GazetaGUMed_2019_lipiec

ROK 29 LIPIEC 2019 NR 7 (343) ISSN 2657-4640

G A Z E TA G UMed

MIESIĘCZNIK GDAŃSKIEGO UNIWERSYTETU MEDYCZNEGO kontynuacja Gazety AMG

GUMed wśród najlep- Najnowszy zeszyt Aromat bagna, A. Jesionek

szych uczelni w Polsce  03 EJTCM już dostępny  04 – III. miejsce w konkursie  53

Skomplikowane a proste

Gazeta GUMed Warunki prenumeraty · Sukces studentów w konkursie
Superhelisa 2019
Miesięcznik Cena rocznej prenumeraty krajowej
Gdańskiego (11 zeszytów) wynosi 100 PLN, · Wyróżnienie w Jachrance dla
Uniwersytetu pojedynczy numer – 9 PLN. dr. hab. Anny Starzyńskiej
Medycznego
Należność za prenumeratę · Europejski grant dla naszych naukowców
Wydawca należy wpłacać na konto · Nagroda i wyróżnienie dla prof.
Gdański Uniwersytet Medyczny Gdańskiego Uniwersytetu
ul. M. Skłodowskiej-Curie 3a Medycznego z dopiskiem Myśliwiec
80-210 Gdańsk prenumerata Gazety GUMed · Złoty medal Chóru GUMed
· Nagrody dla naszych młodych naukowców
Adres redakcji Bank Zachodni WBK S.A. Oddz. Gdańsk · Studenckie sukcesy na
ul. Dębinki 1, 80-211 Gdańsk 76 1090 1098 0000 0000 0901 5327
telefon: 58 349 15 37 Juvenes Pro Medicina
e-mail: [email protected] Redakcja zastrzega sobie prawo
www.gazeta.gumed.edu.pl niewykorzystania materiałów · Sukcesy Sekcji aerobiku sportowego
niezamówionych, a także 22 Wspomnienia
Redaktor naczelna prawo do skracania i adiustacji
Małgorzata Omilian-Mucharska tekstów oraz zmiany ich tytułów. · Pro memoria Józefa de Laval
25 Nekrologi
Przewodniczący Rady Programowej Wyrażane opinie są poglądami 26 Wydarzenia
autorów i nie zawsze odzwierciedlają
Bolesław Rutkowski stanowisko redakcji oraz władz Uczelni · Radiolodzy z USA gościli w Uczelni
Z-ca Przewodniczącego Rady · Za nami Dzień skandynawski
Programowej Zdjęcie na okładce: Bartosz Pryba · XIII Piknik na Zdrowie
Wiesław Makarewicz (student III roku pielęgniarstwa) 30 Konferencje
· NAFSA 2019 – relacja z konferencji
Rada Programowa Spis treści
Antoni Nasal i targów edukacyjnych w Waszyngtonie
Barbara Kochańska 03 Kronika Uczelni · EUROSON 2019
Wioletta Mędrzycka-Dąbrowska · Nasza Uczelnia wśród · Sprawozdanie z VIII Zjazdu Polskiego
najlepszych w Polsce
Redakcja i korekta językowa · Najnowszy numer uczelnianego Towarzystwa Neurologów Dziecięcych
Joanna Śliwińska Czasopisma już dostępny · Farmacja z paragrafem
Jolanta Świerczyńska-Krok · Prof. Kaliszan drugim Honorowym · XXXIII Ogólnopolska Studencka
Profesorem GUMed
Skład i opracowanie graficzne · Laudacja Konferencja Kardiologiczna
Izabela Szeibelis-Deskiewicz · Kolejne studia dualne w Uczelni · 13 Ogólnopolska Konferencja
· Goście z Rostocku
Współpracownicy Psychoonkologiczna
Janusz Limon 12 Badania naukowe 36 Polecamy Czytelnikom
Paweł Kabata · Projekt prof. Karaszewskiego
Marek Bukowski z dofinansowaniem Ministerstwa · Szpital na Łąkowej we
Zbigniew Wszeborowski Zdrowia wspomnieniach (1949-2003)
Agata Knurowska · Eksperci GUMed autorami ważnej
Paweł Sudara analizy o cukrzycy w Polsce 36 Kadry GUMed
37 Wiadomości z UCK
Druk 13 Publikacje
Bernardinum Sp. z o.o. · Publikacja w Advanced Materials · Nowatorska aplikacja Centrum
ul. Biskupa Dominika 11, · Artykuł w Nature Communications Chorób Piersi UCK
83-130 Pelplin
14 Nowi doktorzy · 2 tysiące transplantacji nerek w UCK
Nakład 15 Nagrody i sukcesy · Ośrodek Badań Klinicznych Wczesnych Faz
640 egzemplarzy · Nagrody jubileuszowe UCK
· GP4research – Spółka spin-off 40 Dział studencki / RemediuM
Uczelni laureatem EIT Health · Historia medycyny na wyciągnięcie ręki
Start-ups Meet Pharma · Kardiolodzy przebadali maratonki
· Spotkania edukacyjne dla uczniów
· Naukowcy z naszej Uczelni wśród
laureatów konkursów NCN gdańskich szkół podstawowych
43 Felieton

· Ten moment Paweł Kabata
44 Wczoraj-dzisiaj-jutro

· 25 lecie pierwszej allogenicznej
transplantacji w Klinice Hematologii

i Transplantologii / cz. 1
· Wkład GUMed w rozwój nefrologii

i leczenia nerkozastępczego / cz. 2
52 Varia

· Hematokryt i Bilirubina
· Nie tylko zabawa słowem
· Aromat Bagna
57 Z Wilna do Gdańska
· Józef Piliczewski (1901-1994)
58 Fotorelacje
· Fotorelacja z X Kongresu Polonii Medycznej
· Aktywny i rodzinny GUMed w Sopocie

KRONIKA UCZELNI 03

Nasza Uczelnia wśród najlepszych w Polsce

W jubileuszowej, 20 edycji Rankingu Uczelni Akademickich 2019 Fundacji Edukacyjnej Perspektywy Gdański Uniwersytet
Medyczny po raz kolejny znalazł się w gronie wiodących polskich uczelni akademickich, zajmując wysokie 8 miejsce
ex aequo z Uniwersytetem Wrocławskim i Politechniką Łódzką. Jest też najwyżej notowaną uczelnią medyczną.

Uroczyste ogłoszenie wyników wraz z wręczeniem dyplomów najlepszym
jednostkom odbyło się 12 czerwca br. w Warszawie. Udział w nim wziął prof.
Tomasz Bączek, prorektor ds. nauki GUMed.

– W tym roku, jak w latach ubiegłych, nasza Uczelnia zachowała wysoką po-
zycję w gronie najlepszych uczelni w kraju, znajdując się w ścisłej dziesiątce
polskich ośrodków akademickich – mówi prof. Tomasz Bączek. – To po-
twierdzenie, że GUMed jest nie tylko uczelnią gwarantującą kształcenie na
najwyższym poziomie, ale także znaczącym ośrodkiem badawczym, o rozpo-
znawalnej międzynarodowo działalności naukowej.

W związku ze zmianą dotychczasowej metodologii Kapituła Konkursu nie A+ Wydziału Farmaceutycznego z OML
ogłosiła w tym roku zestawienia uwzględniającego wyłącznie uczelnie me- i Międzyuczelnianego Wydziału Biotechnologii
dyczne. Zgodnie z tymi decyzjami wiążące pozostają wyniki ubiegłorocz- UG i GUMed oraz wysoką kategorią A pozo-
nego rankingu, przyznające Gdańskiemu Uniwersytetowi Medycznemu naj- stałych wydziałów – Wydziału Lekarskiego
wyższą pozycję wśród uczelni medycznych w Polsce. Zaszczytne pierwsze oraz Wydziału Nauk o Zdrowiu z OPiIMMiT.
miejsce GUMed dzieli z Collegium Medicum UJ. Uczelnia jest również liderem publikacji w ob-
szarze nauk medycznych i o zdrowiu, a publika-
Również dobrze GUMed wypadł w zestawieniu ocenianych kryteriów. cje pracowników Gdańskiego Uniwersytetu Me-
Gdański Uniwersytet Medyczny znalazł się na 2 miejscu pod względem pu- dycznego są jednymi z najczęściej cytowanych
blikacji, 5 w zakresie efektywności naukowej, liczonej m.in. liczbą cytowań w prestiżowych czasopismach naukowych.
oraz zajął 7 pozycję w kategorii oceniającej potencjał naukowy.
Potwierdzeniem tej wysokiej pozycji w rozpozna-
W podziale na kierunki nauczania GUMed plasuje się także w ścisłej czo- walnej międzynarodowo działalności naukowej jest
łówce, zajmując 2 miejsce na kierunkach: farmacja, położnictwo i zdrowie pu- przyznana GUMed w roku 2017 i 2018 nagroda
bliczne, 3 na kierunku lekarskim i pielęgniarstwie, a 4 na analityce medycznej. ELSEVIER Research Impact Leaders Award.

Od wielu lat Gdański Uniwersytet Medyczny konsekwentnie realizuje fot. Leszek Wdowiński/Perspektywy
strategię rozwoju Uczelni w zakresie działalności naukowej i innowacyjnej.
Głównym sukcesem i potwierdzeniem wiodącej roli GUMed w zakresie DR N. HUM. JOANNA ŚLIWIŃSKA
działalności naukowo-badawczej jest wysoka pozycja w rankingu katego- Rzecznik prasowy GUMed
ryzacji poszczególnych wydziałów w zewnętrznej ocenie parametrycznej.
Gdański Uniwersytet Medyczny może pochwalić się prestiżową kategorią

GAZETA GUMed lipiec 2019

04 KRONIKA UCZELNI

Najnowszy numer uczelnianego
Czasopisma już dostępny

Na początku czerwca ukazał się trzeci zeszyt European Journal of Translational and Clinical Medicine (EJTCM) – nowego
czasopisma naukowego, wydawanego od 2018 r. jako półrocznik przez Gdański Uniwersytet Medyczny.

W zeszycie 2019 vol. 2 no. 1 zostało opublikowanych 11 artykułów:

INVITED REVIEW ARTICLE SHORT COMMUNICATION

Multiple sclerosis – new therapeutic directions The influence of the menstrual cycle on
P. Łowiec, P. Trzonkowski, K. Chwojnicki diameter and respiratory collapsibility of in-
ferior vena cava in the population of young,
RESEARCH ARTICLE healthy women – preliminary results
M. Nowak, J. Dyda, H. Berczyńska,
Statistical methods for the assessment of students' knowledge M. Ołubowicz, A. Radtke, M. Turek,
as illustrated by the Introduction to Internal Medicine exam R. S. Nowak, M. Gruchała
A. I. Stefański, N. Bladowska, A. Więczkowska, B. Wojtyniak, A.
Ignaszewska-Wyrzykowska, H. Jasiel-Wojculewicz, J. Jendrzejewski, META-ANALYSYS
M. Rutkowski, T. Zdrojewski
Late postoperative slippage of the cerebral
Comparison of clinical and echocardiographic parameters in aneurysm clip. A systematic review and
patients with hypertrophic cardiomyopathy older and younger meta-analysis
than 60 years old T. Szmuda, P. Słoniewski
E. Wabich, G. Raczak, K. Rozwadowska, A. Zienciuk-Krajka, W.
Szymanowicz, D. Kozłowski, A. M. Kaleta, L. Daniłowicz-Szymanowicz REVIEW ARTICLE

Sources of medical information of patients referred to colorectal Cardiovascular and metabolic side effects
surgery outpatient clinic for hemorrhoidal disease of second-generation antipsychotics – nar-
P. Spychalski, A. Perdyan, D. Łaski, J. Kobiela, A. Błażyńska-Spychalska, rative review
A. Łachiński, Z. Śledziński P. M. Waszak, N. A. Piskorska,
M. Sarbiewska, P. Zagożdżon, W. J. Cubała
Postponed absorption of dabigatran in a patient with paralytic
ileus – diff iculties in decision making on reversal agent What are the aims of the implementation
(idarucizumab) use of e-solutions in healthcare? Review of the
A. Tomaszuk-Kazberuk, P. Łopatowska, E. Młodawska, P. Klaja, P. relevant practical studies
Auksztol, B. Korbel, B. Sobkowicz T. W. Jędrzejczyk, M. Zarzeczna-Baran

Usefulness of CartoMerge image integration module in
catheter ablation of atrial fibrillation
Ł. Drelich, T. Królak, A. Liżewska-Springer, J. Springer, D. Kozłowski

GAZETA GUMed lipiec 2019

KRONIKA UCZELNI 05

BIORESOURCE PAPER

Biobank Łódź® – population based biobank at the Zabiegamy zatem o aktywne promowanie
University of Łódź, Poland Czasopisma we wszelkich kręgach naukowych,
S. Dobrowolska, J. Michalska-Madej, M. Słomka, zapraszamy do śledzenia strony internetowej
M. Sobalska-Kwapis, D. Strapagiel i zapoznawania się z nowymi publikacjami, ale
także do dzielenia się nimi z innymi naukow-
Zapraszamy do zapoznania się z artykułami na stronie cami, szczególnie spoza naszej Uczelni, także
www.ejtcm.gumed.edu.pl poprzez cytowania. Naukowców zapraszamy do
publikowania wyników swoich prac na łamach
Czasopismo European Journal of Translational and Clinical Medicine EJTCM, w szczególności takich, które powstają
(ISSN: 2657-3148, e-ISSN: 2657-3156) opiera się na tradycjach Annales we współpracy z uczelniami w kraju i na świecie.
Academiae Medicae Gedanensis – rocznika publikowanego w latach 1970- Dywersyfikacja autorów jest jednym z najtrud-
2017. Prof. Dariusz Kozłowski, redaktor naczelny Czasopisma, zainicjował niejszych do spełnienia kryteriów dla nowego na
w nim serię zmian. Na zaproszenie do współpracy odpowiedzieli znamie- rynku wydawniczym czasopisma.
nici naukowcy ze świata, którzy tworzą Międzynarodowy Komitet Dorad-
czy. Powołani są nie tylko specjalistami w swoich dziedzinach, ale także Zapraszamy w imieniu całego zespołu redakcyj-
członkami redakcji zagranicznych czasopism o światowym zasięgu, nego do współpracy.
z istotnym dorobkiem na tym polu. Spośród wybitnych naukowców z naszej
Alma Mater powołano 11 redaktorów tematycznych oraz Komitet Redak- PROF. DARIUSZ KOZŁOWSKI
cyjny wspomagany przez uczonych spoza naszej Uczelni. Swoimi fachowy- Redaktor naczelny
mi recenzjami wspierają Pismo wybitni naukowcy. Wszyscy podejmują się
współtworzenia Czasopisma, żywiąc nadzieję, że uda się wprowadzić je DR TOMASZ SZMUDA
w przyszłości do indeksowanych, międzynarodowych baz danych, takich jak: Zastępca redaktora naczelnego
PubMed, Scopus, Web of Science. Zadanie stworzenia niemal od podstaw
czasopisma, o światowym zasięgu, spełniającego surowe kryteria jest bardzo MGR MAŁGORZATA OMILIAN-MUCHARSKA
trudne i wymaga zaangażowania potencjału intelektualnego całej społeczno- Redaktor zarządzająca
ści akademickiej naszej Uczelni.

O Czasopiśmie

Misją European Journal of Translational and Clinical Medicine jest Zgłaszane artykuły poddawane są recen-
przyczynianie się do rozwoju medycyny i nauk pokrewnych oraz zji w systemie double-blind, weryfikowa-
otwieranie dostępu i rozpowszechnianie efektów pracy naukowców ne pod kątem plagiatu poprzez iThenti-
na arenie międzynarodowej przy jednoczesnym zniesieniu wszyst- cate i otrzymują unikalny identyfikator
kich barier finansowych w obszarze nauki. cyfrowy doi. Dostępne są także jeszcze
przed formalnym ukazaniem się numeru
Zakres tematyczny ejtcm skupia się wokół zagadnień interdyscy- w formie ahead of pub. Opublikowanie
plinarnych biomedycznych związanych z przełożeniem badań na- artykułu w ejtcm jest całkowicie bezpłat-
ukowych na praktykę lekarską (medycyna translacyjna) także przy ne – autor nie ponosi kosztów apc (article
wykorzystaniu nowych technologii. processing charge).

ejtcm wspiera także aktywność naukową (głównie studencką), pu- Deponowanie manuskryptów odbywa się
blikując w postaci suplementów materiały konferencyjne. poprzez elektroniczny system, dostępny
na stronie https://www.editorialsystem.
Czasopismo funkcjonuje w otwartym modelu rozpowszechniania pu- com/ejtcm. Redakcja zapewnia obecność
blikacji (Open Access), wydawane jest w j. angielskim, w wersji online artykułów w Google Scholar i zabiega
jako półrocznik i dostępne jest na stronie https://ejtcm.gumed.edu.pl, o indeksowanie w bazach naukowych
gdzie można zapoznać się z dotychczasowymi publikacjami i korzy- o światowym zasięgu.
stać z nich na licencji Creative Commons (CC BY-SA 4.0).

GAZETA GUMed lipiec 2019

06 KRONIKA UCZELNI

Prof. Kaliszan drugim
Honorowym Profesorem GUMed

Gdański Uniwersytet Medyczny ma nowego Honorowego Profesora Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego. Godnością tą
został uhonorowany pośmiertnie prof. Roman Kaliszan, rektor Uczelni w kadencji 2005-2008. W uroczystości, która odby-
ła 17 czerwca br., udział wzięła najbliższa rodzina Profesora – żona Anna, synowie Michał i Tomasz wraz z małżonkami oraz
wnuczęta, członkowie Kolegium Rektorskiego, Rad Wydziałów, Senatorowie GUMed, a także rektorzy AMG: prof. Barbara
Krupa-Wojciechowska, prof. Stefan Raszeja i prof. Wiesław Makarewicz.

Obecnością w tak ważnym dla całej społeczności GUMed wydarzeniu za- Skrócony przebieg procedury poprzedzającej
szczycili nas swoim przybyciem liczni znamienici goście, w tym m.in. poseł decyzję o nadaniu tytułu honorowego przybliżył
Stanisław Lamczyk, wiceprzewodnicząca sejmiku województwa pomor- gościom dziekan Wydziału Farmaceutycznego
skiego Hanna Zych-Cisoń, dyrektor Pomorskiego Oddziału NFZ Elżbieta z OML prof. Michał Markuszewski, natomiast
Rucińska-Kulesz, a także przedstawiciele samorządów zawodowych – prze- laudację wygłosił prof. Piotr Szefer, przewodni-
wodnicząca Okręgowej Rady Pielęgniarek i Położnych w Gdańsku Anna czący Komisji Rady Wydziału Farmaceutyczne-
Czarnecka oraz prezes Okręgowej Rady Lekarskiej w Gdańsku Dariusz go ds. nadania godności Aesculapius Gedanensis.
Kutella. Nie zabrakło przedstawicieli środowiska akademickiego, które re- O oprawę muzyczną uroczystości zadbał Chór
prezentowali komendant Szkoły Policji w Słupsku inspektor Jacek Gil oraz Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego pod dy-
prorektor Uniwersytetu Gdańskiego ds. rozwoju i współpracy prof. Krzysz- rekcją Błażeja Połoma. Z uwagi na wyjątkowy
tof Bielawski. Okolicznościowy list napisany przez ministra nauki i szkol- charakter uroczystości, miejsce tradycyjnego wy-
nictwa wyższego Jarosława Gowina odczytał Karol Rabenda. Jak podkreślił kładu Laureata zastąpiły wspomnienia światowej
Wiceprezes Rady Ministrów, uroczystość nadania godności Honorowego klasy naukowców, które nadesłano do Uczelni po
Profesora Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego prof. Kaliszanowi to do- śmierci prof. Kaliszana. Ich autorami byli prof.
wód najwyższego uznania dla Jego wiedzy, którą chętnie dzielił się ze stu- Irving Wainer z National Institutes of Health
dentami i współpracownikami oraz wyraz pamięci o Człowieku, który przez (USA), doktor honoris causa naszej Uczelni
swoją pracę pozostawił niezatarty ślad i wpisał się w poczet wielkich nazwisk z 2006 r. oraz prof. Paul R. Haddad z University
naukowców związanych z GUMed. of Tasmania (Australia).

GAZETA GUMed lipiec 2019

KRONIKA UCZELNI 07

Uroczystość zakończyło tradycyjne odsłonięcie nazwiska prof. Romana Ka- naukowcem wyróżnionym tą godnością jest prof.
liszana na tablicy pamiątkowej dedykowanej Honorowym Profesorom GU- Wiesław Makarewicz, rektor AMG w latach
Med, znajdującej się w budynku Atheneum Gedanense Novum. 1999-2005, pierwszy dziekan Międzyuczelnia-
nego Wydziału Biotechnologii UG i GUMed,
Tytuł Aesculapius Gedanensis /Honorowy Profesor Gdańskiego Uniwersy- wieloletni redaktor naczelny Gazety AMG.
tetu Medycznego to najwyższe wyróżnienie, jakie Uczelnia może przyznać
swojemu pracownikowi w uznaniu dla jego wybitnego dorobku naukowe- DR N. HUM. JOANNA ŚLIWIŃSKA
go bądź zasług dla rozwoju jednostki. Został on uchwalony decyzją Sena- Rzecznik prasowy GUMed
tu GUMed na posiedzeniu, które odbyło się 26 lutego 2018 r. Pierwszym

Laudacja

Wprowadzenie wych, w tym pod egidą Amerykańskiego Towa-
rzystwa Chemicznego (ACS) w 1993 r. w Atlan-
Podejmując się pracy nad wnioskiem Ko- cie (USA) na zaproszenie głównego organizatora
misji Rady Wydziału Farmaceutycznego i jednocześnie redaktora naczelnego jednego
i opracowując jego uzasadnienie związane z czasopism, w którym opublikowaliśmy wyniki
z nadaniem honorowej godności profesoro- prac badawczych. W tym miejscu warto nadmie-
wi Romanowi Kaliszanowi nie spodziewa- nić, że w latach 1977-2000 praktycznie spoty-
łem się, jak i z pewnością wszyscy z Państwa, kaliśmy się regularnie, codziennie w godzinach
że ten tytuł zostanie nadany pośmiertnie. pracy, bowiem katedry, w których pracowaliśmy
były zlokalizowane na II piętrze głównego gma-
 prof. Roman Kaliszan Ogrom wybitnych osiągnięć Profesora oraz chu Wydziału. W latach 1977-1984 Profesor był
Jego zaangażowanie w realizację nowator- adiunktem w Pracowni Biofarmacji i Farmako-
skich przedsięwzięć naukowo-badawczych dynamiki, a od 1984 r. kierownikiem Katedry
predestynowało Go przecież do dalszej pracy i Zakładu Biofarmacji i Farmakodynamiki
twórczej. Opatrzność miała jednak inne plany. AMG. Uwzględniając i ten właśnie argument,
a mianowicie długi okres znajomości z Profe-
Tytułem wprowadzenia myślę, że Wysoka Rada mojego macierzystego Wy- sorem na niwie zawodowej umacnia mnie to
działu wybierając mnie w głosowaniu niejawnym na funkcję przewodniczą- w przekonaniu, że Rada Wydziału podjęła trafną
cego Komisji kierowała się przede wszystkim przesłanką, że jestem aktu- decyzję dotyczącą wyboru mojej osoby na prze-
alnie najstarszym samodzielnym pracownikiem zatrudnionym w jednostce. wodniczącego Komisji, jako osoby obserwującej
Co więcej, znałem profesora Romana Kaliszana od pół wieku. Pierwsze z bliska nie tylko jego rozwój naukowy, ale także
nasze spotkanie miało miejsce w II połowie lat 60. ubiegłego wieku, kiedy efekty dokonywanych przez niego wyborów czy
to Profesor, wówczas świeżo upieczony absolwent Wydziału, asystent Kate- podejmowanych decyzji.
dry Chemii Farmaceutycznej odwiedził w akademiku z towarzyską wizytą
swoich nieznacznie młodszych kolegów, jeszcze studentów farmacji, wśród Zważywszy na doniosłą rangę wydarzenia zwią-
których ja się znalazłem. Zapamiętałem również kolejne, prawie po 10 la- zanego z nadaniem profesorowi Romanowi
tach spotkanie, podczas którego Profesor, już jako doktor zaproponował mi, Kaliszanowi szczególnej, bowiem honorowej
asystentowi Katedry Chemii Analitycznej współpracę badawczą dotyczącą godności uznałem, że najbardziej optymalną
udziału w przeprowadzeniu analizy polarograficznej pochodnych cjanome- opcją będzie przyjęcie w mojej laudacji takiej
tylo-benzymidazoli w zakresie opracowanego przez Niego nowatorskiego formy, która by możliwie najwierniej oddawa-
kierunku, tj. QSRR. Efekty tej współpracy ukazały się drukiem w 1978 r. ła przekaz 3 znakomitych opiniodawców, tj. śp.
na łamach Pol. J. Pharm. Pharmacol. Dalsza współpraca, tym razem zainicjo- prof. Jacka Namieśnika z Politechniki Gdańskiej,
wana przeze mnie, miała miejsce w I połowie lat 90. ubiegłego wieku, tuż profesora Bogusława Buszewskiego z Uniwer-
po powrocie profesora Kaliszana z pobytu naukowego w USA. Wiedziałem, sytetu im. Mikołaja Kopernika w Toruniu oraz
że dysponował wówczas nowym nabytkiem, tj. unikatowym amerykańskim prof. Janusza Limona z naszej Uczelni. Wszyscy
oprogramowaniem komputerowym STATGRAPHICS. Wykorzystaliśmy Oni wysoce pozytywnie odnieśli się do osiągnięć
ten program, a ściśle mówiąc technikę chemometryczną fa w przetworze- naukowo-badawczych, dydaktycznych i orga-
niu otrzymanej przeze mnie bogatej, analitycznej bazy oryginalnych danych nizacyjnych Profesora. Chciałbym z całą mocą
środowiskowych. To zaowocowało dalszymi 3 publikacjami, spośród któ- podkreślić, że z pełnym przekonaniem, całkowi-
rych 2, skądinąd wysoce cytowane, ukazały się w periodykach naukowych cie podzielam wysoką ocenę wybitnego dorobku
wysokiej rangi, a ponadto prezentacjami na konferencjach międzynarodo- zawodowego Profesora.

GAZETA GUMed lipiec 2019

08 KRONIKA UCZELNI

np. członkostwo zagraniczne Włoskiej Narodowej
Agencji ds. Oceny Uniwersytetów i Instytutów Ba-
dawczych (ANVUR).

Osiągnięcia w sferze
naukowo-badawczej

 Fotografia prof. Kaliszana oraz dyplom Honorowego Profesora GUMed Odnośnie efektów prowadzonej przez profesora
Romana Kaliszana współpracy naukowej, god-
Stopnie naukowe, gremia naukowe nym uwagi są Jego relacje naukowe z tak znako-
i pobyty naukowe mitymi uczonymi jak profesorowie: H. Knox, P.
Brown, I. Wainer, J.H. Snyder, P. Jandera, N. Ta-
Prof. dr hab. n. farm. Roman Kaliszan urodził się w grudniu 1945 r. w Przy- naka, P. Jastorff, E. Soczewiński cz y M.H.
bysławiu (Wielkopolska). Ukończył w 1968 r. Wydział Farmaceutyczny Abraham. Taka współpraca może świadczyć
Akademii Medycznej w Gdańsku, a w 1973 r. fizykę na Wydziale Matema- o otwartości i dążeniu do weryfikacji własnych
tyki, Fizyki i Chemii Uniwersytetu Gdańskiego. Uzyskał stopień naukowy swoich poglądów i nie tylko naukowych, a także
doktora nauk farmaceutycznych w 1975 r., doktora habilitowanego w 1982 r., przeniesienia zdobytej wiedzy wzbogaconej we
zaś tytuł profesora nadzwyczajnego oraz zwyczajnego odpowiednio w latach własne przemyślenia, co zaowocowało utwo-
1990 i 1994. Na przestrzeni lat 1979-1993 przebywał na różnych stażach rzeniem przez Niego swoistej Szkoły – zwanej
naukowych, tj. na uniwersytetach: w Edynburgu (UK), Borstelu (RFN), New Gdańską Szkołą profesora Kaliszana. Zaintere-
Brunswick (USA), Montrealu (Kanada) i Binghampton (USA). sowania naukowe Profesora koncentrowały się
nad wykorzystaniem technik chromatografii cie-
Został członkiem korespondencyjnym, a następnie rzeczywistym Polskiej Aka- czowej z uwzględnieniem analizy farmaceutycz-
demii Nauk odpowiednio w 1998 r. i 2013 r., podczas gdy w roku 2009 wszedł nej i farmakokinetyki. Z upływem czasu, zakres
w charakterze członka korespondenta w skład Polskiej Akademii Umiejętności, prac badawczych uległ pogłębieniu i rozszerze-
zaś w 2018 r. został członkiem czynnym tej korporacji naukowej. Był członkiem niu, głównie o techniki elektromigracyjne i che-
zagranicznym Akademii Nauk i Sztuki Wojwodiny od 2010 r. Został uhonoro- mometryczne/bioinformatyczne.
wany godnością doktora honoris causa Uniwersytetu Medycznego im. Karola
Marcinkowskiego w Poznaniu i w związku z tym w 2017 r. Gdańskie Towa- Co więcej, wiele wprowadzonych przez profe-
rzystwo Naukowe przyznało Mu tytuł członka honorowego. Należy tu również sora Romana Kaliszana rozwiązań metodycz-
podkreślić członkostwa profesora Romana Kaliszana w różnych gremiach, jak nych opisanych w literaturze jest w sposób jed-
noznacznie związanych z Jego nazwiskiem. Na
szczególne wyróżnienie i podkreślenie zasługuje
stworzenie nowego kierunku badawczego, któ-
ry obecnie jest bardzo popularny i znany pod
terminem ilościowa zależność pomiędzy struk-
turą związku a jego parametrami retencyjnymi
(Quantitative Structure-Retention Relationship
– QSRR). Spośród najistotniejszych dla prakty-
ki analitycznej są również osiągnięcia profesora
Romana Kaliszana w zakresie:

nowych typów faz stacjonarnych
z unieruchomionymi biomakrocząsteczkami,
które znalazły zastosowanie w modelowaniu
oddziaływań lek-receptor;
nowych metodyk chromatograficznych do
określania lipofilności szerokiej gamy
związków ważnych z punktu widzenia
medycyny;
wprowadzenia nowych dodatków do fazy
ruchomej (ciecze jonowe) w celu poprawy
jakości procesu rozdzielania chromatograficznego;

GAZETA GUMed lipiec 2019

KRONIKA UCZELNI 09

wykorzystania metody qsrr do wspomagania Wyróżnienia i nagrody
procesu identyfikacji białek w proteomice;
nowych rozwiązań metabolomicznych do diagnostyki nowotworów; Profesor Roman Kaliszan był laureatem szeregu
nowych rozwiązań metodycznych do prestiżowych nagród i wyróżnień. Na uwagę za-
oznaczania wiązania leków z β-amyloidem. sługuje przyznanie Mu w 2018 r. nagrody Eu-
ropejskiego Towarzystwa Nauk Separacyjnych
Trudno jest zresztą wymienić wszystkie rozwiązania i pomysły charaktery- (EuSSS) im. M. Tswietta i W. Nernsta, której był
zujące się zarówno elementami nowości naukowej, jak i potencjałem inno- ósmym z kolei i pierwszym z Polski laureatem.
wacyjnym, których autorem jest profesor Roman Kaliszan. Jego dorobek na-
ukowy jest imponujący, bowiem obejmuje ponad 290 prac opublikowanych Lista nagród naukowych jest imponująca i niewie-
w czasopismach filadelfijskich o sumarycznej wartości IF>600. O znaczeniu lu krajowych naukowców może się poszczycić tak
tych prac świadczy liczba niezależnych cytowań = 6863 oraz wartość indeksu licznymi wysokiej rangi wyróżnieniami. Profesor
Hirscha = 50. Zasługi Profesora dla macierzystego Wydziału i Alma Mater są był laureatem:
niekwestionowane. W corocznym rankingu na najlepszą katedrę ze względu
na dorobek naukowy, kierowana przez Niego jednostka zajmowała i nadal 13 Nagród Naukowych Ministra Zdrowia;
zajmuje najwyższe lokaty. W latach 1999-2005 był prorektorem ds. nauki, Nagrody Prezesa Rady Ministrów za wybitne
a w latach 2005-2008 pełnił zaszczytną, ale i odpowiedzialną funkcję rektora osiągnięcia naukowe;
Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego. Nagrody Naukowej Ministra Edukacji;
Nagrody Fundacji na rzecz Nauki Polskiej
Na podstawie wybitnych osiągnięć naukowo-badawczych wyłania się sylwet- w dziedzinie nauk medycznych
ka Profesora jako uczonego wielkiego formatu, wybitnego naukowca, uzna- i przyrodniczych (tzw. Polskiego Nobla);
nego autorytetu. Nagrody Ministra Nauki i Szkolnictwa
Wyższego za wybitne osiągnięcia naukowe;
Działalność naukowo-organizacyjna Nagrody Naukowej Miasta Gdańska
oraz w promowaniu kadr naukowych im. Jana Heweliusza.

Odnośnie pełnienia przez Profesora funkcji prorektora i rektora w macierzystej Tak imponujący pod względem jakościowym
Uczelni, należy podkreślić, że działał stymulująco i przyspieszył rozwój nauko- i liczbowym zestaw wysoce prestiżowych wyróż-
wy nauczycieli akademickich naszej Uczelni, która zaczęła zajmować czołowe nień można jeszcze uzupełnić o nagrodę naukową
miejsca w krajowych rankingach naukowych. Rozpoczęto budowę Centrum Wydziału Nauk Medycznych PAN, Medal im. prof.
Medycyny Inwazyjnej i budynku Medycyny Laboratoryjnej oraz rozpoczęto Andrzeja Waksmundzkiego, Krzyż Kawalerski
restrukturyzację Uczelni w kierunku uniwersyteckim – został utworzony Wy- i Oficerski Orderu Odrodzenia Polski, Złoty Krzyż
dział Nauk o Zdrowiu. Zasługi, Medal Komisji Edukacji Narodowej, Zło-
ty Medal Uniwersytetu Complutense w Madrycie,
Profesor Roman Kaliszan wchodził w skład licznych organizacji nauko- Europejski Laur Farmacji, Medal Zasłużonemu
wych zajmując tak eksponowane stanowiska w hierarchii akademickiej, jak dla AMG, Medal im. Ignacego Łukasiewicza Pol-
już wspomniano jako prorektor, a następnie rektor Akademii Medycznej skiego Towarzystwa Farmaceutycznego, Medal
w Gdańsku, a także branżowej (np. konsultant krajowy ds. analityki farma- Naczelnej Rady Aptekarskiej im. Bronisława Ko-
ceutycznej, konsultant Ministra Zdrowia) czy naukowej (liczne komitety pan, skowskiego, Medal Polskiej Akademii Nauk i inne.
towarzystwa naukowe, itd.). Był promotorem 21 doktorantów, sprawował
opiekę nad 8 habilitantami, przy czym 4 z nich jest już profesorami tytularny- Chciałbym szczególnie zaznaczyć, że Prezydent
mi. Profesor Roman Kaliszan był powoływany do redakcji licznych między- Rzeczypospolitej Polskiej Andrzej Duda przyznał
narodowych rad redakcyjnych czasopism oraz wielu komitetów naukowych pośmiertnie profesorowi Romanowi Kaliszano-
konferencji, a w 2008 r. społeczność analityczna powierzyła Mu organizację wi Krzyż Komandorski z Gwiazdą Orderu Od-
prestiżowej światowej konferencji, tj. 19 th International Symposium on Phar- rodzenia Polski w uznaniu wybitnych zasług dla
maceutical and Biomedical Analysis (pba ‘2008). rozwoju polskiej nauki, osiągnięć w pracy nauko-
wo-badawczej, dydaktycznej i organizacyjnej oraz
O uznaniu osiągnięć naukowych Profesora, w skali międzynarodowej świad- promowania polskiej myśli naukowej na świecie.
czy fakt powoływania go jako recenzenta do ok. 1000 artykułów naukowych
i 300 recenzji projektów grantowych. Ponadto był opiniodawcą licznych roz- Kończąc swoją laudację, z ogromnym żalem skła-
praw doktorskich oraz kilkunastu doktoratów h.c. w kraju i za granicą. Praco- dam wyrazy najgłębszego współczucia i ubole-
wał w kolegiach redakcyjnych 11 pism naukowych polskich i zagranicznych. wania Rodzinie Zmarłego, wszystkim bliskim
i współpracownikom.

PROF. DR HAB. PIOTR SZEFER
Katedra i Zakład Bromatologii GUMed

GAZETA GUMed lipiec 2019

10 KRONIKA UCZELNI

Kolejne studia dualne w Uczelni

Gdański Uniwersytet Medyczny poszerzył swoją ofertę edukacyjną o kolejne studia o profilu praktycznym. Od nowego
roku akademickiego chętni mogą podjąć kształcenie na kierunku zdrowie publiczne – zarządzanie w systemie zdrowia.
Są to studia I stopnia, które realizowane będą przez Uczelnię w partnerstwie z Uniwersyteckim Centrum Klinicznym
w Gdańsku oraz COPERNICUS Podmiotem Leczniczym Sp. z o.o.

DR N. HUM. Umowę o współpracy podpisali 5 czerwca br. GUMed. – Wspólnie stworzyliśmy nowocze-
JOANNA ŚLIWIŃSKA przedstawiciele stron – prof. Jacek Bigda, pro- sny i atrakcyjny dla studentów program stu-
rektor ds. rozwoju i organizacji kształcenia GU- diów, który wychodzi naprzeciw oczekiwaniom
Rzecznik prasowy Med, dyrektor naczelny UCK Jakub Kraszewski przyszłych pracowników i ich pracodawców, jak
GUMed oraz prezes COPERNICUS Podmiot Leczni- również uwzględnia dynamicznie zmieniającą się
czy Sp. z o.o. Dariusz Kostrzewa. W spotkaniu rzeczywistość.
udział wzięli również: prof. Andrzej Basiński –
dziekan Wydziału Nauk o Zdrowiu GUMed, dr Zdrowie publiczne – zarządzanie w systemie
Marzena Zarzeczna-Baran – kierownik Zakładu zdrowia to unikatowy w skali kraju kierunek
Zdrowia Publicznego i Medycyny Społecznej przygotowujący studentów do pracy w sektorze
GUMed, kierownik nowo powstałego kierun- ochrony zdrowia na średnim szczeblu wykonaw-
ku studiów oraz dr Piotr Popowski i dr Michał czym oraz zarządczym. Kierunek ten jest od-
Brzeziński z Zakładu Zdrowia Publicznego powiedzią na rosnące potrzeby profesjonalizacji
i Medycyny Społecznej GUMed. osób pracujących w sektorze ochrony zdrowia,
niewykonujących zawodu medycznego. Ich for-
– Mam nadzieję, że zaproponowana przez Gdań- muła, łącząca teorię z praktyką, wpisuje się w
ski Uniwersytet Medyczny nowa formuła stu- założenia reformy szkolnictwa wyższego, która
diów znacząco zmieni status zdrowia publicz- zakłada rozszerzenie i pogłębienie współpracy
nego w naszym kraju – mówił prof. Jacek Bigda, nauki z praktyką.
prorektor ds. rozwoju i organizacji kształcenia

 Od lewej: prof. Andrzej Basinski, prezes Dariusz Kostrzewa, prof. Jacek Bigda, dyrektor Jakub Kraszewski

GAZETA GUMed lipiec 2019

KRONIKA UCZELNI 11

 Podpisanie umowy medycznym a pozostałymi uczestnikami sys-
temu. Program studiów ma umożliwić absol-
Założeniem wprowadzanego kierunku studiów jest połączenie wiedzy z za- wentom podejmowanie pracy na stanowiskach
kresu zdrowia publicznego oraz zarządzania w różnych podmiotach syste- wykonawczych oraz średniego stopnia kierow-
mu ochrony zdrowia. Takie unikalne połączenie ma na celu przygotowanie niczego w podmiotach leczniczych, jednostkach
absolwenta do efektywnej pracy w podmiotach leczniczych, jednostkach samorządu terytorialnego i administracji central-
administracji centralnej i samorządowej przy zrozumieniu przez niego uwa- nej, a także w instytucjach nadzorczych, kontrol-
runkowań prawnych, ekonomicznych, społecznych funkcjonowania systemu nych i organizacjach pozarządowych.
ochrony zdrowia w Polsce.
Studia na kierunku zdrowie publiczne – zarzą-
– Jestem przekonany, że podjęcie tej ambitnej współpracy na nowej płasz- dzanie w systemie zdrowia to już druga propo-
czyźnie pozwoli wykształcić pracowników odpowiednio przygotowanych zycja Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego
do współpracy z personelem medycznym, jak również rozwiąże wiele pro- kształcenia dualnego. W roku akademickim
blemów natury prawnej, które obecnie spotykamy na swojej drodze – dodał 2017/2018 GUMed rozpoczął nauczanie na
prezes Dariusz Kostrzewa. kierunku przemysł farmaceutyczny i kosme-
tyczny we współpracy z Zakładami Farmaceu-
Celem współpracy GUMed z UCK i spółką COPERNICUS jest stworze- tycznymi Polpharma SA i Oceanic. To dwu-
nie nie tylko odpowiedniej bazy dydaktycznej umożliwiającej praktyczne letnie studia II stopnia o profilu praktycznym
zdobywanie oraz testowanie wiedzy czy umiejętności, ale również zaangażo- prowadzone na Wydziale Farmaceutycznym
wanie wysokiej klasy specjalistów z obu podmiotów leczniczych w realizację z Oddziałem Medycyny Laboratoryjnej GU-
dydaktyki i prowadzenie praktyk dla studentów. Dzięki tej współpracy już Med. Celem kształcenia na tym kierunku jest
w trakcie studiów studenci uzyskają niezbędne doświadczenie do podjęcia jak najlepsze przygotowanie absolwentów do
pracy, zgodnie z oczekiwaniami i wymaganiami rynku. Współpraca z wymie- podjęcia pracy w przedsiębiorstwach wytwa-
nionymi podmiotami da studentom możliwość zbudowania własnego obrazu rzających produkty lecznicze, wyroby medyczne,
realiów funkcjonowania systemu ochrony zdrowia – z jego możliwościami kosmetyki oraz suplementy diety. Studenci kie-
i barierami. Umożliwi to absolwentom bardziej precyzyjne określenie przy- runku mogą rozwinąć swoją wiedzę chemiczno-
szłej ścieżki rozwoju zawodowego w tym obszarze. -biologiczną z naciskiem na praktyczne metody
wytwarzania przemysłowego leków i kosmety-
– Jako dyrektor szpitala klinicznego pragnę podkreślić, coś co jest dla mnie ków, a także kontroli ich jakości, dopuszczania
szczególnie istotne – proces adaptacji absolwenta do potrzeb pracy w szpi- do obrotu oraz dystrybucji i marketingu. Wśród
talu zajmuje sporo czasu – tłumaczył dyrektor naczelny UCK Jakub Kra- wykładanych przedmiotów znajdują się m.in.
szewski. – Zdecydowanie bardziej efektywni są kandydaci już posiadający technologia formulacji, analiza leków i kosmety-
przygotowanie teoretyczne, których łatwiej jest wdrożyć do funkcjonowania ków, biotechnologia, farmakologia i toksykolo-
w tej rzeczywistości. gia, prawodawstwo, badania przedrejestracyjne
i transfer technologii oraz dobra praktyka wy-
W Polsce wciąż niewiele uczelni kształci absolwentów kierunków zdrowia twarzania i dystrybucji.
publicznego, sprofilowanych na praktyczne zarzadzanie działaniami w ob-
szarze zdrowia. Doświadczenia europejskie i światowe wskazują, że osoby DR N. HUM. JOANNA ŚLIWIŃSKA
z wykształceniem w kierunku zarządzania/administracji w systemie ochrony
zdrowia stanowią istotne uzupełnienie i połączenie pomiędzy personelem

GAZETA GUMed lipiec 2019

12 KRONIKA UCZELNI / BADANIA NAUKOWE

Goście z Rostocku

Prof. Wolfgang Schareck, rektor Rostock University, prof. Emil C. Reisinger, pracy naukowej pomiędzy uniwersytetami.
dziekan i dyrektor ds. nauki Rostock University Medical Center, prof. Niels Uczestniczyli w nim: dziekan Wydziału Lekar-
Grabow oraz Wiebke Schlensog z Rostock University Medical Center i prof. skiego prof. Maria Dudziak, dziekan Wydziału
Klaus-Peter Schmitz, dyrektor Institute for Implant Technology and Bioma- Farmaceutycznego prof. Michał Markuszewski,
terials, Warnemünde odwiedzili Gdański Uniwersytet Medyczny. 4 czerwca dr Jacek Wolf z Centrum Medycyny Translacyj-
br. spotkali się z prof. Marcinem Gruchałą, rektorem GUMed oraz w towa- nej, dr Blanka Seklecka z Ośrodka Wczesnych
rzystwie dyrektora ds. lecznictwa UCK Tomasza Stefaniaka, prof. Tomasza Badań Medycznych, dr Iwona Pelikant-Ma-
Bączka, prorektora ds. nauki i prof. Edyty Szurowskiej, prorektor ds. klinicz- łecka z BioBanku, prof. Arkadiusz Piotrowski
nych zwiedzili Uniwersyteckie Centrum Kliniczne. z Międzynarodowej Agendy Badawczej, dr Ka-
tarzyna Waligóra-Borek z Centrum Transferu
Delegacja z Rostocku wzięła także udział w spotkaniu dotyczącym współ- Technologii i dr Krzysztof Chlebus, pełnomoc-
nik Rektora ds. innowacji i transferu wiedzy.

Projekt prof. Karaszewskiego
z dofinansowaniem Ministerstwa Zdrowia

Jednym z ogólnopolskich projektów finansowanych w ramach programu PO-
LKARD Ministerstwa Zdrowia na lata 2017-2020 jest TELESTROKE, któ-
ry jest propozycją modelu regionalnych międzyszpitalnych platform teleme-
dycznych tworzonych w celu poprawy efektywności leczenia ostrej fazy udarów
niedokrwiennych mózgu poprzez zwiększenie dostępności do inwazyjnych te-
rapii endowaskularnych i skrócenie czasu do interwencji terapeutycznych.

Inicjatorem i głównym autorem projektu TELESTROKE jest prof. Bartosz  prof. Bartosz Karaszewski
Karaszewski, kierownik Katedry Neurologii Gdańskiego Uniwersytetu Me-
dycznego. Realizację zadania koordynuje Szpital Uniwersytecki w Krakowie,
a jednym z wykonawców jest Uniwersyteckie Centrum Kliniczne w Gdań-
sku. Projekt otrzymał finansowanie w wysokości ponad 3,5 mln zł.

fot. Sylwia Mierzewska / UCK

GAZETA GUMed lipiec 2019

BADANIA NAUKOWE / PUBLIKACJE 13

Eksperci z Uczelni autorami ważnej
analizy o cukrzycy w Polsce

Prof. Małgorzata Myśliwiec, W POLSCE JEST 2,68 MLN
kierownik Katedry i Kliniki CHORYCH, W TYM PRAWIE
Pediatrii, Diabetologii 0,5 MLN PACJENTÓW
i Endokrynologii, dr Agata NIEŚWIADOMYCH CHOROBY
Ignaszewska-Wyrzykowska
z Zakładu Prewencji i Dy- cukrzycę w naszym kraju. Eksperci i publiczne
daktyki, dr Krzysztof Chle- instytucje podawały zaskakująco różne szacun-
bus z I Katedry i Kliniki ki, między 1,5 mln a 4 mln. Komitet Zdrowia
Kardiologii, dr Tadeusz Ję- Publicznego Polskiej Akademii Nauk powołał
drzejczyk z Zakładu Zdrowia Publicznego i Medycyny Społecznej oraz dr hab.Tomasz specjalną grupę roboczą z pięcioma ekspertami
Zdrojewski, prof. nadzw. GUMed, kierownik Zakładu Prewencji i Dydaktyki są współ- GUMed, która wykonała obszerne analizy
autorami pracy Prevalence of diabetes in Poland: a combined analysis of national data- z wykorzystaniem danych Narodowego Fundu-
bases. Pierwszym autorem jest Roman Topór-Mądry – prezes Agencji Oceny Technolo- szu Zdrowia i Narodowego Instytutu Zdrowia
gii Medycznych i Taryfikacji. Opracowanie ukazało się w czasopiśmie Diabetic Medicine. Publicznego – Państwowego Zakładu Higieny,
organizacji komercyjnych oraz wyników badań
Analiza dotyczy cukrzycy, która stanowi jeden z głównych problemów zdrowot- naukowych (m.in. dr. Marcina Rutkowskiego
nych w Polsce i na świecie. Mimo to nie było dotąd wiadomo ile osób choruje na i badań epidemiologicznych NATPOL).

Publikacja w Advanced Materials

Dr Magdalena Szaryńska i mgr inż. w mysim modelu raka jelita grubego eliminacja
Agata Olejniczak-Kęder z Zakładu LPS-u z niszy nowotworowej znacznie popra-
Histologii są autorkami obszernego wiała parametry immunologiczne w obrębie guza
komentarza do pracy zespołu Song (wzrost infiltracji przez limfocyty, spadek liczby
W. (2018 r.) w czasopiśmie Advanced komórek supresorowych). Powyższy komentarz
Materials o IF 21.950. Powyższa praca podkreśla znaczenia mikrobioty jelitowej na za-
dotyczy znaczenia lipopolisacharydu chowanie stanu homeostazy w obrębie układu
(LPS) dla funkcji komórek układu pokarmowego i jej znaczenia dla prawidłowych
odpornościowego w różnych modelach badawczych. Obie autorki w swojej ostat- funkcji układu odpornościowego.
niej pracy oryginalnej (Scientific Reports, 2018, 8) opisały pozytywny wpływ LPS-u
na właściwości komórek dendrytycznych w trakcie procedury modyfikacji in vitro. Publikacja dostępna jest w bazie Wiley Online
Autorzy pracy, która była podmiotem powyższego komentarza, zaobserwowali, że Library w sieci GUMed i poprzez serwer proxy.

Artykuł w Nature Communications

Magdalena Zabielska, asystentka w Katedrze łej tkanki serca. To podejście znacznie przedłuża
i Zakładzie Fizjologii oraz doktorantka w Ka- hodowlę in vitro skrawków serca szczura, królika
tedrze i Zakładzie Biochemii i prof. Ryszard T. i ludzkich fragmentów niewydolnego serca.
Smoleński, kierownik Katedry i Zakładu Bioche-
Artykuł dostępny jest na stronie https://tinyurl.
IF mii są współautorami pracy Biomimetic electrome- com/Biomimetic-electromechanical

chanical stimulation to maintain adult myocardial GAZETA GUMed lipiec 2019
slices in vitro, która ukazała się w prestiżowym czasopiśmie Nature Communications.
Podczas eksperymentów naukowcy z GUMed zbadali rolę stymulacji elektromecha-
nicznej w zapobieganiu indukowanego przez kulturę in vitro różnicowania dojrza-

14 NOWI DOKTORZY
WYDZIAŁ LEKARSKI
Nowi doktorzy

Stopień naukowy DR N. MED. ANDRZEJ RYSZARD MITAL
doktora habilitowanego
w dziedzinie nauk starszy wykładowca, Katedra i Klinika Hematologii i Transplantologii GUMed, praca pt. Nabyty ze-
medycznych uzyskał spół von Willebranda w zespołach mieloproliferacyjnych i nabyta hemof ilia jako niedoceniane problemy
diagnostyczno-kliniczne.

Stopień naukowy MGR BIOTECHNOL. MONIKA GORZYNIK-DĘBICKA
doktora w dziedzinie
nauk medycznych doktorantka Studiów Doktoranckich, Katedra i Zakład Chemii Medycznej GUMed, praca pt. Rola
i nauk o zdrowiu stresu nitro-oksydacyjnego oraz modulacyjny wpływ witaminy D3 na mechanizm cytotoksyczności 2-metok-
w dyscyplinie nauki syestradiolu, promotor – dr hab. Magdalena Górska-Ponikowska.
medyczne uzyskali:

LEK. KAMILA LACHOWSKA LEK. MACIEJ MURAWSKI

rezydent UCK, I Katedra i Klinika Kardiologii starszy wykładowca, Katedra i Klinika Chirurgii
GUMed, praca pt. Wpływ spowolnionego oddy- i Urologii Dzieci i Młodzieży GUMed, praca pt.
chania na autonomiczną regulację układu krążenia Pierwotne złośliwe nowotwory wątroby u dzieci
u stabilnych chorych z przewlekłą niewydolnością ze szczególnym uwzględnieniem raka wątrobowo-
serca, promotor – dr hab. Dagmara Hering, prof. komórkowego – postęp czy stagnacja?, promotor –
nadzw. GUMed. prof. dr hab. Piotr Czauderna.

LEK. GRZEGORZ SŁAWIŃSKI MGR STANISŁAW ZAJĄCZKOWSKI

doktorant Studiów Doktoranckich, Klinika Kardiologii i Elektroterapii Ser- asystent, Katedra i Zakład Fizjologii GUMed,
ca II Katedry Kardiologii GUMed, praca pt. Białko C-reaktywne i inne czyn- praca pt. Powiązania czynnościowe równowagi
niki w przewidywaniu ryzyka wystąpienia infekcyjnego zapalenia wsierdzia oksydoredukcyjnej z regulacją rytmu serca zależne
lub infekcji loży implantowanego urządzenia wśród pacjentów z wszczepial- od chemoreceptorów tętniczych, promotor – dr hab.
nymi urządzeniami kardiologicznymi, promotor – prof. dr hab. Ewa Lewicka. Tomasz Wierzba.

WYDZIAŁ FARMACEUTYCZNY Z ODDZIAŁEM MEDYCYNY LABORATORYJNEJ

Stopień doktora nauk MGR FARM. EMILIA DAGHIR-WOJTKOWIAK
farmaceutycznych,
dyscyplina nauki far- doktorantka, Zakład Biofarmacji i Farmakokinetyki Katedry Biofarmacji i Farmakodynamiki
maceutyczne, specjal- GUMed, praca pt. Zastosowanie regresji LASSO i bayesowskich modeli hierarchicznych do analizy
ność analiza farma- danych „omicznych” i chromatograf icznych, promotor – prof. dr hab. Michał Markuszewski.
ceutyczna uzyskała

WYDZIAŁ NAUK O ZDROWIU Z ODDZIAŁEM PIELĘGNIARSTWA I INSTYTUTEM MEDYCYNY MORSKIEJ I TROPIKALNEJ

Stopień doktora dzie- MGR KATARZYNA ANNA GRUCHAŁA
dzina nauk medycz-
nych i nauk o zdrowiu doktorantka Studiów Doktoranckich, Zakład Prawa Medycznego i Farmaceutycznego GUMed,
w dyscyplinie nauki praca pt. Ocena procesu substytucji aptecznej w świetle prawa farmaceutycznego, promotor – dr hab.
o zdrowiu uzyskała Agnieszka Zimmermann.

GAZETA GUMed lipiec 2019

NAGRODY I SUKCESY 15

GP4research - Spółka spin-off
Uczelni laureatem
EIT Health Start-ups Meet Pharma

DR INŻ. Jedna ze spółek spin-off GUMed została lau-
MAGDALENA reatem pierwszego konkursu 2019 EIT Health
KUKOWSKA-KASZUBA Start-ups Meet Pharma dedykowanego zespo-
łom projektowym i startupów chcącym wes-
Specjalista, przeć kluczowych partnerów farmaceutycznych tj.
kierownik Projektu Amgen, Bayer, Ferrer, Johnson & Johnson i UCB
RIS Hub EIT Health, Biosciences, w opracowaniu innowacyjnych roz-
Centrum Transferu wiązań dla pacjentów wymagających przewlekłej
Technologii opieki zdrowotnej. Podmioty zainteresowane
tym działaniem musiały stawić czoła pięciu wy-
zwaniom badawczym:

zapewnienie właściwej diagnozy we wła- maksymalny komfort pacjenta w trakcie jego
ściwym momencie – reumatoidalne zapa- uczestnictwa w badaniu klinicznym przy udziale
lenie stawów, lekarzy rodzinnych i pielęgniarek danego pacjen-
program wsparcia pacjenta oparty na te- ta, których darzy on szacunkiem i zaufaniem od
lemedycynie, wielu lat. Badania ukierunkowane na pacjenta
choroba Parkinsona – Jak poprawić zarzą- znacząco poprawiają rekrutację i retencję uczest-
dzanie „zużywającymi się” epizodami ru- ników badań, co wpływa na obniżenie kosztów
chowymi (dyskinezami, dystoniami), prowadzonych projektów.
tworzenie platformy pomiarowej bio-
markerów, Misja spółki wpisuje się w kluczowe obszary
pomiar zdrowia skóry w ocenie skutecz- wsparcia udzielanego przez EIT Health. Gp4re-
ności leczenia i zdolności do przewidy- search sp. z o.o. na zgłoszone do konkursu roz-
wania zaostrzeń w warunkach, takich jak wiązanie otrzymało wsparcie w wysokości 10 000
atopowe zapalenie skóry i przewlekła euro, które zostanie przeznaczone na pokrycie
spontaniczna pokrzywka. kosztów podróży, zakwaterowania i dostępu do
usług mentorskich oraz sieci networkingowej
Gp4 research sp. z o.o. odpowiedziała na wy- EIT Health. Gdański Uniwersytet Medyczny
zwanie firmy Bayer AG obejmujące program wspiera działania i rozwój Gp4 research sp. z o.o.
wsparcia pacjenta oparty na telemedycynie. w obszarze spersonalizowanych badań klinicz-
Zaproponowane w konkursie rozwiązanie jest nych. Dwa lata temu spółka podjęła rozmowy
odpowiedzią na zapotrzebowanie przemysłu o bliższej współpracy z GUMed.W ich wyniku 27
farmaceutycznego na nowe podejście do prowa- czerwca 2017 r. spółka celowa GUMed Centrum
dzenia badań klinicznych. Pomysł Gp4research Innowacji Medycznych sp. z o.o. objęła mniejszo-
sp. z o.o. wyrósł na bazie wielu lat doświadczeń ściowe udziały w GP4research sp. z o.o. Ta forma
i zaangażowania zespołu projektowego. Gp4re- partnerstwa otworzyła nowe obszary współpracy,
search sp. z o.o. od lat realizuje wdrożenie mo- m.in. w zakresie programu EIT Health.
delu badań, w którym w centrum uwagi znajduje
się właśnie pacjent i jego dobrostan. Model okre- Więcej informacji na stronie www.eithealth.eu
ślany jako patient-centered approach, ma zapewnić

GAZETA GUMed lipiec 2019

16 NAGRODY I SUKCESY

Nasi badacze
wśród laureatów konkursów NCN

Źródło grafik www.ncn.gov.pl

Naukowcy Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego znaleźli się wśród lau- SONATA 14
reatów konkursów OPUS 16, PRELUDIUM 16 oraz SONATA 14 Naro-
dowego Centrum Nauki. Łączna kwota finansowania projektów przyzna- SONATA jest konkursem na projekty badaw-
nych GUMed wyniesie ponad 4,7 mln zł. Wskaźnik sukcesu dla wniosków, cze skierowanym do osób posiadających stopień
w których GUMed pełnił rolę wnioskodawcy wyniósł 22,58%, natomiast naukowy doktora uzyskany od 2 do 7 lat przed
średni współczynnik sukcesu dla wszystkich wniosków złożonych do NCN rokiem wystąpienia z wnioskiem. W ramach tej
przekroczył 20,5%. edycji konkursu Centrum przyznało finansowa-
nie dla dwóch projektów pracowników GUMed
OPUS 16 na łączną kwotę niemal 2,1 mln zł. Wśród laure-
atów znaleźli się:
OPUS to konkurs skierowany do szerokiego grona odbiorców niezależnie od eta-
pu ich kariery naukowej. W ramach szesnastej edycji tego konkursu Centrum dr inż. Mariusz Belka z Katedry i Zakła-
przyznało finansowanie dla dwóch projektów GUMed na łączną kwotę ponad dy Chemii Farmaceutycznej z projektem
2,1 mln zł. Wśród laureatów, których projekty uzyskały finansowanie znaleźli się: pt. Termoplastyczne materiały sorpcyjne
kształtowane z wykorzystaniem techniki
prof. Godefridus J Peters, który będzie realizował projekt w Katedrze druku 3D: projektowanie i ocena przydat-
i Zakładzie Biochemii z zespołem prof. Ryszarda T. Smoleńskiego. Pro- ności w analizach biomedycznych i farma-
jekt pt. Mechanizmy komórkowe i efekty in vivo selektywnych inhibito- ceutycznych,
rów dehydrogenazy mleczanowej A w eksperymentalnych modelach mię- dr Anna Supernat z Zakładu Biologii Ko-
dzybłoniaka będzie realizowany we współpracy naukowej z University mórki z projektem pt. Analiza interakcji
Medical Centers w Amsterdamie oraz University of Pisa, pomiędzy płytkami krwi edukowanymi
dr hab. Krystyna Pieńkowska z Katedry i Zakładu Chemii Fizycznej na przez nowotwór, a komórkami raka jajnika.
realizację projektu pt. Badanie interakcji pomiędzy siloksanami (siliko- Projekt będzie realizowany we współpracy
nami) a strukturą ludzkiej skóry jak również ocena ich skutków. Projekt naukowej z VUmc Cancer Center w Am-
będzie realizowany razem z Katedrą i Zakładem Farmacji Stosowanej sterdamie i University of Bergen.
oraz we współpracy naukowej z Politechniką Poznańską oraz Uniwersy-
tetem im. Jana Długosza w Częstochowie.

GAZETA GUMed lipiec 2019

NAGRODY I SUKCESY 17

PRELUDIUM 16

W konkursie PRELUDIUM 16 o środki na badania mogły ubiegać się osoby
rozpoczynające karierę naukową nieposiadające stopnia naukowego doktora.
Centrum przyznało finansowanie dla trzech projektów GUMed na łączną
kwotę ponad 480 tys. zł. Wśród laureatów są:

mgr Anna Stefaniak z Zakładu Biofarmacji i Farmakokinetyki z projek- Więcej informacji o wynikach konkursów i pro-
tem pt. Zespół policystycznych jajników w ujęciu metabolomicznym. Czy jektach można znaleźć na stronie internetowej
to odpowiednia strategia poszukiwania patomechanizmu?, Narodowego Centrum Nauki
mgr Wojciech Rodzaj z Katedry i Zakładu Toksykologii z projektem pt.
Zastosowanie monitoringu biologicznego do oceny ekspozycji na f ipronil
u właścicieli zwierząt domowych stosujących preparaty do zwalczania
pasożytów zewnętrznych,
Michał Czarnogórski, który będzie realizował projekt pt. Skracanie telo-
merów u długoterminowych biorców alogenicznego przeszczepu komórek
krwiotwórczych w porównaniu do ich dawców w Katedrze i Klinice
Hematologii i Transplantologii. Projekt Michała Czarnogórskiego jest
pierwszym projektem finansowanym przez NCN, który będzie realizo-
wał student naszej Uczelni.

Sukces studentów w konkursie
Superhelisa 2019

Studenci II roku kierunku lekarskiego GUMed – Aleksandra Grzelak, Mate-  rys. Alina Boguszewicz
usz Jagielski i Miłosz Ulanowski – zdobyli II miejsce w klasyfikacji drużynowej
w Ogólnopolskim Konkursie Wiedzy Biochemicznej Superhelisa 2019 orga-
nizowanym dla studentów wydziałów lekarskich polskich uczelni medycznych.
W klasyfikacji indywidualnej Miłosz Ulanowski zajął III miejsce. Konkurs
odbył się w dniach 17-18 maja 2019 r. w Katedrze i Zakładzie Biochemii Uni-
wersytetu Medycznego im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu.

Do konkursu przystąpiło 30 studentów z 10 wydziałów. Pierwsze miejsce
zajęła reprezentacja z Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego, natomiast
III miejsce zajęli studenci z Uniwersytetu Jagiellońskiego.

 Finaliści i komisja konkursowa GAZETA GUMed lipiec 2019

18 NAGRODY I SUKCESY

Wyróżnienie w Jachrance dla
dr hab. Anny Starzyńskiej

Dr hab. Anna Starzyńska, prof. GUMed  Od lewej: prof. Myron Nevins (Harvard,
i kierownik Zakładu Chirurgii Stoma- USA), Anna Starzyńska, Jorge Gonzales (Chile)
tologicznej otrzymała nagrodę od Ogól-
nopolskiego Stowarzyszenia Chirurgii W skład międzynarodowego grona wy-
i Implantoprotetyki Stomatologicznej kładowców, którzy wystąpili na Kongresie
(OSIS-EDI) za wysiłek włożony w roz- weszli m.in.: prof. Myron Nevins (Harvard,
wój chirurgii stomatologicznej.Wyróż- USA), członek komitetu naukowego kongre-
nienie zostało wręczone na XIII Mię- su OSIS-EDI, dr Joseph Choukroun (Ni-
dzynarodowym Kongresie OSIS-EDI, cea, Francja) twórca metody pozyskiwania
który odbył się Jachrance w dniach 16- A-PRF, dr Robert J. Miller (Floryda, USA),
18 maja br. dr Marco Ronda (Genewa, Włochy), dr Ser-
gio Spinato (Bolonia, Włochy), dr Daniele
Tematyka Zjazdu poświęcona była głów- Cardaropoli (Turyn, Włochy), dr Stefano
nie rozległym zabiegom augmentacji Parma Benfenati (Turyn, Włochy) oraz dr
kości, użyciu fibryny bogatopłytkowej Vanessa Riuz Magaz (Barcelona, Hiszpania).
podczas zabiegów sterowanej regeneracji
kości i tkanek, zastosowaniu laserów pod-
czas zabiegów okołoimplantacyjnych oraz
zapobieganiu i leczeniu periimplantitis.

Europejski grant dla

naszych naukowców

Zespół badawczy naszej Uczelni pod kierunkiem dr hab. Iwony Inkielewicz- ności przeciwnowotworowej leków i badań prze-
-Stępniak, prof. GUMed z Katedry i Zakładu Chemii Medycznej otrzymał siewowych (screeningu) nowo zsyntetyzowanych
prestiżowy grant europejski MARIE SKŁODOWSKA-CURIE ACTIONS związków.
Innovative Training Networks (ITN). W skład konsorcjum, którego głów-
nym koordynatorem jest Uniwersytet w Erlangen wchodzi 15 prestiżowych
Uniwersytetów z całej Europy m.in. Universita degli Studi di Verona, Umea
Universitet, University of Navarra, University of Glasgow, Universiteit Leiden,
Karolinska Institutet. Projekt PRECODE: PancREatic Cancer Organoids
Research zakłada realizację innowacyjnych prac doktorskich w międzynaro-
dowym zespole badawczym i tym samym wypromowanie nowego pokolenia
czołowych naukowców w modelowych systemach i metodach opracowywania
skutecznych terapii raka trzustki.

Celem badań zespołu GUMed będzie opracowanie modelu interakcji orga-
noidów raka trzustki z płytkami krwi w kontekście procesu metastazy. Nasz
zespół oceni również przydatność opracowanego modelu do badań aktyw-

GAZETA GUMed lipiec 2019

19

Nagroda i wyróżnienie dla prof. M. Myśliwiec

Zarząd Główny Polskiego Towarzystwa Diabetologicznego przyznał prof.
dr hab. Małgorzacie Myśliwiec, kierownik Katedry i Kliniki Pediatrii, Dia-
betologii i Endokrynologii Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego Nagro-
dę Polskiego Towarzystwa Diabetologicznego za szczególne osiągnięcia
naukowe w dziedzinie diabetologii zarówno z zakresu badań klinicznych,
jak i badań podstawowych.

Podczas Inauguracji XX Zjazdu Naukowego Polskiego Towarzystwa Diabe-
tologicznego prof. Małgorzata Myśliwiec wygłosiła Wykład Honorowy im.
Jakuba Węgierki pt. W pogoni za sukcesem w diabetologii. Jednocześnie na
Walnym Zgromadzeniu PTD prof. Myśliwiec została wybrana na członka
Zarządu Głównego Polskiego Towarzystwa Diabetologicznego na kolejną
kadencję 2019-2023.

Złoty medal Chóru GUMed

Chór Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego wyśpiewał Złoty Medal na 47 Mię- Po kwietniowym sukcesie Chóru GUMed na
dzynarodowym Festiwalu Chórów i Orkiestr Svátky Písní w Ołomuńcu (Czechy). Międzynarodowym Szczecińskim Festiwalu
Muzyki Pasyjnej, po raz kolejny nagrodzono
Podczas konkursu zaprezentowały się 34 zespoły chóralne z 9 krajów, pracę zespołu. To już drugie złoto dla Chóru
między innymi z Czech, Polski, Kanady, Malezji czy Turcji. Nasz zespół GUMed pod kierunkiem nowego kierownika
wystąpił w kategorii chórów mieszanych z trudnym, bardzo zróżnicowa- artystycznego i dyrygenta – dr. Błażeja Połoma
nym repertuarem. Oprócz występu konkursowego chórzyści wzięli udział – ale po raz pierwszy na konkursie zagranicznym.
w warsztatach emisyjno-interpretacyjnych z przewodniczącym jury, zna-
nym kompozytorem i dyrygentem, Branko Starkiem z Chorwacji. fot. Darek Giers

GAZETA GUMed lipiec 2019

20 NAGRODY I SUKCESY

Nagrody dla naszych młodych naukowców

Młodzi naukowcy z Międzyuczelnianego Wy-

działu Biotechnologii UG i GUMed zostali doce-

nieni przez Komisję oceniającą prace w konkursie

o Nagrodę Oddziału Polskiej Akademii Nauk

w Gdańsku dla młodych naukowców w kategorii

nauk biologicznych i rolniczych. Laureatem tej

kategorii został mgr inż. Andrzej Dubiel, a wyróż-

nienie otrzymała mgr Agata Motyka-Pomagruk.

MGR INŻ.

ANDRZEJ DUBIEL Mgr inż. Andrzej Dubiel od 2012 r. jest dokto- temat mechanizmów regulacji aktywności syste-
mów TA. Mają duży potencjał, aby zostać wyko-
rantem na Międzyuczelnianym Wydziale Bio- rzystane w badaniach aplikacyjnych związanych
zwłaszcza z opracowaniem nowych strategii wal-
technologii UG i GUMed w Pracowni Biologii ki z drobnoustrojami patogennymi.

Molekularnej Katedry Biologii Molekularnej Wyróżnienie w kategorii nauk biologicznych
i rolniczych otrzymała mgr Agata Motyka-Po-
i Komórkowej. Rozprawę doktorską Proteaza Cl- magruk z Zakładu Ochrony i Biotechnologii
Roślin na Katedrze Biotechnologii Między-
pAP jako czynnik kontrolujący aktywację systemu uczelnianego Wydziału Biotechnologii UG
i GUMed. Artykuł Rapid eradication of bacte-
toksyna-antytoksyna parDE plazmidu RK2 przy- rial phytopathogens by atmospheric pressure glow
discharge generated in contact with a flowing
gotowuje pod opieką prof. Igora Koniecznego i dr liquid cathode powstał we współpracy Zakładu
Ochrony i Biotechnologii Roślin MWB UG
Katarzyny Węgrzyn. Od 2018 r. pracuje w zespo- i GUMed z grupą prof. Pawła Pohla z Poli-
techniki Wrocławskiej. W artykule opisano za-
le dr. Michała Szymańskiego w nowo powstałym projektowany przez grupę badawczą układ re-
akcyjno-wyładowczy generujący zimną plazmę
MGR AGATA Laboratorium Biologii Strukturalnej. atmosferyczną do eradykacji bakterii chorobo-
twórczych względem roślin. Potencjalne zastoso-
MOTYKA-POMAGRUK wania tego rozwiązania mogą obejmować unie-
czynnianie drobnoustrojów chorobotwórczych
Praca, za którą mgr inż. Andrzej Dubiel został z płynnych odpadów poprodukcyjnych czy po-
chodzących z laboratoriów badawczych czy in-
laureatem konkursu o Nagrodę Oddziału PAN spekcji sanitarnych. Opisany system chroniony
jest polskim zgłoszeniem patentowym (P.419246).
w Gdańsku dla młodych naukowców dotyczyła regulacji aktywności systemu

toksyna-antytoksyna (TA) parDE plazmidu RK2 w różnych gatunkach bakte-

rii. Prowadzone badania były szczególnie istotne ze względu na fakt aktywności

systemu parDE w zapewnianiu stabilnego utrzymania plazmidu w komórce

bakterii. System TA może być bowiem wykorzystany zarówno jako potencjalny

cel w walce z lekoopornością bakterii wynikającej z obecności plazmidu

w komórce, jak również jako narzędzie w projektach o charakterze aplikacyjnym.

Wyniki opublikowane w pracy świadczą o tym, iż to proteaza ClpAP jest
czynnikiem aktywującym działanie toksyny ParE na cel komórkowy, po-
przez degradowanie antytoksyny ParD. Wykazano również, że mechanizm
aktywacji jest uniwersalny w różnych szczepach bakterii, przez co wysoce
prawdopodobne wydaje się, że szczepy patogenne również mogą aktywować
system parDE w ten sam sposób. Uzyskane wyniki dostarczają wiedzy na

Studenckie sukcesy na Juvenes Pro Medicina

Studentka V roku kierunku lekarskiego Agata Knurowska zdobyła III niki Neurologii Rozwojowej w Studenckim Kole
miejsce w sesji Case Report Pediatrics na konferencji Juvenes Pro Medicina, Naukowym Neurologii Dziecięcej.
która odbyła się pod koniec maja w Łodzi. Podczas wystąpienia When
a child changes overnight – case report of anti-NMDA receptor encephalitis Paweł Walisiewicz – student VI roku kierunku
zaprezentowała przypadek pacjentki z autoimmunologicznym zapaleniem lekarskiego, reprezentujący Studenckie Koło
mózgu z przeciwciałami anty-NMDA. Ta jednostka chorobowa powoduje Geriatryczne GUMed, zdobył zaś III miejsce
nagłe zmiany w zachowaniu dziecka. Dzięki szybko postawionej diagnozie
i leczeniu zgodnie z najnowszymi wytycznymi dziecko wróciło do pełnego
zdrowia. Przypadek ten został opracowany wraz z dr Martą Szmudą z Kli-

GAZETA GUMed lipiec 2019

NAGRODY I SUKCESY 21

VI roku Monika Michalczuk, a opiekunem
merytorycznym dr Adam Hajduk z Katedry
i Kliniki Chorób Wewnętrznych, Chorób Tkan-
ki Łącznej i Geriatrii GUMed. Badanie miało na
celu ocenę przyjmowania preparatów z witaminą
D3 oraz określenie ryzyka wystąpienia złamania
w populacji osób powyżej 65 roku życia wśród
uczestników Sopockich Targów Seniora.

 Agata Knurowska  Paweł Walisiewicz Ponadto, w sesji Case Study Internal Medicine
Paweł Walisiewicz zaprezentował pracę pt. The
w sesji Internal Medicine za pracę pt. Evaluation of vitamin D3 supplementa- role of transthoracic lung ultrasound in the dia-
tion and the risk of osteoporotic fracture using the FRAX method in the group of gnosis and monitoring of the patient with mixed
participants of Sopot Senior Fair in 2018. Współautorem pracy jest studentka connective tissue disease with acute respiratory
failure, w której przedstawił przypadek pacjentki
z ostrą niewydolnością oddechową w przebiegu
mieszanej choroby tkanki łącznej. Praca podkre-
śla, jak ważną rolę odegrało przezklatkowe USG
płuc w wyborze postępowania terapeutycznego
oraz monitorowaniu leczenia u tej chorej. Opie-
kunem merytorycznym pracy jest dr Natalia
Buda z Katedry i Kliniki Chorób Wewnętrznych,
Chorób Tkanki Łącznej i Geriatrii GUMed.

Sukcesy Sekcji aerobiku sportowego

Reprezentacja GUMed w aerobiku sportowym będzie dobrze wspominać Tuż za podium znalazł się duet w składzie Na-
tegoroczne Akademickie Mistrzostwa Polski. Drużyna z naszej Uczelni talia Zemierowska (kierunek lekarski, English
pod kierunkiem mgr Anety Korewo pokazała bardzo wysoką formę. Kata- Division, IV rok) i Marta Potrykus (dietetyka,
rzyna Przewłócka (dietetyka, II rok, studia II stopnia) zdobyła złoty medal I rok, studia II stopnia). Jacek Świeczka jako so-
i tytuł mistrzyni Polski w kategorii solistek. W zmaganiach par srebrny lista wywalczył V miejsce.
medal i tytuł wicemistrzów Polski wywalczyli Katarzyna Przewłócka i Ja-
cek Świeczka (kierunek lekarski, III rok). Zawody odbyły się w Katowicach Na 14 zespołów biorących udział w imprezie
w dniach 9-12 maja br. Wzięło w nich udział 130 zawodników z 17 uczelni debiutujący Team Grande, czyli podopieczne
wyższych z całej Polski. mgr Kamili Golon w składzie: Klaudia Urmano-
wicz (zdrowie środowiskowe, II rok), Agnieszka
Kuczyńska (fizjoterapia, II rok), Monika Drze-
wiecka (farmacja, I rok), Karolina Kloskowska
(dietetyka, II rok) i Katarzyna Kaźmierczak (die-
tetyka, II rok) zajęły VI miejsce.

Na przełomie maja i czerwca Katarzyna Prze-
włócka walczyła także w Krakowie o tytuł Mi-
strza Europy. Jej doskonałe wyszkolenie technicz-
ne zostało docenione i w efekcie uplasowała się na
14 miejscu wśród blisko 500 zawodników.

Następny ważny start Katarzyny Przewłóckiej
planowany jest w październiku w holenderskim
Leiden, gdzie odbędą się Mistrzostwa Świata.
Cała Uczelnia trzyma kciuki!

GAZETA GUMed lipiec 2019

22 WSPOMNIENIA

PRO MEMORIA

Józefa de Laval

Z wielkim smutkiem i głębokim żalem środo-
wisko obecnych i byłych bibliotekarzy zwią-
zanych z naszą Uczelnią, przyjęło informację
o śmierci 18 lutego 2019 r. mgr Józefy de
Laval, starszego kustosza dyplomowanego
i wieloletniej dyrektor Biblioteki Głównej
Akademii Medycznej w Gdańsku.

Z wykształcenia była polonistką i bibliotekoznawcą, Czło-
wiekiem słowa i książki. Zawsze z pasją i oddaniem słu-
żyła nie tylko naszej społeczności akademickiej, ale także
całemu środowisku uczelnianych bibliotek medycznych
w Polsce. Wyróżniała się wybitną wiedzą zawodową, wy-
jątkowym charakterem, wrażliwością i serdecznością w sto-
sunku do wszystkich, których spotykała na swojej drodze.

Dyrektor Józefa de Laval urodziła się 11 lutego 1937 r. Biblioteki Wyższej Szkoły Ekonomicznej w So-
w Gdańsku w rodzinie inteligenckiej Brunona i Marii pocie, późniejszej Bibliotece Głównej Uniwersytetu
Hewelt z domu Weiss. Do szkoły podstawowej uczęsz- Gdańskiego. Ten okres zatrudnienia trwał do 30
czała w Gdyni Orłowie i tam też, po jej ukończeniu września 1981 r. i zaowocował awansami na kusto-
w 1951 r., rozpoczęła naukę w Liceum Ogólnokształ- sza, następnie kustosza dyplomowanego i starszego
cącym nr 1. im. Bolesława Bieruta. Egzamin maturalny kustosza dyplomowanego oraz objęciem w 1968 r.
zdała w 1955 r. i jeszcze w tym samym roku podjęła studia na Wydziale funkcji kierownika Oddziału Informacji Nauko-
Filologicznym Uniwersytetu Adama Mickiewicza w Poznaniu, kończąc je wej, którą pełniła aż do zakończenia pracy w UG.
pięć lat później w roku 1960. Tytuł magistra filologii polskiej uzyskała W 1981 r. przystąpiła do konkursu na dyrektora
w następnym roku (1961 r.) broniąc pracy magisterskiej zatytułowanej Te- Biblioteki Głównej ówczesnej Akademii Medycz-
atry poznańskie w świetle miejscowej krytyki teatralnej w latach 1931 i 1932 nej w Gdańsku, w związku z rezygnacją z pełnienia
na łamach „Dziennika Poznańskiego”, której promotorem był prof. Stefan tej funkcji przez dotychczasową dyrektor mgr He-
Vrtel-Wierczyński. Jeszcze w trakcie studiów (w 1958 roku) zawarła zwią- lenę Rataj. W lipcu 1981 r. Komisja Biblioteczna
zek małżeński z Andrzejem de Laval i w kolejnych latach została matką AMG pod przewodnictwem prof. med. Mariana
dwóch synów – Włodzimierza (ur. 1960 r.) oraz Piotra (ur. 1963 r.). Górskiego wybrała mgr Józefę de Laval na funk-
cję dyrektora. Objęła ją 1 października 1981 r.
Jej droga zawodowa bibliotekarza rozpoczęła się 1 grudnia 1960 r., kiedy to i sprawowała nieprzerwanie do 31 grudnia 2002 r.,
podjęła pracę w Miejskiej Bibliotece Publicznej w Gdyni jako pracownik tj. do chwili przejścia na emeryturę.
służby bibliotecznej, początkowo na stanowisku technicznego pracownika
bibliotecznego, by z dniem 1 maja 1961 r. awansować na młodszego biblio- Głównym obszarem zainteresowań dyrektor Jó-
tekarza. W związku z wyborem zawodu bibliotekarza, w 1962 r. ukończyła zefy de Laval jako bibliotekarza były zagadnienia
korespondencyjny kurs dla Pracowników Bibliotek Powszechnych, uzupeł- związane z informacją naukową, działalnością
niając w ten sposób swoje wykształcenie o podstawową wiedzę fachową. bibliograficzną, redakcyjną oraz dydaktyczną.
W listopadzie tego samego roku przeniosła się do Biblioteki Naukowej Wyż- W 1973 r., w okresie pracy w Bibliotece Uniwer-
szej Szkoły Marynarki Wojennej, zajmując tam kolejno stanowiska: bibliote- sytetu Gdańskiego, podjęła współpracę z tamtej-
karza i starszego bibliotekarza. Dbając o swój dalszy rozwój zawodowy
w lutym 1966 r. z wynikiem pomyślnym złożyła prestiżowy Egzamin Bi-
bliotekarski dla Kandydatów na Stanowiska Bibliotekarzy Dyplomowanych
i stała się członkiem elitarnej grupy bibliotekarzy o uznanych, najwyższych
kwalifikacjach zawodowych. W grudniu 1967 r. podjęła nowe wyzwania wy-
nikające z rozpoczęcia pracy w Oddziale Informacji Naukowej ówczesnej

GAZETA GUMed lipiec 2019

WSPOMNIENIA 23

szym Zakładem Nauki o Książce i wykładała zagadnienia związane z infor- koordynacja i redystrybucja zarówno w regionie,
macją naukową na studiach stacjonarnych, zaocznych i podyplomowych. Tę jak i w skali kraju, przychodzących tonami z za-
działalność dydaktyczną kontynuowała do 1984 r. Prowadziła również granicy darów książkowych z zakresu medycyny.
zajęcia w Centrum Ustawicznego Kształcenia Bibliotekarzy w Warszawie
(1984 r.) oraz na organizowanym przez Centrum kursie kwalifikacyjnym dla Pani Dyrektor przywiązywała ogromną wagę
bibliotekarzy (1984-1985). Dała się poznać jako doskonały dydaktyk, cieszący do dokumentowania dorobku publikacyjnego
się uznaniem zarówno studentów, jak i współpracowników oraz przełożonych. naukowców AMG i z pieczołowitością konty-
nuowała pracę swoich poprzedników, redagując
Początek sprawowania funkcji dyrektora BG AMG przypadał na okres pełen kolejne roczniki Bibliografii Publikacji Pracow-
trudności i zawirowań historyczno-ekonomicznych lat 80., kiedy to zarówno ników AMG. Aby usprawnić ten proces zaini-
naukowa książka medyczna, jak i fachowe czasopismo z tzw. II obszaru płat- cjowała w 1994 r. wdrożenie specjalistycznego
niczego były towarem deficytowym, a ich pozyskanie przy nadzwyczaj szczu- programu Expertus do tworzenia Bibliografii
płych środkach finansowych graniczyło z cudem. W tamtych czasach dostęp w wersji elektronicznej, dzięki czemu proces ten
do naukowej informacji medycznej polegał na wykonywaniu kwerend tema- uległ przyśpieszeniu a informacja wprowadzana
tycznych poprzez przeszukiwanie tomów drukowanej Polskiej Bibliograf ii stała się łatwo dostępna. Można więc było zakoń-
Lekarskiej autorstwa Stanisława Konopki czy też obszernych i wielostronico- czyć druk Bibliografii, co nastąpiło w roku 1997.
wych, publikowanych przez National Library of Medicine roczników Index
Medicus. Zawierały one wykazy opublikowanych w poszczególnych latach Gdy dyrektor Józefa de Laval obejmowała pra-
zagranicznych artykułów z obszaru medycyny, pielęgniarstwa i nauk pokrew- cę w AMG, Biblioteka Główna (od 1968 roku)
nych, uporządkowanych według tytułów, haseł, dziedzin oraz kraju publikacji. miała swoją siedzibę w budynku przy ul. Dębin-
ki 1. Dzięki Jej staraniom, w 1998 r. pozyskano
Głównym wyzwaniem lat 90. była komputeryzacja, która objęła także środki finansowe z Fundacji na Rzecz Nauki
biblioteki naukowe. Dyrektor niezwłocznie zainicjowała stosowanie tych Polskiej i przeprowadzono gruntowny remont
nowych rozwiązań w bieżącej pracy Biblioteki. Pierwszy komputer pojawił w części pomieszczeń Biblioteki. Dotyczył on
się w 1991 r. i służył do obsługi udostępnianej w owym czasie offline bazy głównie parteru budynku, w tym szczególnie
bibliograficznej Medline, która zastąpiła drukowany Index Medicus. Ilość usytuowanych tam czytelni, co znacznie popra-
prenumerowanych baz zwiększała się w kolejnych latach, w miarę pojawia- wiło komfort korzystania przez użytkowników
jących się nowych źródeł w wersji cyfrowej. z tych przestrzeni.

W 1991 roku rozpoczęły się działania związane z komputeryzacją pracy Działalność redaktorska to pole kolejnych zasług
bibliotekarzy, początkowo przy wykorzystaniu systemu Sowa, a od 2001 r. dyrektor Józefy de Laval. Ta praca była bliska Jej
w oparciu o system VTLS Virtua, który stosowany jest do dziś. Dzięki tym, sercu. Dyrektor miała swój udział w powstaniu, we
środowisko akademickie systematycznie uzyskiwało coraz szerszy i szybszy do- współpracy z pracownikami naukowymi AMG,
stęp do najnowszych światowych osiągnięć nauki oraz informacji o gromadzo- ponad 20 książek. Ostatnią była książka prof.
nych przez Bibliotekę zbiorach.Ważną aktywnością Dyrektor w latach 90. była Zdzisława Wajdy Szpital na Łąkowej we wspo-
mnieniach (1949-2003), której promocja odbyła się
Józefa de Laval z prof. Julianem Stolarczykiem w kwietniu bieżącego roku, już po śmierci zarów-
no jej autora, jak i Pani Dyrektor, jej redaktora.

W okresie pracy w Bibliotece
Głównej mgr Józefa de La-
val była członkiem Senackiej
Komisji Wydawnictw, Prze-
wodniczącą Rady Bibliotecz-
nej oraz wchodziła w skład
następujących redakcji: Biu-
letynu Głównej Biblioteki Le-
karskiej (1983-2001), Annales
Academiae Medicae Gedanen-
sis (2006-2010) oraz Gaze-
ty AMG (1991-2010). Od
pierwszego numeru Gazety
AMG pełniła funkcję zastępcy
redaktora naczelnego, przez
20 lat angażując się całym ser-
cem w realizację tego projektu.

GAZETA GUMed lipiec 2019

24 WSPOMNIENIA

 Obecna dyrektor Biblioteki Głównej Anna Grygorowicz Medal Zasłużony Działacz Kultury (1980 r.),
i dyrektor Józefa de Laval Medal Komisji Edukacji Narodowej (2001 r.),
Zasłużonemu Akademii Medycznej w Gdań-
To, że Biblioteka Główna z sukcesem przebyła trudną i wyboistą drogę rewo- sku (1995 r.), Za zasługi dla Stowarzyszenia
lucyjnych przemian jakościowych ostatniego dwudziestolecia poprzedniego Bibliotekarzy Polskich (1993 r., 1995 r.), Medal
wieku, jest niewątpliwą zasługą Dyrektor, Jej daru rozwiązywania proble- 50-lecia AMG (1995 r.), Srebrny Medal 50-lecia
mów, które wydawały się nie do rozwiązania, umiejętności otwierania drzwi, AMG (1999 r.), W służbie książki Stowarzysze-
którzy inni uznawali za zamknięte na głucho, ale nade wszystko ogromnej nie Księgarzy Polskich (1986 r.) oraz liczne na-
wiedzy fachowej, wrodzonego talentu organizacyjnego i wyjątkowych zdol- grody Rektora AMG.
ności kierowania pracą zespołu. Dyrektor potrafiła skupiać swoich współpra-
cowników wokół realizowanych inicjatyw i inspirować do działania poprzez Jako współpracownicy codziennie mogliśmy ob-
stawianie ambitnych wyzwań. serwować Jej pracowitość, oddanie czytelnikowi
i Uczelni. Bez wątpienia była bibliotekarzem
Trzeba również przywołać zasługi dyrektor Józefy de Laval na polu współ- z powołania i realizowała je z największym za-
pracy akademickich bibliotek medycznych. To właśnie Ona, zorganizowała angażowaniem, troską o standardy i konse-
w Gdańsku w 1981 r., na fali historycznych przemian i nowych możliwości, kwencją. Była niekwestionowanym autorytetem,
pierwsze spotkanie dyrektorów tych bibliotek, które zapoczątkowało bliską mistrzynią słowa mówionego i pisanego, a także
i owocną współpracę środowiskową. Współpraca ta obejmowała początkowo niezrównaną korektorką, a swój czerwony długo-
wymianę informacji o ówcześnie nabywanych przez poszczególne biblioteki pis do korekty nosiła zawsze przy sobie w torebce.
zbiorach, by w kolejnych latach przynieść wymierne efekty w postaci zre- Ale nade wszystko mamy w pamięci Jej niezwykłą
alizowanych wielu projektów i rozwiązań, których dobrym przykładem był osobowość i wartości, którym była wierna. Ko-
elektroniczny system wypożyczeń międzybibliotecznych doc@med. Przy- chała swoją pracę, a Bibliotekę postrzegała jako
niosły one pożytek całej społeczności akademickiej związanej z medycyną. drugi dom. Była wymagającym dyrektorem,
W 1993 r. zorganizowała wraz z zespołem BG XIII Konferencję Problemo- ale też serdecznym, wrażliwym, szlachetnym
wą Bibliotek Medycznych, kolejny z corocznych naukowych zjazdów, któ- i skromnym człowiekiem. Niesłychaną życzli-
rych idea narodziła się w Gdańsku, w czasie wspomnianego wyżej spotkania wość łączyła z głębokim poczuciem sprawie-
dyrektorów w 1981 r. Konferencja była poświęcona działalności naukowej dliwości. Szukała w każdym tego, co dobre
bibliotek medycznych oraz zastosowaniu komputeryzacji procesów biblio- i zawsze to znajdowała. Emanowała życiowym
teczno-informacyjnych. optymizmem, doskonałym poczuciem humoru
i wielką dobrocią, którą roztaczała wokół siebie
Wyrazem uznania dla efektów pracy dyrektor Józefy de Laval są liczne od- i pomnażała w każdym, z którym się zetknęła.
znaczenia: Srebrny Krzyż Zasługi (1980 r.), Złoty Krzyż Zasługi (1984 r.), Otaczał Ją ogromny szacunek połączony z wiel-
ką sympatią i szczerym przywiązaniem całego

GAZETA GUMed lipiec 2019

WSPOMNIENIA / NEKROLOGI 25

zespołu Biblioteki, gdyż wielokrotnie potwierdzała, że w chwilach trudnych
dla pracowników stoi po ich stronie i służy wszelką pomocą.

Myśląc o wspólnie przepracowanych latach, dominuje w nas, bibliotekarzach, MGR INŻ. ANNA GRYGOROWICZ
uczucie głębokiej wdzięczności, bowiem zapewne każdy z nas byłby inny, Dyrektor Biblioteki Głównej GUMed
gdyby Jej nie spotkał. Najlepszym podsumowaniem drogi zawodowej dy-
rektor Józefy de Laval są słowa św. Pawła, którymi żegnała się z senatorami
GUMed, przechodząc na emeryturę – W dobrych zawodach wystąpiłem,
bieg ukończyłem i wiarę ustrzegłem (2 Tm 4, 7).

Nekrologi 12 KWIETNIA 2019 R. ZMARŁ

dr med. Jan Walerych

Był starszym wykładowcą Kliniki Ortopedii Akademii Medycznej w Gdańsku.
Zatrudniony w Uczelni od 16 września 1970 r. do 30 września 1981 r.

21 MAJA 2019 R. ZMARŁ

mgr Marian Darna

Wieloletni wykładowca Studium Wychowania Fizycznego i Sportu AMG.
Zatrudniony w Uczelni od 1 września 1972 r. do 31 stycznia 1993 r.

29 MAJA 2019 R. ZMARŁA

mgr Róża Misiurna

Wieloletni kierownik Zespołu ds. Socjalnych Gdańskiego Uniwersytetu
Medycznego (Akademii Medycznej w Gdańsku). Zatrudniona w Uczelni
od 10 marca 1980 r. do 31 października 1992 r.

14 CZERWCA 2019 R. ZMARŁA

dr Ewa Emanuela Hać

Wieloletni wykładowca Katedry i Zakładu Farmakologii GUMed.
Zatrudniona w Uczelni od 1 października 1968 r. do 31 grudnia 2000 r.

GAZETA GUMed lipiec 2019

26 WYDARZENIA

Radiolodzy z USA gościli w Uczelni

Na zaproszenie prof. Edyty Szurowskiej, prorektor ds. klinicznych GUMed, światowej klasy radiolodzy: prof. Claudia Hen-
schke i prof. David Yankelevitz z Mount Sinai Hospital w Nowym Jorku odwiedzili Gdańsk. W dniach 6-8 czerwca br.
Profesorowie byli uczestnikami 42 Zjazdu Polskiego Lekarskiego Towarzystwa Radiologicznego, natomiast 11 czerwca br.
spotkali się w Europejskim Centrum Solidarności z prezydentem Lechem Wałęsą. W rozmowach uczestniczyli: zastępca
dyrektora naczelnego UCK ds. logistyki medycznej lek. Adam Sudoł oraz rzecznik prasowy GUMed Joanna Śliwińska.

Profesorowie Claudia Henschke i David Yankelevitz są twórcami współ-
czesnej metody badań przesiewowych raka płuca. Jako pierwsi na świecie
w 1992 roku zastosowali do tych badań niskodawkową tomografię kom-
puterową. Badanie to wykonuje się bez podawania kontrastu dożylnego,
w bardzo krótkim czasie (7-15 sekund), a dawka promieniowania zaab-
sorbowana przez pacjenta jest 10 razy mniejsza niż dawka zaabsorbowana
przy zwykłej tomografii.

Po 20 latach prac nad wprowadzeniem tej metody w 2011 roku wykazano,
że jej zastosowanie zmniejsza umieralność na raka płuc o 20% dzięki moż-
liwości wczesnego wykrycia raka płuca. Badanie wykonuje się wśród pala-
czy, stanowiących grupę osób szczególnie zagrożonych zachorowaniem na
ten nowotwór.

W 2015 roku wprowadzono to badanie jako dostępne w ramach ubezpiecze-
nia w USA. W Polsce takie badania odbywają się od 2009 roku w Gdańsku.
Ich realizatorem jest Katedra i Klinika Chirurgii Klatki Piersiowej GUMed
kierowana przez prof. Witolda Rzymana. Od września br. wprowadza się
ogólnopolski pilotażowy program badań przesiewowych raka płuca w Polsce.

Wydaje się, że jest to jedyna metoda dająca możliwość wykrycia raka płuca  Europejskie Centrum Solidarności
we wczesnym stadium choroby. Warto nadmienić, że rak płuca jest najbar-
dziej śmiertelnym nowotworem złośliwym na świecie.

DR N. HUM. JOANNA ŚLIWIŃSKA
Rzecznik prasowy GUMed

PROF. WITOLD RZYMAN
Katedra i Klinika Chirurgii
Klatki Piersiowej

Stoją od lewej: rzecznik pra- 
sowy GUMed Joanna Śliwiń-
ska, prof. David Yankelevitz,
prezydent Lech Wałęsa, prof.
Claudia Henschke, zastępca
dyrektora naczelnego UCK
ds. logistyki medycznej lek.
Adam Sudoł

GAZETA GUMed lipiec 2019

WYDARZENIA 27

Za nami Dzień skandynawski

Kolejny z serii dni kultur organizowanych przez Dział ds. Umiędzynarodowienia – Dzień skandynawski odbył się 4 czerwca
br. Na zgromadzonych gości czekała typowa dla Skandynawii fika, czyli spotkanie przy kawie i słodkościach.

Skandynawia to region obejmujący Szwecję, Norwegię i Danię. Czasem z czym było sporo zabawy, ponieważ mimo podobień-
w nieskandynawskich mediach do Skandynawii zalicza się również Islandię, stwa w języku pisanym,wymowa jest zupełnie inna.
a nawet Finlandię, Estonię, niekiedy też Łotwę i Litwę. Jednak w krajach
skandynawskich za Skandynawię uważa się tylko trzy kraje: Danię, Norwe- Gośćmi specjalnymi wydarzenia były dr Mar-
gię i Szwecję. Kraje te są powiązane więzami historycznymi i kulturowymi, ta Hruskova, head of the Department of Ph.D.
takimi jak mitologia nordycka czy luteranizm. Z tych krajów wywodzili się Study and Foreign Affairs oraz Dana Basařová,
Wikingowie, Goci i Gepidowie. Erasmus officer, Department of Ph.D. Study
and Foreign Affairs, Charles University Second
Skandynawia to wyjątkowy pod każdym względem fragment Europy, obfi- Faculty of Medicine, Praga (Czechy), które od-
tujący w cuda natury, fiordy, parki, interesujące budowle, a także małe osady wiedziły GUMed w ramach umowy bilateralnej
wciśnięte między skały, poszarpane wybrzeża, duńskie wyspy. w ramach programu Erasmus+. W spotkaniu
wzięła udział również prof. Maria Dudziak,
Skandynawowie, a szczególnie Szwedzi to ludzie wysportowani, wytrzymali, dziekan Wydziału Lekarskiego i prof. Michał
punktualni, a ich życie jest uregulowane. Bardzo dbają o środowisko, nie lubią Żmijewski, prodziekan Wydziału Lekarskiego.
chwalić się swoim bogactwem, jeżdżą prostymi i niezawodnymi samochodami
szwedzkimi, nie starając się nadążyć za trendami mody. Szwedzki design to MGR EWA KISZKA
stylowy minimalizm, który odzwierciedla ich charakter. Nie używają np. firanek Kierownik Działu Umiędzynarodowienia Uczelni
i zasłon, bo po co tracić czas na ich wieszanie, pranie, a poza tym zabierają
światło wpadające do domu.

Gościem honorowym wydarzenia była prof. Maria Sibińska, dyrektor Insty- Skandynawowie stanowią pierwszą co
tutu Skandynawistyki na Wydziale Filologicznym Uniwersytetu Gdańskiego, do wielkości grupę studentów zagra-
a wykładowczyniami dwie asystentki tego Instytutu. nicznych w naszej Uczelni. W GUMed
studiuje 1/3 wszystkich Szwedów studiu-
Wykład dotyczący najważniejszych zwyczajów i świąt skandynawskich, ele- jących w Polsce, w związku z czym żar-
mentów kultury i architektury, firm i wynalazków, a także znanych postaci, tobliwie jesteśmy nazywani potentatem
o których często nie wiemy, że pochodzą ze Skandynawii, poprowadziły szwedzkim.
Dominika Bartnik-Światek oraz Barbara Kuczmarska-Urbaniak. Uczestnicy
wydarzenia mogli spróbować swoich sił w mówieniu językami skandynaw-
skimi. Przeprowadzono krótką lekcję języków (szwedzkiego i duńskiego),

 Stoją od lewej: Barbara Kuczmarska-Urbaniak,  Skandynawskie przysmaki
prof. Maria Sibińska, Dominika Bartnik-Światek, Ewa Kiszka
GAZETA GUMed
lipiec 2019

28 WYDARZENIA

XIII Piknik na Zdrowie Sześćdziesiąt trzy stoiska, ponad tysiąc wyko-
nanych badań i kilkaset udzielonych porad,
konkursy plastyczne, zdrowe jedzenie i mnó-
stwo dobrej zabawy – tak w skrócie można
opisać XIII Piknik na Zdrowie.

Sześćdziesiąt trzy stoiska, ponad tysiąc wykonanych badań i kilkaset udzielo- wowych badaniach jakie powinna wykonywać
nych porad, konkursy plastyczne, zdrowe jedzenie i mnóstwo dobrej zabawy świadoma kobieta. Zakład Pielęgniarstwa Położ-
– tak w skrócie można opisać XIII Piknik na Zdrowie. Impreza zorganizowana niczo-Ginekologicznego wraz ze Studenckim
przez Gdański Uniwersytet Medyczny, Uniwersyteckie Centrum Kliniczne Kołem Naukowym „Przyszłe Położne” infor-
i Hevelianum odbyła się 8 czerwca br. na Górze Gradowej. Chętni mogli m.in. mował ciężarne panie jak przygotować się do
nauczyć się samobadania piersi i zasad udzielania pierwszej pomocy przy uży- cudu narodzin oraz co zabrać ze sobą do szpitala.
ciu automatycznego defibrylatora (AED) czy nauczyć się szycia chirurgiczne- Przedstawiciele Zakładu Fizjoterapii zapoznawali
go. Była możliwość sprawdzenia znamion dermatoskopem oraz samodzielne- chętnych z praktyczną wiedzą o narządzie ruchu.
go przygotowania maści. Nie zabrakło też Studenckiego Koła Naukowego
Prawa Farmaceutycznego przy Zakładzie Zarzą-
Gościem Pikniku było Pomorskie Centrum Słuchu i Mowy Medincus, któ- dzania w Pielęgniarstwie, którego członkowie
rego przedstawiciele wykonywali przesiewowe badania słuchu oraz udzielali uświadamiali niebezpieczeństwa związane ze
porad logopedycznych i psychologicznych. Byli z nami także przedstawiciele stosowaniem leków i suplementów diety niewia-
Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w Gdańsku, którzy pokazali jak domego pochodzenia. Dużym zainteresowaniem
bezpiecznie zachowywać się w lesie i korzystać z jego darów. W Pikniku wzięli cieszyły się prezentacje farmaceutów. Katedra
też udział pracownicy Centrum Systemów Informacyjnych Ochrony Zdrowia. i Zakład Farmacji Stosowanej wraz ze studentami
Udzielali informacji na temat zmian w ochronie zdrowia, m.in. e-recepty oraz z SKN „ISPE-Farmacja Przemysłowa” prezento-
Internetowego Konta Pacjenta. Chętni mieli możliwość potwierdzenia profilu wała wybrane substancje pomocnicze przy sporzą-
zaufanego. Nie zabrakło zupy soczewicowej, kapuśniaku, zdrowych napojów dzaniu maści i kremu, a Katedra Biofarmacji
oraz przekąsek od Fabryki Czekolady Bałtyk. i Farmakodynamiki uświadamiała czego można
dowiedzieć się od farmaceuty w aptece. Studenc-
Najwięcej osób odwiedziło stoiska kardiologiczne i diabetologiczne. Lekarze kie Koło Naukowe przy Katedrze i Zakładzie Bro-
i studenci mierzyli poziom cholesterolu i glukozy we krwi oraz podpowiadali matologii zbudowało piramidę żywienia ze świe-
co zrobić, aby długo cieszyć się zdrowiem. Oblegany był również namiot SKN żych produktów oraz sprawdzało czy suplementy
przy Katedrze i Zakładzie Stomatologii Zachowawczej, gdzie można było do- diety są konieczne w naszym życiu. SKN Medycy-
wiedzieć się jak prawidłowo dbać o higienę zębów. Dorośli mogli przekąsić ny Ratunkowej przy Katedrze i Klinice Medycyny
marchewkę i jabłko, a dzieci dostawały dyplomy i szczoteczki do mycia zębów. Ratunkowej i SKN Paramedic połączyły siły by
Wielu piknikowych gości zdecydowało się na pomiar zawartości tkanki tłusz- przekazać wiedzę jak udzielać pierwszej pomocy.
czowej na stoisku Zakładu Żywienia Klinicznego i Dietetyki. Studenckie Koło
Naukowe przy Zakładzie Żywienia Klinicznego i Dietetyki przygotowało także Przedstawiciele Katedry i Kliniki Chorób We-
słodki poczęstunek – dietetyczne ciasteczka. wnętrznych, Chorób Tkanki Łącznej i Geriatrii
badali ryzyko wystąpienia złamania oste-
Katedra i Klinika Ginekologii, Ginekologii Onkologicznej i Endokrynologii oporotycznego metodą FRAX, a Studenckie-
Ginekologicznej informowała pacjentki o metodach antykoncepcji i podsta- go Koła Geriatrycznego GUMed przy Katedrze

GAZETA GUMed lipiec 2019

WYDARZENIA 29

i Klinice Chorób Wewnętrznych, Chorób Tkanki Łącznej i Geriatrii spraw- dziecku a Studenckie Koło Naukowe Otolaryn-
dzali siłę mięśniową za pomocą ręcznego dynamometru. Studenckie Koło gologii wykonywało podstawowe badanie słuchu
Naukowe przy Katedrze i Klinice Ortopedii i Traumatologii Narządu Ru- – audiometrię tonalną.
chu udzielało porad jak dbać o dobrą postawę, a Katedra i Zakład Fizjologii
uświadamiało jak wygląda cykl miesięczny kobiety. Dzięki pozyskanym na Piknik środkom udało się
zakupić model stawu biodrowego z mięśniami,
O częstych chorobach neurologicznych opowiadali przedstawiciele Studenc- szkielet ręki z więzadłami i mięśniami, wałek do
kiego Koło Naukowego Neurologii przy Klinice Neurologii Dorosłych. ćwiczeń piankowy, przyrząd do pomiaru z linka-
Co zrobić kiedy dziecko boli głowa radzili studenci z SKN Neurologii Roz- mi, 7 ciśnieniomierzy, 2 wagi z pomiarem zawar-
wojowej. Udzielali także informacji na temat padaczki, zaburzeń zachowania tości wody i tkanki tłuszczowej, 3 pulsoksymetry,
i emocji. Nie zabrakło też Biblioteki Głównej GUMed, która jak co roku 2 miarki, 2 wzrostomierze i cholesterolomierz.
propagowała bookcrossing, czyli ideę nieodpłatnego przekazywania książek Firma Accu Check podarowała Uczelni także 12
poprzez pozostawianie ich w miejscach publicznych, jak również w miej- glukometrów.
scach celowo utworzonych, tzw. półkach bookcrossingowych, po to, aby
znalazca mógł je przeczytać i przekazać dalej. Przedstawiciele Studenckiego Serdecznie dziękuję za udział w XIII Pikniku
Koła Naukowego Mikrobiologii Środowiska przy Zakładzie Immunobio- na Zdrowie. Szczególnie dziękuję osobom bez-
logii i Mikrobiologii Środowiska przygotowali pokazy hodowli bakterii na pośrednio zaangażowanym w organizację stoisk.
podłożach stałych i płynnych oraz omówili oddziaływania pomiędzy różny- Dzięki Państwa aktywności po raz kolejny uda-
mi gatunkami bakterii. ło się zorganizować świetną imprezę. Serdeczne
podziękowania kieruję także w stronę Działu
Na stoisku Zakładu Toksykologii Środowiska oraz Studenckiego Koła Nauko- Gospodarczego, Działu Budowlano-Technicz-
wego Zdrowia Środowiskowego omówiono zasady właściwego przechowywa- nego, Sekcji Wydawnictw i Sekcji Transportu.
nia i utrwalania żywności. Przedstawiciele Międzynarodowej Agendy Badaw-
czej – Laboratorium Medycyny 3P edukowali w zakresie genetyki człowieka, MGR JOLANTA ŚWIERCZYŃSKA-KROK
a Centrum Transferu Technologii zaprezentowali aktualne oferty konkursów Sekcja Promocji GUMed
i szkolenia Katedry Immunologii Medycznej i Ośrodka Dawców Szpiku
UCK zachęcali do zapisywania się do rejestru jako honorowy dawca szpiku.
Członkowie SKN przy Katedrze Logopedii UG przeprowadzali bezpłatne
konsultacje logopedyczne, a SKN przy Katedrze i Klinice Chirurgii Ogólnej,
Endokrynologicznej i Transplantacyjnej uczyli jak zakładać szwy chirurgiczne.
O podstawowych zabiegach stosowanych w chirurgii plastycznej opowiada-
li członkowie SKN Klinki Chirurgii Plastycznej. Studenckie Koło Naukowe
Pielęgniarstwa Chirurgicznego przekonywało, że lepiej jest zapobiegać niż
leczyć. Załoga tego stoiska edukowała w zakresie samobadania piersi i jąder
oraz przekonywała do rzucenia palenia. Za papierosa wrzuconego do specjal-
nej skrzynki palacz dostawał owoc. Kurs szycia chirurgicznego przeprowadzili
członkowie Studenckiego Koła Naukowego Chirurgii Onkologicznej.

Studenckie Koło Naukowe przy Klinice Chirurgii i Urologii Dzieci i Mło-
dzieży przygotowało informację na temat udzielania pierwszej pomocy

GAZETA GUMed lipiec 2019

30 KONFERENCJE

NAFSA 2019 – relacja z konferencji

i targów edukacyjnych w Waszyngtonie

Association of International Educators (NAFSA) jest największą na świecie organizacją pozarządową zajmującą się eduka-
cją międzynarodową, a doroczna konferencja i targi NAFSA to największe światowe wydarzenie gromadzące specjalistów
zajmujących się internacjonalizacją szkolnictwa wyższego. W tegorocznej edycji wzięło udział ponad dziesięć tysięcy spe-
cjalistów ze stu pięćdziesięciu krajów. Wydarzenie odbyło się w Waszyngtonie w dniach 26-31 maja. W programie kon-
ferencji znalazło się ponad 200 profesjonalnych sesji szkoleniowych, specjalistyczne warsztaty, prezentacje plakatowe,
wydarzenia organizowane dla grup członkowskich i grup interesu.

MGR EWA KISZKA Tematem przewodnim konferencji było hasło Oferta uczelni i polskiego systemu szkolnictwa
Global Leadership, Learning, and Change, zachę- była prezentowana na stoisku narodowym zor-
Kierownik Działu cające do refleksji z wielu perspektyw zawodo- ganizowanym przez Narodową Agencję Wymia-
Umiędzynarodowie- wych i geograficznych nad aktualnym stanem ny Akademickiej (NAWA) w ramach projektu
nia Uczelni procesu globalizacji oraz zmianami i wyzwania- Ready, Study, Go! Poland. Stoisko oficjalnie
mi, przed którymi stoimy, takimi jak imigracja, otworzył dyrektor NAWA Łukasz Wojdyga oraz
zdrowie, bezpieczeństwo oraz tym w jaki sposób Paweł Kotowski, zastępca Ambasadora RP
możemy wpływać na przyszłość edukacji mię- w Waszyngtonie.
dzynarodowej, aby zapewnić przyjazne i wspie-
rające środowisko dla przyszłych pokoleń stu- Gdański Uniwersytet Medyczny był reprezen-
dentów i naukowców. towany przez Ewę Kiszkę, kierownik Działu ds.
Umiędzynarodowienia Uczelni i dr. hab. Sła-
Konferencji towarzyszyły jak co roku targi edu- womira Wójcika, kierownika Działu Rekrutacji,
kacyjne, które były doskonałą okazją do promocji którzy oprócz informacji na temat możliwości
również polskich uczelni i polskiego szkolnictwa studiowania w GUMed odbyli liczne spotka-
wyższego, nawiązania kontaktów z międzynaro- nia z aktualnymi i potencjalnymi partnerami
dowymi organizacjami o profilu edukacyjnym, zagranicznymi.
a także do wymiany doświadczeń z innymi spe-
cjalistami zajmującymi się edukacją i międzyna- W ramach konferencji NAWA zorganizowała
rodowymi wymianami. również sesję pt. Internationals at the universi-

 Polska Delegacja na stoisku narodowym podczas targów
edukacyjnych towarzyszących konferencji NAFSA 2019

GAZETA GUMed lipiec 2019

KONFERENCJE 31

 Paweł Kotowski, zastępca Ambasadora RP w Waszyngtonie  Przyjęcie w rezydencji Ambasadora RP
w Waszyngtonie

ty – special treatment or regular care?, którą poprowadziła Katarzyna Aleksy, Przedstawiciele GUMed odwiedzili również Sa-
kierownik Pionu Programów dla Instytucji. Panelistami były Orsolya Jano- cred Heart University (SHU) w Fairfield, Con-
sik z Tempus Public Foundation (Węgry), Cheryl Francisconi z Institute of necticut (godzina drogi pociągiem od Nowego
International Education (USA) oraz Melissa Payne z Canadian Bureau for Jorku), gdzie dzięki gościnności Uniwersytetu
International Education (Kanada). Sesja była poświęcona aktualnym tren- przeprowadzili egzamin wstępny na kierunek le-
dom i wyzwaniom związanym z różnorodnością kulturową międzynarodo- karski English Division dla kandydatów z USA,
wych studentów i pracowników, umiędzynarodowieniem szkół doktorskich, zwiedzili kampus i dyskutowali na temat możli-
używaniu wspólnego języka (głównie angielskiego) przez całą społeczność wości przyszłej współpracy pomiędzy uczelniami.
uniwersytecką, niskiej popularności polskich uczelni na świecie, problemom SHU jest uniwersytetem katolickim, prywatnym,
związanym z migracją, uzyskiwaniem wiz porównując szkolnictwo wyższe posiadającym trzy kampusy, z czego najnowszy,
w czterech krajach: Węgry, USA, Kanada i Polska. który będzie dedykowany tworzeniu startupów,
został niedawno odkupiony od Jacka Welcha,
Jednym z wydarzeń towarzyszących konferencji było przyjęcie w rezydencji Am- byłego chairmana i CEO General Motors.
basadora RP, w którym wzięło udział ponad 80 Amerykanów (w tym polskiego
pochodzenia) pragnących nawiązać kontakty z polskimi uczelniami. Spotkanie MGR EWA KISZKA
zorganizowała NAWA we współpracy z Ambasadą RP w Waszyngtonie.

GUMed posiada do 2020 roku akredytację dla Wydziału Lekarskiego dzaniem amerykańskich akredytacji zagra-
National Committee on Foreign Medical Education and Accredita- nicznych wyższych szkół medycznych, w tym
tion (NCFMEA). akredytacji studiów medycznych prowadzo-
NCFMEA zajmuje się dokonywaniem okresowych przeglądów i zatwier- nych na polskich uniwersytetach medycznych.

GAZETA GUMed lipiec 2019

32 KONFERENCJE

EUROSON 2019 Lekarze z Uniwersyteckiego Centrum Klinicznego oraz pracownicy na-
ukowi Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego wzięli udział w 31 Euro-
pejskim Kongresie Ultrasonograficznym EUROSON 2019. W tym roku
spotkanie Europejskiej Federacji Ultrasonograficznych Towarzystw
Naukowych EFSUMB zorganizowane zostało w hiszpańskiej Grenadzie.

wania ultrasonografii w diagnostyce zmian ogni-
skowych śledziony u pediatrycznych pacjentów
hematoonkologicznych oraz diagnostyki zatoro-
wości płucnej u dzieci.

Ultrasonografia płuc była jednym z najczęściej
poruszanych tematów podczas EUROSONu
2019. Dr. Natalia Buda z Katedry i Kliniki Cho-
rób Wewnętrznych, Chorób Tkanki Łącznej
i Geriatrii przedstawiała diagnostykę różnicową
konsolidacji podopłucnowych.

Kongres EUROSON 2019 corocznie skupia lekarzy wszystkich specjaliza- Wśród wykładowców znaleźli się również leka-
cji wykonujących badania ultrasonograficzne, aby w przyjaznej atmosferze rze z Pracowni Diagnostyki Ultrasonograficznej
poznawać nowości naukowe i technologiczne, a także wymieniać swoje do- i Biopsyjnej Kliniki Pediatrii, Hematologii i On-
świadczenia podczas interesujących dyskusji. kologii, dr. Tomasz Batko, dr Jakub Wiśniewski,
lek. Błażej Littwin oraz lek. Andrzej Pomiećko,
W trakcie trzech dni paneli naukowych uczestnicy Kongresu mogli usłyszeć którzy w swoich wystąpieniach prezentowali
m.in. prace prezentowane przez prof. Wojciecha Kosiaka dotyczące zastoso- nowe możliwości zastosowania ultrasonografii
w pediatrii.

Sprawozdanie z VIII Zjazdu Polskiego
Towarzystwa Neurologów Dziecięcych

VIII Zjazd Polskiego Towarzystwa Neurologów Niezwykle podniosłym momentem uroczystości
było wręczenie przez przewodniczącą PTND
Dziecięcych odbył się w dniach 10-13 kwietnia profesor Barbarę Steinborn, osobom szczególnie
zasłużonym dla neurologii dziecięcej, Medalu im.
2019 r. w hotelu Mercure w Gdyni. Przewodniczą- Profesor Zofii Majewskiej, która była pionierką
neurologii dziecięcej w Polsce. Otrzymali go:
cą Komitetu Organizacyjnego była profesor Ma- Ewa Pilarska, kierownik Kliniki Neurologii Roz-
wojowej GUMed, prof. Marek Kaciński, wielo-
ria Mazurkiewicz-Bełdzińska, a przewodniczącą letni kierownik Katedry Neurologii Dzieci
i Młodzieży w Krakowie, dr med.Tomasz Kmieć
Komitetu Naukowego prof. Ewa Pilarska z Kliniki z Kliniki Neurologii i Epileptologii Centrum
Zdrowia Dziecka w Warszawie, dr med. Bar-
Neurologii Rozwojowej Gdańskiego Uniwersyte- bara Szal-Karkowska, emerytowana specjalistka
z Centrum Zdrowia Dziecka w Warszawie, dr
tu Medycznego. Patronat honorowy nad Zjazdem med. Jadwiga Wigowska-Sowińska z Oddziału
Neurologii Dzieci i Młodzieży w Poznaniu.
DR SEWERYNA objął marszałek województwa pomorskiego Mie-

KONIECZNA czysław Struk, prezydent Miasta Gdyni Wojciech

Szczurek oraz rektor Gdańskiego Uniwersytetu

Zakład Historii Medycznego prof. Marcin Gruchała.

i Filozofii Nauk

Medycznych GUMed Oficjalne otwarcie Zjazdu odbyło się w Teatrze

Muzycznym w Gdyni na Scenie Nowej. Obec-

ni byli wiceprezydent Gdyni Katarzyna Gruszecka-Spychała oraz rektor

Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego profesor Marcin Gruchała, który

w przemówieniu podkreślił rangę neurologii dziecięcej w dzisiejszej medycynie.

GAZETA GUMed lipiec 2019

KONFERENCJE 33

 Prof. Maria Mazur-  Rektor GUMed  Prof. Ewa Pilarska  Prof. Radosław Owczuk
kiewicz-Bełdzińska
prof. Marcin Gruchała

Wspominaliśmy w trakcie inauguracji nasze zmarłe koleżanki – dr med. Bar- wiła nową klasyfikację napadów padaczkowych
barę Mańkowską z Kliniki Neurologii Rozwojowej Gdańskiego Uniwersy- pod intrygującym tytułem Stare wino w nowych
tetu Medycznego i dr med. Iwonę Gromek z Instytutu Pomnika Centrum szklankach. Profesor Jarosław Sławek omówił za-
Zdrowia Dziecka w Warszawie. gadnienie dystonii, profesor Bartosz Karaszewski
– nowoczesne leczenie udarów niedokrwiennych
Interesujący, prowokujący do myślenia wykład inauguracyjny Granice mózgu, dr hab. med. Grzegorz Kozera – zastoso-
medycyny wygłosił prof. Radosław Owczuk, konsultant krajowy w dziedzinie wanie badania Dopplera w diagnostyce chorób
anestezjologii, a dr med. Seweryna Konieczna, historyk medycyny i neurolog nerwowych, a neurochirurg prof. Leszek Sagan
z Kliniki Neurologii Rozwojowej GUMed przedstawiła historię zespołu Gilles chirurgię padaczki. Obecna była również pe-
de la Tourette’a od XVIII w aż po czasy współczesne, nawiązując do historii diatra prof. Angieszka Szlagatys-Sidorkiewicz,
neurologii dziecięcej w XX/XXI wieku. która mówiła na temat żywienia pacjentów
z chorobami neurologicznymi. Gość z Londynu
Tomasz Grybek, członek Zespołu ds. Narodowego Planu dla Chorób Rzad- dr M. Tereszkowska-Kamińska podczas sesji wi-
kich opowiedział z perspektywy rodzica dziecka chorującego na rzadką cho- deo zaprezentowała zaburzenia ruchowe w cho-
robę o trudach dotarcia do leczenia. Zaprezentował rozważania Drużyna robach rzadkich układu nerwowego.
bohatera – kluczowe ogniwo czy zło konieczne? – o drodze, jaką z synem
przemierzyli po świecie za lekiem, aby się okazało że leczenie jest w Polsce. W trakcie Zjazdu odbyło się Walne Zebranie
Stąd niezwykle ważne są konferencje i zjazdy, gdzie dochodzi do natychmia- Członków PTND,podczas którego wybrano nowy
stowej wymiany naukowych doświadczeń i informacji. Zarząd Główny Towarzystwa. Przewodniczącą
Zarządu Głównego PTND na nową kadencję zo-
W kolejnych dwóch dniach w ponad 20 sesjach naukowych oraz sesjach stała wybrana prof. Maria Mazurkiewicz-Bełdziń-
posterowych poruszono najaktualniejsze zagadnienia i problemy, w tym ska z Kliniki Neurologii Rozwojowej GUMed.
nowoczesne metody diagnostyki i leczenia z zakresu niemal wszystkich W skład Zarządu weszły również dwie koleżanki
dziedzin neurologii dziecięcej, padaczki, chorób metabolicznych, chorób z Kliniki – prof. Ewa Pilarska oraz dr med. Marta
o podłożu genetycznym, chorób naczyniowych mózgu, pozapiramidowych, Zawadzka. Nowemu Zarządowi życzymy owoc-
demielinizacyjnych, nerwowo-mięśniowych, skórno-nerwowych, bólów gło- nej pracy i wielu pomysłów na kolejne cztery lata.
wy. Poruszano zagadnienia roli terapii genowych, a także szans na przełom
w leczeniu chorób dotychczas uznanych za nieuleczalne. Podczas sesji prezy- Był też czas na spotkania towarzyskie, często po
denckiej wykładowcy zapoznali uczestników z zagadnieniem chronobiologii latach. Ostatniego dnia Zjazdu wieczorem bawi-
padaczki, najnowszymi metodami leczenia SMA, roli czasu w neurologii liśmy się w klubie Riviera.
dziecięcej, a także znaczeniu Europejskich Sieci Referencyjnych.
Kolejny, VIII Zjazd Polskiego Towarzystwa
Podczas kolejnych dni Zjazdu zaproszeni goście wygłosili liczne wykłady Neurologów Dziecięcych odbędzie się za cztery
i doniesienia naukowe, które stanowiły przegląd najnowszych informacji lata w Lublinie.
w dziedzinie neurologii dziecięcej oraz stały się okazją do wymiany doświad-
czeń, niezwykle cennych w codziennej praktyce specjalistów pracujących DR SEWERYNA KONIECZNA
z dziećmi chorymi neurologicznie. Wśród zaproszonych gości byli neurolo-
dzy z klinik dla dorosłych pacjentów – profesor Joanna Jędrzejczak przedsta-

GAZETA GUMed lipiec 2019

34 KONFERENCJE

Farmacja z paragrafem

Druga edycja Ogólnopolskiej Konferencji Naukowej Farmacja z paragra- Kolejną prezentację przedstawił dr hab. Bartosz
fem organizowana przez Polskie Towarzystwo Studentów Farmacji Oddział Wielgomas, kierownik Katedry i Zakładu Tok-
Gdańsk odbyła się 18 maja 2019 r. sykologii Wydziału Farmaceutycznego z Od-
działem Medycyny Laboratoryjnej Gdańskiego
W konferencji wzięli udział studenci farmacji i prawa, a także magistrowie far- Uniwersytetu Medycznego na temat Dawka
macji i zaproszeni goście. Uczestnicy mieli okazję usłyszeć prelekcję nadkomi- czyni truciznę. Prawda uniwersalna? Uczestni-
sarz Natalii Modzelewskiej, która od ponad 20 lat jest funkcjonariuszem Wy- cy mieli również możliwość wysłuchania prelek-
działu do Walki z Przestępczością Gospodarczą Komendy Wojewódzkiej Policji cji dr. Michała Kaczmarskiego, prezesa Fundacji
w Gdańsku. Jej prezentacja dotyczyła zwalczania przestępczości farmaceutycznej. Krajowa Organizacja Weryf ikacji Autentyczno-
ści Leków, która dotyczyła systemu weryfikacji
autentyczności leków i jego roli w ramach dzia-
łań prewencyjnych i detekcyjnych w walce z fał-
szowaniem leków.

Na koniec konferencji Paweł Treder, specjalista
z Wydziału Wdrożeń Systemu P1 Centrum Sys-
temów Informacyjnych Ochrony zdrowia przed-
stawił informację na temat e-recepty i Interneto-
wego Konta Pacjenta.

XXXIII Ogólnopolska Studencka
Konferencja Kardiologiczna

Kolejna Ogólnopolska Studencka Konferencja Kardiologiczna, która jest lipiec 2019
kuźnią talentów i zrzesza studentów medycyny oraz młodych lekarzy zain-
teresowanych kardiologią i kardiochirurgią odbyła się w dniach 17-18 maja
br. w Atheneum Gedanense Novum. Tym razem uczestniczyło w niej ponad
100 miłośników kardiologii z 9 ośrodków akademickich w Polsce.

Konferencję otworzył rektor GUMed prof. Marcin Gruchała, który wygłosił
wykład pt. Czy wywiad rodzinny ma znaczenie? 45 studentów zaprezen-
towało swoje prace w sześciu sesjach, w tym w dwóch w języku angielskim.
Zwycięzców wyłoniło jury pod przewodnictwem prof. Ewy Lewickiej z Kli-
niki Kardiologii i Elektroterapii Serca GUMed.

W trakcie wydarzenia odbywały się konkursy prac naukowych w sesjach
ustnych i plakatowych z zakresu kardiologii zachowawczej, pediatrycznej
oraz inwazyjnej. W sesji ustnej kardiologii w języku angielskim (prace ory-
ginalne) bezkonkurencyjny okazał się student kierunku lekarskiego En-
glish Division GUMed Jakob Meryn. W sesji ustnej kardiologii w języku

GAZETA GUMed

KONFERENCJE 35

angielskim (przypadki kliniczne) II miejsce zajęła Zofia Lasocka, student- Autorami są Barbara Nawrocka i Kamil Woj-
ka V roku kierunku lekarskiego. ciechowski z SKN Chirurgii Stomatologicznej
oraz lek. dent. Paulina Adamska i dr hab. Anna
W sesji plakatowej kardiologii zachowawczej wyróżnienie otrzymała Bar- Starzyńska, prof. nadzw. GUMed i kierownik
bara Nawrocka z SKN Chirurgii Stomatologicznej za pracę Wpływ stanu Zakładu Chirurgii Stomatologicznej. Natomiast
jamy ustnej na choroby układu sercowo-naczyniowego – ocena świadomości w sesji plakatowej kardiologii inwazyjnej i kar-
lekarzy dentystów i studentów kierunku lekarsko-dentystycznego. W pracy diochirurgii II miejsce zajęli: Jakub Osowski (IV
oceniano postrzeganie i świadomość wpływu zapaleń w obrębie jamy ustnej rok, kierunek lekarski), Wioleta Kurpińska-Kac
na rozwój chorób układu sercowo-naczyniowego. Badanie przeprowadzono (IV rok, kierunek lekarski) oraz Natalia Sobczyk
wśród lekarzy dentystów i studentów kierunku lekarsko-dentystycznego. (V rok, kierunek lekarski).

13 Ogólnopolska Konferencja
Psychoonkologiczna

stynę de Walden-Gałuszko Historia psychoon-
kologii w Polsce oraz prof. Tita Albrehta ze
Słoweńskiego Narodowego Instytutu Zdro-
wia Publicznego Innovation as an alternati-
ve to bridge the gaps in psycho-oncological care.
W gronie wykładowców obecni byli czołowi
polscy onkolodzy, m.in.: prof. Cezary Szczylik
z Europejskiego Centrum Zdrowia w Otwocku,
prof. Rafał Dziadziuszko z GUMed oraz dr
Janusz Meder, prezes Polskiej Unii Onkologii
z Centrum Onkologii w Warszawie.

Dużym zainteresowaniem cieszyły się sesje poświę-
cone leczeniu bólu, jakości życia chorych. Ożywioną
dyskusję wzbudził temat problemów seksualnych pa-
cjentów po przebytych chorobach nowotworowych.

 Dr hab. Marzena Samardakiewicz (obecny prezes PTPO) W wydarzeniu wzięło udział około 250 uczest-
ników polskich i zagranicznych (ze Słowenii, Li-
i prof. Krystyna de Walden-Gałuszko (wiceprezes PTPO) twy, Białorusi, Ukrainy) – lekarzy, psychologów,
pielęgniarek, wolontariuszy, osób duchownych,
Psychoonkologia w onkologii – Onkologia w psychoonkologii – 25 Lat psy- zainteresowanych problemami psychologicznymi
choonkologii w Polsce – pod takim hasłem odbyła się 13 Ogólnopolska Kon- w onkologii, medycynie paliatywnej czy opiece
ferencja Psychoonkologiczna. Wydarzenie zostało zorganizowane w Hotelu paliatywno-hospicyjnej. Podczas sesji plenarnych
Mercure Stare Miasto w dniach 17-18 maja br. zaprezentowano 45 wystąpień ustnych, a w sesji
plakatowej 17 plakatów naukowo badawczych.

Historia psychoonkologii w Polsce od 25 lat jest nierozerwalnie związana Organizatorami Konferencji byli: Polskie Towarzy-
z Akademią Medyczną w Gdańsku, a później z Gdańskim Uniwersytetem stwo Psychoonkologiczne, Polska Liga Walki z Ra-
Medycznym. Od chwili powstania w 1992 r. Polskie Towarzystwo Psycho- kiem, Zakład Psychologii Stosowanej Uniwersytetu
onkologiczne (PTPO) miało siedzibę w murach Uczelni – przez pierwsze 5 Medycznego w Lublinie oraz Zakład Medycyny
lat w Katedrze Psychiatrii AMG, a przez następne 20 lat (do chwili obecnej) Paliatywnej Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego.
w Zakładzie Medycyny Paliatywnej Katedry Medycyny Rodzinnej GUMed.
Od 22 lat z inicjatywy PTPO ukazuje się najważniejsze branżowe czasopi- Dodatkowe informacje oraz materiały konferen-
smo naukowe Psychoonkologia (do chwili obecnej ukazało się 51 numerów). cyjne dostępne są na stronie ptpo.org.pl/13okpo.

Konferencję rozpoczęły wykłady wygłoszone przez wieloletnią prezes PTPO
i pierwszego kierownika Zakładu Medycyny Paliatywnej AMG prof. Kry-

GAZETA GUMed lipiec 2019

36 POLECAMY CZYTELNIKOM / KADRY GUMed

Szpital na Łąkowej we wspomnieniach

(1949-2003) ZDZISŁAW WAJDA

Z Posłowia

[...] Książka wspomnień po- Wspomnienia na chwilę zatrzymują czas. Auto-
święcona działalności klinik, rzy z sentymentem wracają do instytucji, w któ-
oddziałów, zakładów i pra- rej pracowali przez wiele, wiele lat. To powroty
cowni Państwowego Szpitala do lat spędzonych w Szpitalu na Łąkowej, do
Klinicznego numer 3 Akade- niezapomnianych wrażeń, które szczególnie za-
mii Medycznej w Gdańsku, padły im w serce, do czasów młodości, do trudów
Szpitala Najświętszej Maryi zdobywania zawodowych umiejętności, nauko-
Panny − Szpitala na Łąkowej wych stopni, zaszczytów i awansów.
− zamyka ponad 50-letnią hi-
storie tej placówki, zakończo- Książka ma przybliżyć i utrwalić pamięć o ludziach
ną likwidacją Szpitala w roku − zespołach lekarskich, pielęgniarskich, pracowni-
2003. Zamyka też ostatecznie kach administracji, całej szpitalnej społeczności;
150 lat dziejów Szpitala powo- jest też przypomnieniem roli, jaką Szpital odegrał
łanego do życia jeszcze przez po II wojnie światowej jako jednostka akademicka.
gdańskich katolików w poło-
wie XIX wieku.

Szpital na Łąkowej we wspomnieniach Promocja książki odbyła się 12 kwietnia br.
(1949-2003), Zdzisław Wajda; Gdańsk w siedzibie Okręgowej Izby Lekarskiej w Gdańsku
2019, ISBN 978-83-66145-18-4, ss. 253. z udziałem licznie zgromadzonej publiczności.

Kadry GUMed ZMIANY NA STANOWISKACH KIEROWNICZYCH W GRUPIE
PRACOWNIKÓW NIEBĘDĄCYCH NAUCZYCIELAMI AKADEMICKIMI

Z dniem 1.05.2019 r. mgr. inż. Pawłowi Zdrodowskiemu
powierzono stanowisko dyrektora ds. technicznych.

JUBILEUSZ DŁUGOLETNIEJ NA STANOWISKU ZMIANY NA
PRACY OBCHODZĄ: ADIUNKTA ZATRUDNIONO STANOWISKACH
KIEROWNICZYCH W GRUPIE
30 lat mgr Hanna Myszkowska dr. med. Jacka Halasza PRACOWNIKÓW BĘDĄCYCH
dr hab. Piotr Siondalski NAUCZYCIELAMI AKADEMICKIMI
NA STANOWISKU STARSZEGO
35 lat mgr Sławomir Zalewski WYKŁADOWCY ZATRUDNIONO: Z dniem 1.06.2019 r. prof. dr. hab. Mar-
kowi Niedoszytko powierzono funkcję
TYTUŁ NAUKOWY dr med. Martę Kozłowską kierownika Kliniki Alergologii. Do dnia
PROFESORA OTRZYMALI: dr. med. Wojciecha Sierszenia 31.05.2019 r. pełnił funkcję p.o. kierow-
dr. med. Jacka Teodorczyka nika Kliniki Alergologii.
prof. dr hab. Bartosz Karaszewski dr. med. Szymona Wojtylaka
prof. dr hab. Ewa Pilarska
prof. dr hab. Joanna Stańczak

GAZETA GUMed lipiec 2019

WIADOMOŚCI Z UCK 37

Nowatorska aplikacja
Centrum Chorób Piersi UCK

Darmowa aplikacja mobilna Centrum Chorób Piersi UCK, szpitala GUMed powstała, by na bieżąco monitorować stan pa-
cjentów z rakiem piersi, a także zapewnić im dostęp do bieżących informacji dotyczących tej choroby.

WIOLETA WÓJCIK W aplikacji mobilnej pacjent znajdzie najważniej- Aplikacja mobilna wpisuje się w ideę komplek-
sze informacje na temat raka piersi (m.in. jak się sowej opieki, którą Centrum Chorób Piersi
Zespół ds. Organizacji badać i jak poprawić wyniki leczenia) i Centrum oferuje swoim pacjentom. Na pierwszej wizy-
i Promocji UCK Chorób Piersi UCK, a także organizacji pacjenc- cie chora badana jest przez onkologa i chirur-
kich oraz ciekawostki interesujące z punktu wi- ga onkologicznego. W zależności od potrzeby
dzenia chorego. Na bieżąco umieszczane będą kierowana jest na mammografię, USG piersi,
wiadomości ważne z organizacyjnego punktu wi- biopsję, rezonans magnetyczny, USG i biopsję
dzenia, takie jak zmiana godzin przyjęć lekarza czy węzłów chłonnych. W trakcie konsylium leka-
dane adresowe. Nowo powstała aplikacja nie pełni rze podejmują decyzję, czy konieczna jest che-
jednak funkcji tylko informacyjnej, lecz daje moż- mio- lub/i radioterapia, czy od razu zabieg chi-
liwość codziennego kontrolowania stanu pacjenta. rurgiczny. Istnieje również możliwość udziału
w licznych badaniach klinicznych, prowadzo-
– Doceniamy rolę nowoczesnej informacji. Chcemy dotrzeć do jak najszerszego nych w ramach współpracy międzynarodowej
grona w sposób maksymalnie przyjazny i łatwy w użyciu. Jednak to, co najistot- z wykorzystaniem najnowocześniejszych leków.
niejsze i najbardziej innowacyjne w tej aplikacji, to moduł zgłaszania działań nie-
pożądanych, czyli np. pogarszającego się samopoczucia. To narzędzie daje nam W oficjalnej prezentacji aplikacji, która odbyła
możliwość szybszej, aktywnej reakcji. Tego rodzaju działania, nowatorskie się 11 czerwca 2019 r., uczestniczyli m.in.: Ja-
w Polsce,mają udowodniony wpływ na poprawę wyników leczenia – mówi dr hab. kub Kraszewski, dyrektor naczelny UCK, dr n.
n. med. Elżbieta Senkus-Konefka, koordynator Centrum Chorób Piersi UCK. med. Jarosław Skokowski, zastępca ordynatora
Kliniki Chirurgii Onkologicznej UCK, Monika
Pacjentki, które zainstalują aplikację na swoim telefonie, będą codziennie Puchowska, koordynator aplikacji CChP, Iwona
wypełniać ankietę składającą się z kilkunastu pytań. Jednym z zadań będzie Schymalla, prezes Fundacji Żyjmy Zdrowo oraz
określenie swoich dolegliwości w skali od 1 do 4. W przypadku zaznaczenia przedstawiciel Fundacji OMEALife i Gdań-
3 stopnia automatycznie zostanie wysłany email z informacją do pielęgniarki skich Amazonek, a także pracownicy Centrum
dedykowanej chorym z rakiem piersi. Kontakt z pacjentką umożliwi podjęcie Chorób Piersi UCK. Gościem honorowym wy-
odpowiednich działań. Pielęgniarka skontaktuje chorą z lekarzem, doradzi darzenia była Danuta Wałęsa.
sposób postępowania, pokieruje do szpitala itp.
fot. Sylwia Mierzewska / UCK

Aplikacja została sfinansowana przez firmę Pfizer, sponsora głównego oraz
firmy: Egis i Pierre Fabre. Aktualnie pobrać można ją ze sklepu internetowe-
go Google Play (telefony obsługiwane przez systemem Android). Niebawem
będzie dostępna również w App Store (dla użytkowników sytemu iOS).

 Monika Puchowska – koordynator aplikacji CChP

 Iwona Schymalla, Grażyna Suchodolska, dr Milena Lachowicz, GAZETA GUMed lipiec 2019

Danuta Wałęsa, Marta Mowińska

38 WIADOMOŚCI Z UCK

2 tysiące transplantacji nerek w UCK

Przeszczepianie nerek to jeden z najprężniej rozwijających się programów transplantacyjnych w Uniwersyteckim Centrum
Klinicznym, szpitalu GUMed. Pierwszy przeszczep nerki w UCK odbył się w 1980 roku, od tego czasu wykonano tutaj już 2
tys. tego typu procedur.

Uniwersyteckie Centrum Kliniczne od kilku lat jest liderem w dziedzinie munologicznym. Nerki przeszczepiane są chorym
transplantacji nerek w Polsce, w 2017 r. całkowita liczba przeszczepionych leczonym już dializami, a także zanim zaistnieje
nerek wyniosła 125, czyli najwięcej w kraju. W 2018 r., zgodnie z ogólnopol- konieczność tego typu terapii (tzw. transplantacja
ską tendencją, ta liczba spadła do 95. wyprzedzająca). Organ można przeszczepić wy-
przedzająco również choremu z niewydolnością
– Transplantologia to wysiłek wielodyscyplinarny. Dziękujemy naszym nerki przeszczepionej (tzw. re-transplantacja wy-
współpracownikom: lekarzom i pielęgniarkom, ale też osobom związanym przedzająca).
z pracą laboratoryjną, koordynacją działań, które są istotą transplantologii,
jak również tym, którzy pomagają w transporcie czy zaopatrzeniu. To święto – Naszym oczkiem w głowie jest przeszczepianie
tych wszystkich osób oraz oczywiście pacjentów, którym dzięki transplan- wyprzedzające, które wprowadziliśmy w Uniwersy-
tacjom możemy pomagać – mówił dr hab. Tomasz Stefaniak, dyrektor ds. teckim Centrum Klinicznym w 2003 roku. Zaob-
lecznictwa UCK. serwowaliśmy, że przynosi znakomite efekty. Więk-
szość takich chorych otrzymuje przeszczep zanim
Za wyjątkowe zaangażowanie swoich współpracowników, dyspozycyjność, czę- wymaga dializy. Przeżywalność nerek i chorych jest
sto nienormowane godziny pracy, dziękowali także pozostali uczestnicy kon- lepsza niż w przypadku transplantacji po jakimś
ferencji: prof. Alicja Dębska-Ślizień, ordynator Kliniki Nefrologii, Transplan- czasie trwania leczenia dializami – podkreśla prof.
tologii i Chorób Wewnętrznych, prof. Zbigniew Śledziński, ordynator Kliniki Alicja Dębska-Ślizień, ordynator Kliniki Nefrologii,
Chirurgii Ogólnej, Endokrynologicznej i Transplantacyjnej, prof. Radosław Transplantologii i Chorób Wewnętrznych UCK.
Owczuk, ordynator Kliniki Anestezjologii i Intensywnej Terapii, a także Anna
Milecka, koordynator Regionalnego Centrum Koordynacji Transplantacji. Nerki pobiera się zazwyczaj są od dawców zmar-
łych, transplantacje od dawców żywych stanowią
23-letnia Magdalena, której przeszczepiono dwutysięczną nerkę, czuje się dobrze. jedynie kilka procent, przynoszą jednak najlep-
Transplantacja w przypadku tej pacjentki była konieczna z powodu trwałej niewy- sze rezultaty. W UCK po raz pierwszy przesz-
dolności organu, spowodowanej najprawdopodobniej kłębuszkowym zapaleniem. czepiono nerkę od dawcy żywego w 1999 r.
Przewlekła niewydolność nerek, będąca wskazaniem do transplantacji, występuje Personel gdańskiego ośrodka transplantacyjnego
także z powodu powikłań cukrzycy, nadciśnienia tętniczego, wielotorbielowa- wykonuje zarówno przeszczepy od dawców ży-
tości nerek oraz innych chorób ogólnoustrojowych, najczęściej o podłożu im- jących spokrewnionych, jak i niespokrewnionych.

 Od lewej: prof. dr hab. Alicja Dębska-Ślizień, dr hab. Tomasz Stefaniak, prof. dr hab. Zbigniew Śledziński

GAZETA GUMed lipiec 2019

WIADOMOŚCI Z UCK / NAGRODY JUBILEUSZOWE UCK 39

Po zabiegu transplantacji chory musi pozostawać pod nadzorem specjali- nu. Może być ona wykonana, o ile chory spełnia
stów, niezbędne jest także przyjmowanie leków immunosupresyjnych, jednak kryteria włączenia na listę oczekujących, nawet
przeszczep nerki pozwala uniknąć wielu dolegliwości, dając chorym szansę zanim konieczne będzie dializowanie.
na normalne życie. Ustępuje wiele przewlekłych powikłań związanych
z długotrwałą niewydolnością nerek (np. nadczynność przytarczyc oraz inne Poza nerkami w Uniwersyteckiemu Centrum
zaburzenia hormonalne, świąd skóry, niedokrwistość, zaburzenia kostne). Klinicznym przeszczepia się także szpik, rogów-
Możliwy jest powrót do czynnej pracy zawodowej, sportów rekreacyjnych, ki, serca, płuca, wątrobę oraz wyspy trzustkowe –
a nawet ciąża. Co więcej, nie trzeba przestrzegać uciążliwych ograniczeń w 2018 roku przeszczepiono łącznie 317 organów.
w zakresie ilości przyjmowanych płynów i rodzaju pokarmów.
fot. Sylwia Mierzewska / UCK
Przeszczepiona nerka ulega jednak stopniowemu niszczeniu. Pacjent z nie-
wydolną nerką przeszczepioną powinien być rozważony jako kandydat do WIOLETA WÓJCIK
kolejnej formy leczenia nerkozastępczego, w tym do transplantacji tego orga- Zespół ds. Organizacji i Promocji UCK

Ośrodek Badań Klinicznych Wczesnych Faz

W Uniwersyteckim Centrum Klinicznym, szpitalu GUMed 19 czerwca br. Koordynatorem medycznym Ośrodka jest prof.
odbyło się uroczyste otwarcie Ośrodka Badań Klinicznych Wczesnych Faz – Rafał Dziadziuszko, funkcję kierownika pełni
jedynego tego typu multidyscyplinarnego ośrodka w Polsce. zaś dr Blanka Seklecka.

Jest to nowa jednostka, w której badacze uzyskują informacje dotyczące me- W kolejnym zeszycie Gazety GUMed ukaże się
chanizmów działania i zachowania się w ustroju badanej substancji podanej obszerniejszy materiał przybliżający zadania
po raz pierwszy człowiekowi, określają jej bezpieczeństwo, a także bilans po- i specyfikę Ośrodka Badań Klinicznych Wcze-
zytywnego efektu terapeutycznego i ewentualnych działań niepożądanych. snych Faz.
Podczas tego etapu badań wyznacza się również bezpieczną dawkę danej
substancji, rekomendowaną do kolejnych etapów badań.

Nagrody jubileuszowe UCK JUBILEUSZ DŁUGOLETNIEJ
PRACY OBCHODZĄ:

35 lat Grażyna Lewańczyk
Jolanta Szymichowska
20 lat Marlena Kubik 25 lat Małgorzata Wika-Czarnowska Grażyna Waleńska
Izabela Mądry
Sylwia Okoń 30 lat Grażyna Cukierska 40 lat Maria Zblewska
Katarzyna Pankiewicz

GAZETA GUMed lipiec 2019

40 STUDENCKIE PASJE DZIAŁ STUDENCKI / RemediuM

Historia medycyny na wyciągnięcie ręki

JAKUB OSOWSKI Podczas zajęć uczymy się o różnych metodach kański opatrunek wojskowy z II wojny światowej
terapii, zabiegach, lekach. Wiedzę przyswajamy z dołączoną saszetką z sulfonamidem.
Student IV roku wręcz mechanicznie. Liczy się to, aby jak naj-
kierunku lekarskiego więcej zapamiętać – jaki antybiotyk w zakażeniu Głównym źródłem mojej kolekcji był demobil
Pseudomonas, jaka dawka sterydu w zapaleniu wojskowy. Narzędzia były gromadzone przez
kłębuszków. Tak wygląda nauka większości z nas, wojsko na wypadek wojny i przez wiele lat leżały
w tym moja. Jednak, czy kiedykolwiek zastana- nieużywane w magazynach. Po pewnym czasie
wialiście się, skąd się to wszystko wzięło? Prze- sprzedawano je po cenie złomu, były przecież
cież ktoś musiał kiedyś odkryć dany lek, pomyśleć, przestarzałe, nie miały dopuszczeń do użycia.
że w danej chorobie może okazać się przydatny, Teoretycznie były po prostu bezwartościowe, ale
opracować daną procedurę chirurgiczną i wymy- dla kolekcjonerów miały ogromną wartość. Dzi-
ślić narzędzia niezbędne do jej przeprowadzenia. siaj już z demobilu coraz ciężej zdobyć eksponaty.
Po prostu się skończyły, sprzedane lub zezłomo-
Moja fascynacja historią medycyny rozpoczęła się jeszcze na długo przed wane. Obecnie pojedyncze egzemplarze można
studiami. Już w gimnazjum zaczytywałem się w Stuleciu chirurgów Thorwal- kupić od osób prywatnych, jednak po znacznie
da. Na pierwszym roku studiów moje zainteresowanie znacznie się pogłębiło. zawyżonych cenach. Nie wszystko jednak jest tak
Wtedy rozpocząłem kolekcjonowanie wszelkich rzeczy związanych z roz- łatwo dostępne. Niektóre eksponaty, jak na przy-
wojem medycyny. Mam dosyć pokaźny zbiór medycznych antyków, głównie kład zastawka kulkowa Starr-Edwards, pierwsza
różnego rodzaju narzędzi chirurgicznych. Ale posiadam też na przykład fiol- seryjnie produkowana proteza zastawkowa, po-
kę po penicylinie z początków masowej jej produkcji w Polsce czy amery- zostaje w strefie marzeń wielu kolekcjonerów.

 Cała kolekcja

GAZETA GUMed czerwiec 2019

STUDENCKIE PASJE DZIAŁ STUDENCKI / RemediuM 41

Warto też wspomnieć o pierwszych endosko-
pach – były one wykonane w całości z metalu
i miały postać sztywnej rurki, bez optyki. Źródło
światła znajdowało się na zewnątrz (jak na przy-
kład w endoskopie Brunningsa), później Cheva-
lier-Jackson umieścił małą żaróweczkę na końcu
swojego bronchoskopu. Potem było jeszcze wiele
przemian, aż do współczesnego, giętkiego apa-
ratu. Jednak w zbiorach posiadam tylko wspo-
mniane wcześniej dwa modele.

 Opatrunek z sulfonamidem oraz fiolka po penicylinie sodowej Niektóre narzędzia są też niemymi świadkami
zapomnianych i mało znanych wydarzeń. Na
Patrząc na te wszystkie stare narzędzia uderzające jest to, że w przypadku przykład igły z tępymi końcami były używane do
wielu z nich idea działania jest dokładnie taka sama od ponad wieku. W oczy szwu wątroby. Przestarzała już technika, pamię-
rzuca się także dosyć solidne wykonanie instrumentów, były przecież wielo- tana jeszcze przez niektórych chirurgów. Mało
razowe! Szklane strzykawki gotowane w sterylizatorach, rękawiczki gumowe kto jednak wie, że współtwórcą jej był Julian Pę-
z instrukcją czyszczenia i sterylizacji, igły chirurgiczne "do nawlekania" wraz ski, polski chirurg, który wraz z Kuźniecowem
z pojemnikiem do wyjaławiania – produkcja jednorazowych sprzętów była opracował ten rodzaj igły i sposób zszywania, co
kiedyś droga i nieopłacalna, poza tym nie zdawano sobie sprawy z istnienia umożliwiło pierwsze resekcje wątroby.
zakażeń krwiopochodnych.
Doszliśmy do znakomitych czasów w rozwoju
Dawniej wszystko było obsługiwane ręcznie, bez użycia elektryczności. Or- medycyny. Przeszczepiamy narządy, sztuczne
topeda wiercił w kości wiertarką ręczną, kardiochirurg przecinał mostek protezy zastępują nasze zastawki czy stawy, od-
specjalnym dłutem i młotkiem, neurochirurg trepanem ręcznym wykonywał krywamy leki działające specyficznie na dane
otwór w czaszce, następnie sklepienie przecinał piłą Gigliego lub odgryza- białka, wytwarzamy hormony ludzkie jak insuli-
czem kostnym. Wszystkie te narzędzia udało mi się zgromadzić w kolekcji. na czy erytropoetyna. Jednak mimo tych wszyst-
Jeden ręczny trepan jest najstarszym moim eksponatem – pochodzi z końca kich osiągnięć bardzo wiele problemów medycz-
XIX wieku. Dzisiaj wszystkie te czynności wykonuje się z użyciem narzędzi nych pozostaje wciąż nierozwiązanych. Warto
elektrycznych. Szybciej, bezpieczniej i pewniej. więc czasem spojrzeć za siebie, by zobaczyć jak
szybko i daleko już zaszliśmy, by nabrać nadziei
i siły do dalszej drogi.

JAKUB OSOWSKI

 Szklana strzykawka wraz z pojemnikami oraz wielorazowe igły  Bronchoskopy – z prawej Bruningsa,

chirurgiczne z różnymi nićmi po lewej Chevaliera-Jacksona

GAZETA GUMed czerwiec 2019

42 WYDARZENIA DZIAŁ STUDENCKI / RemediuM

Kardiolodzy przebadali maratonki

V Maraton Gdański odbył się w Trójmieście 14 kwietnia br. Pracownicy Medycznego pod kierunkiem dr hab. Alicji
Kliniki Kardiologii i Elektroterapii Serca, I Kliniki Kardiologii oraz stu- Dąbrowskiej-Kugackiej i prof. Ewy Lewickiej,
denci Kardiologicznego Koła Naukowego Gdańskiego Uniwersytetu przeprowadzili przesiewowe badanie kardiolo-
giczne wśród uczestniczek biegu. Bezpośrednio
po przekroczeniu przez biegaczki linii mety
wykonano u nich EKG, badanie echokardio-
graficzne i testy laboratoryjne. Te same badania
przeprowadzono u biegaczek 10-14 dni przed
maratonem, w tym także 24-godz. EKG me-
todą Holtera i ocenę wydolności na podstawie
badania spiroergometrycznego. Zostały one po-
wtórzone po upływie 7-10 dni od biegu. Kardio-
lodzy z GUMed już po raz kolejny podjęli się
badania maratończyków, trzy lata temu byli to
mężczyźni, rok temu kobiety i obecnie podob-
ne badania przeprowadzono na większej grupie
kobiet. Celem tego projektu jest ocena wpływu
skrajnego obciążenia wysiłkiem fizycznym na
układ sercowo-naczyniowy i porównanie wyni-
ków uzyskanych u mężczyzn i u kobiet.

Spotkania edukacyjne dla uczniów
gdańskich szkół podstawowych

Zajęcia obejmowały tematy dotyczące samo-
kontroli w cukrzycy typu 1 czy profilaktyki nad-
wagi. Uczniowie mogli również dowiedzieć się
jak unikać otyłości, w jaki sposób palenie tytoniu
i e-papierosów szkodzi zdrowiu, a także nauczyć
się udzielania pierwszej pomocy w szkole.

Studenci II roku kierunku pielęgniarstwa Gdańskiego Uniwersytetu Me- Spotkania były realizowane w ramach zajęć
dycznego zorganizowali spotkania edukacyjne dla uczniów ośmiu gdań- praktycznych z przedmiotu pediatria i pielę-
skich Szkół Podstawowych nr 14, 27, 35, 50, 56, 79, 80, 92. Partnerem spo- gniarstwo pediatryczne pod okiem dr n. med.
tkań było Kuratorium Oświaty w Gdańsku. Anny Stefanowicz, dr n. med. Marii Krajew-
skiej, dr n. o zdr. Anety Kołodziejskiej, mgr piel.
Aliny Kalwejt-Spaleniak, mgr piel. Katarzyny
Wawrzyniak, mgr piel. Anny Dylańskiej, mgr
piel. Magdaleny Słomion, mgr piel. Katarzyny
Szmaji, mgr piel. Jolanty Jurczyk oraz mgr piel.
Małgorzaty Kamińskiej.

GAZETA GUMed czerwiec 2019

FELIETON 43

Ten moment

DR PAWEŁ KABATA Kto z nas nie pamięta tego momentu, gdy po raz nie wiedząc jak i kiedy z lekarza stałeś się reali-
Adiunkt w Katedrze pierwszy poczuł, że wie co chce w życiu robić. zującym proces z zacięciem uzupełniającym ko-
i Klinice Chirurgii Gdy jedna niepozorna chwila, tak zaskakująco lejne formularze i druki tylko po to, by zadowolić,
Onkologicznej powtarzalna i zaniedbywalna jak wiele przed nią niezmiennie pochmurne, oblicze urzędnika ko-
GUMed i równie dużo później, zmieniła się w ciąg zda- misji akredytacyjnej.
rzeń prowadzących do ustalenia planu. Planu na
facebook.com resztę naszego życia. Dla jednych to wydarzyło Kto jednak z nas nie pamięta tego momentu
/chirurgpawel się w czasie studiów. Jak promień słońca choć upragnionego spotkania z inną rzeczywistością.
odrobinę rozjaśniający pochmurną studencką Gdy w pogoni za światem gdzieś tam, daleko
instagram.com codzienność wypełnioną różnej jakości treściami z przodu, w poszukiwaniu inspiracji i głodny
/chirurgpawel i nadmiarem niechcianej wiedzy, w której próżno informacji z wielkimi oczami słuchałeś wykła-
było szukać celu i sensu. Gdy w końcu pojawiło du kogoś, kto jednak nie uległ. Kto zagryzł zęby,
szczegóły licencji się coś, co interesowało i wchodziło jak nigdy stanął naprzeciw i zaczął coś zmieniać. Odsłonił
podane są na stronie dotąd, zaskakując logiką, prostotą i dziwną oczy- wieczko by wpuścić powietrze i ruszył w nie-
https://creativecom- wistością. Albo początkiem pracy, gdy jako żół- znane. I doszedł tam, gdzie nie było nikogo. Nie
mons.org/licenses/ todziób z dyplomem w garści i nową pieczątką było granic, nie było przepisów, a główne ścież-
by-nc-nd/4.0/deed.pl w kieszeni ochoczo przystąpiłeś do wykonywa- ki i szlaki czekały na wytyczenie. Bo wszystko
nia obowiązków pracowniczych i nagle okazy- jeszcze czekało. Na stworzenie, na pomysł, na
wało się, że choć wszystko co łatwe i oczywiste otwarcie umysłu na nowe. A trzeba było tylko
zostało na kartach podręczników, to jednak jakiś powiedzieć Tak. I gdy zachłyśnięty tym światem,
niewidzialny magnes powodował, że chciałeś pijany od nadmiaru świeżości, z mętlikiem
dalej próbować, a nawet największe wyzwania aż w głowie wracasz do swojej rzeczywistości i za-
tak nie przerażały. skoczony zauważasz, że tutaj też pojawiają się
kolory, choć tak naprawdę nie drgnęło nic. Że
Kto z nas nie pamięta tego momentu, gdy ów można coś zrobić, że jednak jest wyjście. Że
młodzieńczy zapał pielęgnowany pierwszymi gdzieś tutaj, poukrywani pod stosami papierów,
sukcesami i stopniowym prostowaniem licznych klepiąc w wytarte klawisze swoich zużytych kla-
napotykanych do tej pory zakrętów przy naj- wiatur też są ludzie chętni. Że po raz pierwszy
większej prędkości zderzył się z chłodną ścianą od dawna widząc światło w tunelu nie czujesz, że
rzeczywistości. Gdy po raz pierwszy chcąc robić wiesz co to za tunel.
tak, jak byłeś uczony, jak czytałeś w książkach
i odpowiadałeś na pytania egzaminatorów usły- Pozostaje zatem zadać sobie pytanie, czy to wła-
szałeś Nie. Trzy brzydkie litery ułożone w jesz- śnie nie jest najbardziej odpowiednia chwila. Czy
cze brzydsze słowo. Blokada wszystkiego. Bo nie po przyciśnięciu do muru natłokiem przepisów,
ma warunków, bo nie ma pieniędzy, bo nie ma procedur i druków nie należy wstać i sięgnąć tam,
przekonania. Bo nagle twój cały medyczny wigor gdzie nie ma na kogo zrzucić winy. Czy skoro już
zamknięty został w ciasnym pudełku z napisem umiemy realizować i świadczyć nie powinniśmy
Procedura, a napierające na kark wieczko spra- w końcu na nowo chcieć zacząć leczyć. Dostoso-
wiało, że coraz bardziej zmęczony kręgosłup po- wując otoczenie oswoić korpoświat i akceptując
woli poddawał się jego działaniu. Bo okazało się, jego charakterożercze oblicze wrócić do tego, co
że powtarzane latami słowa o misji i odpowie- tak nas rozpalało na samym początku. Odkrywać,
dzialności za ludzkie życie gdzieś giną w natłoku stawiać sobie wyzwania i marzyć o postępie. By
przepisów, wytycznych, standardów i procesów znowu wiedzieć, co chcemy robić i żyć przeko-
z ich korporacyjną wizualizacją w oparach wy- naniem, że teraz też mamy plan. By znów poczuć
muszonej anonimizacji pod znakiem rodo. Że że to jest ten moment.

GAZETA GUMed lipiec 2019

44 WCZORAJ – DZISIAJ – JUTRO

WCZORAJ – DZISIAJ – JUTRO

25 lecie pierwszej allogenicznej
transplantacji w Klinice Hematologii
i Transplantologii / cz. 1

Obchody 25 rocznicy przeprowadzenia pierw- Miasta Gdańska prof. Stefanowi Angielskie-
mu, rektorowi Akademii Medycznej w czasie,
szej alogenicznej transplantacji szpiku kostnego gdy powstawała Klinika Hematologii oraz prof.
Andrzejowi Hellmannowi, organizatorowi i jej
w Gdańsku odbyły się 31 maja 2019 r. Obecnie pierwszemu kierownikowi.

ta procedura uważana jest za standardową Historia

w leczeniu szeregu schorzeń rozrostowych ukła- Początki powstania Kliniki wspomina jej obecny
kierownik prof. Jan Maciej Zaucha, uczeń prof.
du krwiotwórczego w naszym ośrodku.To ważne, Hellmanna.

bo pozwala ona na wyleczenie z chorób śmier- Klinika Hematologii powołana została przez
rektora AMG prof. Stefana Angielskiego
telnych. Taką chorobą 25 lat temu była przewle- 2 kwietnia 1991 r. jako odrębna jednostka orga-
nizacyjna w Instytucie Chorób Wewnętrznych.
PROF. DR HAB. MED. kła białaczka szpikowa rozpoznana u zaledwie W wyniku postępowania konkursowego kierow-
nikiem i organizatorem Kliniki został wybrany
JAN MACIEJ ZAUCHA 33-letniego Romana Zienkiewicza, technika dr hab. Andrzej Hellmann, profesor nadzwy-
czajny AMG, od 1983 r. ordynator oddziału
dentystycznego z Mrągowa. Jednak przeszcze- o profilu hematologicznym III Kliniki Chorób
Wewnętrznych kierowanej przez prof. dr. hab.
Katedra i Klinika pienie szpiku w latach dziewięćdziesiątych ubie- Mieczysława Gamskiego. Do 1983 r. kierowa-
ła nim dr med. Janina Sowińska. Nowa siedziba
Hematologii głego stulecia w Polsce nie było powszechnie Kliniki Hematologii została umiejscowiona na
drugim piętrze budynku 26 Państwowego Szpi-
i Transplantologii dostępne. 25 lat temu gdańska hematologia za- tala Klinicznego nr 1, zajmowanego ówcześnie
w całości przez Klinikę Dermatologii. Przepro-
GUMed częła podbijać dotąd jej niedostępną przestrzeń wadzka ze Szpitala na ul. Łąkowej była poprze-
dzona gruntownym remontem starego budynku
transplantacji szpiku kostnego, w której porusza- 26 służącego w czasie wojny żołnierzom
niemieckim rannym na froncie wschodnim.
ły się jedynie elitarne ośrodki hematologiczne świata. Czuliśmy się wtedy W efekcie stworzono nowoczesny, choć mały
6-łóżkowy Oddział Intensywnej Opieki He-
tak samo, jakbyśmy dzisiaj chcieli sami przygotować pierwszego astronautę matologicznej (sale z przepływem laminarnym),
który pozwala na podejmowanie radykalnych
i własną rakietę do podbijania przestrzeni kosmicznej. A nam się udało. Wy- i eksperymentalnych działań leczniczych
z transplantacją szpiku kostnego włącznie. Ofi-
słany w przestrzeń transplantacyjną pacjent „wrócił” szczęśliwie z nowym cjalne otwarcie nowej 31-łóżkowej Kliniki na-

zdrowym szpikiem pobranym od dawcy i ma się z nim dobrze przez ostatnie

25 lat. Dla naszego chorego, ale i dla tych co tę podróż przygotowywali były

to wielkie i ważne chwile. Rozpoczęły naszą trwałą obecność w transplanto-

logii szpiku, otwierając drogę do wyleczenia rzeszy naszych chorych.

W uroczystości, która została objęta patronatem honorowym rektora
GUMed oraz Prezydenta Miasta Gdańska wzięli udział ojcowie gdańskiej
hematologii: prof. Andrzej Hellmann, pierwszy kierownik i organizator Kli-
niki oraz prof. Stefan Angielski, ówczesny rektor AMG i inicjator powołania
Kliniki Hematologii w 1991 r. w strukturach naszej Uczelni. Obecni byli
także rektor GUMed prof. Marcin Gruchała, zastępca prezydenta miasta
Gdańska Piotr Kowalczuk oraz dyrekcja UCK – Jakub Kraszewski oraz To-
masz Stefaniak. W uroczystości wzięli udział jako goście honorowi – pierw-
szy chory poddany alogenicznej transplantacji szpiku Roman Zienkiewicz,
jego siostra – dawczyni szpiku Grażyna Piech, pierwsza chora poddana
transplantacji z krwi pępowinowej Ola Filiczkowska-Hoppe oraz honoro-
wi dawcy szpiku. Osiągniętych sukcesów gratulował prof. Marcin Grucha-
ła, rektor Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego oraz Jakub Kraszewski,
dyrektor naczelny UCK. Piotr Kowalczuk, w imieniu władz Gdańska jako
wyraz uznania w rozwój gdańskiej hematologii wręczył medale Prezydenta

GAZETA GUMed lipiec 2019

WCZORAJ – DZISIAJ – JUTRO 45

 Dr hab. Maria Bieniaszewska (obecny koordynator Oddziału Transplan- dziesiątych kierownik Kliniki oraz ówcześnie
tacyjnego Kliniki Hematologii i dyrektor Banku Tkanek UCK) wspólnie młody pracownik piszący te słowa odbyli krótkie
z prof. Janem Maciejem Zauchą (obecnym kierownikiem Kliniki Hema- staże w ośrodku londyńskim.
tologii, a w przeszłości pierwszym koordynatorem programu transplan-
tacji szpiku) prezentują album wydany z okazji 25 rocznicy wykonania Dla mnie osobiście były to niezapomniane chwi-
pierwszej transplantacji szpiku le. Wprawdzie do Londynu w ramach programu
TEMPUS nie jechałem na szkolenie transplan-
stąpiło 21 lipca 1992 r. Jakkolwiek ta data wyznacza początek działalności tacyjne tylko na staż naukowy, którego celem
nowej Kliniki, to jednak należy podkreślić, że Klinika Hematologii była było dokończenie mojej pracy doktorskiej, to
spadkobierczynią kilkunastoletniej tradycji i dorobku Oddziału o profilu he- jednak w wolnych chwilach poza zajęciami
matologicznym III Kliniki Chorób Wewnętrznych. w laboratorium uczestniczyłem w pracach od-
działu klinicznego, na którym przeprowadzano
W dalszej części uroczystości swoimi wspomnieniami podzielił się prof. Hell- transplantacje szpiku. Po powrocie do Gdańska
mann. Wspominał, że jednym z głównych celów powołania Kliniki było prof. Hellmann zapytał mnie, czy podjąłbym się
wdrożenie do praktyki klinicznej transplantacji szpiku, która w wielu choro- przygotowania wszystkich procedur do przepro-
bach rozrostowych układu krwiotwórczego, w szczególności ostrych białacz- wadzenia pierwszej transplantacji. Wyzwanie
kach jest niezbędna do uzyskania wyleczenia lub wydłużenia czasu odpowie- było ogromne. Gdybym wiedział, że zostanę
dzi. W ówczesnym czasie transplantologia szpiku kostnego w Polsce dopiero obdarzony takim zaufaniem starałbym się zgro-
zaczęła się rozwijać. Istniały tylko trzy ośrodki transplantacyjne we Wrocła- madzić jeszcze więcej materiałów źródłowych.
wiu, Poznaniu i Katowicach i to w ośrodkach o ugruntowanej pozycji w kraju. Choć przypominam sobie, że w Londynie i tak
Zapotrzebowanie na tę procedurę było ogromne, dlatego jedyną możliwością uzyskałem tytuł króla kopiowania – z wielką do
zapewnienia tej form leczenia dla chorych z Polski północnej było stworzenie dziś dla mnie wzruszającą wyrozumiałością prof.
nowego ośrodka. Nie było to łatwe. Profesor Hellmann podkreślił w swoim Goldman co kilka dni wymieniał toner w swojej
wystąpieniu, że elitarny klub trzech ośrodków transplantacyjnych nie bardzo kserokopiarce po moich nocnych wizytach
chciał się dzielić środkami finansowymi z niedawno powstałą Kliniką mającą w bibliotece. Wyzwań było bardzo wiele. Nale-
zbyt wygórowane ambicje. Pomoc swoją zaoferował wówczas prof. Bole- żało stworzyć protokół transplantacyjny, przy-
sław Rutkowski nakłaniając odpowiednie osoby w Ministerstwie Zdrowia gotować zastępcze urządzenie do napromie-
do udzielenia nowo powstałem ośrodkowi nie tylko kredytu zaufania, ale niania preparatów krwiopochodnych, bo nie
również środków finansowych na pokrycie potrzeb transplantacyjnych. Przy dysponowaliśmy profesjonalnym radiatorem.
tej okazji prof. Hellmann dodał, że prof. Rutkowski wspomógł też Klinikę Przy współpracy z fizykami z Kliniki Onkologii
swoimi godzinami dydaktycznymi, dzięki czemu w naszej Uczelni rozpoczęło i Radioterapii zostało przygotowane specjalne
się nauczanie hematologii – przedmiotu do tej pory nieznanego studentom. akwarium, w którym napromieniano preparaty.
No i oczywiście należało zidentyfikować zgod-
Nowa siedziba stwarzała możliwości rozpoczęcia programu transplantacyj- nego w układzie hla dawcę rodzinnego, bo
nego, ale niezbędne było również pozyskanie odpowiedniej wiedzy pozwala- wówczas tylko tacy dawcy wchodzili w grę.
jącej na zaplanowanie i przeprowadzenie zabiegu. Dzięki współpracy Kliniki W tym zakresie profesjonalnego wsparcia udzie-
Hematologii z Department of Hematology Royal Postgraduate Medical
School w Hammersmith Hospital w Londynie, w szczególności z prof. GAZETA GUMed lipiec 2019
Johnem Goldmanem zapoczątkowanej przez prof. Andrzeja Hellmanna
w czasie jego pierwszego naukowego stażu w tym ośrodku w latach osiem-

46 WCZORAJ – DZISIAJ – JUTRO

 Prof. Andrzej Hellmann – organizator  Prof. Stefan Angielski otrzymujący medal Prezydenta Miasta

i pierwszy kierownik Kliniki Hematologii w Gdańska za jego wkład w rozwój naszej Uczelni – w tym

z medalem Prezydenta Miasta Gdańska otrzy- w szczególności rozwój Kliniki Hematologii

manym w uznaniu zasług Profesora dla rozwo-

ju gdańskiej hematologii i transplantologii

Nietypowo Klinika rozpoczęła program

transplantacyjny od trudniejszych przeszcze-

liła dr Grażyna Moszkowska badająca wówczas antygeny hla metodami pień alogenicznych. Na przeszkodzie rozpo-

serologicznymi. Wreszcie należało przygotować samego chorego (założenie częcia przeszczepów z własnych komórek stał

specjalnego cewnika Hickmana), zbadanie szczegółowe grup krwi – w tym początkowo brak odpowiedniej zamrażarki (co

miejscu należy złożyć szczególne podziękowania mgr Anieli (znanej wszyst- najmniej -86°C), którą dzięki staraniom prof.

kim jako Bula) Malinowskiej i dr Jolancie Juścińskiej, z którymi wspólnie Hellmanna pozyskano z Fundacji Współpracy

opracowano część protokołu dotyczącą postępowania przy zmianie grup krwi Polsko-Niemieckiej. Dodatkowo kluczową kwestią

przy transplantacji. Nie było również gotowych mieszanek żywieniowych, ich w transplantacjach autologicznych jest zabezpie-

tworzeniem miał zajmować się lekarz prowadzący. Wreszcie należało zdobyć czenie odpowiedniej liczby komórek macierzy-

potrzebne leki i rozpocząć postępowanie przygotowawcze pod postacią che- stych (komórek CD34), które separuje się z krwi

mioterapii w wysokich mieloablacyjnych dawkach (busulfan i cyklofosfamid). obwodowej za pomocą specjalnych separatorów

komórkowych. Środki na taki separator (Fenwal

30 maja 1994 r. prof. Hellmann wraz z piszącym te słowa na sali operacyjnej CS 3000 plus) pozyskał prof. Hellmann od Dy-

użyczonej przez prof. Dybickiego pobrał szpik – ponad 1,5 litra od dawczyni rektora Stoczni Gdańskiej. – Takie czasy, trzeba

– siostry biorcy Grażyny Piech. Przy worku kolekcjonującym krew szpikową było być przedsiębiorczym – wspominał w swoim

stanął dr Kazimierz Hałaburda. Infuzja szpiku do biorcy przebiegła bez powi- wystąpieniu prof. Hellmann. Samo oznaczenie

kłań. Chory występując na uroczystości wspominał, że mało co z tego pamięta, komórek CD34 odbywa się na cytometrze prze-

bo przespał ten czas znakomicie. Przebieg samej transplantacji był niepowi- pływowym, który sprowadził dr Jarosław Czyż po

kłany. Przypominam sobie, że przez miesiąc prowadząc tylko jednego chorego powrocie ze swojego stażu naukowego z Francji

miałem mnóstwo czasu na inne zajęcia. Po około 26 dniach doszło do poja- (w 1992 r.), która przodowała wówczas w rozwo-

wienia się nowych komórek we krwi obwodowej. Tak niepowikłany przebieg ju transplantacji autologicznych. W oznaczaniu

budził podejrzanie, że do przeszczepu w istocie nie doszło. Wątpliwości te liczby komórek CD34 niezwykłą życzliwość

jednak rozwiały badania chimeryzmu hematopoetycznego zapoczątkowane i pomoc wykazał prof. Jacek Witkowski, ówcze-

dzięki życzliwości prof. Ryszarda Pawłowskiego z Katedry i Zakładu Medy- sny pracownik Katedry i Zakładu Histologii. Te

cyny Sądowej. Na pomysł tych badań wpadliśmy przypadkowo przy okazji działania doprowadziły do udanego przepro-

obiadu w szpitalnej stołówce. Dowiedzieliśmy się wtedy, że istnieje nowa mo- wadzenia pierwszej autologicznej transplantacji

lekularna metoda badania śladów biologicznych za pomocą hiperzmiennych komórek krwiotwórczych u chorego na chło-

sekwencji VNTR. Okazało się, że byliśmy w tym pierwsi w Polsce i jedni niaka 3 marca 1995 r. Działania przed pierwszą

z pierwszych na świecie. Te pionierskie badania, również na skalę światową transplantacją autologiczną koordynował dr Jaro-

wykazały, że u naszego pierwszego chorego poddanego transplantacji szpiku sław Czyż, obecny kierownik Kliniki Hematolo-

po mieolablacyjnym postepowaniu przygotowawczym utrzymuje się przez gii w Collegium Medicum w Bydgoszczy.

pewien czas mieszany chimeryzm hematopoetyczny (współistnieją komórki

dawcy i biorcy). Zapoczątkowane wówczas badania były kontynuowane w ra-

mach grantu naukowego ówczesnego Komitetu Badań Naukowych, którego

owocem była jedna praca doktorska i praca habilitacyjna. GAZETA GUMed lipiec 2019

WCZORAJ – DZISIAJ – JUTRO 47

Dzięki tak aktywnie rozpoczętej działalności transplantacyjnej Klinika He- Dalsza część artykułu prezentuje
matologii w bardzo krótkim czasie dołączyła jako czwarty w Polsce oraz obecną aktywność Katedry i Kliniki
pierwszy ośrodek w Polsce północnej, do elitarnej grupy ośrodków transplan- Hematologii i Transplantologii oraz
tologicznych akredytowanych przez Europejską Grupę Przeszczepów Krwi działalność naukowo-szkoleniową
i Szpiku pod nr 0799, aktualnym do dziś. Liczba wykonywanych transplanta- i ukaże się w zeszycie nr 8/9 Gazety
cji z każdym rokiem stopniowo się zwiększała. Bardzo szybko (w 1996 r.) jako GUMed.
jedni z pierwszych w Europie i na świecie Klinika wprowadziła do praktyki
pobieranie komórek dawcy do przeszczepu alogenicznego z krwi obwodowej Roman Zienkiewicz – pierwszy chory poddany
za pomocą separatora komórkowego. Profesor Hellmann pozyskał również transplantacji szpiku kostnego 30 maja 1994 r.
dodatkowy sprzęt niezbędny do rozwoju programu transplantacyjnego, w tym wspomina przebieg transplantacji
radiator Gammacel 1000 Elite firmy Nordion z Fundacji Współpracy Polsko-
-Niemieckiej, służący do napromieniowywania preparatów krwiopochodnych,
a następnie urządzenia do kontrolowanego mrożenia i do przechowywania
preparatów w ciekłym azocie.

Dzięki tym wszystkim działaniom program transplantacji szpiku, mimo
skromnego zaplecza łóżkowego rozwijał się dynamicznie. Do końca 2000 r.
wykonano ponad 200 transplantacji. Coraz większe doświadczenie zespołu
transplantacyjnego wzbogacone wiedzą zdobytą podczas mojego pobytu na-
ukowego w jednym z najstarszych i renomowanych ośrodków transplantacyj-
nych we Fred Hutchinson Cancer Research Center w Seattle w latach 1997-
2001 zaowocowało wykonaniem z powodzeniem pierwszej transplantacji
szpiku od dawcy niespokrewnionego (6.12.2001 r.) oraz pierwszej transplan-
tacji z krwi pępowinowej (12.02.2005 r.) po zredukowanym postepowaniu
przygotowawczym. Stale rosnące potrzeby transplantacyjne i pogarszające
się warunki lokalowe oddziału transplantacyjnego skłoniły Kierownika Kli-
niki do podjęcia starań o utworzenie drugiego oddziału transplantacyjnego
w nowo budowanym Centrum Medycyny Inwazyjnej. Decyzją ówczesnego
rektora GUMed prof. Janusza Morysia zdecydowano o stworzeniu niezwy-
kle nowoczesnego, wyposażonego w jednoosobowe sale (każda wyposażona
w oddzielne węzły sanitarne) 10-łóżkowego oddziału transplantacyjnego
przekazanego do użytku 4.04.2012 r.

PROF. DR HAB. MED. JAN MACIEJ ZAUCHA


Wspólne zdjęcie uczestników uroczystości. W środku stoją (obok siebie) pierwszy kierownik Kliniki Hematologii i Transplantologii
prof. Andrzej Hellmann i obecny kierownik prof. Jan Maciej Zaucha. Z tyłu (najwyżej) z prawej strony stoi Roman Zienkiewicz ‒
pierwszy chory poddany transplantacji szpiku, najwyżej z lewej strony dyrektor naczelny UCK Jakub Kraszewski

GAZETA GUMed lipiec 2019

48 WCZORAJ – DZISIAJ – JUTRO

WCZORAJ – DZISIAJ – JUTRO

Wkład GUMed w rozwój nefrologii
i leczenia nerkozastępczego / cz. 2

Tekst jest kontynuacją artykułu, który ukazał się w Gazecie GUMed nr 5/2019 w ramach prezentacji klinik uczelnianych.

Pierwsza część dotyczyła historii Gdańskiej Szkoły Nefrologii, prezentowała sylwetki pierwszych nauczycieli oraz współ-

pracę z krajami Europy Środkowej i Wschodniej.

Badania epidemiologiczne nuowane przez jego następców trwają do dzisiaj.
Badania były i są prowadzone we współpracy
Pol Nef (2004) był pierwszym w Polsce oraz z innymi jednostkami GUMed (Zakład Bio-
chemii Klinicznej, Zakład Biochemii, Zakład
w Europie Środkowo-Wschodniej badaniem Chemii Klinicznej), zaowocowały m.in. stworze-
niem klasyfikacji zaburzeń lipidowych przydat-
epidemiologicznym pozwalających ocenić cho- nej do ich oceny u chorych hemodializowanych.
Współpraca z prof. Wiesławą Łysiak-Szydłow-
robowość związaną z PChN we wczesnych sta- ską (Zakład Biochemii Klinicznej, następnie Za-
kład Żywienia) zaowocowała badaniami nad rolą
diach zaawansowania. Osiągnięciem PolNef jest karnityny w powstawaniu zaburzeń lipidowych
u chorych z niewydolnością nerek. W 2004 r. prof.
PROF. DR HAB. oryginalny algorytm, wykorzystujący cztery do- Bolesław Rutkowski za poznanie mechanizmów
zaburzeń w gospodarce węglowodanowej i lipi-
ALICJA DĘBSKA-ŚLIZIEŃ stępne metody badań przesiewowych: kreatynina dowej towarzyszących PChN otrzymał Nagrodę
Naukową Miasta Gdańska im. Jana Heweliusza.
z przeliczeniem na eGFR, albuminuria, badanie W toku badań prowadzonych prof. Micha-
ła Chmielewskiego z Karolinska Institutet
Prodziekan Wydziału ogólne moczu z oceną osadu moczu oraz badanie w Sztokholmie wyjaśniono zjawisko „odwróconej
epidemiologii”, w którym niskie stężenie chole-
Lekarskiego, kierownik ultrasonograficzne z oceną nerek. W 2006 r. we sterolu całkowitego jest czynnikiem ryzyka zgonu
dializowanych pacjentów. Wykazano w nich, że
Katedry i Kliniki Nefro- współpracy z ośmioma klinikami GUMed opra- zależność ta w głównej mierze jest następstwem
niedożywienia. Obecnie prowadzone badania
logii, Transplantologii cowano protokół kompleksowego badania zdro- (grant NCN) skupiają się na zaburzeniach profilu
kwasów tłuszczowych w toku PChN, ich charak-
i Chorób Wewnętrz- wia młodzieży sopkard 15 zawierający moduł terystyce, mechanizmach i potencjalnym znacze-
niu klinicznym. Do ważniejszych aktualnych osią-
nych GUMed nefrologiczny. Potwierdzono w ogólnej populacji gnięć zespołu badawczego w tym temacie należy
wykazanie, że korzystny wpływ cząstek HDL na
młodzieży wysoką częstość występowania PChN lipolizę triglicerydów z VLDL jest modyfikowa-
ny przez progresję PChN oraz wykazanie po raz
i czynników ryzyka z nią związanych. Inne badania, w których uczestniczył pierwszy, iż u chorych z PChN stężenie ApoE
w surowicy oraz w cząstkach HDL zależy nie
zespół to ogólnopolskie badania epidemiologiczne NatPol i Wobasz. Ba- tylko od polimorfizmu genu kodującego to białko,
ale również od czynności wydalniczej nerek. Ze
dania PolNef i Sopkard stały się później podstawą opracowania Programu strony Kliniki od lat w badania w tej dziedzinie
zaangażowani byli: prof. Bolesław Rutkowski, dr
Wczesnego Wykrywania Chorób Nerek, którego celem było zwiększenie hab. Ewa Król, prof. Zbigniew Zdrojewski, dr
hab. Michał Chmielewski, dr hab. Marek Szoł-
świadomości częstego występowania PChN, propagowanie jak najwcze-

śniejszego rozpoznawania choroby oraz zintegrowanie opieki nad pacjen-

tem. Program powstał przy poparciu konsultantów krajowych w dziedzinie:

nefrologii (prof. Bolesław Rutkowski), hipertensjologii (prof. Krzysztof Nar-

kiewicz), medycyny rodzinnej (prof. Andrzej Steciwko), chorób wewnętrz-

nych (prof. Zbigniew Gaciong), kardiologii (prof. Grzegorz Opolski) i dia-

betologii (prof. Krzysztof Strojek). W badania epidemiologiczne od strony

Kliniki zaangażowani byli w szczególności: dr hab. Ewa Król, dr hab. Bog-

dan Biedunkiewicz, dr Łukasz Zdrojewski, dr hab. Sławomir Lizakowski, dr

Piotr Czarniak, dr Przemysław Szcześniak z Kliniki Chorób Nerek Dzieci

i Młodzieży, prof. Tomasz Zdrojewski z Kliniki Nadciśnienia i Diabetologii,

a całości patronował prof. Bolesław Rutkowski.

Badania gospodarki lipidowej

Badania gospodarki lipidowej i węglowodanowej sięgają lat osiemdziesiątych
ubiegłego stulecia, zapoczątkowane przez prof. Andrzeja Manitiusa, konty-

GAZETA GUMed lipiec 2019

WCZORAJ – DZISIAJ – JUTRO 49

kiewicz, mgr Elżbieta Sucajtys-Szulc, dr Ewa Kisielnicka, dr Wojciech Woły- są w Klinice od 1997 r. Grupa gdańska dokonała
niec, dr Tomasz Niewęgłowski, dr Renata Łososowska, dr Monika Czaplińska. szeregu pionierskich w skali światowej odkryć
Z innych zakładów i klinik wymieniona wcześniej prof. Łysiak-Szydłowska, z zakresu terapii nefroprotekcyjnej lekami z gru-
prof. Tadeusz Badzio, dr hab. Maciej Jankowski, prof. Julian Świerczyński, py ARA i IKA. W cyklu badań retrospektywnych
prof. Wojciech Bogusławski. dokonano charakterystyki sposobu i jakości le-
czenia hipotensyjnego oraz analizy stosowania
Badania roli wewnątrzkomórkowego wapnia farmakologicznej blokady układu RAA w popu-
w powstawaniu zaburzeń immunologicznych lacji chorych z PChN oraz naszych pacjentów po
przeszczepieniu nerki. W kooperacji z ośrodkami
We współpracy ze światowej sławy nefrologiem prof. Shaulem Massry, Univer- nefrologicznymi z Poznania i Białegostoku gdań-
sity of Southern California przeprowadzono pionierskie badania nad rolą pod- ski zespół prowadzi obecnie badanie, którego
wyższonego stężenia wewnątrzkomórkowego wapnia [Ca++] i w upośledzonej celem jest analiza odległych efektów nefrologicz-
zdolności fagocytarnej leukocytów wielojądrzastych i monocytów u chorych nych i kardiologicznych blokady układu RAA
ze schyłkową PChN leczonych hemodializami i u chorych ze źle kontro- przy użyciu losartanu. Badania te przeprowadzo-
lowaną cukrzycą typu 2. Badania obejmowały ponadto ocenę klinicznych no przy współpracy z innymi jednostkami między
możliwości wyrównywania zaburzeń fagocytozy poprzez normalizację stęże- innymi z Katedrą Dietetyki – później Zakładem
nia wewnątrzkomórkowego wapnia. Zostały opublikowane w prestiżowych Żywienia (prof. Wiesława Łysiak-Szydłowska, dr
czasopismach nefrologicznych: Kidney International oraz American Journal hab. Sylwia Małgorzewicz), Zakładem Chemii
of Nephrology. Ze strony Kliniki w badaniach uczestniczyła dr Ewa Król. Medycznej (prof. Michał Woźniak), Katedrą
i Kliniką Nefrologii, Nadciśnienia Tętniczego
Badania toksyn mocznicowych i Chorób Wewnętrznych Collegium Biomedi-
cum w Bydgoszczy (prof. Jacek Manitius) przy
Badania dotyczące rodziny toksyn mocznicowych rozpoczęły się w latach 90. współudziale prof. Bolesława Rutkowskiego. Od
ubiegłego wieku w trakcie prac nad kumulacją nukleotydów adeninowych strony Kliniki badaniami kieruje prof. Leszek Ty-
u chorych z PChN. Przy przeprowadzaniu rozdziału chromatograficznego licki, a uczestniczą w nich między innymi: dr hab.
surowicy chorych z PChN okazało się, że za szczytem odpowiadającym miej- Marcin Renke, dr hab. Sławomir Lizakowski
scu adeniny stwierdzono obecność nieznanego dotąd związku. Dzięki rozwo- i prof. Przemysław Rutkowski. Prowadzący bada-
jowi nauki i pozyskaniu wysokosprawnej chromatografii cieczowej wraz ze nia współtworzyli zalecenia terapeutyczne doty-
spektrometrią masową, w omawianym wcześniej miejscu rozdziału pojawiły czące stosowania leków hamujących układ RAA
się kolejne szczyty, świadczące o obecności kilku innych substancji. Po identy- w populacji pacjentów z PChN oraz pierwotny-
fikacji chemicznej okazało się, że są to produkty metabolizmu nikotynamidu, mi kłębuszkowymi zapaleniami nerek i otrzymali
charakteryzujące się budową pierścieniową, niską masą cząsteczkową (152 w 2005 r. zbiorową nagrodę Ministra Zdrowia.
Da) oraz rozpuszczalnością w wodzie. Ich nazwa chemiczna to odpowiednio
N–metylo–2–pirydyno–5–karboksyamid (Met2PY) i N–metylo–4–pirydy- Działalność naukowa i kli-
no–5–karboksyamid (Met4PY). W trakcie kilkuletnich badań udowodniono, niczna w zakresie żywienia
iż wykryte i opisane przez nasz zespół substancje Met2PY i Met4PY speł- i składu ciała chorych nefro-
niają kryteria pozwalające zakwalifikować je do grupy związków określanych logicznych
toksynami mocznicowymi. Wyniki badań opublikowano w ponad 30 arty-
kułach. Zostały one również podsumowane przez prof. Bolesława Rutkow- Głównym osiągnięciem wieloletnich badań pro-
skiego w pracy przyjętej do Kidney International, najbardziej renomowanego wadzonych w Klinice we współpracy z Zakładem
naukowego czasopisma nefrologicznego. Część z prac nagrodzono zespołową Żywienia jest pokazanie roli oceny stanu odży-
nagrodą Ministra Zdrowia. Niewątpliwie był to jeden z bardziej znaczących wienia i leczenia niedożywienia w grupach pa-
sukcesów możliwych dzięki współpracy z zespołem Zakładu Biochemii (prof. cjentów przewlekle chorych na PChN poprzez
Julian Świerczyński, prof. Tomasz Smoleński, dr hab. Ewa Słomińska). Ze zbadanie związku między stanem odżywienia,
strony Kliniki w prowadzenie tych badań zaangażowani byli: dr hab. Barbara składem ciała, zaburzonym metabolizmem tłusz-
Bułło-Piontecka, prof. Przemysław Rutkowski, dr hab. Marcin Renke, dr hab. czu i mięśni a rokowaniem pacjentów. Wyniki
Marek Szołkiewicz, dr Wojciech Wołyniec. przeprowadzonych badań stanowią podstawę do
stworzenia w Polsce standardów żywieniowych
Badania dotyczące nefroprotekcji w tej grupie pacjentów. Na ich bazie wprowadzo-
no rutynową ocenę stanu odżywienia oraz odpo-
Badania dotyczące oceny wpływu różnych form farmakologicznej blokady wiednią interwencję żywieniową. Zalecenia ży-
układu renina-angiotensyna-aldosteron (RAA), w tym również skojarzonej wieniowe dla osób z przewlekłą chorobą nerek są
blokady tego układu na stopień uszkodzenia nerek (ARA i IKA), prowadzone finalizowane w ramach powołanej grupy roboczej
PTN. Badania prowadzone przez zespół przy-
czyniły się do zastosowania leczenia za pomocą
odpowiednich dawek witamin wśród pacjentów

GAZETA GUMed lipiec 2019

50 WCZORAJ – DZISIAJ – JUTRO

leczonych nerkozastępczo. We współpracy z Zakładem Żywienia Kliniczne- zagadnienia onkologii. Prof. A. Dębska-Ślizień
go prowadzono pionierskie badania nad karnityną, których unikalne w skali jest również przewodniczącą Grupy Roboczej
światowej wyniki były prezentowane w formie referatów na licznych zjaz- ptt, która opracowała zalecenia dotyczące
dach międzynarodowych i krajowych oraz publikowane. W ciągu ostatnich zasad zgłaszania do przeszczepiania chorych
lat opracowano szereg materiałów edukacyjnych dla pacjentów z chorobami z nowotworem oraz zapobiegania przeniesienia
nerek w zakresie żywienia np. Praktyczny przewodnik dietetyczny dla pa- nowotworu od dawcy do biorcy przeszczepu.
cjentów dializowanych, seria poradników dla pacjentów po przeszczepieniu W 2018 r. zorganizowaliśmy naukowo-edukacyj-
nerki i inne (https://nefroedu.pl/). Od 2015 r. Klinika jest współorganizato- ną, wielospecjalizacyjną I Konferencję Nefroon-
rem wraz z ptn i polspen corocznego kursu z zakresu żywienia w przewlekłej kologia. W działalność na tym polu od początku
chorobie nerek przeznaczonego dla lekarzy, dietetyków oraz pielęgniarek. Ba- zaangażowani są dr Beata Imko-Walczuk i dr hab.
dania dotyczące stanu odżywienia koordynuje dr hab. Sylwia Małgorzewicz, Sławomir Lizakowski.
a uczestniczą w nich doc. Magdalena Jankowska, prof. Monika Lichodzie-
jewska-Niemierko, dr hab. Andrzej Chamienia, prof. Alicja Dębska-Ślizień. Inne kierunki dzielności
naukowej i klinicznej
Edukacja nefrologiczna w Ośrodku Gdańskim
WIELOTORBIELOWATOŚĆ NEREK
Pomysł edukacji w Ośrodku Gdańskim zrodził się w 2004 r. i dotyczył głów-
nie pacjentów po przeszczepieniu nerki. W 2007 r. rozpoczęto edukację Od wielu lat przedmiotem szczególnego zainte-
w ośrodku dializy otrzewnowej. Dzięki aktywności zespołów pielęgniarskich resowania Kliniki jest autosomalnie dominująca
stworzono znany w całej Polsce Gdański Program Edukacji Pacjentów wielotorbielowatość nerek (ADPKD) i inne tor-
z PChN. Organizowane są spotkania edukacyjne w większych grupach, mo- bielowate choroby nerek. Badania dotyczące ADP-
del edukacji prezentowany jest na konferencjach naukowych. Do tej pory KD zapoczątkował w Ośrodku Gdańskim prof.
ukazało się kilka wydań poradników dla pacjentów: Jak żyć z przeszczepioną Zbigniew Chodorowski, prof. Marek Hebanowski
nerką? i Przewlekła choroba nerek – poradnik dla pacjentów i ich rodzin, i prof. Andrzej Manitius. Od 2016 r. Klinika jest
Dializoterapia przewodnik dla pacjentów a także poradnik dla pielęgniarek jedynym w Polsce centrum eksperckim sieci
i pacjentów pt. Jak dbać o dostęp naczyniowy do hemodializ. W 2012 r. prze- ERKNet (The European Rare Kidney Diseases
prowadzono wieloośrodkowy projekt edukacji zdrowotnej pacjentów z wtórną Network) dla osób dorosłych oraz uczestniczy
nadczynnością przytarczyc skierowany do pacjentów hemodializowanych. w grupach roboczych z zakresu ADPKD i TSC
W czerwcu bieżącego roku ukazało się 2 wydanie materiałów edukacyjnych (stwardnienie guzowate). W 2016 r. z inicjatywy
Biorcy życia. W 2013 r. wydano podręcznik Pielęgniarstwo nefrologiczne prze- prof. Alicji Dębskiej-Ślizień utworzono Grupę
znaczony dla studentów pielęgniarstwa oraz profesjonalistów w tej dziedzi- Roboczą PTN: Zasady postępowania z chorymi
nie (red. B. Białobrzeska, A. Dębska-Ślizień, PZWL). Mgr Białobrzeska jest na autosomalną wielotorbielowatość nerek i inne tor-
organizatorem VI już Gdańskiej Konferencji Pielęgniarek Nefrologicznych. bielowate choroby nerek, która opublikowała kilka
Obok zespołów pielęgniarskich pod kierunkiem mgr Beaty Białobrzeskiej poradników dla lekarzy, pacjentów i ich rodzin.
w program zaangażowani są lekarze: dr hab. Ewa Król, dr hab. Andrzej Cha- Wiedza na ten temat jest niepełna, a o celowości
mienia, prof. Przemysław Rutkowski, prof. Alicja Dębska-Ślizień, dr Dorota podjęcia tej tematyki świadczy doskonała wielo-
Bielińska-Ogrodnik, dr Piotr Jagodziński. letnia współpraca międzynarodowa dr hab.
Magdaleny Jankowskiej w tym zakresie, m. in.
Nefroonkologia z Karolinska Institutet ze Szwecji oraz Katholieke
Universiteit Leuven z Belgii. Dr hab. Jankowska
Jednym z obszarów naukowo-dydaktycznych, którym od 2007 r. zajmują się otrzymała w ubiegłym roku dofinansowanie ze
pracownicy Kliniki, są zagadnienia onkologiczne u chorych po przeszczepie- środków ncn w ramach konkursu Harmonia 10.
niu narządów unaczynionych. We współpracy z dermatologiem, dr Beatą Im- W Klinice działania naukowe i kliniczne w tej dzie-
ko-Walczuk stworzono bazę danych obejmującą chorych po przeszczepieniu dzinie koordynują dr hab. Magdalena Jankowska
nerki będących pod opieką naszej poradni przyklinicznej, u których po przesz- i prof. Alicja Dębska-Ślizień. W opracowaniu zale-
czepieniu rozwinął się nowotwór. Współpraca ta zaowocowała m.in. powsta- ceń i opiece nad chorymi na ADPKD uczestniczą
niem systemu opieki dermatologicznej nad chorymi po przeszczepieniu nerki, również inni naukowcy i klinicyści z GUMed mię-
popularyzowanego również w innych polskich ośrodkach transplantacyjnych dzy innymi: prof. Aleksandra Żurowska, prof. Edy-
(rejestr TumorX). Wstępne dane z dwóch ośrodków biorących w nim udział ta Szurowska, prof. Janusz Limon, dr hab. Beata
opublikowane w 2018 r. stanowią pierwsze tego typu opracowanie w Polsce. Lipska-Ziętkiewicz, dr hab. Marcin Matuszewski,
Zagadnienia z zakresu nefroonkologii były podstawą wielu publikacji (pod- dr med. Iga Załuska-Leśniewska oraz innych re-
ręczniki, czasopisma specjalistyczne, materiały dla chorych). Klinika od lat or- nomowanych polskich ośrodków nefrologicznych:
ganizuje kurs specjalizacyjny z zakresu transplantologii klinicznej, obejmujący prof. Marian Klinger (Wrocław), prof. Jacek Ró-
żański (Szczecin) i prof. Michał Nowicki (Łódź).

GAZETA GUMed lipiec 2019