HQ 231 Nguyễn văn Phước Song Nam 2

và một ít chà bông nữa. Ăn cơm xong, con mèo no nê, như muốn làm
quen, lấy thân mình cạ cạ vào người tôi. Tôi không muốn tiến xa tình
cảm hơn nữa nên bảo nó: “Đừng có làm quen tao. Thôi hôm nay no nê
rồi, đi kiếm chổ khác mà ở". Tôi ôm con mèo bỏ xuống đất rồi leo lên
sàn lại. Nhìn xuống, thấy con mèo đang nhìn tôi kêu meo meo. Tôi cứng
rắn, không thèm nhìn nó nữa, nằm nghỉ ngơi chờ giờ điểm danh đóng
cửa buồng.

Hôm sau đi làm về, tôi tất bật rửa tay, rửa chân, lấy cơm, mọt và mốc
muôn năm, rồi leo lên sàn ngồi ăn. Không khí nặng nề, im vắng vẫn còn
ngự trị trong phòng. Con mèo xám ở đâu chạy ra, đến đúng chổ tôi ngồi,
ngước mặt lên nhìn tôi kêu meo meo xin ăn. Cầm lòng không đậu, tôi lại
nhảy xuống ôm con mèo lên cho ăn. Nhìn nó nhỏ nhẻ nhai cơm, tôi thấy
vui vui, nỗi cô đơn tan biến trong chốc lát. Nhưng sau đó, khi ăn cơm
xong, tôi vẫn cương quyết chia tay với con mèo . Ôm con mèo xuống
đất, tôi bảo: “Thôi đi đi , đừng theo tao nữa".

Buổi chiều hôm sau nữa, đi lao động về, lại tất bật tắm rửa, thay quần áo
sạch sẽ, ngồi nhai cơm mốc với một cục chao nhỏ xíu . Miên man suy
nghĩ, nỗi buồn như thấm vào từng sớ thịt. Các sĩ quan Hải Quân, lâu lâu
gặp laị để tâm sự thì về hết rồi. Nào Nguyễn địch Hùng (khóa 6, Hạm
Trưởng HQ 1), Nguyễn quang Hùng, Lê văn Quế (khóa 9), Hà hiếu Diệp
(khoá 10), Vỏ duy Kỷ (khóa 11), Nguyễn văn Hồng (khóa 14) ... Hai
thằng bạn cùng khóa còn lại là Sử và Hào Râu cũng về nốt . Bây giờ chỉ
còn lại Đại Tá Trần phước Dủ và ... tôi. Tôi gục gặt đầu: “Mình cũng là
thứ dữ đó". Dòng tư tưởng đang trải dài bất tận thì bị cắt ngang. Một anh
ngồi sàn dưới kêu lên: “Anh Phước , con mèo đang trèo lên anh kìa". Tôi
thò đầu ra ngoài mép sàn nhìn. Con mèo nhỏ đang vươn móng ra, cố
bám vào thành gỗ có các cục u dùng để bước lên sàn trên. Móng chân nó
quào quào trượt trên các thành gỗ cứng ngắt. Con mèo sắp sửa rơi
xuống. Tôi vội vàng dở "cầm nả thủ" chụp lấy nó mang lên sàn. Tôi lắc
đầu bảo nó: “Chà, sao mầy đeo theo tao dữ vậy, bộ tao mắc nợ mầy
sao". Rồi từ đó con mèo trở thành bạn thân tôi lúc nào không hay. Nó
chia xẻ sự cô đơn với tôi, nó hòa lẫn vào đời sống tôi. Lúc ăn có nó kế
bên, lúc ngủ nó cũng nằm kế bên tôi.

Anh bạn cùng sàn với tôi tỏ vẻ khó chịu khi thấy tôi nuôi con mèo. Anh
than phiền với tôi là anh mất một cây lạp xưởng. Ôi, quý lắm, bao nhiêu
là "chất" trong đó, nói theo kiểu các anh hình sự ngoài Bắc. Không biết
anh nghi tôi hay nghi con mèo. Không khí lạnh nhạt có vẽ nặng nề. Một
bửa trưa, cơm nước xong, nằm nghỉ ngơi, con mèo xám nằm kế bên tôi.
Tôi thấy anh bạn láng giềng cử chỉ có vẻ khác lạ. Mặt giận dữ, anh nhìn
chằm chằm vào con mèo . Tôi liếc con mèo thì thấy nó lại nhìn chằm
chằm vào túi cót đựng quà của anh bạn. À ra thế! Tôi nói, cố ý để anh
bạn láng giềng nghe: “Mimi (tôi đặt tên cho con mèo), qua đây nằm
mầy!" Tôi cầm con mèo bỏ qua người tôi, cách ly nó và túi cót. Anh bạn
dịu sắc mặt lại và lim dim nằm ngủ. Bổng nhiên con mèo phóng qua
người tôi, lao về túi cót. Tôi thầm bảo: “Chết cha rồi, mầy làm ẩu như
vậy đâu có được". Anh bạn láng giềng cũng choàng tỉnh dậy. Cả hai
chưa kịp phản ứng gì thì thấy con mèo xám chụp được con chuột lắt từ
trong túi cót của anh bạn bò ra. Tôi hả hê khoái trá vì bao nhiêu nghi ngờ
tan biến hết. Còn anh bạn, hơi mắc cở nhưng vui vẻ tỏ vẻ cám ơn, nói
với giọng Huế đặc sệt: “Con mèo chi mô mà hay rứa"

Trong trại tôi lúc đó, trại Xuân Lộc phân trại A, có một anh khá đặc
biệt . Tên anh là Hảo, nhưng các anh cùng tṛại khoái gọi anh là Má Mèo.
Anh nguyên là Đại Úy Quân Cảnh. Lúc trước chắc cũng phong độ lắm,
nhưng bây giờ cười hay nói , nhe ra chỉ có một vài cái răng . Chân anh đi
cà nhắc, một vài người kháo là anh trốn trại, nhảy tường nên chân có tật
rồi bọn Việt Cộng tẩm quất lấy vài cái răng. Anh nuôi con mèo cái mẹ,
đẻ mấy lứa anh đều nuôi hết vì vậy tổng cộng gần cả chục con. Anh có
biệt danh Má Mèo từ đó mà ra. Anh không có vợ con, nhưng có bà mẹ,
chắc khá giả , lên thăm nuôi anh thường xuyên. Vì vậy mà anh có khả
năng nuôi cả chục con mèo. Mỗi khi anh ngồi ăn, mèo lủ khủ kế bên, có
con trong lòng anh, con đứng kế bên, con nằm dưới đất. Cảnh tượng
trông rất buồn cười. Má Mèo như một bà vú nuôi. Anh nghe nói tôi nuôi
một con mèo, gặp tôi anh nằn nì, bảo: “Phước, mang con mèo đến tôi coi
chơi". Tôi nói: "Ờ, cơm xong cái đã". Buổi chiều cơm nước xong, tôi ôm
con mèo đến anh. Má Mèo đang đứng ngoài sân, đùa với mấy con mèo
con. Tôi quăng con mèo xám xuống đất. Thấy mèo lạ, con mèo xám
cong thân lại, lông xù ra, kêu gừ gừ, đuôi dựng đứng lên như ngọn cờ

trông rất oai phong. Mèo con của Má Mèo chạy tán loạn, còn mèo mẹ gừ
gừ nhưng không dám đến. Má Mèo nóng ruột, la lên: “Phước, đừng
giởn, Phước ". Tôi cười, ôm con mèo xám về buồng.

Bọn Việt Cộng giải tán phân trại B, dồn tù còn lại qua trại A và C. Các
đội được sắp xếp người lại, bọn chúng gọi là biên chế. Tôi bị chuyển qua
đội khác gồm toàn các ông đại tá, chúng tôi gọi thân mật là bò lục. Tôi
chỉ còn nhớ hai vị là Đại Tá Phúc, Tham Mưu Trưởng Sư Đoàn 2 Không
Quân và Đại Tá Vũ thế Quang, Tư Lịnh Phó Sư Đoàn 23 Bộ Binh . Sở
dỉ, tôi còn nhớ hai vị nầy vì hai ông thường hay mượn sách tiếng Anh
của tôi. Trong trại, tôi nổi tiếng có một kho sách mà tôi dám giấu diếm
gần hai chục quyển. Các quyển sách nầy do em gái tôi mang lên từ từ.
Rồi đem vào trại, để qua mắt bọn Việt Cộng là cả một vấn đề mạo hiểm .
Các anh trong trại mê đọc sách nhưng không dám giữ, hay đến làm thân
với tôi để được mượn sách. Giữ sách tiếng Anh là cả một vấn đề nguy
hiểm. Anh Hà hiếu Diệp bị khám phá giữ sách tiếng Anh, bị cùm mấy
tháng trời liên tiếp.

Tôi nằm sàn trên kế bên Đại Tá Quang. Ông không thích mèo nhưng vì
mấy quyển sách của tôi nên cũng tỏ vẻ lịch sự. Các vị bò lục khác trong
buồng cũng vậy, không thích thú vật nhưng vì thấy tôi cấp nhí nên họ
không nói. Một bửa trưa cả đội đang ngồi ăn cơm. Các vị bò lục quây
quần với nhau vì các ông là bạn thân với nhau và cũng để chia xẻ thức
ăn với nhau mà gia đình cung cấp khi đi thăm nuôi. Tôi chỉ có con mèo
xám là bạn thân. Tôi chia xẻ thức ăn với nó. Tôi đưa chén cơm cho nó.
Nó có vẽ thờ ơ, nhìn lên trần nhà vẩn vơ làm như không thèm để ý tới
miếng ăn. Tôi nghĩ thầm trong bụng: “Chắc chú mầy bắt được một con
chuột nào rồi, phải không?" Bổng thoắt, con mèo phóng lên trần nhà như
một mủi tên. Trần nhà được đan chằng chịt bằng dây kẻm gai để đề
phòng tù trốn. Tôi ngước nhìn theo, thấy nó vươn chân trước vỗ một
cái , một con chuột to trên trần nhà rơi xuống . Con mèo lao vút theo,
vừa chạm tới đất, con chuột nằm gọn giữa hai hàm răng của nó. Cả
buồng chứng kiến cảnh phi thân tài ba của nó, vỗ tay rần rần. Có người
nói lớn lên: “Thế là các anh thăm nuôi nhiều, khỏi lo sợ chuột nữa nhé".
Các vị bò lục cười hể hả vì họ có quà thăm nuôi nhiều nhứt. Từ đó con

mèo xám đi ngênh ngang khắp nơi, được nhìn bằng những đôi mắt thiện
cảm.
Con mèo bắt đầu trổ mã, đẹp lắm. Lông mọc dài xám mượt, xen lẫn
những vân đen trông giống như cọp. Tôi thích gương mặt nó, mặt tròn
sáng sủa, trông rất thông minh và có duyên. Có lẽ nó lai giống mèo rừng
nên rất bự con. Thỉnh thoảng khi đi, nó dựng đứng đuôi lên, lông sù ra
trông rất oai. Tôi đi lao động thì nó cũng đi, đi đâu không biết. Nhưng
khi tôi về ăn cơm hoặc nằm đọc sách, nghe tiếng sột soạt là biết nó đang
trèo lên chổ tôi. Nó nằm kế bên tôi trông rất thoãi mái và an bình. Đối
với tôi, vợ con không có, mẹ già và anh chị em đều xa diệu vợi, không
gian lẫn thời gian, con mèo là một phần tình cảm của tôi.

Buổi trưa, mùa hè ở Xuân Lộc nắng gay gắt. Bỗng nhiên mây kéo đến
đen kịt rồi trời đổ mưa rầm rập. Những giọt mưa đầu mùa mang hơi lạnh
se sắt đến cho tù nhân. Nó làm trôi đi những bụi bặm nhưng nó không
cuốn trôi được những nổi ưu phiền của tù nhân xa xứ. Mỗi khi mưa to,
bọn Việt Cộng cho tù nghĩ vì sợ tù trốn trại chớ chẳng yêu thương gì ai.
Mặc dù "lao động là vinh quang", mặc dù “lao động là xây dựng chủ
nghĩa xã hội", chúng tôi vẫn thích được nghỉ hơn. Biết chắc là chiều nay
được nghỉ, tôi trùm mền nằm ngủ. Gió lạnh từ cửa sổ phà vào mặt, tôi
nằm sung sướng lắng nghe tiếng thời gian dần trôi. Buồng im vắng, chỉ
nghe tiếng mưa rào rào bên ngoài. Bỗng nghe có tiếng oa oa rất lớn như
tiếng con nít kêu. Tôi định thần xem tiếng đó là tiếng gì và xuất phát từ
đâu. Một vị bò lục tầng dưới kêu lên:" Anh Phước ơi, con mèo của anh ở
dưới sàn đang làm gì kìa ". Tôi vội vàng nhảy xuống, bò mọp xuống đất
thì thấy con mèo xám ngoạm một con ếch rất to, lớn hơn nắm tay người
lớn. Tôi chưa từng thấy con ếch nào to như vậy, có lẽ ếch rừng. Tôi vổ
tay xuống đất, bảo: “Mimi ra đây". Con mèo xám bò ra. Tôi cầm chặt
hai chân ếch và ra lệnh: “Mimi nhả ra". Nó nhả con ếch ra và chạy theo
tôi kêu meo meo, như bảo: “Của tôi mà, của tôi mà!".
Tôi và Đức Đù, anh em thân mật gọi là Đức Cống, nấu cơm chung, ăn
với nhau cho vui. Đức nguyên là Thiếu Tá, Đại đội trưởng Trinh Sát
Dù , khóa 22 Võ Bị Đà Lạt. Chiều hôm đó, Đức Dù trổ tài nấu bếp. Anh
chặt đầu con ếch, lột da rồi đem chiên lên sau khi tẩm ướp gia vị. Và quả
thật, đây là một trong những bửa cơm ngon trong tù mà khi nhắc lại, tôi

vẫn còn nhớ hương vị đậm đà của nó. Đầu ếch cũng được chiên và đó là
phần thưởng cho Mimi. Nó nhỏ nhẹ nhai kế bên chúng tôi và hình như
nó cũng bằng lòng với phần chia của mình.
Bọn Việt Cộng lại sắp xếp nhân lực. Bọn chúng thông báo cho chúng tôi
biết , một số tương đối khoẻ mạnh , sáng mai di chuyển ra tăng cường
cho trại C. Chiều hôm đó , sau khi cơm xong , tôi bắt con mèo xám bỏ
vào túi cót lớn, sợ sáng mai lụp chụp nó bỏ đi đâu mất. Tôi quý nó hơn
tất cả những gì tôi có lúc đó. Nó len lén đi vào tình cảm của tôi lúc nào
không hay và tôi cảm thấy không thể bỏ rơi nó được. Tôi có một điểm
yếu về tình cảm. Những gì của tôi là của tôi, tôi không muốn bỏ rơi và
không muốn đánh mất.
Sáng hôm sau, chúng tôi tập họp để lên đường, lội bộ qua trại C. Anh
Bùi Quyền, Trung Tá Lữ Đoàn Phó Dù, cũng ở trong nhóm, hỏi tôi:
“Con mèo đâu". Tôi chỉ túi cót. Anh gật gù bảo: “ Ờ phải mang theo
chứ". Và anh đề nghị xách dùm cho tôi một ít đồ đạc để tôi rảnh tay
xách túi cót đựng con mèo. Đường thì xa, đồ đạc lỉnh kỉnh đủ mọi thứ,
phải mang theo để có vật dụng xài. Lưng đeo sac marin thật lớn, quàng ở
vai cái bị , hai tay xách hai túi cót, lội bộ gần mười cây số, đến trại C thì
bở hơi tai, mồ hôi ra như tắm.
Trước cổng trại C, chúng tôi phải qua thủ tục khám xét hành lý cá nhân
để xem có đem gì cấm kỵ vào trại không. Con mèo xám mà chúng bắt
được thì chúng mừng lắm vì được "chất tươi mà". Tôi lại phải dở ngón
đòn "lì" của tôi ra. Lợi dụng các anh bị chúng lục soát trước rồi mang đồ
đi, tôi cũng tỉnh queo xách túi cót đựng con mèo di chuyển từng đoạn
một rồi cuối cùng xách áp vào bờ kẻm gai, có một số bạn bè đang đứng
ở đó. Tôi hất đầu ra dấu nhờ họ xách dùm đi. Con mèo xám được mang
vào cổng trại êm ru bà rù.
Chúng tôi được tập họp vào một buồng ở cuối trại chờ phân phối đi các
buồng khác. Buổi trưa trời nóng hâm hấp. Sợ con mèo ngộp thở, tôi mở
túi cót, ôm con mèo ra. Con mèo xám ngơ ngác nhìn xung quanh, cảnh
vật lạ hoắc. Tôi chưa kịp phản ứng, con mèo nhảy ra vuột khỏi tay tôi,
chui qua hàng rào , trốn vào rừng mất dạng . Tôi chạy theo kêu: “Mimi,
Mimi". Nó không thèm quay trở lại. Quả thực là tôi sửng sốt, thất vọng
và sửng sờ. Công trình khổ biết bao nhiêu mà rồi trở thành công cốc. Tôi
đứng lặng người đến khi bọn Việt Cộng thúc dục, tôi mới quay đi.

Tôi bị chuyển về đội mộc. Trong đội, tôi còn nhớ Đại Tá Nguyễn văn
Thu (khóa 2 HQ) , Trung Tá Nguyễn nam Thanh An ninh HQ , khóa 7 ,
Trung Tá Võ Ý (nhà thơ Không Quân , khóa 17 Vỏ Bị Đà Lạt), Thiếu Tá
Châu ( tiểu đoàn trưởng Dù, khoá 19 Vỏ Bị Đà Lạt ). Tối hôm đó, tôi
ngủ không được, trằn trọc mãi và bực tức vì con mèo bỏ chạy vào rừng .
Giấc ngủ cứ chập chờn, chập chờn rồi thiếp đi vì mệt quá. Khoảng 6
sáng, tôi thức dậy, trời mờ sáng. Bỗng tôi nghe tiếng kêu meo meo giống
như tiếng kêu của con mèo xám. Tôi vội tốc mùng , chạy đến cửa sổ ,
nhìn ra bên ngoài, ánh sáng mờ mờ. Tôi kêu: “ Mimi, Mimi". Có tiếng
mèo kêu đáp trả lại meo, meo. Tôi áp mặt vào khung cửa sổ để nhìn rõ
hơn, vẫn không thấy gì. Tiếng anh Châu trong mùng vọng ra: “ Con mèo
ở dưới chân anh đó". Tôi cúi xuống ôm nó như tìm được một báu vật
vừa đành mất . Tôi nghe hơi thở nó rù rù bên tai.

Con mèo bây giờ đang độ trưởng thành. Nó to gấp rưỡi con mèo thường.
Lông càng dài càng mượt. Cả trại đều biết nó là con mèo tôi nuôi . Đức
Dù cũng di chuyển qua trại C, nhưng ở đội khác, bảo: “Con mèo đẹp quá
bạn ạ, tôi kêu nó không đến". Mặc dù Đức đã từng vuốt ve nó. Không ai
bắt được nó, chỉ trừ tôi , kêu nó mới đến. Anh Võ Ý thường hay nói vui:
“ Phước không có vợ con nên thương con mèo là phải".

Chuột rừng ở đây cũng to lắm. Một anh "lâm sản", nghỉa là tù đi đốn củi
cho trại tù, bẫy được một con chuột rừng, mang về chơi. Con chuột rừng
gần bằng mèo nhà, rất dữ, thấy mèo nhà là xáp lại. Mèo cái của Má Mèo
chạy cong đuôi. Thế mà con mèo xám của tôi bắt được chuột rừng. Một
hôm , tôi nghe nó nhai rau ráu dưới gầm sàn. Lôi con mèo ra, tôi thấy cái
đầu chuột rừng to tổ bố. Vì vậy tôi thấy sau đó con mèo xám không ăn
cơm nhà nữa. Ban đêm nó đi đâu mất tiêu, ban ngày về chổ tôi, nằm ngủ
đưa bốn cẳng lên trời, phơi bụng ra.
Chủ nhật là ngày nghĩ ngơi, bồi dưởng của tù nhân. Buổi sáng vừa mở
cửa buồng giam, bạn tù ùa ra, mỗi người dành một chổ nấu nướng, ăn
uống, pha trà rồi đấu hót. Tôi cũng vậy, kiếm một chổ yên tĩnh, trải
chiếu ra, dựng cái lò kế bên và bắt đầu trổ tài ... qua loa. Tôi ăn uống rất
giản dị, giản dị như những gói quà của mẹ tôi cho. Hoặc là mì gói, hoặc

là bún miến, cho vài con tôm khô vào nồi nước, một ít bột ngọt, vài lá
rau nhặt nhạnh được và rồi ... húp sì sụp. Con mèo ngồi kế bên cũng
được một chén nhỏ. Nhưng hôm nay không thấy nó đâu cả. Mọi bửa nó
về sớm, nằm ngủ kế bên tôi. Ăn uống xong, tôi đi quanh trại để xem con
mèo có đi thơ thẩn ở đâu không. Đến trưa, vẫn không thấy mèo về. Tôi
thấy là lạ , chuyện nầy chưa từng xảy ra . Bốn giờ chiều, trại phát cơm ,
cả buồng lăng xăng. Tôi thấy một anh cũng là tù nhân, từ cổng trại đang
tất tả bước về hướng tôi. Anh là người phụ trách nuôi heo, nên chủ nhật
cũng phải ra ngoài trại lo cho heo ăn . Đến trước mặt tôi , anh hào hển
nói: “Anh Phước , con mèo của anh chết rồi. Sáng nay, tôi thấy thằng
chèo gác hàng rào trại, bắn nó chết. Nó cầm cái đuôi con mèo giơ lên.
Tôi biết con mèo của anh mà, nó bự lắm. Thằng chèo nhe răng cười
nham nhở. Anh nhại giọng thằng chèo: “ Thế là chiều nay có chất tươi
rồi đấy nhé!”
Tôi đứng lặng người nhìn anh. Có gì nghẹn nơi cổ làm tôi không nói
được tiếng nào. Anh bạn nhìn tôi ái ngại. Hình như anh muốn nói với tôi
điều gì đó. Nhìn ánh mắt, tôi biết anh thương hại tôi. Anh muốn chia xẻ
nỗi buồn với tôi, nỗi buồn như là chúng tôi có cùng một chiến hữu vừa
nằm xuống.

NGUYỄN VĂN PHƯỚC