ระบบประสาทม.6

NERVOUS SYSTEM

ระบบประสาท

E-BOOK

Nervous System หรือ ระบบประสาท

- ระบบประสาทเกิดจากเซลล์ประสาททั้งหมดใน
ร่างกาย โดยทำหน้าที่เป็นศูนย์รวบรวมข้อมูลจากสิ่ง
แวดล้อมภายนอกผ่านประสาทสัมผัส จากนั้นวิเคราะห์
ข้อมูลแล้วสั่งการให้อวัยวะต่างๆตอบสนองต่อสิ่งเร้า
อย่างเหมาะสม ในขนาดเดียวกันเส้นประสาทจะส่งความ
รู้สึกไปยังสมองด้วย เช่น เมื่อมือไปสัมผัสกับของแหลม
เราจะกระตุกมือขึ้นอย่างอัตโนมัติ

- ระบบประสาท มี 2 ส่วน คือ
1.ระบบประสาทส่วนกลาง(CNS) เป็นศูนย์กลางควบคุม
การทำงานของร่างกาย อยู่ภายใต้อำนาจจิตใจ ทำหน้าที่
สั่งการจากสมอง และไขสันหลัง เข้าสู่เส้นประสาท
2.ระบบประสาทรอบนอก(PNS) คือส่วนที่รับหรือถูก
กระตุ้นจากสิ่งเร้า เช่นการมองเฟ็น สัมผัส ได้ยิน

ระบบประสาทปส่วนกลางระกอบด้วย

1.สมอง (Brain)
เป็นอวัยวะที่ใหญ่ที่สุดในร่างกาย มีรูปร่างเป็นก้อนรูป
ไข่ มีน้ำหนักเฉลี่ย 1,300-1,400 กรัม มีกระโหลกศีรษะที่
มีความหนาเเละเเข็งเเรงในการป้องกันไม่ให้สมองถูก
กระทบกระเทือน

-สมองเเบ่งเป็น 3 ส่วน คือ
1.สมองส่วนหน้า ได้เเก่
Cerebrum ; ควบคุมอารมณ์ ความคิด ความจำ ความฉลาด
และสัมผัสทั้ง 5
Hypothalamus ; สร้างความสมดุลให้กับระบบการทำงาน
ของร่างกาย
Thalamus ; เป็นศูนย์รับกระแสประสาทความรู้สึกที่ถูกส่งมา
จากอวัยวะต่างๆของร่างกายเข้าสู่ไขสันหลัง
2.สมองส่วนกลาง ทำหน้าที่เกี่ยวกับการเคลื่อนไหวม่าน
เเละลูกตา
3.สมองส่วนท้าย ได้เเก่
Cerebellum ; ควบคุมการเคลื่อนไหว การทรงตัว การเดิน
การวิ่ง
Pons ; เป็นส่วนที่อยู่ถัดลงมาจากสมอง่วนกลาง จะติดกับ
cerebellum โดยมีใยประสาทเป็นตัวเชื่อม
Medulla oblongata ; ควบคุมระบบประสาทอัตโนมัติ การ
หายใจ หัวใจเต้น

E-BOOK

2.ไขสันหลัง
เป็นเนื้อเยื่อทอดยาวจากสมองอยู่ในกระดูกสันหลัง ทำหน้าที่รับ
กระแสประสาทจากสมองและส่วนปลายมาเชื่อมกัน
-โครงสร้างของไขสันหลัง เเละเส้นประสาทไขสันหลัง
1.dorsal horn (ปีกบน) ; บริเวณรับความรู้สึก
2.ventral horn (ปีกล่าง) ; บริเวณนำคำสั่ง
3.lateral horn (ปีกข้าง) ; บริเวณระบบประสาทอัตโนมัติ

ระบบประสาทรอบนอกประกอบด้วย

3.เส้นประสาท (Nerve Fiber)
เป็นเส้นใยบางๆจำนวนมาก ซึ่งเกิดจากเซลล์ประสาทหลายตัว รวมกันเข้าเป็นมัดเส้นประสาท เป็นมัดของแอก
ซอน หรือมัดของเดนไดรท์ หรือทั้งสองชนิดรวมกันก็ได้
เส้นประสาทในร่างกายสามารถจำแนก ได้เป็น 2 ประเภท
1.เส้นประสาทที่ออกจากสมอง มีทั้งหมด 12 คู่ มีศูนย์กลางอยู่ที่สมอง บางคู่จะเป็นเส้นประสาทที่เกี่ยวกับ
การสัมผัส บางคู่จะเป็นเส้นประสาทที่ใช้ควบคุมการเคลื่อนไหวแยกเป็นทางซีกซ้ายและซีกขวา เพื่อรับส่งความ
รู้สึกและคำสั่งตั้งแต่ลำคอขึ้นไป
2.เส้นประสาทที่ออกจากไขสันหลัง เป็นเส้นประสาทที่แยกออกมาจากบริเวณไขสันหลัง จากกึ่งกลางลำตัว
แยกกระจายออกไปทางซีกซ้ายขวาของร่างกาย ทำหน้าที่รับส่งความรู้สึกและคำสั่งตั้งแต่บริเวณลำคอลงไป
ตลอดทั้งร่างกายจนถึงปลายเท้า มีทั้งหมด 31 คู่ โดยจะแยกเป็น 2 ชุด ชุดที่ 1 เป็นเส้นประสาทส่วนของการรับ
ความรู้สึก เข้าสู่ไขสันหลังทางด้านหลัง ชุดที่ 2 ทำหน้าที่ควบคุมการเคลื่อนไหว เข้าสู่ไขสันหลังบริเวณช่วงท้อง

4.เซลล์ประสาท (Neuron
คือหน่วยที่เล็กที่สุด ประกอบด้วย
1.Cell body เป็นจุดศูนย์กลางของเซลล์ประสาท
ประกอบด้วย นิวเครียสมีของเหลวเป็น ไซโตพลาสเเละ
มีผนังเซลล์เป็นตัวห่อหุ้มเซลล์
2.Dendrite คือการนำกระแสประสาทเข้าตัวเซลล์
3.Axon คือการนำกระแสประสาทออกจากตัวเซลล์
4.Synaps เป็นจุดต่อระหว่าง Axon ตัวหนึ่ง
กับDendrite อีกตัวหนึ่ง
-เซลล์ประสาทเเบ่งการทำงานได้ 3 ประเภท
1.เซลล์ประสาทรับความรู้สึก ; รับกระเเสจากอวัยวะรับ
สัมผัสเข้าสู่สมองเเละไขสันหลัง
2.เซลล์ประสาทมอเตอร์ ; นำกระเเสประสาทเข้าสู่กล้าม
เนื้อทำให้เกิดการเคลื่อนไหว
3.เซลล์ประสาทเชื่อมโยง ; เป็นเซลล์ประสาทที่เชื่อม
ระหว่างเซลล์ประสาทรับความรู้สึกเเละมอเตอร์

E-BOOK

การทำงานของระบบประสาท

- การทำงานของระบบประสาทขึ้นอยู่กับเซลล์ประสาท ซึ่งมีอยู่หลายพันล้านเซลล์แต่ละเซลล์ต่างทำหน้าที่แตก
ต่างกันไป เช่น เซลล์ที่ทำหน้าที่รับประสาทความรู้สึกจะทำหน้าที่ รับข้อมูลจากตา หู จมูก ลิ้น และผิวหนังไปยัง
สมอง เซลล์ประสาททั้งหมดจะส่งข้อมูลถึงกันผ่านกระบวนการไฟฟ้าเคมีจนเกิดการเชื่อมโยงถึงกันเป็นเครือ
ข่าย ทำให้มีผลต่อความคิด การเรียนรู้การเคลื่อนไหวและพฤติกรรมต่างๆของคนเรา และมีแต่ละด้านดังนี้
1.ความฉลาดและความจำ

ในเด็กแรกเกิดจะมีเซลล์ประสาทที่ยังไม่เชื่อมโยงกัน แต่เมื่อเด็กเจริญเติบโตขึ้นเซลล์ประสาทจะมีจำนวนมาก
ขึ้นและเกิดการเชื่อมโยงกับมากขึ้น นักวิทยาศาสตร์จึงเชื่อว่าการฝึสมองและการเรียนรู้สิ่งใหม่ๆ จะช่วยกระตุ้น
สมองให้เกิดการเชื่อมโยงของเซลล์ประสาทมากขึ้น
2.การทำงานพื้นฐานของร่างกาย

ระบบประสาทอัตโนมัติจะทำหน้าที่ควบคุมการทำงานพื้ยลนฐานของร่างกาย เช่น การหายใจ การย่อย
อาหาร โดยแบ่งเป็นระบบย่อย 2ระบบ คือ ระบบประสาทซิมพาเทติก ที่ทำหน้าที่เตรียมร่างกาย ให้พร้อมเผชิญ
หน้ากับภาวะเครียด หรืออันตราย และระบบประสาทพาราซิมพาเทติก ที่ทำหน้าที่ในสภาวะผ่อนคลาย
3.การเคลื่อนไหว โดยสมองส่วนซีรีบรัม เป็นสมองส่วนที่ควบคุมการเคลื่อนไหว
4.ประสาทสัมผัสทั้ง5 ได้แก่ การมองเห็น ได้ยิน ได้กลิ่น การรับรส การรับสัมผัส

การดูเเลระบบประสาท

- ระบบประสาทมีความสำคัญต่อร่างกายดังนั้นจึงควรดูแลรักษาอย่างระมัดระวัง โดนปฎิบัติตามคำแนะนำ
ดังนี้
1.รักษาโรคต่างๆที่อาจส่งผลต่อการำงานของระบบประสาท เช่น โรคเบาหวาน และความดันโลหิตสูง เป็นต้น
2.ออกกำลังกายอย่างสม่ำเสมอ และปรึกษาแพทย์เพื่อช่วยให้การออกกำลังกายเหมาสมยิ่งขึ้น
3.รับประทานอาหารที่มีประโยชน์ ในปริมาณที่พอดี โดยเฉพาะอาหารที่มีไขมันต่ำ อาหารที่อุดมไปด้วยวิตามินบี
6 บี13 และโฟเลต ซึ่งช่วยบำรุงระบบประสาทให้ทำงานได้ปกติ
4.ดื่มน้ำให้เพียงพอต่อความต้องการของร่างกาย เพื่อป้องกันการสับสนมึนงง จากสภาวะขาดน้ำ ซึ่งอาจส่ง
ผลเกี่ยวกับความทรงจำได้
5.นอนหลับพักผ่อนให้เพียงพอ เพื่อลดปัญหาการเสี่ยงเป็นโรคหรือปัญหาสุขภาพต่างๆ
6.งดสูบบุหรี่และไม่ดิ่นแอลกอฮอล์ รวมทั้งสารเสพติดต่างๆ ซึ่งเป็นผลกระทบระยะยาว
7.เข้ารับการตรวจวัดสายตาและการได้ยินหากมองเห็นไม่ชัดหรือมีปัญหาการได้ยิน
8.ป้องกันการได้รับบาดเจ็บที่อาจเกิดขึ้นต่อศรีษะ
9.ไม่ควรทำหลายๆสิ่งในเวลาเดียวกัน ควรจัดลำดับความสำคัญ
10.เรียนรู้ทักษะใหม่ๆเพื่อพัฒนาสมาธิและความสามารถในการจดจ่อตั้งใจ ทำสิ่งหนึ่งให้สำเร็จ
11.จดบันทึกช่วยจำ โดยการเขียนสิ่งที่ต้องทำโดยสมุดบันทึกหรือปฎิทิน
12.ฝึกคิดบวกหรือมองโลกในแง่ดี

E-BOOK

MEMBER GROUP

จัดทำโดย
-นางสาววิชญาดา เหมือนใจ เลขที่ 35 ม.6/1
เรียบเรียงเนื้อหาโดย
-นายพชร จันทรโชติ เลขที่ 14 ม.6/1
-นางสาวเมธิพันธ์ วัฒน์ธรณกน เลขที่ 29 ม.6/1
รับผิดชอบส่วนอื่น
-นางสาวณัฐวดี เเซ่เซียว เลขที่ 22 ม.6/1
นำเสนอโดย
-นางสาวรชตนันท์ บุญเกรียงชัย เลขที่ 31 ม.6/1
-นางสาววิชญาดา เหมือนใจ เลขที่ 35 ม.6/1
-นางสาวสุทิชา ถนอมรัก เลขที่ 37 ม.6/1
-นางสาวอิศราภรณ์ ชิณวงศ์ เลขที่ 40 ม.6/1

E-BOOK