ภาคินี บุญกันทะ - สวนพฤกษ์ 2-2564 (ก.7)

ต้นแกว้ 7-67120-001-069

บ้าน 30 พ.ย /2564
ด.ญ.ภาคนิ ี บุญกันทะ

ต้นแกว้ ผดงุ พษิ ทยาลัย คนุ คง
หางดง
เชยี งใหม่ 50340

กะมูนงิ (มลายู ปตั ตานี) แกว้ ขาว (กลาง) แก้วข้ไี ก่ (ยะลา) แกว้ พรกิ
(เหนือ) แก้วลาย (สระบุร)ี จ๊าพริก
(ลำปาง) และ ตะไหลแกว้ (เหนอื )

-ผลสกุ สามารถนำมาใช้รับประทานเปน็ อาหารได้
-ดอกแกว้ ยงั ถูกนำมาใช้บชู าพระในพิธีทางศาสนาเพอ่ื ความเปน็ สริ ิมงคลยิง่ อกี ดว้ ย
-ผลแก้ว ใช้รบั ประทานเปน็ อาหารได้

ช่วยแก้อาการไอ (ดอก, ใบ) ราก กา้ น
และใบสดสามารถนำมาใช้เป็นยาชาระงับอาการปวดได้
จงึ มกี ารนำมาใช้เป็นยาแกอ้ าการปวดฟนั และปวดกระเพาะ (ราก, ก้าน, ใบสด),
บ้างก็ว่าก้านและใบสดมรี สเผ็ดรอ้ นขม
นำมาต้มใชเ้ ป็นยาอมบ้วนปากแก้อาการปวดฟันไดเ้ ชน่ กนั (ก้านใบ, ใบสด)

เคร่ืองตกแต่งภายในบา้ น ภาชนะตา่ ง ๆ หรอื ใชท้ ำด้ามเคร่ืองมือตา่ งๆ

"รากดอกแกว้ " หากนำมาต้มกับนำ้ 2 ถ้วย เคี่ยวจนเหลือ 1 ถว้ ย ดืม่ วันละ 2 ครั้ง
เลอื ดไหลเวียนดนี กั แล"
"ดอกแก้ว" ดอกไม้ไทย มกี ล่นิ หอมเฉพาะตวั คนไทยนิยมปลกู เป็นแนวรั้วบ้าน
แต่หารู้ไมว่ า่ ตน้ ดอกแกว้ นน้ั ไดซ้ อ่ นสรรพคุณทางยาไว้หลายประการ
โดยในตำราแพทย์แผนไทยหรือแพทย์แผนจีน
ได้ระบุไว้วา่ รากดอกแก้วถอื เปน็ ยาขับประจำเดอื นชั้นดีสำหรับสตรี
ช่วยปรับสมดลุ ในรา่ งกาย ถือเป็นยาดขี องคณุ สาวๆ
ในวันนั้นของเดอื นไดด้ ีทเี ดยี ว
คนไทยโบราณเช่อื วา่ บ้านใดปลกู ตน้ แกว้ ไว้ประจำบา้ นจะทำใหค้ นในบา้ นมีความดี มคี ุณคา่ สูง เพราะคำว่า
แก้ว น้ันหมายถงึ
ส่งิ ที่ดีมคี า่ สูงเป็นที่นบั ถอื บชู าของบุคคลท่ัวไปซึ่งโบราณไดเ้ ปรบี เทียบของท่มี ีค่าสูงนเ้ี สมอื นดั่งดวงแกว้
นอกจากนี้คนโบราณยงั มคี วามเช่อื อีกว่า
บ้านใดปลูกตน้ แกว้ ไว้ประจำบา้ นจะทำให้เป็นคนท่ีมีจิตใจบรสิ ทุ ธ์ิ มีความเบกิ บาน
เพราะแก้วคือความใสสะอาดความสดใสนอกจากนดี้ อกแก้วยังมสี ขี าวสะอาดสดใสมกี ลิน่ หอมนวลไปไกลและยังนำดอกแกว้ ไปใชใ้ นพธิ ีบชู าพระในพิธที างศาสนาไดเ้ ปน็ สิรมิ งคลยง่ิ อีกดว้ ย

ใบ มีรสร้อนเผ็ดและขม และฆา่ พยาธิได้
สารจากตน้ แก้วทที่ ำการสกัดดว้ ยแอลกอฮอล์ มฤี ทธ์ใิ นการฆ่าเชือ้ หรอื ชว่ ยยับย้งั เชอ้ื
Bacullus Inuza และเช้ือ Btaphylo Coccus ได้

คณุ พ่อ 56
185/2 หมู่ 4 ต.สันทราย อ.สารภี จ.เชงี ใหม่
บ้าน
7/12/2564

2.5 เมตร 2 เมตร

ขาวขุ่น
ค

เขยี วเข้ม 1.3 2.5
8 1.8
ประกอบแบบปลายขนนกคี่ สลบั กนั 5-9 ใบ 1



5 เขยี วเขม้

ุ 5 เขียวเขม้
10 สีขาว มอี ้นยาวไมเ่ ทา่ กนั คร่งึ กลบี ดอก
1 สีขาวปนเหลือง หนา ยาว 0.7 ซ.ม
กลิ่นหอม

ผลเดีย่ วมี1-2เมลด็

เขยี ว สม้ แดง

กลมรหี รอื รปู ไข่ ยาว1-1.2 ซ.ม เปลือกมีตอ่ มนำ้ มันเห็นได้ชัด

เปลอื กมตี ่อมนำ้ มันเหน้ ไดช้ ดั ผิวเรยี บมนั

1-2 เมล็ด ขาวขนุ่
รปู ไข่ปลายสอบ มีขนสัน้ ๆอยู่รอบเมล็ด

ใบ ดอก
ลำตน้ ผล

แก้ว 7-67120-001-069.

ตน้ แกว้
สมุนไพรแกว้ มชี ื่อท้องถิ่นอื่น ๆ ว่า จ๊าพรกิ (ลำปาง), แก้วลาย (สระบรุ ี), แกว้ ขไ้ี ก่ (ยะลา),
แก้วพรกิ ตะไหลแกว้ (ภาคเหนือ),
แกว้ ขาว (ภาคกลาง), กะมูนงิ (มลาย-ู ปัตตาน)ี , จิ๋วหลี่เซียง (จนี กลาง) เปน็ ตน้
ลกั ษณะของตน้ แก้ว
•ตน้ แก้ว เป็นพนั ธไ์ุ มท้ ี่มถี ิน่ กำเนดิ ในเอเชยี ใต้ เอเชียตะวนั ออกเฉียงใต้ ประเทศจนี
และในออสเตรเลยี
ในประเทศไทยสามารถพบได้ท่วั ทกุ ภาคในป่าดิบแลง้ จากท่รี าบสูงจนถึงทรี่ ะดบั ความสูง
จากระดับน้ำทะเลประมาณ 400 เมตร
โดยจัดเปน็ ไมพ้ ุม่ กึง่ ไม้ยืนตน้ ไมผ่ ลดั ใบขนาดเล็ก มคี วามสูงของตน้ ประมาณ 5-10 เมตร
ต้นแตกก่งิ กา้ นเป็นพุม่ กลมแน่นทึบ
เปลอื กลำต้นเปน็ สีเทาแตกเปน็ รอ่ ง ๆ เนอ้ื ไมส้ ขี าวนวล เจริญเติบโตได้ดใี นดนิ ร่วน
ทรี่ ะบายนำ้ ได้ดี ชอบแสงแดดเต็มวนั -รำไร
และความชนื้ ปานกลาง-ต่ำ ขยายพันธ์ุดว้ ยวิธกี ารเพาะเมลด็ และวธิ กี ารตอน

•ใบแก้ว ใบเป็นใบประกอบแบบขนนกปลายใบค่ี ออกเรียงสลับ มใี บยอ่ ยประมาณ 5-9 ใบ
ลกั ษณะของใบเปน็ รปู ไข่
ปลายและโคนใบแหลม ขอบใบเปน็ คลนื่ หรือหยักมนเล็กน้อย ใบมีขนาดกวา้ ง
ประมาณ 1-3 เซนตเิ มตรและยาวประมาณ 2-7 เซนติเมตร
แผ่นใบคล้ายแผน่ หนังบาง ๆ หลงั ใบเปน็ สีเขยี วเข้มเป็นมนั ส่วนท้องใบเรยี บมีสอี ่อนกวา่
ใบมตี อ่ มนำ้ มนั
เม่อื ขย้ีจะมกี ลิน่ ฉนุ คลา้ ยผวิ ส้มเปน็ นำ้ มนั ติดมอื

•ผลแกว้ ลกั ษณะของผลเป็นกลมรีหรอื เป็นรปู ไข่ ปลายสอบเล็กนอ้ ย ผลมีขนาดกวา้ ง
ประมาณ 5-8 มลิ ลเิ มตรและยาวประมาณ
1 เซนติเมตร ผลออ่ นเป็นสเี ขยี ว เมื่อสกุ เปน็ สแี ดงอมส้ม ผิวผลมีต่อมนำ้ มันเห็นได้ชัดเจน
ภายในผลมเี มลด็ ประมาณ 1-2 เมล็ด
เมล็ดมลี ักษณะรีหรือเปน็ รปู ไข่ ปลายสอบ มขี นหนาและเหนยี วหมุ้ โดยรอบเมล็ด สขี าวขุน่
เมล็ดมีขนาดกว้างประมาณ 4-6
มิลลเิ มตรและยาวประมาณ 6-9 มลิ ลเิ มตร

Murraya paniculata (L.) Jack (ชื่อพอ้ งวิทยาศาสตร์ Murraya exotica L.)

RUTACEAE

Andaman satinwood, Chanese box tree, Cosmetic bark tree, Orange jasmine,
Orange jessamine, Satin wood

จา๊ พรกิ (ลำปาง), แก้วลาย (สระบุรี), แกว้ ขี้ไก่ (ยะลา), แก้วพริก ตะไหลแกว้ (ภาคเหนอื ),
แกว้ ขาว (ภาคกลาง)
มีถิ่นกำเนดิ มาจากแถบเอเชียใต้ เอเชียตะวันออกเฉียงใต้ และออสเตรเลยี

ดอกไมป้ ระจำจงั หวดั สระแก้ว ปลูกได้ทว้่ ประเทศ เป็นไมป้ ระดับและมงคล

จีน เกาหลี ญป่ี ุน่ อนิ เดีย และแถบอนิ โดจนี ในอินโดนเี ซีย

ตลอดปี โดยเฉพาะฤดฝู น เปน็ พนั ธ์ุไม้หอมท่สี ่งกลนิ่ หอมแรงสดุ ชนิดหน่ึง
สามารถปลูกในดินท่ีมคี ุณสมบตั ไิ ม่ค่อยเหมาะกับการปลกู พชื ท่วั ไป เชน่ ดนิ เค็ม
มธี าตุอาหารในดินนอ้ ย
สามารถควบคมุ การออดอกในช่วงเวลาทเ่ี ราตอ้ งการได้
โดยการควบคุมน้ำและปยุ๋ ทถ่ี ูกต้อง

การติดผลเร่ิมหลังจาก ส้นิ สุดการตดิ ดอก

เพาะเมลด็ , ตอนกิง่

ไม้ประดับ
- สมุนไพร
- เน้ือไม้มีลายมนั สวยงาม มนี ้ำมนั ในเนื้อไม้ นยิ มใชท้ ำเคร่ืองตกแต่งในบา้ น

ด้ามเคร่ืองมอื ดา้ มปากกา เคร่อื งดนตรี ไดแ้ ก่
ซอด้วง ซออู้

จากเอเชยี ใต้ เอเชยี ตะวนั ออกเฉียงใต้ จนี
และออสเตรเลยี

[1] คณะกรรมการวชิ าการดำเนินงานส่วนสวนสมนุ ไพรพืชสวนโลก. 2549.
สวนสมุนไพรในงานมหกรรมพืชสวนโลก 2549
. Herbal Garden in Royal Flora
Expo 2006. บรษิ ทั สามเจริญพาณชิ ย(์ กรุงเทพฯ) จำกดั . กรงุ เทพมหานคร. [2] เอื้อมพร
วสี มหมาย และปณธิ าน แก้วดวงเทียน. 2552.
ไม้ปา่ ยืนต้นของไทย 1. พมิ พ์ครั้งท่ี 2. เอช เอ็น กร๊ปุ จำกัด. กรงุ เทพมหานคร. [3]
ต้นไมแ้ ละดอกไมป้ ระจำจงั หวัด http://www.panmai.com/ 23082553

Wikispecies-logo.svg ข้อมลู เก่ยี วขอ้ งกับ Murraya paniculata จากวกิ ิสปชี สี ์
คอมมอนส์ มีภาพและสื่อเก่ยี วกับ:

แก้ว (พรรณไม้)
เตม็ สมติ นิ ันทน์ ชอ่ื พรรณไมแ้ ห่งประเทศไทย Archived 2010-05-01 ที่ เวยแ์ บก็ แมชชนี
สำนกั งานหอพรรณไม้
กรมอทุ ยานแห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธ์พุ ชื , พ.ศ. 2549
http://www.ars-grin.gov/cgi-bin/npgs/html/tax_search.pl?Murraya%20paniculata
retrieved on 28 June, 2007
แก้ว ไม้ประดับออนไลน.์ คอม

ด้านวรรณกรรม
แก้วปรากฏในวรรณกรรมเรอ่ื ง นิราศธารทองแดง พระนิพนธ์เจ้าฟา้ ธรรมาธเิ บศร
กล้วยไม้หอ้ ยต่ำเตีย้
นมตำเลยี เร่ียทางไป
หอมหวังวงั เวงใจ
ว่ากล่นิ แก้วแลว้ เรยี มเหลียว

ดอกไม้และต้นไม้ประจำสถาบัน
ดอกไมป้ ระจำจงั หวัดสระแก้ว
ดอกไม้ประจำคณะมนษุ ยศาสตร์ มหาวทิ ยาลัยเกษตรศาสตร์
ดอกไมป้ ระจำมหาวิทยาลัยศิลปากร
ดอกไม้ประจำโรงเรียนเบญจมราชูทิศ จนั ทบุรี
ดอกไม้ประจำโรงเรยี นรัตนโกสินทร์สมโภชลาดกระบงั
ดอกไมป้ ระจำโรงเรียนสาธิตมหาวทิ ยาลยั ศิลปากร
ตน้ ไม้ประจำคณะมนุษยศาสตร์ มหาวทิ ยาลัยนเรศวร
ตน้ ไมป้ ระจำโรงเรียนกุลมาฒน์ธนบรุ ี
ต้นไมป้ ระจำโรงเรียนทวีธาภิเศก
ตน้ ไม้ประจำโรงเรยี นเพชรพทิ ยาคม
ตน้ ไมป้ ระจำโรงเรยี นสตรนี นทบรุ ี
ต้นไมป้ ระจำโรงเรยี นสระแกว้
ตน้ ไมป้ ระจำโรงเรยี นสระหลวงพทิ ยาคม
ดอกไม้ประจำ โรงเรยี นโยธนิ บำรุง จังหวัดนครศรธี รรมราช
ดอกไมป้ ระจำคณะศิลปศาสตร์ มหาวทิ ยาลยั เทคโนโลยีราชมงคลพระนคร

การดูแลรักษา
ต้องการน้ำปรมิ าณปานกลาง ควรให้น้ำ 3 - 5 วนั / ครั้ง ชอบดนิ รว่ นซยุ หรือดนิ รว่ นทราย
ต้องการแสงแดดจดั
ใส่ปุ๋ยคอกหรอื ปยุ๋ หมัก อัตรา 1 - 2 กโิ ลกรมั /ตน้ ใสป่ ลี ะ 4 - 6 ครัง้ หรือใช้ป๋ยุ วทิ ยาศาสตร์
สตู ร 15-15-15 อตั รา 200- 300 กรัม/ตน้ ใสป่ ลี ะ 4 - 6
ครัง้ ไมค่ ่อยมปี ญั หาเรอ่ื งโรคและแมลง เพราะเป็นไมท้ ่ีมึความทนทานต่อสภาพธรรมชาติพอสมควร
เทคนคิ การตัดแต่งทรงพุ่ม การรดนำ้ ใส่ป่ยุ และแสงแดด ชว่ ยกระตุ้นการออกดอกไดต้ ลอดปี