ทราบไดอ้ยา่งไร (พิจารณาขอ้มูลเฉพาะขอ้มูลวนัที่2แลว้เปรียบเทียบอุณหภูมิสูงสุดคือ34และอุณหภูมิต่าํสุดคือ25) นักเรียนและครูร่วมกันตรวจสอบความถูกตอ้ง และร่วมกันอภิปรายว่า การนําขอ้มูล2ชุดมาจดัทาํเป็นแผนภูมิแท่งเปรียบเทียบทาํใหเ้กิดความสะดวกในการอ่านขอ้มูล 4. นกัเรียนพิจารณาตารางแสดงขอ้มูลบนกระดาน ตาราง แสดงจาํนวนนกัเรียนชายและจาํนวนนกัเรียนหญิง ช้นัมธัยมศึกษาปีที่2 โรงเรียนอมรวทิยา ต้งัแต่พ.ศ. 2550-2553 พ.ศ.จํานวนนักเรียน (คน) ชาย หญิง 2550 2551 2552 2553 210 285 360 250 350 320 300 410 ที่มา : แผนกทะเบียนประวตัิโรงเรียนอมรวทิยา นกัเรียนร่วมกนัอภิปรายถึงวิธีการเขียนแผนภูมิแท่งเปรียบเทียบ จากน้นัผูแ้ทนนกัเรียน2คนออกมาร่วมกนัเขียนแผนภูมิแท่งแสดงการเปรียบเทียบบนกระดาน ดงัน้ีจํานวนนักเรียนชายและจํานวนนักเรียนหญิง ชั้นมัธยมศึกษาปีที่2 โรงเรียนอมรวิทยา ตั้งแต่พ.ศ. 2550-2553 ที่มา : แผนกทะเบียนประวตัิโรงเรียนอมรวทิยา จาํนวน (คน) 400 300 200 100 0 2550 2551 2552 2553 พ.ศ. 210 แทนจาํนวนนกัเรียนชายแทนจาํนวนนกัเรียนหญิง350 285 320 360 300 250 410
นกัเรียนและครูร่วมกนัตรวจสอบความถูกตอ้ง 5. นกัเรียนแบ่งกลุ่มแบบคละความสามารถกลุ่มละ3-4คน ครูแจกตารางขอ้มูลใหน้กัเรียนกลุ่มละ1ขอ้มูลแลว้นกัเรียนช่วยกนัเขียนแผนภูมิแท่งเปรียบเทียบตามขอ้มูลที่กาํหนดให้เช่น ตารางข้อมูลการลงทุนขายอาหารของร้านโอชารสตั้งแต่วันจันทร์ถึงวันศุกร์วัน จันทร์อังคาร พุธ พฤหัสบดีศุกร์ตน้ทุน (บาท) 1,250 1,320 1,400 1,250 1,100 ขายได้(บาท) 2,500 2,850 2,950 2,750 2,430 นกัเรียนแต่ละกลุ่มนาํเสนอผลงานหนา้ช้นัเรียน เพื่อตรวจสอบความถูกตอ้งของการเขียนแผนภูมิแท่งเปรียบเทียบและถามคาํถามเกี่ยวกบัแผนภูมิแท่งเปรียบเทียบกลุ่มละ 3ขอ้เพื่อให้นักเรียนกลุ่มอื่นๆร่วมกนัตอบคาํถาม ดาํเนินกิจกรรมน้ีจนครบทุกกลุ่ม โดยมีนกัเรียนและครูร่วมกนัตรวจสอบความถูกตอ้ง 6. นักเรียนร่วมกนัอภิปรายว่า การเขียนแผนภูมิแท่งเปรียบเทียบเป็นการเขียนแผนภูมิแท่งแสดงการเปรียบเทียบขอ้มูลต้งัแต่2 ชุดข้ึนไป โดยมีหลกัการดงัน้ี แท่งรูปสี่เหลี่ยมมุมฉากแต่ละแท่งมีความกวา้งเท่ากนัและเริ่มตน้เขียนจากระดบัเดียวกนั ระบายสีหรือสญัลกัษณ์แสดงความแตกต่างวา่แท่งรูปสี่เหลี่ยมมุมฉากใดแสดงขอ้มูลใดแลว้เขียนคาํอธิบายกาํกบัไว้ เมื่อตอ้งการใหอ้ ่านขอ้มูลไดถู้กตอ้งควรเขียนตวัเลขกาํกบัความสูงของแต่ละแท่งไวด้ว้ย ยน่ระยะเส้นแสดงจาํนวนเมื่อขอ้มูลที่มีค่ามากหรือขอ้มูลจาํนวนที่ใกลเ้คียงกนั เขียนชื่อแผนภูมิกาํกบัไว้เพื่อแสดงใหท้ราบวา่เป็นขอ้มูลเกี่ยวกบัอะไร 7. นกัเรียนร่วมกนัแสดงความคิดเห็น โดยใชค้าํถามกระตุน้ความคิดดงัน้ี นกัเรียนสามารถนาํความรู้เรื่องการนาํเสนอขอ้มูลดว้ยแผนภูมิแท่ง ไปใชใ้นชีวิตประจาํวนัได้อยา่งไรบา้ง ขั้นปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ(Applying and Constructing the Knowledge) 8. นกัเรียนทาํใบงาน เรื่อง การนาํเสนอขอ้มูลดว้ยแผนภูมิแท่ง จากน้นัสลบัผลงานกบัเพื่อนเพื่อร่วมกนัตรวจสอบความถูกตอ้ง 9. นกัเรียนร่วมกนัสรุปสิ่งที่เขา้ใจเป็นความรู้ร่วมกนัดงัน้ีการเขียนแผนภูมิแท่งเปรียบเทียบ เป็นการเขียนแผนภูมิแท่งแสดงการเปรียบเทียบขอ้มูลต้งัแต่2ชุดข้ึนไป เราสามารถนาํความรู้ไปใชใ้นการเปรียบเทียบขอ้มูลต่าง ๆ ในชีวติประจาํวนั
ชั่วโมงที่4 ขั้นสังเกต รวบรวมข้อมูล (Gathering) 1. นักเรียนทบทวนความรู้เดิมเกี่ยวกับการเขียนแผนภูมิแท่งเปรียบเทียบ โดยการพิจารณาตารางขอ้มูลบนกระดาน แลว้ผแู้ทนนกัเรียน 2คน ออกมานาํเสนอขอ้มูลดว้ยแผนภูมิแท่งเปรียบเทียบดงัน้ีตารางแสดงจํานวนนักเรียนที่ชอบรับประทานน้ําผลไม้ปั่นชนิดต่าง ๆ น้ําผลไม้ปั่น จํานวนนักเรียนที่ชอบรับประทาน (คน) นักเรียนชาย นักเรียนหญิง น้าํส้ม 18 20 น้าํแอปเปิล 7 10 น้าํแตงโม 8 10 น้าํมะนาว 10 5 น้าํมะพร้าว 7 5 จํานวนนักเรียนที่ชอบรับประทานน้ําผลไม้ปั่นชนิดต่าง ๆ นกัเรียนและครูร่วมกนัตรวจสอบความถูกตอ้ง 2. นักเรียนร่วมกนัอภิปรายและเสนอแนะเกี่ยวกบัวิธีการจดัรูปแบบแผนภูมิแท่งให้แต่ละแท่งสามารถแสดงขอ้มูลไดม้ากกวา่1 ชนิด ขั้นวิเคราะห์และสรุปความรู้(Processing) 3. จากกิจกรรมขอ้ 1.และ2. นกัเรียนพิจารณาแผนภูมิแท่งเชิงประกอบบนกระดานแลว้ร่วมกนั
แสดงความคิดเห็น โดยใชค้าํถามกระตุน้ความคิดดงัน้ีจํานวนนักเรียนที่ชอบรับประทานน้ําผลไม้ปั่น • การนาํเสนอขอ้มูลจากตวัอยา่งเป็นการนาํเสนอขอ้มูลแบบใด (แผนภูมิแท่งเชิงประกอบ) • มีลกัษณะอยา่งไร (แผนภูมิแท่งเชิงประกอบแต่ละแท่งจะแบ่งแท่งรูปสี่เหลี่ยมมุมฉากเป็นหลายๆส่วน ซ่ึงจะแสดงขอ้มูลมากกวา่1 ชนิด) • ใชอ้ะไรเป็นตวักาํหนดความแตกต่างของขอ้มูลแต่ละชนิด (ใชส้ีที่แตกต่างกนั ในรูปสี่เหลี่ยมมุมฉากแต่ละส่วน) 4. นกัเรียนร่วมกนัแสดงความคิดเห็น โดยใชค้าํถามกระตุน้ความคิดดงัน้ี • การนาํเสนอขอ้มูลดว้ยแผนภูมิแท่งเชิงประกอบมีประโยชนอ์ยา่งไร ขั้นปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ(Applying and Constructing the Knowledge) 5. นกัเรียนแบ่งกลุ่มแบบคละความสามารถกลุ่มละ3-4คน พิจารณาแผนภูมิแท่งเชิงประกอบกลุ่มละ1 เรื่องแลว้เขียนขอ้มูลที่ไดจ้ากการอ่านแผนภูมิแท่งเชิงประกอบลงในกระดาษเปล่าจากน้นัสลบัผลงานกบัเพื่อนกลุ่มอื่นเพื่อร่วมกนัตรวจสอบและแกไ้ขใหถู้กตอ้ง 6. นกัเรียนร่วมกนัสรุปสิ่งที่เขา้ใจเป็นความรู้ร่วมกนัดงัน้ีแผนภูมิแท่งเชิงประกอบแต่ละแท่งจะแบ่งแท่งรูปสี่เหลี่ยมมุมฉากเป็นหลาย ๆ ส่วนซ่ึงจะแสดงขอ้มูลมากกวา่1 ชนิด ควรระบายสีแท่งรูปสี่เหลี่ยมมุมฉากแต่ละส่วน เพื่อแสดงใหเ้ห็นถึงความแตกต่างของขอ้มูลแต่ละชนิดและเขียนอธิบายเกี่ยวกบัสีหรือความแตกต่างของขอ้มูลแต่ละชนิด สื่อการเรียนรู้
1. หนงัสือเรียนรายวชิาคณิตศาสตร์พ้ืนฐาน ช้นัมธัยมศึกษาปีที่1เล่ม 2ของสถาบนัพฒันาคุณภาพวชิาการ(พว.) 2.แผนภูมิแท่ง 3. ตารางขอ้มูล แหล่งการเรียนรู้ 1. หอ้งสมุดโรงเรียนประจกัษศ์ิลปาคาร 2. www.google.co.th คาํคน้หา : การนาํเสนอขอ้มูลดว้ยแผนภูมิแท่ง การวัดและประเมินผลการเรียนรู้สิ่งที่ต้องประเมิน เครื่องมือ วิธีการประเมิน เกณฑ์การประเมิน ด้านความรู้อธิบายข้ันตอนการเขียน แผนภูมิแท่ง - การสนทนาโตต้อบ ในช้นัเรียน การตอบคาํถาม ถูกตอ้งร้อยละ 70ข้ึนไป ด้านทักษะ/กระบวนการ เขียนแผนภูมิแท่งแสดงขอ้มูล - ทาํใบกิจกรรม เรื่อง การนาํเสนอขอ้มูล ดว้ยแผนภูมิแท่ง การตรวจใบ กิจกรรม ถูกตอ้งร้อยละ 70ข้ึนไป ด้านคุณลักษณะที่พึง ประสงค์มีความมุ่งมนั่ในการทาํงาน แบบสงัเกตพฤติกรรม รายบุคคล สงัเกตพฤติกรรม รายบุคคล ผา่นเกณฑค์ุณภาพในระดบัดีข้ึนไป การวัดและประเมินผล รายการประเมิน เกณฑ์การให้คะแนน ดีมาก ดีพอใช้มีความมุ่งมนั่ในการ ทาํงาน (A) นกัเรียนต้งัใจและ รับผดิชอบในการทาํแบบฝึกหดัใหส้าํเร็จ มีการปรับปรุงและ พฒันางานใหด้ีข้ึนใน เวลาที่กาํหนด นกัเรียนต้งัใจและ รับผดิชอบในการทาํแบบฝึกหดัใหส้าํเร็จ นกัเรียนต้งัใจและ รับผดิชอบในการทาํแบบฝึกหดัแต่ยงัทาํไม่สาํเร็จ เกณฑก์ารประเมนิ
บันทึกหลังการสอน ชั้นมัธยมศึกษาปีที่1 1. ผลการจัดการเรียนการสอน นกัเรียนช้นัม.1/2 และ 1/9 สามารถอธิบายข้นัตอนและเขียนแผนภูมิแท่งแสดงขอ้มูลผา่นเกณฑ์การประเมินคิดเป็นร้อยละ80 2. ปัญหา/อุปสรรค -3. แนวทางแก้ไขปัญหา - นายภูชิชย์ดา้นซอม นกัศึกษาปฏิบตัิการสอนในสถานศึกษา
ใบงาน เรื่อง การนําเสนอข้อมูลด้วยแผนภูมิแท่ง ชื่อ_____________________________เลขที่______ช้นั__________ 1. สํานักงานคณะกรรมการข้าราชการพลเรือน (ก.พ.) ได้สํารวจจํานวนนักศึกษาที่ศึกษาต่อในต่างประเทศ และอยู่ในการดูแลของสํานักงานคณะกรรมการข้าราชการพลเรือน (ก.พ.) ใน พ.ศ. 2560 สี่อันดับแรก ได้แก่สหราชอาณาจักร 1,427 คน สหรัฐอเมริกา 1,149 คนญี่ปุ่น 252 คน และเยอรมนี191 คน นําเสนอข้อมูลเหล่านี้ในรูปแผนภูมิแท่ง (5คะแนน) (ที่มา : สาํนกังานคณะกรรมการขา้ราชการพลเรือน (ก.พ.)) จาํนวนนกัศึกษาที่ศึกษาต่อในต่างประเทศและอยใู่นความดูแลของสาํนกังานคณะกรรมการขา้ราชการพลเรือน (ก.พ.) ได_้_________คะแนนคะแนนเตม็10 คะแนน
2. เขียนแผนภูมิแท่งแสดงการเปรียบเทียบผลผลิตทางการเกษตร พ.ศ. 2559 และ 2560 ของบริษัทที่เป็นผู้นําทางการเกษตร จากตารางต่อไปนี้ (5คะแนน) บริษัท ผลผลิตทางการเกษตร (พันตัน) พ.ศ. 2559 พ.ศ. 2560 บ.การเกษตรเป็นหน่ึงจาํกดั (บจ.ก) บ.คา้เกษตรนิยม จาํกดั (บจ.ค) บ. เกษตรยอดเยยี่ม จาํกดั (บจ.ย) บ. เกษตรอินทรีย์จาํกดั (บจ.อ) บ. พืชนิยม จาํกดั (บจ.พ) บ.รักการเกษตรจาํกดั (บจ.ร) 5.40 14.90 1.51 0.50 0.37 0.22 7.60 14.42 1.94 0.90 0.37 0.36 (ตวัอยา่งคาํตอบ) ผลผลิตทางการเกษตร พ.ศ. 2559และ2560ของบริษทัที่เป็นผนู้าํทางการเกษตร
แผนการจัดการเรียนรู้ที่5 รายวิชาคณิตศาสตร์พื้นฐาน รหัสวิชา ค21102 ชั้นมัธยมศึกษาปีที่1หน่วยการเรียนรู้ที่4 เรื่อง สถิติภาคเรียนที่2/2566เรื่อง การเก็บรวบรวมข้อมูลด้วยกราฟเส้น เวลา 50 นาทีผู้สอน นายภูชิชย์ด้านซอม โรงเรียนประจักษ์ศิลปาคารมาตรฐานการเรียนรู้ค 3.1 เขา้ใจกระบวนการทางสถิติและใชค้วามรู้ทางสถิติในการแกป้ ัญหา ตัวชี้วัด ค3.3 ม.1/1เขา้ใจและใชค้วามรู้ทางสถิติในการนาํเสนอขอ้มูลและแปลความหมายขอ้มูลรวมท้งันาํสถิติไปใชใ้นชีวติจริงโดยใชเ้ทคโนโลยทีี่เหมาะสม จุดประสงค์การเรียนรู้ เมื่อเรียนจบเรื่องน้ีแลว้นกัเรียนสามารถ 1. ด้านความรู้(K) อธิบายเกี่ยวกบัการอ่านขอ้มูลจากกราฟเส้น 2. ด้านทักษะ/กระบวนการ (P) อ่านขอ้มูลและตอบคาํถามจากกราฟเส้น 3. ด้านคุณลักษณะอันพึงประสงค์(A) มีความมุ่งมนั่ในการทาํงาน สาระสําคัญ การนาํเสนอขอ้มูลดว้ยกราฟเส้นนิยมใชก้บัขอ้มูลที่แสดงการเปรียบเทียบหรือแสดงการเปลี่ยนแปลงตามลาํดบัก่อนหลงัของเวลาที่ขอ้มูลน้นัเกิดข้ึนในช่วงเวลาใดเวลาหน่ึง การนาํเสนอขอ้มูลดว้ยกราฟเส้น แบ่งเป็น 2 ประเภท คือการนาํเสนอขอ้มูลดว้ยกราฟเส้นเชิงเดียวและการนาํเสนอขอ้มูลดว้ยกราฟเส้นเชิงซอ้น การนาํเสนอขอ้มูลดว้ยกราฟเส้นช่วยใหเ้ห็นความสมัพนัธ์ระหว่างขอ้มูลไดช้ดัเจน รวดเร็วถึงความแตกต่างของขอ้มูลแต่ละชนิดและเขียนอธิบายเกี่ยวกบัสีหรือความแตกต่างของขอ้มูลแต่ละชนิด สาระการเรียนรู้การนาํเสนอขอ้มูลดว้ยกราฟเส้น สมรรถนะสําคัญของผู้เรียน 1.ความสามารถในการสื่อสาร 2.ความสามารถในการคิด คุณลักษณะอันพึงประสงค์
1. ใฝ่เรียนรู้2. มุ่งมนั่ในการทาํงาน การจัดการเรียนรู้(Active learning แบบ GPAS 5 step) ชั่วโมงที่1 ขั้นสังเกต รวบรวมข้อมูล (Gathering) 1. นกัเรียนร่วมกนัสนทนาทบทวนเกี่ยวกบัการนาํเสนอขอ้มูลดว้ยกราฟเส้นจากความรู้เดิมของนกัเรียนที่ไดเ้รียนรู้มาในระดบั ประถมศึกษาโดยตอบคาํถามเพื่อร่วมแสดงความคิดเห็น ดงัน้ี • การนาํเสนอขอ้มูลสามารถนาํเสนอดว้ยวธิีใดไดบ้า้ง (แผนภูมิแท่งแผนภูมิรูปภาพ กราฟเส้น ฯลฯ) • การนาํเสนอขอ้มูลแบบใดที่แสดงการเปรียบเทียบหรือแสดงการเปลี่ยนแปลงของขอ้มูลตามลาํดบัก่อนหลงัของเวลาที่ขอ้มูลน้นัเกิดข้ึนในช่วงเวลาใดเวลาหน่ึง (การนาํเสนอขอ้มูลดว้ยกราฟเส้น) 2. นกัเรียนร่วมกนัแสดงความคิดเห็น โดยใชค้าํถามกระตุน้ความคิดดงัน้ี • การนาํเสนอขอ้มูลแบบใดที่แสดงการเปรียบเทียบหรือแสดงการเปลี่ยนแปลงของขอ้มูลตามลาํดบัก่อนหลงัของเวลาที่ขอ้มูลน้นัเกิดข้ึนในช่วงเวลาใดเวลาหน่ึง ขั้นวิเคราะห์และสรุปความรู้(Processing) 3. นักเรียนร่วมกันพิจารณากราฟเส้นเชิงเดียวบนกระดาน จากน้ันร่วมกันอ่านขอ้มูลจากกราฟเส้นเชิงเดียวดงัน้ีจาํนวนนกัเรียนช้นั ป.6 ที่มาโรงเรียนสายต้งัแต่วนัจนัทร์ถึงวนัศุกร์ วนัจนัทร์องัคาร พธุพฤหสับดีศุกร์ 41 40 39 38 37 36 35 0 วนั จาํนวน (คน)
นกัเรียนร่วมกนัตอบคาํถามกระตุน้ความคิดดงัน้ี • วนัจนัทร์มีจาํนวนนกัเรียนที่มาเรียนกี่คน (36คน) • วนัองัคารมีจาํนวนนกัเรียนที่มาเรียนกี่คน (40คน) • วนัพธุมีจาํนวนนกัเรียนที่มาเรียนกี่คน (38คน) • วนัพฤหสับดีมีจาํนวนนกัเรียนที่มาเรียนกี่คน (35คน) • วนัศุกร์มีจาํนวนนกัเรียนที่มาเรียนกี่คน (39คน) • วนัใดที่มีจาํนวนนกัเรียนมาเรียนมากที่สุด (วนัองัคาร) • ต้งัแต่วนัจนัทร์ถึงวนัศุกร์มีจาํนวนนกัเรียนที่มาเรียนท้งัหมดกี่คน (188คน) ดาํเนินกิจกรรมขอ้ 3.อีกคร้ัง เพื่อใหน้กัเรียนฝึกทกัษะการอ่านกราฟเส้นเชิงเดียว 4. นกัเรียนร่วมกนัพิจารณากราฟเส้นเชิงซ้อนบนกระดาน จากน้นัร่วมกนัอ่านขอ้มูลจากกราฟเส้นเชิงซอ้น ดงัน้ีจํานวนพนักงานของบริษัทแห่งหนึ่งจําแนกตามลําดับเงินเดือน นกัเรียนร่วมกนัตอบคาํถามกระตุน้ความคิดดงัน้ี • จาํนวนพนกังานชายที่มีเงินเดือน 10,001-11,000 บาท กี่คน (11คน) • จาํนวนพนกังานหญิงที่มีเงินเดือน 13,001-14,000 บาท กี่คน (2คน) • จาํนวนพนกังานชายของบริษทัน้ีมีมากกวา่หรือนอ้ยกวา่จาํนวนพนกังานหญิงกี่คน(นอ้ยกวา่3คน) • ลาํดบัเงินเดือนช่วงใดที่มีจาํนวนพนกังานรวมกนัมากที่สุด(10,001-11,000 บาท)
• ลาํดบัเงินเดือน 14,001-15,000 บาท มีจาํนวนพนกังานกี่คน (9คน) ดาํเนินกิจกรรมขอ้ 5.อีกคร้ัง เพื่อใหน้กัเรียนฝึกทกัษะการอ่านกราฟเส้นเชิงซอ้นนกัเรียนและครูร่วมกนัตรวจสอบความถูกตอ้ง 5. นกัเรียนแบ่งกลุ่มแบบคละความสามารถกลุ่มละ3-4คน แจกกราฟเส้นใหก้ลุ่มละ1กราฟนกัเรียนทาํความเขา้ใจกราฟเส้นดงักล่าวแลว้ต้งัคาํถามกลุ่มละ 5ขอ้นกัเรียนแต่ละกลุ่มนาํกราฟเส้นมาติดบนกระดานแลว้ถามคาํถามคร้ังละ1ขอ้เพื่อใหน้กัเรียนกลุ่มอื่น ๆ แข่งขนักนัตอบคาํถาม ขั้นปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ(Applying and Constructing the Knowledge) 6. นกัเรียนทาํใบงาน เรื่อง การอ่านขอ้มูลจากกราฟเส้น จากน้นัสลบัผลงานกบัเพื่อนเพื่อร่วมกนัตรวจสอบความถูกตอ้ง 7. นกัเรียนร่วมกนัสรุปสิ่งที่เขา้ใจเป็นความรู้ร่วมกนัดงัน้ีการนําเสนอข้อมูลด้วยกราฟเส้นนิยมใช้กับข้อมูลที่แสดงการเปรียบเทียบหรือแสดงการเปลี่ยนแปลงตามลาํดบัก่อนหลงัของเวลาที่ขอ้มูลน้นัเกิดข้ึนในช่วงเวลาใดเวลาหน่ึง การนาํเสนอขอ้มูลดว้ยกราฟเส้น แบ่งเป็น 2 ประเภท คือการนาํเสนอขอ้มูลดว้ยกราฟเส้นเชิงเดียวและการนาํเสนอขอ้มูลดว้ยกราฟเส้นเชิงซ้อน การนาํเสนอขอ้มูลดว้ยกราฟเส้นช่วยให้เห็นความสัมพนัธ์ระหวา่งขอ้มูลไดช้ดัเจน รวดเร็ว ชั่วโมงที่2 ขั้นสังเกต รวบรวมข้อมูล (Gathering) 1. นกัเรียนทบทวนและสรุปเกี่ยวกบัการนาํเสนอขอ้มูลดว้ยกราฟเส้น โดยเชื่อมโยงกบัความรู้เดิมของนกัเรียน ดงัน้ีการนําเสนอข้อมูลด้วยกราฟเส้น เป็นการแสดงเปรียบเทียบหรือแสดงการเปลี่ยนแปลงตามลาํดบัก่อนหลงัของเวลาที่ขอ้มูลน้ันเกิดข้ึนในช่วงเวลาใดเวลาหน่ึง ซ่ึงแบ่งเป็น 2 ประเภทคือการนาํเสนอขอ้มูลดว้ยกราฟเส้นเชิงเดียวและการนาํเสนอขอ้มูลดว้ยกราฟเส้นเชิงซอ้น 2. นกัเรียนร่วมกนัแสดงความคิดเห็น โดยใชค้าํถามกระตุน้ความคิดดงัน้ี • นกัเรียนคิดว่าผูป้ระกอบอาชีพใดตอ้งใชค้วามรู้เรื่องการนาํเสนอขอ้มูลดว้ยกราฟเส้นมากที่สุดเพราะเหตุใด ขั้นวิเคราะห์และสรุปความรู้(Processing) 3. นกัเรียนร่วมกนัพิจารณาตารางขอ้มูลบนกระดาน ดงัน้ีจาํนวนไข่ไก่ที่นาํมาทาํขนมหมอ้แกงของร้านแม่นวลฉวีวัน จันทร์อังคาร พุธ พฤหัสบดีศุกร์เสาร์
จํานวน (ฟอง) 250 300 220 280 270 320นกัเรียนร่วมกนัเขียนกราฟเส้น แลว้ตอบคาํถามกระตุน้ความคิดดงัน้ี • ข้นัตอนการเขียนกราฟเส้น ข้นัที่1 ตอ้งทาํอยา่งไร (ลากเส้นในแนวนอน แสดงชื่อวนัและลากเส้นในแนวต้งัแสดงจาํนวนไข่ไก่บนกระดาษตาราง) • ข้นัที่2 ทาํอยา่งไรต่อไป (ลงจุดแสดงจาํนวนไข่ไก่ในแต่ละวนั ) • ข้นัที่3 ทาํอย่างไรต่อไป (ลากเส้นต่อจุดต้งัแต่จุดที่แสดงจาํนวนไข่ไก่ของวนัจนัทร์ไปยงัจุดที่แสดงจาํนวนไข่ไก่ของวนัองัคารวนัพธุวนัพฤหสับดีวนัศุกร์และวนัเสาร์ตามลาํดบั ) ผแู้ทนนกัเรียนออกมาเขียนกราฟเส้นตามข้นัตอนที่เพื่อน ๆ ในช้นัเรียนบอกดงัน้ี นกัเรียนและครูร่วมกนัตรวจสอบความถูกตอ้ง 4. นกัเรียนฝึกทกัษะการเขียนกราฟเส้นตามขอ้มูลที่กาํหนดให้ดงัตวัอยา่ง ผลผลิตทุเรียนของสวนพันธุ์ดีตั้งแต่เดือนมีนาคมถึงเดือนกรกฎาคม วัน มี.ค. เม.ย. พ.ค. ม.ิย. ก.ค.ผลผลิต (ตัน) 1.5 2.3 3.6 3.1 1.8ผูแ้ทนนักเรียนออกมาเขียนกราฟเส้นบนกระดาน จากน้ันนักเรียนและครูร่วมกนัตรวจสอบความถูกตอ้ง จาํนวนไข่ไก่(ฟอง) จนัทร์องัคาร พธุพฤหสับดีศุกร์เสาร์วนั350 300 250 200 0
5. นกัเรียนจบัคู่กบัเพื่อน แต่ละคู่จะไดข้อ้มูลคู่ละ1ขอ้มูล นกัเรียนช่วยกนันาํเสนอขอ้มูลโดยเขียนกราฟเส้นและอธิบายข้นัตอน จากน้นัแต่ละคู่ออกมานาํเสนอผลงานหน้าช้นัเรียน นกัเรียนและครูร่วมกนัตรวจสอบความถูกตอ้ง 6. นักเรียนแบ่งกลุ่ม กลุ่มละ 3-4คน นักเรียนออกไปสํารวจขอ้มูลที่นักเรียนสนใจในห้องสมุดมา1ขอ้มูลแลว้นาํเสนอขอ้มูลน้นัดว้ยกราฟเส้น จากน้นันกัเรียนแต่ละกลุ่มนาํเสนอกราฟเส้นหนา้ช้นัเรียนพร้อมท้งัต้งัคาํถาม แลว้นกัเรียนกลุ่มอื่นแข่งขนักนัตอบคาํถาม ดาํเนินกิจกรรมน้ีจนครบทุกกลุ่ม นกัเรียนและครูร่วมกนัตรวจสอบความถูกตอ้ง 7. นกัเรียนและครูร่วมกนัอภิปรายวา่การเขียนกราฟเส้นมีข้นัตอน ดงัน้ีข้นัที่1ลากเส้นในแนวนอนและแนวต้งัพร้อมท้งัเขียนชื่อกาํหนดเส้นบนตาราง ข้นัที่2ลงจุดแสดงจาํนวน ข้นัที่3ลากเส้นต่อจุดตามลาํดบั 8. นกัเรียนร่วมกนัสรุปสิ่งที่เขา้ใจเป็นความรู้ร่วมกนัดงัน้ีการนําเสนอข้อมูลด้วยกราฟเส้นนิยมใช้กับข้อมูลที่แสดงการเปรียบเทียบหรือแสดงการเปลี่ยนแปลงตามลาํดบัก่อนหลงัของเวลาที่ขอ้มูลน้นัเกิดข้ึนในช่วงเวลาใดเวลาหน่ึง การนาํเสนอขอ้มูลดว้ยกราฟเส้น แบ่งเป็น 2 ประเภท คือการนาํเสนอขอ้มูลดว้ยกราฟเส้นเชิงเดียวและการนาํเสนอขอ้มูลดว้ยกราฟเส้นเชิงซ้อน การนาํเสนอขอ้มูลดว้ยกราฟเส้นช่วยให้เห็นความสัมพนัธ์ระหวา่งขอ้มูลไดช้ดัเจน รวดเร็ว ชั่วโมงที่3 ขั้นสังเกต รวบรวมข้อมูล (Gathering) 1. นกัเรียนร่วมกนัสนทนาทบทวนเกี่ยวกบัการนาํเสนอขอ้มูลแบบต่าง ๆ โดยการถาม-ตอบเรื่องข้นัตอนวิธีการนาํเสนอและขอ้ดีขอ้เสียของการนาํเสนอขอ้มูลที่ไดเ้รียนรู้มา จากน้นันกัเรียนร่วมกนัแสดงความคิดเห็นเพื่อเชื่อมโยงสู่บทเรียน เรื่องการนาํเสนอขอ้มูลดว้ยกราฟเส้น ดงัน้ี • นกัเรียนคิดวา่นอกจากการนาํเสนอขอ้มูลที่เราไดเ้รียนรู้มาแลว้ยงัมีการนาํเสนอขอ้มูลอยา่งอื่นอีกหรือไม่ในการนาํเสนอขอ้มูล 2. นกัเรียนร่วมกนัแสดงความคิดเห็น โดยใชค้าํถามกระตุน้ความคิดดงัน้ี • นกัเรียนสามารถใชค้วามรู้เรื่องการนาํเสนอขอ้มูลดว้ยกราฟเส้น ในชีวติประจาํวนัอยา่งไรขั้นวิเคราะห์และสรุปความรู้(Processing) 3. นกัเรียนร่วมกนันาํเสนอขอ้มูลดว้ยกราฟเส้นพร้อมอธิบายประกอบและตอบคาํถาม เพื่อเชื่อมโยงสรุปความเขา้ใจ ตัวอย่างที่1โรงเรียนแห่งหน่ึงไดท้าํการสาํรวจจาํนวนนกัเรียนที่ลาออกเมื่อจบการศึกษาระดบั
มธัยมศึกษาตอนตน้ต้งัแต่ปีการศึกษา 2549-2553 ปรากฏผลตามตารางดงัต่อไปน้ีปีการศึกษา 2549 2550 2551 2552 2553 จาํนวนนกัเรียน ที่ลาออก(คน) 80 74 83 65 52 จงนาํเสนอขอ้มูลดว้ยกราฟเส้น วิธีทํา กาํหนดให้แกนต้งัแทน จาํนวนนกัเรียนที่ลาออก แกนนอน แทน ปีการศึกษา 5. นกัเรียนตอบคาํถามกระตุน้ความคิดจากกิจกรรมที่2ดงัน้ี • การนาํเสนอขอ้มูลในตวัอยา่งเป็นการนาํเสนอขอ้มูลแบบใด (การนาํเสนอขอ้มูลดว้ยกราฟเส้น) • จากการนาํเสนอขอ้มูลขา้งตน้เป็นการนาํเสนอขอ้มูลที่สมัพนัธ์กบัเวลาหรือไม่อยา่งไร(มีความสมัพนัธ์กบัเวลา เป็นการนาํเสนอขอ้มูลที่แสดงการเปลี่ยนแปลงของเวลาขอ้มูลน้นัๆ) • จากการนาํเสนอขอ้มูลดว้ยกราฟเส้นพบว่าแนวโนม้ของจาํนวนนกัเรียนที่จะลาออกเป็นอย่างไร(มีแนวโนม้ที่จะลดลงในปีต่อ ๆ ไป) • นกัเรียนคิดวา่การนาํเสนอขอ้มูลดว้ยกราฟเส้นมีประโยชนอ์ยา่งไร (สามารถบอกแนวโนม้หรือพยากรณ์ความสมัพนัธ์ของขอ้มูลได)้ จาํนวนนกัเรียน (คน) 90 80 70 60 50 40 30 20 10 0 ปีการศึกษา 2549 2550 2551 2552 2553
6. นกัเรียนร่วมกนัอภิปรายเกี่ยวกบัการนาํเสนอขอ้มูลดว้ยกราฟเส้นวา่การนาํเสนอขอ้มูลดว้ยกราฟเส้นเป็นการนาํเสนอขอ้มูลที่แสดงการเปลี่ยนแปลงตามลาํดบัก่อนหลงัของเวลาที่ขอ้มูลน้นัๆ เกิดข้ึน7. นกัเรียนแบ่งกลุ่มแบบคละความสามารถกลุ่มละ 4-5คน แจกขอ้มูลใหก้ลุ่มละ 1ขอ้นกัเรียนในกลุ่มช่วยกนัแสดงการนาํเสนอขอ้มูลดว้ยกราฟเส้น จากน้นัผแู้ทนกลุ่มออกมานาํเสนอผลงานหนา้ช้นัเรียนเพื่อนในช้นัเรียนร่วมกนัตรวจสอบ ความถูกตอ้งและอธิบายเพิ่มเติม 8. นกัเรียนร่วมกนัสรุปความรู้ดงัน้ีการนําเสนอข้อมูลโดยการใช้กราฟเส้น เป็นการนําเสนอข้อมูลที่แสดงการเปลี่ยนแปลงตามลาํดบัก่อนหลงัของเวลาที่ขอ้มูลน้นัๆ เกิดข้ึน ช่วยให้มองเห็นลกัษณะของขอ้มูลไดช้ดัเจนและรวดเร็วท้งัยงัช่วยใหม้องเห็นแนวโนม้และความสัมพนัธ์ต่าง ๆ ระหวา่งขอ้มูลไดช้ดัเจน ซ่ึงสามารถนาํไปใชใ้นการพยากรณ์ขอ้มูลได้ 9. นกัเรียนร่วมกนัสรุปสิ่งที่เขา้ใจเป็นความรู้ร่วมกนัดงัน้ีการนําเสนอข้อมูลด้วยกราฟเส้นนิยมใช้กับข้อมูลที่แสดงการเปรียบเทียบหรือแสดงการเปลี่ยนแปลงตามลาํดบัก่อนหลงัของเวลาที่ขอ้มูลน้นัเกิดข้ึนในช่วงเวลาใดเวลาหน่ึง การนาํเสนอขอ้มูลดว้ยกราฟเส้น แบ่งเป็น 2 ประเภท คือการนาํเสนอขอ้มูลดว้ยกราฟเส้นเชิงเดียวและการนาํเสนอขอ้มูลดว้ยกราฟเส้นเชิงซ้อน การนาํเสนอขอ้มูลดว้ยกราฟเส้นช่วยให้เห็นความสัมพนัธ์ระหวา่งขอ้มูลไดช้ดัเจน รวดเร็ว ชั่วโมงที่4 ขั้นสังเกต รวบรวมข้อมูล (Gathering) 1. นักเรียนทบทวนความรู้เรื่อง การนาํเสนอขอ้มูลด้วยกราฟเส้น โดยครูยกตวัอย่างขอ้มูลให้1ขอ้มูลแลว้นกัเรียน 2คน ออกมาแสดงการนาํเสนอขอ้มูลโดยใชก้ราฟเส้น พร้อมท้งัสร้างคาํถามใหเ้พื่อนในช้นัเรียนร่วมกนัตอบ 2. นกัเรียนร่วมกนัแสดงความคิดเห็น โดยใชค้าํถามกระตุน้ความคิดดงัน้ี • มีเรื่องใดอีกบา้งที่ตอ้งใชก้ราฟเส้นนาํเสนอขอ้มูล ขั้นวิเคราะห์และสรุปความรู้(Processing) 3. นกัเรียนร่วมกนันาํเสนอขอ้มูลดว้ยกราฟเส้นพร้อมอธิบายประกอบและตอบคาํถามเพื่อเชื่อมโยงสรุปความเขา้ใจ ตัวอย่างที่1 ตารางต่อไปน้ีเป็นสถิติจาํนวนนกัเรียนช้นัมธัยมศึกษาปีที่2ของโรงเรียนแห่งหน่ึงโดยแยกตามเพศ ต้งัแต่ปีการศึกษา 2547ถึง 2554
ปีการศึกษา จํานวนนักเรียน ชาย หญงิ2547 2548 2549 2550 2551 2552 2553 2554 570 540 485 420 450 400 400 350 450 475 550 520 450 530 500 590 จงเขียนกราฟเส้นแสดงการเปรียบเทียบจาํนวนนกัเรียนชายและจาํนวนนกัเรียนหญิง จากขอ้มูลที่กาํหนดให้วิธีทํา กราฟเส้นแสดงการเปรียบเทียบจํานวนนักเรียนชายและจํานวนนักเรียนหญิง ชั้นมัธยมศึกษาปีที่2 ปีการศึกษา 2547-2554 • การนาํเสนอขอ้มูลดว้ยกราฟเส้นตวัอยา่งที่2แตกต่างจากตวัอยา่งที่1อยา่งไร (มีกราฟเส้นแสดงขอ้มูล2 เส้น แสดงการเปรียบเทียบขอ้มูล2 ชุด) • จากกราฟตวัอยา่งที่2 ตอ้งระบุเส้นกราฟท้งัสองใหแ้ตกต่างกนัเพราะเหตุใด (ทาํใหเ้ปรียบเทียบขอ้มูลไดช้ดัเจน แยกแยะได)้ • นกัเรียนคิดวา่สามารถนาํเสนอขอ้มูลเปรียบเทียบดว้ยกราฟเส้นมากกวา่ขอ้มูล2 ชุดไดห้รือไม่ (ได)้ จาํนวนนกัเรียน (คน) นกัเรียนหญิง นกัเรียนชาย ปีการศึกษา 700 600 500 400 300 200 100 0 2547 2548 2549 2550 2551 2552 2553 2554
• การนาํเสนอขอ้มูลดว้ยกราฟเส้นจากตวัอยา่งที่2 เรียกวา่อะไร (กราฟเส้นเปรียบเทียบหรือกราฟเส้นเชิงซอ้น) 5. นักเรียนแบ่งกลุ่ม กลุ่มละ 3-4 คน แต่ละกลุ่มร่วมกันเก็บรวบรวมขอ้มูลกลุ่มละ 1 ชุดขอ้มูลแล้วนาํเสนอขอ้มูลดว้ยกราฟเส้นลงในกระดาษ จากน้นัผแู้ทนกลุ่มออกมานาํเสนอหนา้ช้นัเรียนพร้อมท้งัถามคาํถามกระตุน้ความคิด 6. นกัเรียนร่วมกนัอภิปรายและสรุปเกี่ยวกบัการนาํเสนอขอ้มูลดว้ยกราฟเส้นโดยเชื่อมโยงจากตวัอยา่งและคาํตอบจากคาํถามขา้งตน้และครูอธิบายเพิ่มเติม ดงัน้ีการนาํเสนอขอ้มูลโดยการใช้กราฟเส้นเป็นการนาํเสนอขอ้มูลที่แสดงการเปลี่ยนแปลงตามลาํดบัก่อนหลงัของเวลาที่ขอ้มูลน้นัๆ เกิดข้ึน ช่วยให้มองเห็นลกัษณะของขอ้มูลไดช้ดัเจนและรวดเร็วท้งัยงัช่วยให้มองเห็นแนวโนม้และความสมัพนัธ์ต่าง ๆ ระหวา่งขอ้มูลไดช้ดัเจน ซ่ึงสามารถนาํไปใชใ้นการพยากรณ์ขอ้มูลได้ขั้นปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ(Applying and Constructing the Knowledge) 7. นกัเรียนทาํใบงานที่11 เรื่องการนาํเสนอขอ้มูลดว้ยกราฟเส้น จากน้นัสลบัผลงานกบัเพื่อนเพื่อร่วมกนัตรวจสอบและแกไ้ขใหถู้กตอ้ง 8. นกัเรียนร่วมกนัสรุปสิ่งที่เขา้ใจเป็นความรู้ร่วมกนัดงัน้ีการนําเสนอข้อมูลด้วยกราฟเส้นนิยมใช้กับข้อมูลที่แสดงการเปรียบเทียบหรือแสดงการเปลี่ยนแปลงตามลาํดบัก่อนหลงัของเวลาที่ขอ้มูลน้นัเกิดข้ึนในช่วงเวลาใดเวลาหน่ึง การนาํเสนอขอ้มูลดว้ยกราฟเส้น แบ่งเป็น 2 ประเภท คือการนาํเสนอขอ้มูลดว้ยกราฟเส้นเชิงเดียวและการนาํเสนอขอ้มูลดว้ยกราฟเส้นเชิงซ้อน การนาํเสนอขอ้มูลดว้ยกราฟเส้นช่วยให้เห็นความสัมพนัธ์ระหวา่งขอ้มูลไดช้ดัเจน รวดเร็ว สื่อการเรียนรู้ 1. หนงัสือเรียนรายวชิาคณิตศาสตร์พ้ืนฐาน ช้นัมธัยมศึกษาปีที่1เล่ม 2ของสถาบนัพฒันาคุณภาพวชิาการ(พว.) 2.ขอ้มูลในการเขียนกราฟ 3. ตารางขอ้มูล แหล่งการเรียนรู้ 1. หอ้งสมุดโรงเรียนประจกัษศ์ิลปาคาร 2. www.google.co.th คาํคน้หา : การนาํเสนอขอ้มูลดว้ยกราฟเส้น การวัดและประเมินผลการเรียนรู้สิ่งที่ต้องประเมิน เครื่องมือ วิธีการประเมิน เกณฑ์การประเมิน
สิ่งที่ต้องประเมิน เครื่องมือ วิธีการประเมิน เกณฑ์การประเมิน ด้านความรู้อธิบายเกี่ยวกบัการอ่านขอ้มูล จากกราฟเส้น - การสนทนาโตต้อบ ในช้นัเรียน การตอบคาํถาม ถูกตอ้งร้อยละ 70ข้ึนไป ด้านทักษะ/กระบวนการ อ่านขอ้มูลและตอบคาํถาม จากกราฟเส้น - ทาํใบกิจกรรม เรื่อง การนาํเสนอขอ้มูล ดว้ยกราฟเส้น การตรวจใบ กิจกรรม ถูกตอ้งร้อยละ 70ข้ึนไป ด้านคุณลักษณะที่พึง ประสงค์มีความมุ่งมนั่ในการทาํงาน แบบสงัเกตพฤติกรรม รายบุคคล สงัเกตพฤติกรรม รายบุคคล ผา่นเกณฑค์ุณภาพในระดบัดีข้ึนไป การวัดและประเมินผล รายการประเมิน เกณฑ์การให้คะแนน ดีมาก ดีพอใช้มีความมุ่งมนั่ในการ ทาํงาน (A) นกัเรียนต้งัใจและ รับผดิชอบในการทาํแบบฝึกหดัใหส้าํเร็จ มีการปรับปรุงและ พฒันางานใหด้ีข้ึนใน เวลาที่กาํหนด นกัเรียนต้งัใจและ รับผดิชอบในการทาํแบบฝึกหดัใหส้าํเร็จ นกัเรียนต้งัใจและ รับผดิชอบในการทาํแบบฝึกหดัแต่ยงัทาํไม่สาํเร็จ เกณฑก์ารประเมนิคะแนน ระดับคุณภาพ 3 ดีมาก 2 ดี(ผา่นเกณฑ)์ 1 พอใช้
บันทึกหลังการสอน ชั้นมัธยมศึกษาปีที่1 1. ผลการจัดการเรียนการสอน นักเรียนช้ันม. 1/2 และ 1/9 สามารถอธิบายและอ่านขอ้มูลและตอบคาํถามจากกราฟเส้นผ่านเกณฑก์ารประเมินคิดเป็นร้อยละ85 2. ปัญหา/อุปสรรค -3. แนวทางแก้ไขปัญหา - นายภูชิชย์ดา้นซอม นกัศึกษาปฏิบตัิการสอนในสถานศึกษา
ใบงาน เรื่อง การอ่านข้อมูลจากกราฟเส้น ชื่อ______________________เลขที่_____ช้นั _____ 1. ตอบคําถามจากกราฟเส้นต่อไปนี้(5คะแนน) จํานวนรถยนต์ยี่ห้อบีที่ผลิตออกจําหน่ายได้ตั้งแต่พ.ศ. 2555 ถึง พ.ศ. 25601) ใน พ.ศ. ใดจาํหน่ายรถยนตไ์ดม้ากที่สุด พ.ศ. 2557 จาํหน่ายไดจ้าํนวนเท่าใด 4,000คนั 2) ใน พ.ศ. ใดจาํหน่ายรถยนตไ์ดน้อ้ยที่สุด พ.ศ. 2559 จาํหน่ายไดจ้าํนวนเท่าใด 1,000คนั 3) ต้งัแต่พ.ศ. 2555ถึง พ.ศ. 2557จาํหน่ายรถยนตเ์พิ่มข้ึนหรือลดลง จาํหน่ายรถยนตเ์พิ่มข้ึน 4) ใน พ.ศ. ใดบา้งที่จาํหน่ายรถยนตไ์ดม้ากกวา่2,000คนัพ.ศ. 2557 พ.ศ. 2558 พ.ศ. 2560 5) ต้งัแต่พ.ศ. 2555ถึง พ.ศ. 2560จาํหน่ายรถยนตไ์ดท้ ้งัหมดกี่คนั14,000คนั ได_้ _________คะแนน คะแนนเตม็10
2. จากกราฟเส้นแสดงจํานวนร้อยละของนักเรียนระดับมัธยมศกึษาตอนปลายของโรงเรยีนแหง่หนงึ่ที่สอบเข้าเรียนต่อในสถาบันอุดมศึกษาได้และสอบไมไ่ด้ตั้งแต่พ.ศ. 2556 ถึง พ.ศ. 2560 (5คะแนน) จากกราฟเส้น ตอบคาํถามต่อไปน้ี 1) พ.ศ. ที่นกัเรียนสอบเขา้เรียนต่อไดน้อ้ยที่สุดคือ พ.ศ. ใด พ.ศ. 2557 2) พ.ศ. ที่นกัเรียนสอบเขา้เรียนต่อไม่ไดม้ากที่สุด มีจาํนวนประมาณร้อยละเท่าใด ประมาณร้อยละ45 3) พ.ศ. ที่จาํนวนนกัเรียนสอบไดแ้ละไม่ได้มีช่วงความแตกต่างกนัมากที่สุดคือ พ.ศ. ใด พ.ศ. 2560 ซ่ึงแตกต่างกนั ประมาณ 40 เปอร์เซ็นต์ 4) พ.ศ. 2558และ พ.ศ. 2560จาํนวนนกัเรียนที่สอบเขา้เรียนต่อไม่ไดม้ีความแตกต่างกนั เท่ากบั10 เปอร์เซ็นต์ 5) แนวโนม้ของการสอบเขา้เรียนต่อของนกัเรียนใน พ.ศ. ต่อ ๆ ไป จะเป็นอยา่งไร แนวโนม้ของการเขา้เรียนต่อของนกัเรียนใน พ.ศ. ต่อ ๆ ไป จะเพิ่มข้ึนเรื่อย ๆ
แผนการจัดการเรียนรู้ที่6 รายวิชาคณิตศาสตร์พื้นฐาน รหัสวิชา ค21102 ชั้นมัธยมศึกษาปีที่1หน่วยการเรียนรู้ที่4 เรื่อง สถิติภาคเรียนที่2/2566เรื่อง การนําเสนอข้อมูลด้วยแผนภูมิวงกลม เวลา 50 นาทีผู้สอน นายภูชิชย์ด้านซอม โรงเรียนประจักษ์ศิลปาคารมาตรฐานการเรียนรู้ค 3.1 เขา้ใจกระบวนการทางสถิติและใชค้วามรู้ทางสถิติในการแกป้ ัญหา ตัวชี้วัด ค3.3 ม.1/1เขา้ใจและใชค้วามรู้ทางสถิติในการนาํเสนอขอ้มูลและแปลความหมายขอ้มูลรวมท้งันาํสถิติไปใชใ้นชีวติจริงโดยใชเ้ทคโนโลยทีี่เหมาะสม จุดประสงค์การเรียนรู้ เมื่อเรียนจบเรื่องน้ีแลว้นกัเรียนสามารถ 1. ด้านความรู้(K) อธิบายการอ่านแผนภูมิรูปวงกลม 2. ด้านทักษะ/กระบวนการ (P) อ่านขอ้มูลและตอบคาํถามจากแผนภูมิรูปวงกลม 3. ด้านคุณลักษณะอันพึงประสงค์(A) มีความมุ่งมนั่ในการทาํงาน สาระสําคัญ แผนภูมิรูปวงกลม เป็นการนาํเสนอขอ้มูลโดยใชพ้ ้ืนที่ภายในรูปวงกลม การแสดงขอ้มูลไวใ้นแต่ละส่วนของแผนภูมิรูปวงกลมช่วยใหอ้ ่านขอ้มูลไดถู้กตอ้ง สาระการเรียนรู้การนาํเสนอขอ้มูลดว้ยแผนภูมิรูปวงกลม สมรรถนะสําคัญของผู้เรียน 1.ความสามารถในการสื่อสาร 2.ความสามารถในการคิด คุณลักษณะอันพึงประสงค์ 1. ใฝ่เรียนรู้2. มุ่งมนั่ในการทาํงาน
การจัดการเรียนรู้(Active learning แบบ GPAS 5 step) ชั่วโมงที่1 ขั้นสังเกต รวบรวมข้อมูล (Gathering) 1. นักเรียนร่วมกันสนทนาทบทวนเกี่ยวกับการนําเสนอขอ้มูลด้วยตาราง แผนภูมิรูปภาพและแผนภูมิแท่ง โดยการถาม-ตอบเกี่ยวกบัลกัษณะและขอ้ดีขอ้เสียของการนาํเสนอขอ้มูลแต่ละชนิดจากน้นันกัเรียนร่วมกนัแสดงความคิดเห็น โดยใชค้าํถามกระตุน้ความคิดดงัน้ี นกัเรียนคิดวา่นอกจากการนาํเสนอขอ้มูลดว้ยวธิีที่เรียนมาแลว้ยงัมีการนาํเสนอขอ้มูลดว้ยวธิีใดอีกและมีวธิีการนาํเสนออยา่งไร ขั้นวิเคราะห์และสรุปความรู้(Processing) 2. นกัเรียนพิจารณาแผนภูมิรูปวงกลมบนกระดาน แลว้ร่วมกนับอกชื่อแผนภูมิและอธิบายลกัษณะของแผนภูมิรูป วงกลมจากน้ันร่ว ม กัน ต อ บ คําถามกระตุ้นความคิดดงัน้ีแ ผ น ภูมิรูป วงกลมแสดงค่าใช้จ่ายราย เดือนของนายเด่น ใจดี จากแผนภูมิขา้งตน้เป็นการแสดงขอ้มูลเกี่ยวกบัสิ่งใด (แสดงค่าใชจ้่ายรายเดือนของนายเด่น ใจดี) นายเด่น ใจดีใชจ้่ายค่าอะไรมากที่สุด(ค่าผอ่นบา้น)
นายเด่น ใจดีใชจ้่ายค่าอะไรนอ้ยที่สุด(เกบ็สะสม) นายเด่น ใจดีลงทุนทาํธุรกิจคิดเป็นกี่เปอร์เซ็นตข์องค่าใชจ้่ายท้งัหมด(10%) 3. นกัเรียนร่วมกนักาํหนดวา่“ถา้นายเด่น ใจดีไดร้ับเงินเดือน เดือนละ15,000 บาท” ผแู้ทนนกัเรียนคร้ังละ 2คน ออกมาร่วมกนัหาจาํนวนเงินของค่าใช้จ่ายรายเดือนจากขอ้มูลในกิจกรรมขอ้ 2. จนครบทุกค่าใชจ้่ายดงัน้ี นกัเรียนและครูร่วมกนัตรวจสอบความถูกตอ้ง จากน้นัร่วมกนัแสดงความคิดเห็นโดยใชค้าํถามกระตุน้ความคิดดงัน้ี นายเด่น ใจดีใชจ้่ายค่าอะไรมากที่สุดและคิดเป็นจาํนวนเงินเท่าใด (จ่ายค่าผอ่นบา้นเป็นจาํนวนเงิน 5,250 บาท) นายเด่น ใจดีใชจ้่ายค่าอาหารมากกวา่ค่าเส้ือผา้คิดเป็นจาํนวนเงินเท่าใด (เป็นจาํนวนเงิน 1,500 บาท) นายเด่น ใจดีเกบ็สะสมคิดเป็นจาํนวนเงินเท่าใด (750 บาท) นายเด่น ใจดีลงทุนทาํธุรกิจคิดเป็นจาํนวนเงินเท่าใด (1,500 บาท) หากมีขอ้มูลใดขอ้มูลหน่ึงของค่าใชจ้่ายของนายเด่น ใจดีไม่ระบุเปอร์เซ็นตข์องค่าใชจ้่ายท้งัหมด นกัเรียนสามารถหาเปอร์เซ็นตข์องค่าใชจ้่ายน้นั ไดห้รือไม่(ได้โดยนาํ 100 เปอร์เซ็นตล์บดว้ยเปอร์เซ็นตข์องค่าใชจ้่ายอื่น ๆ ที่ระบุเปอร์เซ็นตข์องค่าใชจ้่าย ค่าที่ไดจ้ะเป็นเปอร์เซ็นตข์องค่าใชจ้่ายที่ไม่ระบุเปอร์เซ็นตน์ ้นั ) 4. นกัเรียนแบ่งกลุ่มแบบคละความสามารถกลุ่มละ 4-5คน พิจารณาแผนภูมิรูปวงกลมและแถบโจทยบ์นกระดานนักเรียนแต่ละกลุ่มร่วมกนัวิเคราะห์โจทยแ์ลว้แสดงวิธีทาํลงในกระดาษเปล่า จากน้ันผแู้ทนกลุ่มออกมานาํเสนอผลงานหนา้ช้นัเรียน นกัเรียนและครูร่วมกนัตรวจสอบความถูกตอ้ง ตวัอยา่ง
แผนภูมิรูปวงกลมแสดงรายได้ของห้างสรรพสินค้าแห่งหนึ่งโดยเฉลี่ยต่อวัน จําแนกตามแผนกต่าง ๆถา้หา้งสรรพสินคา้แห่งน้ีมีรายไดโ้ดยเฉลี่ยวนัละ160,500 บาท จากแผนภูมิรูปวงกลมตอบคาํถามต่อไปน้ี รายไดจ้ากแผนกใดนอ้ยที่สุดและคิดเป็นเงินเท่าไร (แผนกเครื่องสาํอางคิดเป็นเงิน 83,781 บาท) รายไดจ้ากแผนกเส้ือผา้และแผนกเครื่องสาํอางรวมกนัมากกวา่หรือนอ้ยกวา่รายไดจ้ากแผนกเครื่องเขียนและเครื่องใชไ้ฟฟ้ารวมกนัอยกู่ ี่เปอร์เซ็นต์และคิดเป็นเงินเท่าไร (มากกวา่5% คิดเป็นเงิน 8,025 บาท) รายไดจ้ากแผนกเครื่องสาํอางและแผนกเครื่องเขียนรวมกนันอ้ยกวา่รายไดจ้ากแผนกซูปเปอร์มาร์เกต็เท่าไร(61,632 บาท) รายไดจ้ากแผนกที่มากที่สุดแตกต่างจากรายไดข้องแผนกที่นอ้ยที่สุดเท่าไร(73,509 บาท) 5. นกัเรียนร่วมกนัแสดงความคิดเห็น โดยใชค้าํถามกระตุน้ความคิดดงัน้ี นกัเรียนมีวิธีคิดอยา่งไร เพื่อใหส้ามารถอ่านขอ้มูลจากแผนภูมิรูปวงกลมไดอ้ยา่งถูกตอ้งและรวดเร็วที่สุด 52.2% 6.4% 7.4% 14% 20% แผนกซูปเปอร์มาร์เกต็ แผนกเครื่องสาํอาง แผนกเครื่องเขียนแผนกเครื่องใชไ้ฟฟ้า แผนกเส้ือผา้
ขั้นปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ(Applying and Constructing the Knowledge) 6. นกัเรียนทาํใบงานที่12 เรื่องการอ่านขอ้มูลจากแผนภูมิรูปวงกลม จากน้นัสลบัผลงานกบัเพื่อนเพื่อร่วมกนัตรวจสอบความถูกตอ้ง 7. นกัเรียนร่วมกนัสรุปสิ่งที่เขา้ใจเป็นความรู้ร่วมกนัดงัน้ีแผนภูมิรูปวงกลม เป็นการนาํเสนอขอ้มูลโดยใชพ้ ้ืนที่ภายในรูปวงกลม การแสดงขอ้มูลไวใ้นแต่ละส่วนของแผนภูมิรูปวงกลมช่วยใหอ้ ่านขอ้มูลไดถู้กตอ้ง ชั่วโมงที่2 ขั้นสังเกต รวบรวมข้อมูล (Gathering) 1. นักเรียนร่วมกันทบทวนเกี่ยวกับลกัษณะของการนําเสนอขอ้มูลด้วยแผนภูมิรูปวงกลมการนาํเสนอขอ้มูลดว้ยแผนภูมิรูปวงกลม เป็นการนาํเสนอขอ้มูลโดยใช้การแบ่งพ้ืนที่ในรูปวงกลมออกเป็นส่วนยอ่ย ๆ ตามจาํนวนขอ้มูลที่กาํหนดและเปลี่ยนใหอ้ยใู่นรูปร้อยละหรือเปอร์เซ็นต์ 2. นกัเรียนร่วมกนัแสดงความคิดเห็น โดยใชค้าํถามกระตุน้ความคิดดงัน้ี นกัเรียนตอ้งใชค้วามรู้เรื่องใดบา้งในการนาํเสนอขอ้มูลดว้ยแผนภูมิรูปวงกลม ขั้นวิเคราะห์และสรุปความรู้(Processing) 3. นกัเรียนพิจารณาขอ้มูลบนกระดาน ดงัน้ีตัวอย่าง จาํนวนเปอร์เซ็นตข์องสินคา้การเกษตรที่ประเทศไทยส่งออกจาํหน่ายต่างประเทศในปี2552-2553จาํแนกไดต้ามประเภท ประเภทสินค้าเกษตร จํานวนที่ส่งออก (เปอร์เซ็นต์) ขา้ว มนัสาํ ปะหลงักงุ้ ไก่แช่เยน็ผลไม้ 40 30 20 10 นกัเรียนร่วมกนัอภิปรายวา่จากขอ้มูลที่กาํหนดจะเขียนเป็นแผนภูมิรูปวงกลมไดห้รือไม่อยา่งไรผแู้ทนนกัเรียนสาธิตการนาํเสนอขอ้มูลดว้ยแผนภูมิรูปวงกลมใหเ้พื่อน ๆ สงัเกตแลว้ตอบคาํถามดงัน้ีวิธีทํา ขั้นที่1 เปรียบเทียบเปอร์เซ็นตใ์หเ้ป็นองศาโดยให้1% เท่ากบัขนาดของมุมที่จุดศูนยก์ลางเท่ากบั3.6องศา
จะได้จาํนวนเปอร์เซ็นต์ 3.6 ประเภทสินค้าเกษตร จํานวนที่ส่งออก (%) ขนาดของมุมที่จุดศูนย์กลาง (องศา) ขา้ว มนัสาํ ปะหลงักงุ้ ไก่แช่เยน็ผลไม้ 40 30 20 10 40 3.6 = 144 30 3.6 = 108 20 3.6 = 72 10 3.6 = 36 รวม 100 360 ขั้นที่2 นาํขนาดของมุมที่จุดศูนยก์ลางของรูปวงกลมที่คาํนวณไดน้าํมาเขียนเป็นแผนภูมิรูปวงกลมไดด้งัน้ีแผนภูมิรูปวงกลมแสดงจํานวนเปอร์เซ็นต์ของสินค้าการเกษตรที่ประเทศไทยส่งออกจําหน่ายต่างประเทศในปี2552-2553 4. นกัเรียนร่วมกนัตอบคาํถามกระตุน้ความคิดดงัน้ี จากตวัอยา่งกาํหนดขอ้มูลใหใ้นลกัษณะแบบใด(กาํหนดขอ้มูลเป็นเปอร์เซ็นต)์ การนาํเสนอขอ้มูลขา้งตน้เป็นการนาํเสนอขอ้มูลแบบใด (การนาํเสนอขอ้มูลดว้ยแผนภูมิรูปวงกลม) ข้นัตอนแรกจากตวัอยา่งมีวธิีการอยา่งไร (เปลี่ยนขอ้มูลจากเปอร์เซ็นตใ์หเ้ป็นขนาดของมุมในวงกลม) การเปลี่ยนขอ้มูลจากเปอร์เซ็นตเ์ป็นมุมมีวธิีการอยา่งไร (นาํจาํนวนเปอร์เซ็นตค์ูณกบั3.6จะไดข้นาดของมุมภายในวงกลมของจาํนวนเปอร์เซ็นตน์ ้นั ) จากตวัอยา่ง100% เท่ากบักี่องศาในวงกลม (เท่ากบั360องศา หรือ1%เท่ากบั3.6องศา) ถา้กาํหนดขอ้มูลในรูปแผนภูมิรูปวงกลมที่เป็นเปอร์เซ็นต์นกัเรียนคิดวา่สามารถหาปริมาณของขอ้มูลหรือขนาดขององศาแต่ละส่วนของปริมาณขอ้มูลไดห้รือไม่(ได้หรือตามประสบการณ์การเรียนรู้ของผเู้รียน) 30% 40% 20% 10% มนัสาํ ปะหลงัผลไม้กงุ้ ไก่แช่เยน็ขา้ว
ขอ้มูลที่กาํหนดแต่ละส่วนในแผนภูมิรูปวงกลมตอ้งกาํหนดชื่อขอ้มูลหรือไม่(ตอ้ง) 5. นักเรียนแบ่งกลุ่มแบบคละความสามารถ กลุ่มละ 4-5คน ศึกษาขอ้มูลของประเทศในกลุ่มสมาชิกอาเซียนทางดา้นเศรษฐกิจสังคม วฒันธรรมหรือดา้นอื่น ๆ เพื่อนาํขอ้มูลดา้นต่าง ๆ มาแสดงวิธีการนาํเสนอขอ้มูลดว้ยแผนภูมิรูปวงกลม กลุ่มละ 2ขอ้จากน้ันให้แต่ละกลุ่มส่งผูแ้ทนกลุ่มออกมานาํเสนอผลงานหน้าช้ันเรียนนกัเรียนกลุ่มอื่น ๆ ร่วมกนัตรวจสอบความถูกตอ้ง 6. นกัเรียนร่วมกนัสรุปสิ่งที่เขา้ใจเป็นความรู้ร่วมกนัดงัน้ีการนาํเสนอขอ้มูลดว้ยแผนภูมิรูปวงกลม เป็นการนาํเสนอขอ้มูลอีกวิธีหน่ึง โดยใชก้ารแบ่งพ้ืนที่ในรูปวงกลมออกเป็นส่วนยอ่ย ๆ ตามจาํนวนของปริมาณที่ตอ้งการเปรียบเทียบหรือนาํเสนอการแบ่งพ้ืนที่จะแบ่งมุมที่จุดศูนยก์ลางให้มีขนาดต่าง ๆ ตามจาํนวนขอ้มูลที่กาํหนด และเปลี่ยนให้อยู่ในรูปร้อยละหรือเปอร์เซ็นต์โดยใชห้ลกัการวา่ผลบวกของจาํนวนของขอ้มูลท้งัหมดเท่ากบั100% เท่ากบัมุมที่จุดศูนยก์ลางที่มีขนาด360องศา หรือ1% เท่ากบั3.6องศา ถา้หากคิดคาํนวณขอ้มูลเปลี่ยนเป็นองศาถา้ไม่เป็นจาํนวนเตม็ ใหใ้ชค้่าใกลเ้คียงโดยเมื่อรวมขนาดของมุมในแต่ละส่วนของขอ้มูลในรูปวงกลมตอ้งเท่ากบั360องศา ชั่วโมงที่3 ขั้นสังเกต รวบรวมข้อมูล (Gathering) 1. นักเรียนทบทวนการนําเสนอขอ้มูลด้วยแผนภูมิรูปวงกลม พิจารณาแถบขอ้มูลบนกระดานนกัเรียนสงัเกตและตอบคาํถาม ดงัน้ีจาํนวนนกัเรียนช้นัมธัยมศึกษาตอนตน้ของโรงเรียนแห่งหน่ึงที่ใชบ้ริการห้องพยาบาลจาํแนกตามโรคต่าง ๆ ดงัน้ีปวดศีรษะ 150 คน ทอ้งเสีย 180 คน ไขห้วดั108 คน ตาแดง 30 คน ทาํแผล 132 คน สามารถนาํขอ้มูลที่กาํหนดมาเขียนแผนภูมิรูปวงกลมไดเ้ลยหรือไม่เพราะอะไร (ไม่ได้เพราะยงัไม่อยใู่นรูปร้อยละ ตอ้งทาํขอ้มูลใหเ้ป็นร้อยละก่อน แลว้จึงหาขนาดของมุมที่จุดศูนยก์ลางของรูปวงกลมซ่ึงมีหน่วยเป็นองศา) 2. นกัเรียนร่วมกนัแสดงความคิดเห็น โดยใชค้าํถามกระตุน้ความคิดดงัน้ี นักเรียนคิดว่าการนาํเสนอขอ้มูลดว้ยแผนภูมิรูปวงกลมเหมาะกบัขอ้มูลประเภทใดมากที่สุดเพราะอะไร ขั้นวิเคราะห์และสรุปความรู้(Processing) 3. จากกิจกรรมในขอ้ 1.ผูแ้ทนนกัเรียนออกมาหาร้อยละและขนาดของมุมที่จุดศูนยก์ลางของรูปวงกลมบนกระดาน แลว้เขียนเป็นแผนภูมิรูปวงกลม ดงัน้ี
4. นกัเรียนพิจารณาขอ้มูลบนกระดาน ดงัน้ีตัวอย่าง นกัเรียนกลุ่มหน่ึงจาํนวน 270คน แบ่งเป็นช้นัต่าง ๆ ไดด้งัน้ีชั้น ม.6 ม.5 ม.4 ม.3 ม.2 ม.1 รวมจาํนวน (คน) 48 30 51 60 54 27 270จงเขียนแผนภูมิรูปวงกลม แสดงการเปรียบเทียบจาํนวนนกัเรียนช้นัต่าง ๆ โดยการหามุมที่จุดศูนยก์ลางและร้อยละของแต่ละส่วนในวงกลม วิธีทํา 1. หาขนาดของมุมและร้อยละของปริมาณขอ้มูลแต่ละส่วน 2. นาํขนาดขององศาของปริมาณขอ้มูลแต่ละส่วนนาํเสนอในรูปแผนภูมิรูปวงกลมจาํนวนนกัเรียนแยกตามระดบัช้นั ในจาํนวนนกัเรียนท้งัหมด270คน 11.1% ม.5 ม.6
5. นกัเรียนร่วมกนัตอบคาํถามกระตุน้ความคิดดงัน้ี จากตวัอยา่ง นกัเรียนคิดวา่การนาํเสนอขอ้มูลดว้ยแผนภูมิรูปวงกลมสามารถนาํไปใชป้ระโยชน์ในเรื่องใดบา้ง (นําเสนอในเรื่องเกี่ยวกับการนําเสนอขอ้มูลที่ตอ้งการความละเอียดถูกตอ้งและสามารถเปรียบเทียบขอ้มูลที่เกี่ยวขอ้งกนั ใหเ้ห็นภาพไดช้ดัเจน) การนาํเสนอขอ้มูลดว้ยแผนภูมิรูปวงกลมมีขอ้ดีขอ้เสียแตกต่างจากการนาํเสนอขอ้มูลชนิดอื่นๆอย่างไร (ขอ้ดีคือ ไดร้ายละเอียดของขอ้มูลครบถว้น แสดงการเปรียบเทียบระหว่างขอ้มูลไดช้ ัดเจนขอ้เสียคือ ตอ้งใชค้วามรอบคอบในการจดันาํเสนอและจดัทาํไดไ้ม่รวดเร็ว ตอ้งใชเ้วลา เนื่องจากข้นัตอนมีหลายข้นัตอน) จากตวัอยา่งที่นาํเสนอเกี่ยวกบัแผนภูมิรูปวงกลม เพราะเหตุใดจึงมีการกาํหนดชื่อขอ้มูลในแต่ละส่วนของแผนภูมิ(ทาํใหท้ราบและแยกแยะขอ้มูลไดถู้กตอ้งไม่สบัสน) 7. นักเรียนแบ่งกลุ่มแบบคละความสามารถ กลุ่มละ 3-4คน แต่ละกลุ่มร่วมกนัสํารวจขอ้มูลในโรงเรียนกลุ่มละ 1 เรื่องจากน้นันาํขอ้มูลที่ไดม้าเขียนแผนภูมิรูปวงกลม แลว้ออกมานาํเสนอหนา้ช้นัเรียนนกัเรียนร่วมกนัตรวจสอบความถูกตอ้ง 8. นกัเรียนร่วมกนัสรุปสิ่งที่เขา้ใจเป็นความรู้ร่วมกนัดงัน้ีการนาํเสนอขอ้มูลดว้ยแผนภูมิรูปวงกลม เป็นการนาํเสนอขอ้มูลอีกวิธีหน่ึง โดยใชก้ารแบ่งพ้ืนที่ในรูปวงกลมออกเป็นส่วนยอ่ย ๆ ตามจาํนวนของปริมาณที่ตอ้งการเปรียบเทียบหรือนาํเสนอการแบ่งพ้ืนที่จะแบ่งมุมที่จุดศูนยก์ลางให้มีขนาดต่าง ๆ ตามจาํนวนขอ้มูลที่กาํหนด และเปลี่ยนให้อยู่ในรูปร้อยละหรือเปอร์เซ็นต์โดยใชห้ลกัการวา่ผลบวกของจาํนวนของขอ้มูลท้งัหมดเท่ากบั100% เท่ากบัมุมที่จุดศูนยก์ลางที่มีขนาด360องศา หรือ1% เท่ากบั3.6องศา ถา้หากคิดคาํนวณขอ้มูลเปลี่ยนเป็นองศาถา้ไม่เป็นจาํนวนเตม็ ใหใ้ชค้่าใกลเ้คียงโดยเมื่อรวมขนาดของมุมในแต่ละส่วนของขอ้มูลในรูปวงกลมตอ้งเท่ากบั360องศา ชั่วโมงที่4 17.8% 10% 20% 22.2% 18.9% ม.1 ม.3 ม.2 ม.4
ขั้นสังเกต รวบรวมข้อมูล (Gathering) 1. นักเรียนทบทวน เรื่อง การนาํเสนอขอ้มูลดว้ยแผนภูมิรูปวงกลม จากแถบขอ้มูลที่แสดงเป็นเปอร์เซ็นตบ์นกระดาน จํานวนเปอร์เซ็นต์ของสินค้าการเกษตรที่ประเทศไทยส่งออกจําหน่ายต่างประเทศใน พ.ศ. 2552-2553จําแนกตามประเภท ประเภทสินค้าเกษตร จํานวนที่ส่งออก (เปอร์เซ็นต์) ขา้ว มนัสาํ ปะหลงักงุ้ ไก่แช่เยน็ผลไม้ 40 30 20 10 จากน้นัร่วมกนัแสดงความคิดเห็น โดยใชค้าํถามกระตุน้ความคิดดงัน้ี จากตารางขา้งตน้เป็นการแสดงขอ้มูลเกี่ยวกบัสิ่งใด (จาํนวนเปอร์เซ็นตข์องสินคา้การเกษตรที่ประเทศไทยส่งออกจาํหน่ายต่างประเทศใน พ.ศ. 2552-2553จาํแนกตามประเภท) นกัเรียนหามุมที่จุดศูนยก์ลางของรายการในขอ้มูลน้ีไดอ้ยา่งไร (นาํเปอร์เซ็นตข์องสินคา้การเกษตรแต่ละประเภทคูณดว้ย3.6) 2. นกัเรียนร่วมกนัแสดงความคิดเห็น โดยใชค้าํถามกระตุน้ความคิดดงัน้ี ถา้นกัเรียนไม่มีความรู้เรื่อง การนาํเสนอขอ้มูลดว้ยแผนภูมิรูปวงกลม จะส่งผลกระทบต่อการเรียนและชีวติประจาํวนัอยา่งไร ขั้นวิเคราะห์และสรุปความรู้(Processing) 3. นกัเรียนร่วมกนัพิจารณาการนาํเสนอขอ้มูลชุดเดียวกนัแต่นาํเสนอหลายรูปแบบและเปรียบเทียบในการเลือกใชว้ธิีการนาํเสนอขอ้มูล พร้อมท้งัตอบคาํถามกระตุน้ความคิด ตัวอย่าง จงนาํเสนอจาํนวนผปู้่วยที่เสียชีวติดว้ยโรคทางเดินหายใจอยา่งรุนแรงและเฉียบพลนั (SARS) ที่องคก์ารอนามยัโลกไดร้ับรายงานนบัต้งัแต่วนัที่1 พฤศจิกายน 2546ถึงวนัที่3เมษายน2547ประเทศ จํานวนผู้เสียชีวิต (คน) ฮ่องกง 16
สาธารณรัฐประชาชนจีน สิงคโปร์ เวยีดนาม แคนาดา 46 4 4 6 ที่มา : องคก์ารอนามยัโลก วิธีทํา 1. นาํเสนอในรูปแผนภูมิแท่ง จํานวนผู้ป่วยที่เสียชีวิตด้วยโรคทางเดินหายใจอย่างรุนแรงและเฉียบพลัน (SARS) ที่มา : องคก์ารอนามยัโลก 2. นาํเสนอในรูปแผนภูมิรูปวงกลม ประเทศ จํานวนผู้เสียชีวิต (คน) คิดเป็นร้อยละ ปริมาณ (จํานวนเปอร์เซ็นต์) ขนาดของมุมที่จุดศูนย์กลางของรูปวงกลมโดยประมาณ(หน่วยเป็นองศา) ฮ่องกง สาธารณรัฐประชาชนจีน สิงคโปร์ เวยีดนาม แคนาดา 16 46 4 4 6 21 61 5 5 8 21 3.6=75.661 3.6=219.65 3.6=185 3.6=188 3.6=28.8รวม 76 100 360 จาํนวนผเู้สียชีวติ (คน) 50 40 30 20 10 0 16 46 4 4 6 ฮ่องกง สาธารณรัฐ สิงคโปร์เวยีดนาม แคนาดา ประชาชนจีน ประเทศ
แผนภูมิรูปวงกลมแสดงจํานวนผู้ป่วยที่เสียชีวิตด้วยโรคทางเดินหายใจอย่างรุนแรงและเฉียบพลันที่มา : องคก์ารอนามยัโลก 4. นกัเรียนร่วมกนัตอบคาํถามกระตุน้ความคิดดงัน้ี จากตวัอยา่งขา้งตน้มีการนาํเสนอขอ้มูลกี่ชนิดอะไรบา้ง (3 ชนิดการนาํเสนอขอ้มูลดว้ยตารางการนาํเสนอขอ้มูลดว้ยแผนภูมิแท่งและการนาํเสนอขอ้มูลดว้ยแผนภูมิรูปวงกลม) การนาํเสนอขอ้มูลแบบใดที่แสดงรายละเอียดและแสดงการเปรียบเทียบขอ้มูลไดช้ดัเจนที่สุด(แผนภูมิรูปวงกลม) การนาํเสนอขอ้มูลจากตวัอย่างการนาํเสนอแบบใดที่ทาํให้เห็นภาพปริมาณของขอ้มูลได้ชดัเจนที่สุด(แผนภูมิแท่ง) การนาํเสนอขอ้มูลขา้งตน้นกัเรียนจะเลือกใชก้ารนาํเสนอแบบใดเพราะเหตุใด 5. นกัเรียนร่วมกนัแสดงความคิดเห็น โดยตอบคาํถามกระตุน้ความคิดดงัน้ี ขอ้ดีของแผนภูมิรูปวงกลม (อ่านขอ้มูลไดอ้ย่างชดัเจน รวดเร็ว เปรียบเทียบขนาดของขอ้มูลไดง้่าย ใช้สําหรับเปรียบเทียบขอ้มูลที่มีปริมาณมากกบัขอ้มูลที่มีปริมาณนอ้ย) ขอ้เสียของแผนภูมิรูปวงกลม (เปรียบเทียบขนาดของขอ้มูลไดไ้ม่ละเอียด ยุ่งยากต่อการสร้าง เพราะตอ้งจดัขอ้มูลให้อยู่ในรูปร้อยละก่อนที่จะนาํร้อยละที่ไดม้าหามุมที่จุดศูนยก์ลาง เพื่อนาํมาสร้างเป็นแผนภูมิ) 7. นกัเรียนร่วมกนัอภิปรายการนาํเสนอขอ้มูลรูปแบบต่าง ๆ แลว้ผแู้ทนนกัเรียนออกมาเขียนเป็นแผนภาพความคิดบนกระดาน ดงัตวัอยา่ง แผนภูมิรูปภาพ การนําเสนอ ข ้ อมูล ตาราง 21% 8% 5% 5% สาธารณรัฐ 61% ประชาชนจีน ฮ่องกง แคนาดา เวยีดนาม สิงคโปร์
ขั้นปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ(Applying and Constructing the Knowledge) 8. นกัเรียนทาํใบงานที่13 เรื่องการนาํเสนอขอ้มูลดว้ยแผนภูมิรูปวงกลม จากน้นัสลบัผลงานกบัเพื่อน เพื่อร่วมกนัตรวจสอบและแกไ้ขใหถู้กตอ้ง 9. นกัเรียนร่วมกนัสรุปสิ่งที่เขา้ใจเป็นความรู้ร่วมกนัดงัน้ีการนาํเสนอขอ้มูลดว้ยแผนภูมิรูปวงกลม เป็นการนาํเสนอขอ้มูลอีกวิธีหน่ึง โดยใชก้ารแบ่งพ้ืนที่ในรูปวงกลมออกเป็นส่วนยอ่ย ๆ ตามจาํนวนของปริมาณที่ตอ้งการเปรียบเทียบหรือนาํเสนอการแบ่งพ้ืนที่จะแบ่งมุมที่จุดศูนยก์ลางให้มีขนาดต่าง ๆ ตามจาํนวนขอ้มูลที่กาํหนด และเปลี่ยนให้อยู่ในรูปร้อยละหรือเปอร์เซ็นต์โดยใชห้ลกัการวา่ผลบวกของจาํนวนของขอ้มูลท้งัหมดเท่ากบั100% เท่ากบัมุมที่จุดศูนยก์ลางที่มีขนาด360องศา หรือ1% เท่ากบั3.6องศา ถา้หากคิดคาํนวณขอ้มูลเปลี่ยนเป็นองศาถา้ไม่เป็นจาํนวนเตม็ ใหใ้ชค้่าใกลเ้คียงโดยเมื่อรวมขนาดของมุมในแต่ละส่วนของขอ้มูลในรูปวงกลมตอ้งเท่ากบั360องศา สื่อการเรียนรู้ 1. หนงัสือเรียนรายวชิาคณิตศาสตร์พ้ืนฐาน ช้นัมธัยมศึกษาปีที่1เล่ม 2ของสถาบนัพฒันาคุณภาพวชิาการ(พว.) 2. บตัรโจทย์ 3.แผนภูมิรูปวงกลม แหล่งการเรียนรู้ 1. หอ้งสมุดโรงเรียนประจกัษศ์ิลปาคาร 2. www.google.co.th คาํคน้หา : การนาํเสนอขอ้มูลดว้ยแผนภูมิรูปวงกลม การวัดและประเมินผลการเรียนรู้สิ่งที่ต้องประเมิน เครื่องมือ วิธีการประเมิน เกณฑ์การประเมิน แผนภูมิรูปวงกลม แผนภูมิแท่ง
สิ่งที่ต้องประเมิน เครื่องมือ วิธีการประเมิน เกณฑ์การประเมิน ด้านความรู้อธิบายการอ่านแผนภูมิรูป วงกลม - การสนทนาโตต้อบ ในช้นัเรียน การตอบคาํถาม ถูกตอ้งร้อยละ 70ข้ึนไป ด้านทักษะ/กระบวนการ อ่านข้อมูลและตอบคําถาม จากแผนภูมิรูปวงกลม - ทาํใบกิจกรรม เรื่อง การนาํเสนอขอ้มูล ดว้ยแผนภูมิรูปวงกลม การตรวจใบ กิจกรรม ถูกตอ้งร้อยละ 70ข้ึนไป ด้านคุณลักษณะที่พึง ประสงค์มีความมุ่งมนั่ในการทาํงาน แบบสงัเกตพฤติกรรม รายบุคคล สงัเกตพฤติกรรม รายบุคคล ผา่นเกณฑค์ุณภาพในระดบัดีข้ึนไป การวัดและประเมินผล รายการประเมิน เกณฑ์การให้คะแนน ดีมาก ดีพอใช้มีความมุ่งมนั่ในการ ทาํงาน (A) นกัเรียนต้งัใจและ รับผดิชอบในการทาํแบบฝึกหดัใหส้าํเร็จ มีการปรับปรุงและ พฒันางานใหด้ีข้ึนใน เวลาที่กาํหนด นกัเรียนต้งัใจและ รับผดิชอบในการทาํแบบฝึกหดัใหส้าํเร็จ นกัเรียนต้งัใจและ รับผดิชอบในการทาํแบบฝึกหดัแต่ยงัทาํไม่สาํเร็จ เกณฑก์ารประเมนิคะแนน ระดับคุณภาพ 3 ดีมาก 2 ดี(ผา่นเกณฑ)์ 1 พอใช้
บันทึกหลังการสอน ชั้นมัธยมศึกษาปีที่1 1. ผลการจัดการเรียนการสอน นกัเรียนช้นัม. 1/2 และ 1/9 สามารถอธิบายและอ่านขอ้มูลและตอบคาํถามจากแผนภูมิรูปวงกลมผา่นเกณฑก์ารประเมินคิดเป็นร้อยละ80 2. ปัญหา/อุปสรรค -3. แนวทางแก้ไขปัญหา - นายภูชิชย์ดา้นซอม นกัศึกษาปฏิบตัิการสอนในสถานศึกษา
ใบงานที่12 เรื่อง การอ่านข้อมูลจากแผนภูมิรูปวงกลม ชื่อ_____________________________เลขที่_____ช้นั _____ 1. แผนภมูิรูปวงกลมแสดงผลสํารวจความนยิมการดื่มนมของนกัเรยีนโรงเรียนประถมศึกษาแห่งหนงึ่ในกรงุเทพมหานคร (5คะแนน) จากแผนภูมิรูปวงกลม ตอบคาํถามต่อไปน้ี 1) ความนิยมของนกัเรียน ชอบดื่มนมชนิดใดมากที่สุด นมจืด 2) ความนิยมของนกัเรียนที่ชอบดื่มนมเปร้ียวคิดเป็นกี่องศา 20 3.6 = 72 องศา 3) ความนิยมของนกัเรียนที่ชอบดื่มนมหวานและนมรสอื่น ๆ มีความแตกต่างกนัคิดเป็นกี่องศา นมหวาน 36องศา นมรสอื่น ๆ 18องศา มีความต่างกนัคิดเป็น 36 – 18 = 18 องศา 4) ถา้ในโรงเรียนแห่งน้ีมีนกัเรียนท้งัหมด500คน ดงัน้นันกัเรียนที่ชอบดื่มนมจืดจะมีกี่คน5) ถา้จาํนวนนกัเรียนที่ชอบดื่มนมช็อกโกแลต มีท้งัหมด240คน ดงัน้นั โรงเรียนแห่งน้ีจะมีนกัเรียนท้งัหมดกี่คน ได_้ _________คะแนน คะแนนเตม็10
2. ตอบคําถามโดยใช้แผนภูมิรูปวงกลมต่อไปนี้ (5คะแนน) จํานวนนักเรียนที่เข้าร่วมชุมนุมต่าง ๆ ของโรงเรียนร่วมใจ 1) โรงเรียนร่วมใจมีจาํนวนนกัเรียนที่เขา้ร่วมชุมนุมต่าง ๆ ท้งัหมดกี่คน 1,800คน 2) ชุมนุมคณิตศาสตร์มีจาํนวนนกัเรียนเขา้ร่วมกี่เปอร์เซ็นตข์องจาํนวนนกัเรียนท้งัหมดและคิดมุมที่จุดศูนยก์ลางไดก้ี่องศา ดงัน้นัคิดเป็นมุมที่จุดศูนยก์ลางได้40 3.6 = 144 องศา 3) ชุมนุมคณิตศาสตร์มีจาํนวนนกัเรียนเขา้ร่วมกิจกรรมของชุมนุม คิดเป็นกี่เท่าของจาํนวนนกัเรียนที่เขา้ร่วมชุมนุมศิลปะ 4เท่าของจาํนวนนกัเรียนที่เขา้ร่วมชุมนุมศิลปะ 4) ชุมนุมวทิยาศาสตร์มีจาํนวนนกัเรียนเขา้ร่วมกี่เปอร์เซ็นตข์องจาํนวนนกัเรียนท้งัหมด และคิดเป็นมุมที่จุดศูนยก์ลางไดก้ี่องศา 30% ของจาํนวนนกัเรียนท้งัหมดและคิดเป็นมุมที่จุดศูนยก์ลางได้108องศา 5) จาํนวนนกัเรียนที่เขา้ร่วมชุมนุมวทิยาศาสตร์มีมากกวา่จาํนวนนกัเรียนที่เขา้ร่วมชุมนุมดนตรีคิดเป็นกี่เปอร์เซ็นตข์องจาํนวนนกัเรียนท้งัหมด จาํนวนนกัเรียนที่เขา้ร่วมชุมนุมวทิยาศาสตร์มีมากกวา่จาํนวนนกัเรียนที่เขา้ร่วมชุมนุมดนตรีคิดเป็น 10% ของจาํนวนนกัเรียนท้งัหมด