ทฤษฎีกรด-เบส

ทฤษฎีกรด-เบส

นิ ย า ม ข อ ง อ า ร์ เ ร เ นี ย ส

จัดทำโดย

น า ง ส า ว อ ริ ส ร า เ ส า ร์ จั น ทึ ก
ม . 5 / 1 0 เ ล ข ที่ 2 8

เสนอ

ค รู ป รี ช์ ญ ภั ท ร เ ล่ ง ร ะ บำ

ทฤษฎีกรด-เบส คืออะไร??

ทฤษฎีกรด-เบส (อังกฤษ: ACID-BASE
THEORY) เป็นทฤษฎีที่ว่าด้วย นิยามหรือ
คำจำกัดความ (DEFINITION) ของสาร
เคมีที่มีสมบัติเป็นกรดและเบส โดยทั่วไป
แล้ว ทฤษฎีกรด-เบสที่สำคัญ ได้อิงตามคำ
จำกัดความของนักเคมีที่สำคัญได้แก่ อาร์เร
เนียส (ARRHENIUS) เบรินสเตด-ลาวรี
(BRØNSTED-LOWRY ACID) และลิวอิส

(LEWIS) อย่างไรก็ตาม ยังมีนิยามที่
เกี่ยวข้องกับการพิจารณาสมบัติในการโพ

ลาไลซ์ของโมเลกุล คือ กรด-เบสแบบ
ฮาร์ด-ซอฟต์ (HARD-SOFT ACIDS-
BASES: HSAB) และกฎของฟาจาน
(FAHJAN'S RULES) โดยการคำนวณที่
เกี่ยวข้องกับปฏิกิริยากรด-เบสมักจะ

เกี่ยวข้องกับหลักการของสมดุลเคมี

นิยามของ อาร์เรเนียส

สเวนเต อาร์เรเนียส (SVANTE
ARRHENIUS) นักเคมีชาวสวีเดนได้ให้คำ
จำกัดความของกรดและเบสขึ้น ในปี พ.ศ.

2427โดยเกี่ยวข้องกับความเข้มข้นของ
ไฮโดรเจนไอออน (H+) หรือ ไฮโดรเนียม
ไอออน (H3O+) และไฮดรอกไซด์ไอออน
(OH−) เมื่อสารนั้นๆละลายน้ำ โดยระบุว่า
"กรด หมายถึง สารที่ละลายน้ำแล้วแตกตัว
ทำให้ความเข้มข้นของไฮโดรเจนไอออนหรือ
ไฮโดรเนียมไอออนเพิ่มขึ้น" และ "เบส หมาย
ถึง สารที่ละลายน้ำแล้วแตกตัวทำให้ความ
เข้มข้นของไฮดรอกไซด์ไอออนเพิ่มขึ้น"

สเวนเต อาร์เรเนียส
(SVANTE ARRHENIUS)

การแตกตัวในน้ำของกรด
HCL (AQ) → H+ (AQ) + CL− (AQ)

การแตกตัวในน้ำของเบส
NAOH (AQ) → NA+ (AQ) + OH− (AQ)
อย่างไรก็ตาม น้ำบริสุทธิ์ จะมีสมบัติเป็นกลาง เนื่องจากการแตกตัว
ด้วยตัวเอง (AUTO-DISSOCIATION) ของน้ำจะอยู่ในสภาวะ
สมดุลระหว่างความเข้มข้นของ (H3O+) และ (OH−) ซึ่งมีค่าเท่ากัน
ดังนั้น การละลายน้ำของสารที่เป็นกรดตามนิยามของอาร์เรเนียส
จึงไปทำให้ความเข้มข้นของไฮโดรเจนไอออนเพิ่มขึ้น อนึ่ง
เนื่องจากไฮโดรเจนไอออน (H+) เป็นไอออนที่มีอนุภาคมูลฐานเป็น
โปรตอนเพียงตัวเดียว นักเคมีจึงนิยมเรียกว่า โปรตอน ทั้งนี้ หาก
โปรตอนละลายอยู่ ในน้ำก็อาจจะเขียนแทนได้เป็น (H3O+) ที่ไม่
เกิดจากการรวมตัวของโปรตอนกับโมเลกุลของน้ำ




⇌สมการการแตกตัวด้วยตัวเองของน้ำ:

H2O(L) + H2O(L) H3O+(AQ) + OH−
(AQ)

ปัญหาที่สำคัญของทฤษฎีกรด-เบสของอาร์รี
เนียส คือ ไม่สามารถระบุความเป็นกรด-เบส
ของสารที่ไม่ละลายน้ำได้ และไม่สามารถระบุ

ความเป็นกรดที่ไม่มีไฮโดรเจนได้

ปฏิกิริยาสะเทินกรดเบสของอาร์เรเนียส



ปฏิกิริยาสะเทิน (NEUTRALIZATION)กรด-เบส
ของอาร์เรเนียสเป็นปฏิกิริยาระหว่างไฮโดรเจน
ไอออน (H+) และไฮดรอกไซด์ไอออน (OH−)
เกิดเป็นน้ำ ดังสมการ:
H+(AQ) + OH−(AQ) → H2O

เอกสารอ้างอิง

HTTPS://WWW.PW.AC.TH/SCI/ACID-
BASE/CONTENT/CH3.HTML

HTTPS://TH.M.WIKIPEDIA.ORG/WIKI/%E0
%B8%97%E0%B8%A4%E0%B8%A9%E0%B8
%8E%E0%B8%B5%E0%B8%81%E0%B8%A3
%E0%B8%94%E2%80%93%E0%B9%80%E0

%B8%9A%E0%B8%AA