ก หน่วยการเรียนรู้ เรื่อง การเจริญเติบโตและพัฒนาการของมนุษย์ รายวิชาสุขศึกษา พ21103 หนังสืออิเล็กทรอนิกส์ ประกอบการเรียนรู้แบบร่วมมือด้วยเทคนิค STAD เรื่อง การเจริญ เติบโตและพัฒนาการของมนุษย์ รายวิชาสุขศึกษา พ21103 ส าหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 กลุ่มสาระการเรียนรู้สุขศึกษาและพลศึกษา โดยจัดกิจกรรมการเรียนการสอนตามแนวทางการปฏิรูป การเรียนรู้คือเน้นผู้เรียนเป็นส าคัญ จัดกิจกรรมการเรียนรู้ที่หลากหลาย ผู้เรียนสามารถเรียนรู้และ ปฏิบัติกิจกรรมด้วยตนเองตามศักยภาพและความสามารถของผู้เรียนอย่างเป็นล าดับขั้นตอน โดยมี เนื้อหาสาระเกี่ยวกับการเปลี่ยนแปลงทางร่างกาย จิตใจ อารมณ์ซึ่งเป็นสาระส าคัญที่ทุกคนต้องศึกษา เรียนรู้เพื่อให้เกิดความรู้ความเข้าใจอย่างถูกต้อง สามารถน าไปประยุกต์ใช้ให้เกิดประโยชน์ใน ชีวิตประจ าวันและปฏิบัติตนได้อย่างถูกต้องและเหมาะสม หนังสืออิเล็กทรอนิกส์เล่มนี้มีกิจกรรมการเรียนรู้ที่ต้องศึกษา ประกอบด้วย ค าแนะน า ส าหรับครูค าแนะน าส าหรับนักเรียน เนื้อหาสาระหนังสืออิเล็กทรอนิกส์ บัตรกิจกรรม และ แบบทดสอบท้ายบทเรียนซึ่งสามารถน าไปใช้ประโยชน์ในการส่งเสริมให้ผู้เรียน ผู้สนใจทั่วไป ได้ศึกษา ค้นคว้าด้วยตนเอง รวมทั้งเป็นแนวทางให้ผู้ปกครอง ครอบครัว ได้ศึกษาร่วมกัน อันจะก่อให้เกิด ประโยชน์ในการอยู่ร่วมกันในสังคมได้อย่างมีความสุข ผู้จัดท าขอขอบพระคุณท่านผู้อ านวยการโรงเรียนพันดอนวิทยา ผู้เชี่ยวชาญ คณะครูนักเรียน ตลอดจนผู้ที่เกี่ยวข้องทุกท่าน ที่ให้ค าแนะน าในการจัดท าหนังสืออิเล็กทรอนิกส์จนส าเร็จลุล่วงไปด้วยดี ผู้จัดท าหวังเป็นอย่างยิ่งว่าหนังสืออิเล็กทรอนิกส์ชุดนี้จะเป็นประโยชน์อย่างยิ่งแก่ผู้เรียน ครูผู้สอนและ ผู้ที่สนใจน าไปใช้ในการพัฒนาเยาวชนไทย ให้เป็นบุคคลแห่งการเรียนรู้และน าความรู้ไปประยุกต์ใช้ ในการด ารงชีวิตได้อย่างมีความสุข ทนงศักดิ์ จ าปา
ข หน่วยการเรียนรู้ เรื่อง การเจริญเติบโตและพัฒนาการของมนุษย์ รายวิชาสุขศึกษา พ21103 เรื่อง หน้า ค าน า ก สารบัญ ข ขั้นตอนการเรียนตามรูปแบบการเรียนรู้แบบร่วมมือด้วยเทคนิค STAD ค ส่วนประกอบของหนังสืออิเล็กทรอนิกส์ ง ค าชี้แจงการใช้หนังสืออิเล็กทรอนิกส์ ฉ ค าแนะน าการใช้หนังสืออิเล็กทรอนิกส์ส าหรับครู ซ ค าแนะน าการใช้หนังสืออิเล็กทรอนิกส์ส าหรับนักเรียน ญ แผนผังการจัดชั้นเรียน ฎ มาตรฐานการเรียนรู้และตัวชี้วัด ฏ จุดประสงค์การเรียนรู้ ฐ บัตรค าสั่ง ฑ แบบทดสอบก่อนเรียน (Pre-test) 1 กิจกรรมการเรียนรู้ 4 ขั้นที่ 1 ขั้นน าเสนอบทเรียนทั้งชั้นเรียน 4 ขั้นที่ 2 ขั้นเรียนกลุ่มย่อย 14 ขั้นที่ 3 ขั้นทดสอบย่อย 22 ขั้นที่ 4 ขั้นหาคะแนนพัฒนาการ 25 ขั้นที่ 5 ขั้นให้รางวัลกลุ่ม 26 แบบทดสอบหลังเรียน (Post-test) 27 บรรณานุกรม 30 ภาคผนวก 31 - เฉลยแบบทดสอบก่อนเรียน 32 - เฉลยกิจกรรม 33 - เฉลยแบบทดสอบหลังเรียน 40 - แบบบันทึกคะแนน 41
ค หน่วยการเรียนรู้ เรื่อง การเจริญเติบโตและพัฒนาการของมนุษย์ รายวิชาสุขศึกษา พ21103 ขั้นตอนการเรียนตามรูปแบบการเรียนรู้แบบร่วมมือด้วยเทคนิค STAD ศึกษาวิธีการเรียนรู้แบบร่วมมือ ด้วยเทคนิค STAD สาระมาตรฐานการเรียนรู้ จุดประสงค์การเรียนรู้ และค าชี้แจงการใช้ ท าแบบทดสอบก่อนเรียน (Pre-test) ศึกษาบทเรียน ผ่านการทดสอบ ศึกษาเรื่องใหม่ ท าแบบทดสอบหลังเรียน (Post-test) ไม่ผ่านการทดสอบ
ง หน่วยการเรียนรู้ เรื่อง การเจริญเติบโตและพัฒนาการของมนุษย์ รายวิชาสุขศึกษา พ21103 หนังสืออิเล็กทรอนิกส์ ประกอบการเรียนรู้แบบร่วมมือด้วยเทคนิค STAD เรื่อง การเจริญเติบโตและพัฒนาการของมนุษย์ รายวิชาสุขศึกษา พ21103 ส าหรับนักเรียน ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 เล่มที่ 3 การเปลี่ยนแปลงทางร่างกาย จิตใจ อารมณ์มีส่วนประกอบดังนี้ 1. หนังสืออิเล็กทรอนิกส์ 1.1 ค าน า 1.2 สารบัญ 1.3 ขั้นตอนการจัดการเรียนรู้แบบร่วมมือด้วยเทคนิค STAD 1.4 ส่วนประกอบของหนังสืออิเล็กทรอนิกส์ 1.5 ค าชี้แจงการใช้หนังสืออิเล็กทรอนิกส์ 1.6 ค าแนะน าการใช้หนังสืออิเล็กทรอนิกส์ส าหรับครู 1.7 ค าแนะน าการใช้หนังสืออิเล็กทรอนิกส์ส าหรับนักเรียน 1.8 แผนผังการจัดชั้นเรียน 1.9 มาตรฐานการเรียนรู้และตัวชี้วัด 1.10 จุดประสงค์การเรียนรู้ 1.11 บัตรค าสั่ง 1.12 แบบทดสอบก่อนเรียน (Pre-test) 1.13 บัตรเนื้อหา 1.14 กิจกรรม 1.15 แบบทดสอบหลังเรียน (Post-test) 1.16 บรรณานุกรม 1.17 ภาคผนวก (เฉลยแบบทดสอบก่อนเรียน เฉลยกิจกรรม เฉลยแบบทดสอบ หลังเรียน และแบบบันทึกคะแนน) 2. สื่อการสอน 2.1 รูปภาพ 2.2 หนังสือเรียนสุขศึกษา 2.3 ซองกิจกรรม ประกอบด้วยบัตรค าสั่ง บัตรเนื้อหา กิจกรรมและบัตรเฉลย 2.4 แบบทดสอบความรู้ก่อนเรียนและหลังเรียน 2.5 บัตรเฉลยแบบทดสอบก่อนเรียนและหลังเรียน ส่วนประกอบของหนังสืออิเล็กทรอนิกส์ เล่มที่ 3 การเปลี่ยนแปลงทางร่างกาย จิตใจ อารมณ์
จ หน่วยการเรียนรู้ เรื่อง การเจริญเติบโตและพัฒนาการของมนุษย์ รายวิชาสุขศึกษา พ21103 2.6 แบบกรอกคะแนนการทดสอบก่อนเรียนและหลังเรียน 2.7 แบบสังเกตพฤติกรรมระหว่างเรียน 3. แบบวัดผลและประเมินผล แบบทดสอบก่อนเรียนและหลังเรียน 25 ชุด เฉลยแบบทดสอบ 5 แผ่น ซองกิจกรรม 5 ซอง แบบกรอกคะแนนทดสอบก่อนเรียนและหลังเรียน 1 แผ่น แบบสังเกตและประเมินพฤติกรรมระหว่างเรียนรายบุคคล 1 แผ่น แบบบันทึกคะแนนกิจกรรม คะแนนกลุ่ม 5 แผ่น หมายเหตุ: บัตรค าสั่ง, บัตรเนื้อหา, กิจกรรม, บัตรเฉลยอยู่ในซองกิจกรรม
ฉ หน่วยการเรียนรู้ เรื่อง การเจริญเติบโตและพัฒนาการของมนุษย์ รายวิชาสุขศึกษา พ21103 หนังสืออิเล็กทรอนิกส์ ประกอบการเรียนรู้แบบร่วมมือด้วยเทคนิค STAD เรื่อง การเจริญเติบโตและพัฒนาการของมนุษย์ รายวิชาสุขศึกษา พ21103 ส าหรับนักเรียน ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 เล่มนี้เป็นเล่มที่ 3 การเปลี่ยนแปลงทางร่างกาย จิตใจ อารมณ์จัดท าขึ้น เพื่อใช้ประกอบการเรียนรายวิชาสุขศึกษา พ21103 ส าหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 โรงเรียนพันดอนวิทยา โดยมุ่งพัฒนาความรู้พื้นฐานเกี่ยวกับเรื่อง การเจริญเติบโตและพัฒนาการ ของมนุษย์โดยใช้หนังสืออิเล็กทรอนิกส์ ประกอบการเรียนรู้แบบร่วมมือด้วยเทคนิค STAD ซึ่งมีขั้นตอนการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ 5 ขั้นตอน ดังนี้ ขั้นที่1 ขั้นน าเสนอบทเรียนทั้งชั้นเรียน ครูทบทวนความรู้เดิมของนักเรียนและน าเสนอเนื้อหาใหม่แก่นักเรียน ด้วย วิธีสอนที่หลากหลาย และนักเรียนทุกคนต้องศึกษาเนื้อหาจากครูผู้สอนอย่างตั้งใจเพื่อให้เข้าใจ และเกิดความรู้ในเนื้อหาใหม่ ขั้นที่ 2 ขั้นเรียนกลุ่มย่อย นักเรียนแบ่งกลุ่มๆ ละ 5 คน ซึ่งคละตามความสามารถของนักเรียน คือ เก่ง 1 คน ปานกลางค่อนข้างเก่ง 1-2 คน ปานกลางค่อนข้างอ่อน 1-2 คน และอ่อน 1 คน โดย สมาชิกทุกกลุ่มจะเรียนรู้และท ากิจกรรมด้วยการช่วยเหลือซึ่งกันและกัน เด็กเรียนเก่งจะช่วย ตรวจงานก่อนน าส่งครูและสอนเด็กเรียนอ่อน ขณะเดียวกันเด็กเรียนอ่อนก็มีโอกาสได้พัฒนา ตนเอง สมาชิกแต่ละคนต้องพยายามตั้งใจเรียนและร่วมกิจกรรมให้ดีที่สุดเพื่อชัยชนะของกลุ่ม โดยในขั้นตอนนี้นักเรียนในกลุ่มต้องร่วมกันศึกษาเนื้อหาในบัตรความรู้ของบทเรียนอีกครั้ง พร้อมทั้งร่วมท ากิจกรรมรายกลุ่ม พร้อมกับการเฉลย ในรูปการอภิปรายการเปรียบเทียบค าตอบ และการแก้ความเข้าใจผิดของสมาชิกในกลุ่ม เพื่อให้สมาชิกในกลุ่มเกิดความเข้าใจในเนื้อหา และพร้อมที่จะท ากิจกรรมรายบุคคลต่อไป ขั้นที่ 3 ขั้นทดสอบย่อย นักเรียนท าแบบทดสอบรายบุคคล โดยไม่ซักถามเพื่อนในกลุ่มและต้องแข่งขัน กับตนเองโดยท าคะแนนความก้าวหน้าให้ดีที่สุด ค าชี้แจงการใช้หนังสืออิเล็กทรอนิกส์ เล่มที่ 3 การเปลี่ยนแปลงทางร่างกาย จิตใจ อารมณ์
ช หน่วยการเรียนรู้ เรื่อง การเจริญเติบโตและพัฒนาการของมนุษย์ รายวิชาสุขศึกษา พ21103 ขั้นที่4 ขั้นหาคะแนนพัฒนาการ สมาชิกในกลุ่มตรวจค าตอบ ดังนี้ 1. นักเรียนแลกเปลี่ยนกิจกรรมรายบุคคล ระหว่างกลุ่มเพื่อตรวจให้คะแนน 2. บันทึกคะแนนจากกิจกรรมรายบุคคลในแบบบันทึกเพื่อหาคะแนนความก้าวหน้า รายบุคคล 3. น าคะแนนความก้าวหน้ารายบุคคลบันทึกลงในแบบบันทึกคะแนนความก้าวหน้า รายกลุ่มเพื่อหาคะแนนความก้าวหน้าเฉลี่ยรายกลุ่ม ขั้นที่ 5 ขั้นให้รางวัลกลุ่ม ครูประกาศชื่อกลุ่มและรายชื่อสมาชิกของกลุ่มที่มีคะแนนความก้าวหน้าหรือ ผลสัมฤทธิ์สูงที่สุดเป็นผู้ชนะ และให้ก าลังใจด้วยการยกย่องชมเชย ปิดประกาศชื่อกลุ่ม สมาชิกและ ผลงานไว้ที่ป้ายนิเทศหน้าชั้นเรียน หรือให้รางวัล
ซ หน่วยการเรียนรู้ เรื่อง การเจริญเติบโตและพัฒนาการของมนุษย์ รายวิชาสุขศึกษา พ21103 ครูควรศึกษาเนื้อหาตลอดจนกระบวนการจัดการเรียนรู้ การวัดผลและประเมินผล ให้เข้าใจโดยละเอียด บทบาทครูก่อนเรียน 1. ตรวจสอบก่อนว่าหนังสืออิเล็กทรอนิกส์มีครบถ้วนและอยู่ในสภาพพร้อมใช้งาน หรือไม่ 2. ศึกษาวิธีการใช้หนังสืออิเล็กทรอนิกส์ให้เข้าใจชัดเจนก่อน 3. จัดเตรียมชั้นเรียนให้เหมาะกับกิจกรรมที่ใช้สอน บทบาทของครูในการใช้หนังสืออิเล็กทรอนิกส์ 1. ครูท าหน้าที่ประสานงานและคอยให้ค าแนะน าการเรียนและการใช้ชุดกิจกรรม การเรียนรู้เท่านั้น 2. ถ้านักเรียนไม่เคยเรียนด้วยหนังสืออิเล็กทรอนิกส์ ประกอบการเรียนรู้แบบร่วมมือ ด้วยเทคนิค STAD มาก่อน ครูควรอธิบายให้นักเรียนเข้าใจขั้นตอนการปฏิบัติกิจกรรมการเรียน การสอนให้นักเรียนเข้าใจก่อน 3. ด าเนินการสอนโดยแบ่งขั้นตอนการเรียนการสอนดังนี้ 3.1 ขั้นประเมินความรู้โดยท าแบบทดสอบก่อนเรียนและหลังเรียน ใช้เวลา 10 นาที 3.2 แบ่งกลุ่มนักเรียน 5 กลุ่ม โดยอาจใช้ตารางวิเคราะห์ผลการทดสอบก่อนเรียน และหลังเรียน แล้วจัดกลุ่มการเรียนการสอนตามความสามารถของเด็ก เป็น 3 ระดับ คือ เด็กเก่ง เด็กปานกลาง และเด็กอ่อน 3.3 ครูแจกซองกิจกรรมให้นักเรียนไปปฏิบัติกิจกรรมตามบัตรค าสั่งในซองกิจกรรม ซึ่งประกอบด้วย - บัตรเนื้อหา - บัตรค าสั่ง - กิจกรรม - บัตรเฉลย ค าแนะน าการใช้หนังสืออิเล็กทรอนิกส์ ส าหรับครู
ฌ หน่วยการเรียนรู้ เรื่อง การเจริญเติบโตและพัฒนาการของมนุษย์ รายวิชาสุขศึกษา พ21103 3.4 ขั้นที่ 1 ขั้นน าเสนอบทเรียนทั้งชั้นเรียน 3.5 ขั้นที่ 2 ขั้นเรียนกลุ่มย่อย 3.6 ขั้นที่ 3 ขั้นทดสอบย่อย 3.7 ขั้นที่ 4 ขั้นหาคะแนนพัฒนาการ 3.8 ขั้นที่ 5 ขั้นให้รางวัลกลุ่ม 3.7 ขั้นประเมินหลังการเรียนรู้ โดยการท าการสรุปบทเรียนหรือการท าแบบทดสอบ หลังเรียน พร้อมเฉลย ใช้เวลาประมาณ 10 นาที (เวลาอาจยืดหยุ่นได้ตามการปฏิบัติกิจกรรม ในแต่ละกิจกรรมให้เหมาะกับเนื้อหาวิชา โดยมีครูผู้สอนคอยก ากับเวลา ถ้ามีเวลาเหลือครูควร เสนอแนะเพิ่มเติมทุกครั้ง) 4. ระหว่างนักเรียนปฏิบัติกิจกรรม ครูควรดูแลการปฏิบัติกิจกรรมกลุ่มต่าง ๆ หากนักเรียนมีปัญหา ควรชี้แจงในแต่ละกลุ่มไม่ควรชี้แจงนักเรียนทั้งห้องอาจท าให้เสียเวลา 5. ถ้านักเรียนไม่ผ่านเกณฑ์ที่ระบุไว้ครูควรหาเวลาให้นักเรียนกลับไป ศึกษา กิจกรรมนั้น ๆ ใหม่แล้วท าแบบทดสอบหลังเรียนให้ผ่านเกณฑ์ที่ก าหนดไว้ 6. ครูแจ้งคะแนนการประเมิน พฤติกรรมการท างานด้วยกระบวนการกลุ่ม และคะแนน การประเมินคุณลักษณะอันพึงประสงค์ พร้อมให้ข้อเสนอแนะและค าแนะน าในการเรียน ครั้งต่อไป 7. การวัดและประเมินผล ประเมินจากแบบทดสอบก่อนเรียนและหลังเรียน สังเกต พฤติกรรมการปฏิบัติงานกลุ่ม ประเมินผลการปฏิบัติงาน ตรวจกิจกรรม 8. เมื่อสิ้นสุดการปฏิบัติกิจกรรมการเรียนรู้ครูให้นักเรียนร่วมตรวจสอบเก็บวัสดุสิ่งของ และอุปกรณ์ให้เรียบร้อยเพื่อสะดวกในการใช้ครั้งต่อไป
ญ หน่วยการเรียนรู้ เรื่อง การเจริญเติบโตและพัฒนาการของมนุษย์ รายวิชาสุขศึกษา พ21103 หนังสืออิเล็กทรอนิกส์ ประกอบการเรียนรู้แบบร่วมมือด้วยเทคนิค STAD เรื่อง การเจริญเติบโตและพัฒนาการของมนุษย์ รายวิชาสุขศึกษา พ21103 ส าหรับนักเรียน ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 เล่มนี้ จัดท าขึ้นเพื่อใช้เป็นสื่อการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ เรื่อง การ เปลี่ยนแปลงทางร่างกาย จิตใจ อารมณ์โดยใช้เวลา 2 ชั่วโมง หรือนักเรียนสามารถน าไปศึกษา เพิ่มเติม เป็นการทบทวน นอกเวลาเรียน เพื่อให้เกิดการเรียนรู้ที่ดีและได้รับประโยชน์สูงสุดใน การเรียนรู้ นักเรียนควรปฏิบัติตามค าแนะน าแต่ละขั้นตอนตั้งแต่ต้นจนจบ นักเรียนจะได้ความรู้ อย่างครบถ้วน โดยปฏิบัติตามขั้นตอนต่อไปนี้ 1. หนังสืออิเล็กทรอนิกส์มีทั้งหมด 6 เล่ม 2. หนังสืออิเล็กทรอนิกส์นี้ เป็นเล่มที่ 3 การเปลี่ยนแปลงทางร่างกาย จิตใจ อารมณ์ 3. ขั้นตอนการใช้หนังสืออิเล็กทรอนิกส์ 3.1 ศึกษาค าแนะน าการใช้หนังสืออิเล็กทรอนิกส์ 3.2 ศึกษาสาระส าคัญของหนังสืออิเล็กทรอนิกส์ 3.3 ศึกษาจุดประสงค์การเรียนรู้ของหนังสืออิเล็กทรอนิกส์ 3.4 ท าแบบทดสอบก่อนเรียน (Pre-test) 3.5 ศึกษ าและท าความเข้าใจกับเนื้อหาใน หนังสืออิเล็กทรอนิกส์ เล่มที่ 3 การเปลี่ยนแปลงทางร่างกาย จิตใจ อารมณ์ 3.6 ท ากิจกรรมตามล าดับขั้นตอนการท ากิจกรรม 3.7 ท าแบบทดสอบหลังเรียน (Post-test) 3.8 ร่วมตรวจค าตอบกับเฉลยในภาคผนวก 3.9 ร่วมตรวจค าตอบแบบทดสอบก่อนเรียนและหลังเรียน เมื่อเรียนจบแต่ละเรื่อง เพื่อวัดความรู้ที่พัฒนาขึ้นในเรื่องนั้น ๆ 4. นักเรียนสามารถใช้หนังสืออิเล็กทรอนิกส์เล่มนี้ไปศึกษาเพิ่มเติมได้ ข้อควรปฏิบัติ 1. หากมีข้อสงสัยให้ขอค าอธิบายหรือถามครูผู้สอนเพื่อร่วมกันสรุปข้อสงสัยนั้น ๆ 2. เพื่อให้เกิดประโยชน์สูงสุดนักเรียนต้องมีความซื่อสัตย์ต่อตนเองไม่เปิดดูเฉลย จนกว่านักเรียนจะท ากิจกรรมเสร็จเพื่อตรวจสอบความก้าวหน้าทางการเรียน ค าแนะน าการใช้หนังสืออิเล็กทรอนิกส์ ส าหรับนักเรียน
ฎ หน่วยการเรียนรู้ เรื่อง การเจริญเติบโตและพัฒนาการของมนุษย์ รายวิชาสุขศึกษา พ21103 แผนผังการจัดชั้นเรียน
ฏ หน่วยการเรียนรู้ เรื่อง การเจริญเติบโตและพัฒนาการของมนุษย์ รายวิชาสุขศึกษา พ21103 สาระที่ 2 ชีวิตและครอบครัว มาตรฐาน พ 2.1 เข้าใจและเห็นคุณค่าตนเอง ครอบครัว เพศศึกษา และมีทักษะในการด าเนินชีวิต ตัวชี้วัด ม.1/1 อธิบายวิธีการปรับตัวต่อการเปลี่ยนแปลงทางร่างกายจิตใจ อารมณ์ และพัฒนาการ ทางเพศอย่างเหมาะสม สาระส าคัญ วัยรุ่นเป็นวัยที่มีการเปลี่ยนแปลงทางด้านร่างกาย จิตใจ อารมณ์ซึ่งท าให้วัยรุ่นเกิด ความสับสนต่อการปฏิบัติตัว จึงมักก่อให้เกิดปัญหาต่าง ๆ ตามมา เช่น การเบี่ยงเบนทางเพศ การมีพฤติกรรมทางเพศที่ผิดปกติเป็นต้น ดังนั้นการรู้จักยอมรับและปรับตัวต่อการเปลี่ยนแปลงของตนเอง จะช่วยท าให้วัยรุ่นสามารถ ปฏิบัติตัวได้อย่างถูกต้อง สาระ มาตรฐานการเรียนรู้และตัวชี้วัด/ สาระส าคัญ
ฐ หน่วยการเรียนรู้ เรื่อง การเจริญเติบโตและพัฒนาการของมนุษย์ รายวิชาสุขศึกษา พ21103 จุดประสงค์การเรียนรู้ 1. ด้านความรู้ (K) 1) อธิบายลักษณะการเปลี่ยนแปลงทางร่างกายของวัยรุ่นได้ 2) อธิบายลักษณะการเปลี่ยนแปลงทางจิตใจและอารมณ์ของวัยรุ่นได้ 3) บอกแนวทางในการยอมรับและการปรับตัวต่อการเปลี่ยนแปลงทางร่างกาย จิตใจและ อารมณ์ของวัยรุ่นได้ 2. ด้านทักษะ (P) 1) มีทักษะการท างานด้วยกระบวนการกลุ่ม 2) เห็นความส าคัญของการปรับตัวต่อการเปลี่ยนแปลงทางร่างกาย จิตใจ อารมณ์ 3. ด้านคุณลักษณะ (A) 1) ความรับผิดชอบ 2) ความร่วมมือในการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ 3) ความมุ่งมั่นในการท างาน 4) การมีส่วนร่วมและยอมรับฟังความคิดเห็นของผู้อื่น สาระการเรียนรู้ 1. การเปลี่ยนแปลงทางร่างกายของวัยรุ่น 2. การเปลี่ยนแปลงทางจิตใจ อารมณ์ ของวัยรุ่น จุดประสงค์การเรียนรู้
ฑ หน่วยการเรียนรู้ เรื่อง การเจริญเติบโตและพัฒนาการของมนุษย์ รายวิชาสุขศึกษา พ21103 หนังสืออิเล็กทรอนิกส์ ประกอบการเรียนรู้แบบร่วมมือด้วยเทคนิค STAD เรื่อง การเจริญ เติบโตและพัฒนาการของมนุษย์ รายวิชาสุขศึกษา พ21103 ส าหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 โดยใช้เวลา 2 ชั่วโมง หรือนักเรียนสามารถน าไปศึกษาเพิ่มเติมเป็นการทบทวนนอกเวลาเรียน เพื่อให้ เกิดการเรียนรู้ที่ดี และได้รับประโยชน์สูงสุดในการเรียนรู้ นักเรียนควรปฏิบัติตามค าแนะน า แต่ละขั้นตอนตั้งแต่ต้นจนจบ นักเรียนจะได้ความรู้อย่างครบถ้วน โดยปฏิบัติตามขั้นตอนต่อไปนี้ 1. หนังสืออิเล็กทรอนิกส์นี้มีทั้งหมด 6 เล่ม ประกอบด้วย เล่มที่ 1 ระบบประสาทและต่อมไร้ท่อ เล่มที่ 2 การพัฒนาตนเองให้เจริญเติบโตสมวัย เล่มที่ 3 การเปลี่ยนแปลงทางร่างกาย จิตใจ อารมณ์ เล่มที่ 4 พัฒนาการทางเพศ เล่มที่ 5 อาหารที่เหมาะสมกับวัย เล่มที่ 6 ภาวะโภชนาการ 2. หนังสืออิเล็กทรอนิกส์เล่มนี้เป็นเล่มที่ 1 ระบบประสาทและต่อมไร้ท่อ 3. ขั้นตอนการใช้หนังสืออิเล็กทรอนิกส์ 3.1 ศึกษาค าแนะน าการใช้หนังสืออิเล็กทรอนิกส์ 3.2 ศึกษาสาระส าคัญของหนังสืออิเล็กทรอนิกส์ 3.3 ศึกษาจุดประสงค์การเรียนรู้ของหนังสืออิเล็กทรอนิกส์ 3.4 ท าแบบทดสอบก่อนเรียน (Pre-test) 3.5 ศึกษาและท าความเข้าใจกับเนื้อหาในหนังสืออิเล็กทรอนิกส์เล่มที่ 3 การเปลี่ยนแปลง ทางร่างกาย จิตใจ อารมณ์ 3.6 นักเรียนเข้ากลุ่ม กลุ่มละ 5 คน คละตามความสามารถของนักเรียน คือ เก่ง 1 คน ปานกลางค่อนข้างเก่ง 1-2 คน ปานกลางค่อนข้างอ่อน 1-2 คน และอ่อน 1 คน โดยให้แต่ละกลุ่ม แต่งตั้งประธานกลุ่มและเลขานุการ โดยหมุนเวียนผลัดเปลี่ยนกันท าหน้าที่ในแต่ละครั้ง พร้อมทั้ง ตั้งชื่อกลุ่ม จากนั้นให้ประธานกลุ่มอธิบายหน้าที่ของสมาชิกในกลุ่มพร้อมทั้งกติกาการท างานกลุ่ม ร่วมกัน ดังนี้ บัตรค าสั่งการใช้หนังสืออิเล็กทรอนิกส์ เล่มที่ 3 การเปลี่ยนแปลงทางร่างกาย จิตใจ อารมณ์
ฒ หน่วยการเรียนรู้ เรื่อง การเจริญเติบโตและพัฒนาการของมนุษย์ รายวิชาสุขศึกษา พ21103 3.6.1 นักเรียนต้องท างานร่วมกัน 3.6.2 นักเรียนต้องช่วยเหลือซึ่งกันและกัน 3.6.3 ผลงานของกลุ่ม หมายถึง ผลงานของทุกคนในกลุ่ม 3.6.4 เมื่อครูเรียกสมาชิกคนใดคนหนึ่งในกลุ่มให้อธิบายสมาชิกคนนั้นจะต้องสามารถ อธิบายได้ 3.6.5 การทดสอบประจ าเนื้อหา นักเรียนจะต้องท าด้วยความสามารถของตนเอง ไม่อนุญาตให้ช่วยเหลือกัน 3.7. นักเรียนแต่ละกลุ่มท ากิจกรรมหรือใบงาน/แบบฝึก 3.8 นักเรียนท าแบบทดสอบรายบุคคล โดยไม่ซักถามเพื่อนในกลุ่มและต้องแข่งขันกับ ตนเองโดยท าคะแนนความก้าวหน้าให้ดีที่สุด 3.9 นักเรียนท าแบบทดสอบหลังเรียน (Post-test) 4. ครูแจ้งผลการทดสอบประจ าเนื้อหาแต่ละครั้งให้นักเรียนทราบ โดยจะเขียนติดไว้ ที่ป้ายนิเทศหน้าห้องเรียน เพื่อให้นักเรียนเห็นพัฒนาการของตนเองและของกลุ่ม 5. นักเรียนที่ท าคะแนนได้ดีกว่าครั้งก่อนจะได้รับค าชมเชยจากครูเป็นรายบุคคลและกลุ่มใด ท าคะแนนได้ดีกว่าครั้งก่อนจะได้รับค าชมเชยทั้งกลุ่ม 6. กลุ่มใดที่ท าคะแนนได้สูงสุดในการทดสอบประจ าเนื้อหาแต่ละครั้งจะได้รับรางวัลจากครู 7. ถ้านักเรียนไม่ผ่านเกณฑ์ที่ระบุไว้ครูควรหาเวลาให้นักเรียนกลับไปศึกษากิจกรรม นั้น ๆ ใหม่แล้วท าแบบทดสอบหลังเรียนให้ผ่านเกณฑ์ที่ก าหนดไว้ 8. นักเรียนรับทราบคะแนนการประเมิน พฤติกรรมการท างานด้วยกระบวนการกลุ่ม และคะแนนการประเมินคุณลักษณะอันพึงประสงค์ พร้อมให้ข้อเสนอแนะและค าแนะน าในการเรียน ครั้งต่อไป 9. นักเรียนสามารถใช้หนังสืออิเล็กทรอนิกส์นี้ไปศึกษาเพิ่มเติมได้
1 หน่วยการเรียนรู้ เรื่อง การเจริญเติบโตและพัฒนาการของมนุษย์ รายวิชาสุขศึกษา พ21103 ค ำชี้แจง: 1. แบบทดสอบเป็นแบบปรนัยชนิด 4 ตัวเลือก มีจ ำนวน 10 ข้อ คะแนนเต็ม 10 คะแนน 2. ให้นักเรียนเลือกค ำตอบที่ถูกต้องที่สุด แล้วเขียนเครื่องหมำย X ทับข้อที่นักเรียนเลือกลงในกระดำษค ำตอบ …………………………………………………………………………………………………………………………………… 1. ข้อใดเป็นกำรปรับตัวที่เหมำะสมต่อกำรเปลี่ยนแปลงด้ำนจิตใจ อำรมณ์ ก. เล่นกีฬาเมื่อรู้สึกเครียด ข. อ่านหนังสือการ์ตูนลามก ค. ท าลายสิ่งของเครื่องใช้เมื่ออารมณ์ไม่ดี ง. ดื่มเครื่องดื่มที่มีแอลกอฮอล์เพื่อให้ผ่อนคลายอารมณ์ 2. นักเรียนควรปฏิบัติตนต่อเพื่อนที่มีพฤติกรรมเบี่ยงเบนทำงเพศอย่ำงไร ก. พยายามไม่ใกล้ชิดสนิทสนมด้วย ข. พูดคุยและปฏิบัติเช่นเดียวกับคนอื่น ๆ ค. เลียนแบบพฤติกรรมขณะพุดคุย ง. แสดงท่าทางรังเกียจ 3. ข้อใดเป็นผลดีจำกกำรรู้จักปรับตัวต่อกำรเปลี่ยนแปลงของวัยรุ่น ก. วัยรุ่นทุกคนมีรูปร่างหน้าตาดี ข. ลดปัญหาสังคมที่เกิดจากวัยรุ่น ค. ประเทศชาติมีภาวะเศรษฐกิจที่ดี ง. ลดอัตราการเจ็บป่วยจากโรคระบาด 4. กำรเปลี่ยนแปลงใดที่เป็นสัญญำณบ่งบอกถึงกำรพร้อมตั้งครรภ์ของเพศหญิง ก. สะโพกผาย ข. การฝันเปียก ค. หน้าอกโตขึ้น ง. มีประจ าเดือน แบบทดสอบก่อนเรียน (Pre-test) หนังสืออิเล็กทรอนิกส์ ประกอบกำรเรียนรู้แบบร่วมมือด้วยเทคนิค STAD เรื่อง กำรเจริญเติบโตและพัฒนำกำรของมนุษย์ รำยวิชำสุขศึกษำ พ21103 ส ำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษำปีที่ 1 เล่มที่3 กำรเปลี่ยนแปลงทำงร่ำงกำย จิตใจ อำรมณ์
2 หน่วยการเรียนรู้ เรื่อง การเจริญเติบโตและพัฒนาการของมนุษย์ รายวิชาสุขศึกษา พ21103 5. ข้อใดไม่ใช่ลักษณะกำรเปลี่ยนแปลงทำงร่ำงกำยของเพศชำย ก. มีกล้ามเนื้อเป็นมัด ข. มีเสียงทุ้มห้าวขึ้น ค. ลูกกระเดือกเล็กลง ง. มีหนวดเคราขึ้น 6. กำรถูกล่วงละเมิดทำงเพศส่งผลกระทบอย่ำงไร ก. บอบช้ าทั้งทางร่างกายและจิตใจ ข. ได้รับเงินชดใช้ความเสียหาย ค. เพื่อนรักและเห็นใจ ง. มีคนรู้จักเพิ่มขึ้น 7. ข้อใดเป็นกำรใช้ทักษะกำรปฏิเสธได้อย่ำงเหมำะสม ก. พูดไพเราะอ่อนหวานและร้องขอความเมตตา ข. พูดจาสุภาพอธิบายเหตุผลที่ชัดเจนอย่างหนักแน่น ค. พูดจาก้าวร้าวและใช้ถ้อยค าหยาบคาย ง. พูดเสียงดังและใช้ก าลังท าร้ายร่างกาย 8. ถ้ำมีปัญหำกำรถูกล่วงละเมิดทำงเพศควรปฏิบัติอย่ำงไร ก. เก็บเรื่องนี้ไว้คนเดียว ข. ขู่เรียกเงินจากผู้ที่กระท า ค. เล่าให้พ่อแม่ผู้ปกครองฟังเพื่อช่วยแก้ไข ง. บอกเพื่อนที่สนิทและให้ปิดเป็นความลับ 9. เมื่อเพื่อนต่ำงเพศที่สนิทชวนไปเที่ยวกลำงคืนควรใช้ค ำพูดปฏิเสธอย่ำงไร ก. “ถ้าอยากคบกัน อย่ามาชวนไปเที่ยวอีก” ข. “วันนี้ยังไม่อยากไป ไว้วันหลังแล้วกันนะ” ค. “เราไม่อยากไปคนเดียว ชวนคนอื่นไปด้วยสิ” ง. “เราคงไปไม่ได้หรอกเดี๋ยวคุณพ่อคุณแม่ดุ” 10. พฤติกรรมของบุคคลใดเสี่ยงต่อกำรถูกล่วงละเมิดทำงเพศ ก. นัดพบกับบุคคลต่างเพศที่เพิ่งรู้จักทางอินเทอร์เน็ต ข. สวมใส่เสื้อผ้ามิดชิดขณะออกนอกบ้าน ค. รอผู้ปกครองมารับกลับบ้านหลังเลิกเรียน ง. ไปเที่ยวสวนสัตว์กับทางโรงเรียน
3 หน่วยการเรียนรู้ เรื่อง การเจริญเติบโตและพัฒนาการของมนุษย์ รายวิชาสุขศึกษา พ21103 ผลกำรประเมิน ดีมาก ดี ปานกลาง ปรับปรุง เกณฑ์กำรประเมิน คะแนนเต็ม 10 อยู่ในเกณฑ์ ดีมาก คะแนนระหว่าง 8-9 อยู่ในเกณฑ์ ดี คะแนนระหว่าง 6-7 อยู่ในเกณฑ์ ปานกลาง คะแนนระหว่าง 0-5 อยู่ในเกณฑ์ ปรับปรุง กระดำษค ำตอบ แบบทดสอบก่อนเรียน (Pre-test) ชื่อ _________________________ นำมสกุล___________________ เลขที่_______________________ ชั้น________________________ วิชำ _______________________ วันที่_______________________ ข้อ ก ข ค ง 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 คะแนนเต็ม 10 คะแนนที่ได้ ____คะแนน
4 หน่วยการเรียนรู้ เรื่อง การเจริญเติบโตและพัฒนาการของมนุษย์ รายวิชาสุขศึกษา พ21103 นักเรียนทุกคนต้องศึกษำเนื้อหำจำกครูผู้สอนอย่ำงตั้งใจ เพื่อให้เข้ำใจและเกิด ควำมรู้ในเนื้อหำใหม่ที่ครูเป็นผู้น ำเสนอ
5 หน่วยการเรียนรู้ เรื่อง การเจริญเติบโตและพัฒนาการของมนุษย์ รายวิชาสุขศึกษา พ21103 บัตรเนื้อหำ ภาพที่ 2 เพศชายเมื่อเข้าสู่วัยรุ่นร่างกายจะเจริญเติบโต อย่างรวดเร็วดูเก้งก้าง ที่มา: http://www.gettyimages.com ภาพที่ 1 ควรชั่งน้ าหนักเพื่อดูการเจริญเติบโต ที่มา: http://www.gettyimages.com เมื่อเริ่มที่จะเข้าสู่วัยรุ่น ทั้งเพศชายและเพศหญิงจะมีการเปลี่ยนแปลงทางร่างกายที่เกิดขึ้น อย่างเห็นได้ชัด คือ มีขนาดของร่างกายโดยเฉพาะน้ าหนักและส่วนสูงที่เพิ่มขึ้น สัดส่วนที่เปลี่ยนแปลงไป ท่าทางเก้งก้าง บางคนมีกลิ่นตัว บางคนเป็นสิว ซึ่งลักษณะเช่นนี้ถือเป็นการเปลี่ยนแปลงตามธรรมชาติ เมื่อเริ่มเข้าสู่ภาวะของการเป็นวัยรุ่น ตอนที่1 กำรเปลี่ยนแปลงทำงร่ำงกำยของวัยรุ่น
6 หน่วยการเรียนรู้ เรื่อง การเจริญเติบโตและพัฒนาการของมนุษย์ รายวิชาสุขศึกษา พ21103 1. ลักษณะกำรเปลี่ยนแปลงทำงร่ำงกำย เมื่อเริ่มเข้าสู่วัยรุ่นในช่วงอายุ10-14 ปีวัยรุ่นหญิงจะสูงขึ้นอย่างรวดเร็วและมีรูปร่างที่โตกว่า วัยรุ่นชายในวัยที่อายุเท่ากัน แต่พออายุประมาณ 14 ปีวัยรุ่นชายจะมีรูปร่างที่โตกว่าวัยรุ่นหญิง โดยทั้งวัยรุ่นชายและวัยรุ่นหญิงจะมีการเปลี่ยนแปลงทางร่างกายโดยภาพรวมที่แตกต่างกัน ดังนี้ วัยรุ่นชำย การเปลี่ยนแปลงของร่างกายที่เห็นได้ชัด ได้แก่ ภาพที่ 3 การเปลี่ยนแปลงทางด้านร่างกายของวัยรุ่นชายในวัยต่าง ๆ ที่มา: http://www.bloggang.com/m/viewdiary.php?id=rodtao&month=07- 2013&date=13&group=50&gblog=634 1. เริ่มมีหนวดเคราที่หยาบและแข็ง มีขนขึ้นบริเวณรักแร้หน้าแข้ง และอวัยวะเพศ 2. อวัยวะเพศจะโตขึ้น มีขนาดเท่ากันกับผู้ใหญ่และมีการหลั่งน้ าอสุจิครั้งแรกโดยการฝันเกี่ยวกับ การมีเพศสัมพันธ์แล้วหลั่งน้ าอสุจิออกมาขณะหลับ เรียกว่า “ฝันเปียก” 3. หัวนมจะแข็งเป็นไตหรือก้อนเล็ก ๆ ถ้าถูกสัมผัสจะรู้สึกเจ็บ ซึ่งเรียกว่า “นมขึ้นพาน” หรือ “นมตั้งพาน” 4. เสียงจะเปลี่ยนเป็นเสียงแหบและห้าวขึ้น ซึ่งเรียกว่า “เสียงแตกหนุ่ม” 5. มีกลิ่นตัว และสิวขึ้นตามใบหน้า อันเนื่องมาจากการเปลี่ยนแปลงของระดับฮอร์โมนเพศ 6. ร่างกายเจริญเติบโตอย่างรวดเร็ว มีกล้ามเนื้อและกระดูกที่แข็งแรง สะโพกแคบ ไหล่กว้าง แขนขายาว บางครั้งดูแล้วเก้งก้าง 1. ลักษณะกำรเปลี่ยนแปลงทำงร่ำงกำย
7 หน่วยการเรียนรู้ เรื่อง การเจริญเติบโตและพัฒนาการของมนุษย์ รายวิชาสุขศึกษา พ21103 วัยรุ่นหญิง การเปลี่ยนแปลงของร่างกายที่เห็นได้ชัด ได้แก่ ภาพที่ 4 การเปลี่ยนแปลงทางร่างกายของวัยรุ่นหญิงและวัยรุ่นชาย ที่มา: http://www.bloggang.com/m/viewdiary. 1. มีขนขึ้นบริเวณรักแร้และอวัยวะเพศ 2. มีประจ าเดือนหรือระดูซึ่งแสดงให้เห็นถึงการมีวุฒิภาวะทางเพศ 3. เริ่มมีหน้าอกที่โตขึ้น 4. มีเสียงแหลม 5. มีกลิ่นตัว และสิวขึ้นบนใบหน้าอันเนื่องมาจากการเปลี่ยนแปลงของระดับฮอร์โมนเพศในวัยรุ่น 6. มีใบหน้าสดใส ผิวพรรณเปล่งปลั่ง 7. ร่างกายเจริญเติบโตขึ้นอย่างรวดเร็ว สะโพกผายออก เอวคอดเล็กลง 2. กำรยอมรับและปรับตัวต่อกำรเปลี่ยนแปลงทำงร่ำงกำย การเปลี่ยนแปลงทางร่างกายของวัยรุ่น อาจท าให้วัยรุ่นเกิดความกังวลขึ้นได้เนื่องจากวัยรุ่น บางคนมีการเปลี่ยนแปลงทางร่างกายที่แตกต่างจากเพื่อน เช่น บางคนมีร่างกายที่สูงใหญ่ บางคนเตี้ย บางคนอ้วน หรือบางคนมีสิวขึ้นเต็มหน้า เป็นต้น สิ่งเหล่านี้อาจท าให้วัยรุ่นบางคนรู้สึกว่า ตนเองมีปมด้อย ท าให้ขาดความมั่นใจในตนเอง จนในบางครั้งไม่อยากที่จะเข้าสังคมกับคนอื่น ๆ 2. กำรยอมรับและปรับตัวต่อกำรเปลี่ยนแปลงทำงร่ำงกำย
8 หน่วยการเรียนรู้ เรื่อง การเจริญเติบโตและพัฒนาการของมนุษย์ รายวิชาสุขศึกษา พ21103 หลักกำรปรับตัวของวัยรุ่นต่อกำรเปลี่ยนแปลงของร่ำงกำย วัยรุ่นควรยอมรับและปรับตัวต่อการเปลี่ยนแปลงทางร่างกาย เพื่อสร้างความมั่นใจในตนเอง ให้สามารถเข้าสังคมกับคนอื่น ๆ ได้อย่างมีความสุขดังนี้ 1. ยอมรับและเข้ำใจ ว่าการเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้นทั้งของตนเองและเพื่อน ๆ เป็นเรื่องทาง ธรรมชาติไม่ใช่สิ่งผิดปกติแต่อย่างใด ภาพที่ 5 วัยรุ่นจะให้ความสนใจในการดูแลตนเองมากขึ้น ภาพที่ 6 วัยรุ่นหญิงจะรักสวยรักงาม ที่มา: http://www.gettyimages.com/ ที่มา: http://www.gettyimages.com/ 2. ดูแลรักษำอนำมัยของตนเอง ได้แก่ ผิว ผม เล็บ ฟัน ตลอดจน เครื่อง แต่งกาย ให้สะอาดอยู่เสมอ 3. ดูแลใส่ใจสุขภำพให้สมบูรณ์ แข็งแรง โดยการรับประทานอาหารที่มี ประโยชน์ให้ครบ 5 หมู่ พอเหมาะต่อความ ต้องการของร่างกาย พักผ่อนให้เพียงพอ ออกก าลังกายอย่างสม่ าเสมอ หลีกเลี่ยง สารเสพติด ท าจิตใจให้สดชื่นแจ่มใสร่าเริง อยู่เสมอ ภาพที่ 7 โปสเตอร์ประโยชน์การออกก าลังกาย ที่มา: http://www.lovefitt.com/healthy-fact/
9 หน่วยการเรียนรู้ เรื่อง การเจริญเติบโตและพัฒนาการของมนุษย์ รายวิชาสุขศึกษา พ21103 อย่างที่เรารู้กันอยู่แล้วว่า การเกิดสิวมีสาเหตุมาจากฮอร์โมน ในร่างกาย ซึ่งเมื่อเกิดแล้ววัยรุ่นบางคนที่อยากให้สิวหายเร็ว มักจะหัน ไปใช้ยารักษาสิว ซึ่งมีส่วนผสมของโรแอคคิวเท็น เพราะถึงแม้จะช่วย รักษาสิวได้บ้าง แต่ก็มีผลข้างเคียง คือ ตัวยาจะไปสะสมในร่างกาย อาจท าให้เกิดอาการแพ้ได้ในที่สุด คือ จะมีผื่นแดงทั่วร่างกาย อันเป็น สัญญาณอันตรายที่ไม่ดี ภาพที่ 8 โปสเตอร์ความรู้เรื่องการล้างหน้าที่ถูกวิธี ที่มา: http://www.midfortom.com/ ทางที่ดีในการรักษาสิวก็คือ เราควรใจเย็นกับการรักษาสิวจากการใช้อาหารธรรมชาติบ าบัด เช่น กินข้าวกล้อง ผัก ผลไม้สด ให้มาก เพราะมีวิตามินซีที่ช่วยสร้างคอลลาเจน และมีเบตาแคโรทีนสูง ในการช่วยลดอาการอักเสบท าให้จุดด่างด าจางลง นอกจากนี้ธัญพืชบางชนิด เช่น เมล็ดฟักทองก็ช่วยลด การอักเสบได้ถึงแม้จะหายช้าแต่ก็มั่นใจได้ว่าไม่อันตรายต่อสุขภาพ และยังมีราคาถูกอีกด้วย ที่ส าคัญเพื่อป้องกันการเกิดสิวบนใบหน้า เราต้องหมั่นดูแลรักษาท าความสะอาดใบหน้าให้สะอาด อย่างสม่ าเสมอ เช้า-เย็น ด้วยสบู่อ่อน ๆ แต่ก็ต้องระมัดระวังอย่าล้างหน้าบ่อย ๆ เพราะอาจจะท าให้หน้า แห้งจนเกิดอาการคันขึ้นได้อีกทั้งยังต้องพักผ่อนให้เพียงพอ และไม่เครียดด้วย เรื่องสิว สิว เรื่องชิลล์ของ วัยรุ่น
10 หน่วยการเรียนรู้ เรื่อง การเจริญเติบโตและพัฒนาการของมนุษย์ รายวิชาสุขศึกษา พ21103 บัตรเนื้อหำ การเปลี่ยนแปลงทางจิตใจและอารมณ์ของวัยรุ่น มีผลสืบเนื่องมาจากการเปลี่ยนแปลงของ ฮอร์โมนต่าง ๆ ในร่างกายไปกระตุ้น แต่จะมองเห็นได้ยากกว่าการเปลี่ยนแปลงทางร่างกายเพราะต้องใช้ การสังเกตดูถึงความรู้สึกและอารมณ์ที่แสดงอออกเป็นส าคัญ ว่ามีการเปลี่ยนแปลงไปอย่างไร 1. ลักษณะการเปลี่ยนแปลงทางจิตใจและอารมณ์ วัยรุ่นเป็นวัยที่มีการเปลี่ยนแปลงทางด้านจิตใจและอารมณ์มากกว่าตอนวัยเด็ก มักมีพฤติกรรม ที่แสดงออกอย่างเห็นได้ชัดทั้งหญิงและชาย คือ มีพฤติกรรมใจร้อน อารมณ์รุนแรง แปรปรวนง่ายและ เปลี่ยนแปลงเร็ว จึงมักถูกเรียกว่า “เป็นวัยอลวน” หรือ “วัยพายุบุแคม” ภาพที่ 9 วัยรุ่นอารมณ์ร้อนและใช้ความรุนแรง ภาพที่ 10 เด็กชายเมื่อเข้าสู่วัยรุ่นจะมีความห้าวหาญ ที่มา http://www.thaigoodview.com/library/ คึกคะนอง ที่มา http://www.thaigoodview.com/library/ ตอนที่2 การเปลี่ยนแปลงทางจิตใจ อารมณ์ ของวัยรุ่น 1. ลักษณะกำรเปลี่ยนแปลงทำงจิตใจและอำรมณ์ ร่ำงกำย
11 หน่วยการเรียนรู้ เรื่อง การเจริญเติบโตและพัฒนาการของมนุษย์ รายวิชาสุขศึกษา พ21103 ลักษณะการเปลี่ยนแปลงทางด้านจิตใจและอารมณ์ของวัยรุ่นที่แสดงออกอย่างเห็นได้ชัดเจน โดยส่วนใหญ่มักจะเป็นดังนี้ ภาพที่ 11 วัยรุ่นชอบใช้ความรุนแรงทะเลาะกัน (ภาพจากซีรีส์HORMONES วัยว้าวุ่น) ที่มา: http://www.atimemedia.com/get/4101 ภาพที่ 12 วัยรุ่นเป็นวัยอยากรู้อยากลอง (ภาพจากซีรีส์HORMONES วัยว้าวุ่น) ที่มา: https://www.youtube.com/all_comments?v=K8ZUDJd0SJ8 1. มีความเชื่อ ค่านิยม เจตคติที่เป็นของตนเอง 2. อยากได้สิ่งใดหรือจะท าอะไร มักต้องได้หรือกระท าทันที 3. มองเห็นคุณค่าในตนเอง คือ มีความมั่นใจในตนเองสูง นับถือตัวเองมากขึ้น ชอบแสวงหา และคาดการณ์ถึงบทบาทของตนเองในอนาคต เช่น การตัดสินใจในเรื่องการเรียนอาชีพที่ใฝ่ฝัน เป็นต้น 4. อยากรู้อยากเห็น และอยากลอง 5. มีอารมณ์ที่อยู่เหนือเหตุผล เวลารักก็รักมาก เวลาโกรธก็โกรธมาก จนในบางครั้งมักท าอะไร ลงไปโดยขาดสติขาดความยั้งคิดและเกิดความสับสนในความรู้สึกตนเอง
12 หน่วยการเรียนรู้ เรื่อง การเจริญเติบโตและพัฒนาการของมนุษย์ รายวิชาสุขศึกษา พ21103 ภาพที่ 13 วัยรุ่นต้องการมีรูปร่างเพรียวเหมือนดารานางแบบ ที่มา: http://teen.mthai.com/variety/33978.html ภาพที่ 14 การเปลี่ยนแปลงพฤติกรรมของวัยรุ่นหญิงรักสวยรักงามชอบแต่งตัว ที่มา: http://www.kuteclub.com/show_article_beautydiary.php?qid=234 6. มีความสนใจในตัวเองมาก รักสวยรักงาม ทั้งรูปร่าง หน้าตา และทรงผม โดยสังเกตเห็นได้ว่า วัยรุ่นจะชอบส่องกระจก เพื่อปรับปรุงบุคลิกภาพของตนเองให้สะดุดตาและเป็นที่ยอมรับ โดยเฉพาะ ในสายตาของเพศตรงข้าม 7. ชอบความเป็นอิสระ ไม่ชอบการบังคับหรือมีกฎระเบียบมากเกินไป และที่ส าคัญมักจะไม่ชอบ อะไรที่เห็นว่าไม่ยุติธรรม 8. วัยรุ่นหญิงจะมีอารมณ์ที่อ่อนไหวง่าย เพ้อฝัน ขี้อาย เริ่มสนใจเพศตรงข้าม แต่จะไม่แสดงออก อย่างชัดเจน 9. วัยรุ่นชายจะมีความห้าวหาญ ชอบการต่อสู้ผจญภัย และคึกคะนอง 10. เริ่มมีความต้องการทางเพศ
13 หน่วยการเรียนรู้ เรื่อง การเจริญเติบโตและพัฒนาการของมนุษย์ รายวิชาสุขศึกษา พ21103 2. กำรยอมรับและปรับตัวต่อกำรเปลี่ยนแปลงทำงจิตใจและอำรมณ์ วัยรุ่นมักเป็นวัยที่มีความเปลี่ยนแปลงทางจิตใจและอารมณ์อย่างรวดเร็ว หากไม่สามารถที่จะ ยอมรับและปรับตัวต่อการเปลี่ยนแปลงทางจิตใจและอารมณ์ได้อาจเกิดปัญหาสับสนทางใจ ซึ่งเป็นผล ท าให้สุขภาพจิตเสียได้ดังนั้นวัยรุ่นจึงควรยอมรับและปรับตัวต่อการเปลี่ยนแปลงทางจิตใจและอารมณ์ เพื่อการมีสุขภาพจิตที่ดีดังนี้ ภาพที่ 15 การเล่นดนตรีเป็นการผ่อนคลาย ภาพที่ 16 วัยรุ่นมักอยู่รวมกันเป็นกลุ่ม ทางอารมณ์ของวัยรุ่น ที่มา: http://news.tlcthai.com/entertainment ที่มา: http://webboard.horoworld.com/topics 1. ยอมรับสภาพความเป็นจริงของตนเอง โดยรู้จักการปล่อยวางในบางเรื่อง ซึ่งจะเป็นทาง ที่ช่วยลดความวิตกกังวลให้น้อยลงได้ 2. พยายามสร้างความเชื่อมั่นให้กับตนเอง กล้าที่จะเผชิญกับปัญหา และพร้อมที่จะแก้ปัญหา ต่าง ๆ 3. รู้จักปรับตัวให้สามารถเข้ากับผู้อื่นได้โดยมีมนุษยสัมพันธ์ที่ดีกับผู้อื่นเพื่อการอยู่ร่วมกัน ในสังคม 4. ท าจิตใจให้ร่าเริงแจ่มใสอยู่เสมอ พยายามมองโลกในแง่ดีคิดดีและท าดีไม่จริงจังกับทุกสิ่ง มากเกินไป ควรรู้จักท ากิจกรรมเพื่อผ่อนคลายอารมณ์ เช่น เล่นกีฬา อ่านหนังสือ ท างานอดิเรก เป็นต้น รวมทั้งพยายามควบคุมจิตใจตนเองไม่ให้ถึงกับหมกมุ่นอยู่กับเรื่องไร้สาระเกินไป 5. มีวุฒิภาวะทางอารมณ์ที่ดีสามารถควบคุมอารมณ์ของตนเอง รวมถึงการยอมรับและเข้าใจ ในอารมณ์ของผู้อื่น รู้จักระบายอารมณ์ออกในทางที่ถูกต้อง 6. ฝึกท าจิตให้สงบมีสมาธิไม่คิดฟุ้งซ่าน โดยจิตใจที่สงบและมีสมาธิจะช่วยท าให้เป็นคนที่มีเหตุผล พร้อมที่แก้ปัญหาต่าง ๆ ได้ดียิ่งขึ้น 7. หลีกเลี่ยงจากสิ่งไม่ดีทั้งหลายที่มีผลต่อจิตใจและอารมณ์เช่น การไม่คบคนพาล หลีกเลี่ยงจาก สารเสพติด การพนัน เกม เป็นต้น 2. กำรยอมรับและปรับตัวต่อกำรเปลี่ยนแปลงทำงจิตใจและอำรมณ์
14 หน่วยการเรียนรู้ เรื่อง การเจริญเติบโตและพัฒนาการของมนุษย์ รายวิชาสุขศึกษา พ21103 นักเรียนทุกคนต้องศึกษาเนื้อหาจากครูผู้สอนอย่างต้ังใจเพื่อให้เข้าใจและเกดิ ความรู้ในเนื้อหาใหม่ทคี่รูเป็นผู้น าเสนอ ขั้นนี้แบ่งนักเรียนออกเป็นกลุ่ม กลุ่มละ 5 คน คละตำมควำมสำมำรถของ นักเรียน คือ เก่ง 1 คน ปำนกลำงค่อนข้ำงเก่ง 1-2 คน ปำนกลำงค่อนข้ำงอ่อน 1-2 คน และอ่อน 1 คน โดยสมำชิกทุกกลุ่มจะเรียนรู้และท ำกิจกรรมด้วยกำรช่วยเหลือ ซึ่งกันและกัน เด็กเรียนเก่งจะช่วยตรวจงำนก่อนน ำส่งครูและสอนเด็กเรียนอ่อน ขณะเดียวกันเด็กเรียนอ่อนก็มีโอกำสได้พัฒนำตนเอง สมำชิกแต่ละคนต้องพยำยำม ตั้งใจเรียนและร่วมกิจกรรมให้ดีที่สุด เพื่อชัยชนะของกลุ่ม โดยในขั้นตอนนี้ นักเรียน ในกลุ่มต้องร่วมกันศึกษำเนื้อหำในใบควำมรู้ของบทเรียนอีกครั้ง พร้อมทั้งร่วมท ำ กิจกรรมรำยกลุ่ม พร้อมกับกำรเฉลย ในรูปกำรอภิปรำย กำรเปรียบเทียบค ำตอบ และ กำรแก้ไข ควำมเข้ำใจผิดของสมำชิกในกลุ่ม เพื่อให้สมำชิกในกลุ่มเกิดควำมเข้ำใจ ในเนื้อหำ และพร้อมที่จะท ำกิจกรรมรำยบุคคลต่อไป
15 หน่วยการเรียนรู้ เรื่อง การเจริญเติบโตและพัฒนาการของมนุษย์ รายวิชาสุขศึกษา พ21103 กิจกรรมที่ 1 ค ำชี้แจง ให้นักเรียนเลือกค ำตอบที่ถูกต้องที่สุด (10 คะแนน) 1. ฝันเปียก มีควำมหมำยตรงกับข้อใด ก. การฝันขณะนอนหลับกลางคืน ข. การมีน้ าลายไหลขณะนอนหลับ ค. การหลั่งน้ าอสุจิขณะนอนหลับ ง. การมีเพศสัมพันธ์ขณะนอนหลับ 2. ข้อใดไม่ใช่กำรเปลี่ยนแปลงทำงร่ำงกำยของวัยรุ่นหญิง ก. ใบหน้าสดใส ข. มีไหล่กว้างมากขึ้น ค. มีประจ าเดือน ง. เริ่มมีหน้าอก 3. กำรระบำยอำรมณ์ที่ถูกต้องเหมำะสม ตรงกับข้อใด ก. ปอ ชวนเพื่อนเล่นเกมออนไลน์ ข. ป่าน ชวนเพื่อนไปเดินห้างสรรพสินค้า ค. โป้ง ชวนเพื่อนไปขับขี่จักรยานยนต์ ง. ป้าง ชวนเพื่อนเล่นฟุตบอลที่สนามในหมู่บ้าน 4. ข้อใดไม่ใช่สำเหตุที่ท ำให้เกิดกำรเบี่ยงเบนทำงเพศ ก. พันธุกรรม ข. มีประสบการณ์ทางเพศที่ไม่เหมาะสม ค. การเลี้ยงดูที่ไม่ถูกต้องตามเพศจากครอบครัว ง. สภาพแวดล้อม สิ่งยั่วยุต่าง ๆ จากสังคม
16 หน่วยการเรียนรู้ เรื่อง การเจริญเติบโตและพัฒนาการของมนุษย์ รายวิชาสุขศึกษา พ21103 5. ข้อใดสรุปไม่ถูกต้องเกี่ยวกับสิวฮอร์โมน ก. มักไม่มีอาการอักเสบ ข. มักเกิดบริเวณกรามและคาง ค. เป็นการท างานของต่อมหมวกไต ง. วัยรุ่นหญิงมักจะมีปัญหาดังกล่าวมากกว่าวัยรุ่นชาย 6. ข้อใดกล่ำวไม่ถูกต้อง ก. วัยรุ่นชายจะเจริญเติบโตก่อนกว่าวัยรุ่นหญิง ข. วัยรุ่นหญิงจะเจริญเติบโตก่อนกว่าวัยรุ่นชาย ค. การเจริญเติบโตขึ้นอยู่กับพันธุกรรม ง. วัยรุ่นหญิงและชายมีการเจริญเติบโตไม่แตกต่างกัน 7. ข้อใดเป็นพัฒนำกำรด้ำนร่ำงกำยของเพศหญิงที่เห็นได้ชัดเจนในช่วงวัยรุ่น ก. น้ าหนักตัวลด ผอมลงมาก ข. เกิดสิวบนใบหน้าและแผ่นหลัง ค. สะโพกและหน้าอกขยาย ง. เรียบร้อย สุขุมเป็นผู้ใหญ่ 8. ปัจจัยที่ส่งเสริมด้ำนกำรปรับตัวของวัยรุ่น คือข้อใด ก. การแสวงหาความรู้ใหม่ๆ อยู่เสมอ ข. ความเข้าใจการเปลี่ยนแปลงของตนเอง ค. การพูดคุยสอบถามบอกเล่าจากเพื่อน ง. พ่อแม่ครูช่วยแนะน าให้ความรู้ที่ถูกต้อง 9. กิจกรรมใดที่วัยรุ่นควรปฏิบัติเพื่อสร้ำงเสริมสุขภำพ ก. เล่นกีฬาเป็นประจ า ข. ท ากิจกรรมที่ตนเองชอบ ค. มีความคิดริเริ่มสร้างสรรค์ ง. ขยัน และตั้งใจเรียนหนังสือเสมอ 10. ข้อใดเป็นกำรปฏิบัติตนให้เติบโตสมวัยมำกที่สุด ก. รับประทานอาหารเฉพาะผักและผลไม้เท่านั้น ข. นอนหลับพักผ่อนแต่พอประมาณ 4 – 5 ชั่วโมง ค. รับประทานอาหารให้ครบ 5 หมู่อย่างพอเพียงในแต่ละมื้อ ง. ออกก าลังกายลดความอ้วนอย่างหักโหมเป็นประจ าทุกวัน
17 หน่วยการเรียนรู้ เรื่อง การเจริญเติบโตและพัฒนาการของมนุษย์ รายวิชาสุขศึกษา พ21103 กิจกรรมที่ 2 ค ำชี้แจง ให้นักเรียนตอบค ำถำมต่อไปนี้ให้ถูกต้อง (10 คะแนน) 1. จงบอกการเปลี่ยนแปลงของวัยรุ่นชายมา 3 ข้อ ……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. ……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. ……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 2. จงบอกการเปลี่ยนแปลงของวัยรุ่นหญิงมา 3 ข้อ ……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. ……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. ……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 3. จงบอกแนวทางการยอมรับและปรับตัวต่อการเปลี่ยนแปลงทางร่างกายมา 3 ข้อ ……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. ……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. ……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 4. จงบอกสาเหตุของการเบี่ยงเบนทางเพศในวัยรุ่นมา 3 ข้อ ……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. ……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. ……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 5. จงบอกการป้องกันที่ช่วยให้รอดพ้นจากการถูกล่วงละเมิดทางเพศมา 3 ข้อ ……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. ……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. ………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
18 หน่วยการเรียนรู้ เรื่อง การเจริญเติบโตและพัฒนาการของมนุษย์ รายวิชาสุขศึกษา พ21103 กิจกรรมที่ 3 ค ำชี้แจง ให้นักเรียนสรุปกำรเปลี่ยนแปลงทำงด้ำนร่ำงกำย จิตใจ อำรมณ์สังคม และพัฒนำกำร ทำงเพศของวัยรุ่น ลงในพื้นที่ที่เว้นไว้ให้(10 คะแนน)
19 หน่วยการเรียนรู้ เรื่อง การเจริญเติบโตและพัฒนาการของมนุษย์ รายวิชาสุขศึกษา พ21103 กิจกรรมที่ 4 ค ำชี้แจง ให้นักเรียนตอบค ำถำมต่อไปนี้ให้ถูกต้อง (10 คะแนน) 1. วัยรุ่นตอนต้นมีการเปลี่ยนแปลงอย่างไร ……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. ……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. ……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 2. วัยรุ่นตอนกลางมีการเปลี่ยนแปลงอย่างไร ……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. ……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. ……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 3. วัยรุ่นตอนปลายมีการเปลี่ยนแปลงอย่างไร ……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. ……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. ……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 4. การเปลี่ยนแปลงด้านร่างกายของวัยรุ่นเกิดได้อย่างไร ……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. ……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. ……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 5. ถ้านักเรียนมีปัญหาเกี่ยวกับการเปลี่ยนแปลงทางร่างกายควรปรึกษาผู้ใด ……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. ……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. ………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
20 หน่วยการเรียนรู้ เรื่อง การเจริญเติบโตและพัฒนาการของมนุษย์ รายวิชาสุขศึกษา พ21103 6. นักเรียนคิดว่าปัญหาส าคัญของวัยรุ่นคืออะไร จงยกตัวอย่าง ……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. ……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. ……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 7. วัยรุ่นมีการเปลี่ยนแปลงด้านสติปัญญาอย่างไร ……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. ……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. ……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 8. วัยรุ่นควรมีการตรวจสุขภาพประจ าปีหรือไม่ ……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. ……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. ……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 9. จงยกตัวอย่างกิจกรรมที่นักเรียนคิดว่าเป็นประโยชน์มา 3 กิจกรรม ……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. ……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. ……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 10. นักเรียนมีวิธีป้องกันตนเองไม่ให้เกิดปัญหาได้อย่างไร ……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. ……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. ……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. ถ้ำนักเรียนท ำกิจกรรมที่ 4 เรียบร้อยแล้ว เรำไปท ำกิจกรรมที่ 5 กันต่อเลยครับ
21 หน่วยการเรียนรู้ เรื่อง การเจริญเติบโตและพัฒนาการของมนุษย์ รายวิชาสุขศึกษา พ21103 กิจกรรมที่ 5 ค ำชี้แจง ให้นักเรียนน ำตัวอักษรหน้ำข้อควำมด้ำนขวำมือมำเติมลงในช่องว่ำงด้ำนซ้ำยมือให้ถูกต้อง (10 คะแนน) ______ 1. ช่วงอายุของเด็กผู้หญิงที่จัดว่า เป็นวัยรุ่น ______ 2. ช่วงอายุของเด็กผู้ชายที่จัดว่าเป็นวัยรุ่น ______ 3. ฮอร์โมนเอสโทรเจน ______ 4. วัยที่มีความขัดแย้งสูง ______ 5. ต่อมใต้สมอง ______ 6. วัยรุ่น ______ 7. กิจกรรมที่เป็นประโยชน์ต่อวัยรุ่น ______ 8. ปัจจัยภายนอกที่มีผลต่อ การเจริญเติบโตและพัฒนาการ ______ 9. พัฒนาการทางสติปัญญาอย่างมีเหตุผล ______ 10. ผู้ที่วัยรุ่นให้ความส าคัญ ก. 12 -22 ปี ข. ฮอร์โมนในเด็กผู้หญิง ค. มีประจ าเดือนและหลั่งน้ าอสุจิ ง. เล่นกีฬา จ. 10 -20 ปี ฉ. วัยรุ่นตอนกลาง ช. วุฒิภาวะ ซ. เพื่อน ฌ. สิ่งแวดล้อม ญ. ต่อมพิทูอิทารี
22 หน่วยการเรียนรู้ เรื่อง การเจริญเติบโตและพัฒนาการของมนุษย์ รายวิชาสุขศึกษา พ21103 นักเรียนทุกคนต้องศึกษาเนื้อหาจากครูผู้สอนอย่างต้ังใจเพื่อให้เข้าใจและเกดิ ความรู้ในเนื้อหาใหม่ทคี่รูเป็นผู้น าเสนอ สมำชิกแต่ละคนต้องปฏิบัติดังนี้ 1. ท ำกิจกรรมรำยบุคคล 2. กำรท ำกิจกรรมรำยบุคคลครั้งนี้นักเรียนแต่ละคนจะไม่ได้รับอนุญำตให้ช่วยเหลือ ซึ่งกันและกัน
23 หน่วยการเรียนรู้ เรื่อง การเจริญเติบโตและพัฒนาการของมนุษย์ รายวิชาสุขศึกษา พ21103 กิจกรรมรำยบุคคล ค ำชี้แจง ให้นักเรียนเลือกค ำตอบที่ถูกต้องที่สุด (10 คะแนน) 1. อำรมณ์ของวัยรุ่นจะมีลักษณะคล้ำยอะไร ก. พายุทอร์นาโด ข. พายุเฮอร์ริเคน ค. พายุบุแคม ง. พายุไต้ฝุ่น 2. พัฒนำกำรทำงด้ำนสติปัญญำของวัยรุ่นเป็นเช่นไร ก. มีความคิดเป็นรูปธรรม ข. มีความคิดคล้ายเด็ก ค. มีการไตร่ตรองรอบคอบ ง. มีความยั้งคิด 3. เอกลักษณ์ของวัยรุ่นมีลักษณะเป็นอย่ำงไร ก. มีแนวคิดไม่ขัดแย้งกับผู้ใหญ่ ข. ไม่กล้าแสดงออก ค. ไม่หมกมุ่นเรื่องการแต่งกาย ง. แสดงออกถึงสิ่งที่ตนเองชอบ 4. พัฒนำกำรทำงสังคมของวัยรุ่นเป็นอย่ำงไร ก. เริ่มห่างจากบ้าน ข. ไม่คลุกคลีกับพ่อแม่ ค. สนใจสังคมสิ่งแวดล้อม ง. ถูกทุกข้อ
24 หน่วยการเรียนรู้ เรื่อง การเจริญเติบโตและพัฒนาการของมนุษย์ รายวิชาสุขศึกษา พ21103 5. ปัญหำเด็กวัยรุ่นติดยำเสพติดข้อใดผิด ก. เพื่อนชักชวน ข. รู้เท่าไม่ถึงการณ์ ค. ความอยากรู้อยากลอง ง. ขาดความชั่งใจ 6. สถำบันใดที่มีควำมส ำคัญในกำรปลูกฝังค่ำนิยมทำงเพศให้กับวัยรุ่นได้ดีที่สุด ก. สถาบันการศึกษา ข. สถาบันครอบครัว ค. สถาบันสังคม ง. สถาบันพัฒนาบุคลิกภาพ 7. ควำมสัมพันธ์ระหว่ำงกำรเปลี่ยนแปลงทำงร่ำงกำย จิตใจ อำรมณ์สังคม กับพัฒนำกำรทำงเพศ ข้อใดชัดเจนที่สุด ก. ลักษณะของวัยรุ่น ข. การเปลี่ยนแปลงด้านรูปร่าง ค. การเล่นคลุกคลีกันของผู้ชายและผู้หญิง ง. การหลั่งฮอร์โมนจากต่อมไร้ท่อเมื่อเข้าสู่วัยรุ่น 8. ถ้ำนักเรียนเข้ำใจถึงกำรเปลี่ยนแปลงทำงร่ำงกำย จิตใจ อำรมณ์สังคม กับพัฒนำกำรทำงเพศ เป็นอย่ำงดีแล้ว จะมีผลดีอย่ำงไร ก. รู้จักเลือกคบเพื่อน ข. ไม่สงสัยในการเปลี่ยนแปลงของตน ค. แยกตัวออกจากครอบครัว มีความเป็นผู้ใหญ่มากขึ้น ง. มีความคิดที่เป็นตัวของตัวเอง ผู้ใหญ่อาจมองว่าเป็นคนก้าวร้าว 9. กำรปฏิบัติตนข้อใดที่เหมำะสมที่สุดกับกำรเปลี่ยนแปลงทำงร่ำงกำย จิตใจ อำรมณ์สังคม และ พัฒนำกำรทำงเพศ ก. ปรับตัวเข้ากับการเปลี่ยนแปลง ข. หากิจกรรมท าเพื่อไม่ให้มีเวลาว่าง ค. อ่านหนังสือประเภทที่ประเทืองปัญญา ง. ระมัดระวังพยายามอย่าคิดให้เกิดอารมณ์ทางเพศ 10. กิจกรรมใดที่วัยรุ่นควรปฏิบัติเพื่อสร้ำงเสริมสุขภำพ ก. เล่นกีฬาเป็นประจ า ข. ท ากิจกรรมที่ตนเองชอบ ค. มีความคิดริเริ่มสร้างสรรค์ ง. ขยัน และตั้งใจเรียนหนังสือเสมอ
25 หน่วยการเรียนรู้ เรื่อง การเจริญเติบโตและพัฒนาการของมนุษย์ รายวิชาสุขศึกษา พ21103 ภายหลังจากที่มีการทดสอบ ครูจะมีการคิดคะแนน พัฒนาการของสมาชิกเป็นรายบุคคล และน าคะแนนพัฒนาการ ของสมาชิกนั้นมารวมเป็นคะแนนของกลุ่มอีกครั้ง ดังนี้ คะแนนพัฒนำกำร (Improvement point) สมาชิกในกลุ่ม แต่ละคนจะได้คะแนนเพื่อช่วยกลุ่มของตนเองหรือไม่นั้น ขึ้นอยู่กับ คะแนนกิจกรรมรายบุคคลที่สูงกว่าคะแนนฐาน โดยอาศัยเกณฑ์ การคิดคะแนนพัฒนาการ ดังนี้ คะแนนกิจกรรมรำยบุคคล คะแนนพัฒนำกำร ได้คะแนนต่ ากว่าคะแนนฐานมากกว่า 10 คะแนน 0 ได้คะแนนต่ ากว่าคะแนนฐาน 1 - 10 คะแนน 10 ได้คะแนนเท่ากับคะแนนฐานหรือมากกว่า 1 - 10 คะแนน 20 ได้คะแนนสูงกว่าคะแนนฐานมากกว่า 10 คะแนน 30 แบบบันทึกคะแนนพัฒนำกำรรำยบุคคล จำกกำรท ำกิจกรรมรำยบุคคล เล่มที่ 3 กำรเปลี่ยนแปลงทำงร่ำงกำย จิตใจ อำรมณ์ ชื่อ – สกุล .................................................................. เลขที่ ....................... คะแนนจากกิจกรรม รายบุคคล (10 คะแนน) ปรับเป็น คะแนนเต็ม 100 คะแนน คะแนนฐาน ผลต่างของ คะแนนรวมและ คะแนนฐาน คะแนนพัฒนาการ
26 หน่วยการเรียนรู้ เรื่อง การเจริญเติบโตและพัฒนาการของมนุษย์ รายวิชาสุขศึกษา พ21103 1. น าคะแนนความก้าวหน้าของสมาชิกในกลุ่มมาหาค่าเฉลี่ยเพื่อแปลเป็นระดับการยกย่องความส าเร็จ ของกลุ่ม โดยการยกย่องหรือให้รางวัล มี 3 ระดับ ดังนี้ คะแนนเฉลี่ยของกลุ่ม 0 - 15 คะแนน การยกย่องอยู่ในระดับ เก่ง คะแนนเฉลี่ยของกลุ่ม 16 - 25 คะแนน การยกย่องอยู่ในระดับ เก่งมาก คะแนนเฉลี่ยของกลุ่ม 26 - 30 คะแนน การยกย่องอยู่ในระดับ ยอดเยี่ยม 2. การได้รับรางวัล กลุ่มที่ได้การยกย่องอยู่ในระดับยอดเยี่ยมของการทดสอบย่อยแต่ละครั้ง จะสามารถ เลือกรับรางวัลได้ตามข้อตกลงส่วนใหญ่ของกลุ่ม ซึ่งรางวัลอาจเป็นสิ่งของหรือใบประกาศเกียรติคุณ แบบสรุประดับกำรยกย่องควำมส ำเร็จ เล่มที่ 3 กำรเปลี่ยนแปลงทำงร่ำงกำย จิตใจ อำรมณ์ กลุ่มที่ / ชื่อกลุ่ม ระดับกำรยกย่องควำมส ำเร็จ 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7.
27 หน่วยการเรียนรู้ เรื่อง การเจริญเติบโตและพัฒนาการของมนุษย์ รายวิชาสุขศึกษา พ21103 ค ำชี้แจง: 1. แบบทดสอบเป็นแบบปรนัยชนิด 4 ตัวเลือก มีจ ำนวน 10 ข้อ คะแนนเต็ม 10 คะแนน 2. ให้นักเรียนเลือกค ำตอบที่ถูกต้องที่สุด แล้วเขียนเครื่องหมำย X ทับข้อที่นักเรียนเลือกลงในกระดำษค ำตอบ …………………………………………………………………………………………………………………………………… 1. นักเรียนควรปฏิบัติตนต่อเพื่อนที่มีพฤติกรรมเบี่ยงเบนทำงเพศอย่ำงไร ก. พยายามไม่ใกล้ชิดสนิทสนมด้วย ข. พูดคุยและปฏิบัติเช่นเดียวกับคนอื่น ๆ ค. เลียนแบบพฤติกรรมขณะพุดคุย ง. แสดงท่าทางรังเกียจ 2. ข้อใดเป็นกำรปรับตัวที่เหมำะสมต่อกำรเปลี่ยนแปลงด้ำนจิตใจ อำรมณ์ ก. เล่นกีฬาเมื่อรู้สึกเครียด ข. อ่านหนังสือการ์ตูนลามก ค. ท าลายสิ่งของเครื่องใช้เมื่ออารมณ์ไม่ดี ง. ดื่มเครื่องดื่มที่มีแอลกอฮอล์เพื่อให้ผ่อนคลายอารมณ์ 3. กำรเปลี่ยนแปลงใดที่เป็นสัญญำณบ่งบอกถึงกำรพร้อมตั้งครรภ์ของเพศหญิง ก. สะโพกผาย ข. การฝันเปียก ค. หน้าอกโตขึ้น ง. มีประจ าเดือน 4. ข้อใดเป็นผลดีจำกกำรรู้จักปรับตัวต่อกำรเปลี่ยนแปลงของวัยรุ่น ก. วัยรุ่นทุกคนมีรูปร่างหน้าตาดี ข. ลดปัญหาสังคมที่เกิดจากวัยรุ่น ค. ประเทศชาติมีภาวะเศรษฐกิจที่ดี ง. ลดอัตราการเจ็บป่วยจากโรคระบาด แบบทดสอบหลังเรียน (Post-test) หนังสืออิเล็กทรอนิกส์ ประกอบกำรเรียนรู้แบบร่วมมือด้วยเทคนิค STAD เรื่อง กำรเจริญเติบโตและพัฒนำกำรของมนุษย์ รำยวิชำสุขศึกษำ พ21103 ส ำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษำปีที่ 1 เล่มที่3 กำรเปลี่ยนแปลงทำงร่ำงกำย จิตใจ อำรมณ์
28 หน่วยการเรียนรู้ เรื่อง การเจริญเติบโตและพัฒนาการของมนุษย์ รายวิชาสุขศึกษา พ21103 5. กำรถูกล่วงละเมิดทำงเพศส่งผลกระทบอย่ำงไร ก. บอบช้ าทั้งทางร่างกายและจิตใจ ข. ได้รับเงินชดใช้ความเสียหาย ค. เพื่อนรักและเห็นใจ ง. มีคนรู้จักเพิ่มขึ้น 6. ข้อใดไม่ใช่ลักษณะกำรเปลี่ยนแปลงทำงร่ำงกำยของเพศชำย ก. มีกล้ามเนื้อเป็นมัด ข. มีเสียงทุ้มห้าวขึ้น ค. ลูกกระเดือกเล็กลง ง. มีหนวดเคราขึ้น 7. ถ้ำมีปัญหำกำรถูกล่วงละเมิดทำงเพศควรปฏิบัติอย่ำงไร ก. เก็บเรื่องนี้ไว้คนเดียว ข. ขู่เรียกเงินจากผู้ที่กระท า ค. เล่าให้พ่อแม่ผู้ปกครองฟังเพื่อช่วยแก้ไข ง. บอกเพื่อนที่สนิทและให้ปิดเป็นความลับ 8. ข้อใดเป็นกำรใช้ทักษะกำรปฏิเสธได้อย่ำงเหมำะสม ก. พูดไพเราะอ่อนหวานและร้องขอความเมตตา ข. พูดจาสุภาพอธิบายเหตุผลที่ชัดเจนอย่างหนักแน่น ค. พูดจาก้าวร้าวและใช้ถ้อยค าหยาบคาย ง. พูดเสียงดังและใช้ก าลังท าร้ายร่างกาย 9. พฤติกรรมของบุคคลใดเสี่ยงต่อกำรถูกล่วงละเมิดทำงเพศ ก. นัดพบกับบุคคลต่างเพศที่เพิ่งรู้จักทางอินเทอร์เน็ต ข. สวมใส่เสื้อผ้ามิดชิดขณะออกนอกบ้าน ค. รอผู้ปกครองมารับกลับบ้านหลังเลิกเรียน ง. ไปเที่ยวสวนสัตว์กับทางโรงเรียน 10. เมื่อเพื่อนต่ำงเพศที่สนิทชวนไปเที่ยวกลำงคืนควรใช้ค ำพูดปฏิเสธอย่ำงไร ก. “ถ้าอยากคบกัน อย่ามาชวนไปเที่ยวอีก” ข. “วันนี้ยังไม่อยากไป ไว้วันหลังแล้วกันนะ” ค. “เราไม่อยากไปคนเดียว ชวนคนอื่นไปด้วยสิ” ง. “เราคงไปไม่ได้หรอกเดี๋ยวคุณพ่อคุณแม่ดุ”
29 หน่วยการเรียนรู้ เรื่อง การเจริญเติบโตและพัฒนาการของมนุษย์ รายวิชาสุขศึกษา พ21103 ผลกำรประเมิน ดีมาก ดี ปานกลาง ปรับปรุง เกณฑ์กำรประเมิน คะแนนเต็ม 10 อยู่ในเกณฑ์ ดีมาก คะแนนระหว่าง 8-9 อยู่ในเกณฑ์ ดี คะแนนระหว่าง 6-7 อยู่ในเกณฑ์ ปานกลาง คะแนนระหว่าง 0-5 อยู่ในเกณฑ์ ปรับปรุง กระดำษค ำตอบ แบบทดสอบหลังเรียน (Post-test) ชื่อ _________________________ นำมสกุล___________________ เลขที่_______________________ ชั้น________________________ วิชำ _______________________ วันที่_______________________ ข้อ ก ข ค ง 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 คะแนนเต็ม 10 คะแนนที่ได้ ____คะแนน
30 หน่วยการเรียนรู้ เรื่อง การเจริญเติบโตและพัฒนาการของมนุษย์ รายวิชาสุขศึกษา พ21103 บรรณำนุกรม กระทรวงศึกษาธิการ. (2551). หลักสูตรแกนกลำงกำรศึกษำขั้นพื้นฐำน พุทธศักรำช 2551. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์ชุมนุมสหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทย. ก าไลทิพย์ระน้อย และคณะ. (2551). หนังสือเรียนสุขศึกษำ ม.1. กรุงเทพฯ: เอมพันธ์. เชาวลิต ภูมิภาค และกัลยภัฏร ศรีไพโรจน์. (2551). คู่มือครูแผนกำรจัดกำรเรียนรู้ชั้นมัธยมศึกษำปีที่1 กลุ่มสำระกำรเรียนรู้สุขศึกษำและพลศึกษำ ตำมหลักสูตรแกนกลำงกำรศึกษำขั้นพื้นฐำน พุทธศักรำช 2551. กรุงเทพฯ: วัฒนาพานิช. ประภาเพ็ญ สุวรรณ. ม.ป.ป. การสอนสุขศึกษา ทฤษฎีและการประยุกต์. กรุงเทพฯ: ไทยวัฒนาพานิช. พรสุข หุ่นนิรันดร์, ประภาเพ็ญ สุวรรณ, สุรีย์พันธุ์วรพงศธร และอนันต์มาลารัตน์. (2551). หนังสือเรียนรำยวิชำพื้นฐำน สุขศึกษำ ม.1 กลุ่มสำระกำรเรียนรู้สุขศึกษำและพลศึกษำ. พิมพ์ครั้งที่ 3. กรุงเทพฯ: อักษรเจริญทัศน์. วาสนา คุณาอภิสิทธิ์. (2547). กำรพัฒนำรูปแบบกำรพัฒนำครูในกำรจัดท ำสำระหลักสูตร กลุ่มสำระกำรเรียนรู้สุขศึกษำและพลศึกษำ. วิทยานิพนธ์ค.ด., มหาวิทยาลัยราชภัฏ นครราชสีมา, นครราชสีมา. สุชาติโสมประยูร และคนอื่น ๆ. (2545). กลุ่มสำระกำรเรียนรู้สุขศึกษำและพลศึกษำ (สุขศึกษำ) ช่วงชั้นที่3 (ม.1-3) เล่ม 1. กรุงเทพฯ: ประสานมิตร. อุทัย สงวนพงศ์และสุณัฏฐา สงวนพงศ์. (2555). สุขศึกษำและพลศึกษำ ชั้นมัธยมศึกษำปีที่1. กรุงเทพฯ: พัฒนาคุณภาพวิชาการ (พว.).
31 หน่วยการเรียนรู้ เรื่อง การเจริญเติบโตและพัฒนาการของมนุษย์ รายวิชาสุขศึกษา พ21103 ภำคผนวก
32 หน่วยการเรียนรู้ เรื่อง การเจริญเติบโตและพัฒนาการของมนุษย์ รายวิชาสุขศึกษา พ21103 1. ก 2. ข 3. ข 4. ง 5. ค 6. ก 7. ข 8. ค 9. ง 10. ก
33 หน่วยการเรียนรู้ เรื่อง การเจริญเติบโตและพัฒนาการของมนุษย์ รายวิชาสุขศึกษา พ21103 กิจกรรมที่ 1 ค ำชี้แจง ให้นักเรียนเลือกค ำตอบที่ถูกต้องที่สุด (10 คะแนน) 1. ฝันเปียก มีควำมหมำยตรงกับข้อใด ค. การหลั่งน้ าอสุจิขณะนอนหลับ 2. ข้อใดไม่ใช่กำรเปลี่ยนแปลงทำงร่ำงกำยของวัยรุ่นหญิง ข. มีไหล่กว้างมากขึ้น 3. กำรระบำยอำรมณ์ที่ถูกต้องเหมำะสม ตรงกับข้อใด ง. ป้าง ชวนเพื่อนเล่นฟุตบอลที่สนามในหมู่บ้าน 4. ข้อใดไม่ใช่สำเหตุที่ท ำให้เกิดกำรเบี่ยงเบนทำงเพศ ก. พันธุกรรม 5. ข้อใดสรุปไม่ถูกต้องเกี่ยวกับสิวฮอร์โมน ง. วัยรุ่นหญิงมักจะมีปัญหาดังกล่าวมากกว่าวัยรุ่นชาย 6. ข้อใดกล่ำวไม่ถูกต้อง ก. วัยรุ่นชายจะเจริญเติบโตก่อนกว่าวัยรุ่นหญิง 7. ข้อใดเป็นพัฒนำกำรด้ำนร่ำงกำยของเพศหญิงที่เห็นได้ชัดเจนในช่วงวัยรุ่น ค. สะโพกและหน้าอกขยาย 8. ปัจจัยที่ส่งเสริมด้ำนกำรปรับตัวของวัยรุ่น คือข้อใด ข. ความเข้าใจการเปลี่ยนแปลงของตนเอง 9. กิจกรรมใดที่วัยรุ่นควรปฏิบัติเพื่อสร้ำงเสริมสุขภำพ ก. เล่นกีฬาเป็นประจ า 10. ข้อใดเป็นกำรปฏิบัติตนให้เติบโตสมวัยมำกที่สุด ค. รับประทานอาหารให้ครบ 5 หมู่อย่างพอเพียงในแต่ละมื้อ
34 หน่วยการเรียนรู้ เรื่อง การเจริญเติบโตและพัฒนาการของมนุษย์ รายวิชาสุขศึกษา พ21103 กิจกรรมที่ 2 ค ำชี้แจง ให้นักเรียนตอบค ำถำมต่อไปนี้ให้ถูกต้อง (10 คะแนน) 1. จงบอกกำรเปลี่ยนแปลงของวัยรุ่นชำยมำ 3 ข้อ 1. อวัยวะเพศโตขึ้น มีขนขึ้นบริเวณรักแร้และวัยวะเพศ 2. หัวนมแข็งเป็นไต เรียกว่า “นมแตกพาน” 3. เสียงแหบและห้าวขึ้น ซึ่งเรียกว่า “เสียงแตกหนุ่ม” 2. จงบอกกำรเปลี่ยนแปลงของวัยรุ่นหญิงมำ 3 ข้อ 1. เริ่มมีหน้าอก 2. มีประจ าเดือน 3. มีขนขึ้นบริเวณรักแร้และอวัยวะเพศ 3. จงบอกแนวทำงกำรยอมรับและปรับตัวต่อกำรเปลี่ยนแปลงทำงร่ำงกำยมำ 3 ข้อ 1. ยอมรับและเข้าใจว่าการเปลี่ยนแปลงต่าง ๆ เป็นเรื่องธรรมชาติ 2. ท าจิตใจให้สดชื่นแจ่มใสอยู่เสมอ 3. เอาใจใส่ดูแลรักษาอนามัยของตนเอง 4. จงบอกสำเหตุของกำรเบี่ยงเบนทำงเพศในวัยรุ่นมำ 3 ข้อ 1. มีประสบการณ์การเรียนรู้เรื่องเพศไม่เหมาะสม 2. การเลี้ยงดูอย่างผิด ๆ ของครอบครัว 3. สภาพแวดล้อม สิ่งยั่วยุต่าง ๆ 5. จงบอกกำรป้องกันที่ช่วยให้รอดพ้นจำกกำรถูกล่วงละเมิดทำงเพศมำ 3 ข้อ 1. แต่งกายเหมาะสม รัดกุม 2. วางตัวอย่างเหมาะสมกับเพศตรงข้าม 3. หลีกเลี่ยงสถานการณ์ที่เสี่ยงต่อการถูกล่วงละเมิดทางเพศ เช่น ที่ลับตาคน แหล่งบันเทิง ยามค่ าคืน