การสำรวจตรวจสอบและวางแผนการซ่อมทำเรือกผช.อร.

การสารวจ ตรวจสอบ และวางแผนการซอ่ มทาเรอื ของ อร.

1. ความสาคัญและความเป็นมาของวิธีปฏบิ ัติท่ีเป็นเลิศ

1.1 เหตุผล/สาคัญ (200คำ) (๕ คะแนน)

(202 คำ) เนื่องจำกกำรดำเนินกำรตำมยุทธศำสตร์ชำติ ทร. ระยะ ๒๐ ปี (พ.ศ.๒๕๖๐ - พ.ศ.๒๕๗๙)
ทำให้ในปัจจุบันกองทัพเรือได้มีกำรสร้ำงเรือและข้ึนระวำงประจำกำรเรือใหม่เป็นจำนวนมำก ซึ่งเรือใหม่เหล่ำนี้
ล้วนถูกติดต้ังเครื่องจักรกลและระบบควบคุมท่ีมีควำมทันสมัยมำกข้ึนซึ่งกำรซ่อมทำและบำรุงรักษำเปลี่ยนไปจำก
เครื่องท่ีกองทัพเรือเคยใช้มำในอดีต อีกท้ังยังมีกำรเพิ่มขยำยขีดควำมสำมำรถในกำรซ่อมทำเรือและควำม
รับผิดชอบของหน่วยซ่อมในทัพเรือภำค ต่ำง ๆ ให้สำมำรถรองรบั กำรซ่อมทำเรือในพนื้ ท่ีได้มำกขึ้น จำกที่กล่ำวมำ
ขำ้ งต้นทำให้กำรสำรวจและตรวจสอบเรือ ตลอดจนกำรวำงแผนกำรซ่อมทำแบบเดมิ ทกี่ รมอทู่ หำรเรือเคยปฏิบตั มิ ำ
ในอดีต อำจจะไม่สอดคล้องและทำให้กำรซ่อมทำเรือตลอดจนกำรใช้งบประมำณไม่เป็นไปอย่ำงมีประสิทธิภำพ
เต็มท่ีตำมท่ีควรจะเป็น ดังนั้นจึงมีควำมสำคัญอย่ำงย่ิงท่ีกระบวนกำรสำรวจและตรวจสอบเรือตลอดจนกำรวำง
แผนกำรซ่อมทำเรือควรมีกำรพัฒนำให้สอดคล้องกับคู่มือกำรบำรุงรักษำเครื่องจักรกลต่ำง ๆ อย่ำงต่อเน่ือง เพื่อ
เป็นกำรบำรงุ รักษำเครือ่ งจกั รนั้น ๆ และเพ่ือใหก้ ำรใช้งบประมำณเปน็ ไปอย่ำงมีประสิทธิภำพสงู ทีส่ ดุ

1.2 ความเปน็ มาและแนวทางการพฒั นา (400คำ) (๕ คะแนน)

(462 คำ) กำรสำรวจ ตรวจสอบ และวำงแผนกำรซ่อมทำเรอื ท่กี รมอู่ทหำรเรอื เคยปฏบิ ัติมำในอดีตจนถึง
ปจั จุบันนั้น ยึดตำมคู่มือกำรบริหำรซ่อมบำรงุ เรือ กรมอู่ทหำรเรือ พ.ศ.๒๕๕๔ โดยให้ควำมสำคญั กบั กำรซ่อมบำรุง
ตำมแผนโดยยึดอำยุกำรใช้งำนของสีและชั่วโมงใช้กำรเครื่องจักรใหญ่เป็นหลัก จึงมีกำรแบ่งระดับกำรซ่อมทำใน
หน่วยซ่อมออกเป็น ๓ ระดับ คือ ๑. กำรซ่อมจำกัดประจำปี ๒. กำรซ่อมตำมวงรอบ และ ๓. กำรซ่อมคืนสภำพ
โดยกำรซ่อมจำกัดประจำปีจะมีกำรซ่อมทำทุก ๆ ๓ ปี กำรซ่อมทำตำมวงรอบ ซ่อมทำเมื่อช่ัวโมงใชก้ ำรเครื่องจักร
ใหญ่ถงึ ช่ัวโมงท่ีคู่มกื ำหนดให้มีกำรซอ่ มทำขั้น Minor หรือ W5 และกำรซ่อมทำคืนสภำพ ซ่อมทำเม่ือช่ัวโมงใช้กำร
เคร่ืองจักรใหญ่ถงึ ช่วั โมงที่คู่มือกำหนดให้มีกำรซอ่ มทำขั้น Major หรือ W6 หำกแต่ในปัจจุบันจำกก้ำวหน้ำของทำง
เทคโนโลยีของยุทโธปกรณ์ท่ีได้รับ ทำให้กำรซ่อมทำแบบเดิมนี้ไม่ตรงตำมกำรบำรุงรักษำที่เคร่ืองยนต์ต้องกำร
ตำมที่ระบุไว้ในคู่มือกำรบำรุงรักษำของเครื่อง กล่ำวคือในปัจจุบัน ยุทโธปกรณ์ใหม่ท่ีได้รับบำงรำยกำรต้องกำร ๆ
บำรุงรักษำทม่ี คี วำมถี่มำกขน้ึ แตเ่ ปน็ กำรตรวจวัดคำ่ ต่ำง ๆ เชน่ ระยะกำรสึกของชน้ิ ส่วนในอปุ กรณเ์ ป็นต้น หำกเสีย
จึงทำกำรเปลี่ยนแทนท่ีจะเป็นกำรใช้งำนไปเรื่อย ๆ จนถึงจำนวนช่ัวโมงใช้กำรครบแล้วจึงทำกำรซ่อมทำใหญ่คร้ัง
เดียว

กรมอู่ทหำรเรือ (อร.) ซ่ึงเป็นหน่วยเทคนิคในกำรซ่อมบำรุงยุทโธปกรณ์ของกองทัพเรือ
รับผิดชอบในกำรซ่อมบำรุงเรือ ที่เก่ียวกับงำนด้ำนตัวเรือ กลจักร ไฟฟ้ำ และอุปกรณ์อ่ืน ๆ ตลอดจนทดสอบ
อุปกรณ์และเคร่ืองมือวัด อุปกรณ์สำยช่ำงและเคร่ืองทุ่นแรงท่ีเก่ียวกับกำรซ่อมบำรุงเรือ ตำมคำส่ัง กองทัพเรือ
(เฉพำะ) ที่ ๒๑๑/๒๕๕๔ ลงวันท่ี ๓๐ ม.ี ค.๕๔ เร่ือง กำรซ่อมบำรงุ ยุทโธปกรณข์ องกองทัพเรือ จึงมคี วำมจำเป็นที่
จะต้องพัฒนำปรับปรุง กำรสำรวจ ตรวจสอบ และวำงแผนกำรซ่อมทำเรือ ให้มีควำมทันสมัย และสอดคล้องกับ
ค่มู ือกำรบำรงุ รักษำเครอ่ื งจกั รกลตำ่ ง ๆ อยำ่ งต่อเนือ่ ง

2

ด้วยเหตุผลดังท่ีกล่ำวมำทำให้ อร. โดย กผช.อร. หน่วยที่รับผิดชอบในกำรวำงแผนกำรซ่อมทำ
ประจำปี ร่วมกับคณะกรรมกำรอำนวยกำรซ่อมบำรุงและปรับปรุงยุทโธปกรณ์ของ ทร. จึงมีแนวคิดในกำรใช้
หลักกำรซ่อมบำรุงตำมสภำพ (Condition based maintenance : CBM) มำใช้ในกำรวำงแผนกำรซ่อมบำรุง อีก
ท้ังยังมีควำมมุ่งหมำยในกำรขยำยขีดควำมสำมำรถของหน่วยซ่อมบำรุงเรือสำยวิทยำกำรกรมอู่ทหำรเรือ และ
หนว่ ยเรอื เพ่อื ตอบสนองกับคมู่ อื กำรบำรุงรักษำเคร่อื งและลดกำรใช้งบประมำณในกำรซ้ืออะไหลท่ ไี่ มจ่ ำเปน็ ลง

2. วตั ถุประสงค์และเปา้ หมายของวธิ ีปฏบิ ัติท่ีเป็นเลศิ

2.1 วัตถุประสงคข์ องวธิ ปี ฏิบตั ทิ ่เี ป็นเลิศ (200คำ) (๕ คะแนน)

(165 คำ) 1. เพอื่ สนับสนุนกำรดำเนินกำรตำมยทุ ธศำสตรช์ ำติ ทร. ระยะ ๒๐ ปี (พ.ศ.๒๕๖๐ - พ.ศ.๒๕๗๙)
2. เพ่ือสนับสนุนกำรปฏิบัติงำนตำมวิสัยทัศน์กรมอู่ทหำรเรือ ในช่วงระยะเวลำ พ.ศ.๒๕๕๙ -

๒๕๖๗ คือ“เปน็ เลิศในงำนซอ่ มและสร้ำงเรือด้วยกำรบริหำรจัดกำรท่ีมคี ณุ ภำพ”
3. เพ่ือกำรจัดทำแผนกำรซ่อมบำรุงเรือท่ีมีประสิทธิภำพ วำงขอบเขตกำรซ่อมทำได้ตรงตำม

อุปกรณ์ที่มีควำมจำเป็นต้องได้รับกำรซ่อมทำจริง ๆ เพื่อลดงบประมำณและเวลำในกำรซ่อมทำ เพ่ือให้กองเรือ
ยทุ ธกำรมเี รอื พร้อมใชง้ ำนในกำรปฏบิ ัตภิ ำรกจิ ตำมระดบั ควำมพร้อมทีก่ องทัพเรอื กำหนด

4. เพ่ือเพิ่มขีดควำมสำมำรถในกำรสำรวจ ตรวจสอบ ตลอดจนกำรซ่อมทำให้แก่หน่วยซ่อมบำรุง
เรือสำยวิทยำกำรกรมอู่ทหำรเรือ กล่ำวคือ กรง.ฐท.สส. กรง.ฐตร.ทรภ.๑ กรง.ฐท.สข.ทรภ.๒ และ กรง.ฐท.
พง.ทรภ.๓ ให้มีขีดควำมสำมำรถในกำรซ่อมทำเรือให้สำมำรถตอบสนองภำรกิจกำรใช้เรือท่ีปฏิบัติรำชกำรอยู่ใน
พนื้ ทร่ี ับผดิ ชอบ

2.2 เปา้ หมายของวธิ ปี ฏิบัติทเ่ี ปน็ เลิศ (200คำ) (๔ คะแนน)

(235 คำ) ตำมกำรดำเนินกำรตำมวิธีปฏิบัติที่เป็นเลิศน้ัน มีลักษณะกำรดำเนินงำน คือ กำรพัฒนำองค์
ควำมรู้ควบคู่ไปกับกำรปฏิบัติงำนจริง หลังจำกนั้นจึงจะมีกำรเผยแพร่วิธีปฏิบัติท่ีเป็นเลิศ ให้หน่วยงำนต่ำง ๆ ใน
สำยงำนกำรซ่อมบำรุงของ อร. ให้มีกำรนำไปใช้งำน ต่อไป กำรกำหนดเป้ำหมำยในช่วงเริ่มแรก คือ กำรทำควำม
เข้ำใจถึงกำรบำรงุ รักษำยุทโธปกรณ์ในลักษณะใหม่ ๆ ซึ่งมีควำมแตกตำ่ งจำกเดมิ ท่ีหน่วยซ่อมคุ้นเคย และเข้ำใจถึง
ควำมสำคัญของกำรสำรวจ ตรวจสอบ และกำรซ่อมบำรุงตำมสภำพ (CBM) ข้ันตอนต่อไปคือกำรทำให้หน่วยงำน
ต่ำง ๆ ในสำยงำนกำรซ่อมบำรุงของ อร. มีขีดควำมสำมำรถในกำรสำรวจ ตรวจสอบ ตลอดจนกำรซ่อมบำรุงตำม
สภำพ (CBM) และสำมำรถตรวจสอบ ซ่อมทำเคร่ืองยนต์เมื่อครบกำหนดในบำงรำยกำรท่ีไม่ใช่งำนซ่อมทำใหญ่ได้
เป้ำหมำยสุดท้ำยของวิธีปฏิบัติท่ีเป็นเลิศ คือเม่ือหน่วยต่ำง ๆ ข้ำงต้นมีควำมพร้อมแล้ว จึงมีกำรปรับแผนกำรซ่อม
ทำให้มคี วำมสอดคล้องกบั ขีดควำมสำมำรถของหน่วยงำนในแตล่ ะพ้ืนที่ ซึ่งจะเชื่อมโยงไปถึงแผนกำรซ้ืออะไหล่ตำ่ ง
ๆ ซึ่งจะได้มำจำกข้อมูลกำรสำรวจเพ่ือกำรซ่อมบำรุงตำมสภำพ (CBM) ซึ่งจะได้ข้อมูลท่ีตรงกับที่ต้องกำรซ่อมทำ
จริงและเปน็ ไปตำมคมู่ อื กำรซอ่ มบำรงุ ของยุทโธปกรณ์นัน้ ๆ จรงิ ๆ

3

3. กระบวนการผลติ ผลงาน หรือข้ันตอนการดาเนนิ งานของวธิ ีปฏิบัติท่เี ปน็ เลศิ

3.1 การออกแบบผลงาน/นวัตกรรม (800คำ) (๕ คะแนน)

(998 คำ) เมื่อยุทโธปกรณ์โดยเฉพำะอย่ำงย่ิงเครื่องจักรกลที่ถูกนำมำใช้ในกองทัพเรือมีควำมหลำกหลำย
มำกขึ้น และมีรูปแบบกำรตรวจสอบ ซ่อมบำรุงรักษำท่ีแตกต่ำงจำกเดิม และวงรอบควำมถ่ีเพิ่มมำกข้ึน (แนบ ๑)
กรมอู่ทหำรเรอื โดยกรมแผนกำรช่ำงกรมอู่ทหำรเรือจึงมีแนวคิดในกำรนำแนวคดิ ในกำรขยำยขีดควำมสำมำรถของ
หน่วยซ่อมในสำยวิทยำกำร กรมอู่ทหำรเรือ และนำแนวทำงกำรซ่อมทำแบบกำรซ่อมบำรุงตำมสภำพ (CBM)
มำปรับใช้ เพ่ือให้กำรซ่อมบำรุงของกองทัพเรือ มีประสิทธิภำพและสอดคล้องตำมคู่มือกำรซ่อมบำรุงของ
ยทุ โธปกรณ์ นนั้ ๆ มำกย่ิงขึน้

กำรซ่อมบำรุงตำมสภำพ (Condition Based Maintenance : CBM) นั้น เป็นกำรซ่อมบำรุง
เครือ่ งจกั รตำมแนวคิดกำรซ่อมบำรงุ เชงิ คำดกำรณ์ (Predictive Maintenance Concept) โดยกำรคำดคะเนอตั รำ
กำรเสื่อมสภำพของเครื่องจักร โดยใช้เครื่องมือหรือวิธีกำรให้ได้มำซึ่งข้อมูลที่สำมำรถนำไปใช้ในกำรวิเครำะห์และ
คำดกำรณ์สภำพที่แท้จริงของเครื่องจกั รได้ ซึ่งจะชว่ ยทำให้กำรวำงแผนซ่อมทำเคร่อื งจกั รเป็นไปอย่ำงถูกต้องและมี
ประสิทธิภำพ เพ่ือกำรวำงแผนซ่อมทำเครื่องจักรและอุปกรณ์ในเรือที่ กรมอู่ทหำรเรือรับผิดชอบ เป็นไปอย่ำง
ถูกต้องและมีประสิทธิภำพตลอดจนช่วยให้หน่วยซ่อมในสำยวิทยำกำร กรมอู่ทหำรเรือ มีศักยภำพและขีด
ควำมสำมำรถในกำรนำ CBM ไปใช้ ในกำรประเมินสภำพเครื่องจักรและอุปกรณ์ในเรือ เป็นต้น โดยมีลักษณะ
องคป์ ระกอบท่ัวไปที่สำคัญ ดังนี้

- ต้องมีกำลังพล เครื่องมือ วิธีกำร ที่เฉพำะเพ่ือที่จะทำกำรประเมินและวิเครำะห์ เพ่ือ
ทรำบสถำนะภำพของยทุ โธปกรณ์ จนสำมำรถกำหนดของขอบเขตของกำรซ่อมบำรุงได้

- เตรียมกำรด้ำนงบประมำณและอะไหล่ได้ยำก เน่ืองจำกมีปัจจัยขึ้นอยู่กับควำมถี่ในกำร
ตรวจสอบเฝ้ำระวัง ทักษะและประสบกำรณ์ ตลอดจนควำมแม่นยำในกำรพิจำรณำข้อมูลของผู้ทำ
กำรประเมนิ สภำพ

- ประหยัดงบประมำณเมื่อเทียบกับกำรซ่อมบำรุงตำมแผน เนื่องจำกเป็นกำรซ่อมบำรุง
หรือเปลี่ยนชน้ิ ส่วนอะไหลท่ ่คี ำดกำรณว์ ำ่ จะชำรดุ เทำ่ นัน้

ปจั จบุ นั กรมอู่ทหำรเรอื โดย กรมแผนกำรชำ่ ง กรมอทู่ หำรเรือ จดั ทำแผนกำรซ่อมทำโดยยึดตำม
คมู่ ือกำรซอ่ มทำเรือ ปี พ.ศ.๒๕๕๔ โดยแบง่ กำรซ่อมบำรงุ เรอื ผวิ น้ำ เปน็ ๓ ระดับ คือ

- กำรซ่อมจำกัดประจำปี (จก.ป.) ใช้หลักเกณฑ์พิจำรณำจำกอำยุของสีตัวเรือใต้แนวน้ำ
หรือระยะหำ่ งแบรงิ่ รองรบั เพลำใบจักร เปน็ หลัก โดยปกตวิ งรอบทกุ ๆ ๓ ปี

4

- กำรซ่อมตำมระยะเวลำ (ตว.) ใช้หลักเกณฑ์พิจำรณำช่ัวโมงใช้กำรของเครื่องจักรใหญ่ที่
ต้องซ่อมบำรุงในระดับ TOP OVERHUAL สำหรับเรือท่ีคู่มือเครื่องจักรใหญ่กำหนดชั่วโมงกำรทำ
TOP OVERHUAL ส่วนเรือที่คู่มือเคร่ืองจักรใหญ่ไม่ได้กำหนดช่ัวโมงกำรทำ TOP OVERHUAL พิจำรณำ
ตำมสภำพตวั เรอื

- กำรซ่อมคืนสภำพ (คส.) ใช้หลักเกณฑ์พิจำรณำช่ัวโมงใช้กำรของเคร่ืองจักรใหญ่ที่ต้อง
ซ่อมบำรุงในระดับ MAJOR OVERHUAL สำหรบั ของเรอื ที่คมู่ อื เครื่องจกั รใหญเ่ คร่อื งกำหนดชั่วโมงกำรทำ MAJOR
OVERHUAL ส่วนเรือท่ีคู่มือเคร่ืองจักรใหญ่ไม่ได้กำหนดชั่วโมงกำรทำ MAJOR OVERHUAL พิจำรณำตำมสภำพ
ตวั เรือ

ซ่ึงจะเหน็ ว่ำเรอื จะเขำ้ รับกำรซ่อมทำในหนว่ ยซอ่ มของ กรมอู่ทหำรเรอื ประมำณทุก ๆ ๓ ปี ซง่ึ ใน
ปัจจุบนั ตำมทก่ี ล่ำวมำข้ำงต้น กำรซอ่ มบำรุงตำมคำแนะนำจำกบริษัทผู้ผลิต มคี วำมถ่ีในกำรตรวจสอบและ ซอ่ ม
ทำท่ีมำกขึ้น ดังน้ันกำรดำเนินกำรตรวจสอบและซ่อมบำรุงตำมแนวทำงกำรซอ่ มบำรุงตำมสภำพ (CBM) ให้กับเรือ
ท่ีไม่อยู่ในแผนกำรซ่อมทำตำมแผนของกรมอ่ทู หำรเรือหรือเรือที่อยู่ในสถำนะพร้อมจึงมคี วำมจำเป็น โดย ภำยหลัง
จำกเรือได้รับกำรซ่อมบำรุงตำมแผนแล้วเสร็จและได้ส่งมอบเรือให้กับหน่วยผู้ใช้แล้ว หน่วยซ่อมบำรุงเรือของ อร.
และหน่วยซ่อมบำรุงเรือสำยวิทยำกำร อร. จะมีกำรติดตำมผลกำรซ่อมบำรุงและสนับสนุนกำรซ่อมบำรุงทั้งใน
ลักษณะของ ทำงกำรซ่อมบำรงุ ตำมสภำพ (CBM) และกำรสำรวจ ตรวจสอบ ตำมวงรอบที่คู่มอื กำหนดจนกว่ำเรือ
จะครบวงรอบในกำรเข้ำรับกำรซ่อมบำรุงตำมแผนในคร้ังต่อไป ในหน่วยซ่อมบำรุงเรือของ อร. ต่อไป ด้วยเหตุน้ี
กรมอ่ทู หำรเรือมีควำมจำเป็นต้องเพิม่ ขีดควำมสำมำรถกำรซ่อมทำของหน่วยซ่อมบำรุงเรือสำยวทิ ยำกำร อร. ซ่ึงคือ
หน่วยซ่อมบำรุงทีด่ ูแลกำรบำรงุ รักษำให้กับเรอื ท่ีอยู่ในสถำนะพร้อมท่ีปฏิบัตริ ำชกำรในพืน้ ที่ต่ำง ๆ ตำมยุทธศำสตร์
ของกองทัพเรือ โดยเฉพำะอย่ำงย่ิงขีดควำมสำมรถด้ำนกำรตรวจสภำพเครื่องจักรตำมหลักกำรของทำงกำรซ่อม
บำรุงตำมสภำพ (CBM) หลักกำรดังกล่ำว เช่น (1) กำรวิเครำะห์ควำมส่ันสะเทือน (Vibration Analysis) (2) กำร
ถ่ำยภำพควำมร้อน (Infrared Thermography) (3) กำรวิเครำะห์สัญญำณกระแสมอเตอร์ (Motor Current
Signature Analysis) (4) กำรตรวจวัดด้วย Stroboscope (5) กำรตรวจวัดด้วย Ultrasonic และ (6) กำร
วิเครำะห์น้ำมันหล่อล่ืน (Oil Analysis) เป็นต้น โดยหน่วยซ่อมบำรุงเรือของ อร. และหน่วยซ่อมบำรุงเรือสำย
วทิ ยำกำร อร. จะต้องดำเนนิ กำรให้กบั เรือทอ่ี ยู่ในกำรแบง่ มอบควำมรับผดิ ชอบ ดงั น้ี

1. ตรวจสอบสภำพเรือ โดยทำกำรประเมินสถำนะภำพของเคร่ืองจักร อุปกรณ์
(Condition Assessment : CA) หำกพบส่ิงบอกเหตุกำรณ์ชำรุดเสียหำยหรือข้อขัดข้อง ให้ดำเนินกำรซ่อมบำรุง
ทันที ทั้งน้ี เพ่ือให้เรือมีควำมพร้อมในกำรปฏิบัติรำชกำร โดยปฏิบัติตำมเอกสำร “กระบวนกำร ขั้นตอน และ
ข้อกำหนด กำรตรวจสภำพเรือเพื่อกำรซ่อมทำเรือ กำรซ่อมบำรุงตำมสภำพ (CBM) กำรควบคุมคุณภำพ (QC)
งำนซอ่ มและสรำ้ งเรอื กรมอ่ทู หำรเรอื พ.ศ.๒๕๕๘”

2. สนบั สนุนกำรซ่อมบำรุงแก้ไขหรือกำรซ่อมบำรุงปรับปรุง ตำมทีห่ นว่ ยผูใ้ ช้เรือเสนอ
3. สนบั สนนุ กำรซ่อมบำรงุ ตำมแผน (PMS) ในระดบั กลำงและระดับโรงงำน

5

4. รวบรวมข้อมูล ประวัติกำรซ่อมบำรุง สถำนะภำพ เครื่องจักร อุปกรณ์ในเรือ ท้ังจำก
กำรตรวจสอบตำมช่ัวโมงกำรใช้งำนและกำรประเมินตำมสภำพกำรใชง้ ำน เพ่อื ใช้เป็นฐำนข้อมูลในกำหนดขอบเขต
ของกำรซ่อมบำรุง ตลอดจนกำรเตรียมงบประมำณและอะไหล่ เมื่อเรือเข้ำรับกำรซ่อมบำรุงตำมแผนในวงรอบ
ต่อไป

3.2 การดาเนนิ งานตามกจิ กรรม (400คำ) (๔ คะแนน)

(238 คำ) ในกำรดำเนินงำนเพื่อประยกุ ต์ใชว้ ิธีปฏิบตั ิท่เี ปน็ เลศิ สำหรับกระบวนกำรสรำ้ งและซ่อมเรอื อร.
ไดม้ ีกำรดำเนนิ งำนตำมกจิ กรรมหลักเพ่ือใหบ้ รรลเุ ปำ้ หมำยทวี่ ำงไว้ ดงั นี้

1. ขั้นตอนกำรประชำสัมพันธ์สร้ำงควำมเข้ำใจในควำมสำคัญและควำมจำเป็นของกำรสำรวจ
และตรวจสอบตำมหลกั กำรของกำรซ่อมบำรุงตำมสภำพ (CBM) และกำรสำรวจและตรวจสอบตำมวงรอบตำมคมู่ ือ
กำรซ่อมบำรุงเครื่องจักรกำหนด กำรดำเนินกำรตำมวิธีปฏิบัติท่ีเป็นเลิศน้ีเป็นกำรร่วมมือกันของหลำยหน่วยงำน
กำรทำควำมเข้ำใจและกำหนดเปำ้ หมำยใหเ้ ป็นไปในทำงเดียวกันจึงมคี วำมสำคญั ทั้งในส่วนของหวั หน้ำหน่วยและ
กำลงั พลผู้ปฏบิ ัติงำน

2. ดำเนนิ กำรสนบั สนุนเคร่อื งมอื และอปุ กรณ์สำหรบั กำรสำรวจและตรวจสอบตำมวงรอบท่ี
กำหนดให้แกห่ น่วยซ่อมของ อร. และหนว่ ยซ่อมบำรุงเรอื ของ อร. เพื่อเพิ่มขีดควำมสำมำรถในกำรตอบสนองกำร
กำรดำเนินกำรตำมวธิ ีปฏบิ ตั ทิ เี่ ปน็ เลิศ

3. ดำเนนิ กำรพฒั นำองค์บุคคลให้มีควำมรใู้ นกำรใช้เครื่องมือและอุปกรณ์สำหรบั กำรสำรวจ
และตรวจสอบให้ได้อยำ่ งมปี ระสทิ ธภิ ำพ

4. ดำเนินกำรพัฒนำกำรจัดกำรข้อมูลสมรรถนะเคร่ืองจักรและอุปกรณ์ต่ำง ๆ ให้ผู้ปฏิบัติ
สำมำรถถึงในกำรลงข้อมูลได้ง่ำยและหน่วยซ่อมและกรมอู่สำมำรถเข้ำถึงข้อมูลได้ง่ำยเพื่อใช้ในกำรวิเครำะห์
แนวโน้มกำรซ่อมทำของเคร่ืองจักรเพ่ือใช้ในกำรวำงแผนกำรซ่อมทำและจัดเตรียมอะไหล่ หรืออุปกรณ์ในกำร
สนบั สนนุ

3.3 ประสิทธภิ าพของการดาเนนิ งาน (600 คำ) (๕ คะแนน)

(395 คำ) กำรดำเนินงำนตำมแนวทำงกำรปฏิบัติที่เป็นเลิศเกี่ยวกับ กำรสำรวจ ตรวจสอบ และวำงแผน
กำรซ่อมทำเรือ ของ อร. เป็นกำรดำเนินกำรโดยมีจุดมุ่งหมำยหลัก คือกำรเตรียมกำรและซ่อมบำรุงให้เรือมีควำม
พร้อมในกำรปฏิบตั ริ ำชกำรตำมยุทธศำสตร์กองทัพเรอื โดยกำรขยำยขีดควำมสำมำรถของหนว่ ยซอ่ มสำยวิทยำกำร
กรมอู่ทหำรเรือ ในกำรสำรวจและตรวจสอบตำมแนวทำงกำรซ่อมบำรุงตำมสภำพ (CBM) ตลอดจนรองรับกำร
ตรวจสอบและซอ่ มบำรุงตำมระยะกำรตรวจสอบท่ถี ี่ข้ึนของคู่มือกำรซ่อมบำรุงรักษำเคร่ืองจักร

กำรดำเนินกำรสำรวจและตรวจสอบตำมแนวทำงกำรซ่อมบำรุงตำมสภำพ (CBM) หำกมีกำร
ปฏิบัติอย่ำงมีประสิทธิภำพแล้วนั้นกำรวำงแผนกำรซ่อมบำรุงและกำรซ่อมบำรุงจริงจะมีประสิทธิภำพย่ิงขึ้น
ยกตัวอย่ำงเช่น ในกรณีของ เคร่ืองไฟฟ้ำ ร.ล.มันกลำง และเครื่องจักรใหญ่ ร.ล.แรด ซึ่งเป็นเครื่องตรำอังษร
CATERPILLAR ตำมคมู่ ือกำรซ่อมบำรุงเครื่องระบุว่ำให้ดำเนินกำรซ่อมทำระดับ Top Overhaul เมื่อช่ัวโมงใช้กำร
ถึง 6,000 ชั่วโมง แต่ไม่ได้ระบุช่ัวโมงท่ีต้องซ่อมทำระดับ Major Overhaul ในข้ันต้นกรมอู่ทหำรเรือร่ำงแผนกำร

6

ซ่อมทำประจำปีให้เรือทั้ง ๒ ลำเข้ำรับกำรซ่อมทำ โดยเป็นกำรซ่อมทำระดับ Major Overhaul เคร่ืองไฟฟ้ำและ
เคร่ืองจักรใหญ่ที่กล่ำวมำข้ำงต้น เนื่องจำกชั่วโมงใช้กำรถึง 12,000 ชั่วโมง เม่ือในคู่มือกำรซ่อมบำรุงเคร่ืองจักร
ไม่ได้ระบุชั่วโมงท่ีต้องเข้ำรับกำรซ่อมทำระดับ Major Overhaul อู่ทหำรเรือพระจุลจอมเกล้ำ ซ่ึงเป็นหน่วยงำน
หน่ึงท่ีมีกำรปฏิบัติตำมแนวปฏิบัติที่เป็นเลิศนี้ กล่ำวคือมีกำรดำเนินกำรสำรวจ ตรวจสอบตำมแนวกำรซ่อมบำรุง
ตำมสภำพ (CBM) อย่ำงต่อเนื่อง จึงมีข้อมูลสถำนะต่ำง ๆ ของเคร่ืองท่ีละเอยี ด เช่น อตั รำกำรส่ันสะเทือน และผล
กำรวิเครำะห์น้ำมนั หลอ่ เปน็ ต้น อู่ทหำรเรือพระจุลจอมเกล้ำ จึงมกี ำรแจง้ กรมอู่ทหำรเรอื เพอื่ ขอปรับแผนกำรซอ่ ม
ทำจำก Major Overhaul เป็น Top Overhaul เนอ่ื งจำกสถำนะต่ำง ๆ ของเคร่อื งจกั รยังอยู่ในเกณฑป์ กติ

จำกตัวอย่ำงที่ยกมำข้ำงต้นเป็นกำรบ่งช้ีท่ีชัดเจนว่ำกำรดำเนินกำรในแนวทำงที่เลิศเกี่ยวกับ
กำรสำรวจ ตรวจสอบ และวำงแผนกำรซ่อมทำเรือ ของ อร. นี้ มีส่วนช่วยให้กำรวำงแผนกำรซ่อมทำเรือได้ดยี ิ่งขึ้น
และยงั เปน็ กำรใชง้ บประมำณให้เป็นไปอย่ำงมปี ระสิทธิภำพอกี ด้วย

3.4 การใชท้ รพั ยากร (200 คำ) (๔ คะแนน)

(189 คำ) ในกำรดำเนินกำรตำมแนวปฏิบัติที่เป็นเลิศ ได้มีกำรใช้ทรัพยำกรท้ังทำงด้ำนองค์บุคคลและ
วัตถุของกรมอู่ทหำรเรือ โดยด้ำนองค์บุคคลประกอบด้วยเจ้ำหน้ำที่หน่วยซ่อมบำรุงเรือสำยวิทยำกำร อร. และ
กำลังพลแผนกช่ำงกลตำมเรือต่ำง ๆ ที่ต้องเรียนรู้ในหลักกำรและกำรปฏิบัติตำมแนวกำรซ่อมบำรุงตำมสภำพ
(CBM) รวมทงั้ กำรตรวจสอบเก็บข้อมูลสถำนะของเครอ่ื ง และยทุ โธปกรณต์ ่ำง ๆ บนเรอื ตำมวงรอบต่ำง ๆ ทีก่ รมอู่
ทหำรเรอื กำหนด และทกี่ ำหนดบนเอกสำรกำรบำรุงรกั ษำหรอื เอกสำรกำรใช้เคร่ืองของบริษทั ผู้ผลิต

ด้ำนองค์วัตถุสำมำรถแบ่งเป็น ๒ ประเภท คือ ๑. ด้ำนอุปกรณ์ เคร่ืองมือที่ใช้ในกำรสำรวจ
ตรวจสอบยุทโธปกรณ์และเคร่ืองจักรต่ำง ๆ กรมอู่ทหำรเรือได้บรรจุรำยกำรเคร่ืองมือตรวจวัดต่ำง ๆ ในแผนกำร
ซื้อจ้ำงประจำปีอย่ำงต่อเน่ืองเพ่ือเพ่ิมขีดควำมสำมำรถในกำรตรวจสอบของหน่วยซ่อมสำยวิทยำกำรกรมอู่
ทหำรเรือตำมพื้นท่ีปฏิบัติงำน ๒. ด้ำนอะไหล่เพ่ือรองรับกำรซ่อมทำ หำกกำรสำรวจและตรวจสอบเคร่ืองจักร
อปุ กรณ์นนั้ ๆ พบว่ำคำ่ เกินเกณฑท์ ่กี ำหนดมคี วำมจำเปน็ ต้องดำเนนิ กำรเปล่ียนหรอื ซ่อมทำ

4 ผลการดาเนนิ การ/ผลสัมฤทธ์/ิ ประโยชนท์ ไ่ี ดร้ บั (30คะแนน)

4.1 ผลทเ่ี กิดขึ้นตามวตั ถปุ ระสงค์ (800 คำ) (๕ คะนน)

(456 คำ) กำรดำเนินกำรในแนวทำงท่ีเลิศเก่ียวกับ กำรสำรวจ ตรวจสอบ และวำงแผนกำรซ่อมทำเรือ
ของ อร. นี้ มีแนวทำงหลักในกำรพัฒนำขีดควำมสำมำรถของหน่วยซ่อมบำรุงเรือสำยวิทยำกำร อร. และหน่วยผู้ใช้
(หน่วยเรือ) ให้สำมำรถสำรวจ ตรวจสอบ รวมถึงซ่อมทำเบ้ืองต้นให้กับเรือพร้อมท่ีปฏิบัติรำชกำรตำมทัพเรือภำค
และพื้นท่ีปฏบิ ตั ิกำรตำ่ ง ๆ โดยกำรดำเนินกำรนสี้ อดรับกับวตั ถุประสงค์ของแนวทำงท่ีเป็นเลศิ ดังน้ี

ประกำรแรก กำรสำรวจ ตรวจสอบเรือตำมวงรอบท่ีกรมอู่ทหำรเรือกำหนดตำมแนวทำงกำร
ซ่อมบำรุงตำมสภำพ (CBM) และตำมวงรอบท่ีคู่มือซ่อมบำรุงเคร่ืองจักรและอุปกรณ์อย่ำงต่อเน่ืองนั้น ทำให้ข้อมูล
สถำนะต่ำง ๆ ของเคร่ืองจักรและอุปกรณ์ถูกทำให้ทันสมัยอยู่ตลอดเวลำ ซ่ึงข้อมูลนี้ทำให้กำรวำงแผนกำรซ่อมทำ

7

ของกรมอู่ทหำรเรือทำได้ง่ำยและมีประสิทธิภำพมำกข้ึนโดยขึ้นตำมข้อมูลสถำนภำพและแนวโน้มท่ีจะเกิดควำม
เสียหำยที่ได้รับ นอกจำกนี้แล้วกำรตรวจสอบตำมวงรอบของคู่มือกำรบำรุงรักษำเครื่องจักและกำรขยำยขีด
ควำมสำมำรถในกำรซ่อมทำให้แก่หน่วยซอ่ มสำยวทิ ยำกำรกรมอู่น้ันยงั เป็นทำให้กำรตรวจพบกำรสกึ หรอหรอื ชำรุด
ต่ำง ๆ ของเคร่ืองจักรทำได้ง่ำย และสำมำรถแก้ไขได้อย่ำงทันท่วงที ตอบสนองต่อวัตถุประสงค์กำรสนับสนุนกำร
ดำเนินกำรตำมยุทธศำสตร์ชำติ ทร. ระยะ ๒๐ ปี และ วิสัยทัศน์กรมอู่ทหำรเรือ ในช่วงระยะเวลำ พ.ศ.๒๕๕๙ -
๒๕๖๗ กล่ำวคือ “เปน็ เลิศในงำนซอ่ มและสรำ้ งเรือด้วยกำรบริหำรจัดกำรทม่ี ีคุณภำพ”

ประกำรทีส่ อง กำรซ่อมบำรุงตำมสภำพ (CBM) ตลอดจนกำรสำรวจ ตรวจสอบเคร่อื งจกั รตำม
วงรอบที่ระบุในคู่มือกำรบำรุงรักษำเครื่องนั้น แม้อำจจะมีงบลงทุนที่มำกท้ังในทำงองค์บุคคลและองค์วัตถุในกำร
จัดหำอุปกรณ์ในกำรจัดหำอุปกรณ์เพื่อเพิ่มขีดควำมสำมำรถในกำรตรวจวัด ตรวจสอบต่ำง ๆ และฝึกอมรบให้ผู้
ปฏิบัติดำเนินกำรได้อย่ำงถูกต้อง แต่แนวทำงนี้เป็นกำรช่วยพัฒนำขีดควำมสำมำรถของหน่วยซ่อมสำยวิทยำกำร
กรมอู่ทหำรเรือ ตำมพื้นท่ีปฏิบัติกำรต่ำง ๆ ของกองทัพเรือ ให้มำกข้ึน ซ่ึงจะสำมำรถช่วยลดภำระกำรซ่อมทำของ
กรมอทู่ หำรเรือลง ทำให้กำรใช้งบประมำณของกองทัพเรอื มีประสิทธิภำพมำกยิ่งข้ึน ตรงกับควำมต้องกำรจรงิ มำก
ขึน้ ซ่ึงตรงตำมวัตถุประสงคใ์ นกำรพัฒนำกำรจดั ทำแผนกำรซ่อมบำรุงเรือให้มีประสิทธภิ ำพมำกย่ิงข้ึน และเพื่อเพิ่ม
ขีดควำมสำมำรถในกำรสำรวจ ตรวจสอบ และกำรซ่อมทำให้แก่หน่วยซ่อมบำรุงเรือสำยวิทยำกำรกรมอู่ทหำรเรือ
กล่ำวคือ กรง.ฐท.สส. กรง.ฐตร.ทรภ.๑ กรง.ฐท.สข.ทรภ.๒ และ กรง.ฐท.พง.ทรภ.๓ ให้มขี ีดควำมสำมำรถในกำร
ซอ่ มทำเรอื ใหส้ ำมำรถตอบสนองภำรกิจกำรใช้เรือท่ีปฏิบัติรำชกำรอยใู่ นพ้ืนที่รับผิดชอบ

4.2 ผลสมั ฤทธิ์ของงาน (800 คำ) (๕ คะแนน)

(446 คำ) แนวปฏิบัติที่เป็นเลิศทำให้เกิดกำรพัฒนำด้ำนกำรสำรวจ ตรวจสอบ และวำงแผนกำรซ่อมทำ
เรือ ของกรมอู่ทหำรเรือ โดยกำรสำรวจและตรวจสอบที่ดีนั้นช่วยปรับปรุงกำรวำงแผนกำรซ่อมทำเรือให้มี
ประสิทธิภำพละทันทว่ งทีมำกยิ่งขึ้น กำรวำงแผนกำรซ่อมทำเรือของกรมอู่ทหำรเรือเดิมน้ัน จดั ทำแผนกำรซ่อมทำ
โดยยึดตำมคู่มือกำรซ่อมทำเรือ ปี พ.ศ.๒๕๕๔ โดยแบ่งกำรซ่อมบำรุงเรือผิวน้ำ เป็น ๓ ระดับ คือ กำรซ่อมจำกัด
ประจำปี (จก.ป.) กำรซ่อมตำมระยะเวลำ (ตว.) และกำรซ่อมคืนสภำพ (คส.) โดยคำนึงถึงช่ัวโมงใช้กำรของ
เคร่ืองจักรใหญ่เปน็ หลักซ่ึงกำรซ่อมทำตำมแผนที่กล่ำวมำน้ีมีระยะห่ำงระหว่ำงกำรซ่อมทำถึง ๓ ปี (ตำมอำยุของสี
ตัวเรือใต้แนวน้ำ) ดังนั้นในระหว่ำงนั้นสถำนะต่ำง ๆ ของเคร่ืองจักรและอูปกรณ์ต่ำง ๆ จึงขำดกำรปรับปรุงให้มี
ควำมทันสมัย ด้วยเหตุน้ีจึงทำให้กำรวำงแผนกำรซ่อมทำเรือไม่มีข้อมูลเชิงลึกที่เพียงพอและสำมำรถปฏิบัติ
ไดโ้ ดยยำก

ในอดีตเมื่อชั่วโมงใช้กำรเครื่องจักรถึงวงรอบกำรซ่อมทำใหญ่ (Top overhaul (W5) หรือ
Major overhaul (W6)) อะไหล่ทงั้ หมดทีอ่ ยู่ในกำรซ่อมทำต่ำง ๆ จะถูกเตรียมในบรรจลุ งในแผนจดซ้ือจัดจำ้ งเพ่ือ
เตรียมเปลี่ยนตำมที่ระบุในคู่มือ แต่ในปัจจุบันจำกแนวทำงกำรซ่อมทำที่เปลี่ยนไป กำรซ่อมทำเคร่ืองจักรคู่มือกำร
ซ่อมบำรุงเคร่ืองแนะนำให้มีกำรสำรวจที่บ่อยขึ้นและหำกกำรสำรวจพบกำรสึกหรอท่ีเกินเกณฑ์หรือชำรุดจริง
เท่ำนั้นจงึ ทำกำรซ่อมทำหรือเปลี่ยน ดังน้ันกำรขยำยขีดควำมสำมำรถของหน่วยซ่อมสำยวิทยำกำรกรมอู่ทหำรเรือ
ตำมแนวปฏิบัติท่ีเป็นเลิศน้ีทำให้ลดกำรเสียหำยหนักของเคร่ืองยนต์ ทำให้ภำระกำรซ่อมทำของกรมอู่ทหำรเรือลง

8

ตำมไปด้วย ยกตัวอย่ำงเช่นในปัจจุบันเรือที่ปฏิบัติรำชกำรในทัพเรือภำค ๓ เรือที่เข้ำซ่อมทำระดับซ่อมจำกัด
ประจำปีสำมำรถดำเนินกำรได้ที่ทัพเรอื ภำค ๓ เป็นตน้

กำรใช้หลักกำรซ่อมบำรุงตำมสภำพ (CBM) ยกตัวอย่ำงเช่น ปัจจุบัน อรม.อร. มีกำร
ดำเนินกำรปรับปรุงสถำนภำพของเครื่องจักรต่ำง ๆ บนเรือโดย รับข้อมูลกำรสำรวจ ตรวจสอบเรือตำมหลักกำร
ซ่อมบำรุงตำมสภำพ (CBM) โดยกำรร่วมปฏิบัติกบั หน่วยซอ่ มสำยวิทยำกำรกรมอู่ทหำรเรือในพืน้ ท่ี ทำให้สำมำรถรู้
ถงึ สถำนะภำพไม่เพียงแต่เครื่องจักรใหญ่แต่รวมถงึ ระบบต่ำง ๆ ในเรอื ทำให้เป็นประโยชน์ต่อกำรวำงแผนกำรซ่อม
เรอื และกำรจัดหำอะไหลเ่ พ่อื รองรับกำรซ่อมทำ

4.3 ประโยชนท์ ี่ไดร้ ับ (400 คำ) (๕ คะแนน)

(356 คำ) แนวปฏิบัติท่ีเป็นเลิศเกี่ยวกับ กำรสำรวจ ตรวจสอบ และวำงแผนกำรซ่อมทำเรือ ของ อร. ทำ
ให้เกิดกำรพัฒนำด้ำนต่ำง ๆ ท่ีเกี่ยวข้องกับงำนซ่อมบำรุงเรือในหลำยด้ำน แต่เดิมนั้น กำรวำงแผนกำรซ่อมทำเรือ
ของกรมอู่ทหำรเรือเดิมนั้น จัดทำแผนกำรซ่อมทำโดยยึดตำมคู่มือกำรซ่อมทำเรือ ปี พ.ศ.๒๕๕๔ ของกรมอู่
ทหำรเรอื เป็นหลกั โดยแบ่งกำรซ่อมบำรุงเรือผิวน้ำ เป็น ๓ ระดับ คือ ๑. กำรซอ่ มทำจำกัด (เปน็ กำรซ่อมทำตวั เรือ
ใต้แนวน้ำ เนื่องจำกสีหมดอำยุกำรใช้งำน ซ่อมทำทุก ๆ ๓ ปี) ๒. กำรซ่อมทำตำมวงรอบ (เป็นกำรซ่อมทำเม่ือ
ช่ัวโมงใช้กำรเครื่องจักรใหญ่ถึงช่ัวโมงใช้กำรที่กำหนดให้ทำมีกำรซ่อมทำขั้น Top overhaul หรือ W5) และ
๓. กำรซ่อมทำคืนสภำพ (เป็นกำรซ่อมทำเม่อื ช่วั โมงใช้กำรเครื่องจักรใหญ่ถึงชว่ั โมงใช้กำรท่กี ำหนดให้ทำมีกำรซอ่ ม
ทำข้ัน Major overhaul หรือ W6) กำรจัดแผนจึงเป็นกำรให้ควำมสำคัญกับชั่วโมงใช้กำรเครื่องจักรใหญ่เป็นหลัก
เมื่อชั่วโมงใช้กำรถึงตำมเกณฑ์ เรือจะถูกจัดเข้ำแผนซ่อมทำประจำปีและทำกำรถอดประกอบ และเปล่ียนอะไหล่
ตำมรำยกำรท่ีกำหนดตำมแต่ละระดับกำรซ่อมทำทั้งหมด แต่ด้วยวิวัฒนำกำรของกำรซ่อมบำรุงทำให้ปัจจุบัน
เคร่ืองจักรตำ่ ง ๆ เนน้ กำรซ่อมทำตำมหลักกำรกำรซ่อมบำรุงตำมสภำพ (CBM) กลำ่ วคือมีกำรตรวจสอบเคร่ืองจกั ร
บ่อยครั้งข้ึน หำกพบจุดท่ีชำรุดจึงวำงแผนกำรซ่อมทำแก้ไข จำกแนวปฏิบัติที่เป็นเลิศน้ีจะช่วยให้สถำนภำพของ
เคร่ืองจักรมีกำรทำให้เป็นปัจจุบันมำกขึน้ ทำใหผ้ ู้ใช้และผสู้ นับสนุนกำรซอ่ มทำสำมำรถวำงแผนกำรใช้งำนและกำร
ซ่อมทำได้ง่ำย ตลอดจนงบประมำณท่ีใช้ในกำรซ่อมทำจะมีประสิทธิภำพมำกยิ่งขึ้น เนอื่ งจำกอะไหล่ไม่จำเป็นต้อง
เปลี่ยนท้งั หมดเหมือนเช่นกำรซ่อมบำรุงใหญแ่ บบเดมิ และยังเป็นกำรลดภำระกำรซอ่ มทำของหน่วยซ่อมของกรมอู่
ทหำรเรอื เม่อื เรือเข้ำแผนกำรซอ่ มทำ

9

5) ปจั จัยความสาเรจ็ ระบบุ ุคคล / หน่วยงาน / องคก์ ร หรอื วิธกี ารท่ีชว่ ยใหง้ านประสบผลสาเร็จตาม
จุดประสงค์ การดาเนนิ งานมีประสิทธภิ าพ ส่งผลต่อคณุ ภาพของผลงาน/นวตั กรรม (9 คะแนน)

(300 คำ) กำรปฏิบัติที่เป็นเลิศเกี่ยวกับ กำรสำรวจ ตรวจสอบ และวำงแผนกำรซ่อมทำเรือ ของ อร. นั้น
เนื่องจำกเป็นกำรปฏิบตั ิเป็นกำรปฏิบตั ิรว่ มกับหนว่ ยอ่ืน ๆ หลำยหนว่ ยงำน หำกตอ้ งกำรดำเนนิ กำรให้สำเรจ็ ไดต้ ำม
วัตถุประสงค์น้ัน จำเป็นต้องประกอบด้วยองค์ประกอบหลำย ๆ อย่ำงร่วมกัน ด้วยเป้ำหมำยและวัตถุประสงค์อัน
เดียวกนั ในแนวทำงท่ีสอดคล้องกนั จงึ จะสำมำรถดำเนินกำรให้สำเรจ็ ได้

ประกำรแรกผู้บังคับบัญชำระดับผู้อำนวยกำรกอง ของ อร. เข้ำใจและให้ควำมสำคัญกับแนว
ปฏิบัติที่เปน็ เลศิ และเชื่อม่ันในกำรดำเนินกำรในกำรปฏิบัติท่ีเป็นเลิศเก่ียวกับ กำรสำรวจ ตรวจสอบ และวำงแผน
กำรซ่อมทำเรือ ของ อร. จึงได้สนับสนุนให้มีกำรนำเสนอผลกำรดำเนินงำนและนำแนวปฏิบัติที่เป็นเลิศท่ีได้นี้มำ
ประยุกต์ใช้ในกำรวำงแผนกำรซ่อมทำเรือ รวมถึงเข้ำใจถึงควำมจำเป็นท่ีหน่วยซ่อมบำรุงในพื้นที่ตำมฐำนทัพเรือ
ต่ำง ๆ ต้องมีเครื่องมือ อุปกรณ์ ต่ำง ๆ เพื่อใช้ตรวจสภำพเคร่ืองจักรกลตำมท่ีระบุในคู่มือกำรใช้เครื่อง เพ่ือ
สอดคล้องกับแนวทำงกำรซอ่ มบำรงุ ตำมสภำพ (CBM)

ประกำรที่สองเนื่องจำกกำรปฏิบัติในกำรสำรวจ ตรวจสอบ และซอ่ มทำเคร่ืองจกั รของเรือท่ีไม่ได้
เข้ำแผนซ่อมทำประจำปีของกรมอู่ทหำรเรือหรือเรือพร้อม เป็นควำมรับผิดชอบของหน่วยซ่อมทำตำมพ้ืนที่ฐำน
ทัพเรือต่ำง ๆ และกำลังพลเรือ หำกกำรสำรวจ ตรวจสอบ พบว่ำเป็นงำนซ่อมทำใหญ่ไม่สำมำรถดำเนินกำรได้จึง
แจ้งกรมอู่ทหำรเรือเพอื่ ขอรบั กำรสนบั สนุนช่ำงตอ่ ไป น้ัน เมื่อผู้บังคับบัญชำ กำลังพลหน่วยซ่อมสำยวิทยำกำรกรม
อู่ทหำรเรือ ตลอดจนกำลังพลท่ีปฏิบัติรำชกำรในเรือ มีควำมเข้ำใจในแนวทำงปฏิบัติท่ีเป็นเลิศ เข้ำใจควำมจำเป็น
ของแนวทำงกำรซ่อมบำรงุ ตำมสภำพ (CBM) จึงทำใหก้ ำรปฏิบตั มิ ผี ลสำเรจ็ มำกขึน้

6. บทเรยี นท่ไี ดร้ ับ (Lesson Learned) (600คำ) (๔ คะแนน)

(383 คำ) จำกกำรท่ีได้ประยุกต์ใช้แนวปฏิบัติท่ีเป็นเลิศในงำนวำงแผนกำรซ่อมทำเรือ ของ อร. แนวทำง
ควำมคิดเป็นแนวทำงที่ดี หำกแต่ในกำรปฏิบัตินั้นเป็นไปได้ยำก เนื่องจำกกำรดำเนินงำนเป็นกำรปฏิบัติร่วมกับ
หน่วยข้ึนตรงกองทัพเรืออื่น ๆ หลำยหน่วยงำน ซ่ึงก่อให้เกิดอุปสรรคต่อกำรปฏิบัติหลำยประกำร กล่ำวคือ
ประกำรแรก กำรทำควำมเข้ำใจกบั หนว่ ยงำนอื่น ๆ จำกท่ีกลำ่ วมำข้ำงต้น แนวปฏิบัติท่เี ป็นเลิศนี้ เปน็ แนวควำมคิด
ภำยในกรมอู่ทหำรเรือซ่ึงหน่วยงำนอื่น ๆ ที่เก่ียวข้องกับกำรดำเนินกำรยังขำดควำมเข้ำใจทั้งในแนวทำงและกำร
ปฏบิ ตั ิ ทำให้มีผลตอ่ กำรปฏิบตั ิจริง เมื่อขำดควำมเข้ำใจของผ้บู ังคับบญั ชำระดับหัวหน้ำหน่วย กำรช้ีแจงและส่ังกำร
ไปยังผู้ปฏิบัติซึ่งเป็นกลไกลหลักในกำรดำเนินกำร ก็เป็นไปได้ยำกทำให้กำรปฏิบัติทำได้เพียงบำงหน่วยงำน และ
ขำดควำมสำเร็จอันเป็นประจักษ์ในภำพรวม

ประกำรท่ีสอง จำกท่ีแนวปฏิบัติที่เป็นเลิศในงำนวำงแผนกำรซ่อมทำเรือ ของ อร. มีกำรนำ
แนวทำงทำงกำรซ่อมบำรุงตำมสภำพ (CBM) มำร่วมใช้ในกำรซ่อมบำรุงเรือแบบเดิม ซ่ึงข้อเสียอย่ำงหนึ่งของกำร
ซ่อมบำรุงตำมสภำพ (CBM) นั้น คือมีงบลงทุนที่สูง ท้ังในส่วนของอุปกรณ์และเคร่ืองมือที่จำเป็นต้องใช้ในกำร

10

ตรวจสภำพเครอื่ งจักร ซ่ึงตอ้ งรองรบั กำรตรวจสภำพเรอื อยำ่ งน้อยในบรเิ วณฐำนทัพเรือหลัก คือ ฐำนทพั เรอื สัตหีบ
ฐำนทัพเรือสงขลำ และฐำนทัพเรือพังงำ นอกจำกงบลงทุนในส่วนของอุปกรณ์และเครื่องมือใช้ในกำรตรวจสภำพ
เครื่องจักรแล้ว กำรลงทุนกับบุคลลำกรให้สำมำรถใช้อุปกรณ์และเคร่ืองมือต่ำง ๆ ให้ถูกต้อง ก็มีควำมจำเป็น ซึ่ง
ประเด็นนี้ยังเป็นที่ถกเถียงในประเด็นที่ว่ำงบประมำณเหล่ำนี้กรมอู่ทหำรเรือควรเป็นผู้รับผิดชอบหรือควรเป็น
หนว่ ยงำนท่ีหน่วยซอ่ มสำยวทิ ยำกำรกรมอทู่ หำรเรือนั้น ๆ ขน้ึ ตรง เป็นผสู้ นับสนนุ งบประมำณ

ข้อจำกัดเหล่ำน้ีล้วนเป็นบทเรียนท่ีได้รับจำกกำรปฏิบัติที่เป็นเลิศท่ีเป็นควำมท้ำทำยของกรมอู่
ทหำรเรือและผู้ปฏิบัติ ในกำรเอำชนะข้อจำกัดเหล่ำนี้ เพื่อสร้ำงควำมชัดเจนในกำรปฏิบัติและพัฒนำกำรซ่อมทำ
ของกรมอทู่ หำรเรือเพื่อใหเ้ รือพร้อมตอบสนองกำรปฏิบตั ิตำมยุทธศำสตรก์ องทัพเรือต่อไป