ROTI SAIMAI Ayutthaya A B R I E F O F C O T T O N C A N D Y C R E P E S เส้น ส้ ทางสายไหมอยุธยา ประวัติวั ติความเป็นป็มา สู่กสู่ ารพัฒพันา เป็นป็อัตลักษณ์ปณ์ระจำ เกาะเมือมืง พระนครศรีอรียุธยา พ.ศ. 2478 - 2567
โรตีสายไหม โรตีสายไหม โรตีสายไหมคือ ขนมหวานขึ้นชื่อประจำ จังหวัดพระนครศรีอยุธยา เกิดขึ้นครั้งแรกที่จังหวัดอยุธยาตามที่ ได้กล่าวไปข้างต้น ร้านโรตีสายไหมแห่งแรกอยู่บริเวณหน้าโรงพยาบาลอยุธยา ตั้งอยู่บนถนนอู่ทองภายในตัว เมืองอยุธยา ตรงข้ามกับโรงพยาบาลอยุธยา โรตีสายไหมมีส่วนประกอบ 2 ส่วนหลักๆคือ ตัวแผ่นแป้งและไส้ สายไหม ซึ่งแป้งมีรูปร่างเป็นวงกลมบางๆ มีความยืดหยุ่นสามารถนำ มายืดได้เล็กน้อย เพื่อสามารถทำ การห่อตัว ไส้สายไหมได้ ในส่วนของไส้สายไหมมีลักษณะเป็นเส้นฝอยเล็กๆ มีสีสันสวยงามน่ารับประทานมีรสชาติที่ หลากหลายขึ้นอยู่กับร้านค้าจะทำ การแต่งรสและสีของตัวไส้สายไหม ซึ่งวิธีการรับประทาน จะนำ แผ่นแป้งมาห่อ กับตัวไส้สายไหม ซึ่งจำ นวนของไส้นั้นจะขึ้นอยู่กับความต้องการของแต่ละคนที่ต้องการไส้มากหรือน้อยที่ต่าง กัน และต้องทำ การประมาณจำ นวนแผ่นแป้งและไส้สายไหมให้พอดีกัน มิฉะนั้นอาจจะเหลือแป้งหรือไส้ใน ท้ายที่สุด ขณะที่อีกส่วนหมดไปก่อนแล้ว ทำ ความรู้จัก ทำ ความรู้จัก หากกล่าวถึงของฝากสำ หรับการเดินทางผ่านภาคกลางของประเทศไทย ก็ต้องนึกถึงโรตีสายไหมจากจังหวัดพระนครศรีอยุธยา ซึ่งหากต้องการซื้อโรตี สายไหมที่ขึ้นชื่อว่าเป็นโรตีสายไหมต้นตำ รับ ต้องโรตีสายไหม จากจังหวัด พระนครศรีอยุธยา ซึ่งร้านส่วนใหญ่จะตั้งอยู่ตามถนน อู่ทอง หรือตรงข้ามโรง พยาบาลอยุธยา สาเหตุที่ต้องซื้อจากบริเวณนี้เท่านั้นเพราะบริเวณดังกล่าวเป็น แหล่งชุมชนของชาวมุสลิมที่อาศัยอยู่ในจังหวัดอยุธยา โดยส่วนใหญ่เป็นร้านค้า ที่เป็นสูตรเดียวกับร้านของผู้คิดค้นโรตีสายไหมคนแรกของประเทศไทย
เส้น ส้ ที่ 1 จุดเริ่มริ่ต้นเส้น ส้ ทางสีท สี องแห่ง เส้น ส้ (โรตี)สายไหม
บุคคลที่เป็นผู้คิดค้นการทำ โรตีสายไหมเป็นคนแรกคือ นายซาเล็ม แสงอรุณ หรือบังเปีย เป็นคนจังหวัดพระนครศรีอยุธยามา ตั้งแต่กำ เนิดมีฐานะเป็นลูกชาวนา ซึ่งตนมีอาชีพขายโรตีฟาด แต่ เนื่องจากเป็นผู้ใฝ่เรียนรู้สิ่งใหม่ๆ จึงออกจากบ้านไปทำ งานกับลุงที่ จังหวัดชลบุรี โดยทำ หน้าที่เป็นผู้ช่วยขายปอเปี๊ยะ และเรียนรู้วิธีการใช้ น้ำ ตาลในการทำ เป็นรูปแบบเส้นเล็กๆ รวมถึงการได้ทดลองทำ “ตังเม”และ“แบะแซ”เป็นเวลากว่า 5 ปีจนกระทั่ง พ.ศ. 2506 บังเปียได้กลับมายังจังหวัดอยุธยา และหลังจากได้ไปทำ งานกับลุงที่ จังหวัดชลบุรีได้เรียนรู้วิธีการเตรียมน้ำ ตาล จึงได้นำ ความรู้ทั้ง 2 มารวม กันโดยดัดแปลงแป้งโรตีฟาดมารีดให้เป็นแผ่นที่บางลงกว่าเดิมในการ ทำ เป็นแผ่นแป้งสำ หรับใช้ห่อไส้สายไหม และใช้การเคี่ยวน้ำ ตาลใน น้ำ มันร้อน และหลังจากนั้นนำ น้ำ ตาลที่ผ่านการทอดแล้วมาผสมกับหัว เชื้อแล้วทำ การดัดและยืดก้อนน้ำ ตาลให้ออกเป็นเส้นยาว และทำ การ บิดและยืดต่อไปเรื่อย ๆ กระบวนการนี้จะทำ ที่อากาศ ณ อุณหภูมิห้อง ปกติ ทำ การยืดไปจนกว่า หัวเชื้อที่ผสมกับน้ำ ตาลจะซึมเข้าด้วยกันและ ทำ ให้ตัวน้ำ ตาลเย็นตัวลงและแห้งจนเป็นเส้นสายไหมได้ในที่สุด จาก นั้นก็นำ ไส้สายไหมและแป้งบรรจุลงในภาชนะที่จัดเตรียมไว้ ทำ การชั่ง น้ำ หนักของแป้งและตัวไส้สายไหมให้ถูกต้องตามเกณฑ์ราคาจากนั้น จึงนำ ไปขาย บัง บั เปีย ปี โดยร้านโรตีสายไหมสาขาแรกเปิดเมื่อปี พ.ศ. 2512 และได้ชวนพี่น้องในวงศ์ตระกูลมาช่วยเร่ขาย โดยการปั่น จักรยานไปทั่วบริเวณ และต่อมา พ.ศ. 2520 บังเปียได้ แต่งงานกับนางมั่น ชาวโคราช และได้มีบุตรร่วมกัน 5 คน จากนั้นก็ได้เช่าที่พักอยู่ในตัวเมืองอยุธยาและใช้การทำ โรตี สายไหมขายเป็นอาชีพของครอบครัว นอกจากนี้บังเปียยังได้ รับรางวัลพระราชทานขนมไทย จากพระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าโสมสวลี กรมหมื่นสุทธนารีนาถ เป็นคนแรกของ ประเทศไทย ซึ่งร้านของบังเปียตั้งอยู่บริเวณหน้าโรง พยาบาลอยุธยา บนถนนอู่ทองภายในคู่เมืองเก่าของตัว เมืองอยุธยา ต้นตำ รับ รั โรตีสายไหมอยุธยา
วิธีวิทำธีทำ 1. นำ แป้งสาลีอเนกประสงค์และเกลือใส่ลงในถ้วยและผสม กันให้ทั่วถึง จากนั้นเทน้ำ ผสมรวมกับแป้งและคลุกเคล้าให้ เข้ากัน แต่ต้องไม่ให้จับตัวกันเป็นก้อนที่แน่นและแห้งเกินไป รวมถึงต้องไม่ให้แป้งเหลวจนเกินไป เพื่อให้ง่ายต่อการ ประคองแป้งไว้ในมือในการวางทาบไปบนผืนกระทะได้อย่าง เหมาะสม แป้งโรตี วัตถุดิบ 1. แป้งสาลีอเนกประสงค์ 2. น้ำ 3. เกลือ ขั้นตอนการทำ 2. เมื่อผสมแป้งเสร็จแล้วให้พักแป้งไว้ 30 นาที เมื่อได้ที่ก็จะทำ การจับแป้งขึ้นมา 1 กำ มือแล้ววางทาบไปบนผืน กระทะให้เป็นลักษณะทรงกลมและคอยตะล่อมให้แป้งไม่เทไปจุดใดจุดหนึ่งนานจนเกินไป มิเช่นนั้นจะทำ ให้ แป้งบริเวณนั้น ๆ หนาเกิน โดยใช้ไฟอ่อน ๆ เมื่อแป้งสุกก็ทำ การตักแผ่นแป้งมาวางพักซ้อน ๆ กันไว้ เข้าไปดูคลิปวิธีการทำ ได้ที่นี้เลย
วิธีวิทำธีทำ 4. นำ น้ำ ตาลที่เย็นตัวและจับกันเป็นก้อนแล้ว มาวางพักไว้ สำ หรับการยืดเส้น จากนั้นราดด้วยหัวเชื้อ และทำ การยืดก้อน น้ำ ตาลให้ยาวและพับทบกันไปเรื่อย ๆ จนกว่าจะออกมาเป็นเส้น ที่เหมาะสม ซึ่งต้องใช้แรงและเวลาที่เยอะพอสมควร เมื่อยืดจน ได้ที่แล้วก็จะทำ การตัดแบ่งเพื่อให้มีความยาวเหมาะสมกับการใส่ บรรจุภัณฑ์ เส้นส้สายไหม วัตถุดิบสำ หรับหัวเชื้อแยกเส้น 1. แป้งสาลี 2. น้ำ มันปาล์ม วัตถุดิบสำ หรับเส้นสายไหม 1.น้ำ ตาลทรายขาว 2. น้ำ ขั้นตอนการทำ 1. นำ แป้งสาลีผสมรวมกันกับน้ำ มันปาล์มเพื่อทำ หัวเชื้อ สำ หรับแยกตัวน้ำ ตาลให้ออกมาเป็นเส้น ซึ่งจะมีลักษณะ คล้ายครีมเหลว ๆ เหนี่ยวหนืดและมีความข้น 2. สำ หรับตัวเส้นสายไหมจะใช้น้ำ ตาลทราย ขาวผสมกับน้ำ และต้มด้วยไฟระดับกลาง และ ต้มจนกว่าน้ำ ตาลจะเปลี่ยนเป็นสีน้ำ ตาล 3. เมื่อน้ำ ตาลได้ที่แล้วจะนำ มาเทใส่ภาชนะที่ลอย อยู่บนน้ำ อุณภูมิปกติ และเคี่ยวจนกว่าน้ำ ตาลที่ เหลวอยู่จะเย็นตัวลงและจับกันเป็นก้อนในที่สุด
เส้น ส้ ที่ 2 เส้น ส้ (โรตี)สายไหม พัฒ พั นาการสู่กสู่ าร เป็น ป็ ขนมหวานขึ้น ขึ้ ชื่อ ชื่
แป้งรสดั้งเดิม แป้ป้ง ป้ ง ป้ โรตีตี ตีตี พัพัฒ พั ฒ พั นาการ แรกเริ่มเดิมทีนั้นแป้งโรตีในยุคแรกเริ่มนั้นมีลักษณะของเนื้อ แป้งและรูปแบบของส่วนผสมที่มีความแตกต่างจากโรตีสายไหม ในปัจจุบันเป็นอย่างมาก พัฒนาการของแป้งโรตีในยุคแรกเริ่ม นั้นมีต้นกำ เนิดมาจากแป้งโรตีฟาดก่อนที่จะมีการพัฒนาและ ปรับปรุงสูตรของโรตีสายไหมจนหันมาเลือกใช้แป้งเปาะเปี๊ยะ แทนแป้งโรตีฟาดในที่สุด ซึ่งแป้งโรตีฟาดและแป้งเปาะเปี๊ยะ นั้นเป็นแป้งที่มีการเลือกใช้ส่วนผสมจากแป้งสาลีเช่นเดียวกัน ทว่าสิ่งที่ทำ ให้แป้งทั้งสองชนิดนี้มีความแตกต่างกันอย่างมากคือ ต้นทุนของแป้งทั้งสองชนิดที่มีความแตกต่างกัน แป้งโรตีฟาดนั้น มีต้นทุนทางด้านค่าใช้จ่ายทางวัตถุดิบที่สูงกว่าแป้งเปาะเปี๊ยะ โดยแป้งเปาะเปี๊ยะนั้นมีการเลือกใช้ส่วนผสมวัตถุดิบ จากเกลือ น้ำ มันพืช แต่วัตถุดิบของแป้งโรตีฟาดนั้นมีลักษณะที่ แตกต่างจากแป้งเปาะเปี๊ยะออกไป ซึ่งแป้งโรตีฟาดจะมีการเลือก ใช้ส่วนผสมเพิ่มเติมจากแป้งเปาะเปี๊ยะ เช่น น้ำ ตาลทราย เกลือ ป่น ที่ตัดแป้ง นอกจากนี้การทำ แป้งโรตีฟาดยังมีต้นทุนทางด้าน เวลามากกว่าแป้งเปาะเปี๊ยะ เนื่องจากแป้งโรตีฟาดต้องใช้เวลา นวดและพักแป้งรวมกันถึง 30 นาที ทั้งนี้ในปัจจุบันนั้นแป้งโรตี ได้ถูกปรับปรุงและพัฒนาสูตรให้มีความเป็นเอกลักษณ์เฉพาะ ตัวตามแต่ละร้านโรตีสายไหม เพิ่มมากขึ้น อาทิเช่นการปรับปรุง สูตรแป้งโรตีให้แป้งมีความหอมใบเตยหรือแม้แต่การเพิ่มรสชาติ ของผลไม้ตามฤดูกาลใส่ในแป้งโรตีด้วยเช่นกัน อาทิเช่น แป้ง ลูกตาล แป้งกล้วยหอม แป้งเผือก แป้งสตอเบอร์รี่ แป้งปอเปี๊ยะสด แป้งผลไม้ตามฤดูกาล
อย่างไรก็ตามการที่จะเคี่ยวน้ำ ตาลจนสามารถราดหน้าโรตีฟาดได้นั้นจำ เป็นต้องเคี่ยวจนกลาย เป็นน้ำ เชื่อมแต่ทว่าหากเคี่ยวน้ำ ตาลนานเกินไปน้ำ เชื่อมจะเริ่มจับตัวจนเหลวและกลายเป็น เส้นน้ำ ตาลในลักษณะที่คล้ายกับยางยืดในที่สุด นอกจากนี้การทำ น้ำ ตาลเคี่ยวในลักษณะดัง กล่าวยังมีความคล้ายคลึงกับวิธีการทำ ขนมตังเมซึ่งบังเปียได้มีการนำ นำ วิธีการจากการเคี่ยว น้ำ ตาลในขนมตังเมนั้นมาเป็นหนึ่งในแรงบันดาลในในการคิดค้นสูตรสายไหมเช่นเดียวกัน ในส่วนของน้ำ ตาลเคี่ยวที่กลายเป็นเส้นยางยืดขนาดเล็กดังที่ได้มีการกล่าวไปในข้างต้นนั้น บังเปียสังเกตเห็นว่าน้ำ ตาลที่เริ่มจับตัวเป็นก้อนในระดับที่สามารถนำ ไปทำ เป็นขนมตังเมได้ หากนำ น้ำ ตาลเคี่ยวดังกล่าวไปทำ การหล่อเย็นโดยการนำ น้ำ ตาลเคี่ยวที่แข็งตัวแล้วนำ ไปใส่ใน ชามขนาดใหญ่หล่อด้วยน้ำ เย็นรอจนน้ำ ตาลแข็งตัวจึงจะนำ มาเข้ากระบวนการยืดเส้นน้ำ ตาล เป็นลำ ดับต่อมา โดยกระบวนการในการทำ เส้นสายไหมจากน้ำ ตาลเคี่ยวนั้นบังเปียได้รับแรง บันดาลใจจากเส้นหมี่ จึงได้มีการประยุกต์วิธีการนำ น้ำ ตาลก้อนมายืดจนกลายเป็นเส้นขนาด เล็กมากมายที่มีลักษณะคล้ายคลึงกับเส้นหมี่ซึ่งในกรรมวิธีการยืดเส้นน้ำ ตาลให้แปรสภาพ เป็นเส้นสายไหมนั้นได้มีการนำ ก้อนน้ำ ตาลมาผสมรวมกับหัวเชื้อสำ หรับยืดเส้นสายไหม พัพัฒ พัพั นาการเส้ส้นส ส้ส้ ายไหม เรื่องเล่าของเส้นน้ำ ตาลประกายสีทองนี้เริ่มต้นขึ้นหลังจากการกลับมาลงหลักปักฐานที่จังหวัด พระนครศรีอยุธยาบ้านเกิดอีกครั้งของบังเปีย ซึ่งบังเปียได้คิดค้นและปรับปรุงพัฒนาสูตรเส้นสายไหมขึ้น โดนเส้นสายไหมนี้ได้รับแรงบันดาลใจจากการทำ น้ำ ตาลทรายขาวเคี่ยวสำ หรับราดหน้าโรตีฟาดหรือโรตี ใส่นมในขั้นตอนสุดท้าย โดยหัวเชื้อนั้นคือส่วนผสมที่ได้จากแป้งสาลีและน้ำ มันบัวเคี่ยวผสมจนกลายเป็นเนื้อเดียวกัน จากนั้นจึงนำ น้ำ ตาลเคี่ยวยืดผสมรวมกับหัวเชื้อจนกลายเป็นเส้นสายไหมในที่สุด ทั้งนี้ในปัจจุบันเส้นสายไหมได้มีการ พัฒนาสูตรให้มีความหลากหลายเพิ่มมากขึ้นเช่นเดียวกัน อาทิเช่น เส้นสายไหมหลากสี เส้นสายไหมหลาก รสซึ่งได้มีการเพิ่มสายไหมที่มีรสชาติแปลกใหม่อย่างใบเตย สตอเบอร์รี่ ส้ม กล้วยหอม บลูเบอร์รี่ โกโก้และ สายไหมรสชาติอื่น ๆ เป็นต้น
ในปี พ.ศ. 2520 ได้แต่งงานกับนางมั่น ชาวโคราช มีบุตรชาย 3 คน และ ผู้หญิง 2 คน จึงคิดที่จะสร้างครอบครัวให้เป็นปึกแผ่นกว่าที่เป็นอยู่ จึงได้ย้ายไปเช่าบ้าน อยู่ในตัวเมืองอยุธยา ริมถนนอู่ทอง และช่วยกันทำ โรตีสายไหมขายเป็นอาชีพ จนมีความ เป็นอยู่ดีขึ้นเรื่อย ๆ บังเปียไม่หยุดนิ่งในฝีมือ หมั่นปรับปรุงรสชาติ จนกิจการขยายตัวเป็น ที่รู้จักของชาวอยุธยาและจังหวัดใกล้เคียง จึงชักชวนพี่น้องทั้ง 6 คน ให้มายึดอาชีพทำ โรตี สายไหมขาย ทำ ให้ตระกูลแสงอรุณขยายกิจการกระจายไปทั่วถนนอู่ทอง และขยายวงกว้าง ไปตามเส้นทางสายเอเชีย ถนนมิตรภาพ โรตีสายไหมจึงกลายเป็นขนมประจำ จังหวัด อยุธยา และได้รับความนิยมกันทั่วไปในที่สุด และถุงพลาสติกใส่โรตีสายไหมก็เป็น แพ็คเกจที่เห็นได้ทั่วไปที่วางอยู่หน้าร้านโรตีสายไหมในบริเวณนั้น พลาสติกแบค ในอดีตโรตีสายไหมนั้นถูกนำ ออกขายในรูปแบบของ กล่องไม้สะพาย ซึ่ง ยังไม่ได้มีบรรจุภัณฑ์อย่างชัดเจน โดย นายบังเปีย แสงอรุณ หรือ ซาเล็ม แสงอรุณ ที่หลัง จากได้ไปรับจ้างช่วยทำ ขนมหวานอยู่กับอา ที่อำ เภอสัตหีบ จังหวัดชลบุรี อย่างโรตีกรอบ โรตี ใส่นม และในปี พ.ศ. 2506 ได้เดินทางกลับไปบ้านที่อยุธยาแล้วย้ายไปบ้านเช่าอยู่ที่ข้าง สุเหร่าวัฒนา อำ เภอพระนครศรีอยุธยา จึงได้นำ สูตรโรตีสายไหมมาทำ ขายโดยเป็นรูปแบบ ใส่กล่องไม้สะพาย ถีบจักรยานคู่ใจเร่ขายในบริเวณนั้นไปทั่ว ซึ่งสมัยนั้นคนซื่อจะนำ เหรียญ สลึงมาหย่อนลงในช่องที่มีรูเจาะไว้ แล้วเข็มหน้าปัดซึ่งมีตัวเลขเขียนไว้จะหมุน เมื่อเข็มหยุดที่ เลขใดก็จะได้จำ นวนชิ้นเท่านั้น ซึ่งทำ ให้ได้รับความสนใจเป็นอย่างมาก และทำ ให้คนซื้อได้ รับความสนุกสนานไปอีกด้วย บังเปียขายอยู่หลายปี พฤติกรรมของผู้บริโภคที่เปลี่ยนแปลงไปส่งผลให้มีการพัฒนารูปแบบบรรจุภัณฑ์ในลักษณะ ใหม่ๆเพื่อตอบสนองความต้องการของผู้บริโภคที่เปลี่ยนแปลงไป ในที่นี้ได้มีการยกตัวอย่างเช่น การ เปลี่ยนรูปแบบบรรจุภัณฑ์เพื่อให้เหมาะสมต่อช่องทางการขายสินค้าแบบออนไลน์ โดยช่องทางการจำ หน่าย ดังกล่าวเป็นช่องทางจำ หน่ายที่ระยะทางนั้นล้วนไร้ขีดจำ กัด ดังนั้นเพื่อที่จะสามารถจัดส่งผลิตภัณฑ์ให้ผู้ บริโภคได้อย่างมีประสิทธิภาพนั้นจำ เป็นจะต้องมีการเปลี่ยนแปลงลักษณะบรรจุภัณฑ์ของแป้งโรตีและเส้น สายไหมเพื่อให้สอดคล้องต่อการจัดส่งในระยะทางไกลหรือการปรับปรุงบรรจุภัณฑ์ในรูปแบบอื่น ๆ กล่องไม้สุดคลาสสิค บรรจุภัณฑ์ทันสมัย นอกจากการเปลี่ยนแปลงลักษณะบรรจุภัณฑ์จะเพิ่มความสวยงามแล้วยังเป็นการเพิ่มมูลค่าให้กับผลิตภัณฑ์อีกด้วย อย่างไรก็ตามในปัจจุบันนั้น บรรดาร้านค้าต่าง ๆ จากที่กลุ่มผู้วิจัยได้ทำ การลงพื้นที่สำ รวจพบว่า ร้านโรตีสายไหมบางร้านนั้นได้มีการเพิ่มช่องทางการขายในลักษณะออนไลน์ ยิ่งไปกว่า นั้นทางร้านยังได้มีบริการจัดส่งให้ผู้บริโภคโดยตรง สำ หรับการจัดส่งทางไกลนั้นทางร้านได้มีการเลือกวิธีการบรรจุรตีสายไหมในลักษณะของการบรรจุโดย การซีลสูญากาศเพื่อยืดอายุของโรตีสายไหมให้สามารถอยู่ได้นานมากยิ่งขึ้นเพื่อให้ผู้บริโภคได้รับโรตีสายไหมที่คงคุณภาพเดิมและคงความสดใหม่จากเตา ของทางร้านให้ได้มากที่สุด ซึ่งหลักการของการซีลสูญญากาศ คือ การดูดออกซิเจนออกจากถุงที่บรรจุใส่โรตีสายไหมออก จากนั้นทำ การซีลปิดปากถุงด้วย เครื่องซีลสูญญากาศ เมื่อไม่มีก๊าซออกซิเจนในบรรจุภัณฑ์แล้วจึงส่งผลให้ภายในบรรจุภัณฑ์นั้นมีภาวะเป็นสูญญากาศ โดยหลักการดังกล่าวนอกจากจะ ช่วยเพิ่มอายุของโรตีสายไหมยังทำ ให้แป้งไม่มีกลิ่นหืนอีกด้วย พัพัฒ พัพั นาการบรรจุจุ จุจุ ภัภั ภัภั ณฑ์ฑ์ ฑ์ฑ์
รู รูปแบบการจำจำจำจำหน่น่า น่ า น่ ย ยุคการเร่ขาย ยุคการตั้งหน้าร้าน ยุคการตลาดออนไลน์ บังเปียเจ้าของสูตรต้นตำ หรับโรตีสายไหมเปิดร้านโรตี สายไหมอยู่บริเวณหน้ามหาวิทยาลัยราชภัฎพระนครศรีอยุธยา ซึ่งในขณะนั้นได้คิดประกอบอาชีพทำ โรตีสายไหมเป็นอาชีพหลัก เพื่อดูแลภรรยาและบุตร จึงได้เช่าบ้านอยู่ในตัวเมืองจังหวัด พระนครศรีอยุธยา บริเวณถนนอู่ทองระหว่างเส้นทางไปโรง พยาบาลพระนครศรีอยุธยา หลังจากนั้นเมื่อบุตรของบังเปียโตขึ้น หลายคนเลือกที่จะเดินหน้าประกอบอาชีพค้าขายโรตีสายไหมเช่น เดียวกับบังเปียหรือบิดาของตนเอง โดยบุตรแต่ละคนนั้นเริ่มเปิด กิจการโรตีสายไหมแยกตามสาขาของตนเองบริเวณถนนอู่ทอง หน้าโรงพยาบาลพระนครศรีอยุธยา ในขณะนั้นเจ้าของที่บริเวณ ถนนอู่ทองเห็นว่าโรตีสายไหมนั้นได้รับความนิยมเป็นอย่างมาก จึงไปขอสูตรโรตีสายไหมมาจากบังเปีย บังเปียในขณะนั้นจึงได้มี การเผยแพร่สูตรของโรตีสายไหมเพื่อให้ผู้อื่นนำ ไปสูตรไปต่อยอด เป็นกิจการโรตีสายไหมของตนเอง เจ้าของสูตรโรตีสายไหมต่างพา กันเปิดร้านโรตีสายไหมร้านใหม่ ๆ ขึ้นมาตามบริเวณถนนอู่ทอง มากมาย ยุคแรกเริ่มของการจำ หน่ายโรตีสายไหมนั้นใช้วิธีการจำ หน่ายรูปแบบการพ่วงกล่องไม้ที่ใส่ แป้งโรตี และเส้นสายไหมไว้บริเวณท้ายจักรยาน จากนั้นจึงขี่จักรยานหรือจักรยานยนตร์เร่ขาย ตามหมู่บ้านทั่วไปซึ่งในสมัยนั้นนิยมเรียกกันว่า“โรตีหยอดเหรียญ” โดยโรตีหยอดเหรียญนั้น เริ่มมีการออกจำ หน่ายตั้งแต่ต้นทศวรรษ 2506 เสน่ห์ของการจำ หน่ายโรตีหยอดเหรียญ คือการ ขายความสนุก โดยเป็นการได้ลุ้นโชคของตนเองว่าจะได้กินโรตีสายไหมจำ นวนเท่าใด วิธีการ ในการซื้อโรตีหยอดเหรียญคือผู้บริโภคจะนำ เหรียญสลึงมาหย่อนลงในช่องสำ หรับหยอดเหรียญ จากนั้นเข็มนาฬิกาที่อยู่ท้ายจักรยานจะหมุนไปตามหน้าปัดนาฬิกาที่มีตัวเลขตั้งแต่ 1 – 10 เมื่อเข็มนาฬิกาหยุดอยู่ที่เลขใดก็ตามผู้ซื้อก็จะได้รับประทานโรตีสายไหมตามจำ นวนของตัวเลข ที่เข็มนาฬิกาหยุดบนตัวเลขที่ปรากฏในหน้าปัดนาฬิกา วิธีการเสี่ยงโชคดังกล่าวเป็นวิธีการที่ ทำ ให้ลูกค้าเกิดทำ ให้เกิดความสนุกสนานจากการลุ้นโชคในการซื้อสายไหม อย่างไรก็ตามวิธี การขายโรตีหยอดเหรียญนั้นในปัจจุบันพบได้น้อยลง การขายโรตีหยอดเหรียญ ได้รับความ นิยมเป็นอย่างมากจากความต้องการของผู้บริโภคที่เพิ่มมากขึ้นส่งผลให้ความต้องการขายของผู้ ประกอบการหันมาทำ อาชีพพ่อค้า-แม่ค้าโรตีสายไหมเป็นหลักนั้นมีเพิ่มมากขึ้น พัพัฒ พั ฒ พั นาการ ในปัจจุบันผู้ประกอบการหันมาขายโรตีสายไหมทางออนไลน์เพิ่มมากขึ้น เพื่อตอบโจทย์แนวทางการบริโภคที่เปลี่ยนแปลงไปของผู้บริโภคในสมัย ปัจจุบัน แต่การเปลี่ยนรูปแบบการจำ หน่ายโรตีสายไหมในลักษณะรูปแบบ ออนไลน์นั้นต้องแลกมากับระยะเวลาในการเก็บแป้งโรตีและเส้นสายไหม ซึ่ง ข้อจำ กัดเกี่ยวกับระยะเวลาในการเก็บแป้งโรตีและเส้นสายไหมส่งผลให้เกิดการ ปรับเปลี่ยนสูตรโรตีสายไหมเพื่อยืดอายุของโรตีสายไหมให้สามารถเก็บได้นาน ขึ้นนอกจากนี้ยังได้มีปรับเปลี่ยนบรรจุภัณฑ์เพื่อให้บรรจุภัณฑ์ของโรตีสายไหม สวยงามมากขึ้น เช่น จากการใส่ถุงพลาสติกมาเป็นการบรรจุลงกล่องที่เน้นการ ออกแบบที่มีความสวยงามเหมาะแก่การเป็นของฝากและเพื่อตอบสนองความ ต้องการของผู้บริโภคในยุคปัจจุบันที่มีการเน้นการจับจ่ายใช้สอยโดยผ่าน แพลตฟอร์มจำ หน่ายสินค้าออนไลน์มากขึ้น
เส้น ส้ ที่ 3 เส้น ส้ ทางการขยายตัวย่า ย่ นการค้า และชุมชนบริเริวณเกาะเมือ มื งพระนครศรีอ รี ยุธยา (ถนนอู่ทอง)
สำ หรับการสร้างกรุงศรีอยุธยานั้น เมื่อปี พ.ศ. 1893 สมเด็จพระรามาธิบดีที่ 1 (พระเจ้าอู่ทอง) ได้สถาปนากรุงศรีอยุธยาขึ้นมาภายในเกาะ เมืองซึ่งมีศูนย์กลางอยู่บริเวณตำ บลหนองโสน (ปัจจุบันเรียกว่า“บึงพระราม”) และเนื่องด้วยสภาพทางภูมิศาสตร์ของกรุงศรีอยุธยานั้นอยู่ใน ตำ แหน่งที่ตั้งที่เหมาะสมบนเส้นทางการค้าระหว่างมหาสมุทรอินเดียกับทะเลจีนใต้ ทำ ให้กรุงศรีอยุธยากลายเป็นศูนย์กลางการค้าที่มีบทบาท ในการรวบรวมและกระจายสินค้า จากบริเวณดินแดนตอนในภาคพื้นทวีป ในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ กรุงศรีอยุธยาจึงกลายเป็นเมืองท่าที่ เจริญรุ่งเรืองและเต็มไปด้วยพ่อค้านานาชาติที่เข้ามาติดต่อค้าขายและตั้งหลักแหล่ง ดังนั้นภายในบริเวณกรุงศรีอยุธยาและเมืองท่าโดยรอบจึง มีกลุ่มคนต่างชาติมาตั้งถิ่นฐานอาศัยอยู่จำ นวนมากไม่ว่าจะเป็นชาวตะวันตกหรือชาวตะวันออก โดยจะขอกล่าวถึงเฉพาะการเข้ามาตั้งถิ่นฐาน ชุมชนของชาวมุสลิมในกรุงศรีอยุธยา สำ หรับชาวมุสลิมนั้นคนไทยจะเรียกชาวมุสลิมว่า“แขก” ซึ่งในอยุธยานั้นสามารถจำ แนกประเภทของ แขกได้ 2 กลุ่ม คือ กลุ่มที่นับถือศาสนาอิสลามหรือที่เรียกว่ามุสลิม เช่น แขกมัวร์ แขกจาม แขกมลายู แขกมักกะสัน เป็นต้น ส่วนอีกกลุ่ม หนึ่งคือ แขกที่นับถือศาสนาอื่น ๆ ได้แก่ แขกพราหมณ์หรือแขกฮินดู และ แขกซิกข์ โดยชุมชนมุสลิมในกรุงศรีอยุธยานั้นจะตั้งชุมชนแยก เป็นกลุ่มตามเชื้อชาติ ถิ่นฐานเดิมและอาชีพ ซึ่งบริเวณนอกกำ แพงจะเป็นที่อาศัยอยู่ของชุมชนมุสลิม ของชุมชนแขกมักกะสันและมลายู ส่วน ในกำ แพงมืองนั้นจะเป็นที่อาศัยอยู่ของชุมชนมุสลิมเปอร์เซีย อาหรับ และอินเดีย ได้แก่พวกแขกมัวร์และแขกจาม ซึ่งจากการตั้งถิ่นฐานใน เกาะเมืองนี้จึงเป็นข้อสันนิษฐานได้ว่าบริเวณรอบเกาะเมืองพระนครศรีอยุธยาในปัจจุบันนั้นชุมชนชาวมุสลิมที่อาศัยอยู่เป็นส่วนใหญ่นั้นเป็น ชาวมุสลิมเปอร์เซีย อาหรับ และอินเดียมาแต่ดั้งเดิม อย่างไรก็ตามในสมัยรัตนโกสินทร์ตอนต้นชาวมุสลิมกลุ่มอื่น ๆ ก็ได้อพยพเข้าไปบริเวณ เกาะเมืองฯ จึงเป็นการกลืนวัฒนธรรมของชุมชนชาวมุสลิมในหลาย ๆ ด้านโดยเฉพาะวัฒนธรรมการกิน ชุชุ ชุ ม ชุ มชนมุมุ มุ ส มุ สลิลิลิมลิ ในพื้พื้ พื้ น พื้พื้นพื้ที่ที่ ที่ เ ที่ เกาะเมืมือมืมืงพระนครศรีรีอรีรียุยุ ยุ ธ ยุ ธยา ถนนสายโรตี หรือเส้นทางสายไหมเป็นอีกชื่อเรียกของพื้นที่บริเวณหน้าโรงพยาบาลพระนครศรีอยุธยา หรือตลอดถนนสายอู่ทอง เนื่องจากตลอดทั้งสองฝั่งของถนนสายดังกล่าวมีการจำ หน่ายโรตีสายไหม อันเป็นขนมขึ้นชื่อของจังหวัดพระนครศรีอยุธยาอยู่มากมาย หลายร้าน อีกทั้งยังเป็นแหล่งพื้นที่สำ คัญที่เป็นจุดเริ่มต้นของการทำ โรตีสายไหม ที่มีเสน่ห์ด้วยการนำ เอาวัฒนธรรมทางอาหารของคน ไทยเชื้อสายมุสลิมในพื้นที่บริเวณนั้นมาประยุกต์กับกรรมวิธีการทำ ขนมที่นำ น้ำ ตาลมายืดจนกลายเป็นเส้นสายไหมที่พบเห็นกันใน ปัจจุบัน สู่การพัฒนาและแพร่กระจายความนิยมโรตีสายไหมจนกลายมาเป็นอัตลักษณ์สำ คัญประจำ จังหวัดพระนครศรีอยุธยา และ พื้นที่บริเวณดังกล่าว
หลังจากที่ พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ได้เสด็จสวรรคตไปแล้ว ในวันที่ 23 ตุลาคม 2453 ในปี พ.ศ. 2455 พระยาโบราณราชธานินทร์ ข้าหลวงเทศาภิบาลสำ เร็จราชการมณฑลกรุงเก่าได้ร่วมกับข้าราชการ พ่อค้า ประชาชน ในมณฑลกรุงเก่ารวบรวมเงินเพื่อก่อสร้าง โรงพยาบาลปัญจมาธิราช อุทิศ ณ บ้านหอรัตนไชยริมน้ำ ขื่อหน้า เพื่ออุทิศเป็นพระราชกุศลแด่พระบาท สมบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ซึ่งนับเป็นโรงพยาบาลแผนปัจจุบัน แห่งแรกในมณฑลกรุงเก่าสังกัดเทศบาลพระนครศรีอยุธยาในกระทรวงมหา ไทย โดยมี นายแพทย์จ๊วน รัตนิน ศัลยแพทย์ จากโรงพยาบาลศิริราช ชาว อำ เภอผักไห่ มาเป็นผู้ปกครองโรงพยาบาล ต่อมาในปี พ.ศ. 2482 กระทรวง สาธารณสุข ได้ให้คุณหลวงพยุงเวชศาสตร์ อธิดีกรมสาธารณสุข กระทรวง สาธารณสุข ร่วมกับขุนเวชชรัตนรักษา(น.พ.จ๊วน รัตนิน) สาธารณสุขเทศบาล เมืองอยุธยาหาทำ เลก่อสร้างโรงพยาบาลใหม่ และได้เริ่มก่อสร้างโรงพยาบาล ใหม่เมื่อ พ.ศ. 2483 ในช่วงเริ่มแรกมีตึกแผนกผู้ป่วยนอก อาคารแรกอยู่ตรง บริเวณตึกอุบัติเหตุเดิม ต่อมา ในปี พ.ศ. 2486 กรมการแพทย์ โดยโรงพยาบาล พระนครศรีอยุธยา ได้ซื้อที่ดินจากชาวบ้าน จำ นวน 3 งาน 70 ตารางวา แล้วขุด เป็นคลองจากแม่น้ำ เข้ามาถึงริมถนนอู่ทอง เพื่อให้เรือของคนไข้เข้ามาใกล้ แผนกผู้ป่วยนอกมากขึ้น โดยไม่ต้องหามกันตั้งแต่ริมแม่น้ำ เหมือนแต่ก่อน ในปี พ.ศ. 2533 สมัยรัฐมนตรีบุญพันธ์ แขวัฒนะ ส.ส. พระนครศรีอยุธยา เป็นรัฐมนตรีว่าการกระทรวงสาธารณสุข ได้มีดำ ริให้โรง พยาบาลพระนครศรีอยุธยา ปรับปรุงและรื้ออาคารอาคารเก่าๆปรับปรุงให้เป็น อาคารใหม่ทั้งหมดจึงได้ให้กองแบบแผนดำ เนินการ ว่าจ้างบริษัทเอกชนเขียน แบบอาคารต่างๆใหม่ทั้งหมด เช่น อาคารเอนกประสงค์ (เฉลิมพระเกียรติฯ) อาคารหอผู้ป่วยศรีสุริโยทัย ,อาคารบริการ (ปัจจุบันคืออาคารศรีอโยธยา) , และ ปรับปรุงหอผู้ป่วยเก่าทั้งหมดไม่น้อยกว่า 10 หลัง , อาคารสูงทุกหลังมีทางเดิน เชื่อมต่อกันหมด เช่น จากอาคารเฉลิมพระเกียรติเชื่อมไปอาคารบริการ “ศรีอ โยธยา” ไปอาคารศรีสุริโยทัย เป็นต้น วงเงินทั้งสิ้น 550 ล้านบาท (ราคาใน พ.ศ. 2536) ผู้บริหารใน ขณะนั้นอัน นายแพทย์ พจนาท สร้อยทอง ,นาย แพทย์พิเชฐ จันทอิสสระ และ นายพิสิฏฐ์ วงศ์ทองเหลือได้ไปให้ข้อมูลแก่ สำ นักงบประมาณหลายครั้ง แต่ปรากฏว่าก่อนที่ สำ นักงบประมาณจะเสนอ โครงการเข้า ค.ร.ม ประมาณ 2 สัปดาห์ พรรคการเมืองของ ร.ม.ว บุญพันธ์ แข วัฒนะ ได้ออกจากการร่วมรัฐบาล งบประมาณ 550 ล้านบาท จึงตกไป ด้วย แต่ต่อมาทางโรงพยาบาลได้พยาบาลขอเงินงบประมาณมาก่อสร้างเป็นราย ปี จนได้ก่อสร้างอาคาร หอผู้ป่วยศรีสรรเพ็ชญ์ , อาคารบริการ “ศรีอโยธ ยา”และอาคารเฉลิมพระเกียรติ เป็นหลังสุดท้าย โรงพยาบาลพระนครศรีรีอ รีรี ยุยุ ยุยุ ธยา
การขยายตัตัว ตัตัของชุชุม ชุชุ ชนเมืมือ มืมืงในเกาะเมืมือ มืมืง พระนครศรีรีอ รีรียุยุธ ยุยุ ยาภายหลัลัง ลัลัจากการจัจัด จัจัตั้ตั้ง ตั้ตั้ เทศบาลเมืมือ มืมืงพระนครศรีรีอ รีรียุยุธ ยุยุ ยา พ.ศ.2478 ชุมชนเมืองภายในเกาะเมืองพระนครศรีอยุธยาได้มีการ ขยายตัวภายหลังจากพ.ศ.2475 เมื่อประเทศไทย เปลี่ยนแปลงการปกครองจากระบอบสมบูรณาญาสิทธิราชย์มาเป็นระบอบประชาธิปไตย รัฐบาลในขณะนั้นได้ยกเลิกการปกครองแบบมณฑล เทศาภิบาล และได้ตราพระราชบัญญัติระเบียบบริหาร แผ่นดินแห่งราชอาณาจักรสยาม พ.ศ.2476 ขึ้น ช่วงหลังเปลี่ยนแปลงการปกครอง ได้มีการปรับปรุง โครงสร้างการบริหารราชการอีกครั้งในช่วงปลาย พ.ศ. 2476 ซึ่งรัฐบาลได้ปรับปรุงโครงสร้างการ บริหารราชการแผ่นดิน โดยมีการจัดให้มีองค์กร ปกครองส่วนท้องถิ่นเพื่อให้เกิดการกระจายอำ นาจ ได้แก่การออกพระราชบัญญัติจัดระเบียบเทศบาล พ.ศ. 2476 โดยกำ หนดอัตราส่วนของการจัดตั้ง เทศบาลเมืองประกอบด้วยท้องถิ่นที่มีราษฎรอาศัย ตั้งแต่ 3,000 คนขึ้นไป และราษฎรต้องอยู่อาศัย อย่างหนาแน่นเฉลี่ยไม่ตํ่ากว่า 1,000 คนต่อตาราง กิโลเมตร โดยที่เทศบาลเมืองจะต้องจัดการบำ รุง สาธารณูปโภคขั้นพื้นฐานในด้านต่าง ๆ ได้แก่ การจัดบำ รุงน้ำ ประปา ไฟฟ้า สถานศึกษา สถาน พยาบาล การบำ รุงตลาด จัดเก็บรายได้ และค่า ธรรมเนียมต่างๆ ได้แก่ การจัดบำ รุงน้ำ ประปา ไฟฟ้า สถานศึกษา สถานพยาบาล การบำ รุงตลาด จัดเก็บรายได้ และค่าธรรมเนียมต่างๆ รวมถึงกิจการอื่น ๆ ที่ไม่ ขัดต่อกฎหมาย จากการส่งเสริมและอำ นวยความ สะดวกให้แก่ราษฎรของภาครัฐในด้านต่าง ๆ ส่ง ผลให้เกิดการขยายตัวของชุมชนเมืองบริเวณ เทศบาลเมืองนครศรีอยุธยา เกิดการขยายตัวของ ผู้คนไปทางด้านทิศตะวันออกและทิศเหนือของ เกาะเมืองใช่ช่วงต้นก่อนขยายตัวออกไปรอบ บริเวณถนนอู่ทองตลอดสาย เกิดเป็นการตั้งบ้าน เรือนของราษฎร และโรงร้านต่าง ๆ ที่ปลูกชิด เรียงรายเป็นระยะ ๆ รอบเกาะเมืองนครศรีอยุธยา
สะพานปรีดี-ธำ รง ภาพถ่ายทางอากาศ โดยปึเตอร์ วิลเลี่ยมส์ ฮันท์ เมื่อ พ.ศ.2489 สภาพทางภูมิศาสตร์แต่เดิมของเกาะเมืองพระนครศรีอยุธยานั้นไม่มีเส้นทางหรือสะพานที่เชื่อมต่อกับพื้นที่รอบนอก การ สัญจรทางน้ำ จึงเป็นวิธีการเดินทางที่สะดวกและเร็วที่สุด เรือจึงเป็นพาหนะหลักในการใช้ชีวิตประจำ วันหรือการขนส่งสินค้าสินค้า ของผู้คนบริเวณเกาะเมืองฯ จนกระทั่งเมื่อมีนโยบายพัฒนาเส้นทางคมนาคมทางบกเข้าสู่จังหวัดพระนครศรีอยุธยา ใน พ.ศ.2486 ของนายปรีดี พนมยงค์ ความต้องการให้เมืองพระนครศรีอยุธยามีความเจริญมากขึ้น จึงมีการสร้างสถานที่ราชการและ สาธารณูปโภคต่างๆ และได้ดำ เนินการพัฒนาเส้นทางคมนาคมทางบกเข้าสู่จังหวัดพระนครศรีอยุธยา จึงมีการก่อสร้างสะพาน ปรีดี – ธำ รง เมื่อ พ.ศ.2483 และสำ เร็จลุล่วงใน พ.ศ. 2486 เพื่อเชื่อมต่อเส้นทางคมนาคมจากภายนอกเข้ามาสู่ภายในเกาะ เมือง สะพานปรีดี - ธำ รงถูกสร้างเชื่อมกับทางหลวงสายวังน้อย - อยุธยาที่เป็นเส้นทางหลักเข้าสู่กรุงเทพฯ อีกทั้งยังเชื่อมต่อกับ ถนนอู่ทองซึ่งเป็นถนนเลียบแม่น้ำ รอบเกาะเมืองฯ จึงเปรียบเสมือนจุดเปลี่ยนสำ คัญจากการคมนาคมทางน้ำ ไปสู่ทางบกนำ มา ซึ่งความเจริญและทันสมัยมากขึ้น จากการก่อสร้างสะพานปรีดี-ธำ รงในพ.ศ.2486 เป็นปัจจัยสำ คัญประการหลักที่ได้ส่งผลต่อ การขยายตัวของตลาดและร้านค้าริมถนนอู่ทอง นอกจากนี้อีกเหตุผลสำ คัญที่ส่งเสริมให้บริเวณถนนอู่ทองกลายเป็นแหล่งการค้า ที่สำ คัญ คือ การขยายตัวของอาคารพาณิชย์บริเวณริมถนนอู่ทองมากขึ้นตามลำ ดับ ช่วง พ.ศ. 2500 ในสมัยจอมพลปอพิบูลสงคราม ได้ดำ เนินนโยบายซ่อมและสร้างถนน 7 สาย ภายในเกาะเมือง พระนครศรีอยุธยา จึงส่งผลให้การเดินทางมายังย่านการค้าหลักของเกาะเมืองอย่างตลาด มีความสะดวกรวดเร็วจากการเดินทาง โดยรถยนต์มากขึ้น บรรดาร้านค้าที่เคยทำ แพค้าขายอยู่ในแม่น้ำ จึงเริ่มขยับขยายที่อยู่อาศัยและร้านค้าขึ้นมาอยู่บนบกบริเวณริม ถนนอู่ทอง นับเป็นการขยับขยายครั้งใหญ่เข้าสู่บริเวณเมืองฯ นโยบายพัพัฒพัพันาย่ย่า ย่ า ย่ นการค้ค้ ค้ า ค้ า และการคมนาคมพื้พื้พื้นพื้พื้พื้ที่ที่ ที่ เ ที่ เกาะเมืมือมืมืงพระนครศรีรีอรีรียุยุยุธยุยา
หลังจากการขยายตัวของย่านการค้าในเกาะเมืองพระนครศรีอยุธยาอันได้แก่ตลาดหัวรอ ซึ่งได้ขยายตัวจากตลาดน้ำ มาเป็นตลาดบกริมถนนอู่ทองที่ ประกอบไปด้วยร้านค้าที่จำ หน่ายสินค้าอย่างหลากหลายและร้านบริการที่มีความทันสมัย ประกอบกับการพัฒนาเส้นทางคมนาคมทางบกในช่วงพ.ศ. 2500 ภายใต้โครงการบูรณะเกาะเมืองพระนครศรีอยุธยาของจอมพลป. พิบูลสงคราม ได้ส่งผลให้การเดินทางทางรถยนต์เข้ามามีความสะดวก รวดเร็วมากขึ้น จึงส่งผลให้เกิดการขยายตัวของอาคารพาณิชย์ริมถนนอู่ทอง โดยเฉพาะโรงแรม ธนาคาร ร้านค้าขาย สินค้าทันสมัย รวมทั้งเกิดห้าง สรรพสินค้าแห่งแรกขึ้นในเกาะเมืองพระนครศรีอยุธยาคือ"ห้างอัมพร"นอกจากนี้ยังได้เกิดตลาดหอรัตนไชย เป็นย่านการค้าแห่งใหม่ซึ่งทาง เทศบาลเมืองพระนครศรีอยุธยายได้จัดสร้างขึ้นริมถนนอู่ทองในเขตตำ บลหอรัตนไชย เพื่อรองรับการค้าทางบกที่ขยายตัวอย่างต่อเนื่อง การเกิด ย่านการค้าแห่งใหม่ได้ส่งผลให้มีพ่อค้าแม่ค้าจากตลาดหัวรอและจากต่างอำ เภอ รวมถึงจังหวัดใกล้เคียงเข้ามาทำ การค้าในตลาดหอรัตนไชยเพิ่มขึ้น เรื่อย ๆ โดยในพ.ศ.2515 - 2520 ตลาดหอรัตนไชยได้ขยายตัวเป็นศูนย์การค้า จึงส่งผลให้ตลาดหอรัตนไชยได้พัฒนาเป็นย่านการค้าที่สำ คัญ ของเกาะเมืองพระนคศรีอยุธยาต่อเนื่องจากตลาดบกหัวรอในช่วงพ.ศ. 2520 ตามลำ ดับ จากการขยายตัวในด้านต่างๆ ของพื้นที่บริเวณเส้นทางริม ถนนอู่ทองที่กล่าวไปเป็นส่วนสำ คัญในการผลักดันการเติบโตของธุรกิจทางด้านอาหารหลากหลายประเภท โดยเฉพาะโรตีสายไหมที่เป็นของขึ้น ชื่อประจำ พื้นที่ในปัจจุบัน กำกำกำกำเนินิดนินิเส้ส้นส้ส้ ทางสายไหมไทย กักักับกั การขยายตัตัตัวตัของธุธุธุรธุกิกิกิจกิ โรตีตีตีสตีายไหมในพื้พื้พื้นพื้พื้พื้ที่ที่ ที่ ถ ที่ ถนนอู่อู่อู่ทอู่อง สืบเนื่องจากในช่วง พ.ศ. 2509 นายบังเปีย แสงอรุณ ผู้เป็นต้นตำ รับโรตีสายไหม ได้เดินทางกลับไป ที่บ้านวงแหวนฯ แล้วย้ายไปเช่าบ้านอยู่ที่ข้างสุเหร่าวัฒนา อำ เภอพระนครศรีอยุธยา ได้ทำ โรตีสายไหม ใส่กล่องไม้สะพาย ถีบจักรยานเร่ขายไปทั่ว จนกระทั่งในปี พ.ศ. 2520 ได้แต่งงานกับนางมั่นและมีบุตร ธิดา จึงคิดที่จะสร้างครอบครัวให้เป็นปึกแผ่นกว่าที่เป็นอยู่ โดยย้ายไปเช่าบ้านอยู่ในตัวเมืองอยุธยา ริม ถนนอู่ทอง เส้นทางไปโรงพยาบาลพระนครศรีอยุธยา และได้ช่วยกันทำ โรตีสายไหมจำ หน่ายเป็นอาชีพ ในลักษณะธุรกิจในครอบครัว จนกิจการขยายตัวเป็นที่รู้จักของชาวอยุธยา นอกจากนี้บังเปียยังได้ ถ่ายทอดวิชาการทำ สายไหมให้แก่พี่น้องของเขา จำ นวน 6 คน ให้มาร่วมทำ กิจการโรตีสายไหม ทำ ให้ ตระกูลแสงอรุณขยายกิจการกระจายไปทั่วถนนอู่ทอง และขยายวงกว้างไปตามเส้นทางสายเอเชีย ถนน มิตรภาพ ทั้งนี้การขยายตัวของกิจการโรตีสายไหมในพื้นที่บริเวณดังกล่าวไม่ได้เกิดขึ้นจากตระกูล แสงอรุณเพียงอย่างเดียว เนื่องจากยังมีบรรดาลูกจ้าง และลูกศิษย์จากที่อื่น ๆ ที่มาเรียนรู้วิชาการทำ สายไหมจากบังเปียแล้วนำ ไปต่อยอดเป็นกิจการของตนอีกเป็นจำ นวนมาก ดั้งที่จะเห็นได้ในปัจจุบันที่ บริเวณพื้นที่หน้าโรงพยาบาลพระนครศรีอยุธยา ตลอดเส้นถนนอู่ทองปรากฏร้านโรตีสายไหมหลายเจ้า หลายสูตรมากมายวางจำ หน่ายอยู่ตลอดเส้นทางริมถนน จึงเป็นที่มาของชื่อถนนสายโรตี หรือเส้นทาง สายไหมประจำ จังหวัดพระนครศรีอยุธยา ตลาดสดหอรัตรันไชยสร้าร้งขึ้นขึ้ในพ.ศ.2500 ภาพชุมชุชนแถวตลาดบกหัวหัรอบริเริวณถนนอู่ทอู่อง เมื่อมื่ครั้งรั้เป็น ป็ ห้อห้งไม้พ.ศ.2500
เส้น ส้ ที่ 4 เส้น ส้ ทางการพัฒ พั นาสู่กสู่ ารเป็น ป็ อัตลักษณ์ปณ์ ระจำ จัง จั หวัด วั อยุธยา
การขยายตัตัตัวตัของพื้พื้พื้นพื้พื้พื้ที่ที่ ที่ กที่ การค้ค้า ค้ า ค้ และกิกิจกิกิการโรตีตีตีสตีายไหม หนึ่งในปัจจัยสำ คัญที่ทำ ให้พื้นที่บริเวณถนนอู่ทองกลายเป็นแหล่งจำ หน่ายโรตีสายไหมเกิดขึ้นจากการนโยบายการ พัฒนาพื้นที่เกาะเมืองพระนครศรีอยุธยา พ.ศ.2486 ของนายปรีดี พนมยงค์ซึ่งขณะนั้นดำ รงตำ แหน่งรัฐมนตรีว่าการกระทรวง การคลัง ซึ่งได้สั่งให้มีการก่อสร้างสะพานปรีดี – ธำ รง ที่กรมทางได้ดำ เนินการสร้างขึ้นเมื่อ พ.ศ.2483 และสำ เร็จลุล่วงใน พ.ศ. 2486 เพื่อเชื่อมต่อเส้นทางคมนาคมจากภายนอกเข้ามาสู่ภายในเกาะเมือง สะพานปรีดี - ธำ รงถูกสร้างเชื่อมกับ ทางหลวงสายวังน้อย - อยุธยาที่เป็นเส้นทางหลักเข้าสู่กรุงเทพฯ อีกทั้งยังเชื่อต่อกับถนนอู่ทองซึ่งเป็นถนนเลียบแม่น้ำ รอบ เกาะเมืองฯ จึงเปรียบเสมือนจุดเปลี่ยนสำ คัญจากการคมนาคมทางน้ำ ไปสู่ทางบกนำ มาซึ่งความเจริญและทันสมัยมากขึ้น ซึ่ง ช่วยอำ นวยความสะดวกในการสัญจรของผู้คนระหว่างทั้งสองฝั่งของเกาะเมือง รวมทั้งยังอำ นวยความสะดวกต่อการค้าขายและ การขนส่งสินค้าผ่านทางรถยนต์มากขึ้น ร้านค้าต่างๆที่อยู่บนบกและริมถนนจึงมีสินค้ามาวางจำ หน่ายอย่างรวดเร็วและสม่ำ เสมอ เกิดชุมชนในการซื้อขายแลกเปลี่ยนสินค้าที่เรียกว่า ตลาด ขึ้นหลายแห่ง โดยตลาดบกหัวรอเป็นแหล่งการค้าที่มีชื่อเสียงเป็น มากในยุคสมัยนั้น ร้านค้าทั้งในตลาดและนอกตลาดบริเวณริมถนนอู่ทองส่วนใหญ่นั้นจะเป็นร้านค้าขายและบริการที่หลาก หลายรูปแบบ ประกอบกับการพัฒนาเส้นทางคมนาคมทางบกในช่วงพ.ศ. 2500 ภายใต้โครงการบูรณะเกาะเมือง พระนครศรีอยุธยาของจอมพลป. พิบูลสงคราม ได้ส่งผลให้การเดินทางทางรถยนต์เข้ามามีความสะดวกรวดเร็วมากขึ้น จึงส่งผล ให้เกิดการขยายตัวของอาคารพาณิชย์ริมถนนอู่ทอง ส่งผลให้แต่เดิมพื้นที่บริเวณดังกล่าวเป็นพื้นที่ที่มีการทำ การค้าขายกันอยู่ เป็นจำ นวนมากเป็นทุนเดิม เมื่อบังเปียได้นำ โรตีสายไหมเข้ามาเริ่มต้นขายในพื้นที่ดังกล่าวซึ่งเป็นบริเวณสัญจรทางบกที่ ผู้คนในบริเวณดังกล่าวชุกชุมอยู่มากส่งผลให้โรตีสายไหมถูกแพร่กระจายและเข้าถึงผู้บริโภคบริเวณนั้นตลอดจนขยายความ นิยมไปในพื้นที่บริเวณอื่น ๆ ได้อย่างกว้างขว้างในเวลาต่อมา เป็นเวลากว่า 60 ปีที่โรตีสายไหมถูกคิดค้น และออกวางจำ หน่ายไปทั่วอยุธยา จนกระจายความนิยมไปทั่วประเทศไทย อย่างไรก็ตามบริเวณหน้าโรงพยาบาลอยุธยา หรือตลอดเส้นทางถนนอู่ทองยังคงเป็นพื้นที่สำ คัญที่เป็นจุดเริ่มต้นของเหล่าบรรดา ร้านโรตีสายไหมเจ้าดังมากมายที่พบเห็นกันในปัจจุบัน จนทำ ให้พื้นที่บริเวณดังกล่าวสร้างอัตลักษณ์จนกลายเป็นแหล่งรวมโรตี สายไหมยอดนิยม ซึ่งกลุ่มผู้วิจัยได้วิเคราะห์ถึงปัจจัยที่มีส่วนช่วยสร้างอัตลักษณ์ดังกล่าวไว้ 3 ปัจจัยดังนี้
การสนันับนันัสนุนุนนุนุทางส่ส่ว ส่ส่ นกลาง จัจังจัจัหวัวัดวัวัและภาครัรัฐรัรั การได้รับการสนับสนุนจากทางส่วนกลางจังหวัด พระนครศรีอยุธยา และจากหน่วยงานภาครัฐอื่น ๆ นับได้ว่าเป็น อีกปัจจัยสำ คัญที่เป็นส่วนช่วยสร้างความนิยมให้แก่โรตีสายไหม อยุธยาแพร่หลายสู่ผู้บริโภค จนกลายมาเป็นทั้งของกินขึ้นชื่อของ คนในพื้นที่ และของฝากยอดนิยมสำ หรับนักท่องเที่ยว ภาครัฐ ให้การสนับสนุนในหลายช่องทาง โดยเฉพาะในด้านการ ประชาสัมพันธ์สินค้าของหน่วยงานราชการประจำ จังหวัด พระนครศรีอยุธยา ที่มักจะปรากฏมาในช่วงวันหยุดเทศกาลที่ เชิญชวนนักท่องเที่ยวทั่วไทย และต่างชาติเข้ามาลองชิมโรตี สายไหม ทั้งนี้ทางภาครัฐยังได้สนับสนุนให้มีการนำ โรตี สายไหมมาขึ้นเป็นผลิตภัณฑ์โอทอป (OTOP) จนกลายเป็น สินค้าขึ้นชื่อของจังหวัดพระนครศรีอยุธยา รวมทั้งในส่วนของหน้า เว็บไซต์ศาลากลางจังหวัดอยุธยายังได้ปรากฏบทความแนะนำ ของฝากยอดนิยม ซึ่งมีโรตีสายไหมประกอบอยู่ด้วย ไม่เพียงแต่การประชาสัมพันธ์ในรูปแบบการเชิญชวน แต่ภาครัฐ ยังให้การสนับสนุนทางด้านการสร้างมาตราฐานในการผลิตโรตี สายไหม โดยการติดฉลากป้ายร้านที่มีส่วนผสมของสารกันเสีย หรือร้านที่ไม่มีสารกันเสียเพื่อสร้างความมั่นใจให้แก่ผู้บริโภค จากที่กล่าวไปจะเห็นได้ว่าหน่วยงานภาครัฐนั้นมีส่วนสำ คัญอย่าง มากในการสนับสนุนโรตีสายไหมให้กลายเป็นที่นิยมอย่างแพร่ หลาย ซึ่งเป็นผลดีให้กับทั้งผู้ผลิตและผู้บริโภคไปในเวลา เดียวกัน โรตีสายไหมบังอิมรอน
lalalalisa_m อีกหนึ่งปัจจัยสำ คัญที่เป็นส่วนสำ คัญในการช่วยประชาสัมพันธ์ โรตีสายไหมให้เป็นที่นิยมคือ บรรดาสื่อต่าง ๆ ทั้งสื่อโทรทัศน์ สื่อจากสำ นักข่าว บทความ หรือเหล่าบรรดาผู้มีอิทธิพลทางโลก ออนไลน์ที่เรียกว่า อินฟลูเอนเซอร์ (Influencer) ซึ่งบรรดา สื่อเหล่านี้ต่างช่วยประชาสัมพันธ์ให้โรตีสายไหมอยุธยาเป็นที่ นิยมทั้งในระดับภูมิภาค ไปจนถึงระดับโลก เนื่องจากใน ปัจจุบันสื่อออนไลน์ หรืออินเตอร์เน็ตนั้นมีอิทธิพลอย่างมากต่อ วิถีชีวิตของประชากร ตัวอย่างเช่นในกรณีของศิลปินเกาหลีชาว ไทยชื่อดังอย่าง“ลิซ่า”จากวง BLACKPINK ที่ได้เผยแพร่ ภาพในขณะที่รับประทานโรตีสายไหมลงบนแอพพลิเคชั่น อิน สตาแกรม (Instagram) ในวันที่ 15 ก.ค. พ.ศ. 2565 ส่งผล ให้ในวันถัดมามีประชาชนแห่มาซื้อโรตีสายไหมตามรอย"ลิซ่า Blackpink"เป็นจำ นวนมาก ทำ ให้ร้านค้าโรตีสายไหมต่างต้อง เพิ่มกำ ลังการผลิตเพื่อให้เพียงพอต่อการจำ หน่าย สื่สื่ สื่สื่ อสื่สื่และผู้ผู้มีมีผู้ผู้ อิอิมีมี อิอิทธิธิพธิธิลทางออนไลน์น์ น์น์ นายอภิวัฒน์ ทับทิมโต ผู้อำ นวยการการท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย สำ นักงานพระนครศรีอยุธยา (ผอ.ททท.อยุธยา) กล่าว ว่า“กรณีที่น้องลิซ่า Blackpink ได้รับประทานโรตีสายไหมพร้อมโพสต์ลงไอจีสตอรี่ยิ่งทำ ให้ทั่วโลกฮือฮาว่าขนมไทยนี้นั้น โด่งดังถึงขั้นเซเลบบริตี้ระดับโลกมาเชิญชวน ถือว่าเป็นพลัง Soft Power อย่างหนึ่ง ที่ทำ ให้ประเทศไทยและขนมของ จังหวัดพระนครศรีอยุธยาเป็นที่รู้จักไปทั่วโลก ซึ่งจะทำ ให้โรตีสายไหมของจังหวัดพระนครศรีอยุธยาโด่งดังขึ้นไปอีก” นอกจากนี้ก็ยังมีสื่อและรายการทีวีมากมายหลากหลายช่องทาง เช่น YouTube, TikTok และช่องทางโทรทัศน์เข้าไป สัมภาษณ์ถึงจุดเริ่มต้นการทำ โรตีสายไหมจากบังเปีย แสงอรุณ จนทำ ให้โรตีสายไหมได้รับความนิยมอย่างไม่ขาดช่วง
วิทยานิพนธ์ จิดาพร แสงนิล. (2548). การศึกษาชุมชนมุสลิมในจังหวัดพระนครศรีอยุธยาในสมัยอยุธยา (พุทธ ศตวรรษที่ 19 -23). ศิลปศาสตรมหาบัณฑิต สาขาโบราณคดีสมัยประวัติศาสตร์ มหาวิทยาลัย ศิลปากร. ศุภสุตา ปรีเปรมใจ. (2557). การขยายตัวทางการค้าจากตลาดบกหัวรอไปสู่ตลาดหอรัตนไชยภายในเกาะเมือง พระนครศรีอยุธยาระหว่าง พ.ศ. 2486 – 2520. อักษรศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาประวัติศาสตร์ ศึกษามหาวิทยาลัยศิลปากร. แหล่งข้อมูลอิเล็กทรอนิกส์ กรมจัดหางาน. (2567). โรตีสายไหม. สืบค้นเมื่อ 21 กุมภาพันธ์ 2567, จาก https://www.doe.go.th/prd/assets/upload/files/vgnew_th/2fa09e9acf7d8fbee0700f7231d5dd18.pdf โรงพยาบาลพระนครศรีอยุธยา. (ม.ป.ป). ประวัติโรงพยาบาลพระนครศรีอยุธยา. สืบค้นเมื่อ 14 กุมภาพันธ์ 2566, จาก https://ayh.moph.go.th มหาวิทยาลัยราชภัฏพระนครศรีอยุธยา. (2561). ARU #โรตีสายไหม สูตร”บังเปีย”. สืบค้นเมื่อ 17 กุมภาพันธ์ 2567, จากhttps://www.youtube.com/watch?v=yl_drvOXPoc&t=62s ศิลปวัฒนธรรม. (2566). “โรตีสายไหม”ทำ ไมถึงเรียก ทั้งที่ไม่ใช่แป้งโรตี?. สืบค้นเมื่อ 17 กุมภาพันธ์ 2567, จากhttps://www.silpa-mag.com/culture/article_105603 สำ นักงานพัฒนาชุมชนจังหวัดพระนครศรีอยุธยา. (2559). โรตีสายไหม สุดยอดหนึ่งตำ บล หนึ่งผลิตภัณฑ์ ไทย ปี พ.ศ. 2559 OTOP Product Champion : OPC ระดับ 4 ดาว. สืบค้นเมื่อ 14 กุมภาพันธ์ 2566, จาก https://ayutthaya.cdd.go.th Amazing Thailand. (2563). “โรตีสายไหม” ขนมหวานห้ามพลาดประจำ จังหวัดพระนครศรีอยุธยา. สืบค้นเมื่อ 17 กุมภาพันธ์ 2567, จาก https://shorturl.asia/TylN6 BACKbone mcot. โรตีสายไหมบังเปีย @อยุธยา เจ้าเด็ด เจ้าดัง เจ้าแรกในเมืองไทย | อร่อยมาที่นี่. เผยแพร่ เมื่อ 8 กันยายน 2563, จาก https://www.youtube.com/watch?v=oGTdvcIZ394&t=409s Bangkokbiznews. (2565). ตามรอย“ลิซ่า Blackpink”แห่ซื้อ“โรตีสายไหม” ร้านดังเพิ่มกำ ลังผลิต เท่าตัว!. สืบค้นเมื่อ 15 กุมภาพันธ์ 2566, จาก https://www.bangkokbiznews.com Japaikin. (2016). โรตีสายไหมเฮียก่ำ แป้ง 6 ชนิด สายไหมแฟนซี 8 รสชาติ. สืบค้นเมื่อ 10 กุมภาพันธ์ 2568, จาก https://shorturl.asia/PCjBW Go ayutthaya. (2565). โรตีสายไหม อยุธยา. สืบค้นเมื่อ 13 กุมภาพันธ์ 2566, จาก https://go.ayutthaya.go.th Mcot Digital. (2565). ประวัติโรตีสายไหม. สืบค้นเมื่อ 21 กุมภาพันธ์, จาก https://www.mcot.net/view/DsgmijYu MGR ONLINE. (2562). อยุธยาสร้างความมั่นใจให้แก่ผู้บริโภคโรตีสายไหม พร้อมมอบป้ายแดงแสดง สัญลักษณ์รับประกัน. สืบค้นเมื่อ 14 กุมภาพันธ์ 2566, จาก https://mgronline.com Michelin Guide. (2566). ถอดรหัสความอร่อยของโรตีสายไหม: ของหวานดีเด็ดที่ห้ามพลาดเมื่อไปเยื่อน ถิ่นพระนครศรีอยุธยา. สืบค้นเมื่อ 17 กุมภาพันธ์ 2567, จาก https://guide.michelin.com/th/th/article/features/what-is-ayutthaya-s-roti-sai-maiand-where-to-find-them บทสัมภาษณ์ ฐิติพร ทรงทรัพย์. (2567). ภรรยาเจ้าของร้านโรตีสายไหมยาฟาส แสงอรุณ. สัมภาษณ์, 3 กุมภาพันธ์. โรตีสายไหมบังแป๊ะ. (2567). ลูกจ้างร้านโรตีสายไหมบังแป๊ะ. สัมภาษณ์, 3 กุมภาพันธ์. บังดินโรตีสายไหม. (2567). ลูกจ้างร้านโรตีสายไหมบังดิน สัมภาษณ์, 15 มีนาคม. บรรณานุก นุ รม
ROTI SAIMAI Ayutthaya A B R I E F O F C O T T O N C A N D Y C R E P S เส้น ส้ ทางสายไหมอยุธยา