейді
5) тілікпен бірікпейді

93. Проекциялық байланыста орналасқан, бірақ сызбада қосымша
графикалық фрагменттермен бӛлінген негізгі кӛріністер ....
1) белгіленеді және жазылады
2) белгіленбейді және жазылмайды
3) жазылады, бірақ белгіленбейді
4) тілікпен бірікпейді
5) белгіленеді, бірақ жазылмайды

94. Проекциялық байланыста сызба компоновкасының шарттары
бойынша орналаспаған негізгі кӛріністер, сызбаларда ....
1) белгіленеді және жазылады
2) тілікпен бірікпейді
3) белгіленеді, біріақ жазылмайды
4) белгіленбейді және жазылмайды
5) жазылады, бірақ белгіленбейді

95. Проекциялардың негізгі жазықтықтарына параллель емес

заттың проекциялануымен алынған кӛріністер .... деп аталады.
1) толықтырушы

2) дербес
3) тӛңіректің
4) қиғашбұрышта
5) жергілікті

96. Толықтырушы кӛріністер .... орындала алады.
1) проекциялық байланыста, ығыстыру арқылы және ығыстырып бұру
арқылы
2) бұрыспен және фазалық жылжумен проекциялық байланыста
3) бұрылыспен, бұрылумен және бұрылып тоқтауымен
4) проекция жазықтығымен, бұрылып тоқтауымен және тасымалмен
5) жазық-параллель тасымалымен, бұрылыспен және фазалық жылжумен

97. Проекциялық байланыста орындалған толықтырушы кӛріністер
1) белгіленбейді және жазылмайды
2) жазылады, бірақ белгіленбейді
3) белгіленеді, бірақ жазылмайды
4) тілікпен бірікпейді
5) белгіленеді және жазылады

79

98. Ығысумен орындалған толықтырушы кӛріністер .....
1) белгіленеді және жазылады
2) жазылады, бірақ белгіленбейді
3) белгіленбейді және жазылмайды
4) тілікпен бірікпейді
5) белгіленеді, бірақ жазылмайды

99. Ығысу және бұрылыс арқылы орындалған қосымша кӛріністер,
сызбада ....
1) белгіленеді және жазылады
2) белгіленбейді және жазылмайды
3) жазылады, бірақ белгіленбейді
4) белгіленеді, бірақ жазылмайды
5) тілікпен бірікпейді

100. Заттың тӛңіректің бӛлігінің проекциялануымен алынған
кӛріністер .... деп аталады.
1) жергілікті
2) қиғашбұрышта
3) қосымша
4) дербес
5) тӛңіректің


Сұрақтың номері Дұрыс жауап (a, b, c, d, e)
1 D
2 B
3 A
4 B
5 Е
6 C
7 A
8 C
9 C
10 A
11 D
12 B
13 C
14 D
15 C
16 A
17 D
18 C
19-100 сұраққа дейін дұрыс жауаптар А болады.







80