รายงาน เรื่อง ลีลาศจังหวะชะ ชะ ช่า จัดทำ โดย 1. นายธนพัทธ์ ตั้งไพบูลย์พงศา เลขที่ 7 ม.6/2 2. น.ส.เมธาวี ทองปอนด์ เลขที่ 30 ม.6/2 3. น.ส.รักษิตา พุ่มเจริญดี เลขที่ 31 ม.6/2 4. น.ส.สุพิชชา เทศสกุล เลขที่ 32 ม.6/2 รายงานฉบับนี้เป็นส่วนหนึีงของรายวิชาพลศึกษา (ลีลาศ2 พ30239) โรงเรียนบางบ่อวิทยาคม ภาคเรียนที่ 2 ปีการศึกษา 2567 เสนอ คุณครูพรณิภา สุรินทร์คำ
คำ นำ การเต้นลีลาศเป็นศิลปะแห่งการเคลื่อนไหวที่ผสมผสานระหว่างจังหวะดนตรีและความสง่างาม ของร่างกาย ซึ่งช่วยส่งเสริมสุขภาพกายและใจให้แข็งแรง ในบรรดาจังหวะลีลาศที่ได้รับความนิยม "จังหวะชะชะช่า" ถือเป็นหนึ่งในจังหวะที่สนุกสนาน เร้าใจ และเป็นที่รู้จักทั่วโลก เอกลักษณ์ของจังหวะชะชะช่าคือความเร็วที่กระฉับกระเฉง การก้าวเท้าที่มีจังหวะเป็น เอกลักษณ์ และความสนุกที่เกิดขึ้นจากการเคลื่อนไหวที่ประสานกันระหว่างคู่เต้น นอกจากจะเป็น กิจกรรมที่ช่วยเสริมสร้างบุคลิกภาพและความมั่นใจแล้ว ยังเป็นการออกกำ ลังกายที่ทำ ให้ร่างกาย แข็งแรง และส่งเสริมความสัมพันธ์ระหว่างผู้เต้น เอกสารฉบับนี้จัดทำ ขึ้นเพื่อให้ความรู้เกี่ยวกับจังหวะชะชะช่า ทั้งในด้านประวัติความเป็นมา ลักษณะของจังหวะ เทคนิคการเต้น และประโยชน์ที่ได้รับจากการฝึกซ้อม หวังเป็นอย่างยิ่งว่าผู้อ่าน จะได้รับความรู้และแรงบันดาลใจในการเรียนรู้และฝึกฝนจังหวะชะชะช่าให้เกิดความชำ นาญยิ่งขึ้น คณะผู้จัดทำ
สารบัญ เรื่อง หน้า บทนำ เบสิค มูฟเมนท์ (Basic Movement) อันเดอร์ อาร์ม เทิร์น (Under Arm Turn) โชเดอร์ ทู โชเดอร์ (Shoulder To Shoulder) นิวยอร์ก (New York) สปอร์ตเทิร์น (Sport Turn) เกรฟวาย (Grapevine) คณะผู้จัดทำ 1 5 7 9 11 13 14 18
ประวัติลีลาศ ลีลาศ (Ballroom Dance) เป็นศิลปะการเต้นรำ ที่มีต้นกำ เนิดจากยุโรป และได้รับ การพัฒนาให้เป็นกีฬาสากลในปัจจุบัน ลีลาศมีการเต้นรำ เป็นคู่ โดยผู้ชายเป็นผู้นำ (Leader) และผู้หญิงเป็นผู้ตาม (Follower) ต้นกำ เนิดและพัฒนาการ ยุคศตวรรษที่ 16-17: ลีลาศเริ่มต้นจากการเต้นรำ ในราชสำ นักของยุโรป เช่น ฝรั่งเศสและอิตาลี โดยมีรูปแบบที่สง่างาม เช่น Minuet และ Waltz ศตวรรษที่ 18-19: Waltz กลายเป็นที่นิยมในยุโรป โดยเฉพาะในออสเตรียและ เยอรมนี มีการพัฒนาท่วงท่าและกฎเกณฑ์มากขึ้น ศตวรรษที่ 20: ลีลาศเริ่มแพร่หลายไปทั่วโลก และมีการจัดการแข่งขันอย่างเป็น ทางการ โดยแบ่งเป็นลีลาศมาตรฐาน (Standard) และลีลาศละตินอเมริกัน (Latin) บทนำ 1
ลีลาศในประเทศไทย ลีลาศเข้ามาในประเทศไทยในช่วงรัชกาลที่ 5 และได้รับความนิยมมากขึ้นในสมัย รัชกาลที่ 6 มีการก่อตั้งสมาคมลีลาศแห่งประเทศไทย และพัฒนาไปสู่การแข่งขัน ระดับนานาชาติ ปัจจุบัน ปัจจุบันลีลาศเป็นทั้งศิลปะและกีฬาที่มีการแข่งขันในระดับโลก เช่น ในกีฬา โอลิมปิกเยาวชน และการแข่งขันระดับนานาชาติ เช่น Blackpool Dance Festival และ World DanceSport Federation (WDSF) เอกลักษณ์เฉพาะของลีลาศ 1. การเต้นเป็นคู่ – ผู้นำ (Leader) กำ หนดทิศทาง ส่วนผู้ตาม (Follower) ต้อง ประสานการเคลื่อนไหวอย่างลงตัว 2. จังหวะและดนตรี – แต่ละประเภทมีจังหวะเฉพาะ เช่น วอลซ์นุ่มนวล แทงโก้ หนักแน่น ชะชะช่ากระฉับกระเฉง 3. ท่าทางสง่างาม – ต้องรักษาท่าทางและกรอบการเต้นให้เหมาะสม 4. รูปแบบการเคลื่อนที่ – ลีลาศมาตรฐานเคลื่อนเป็นเส้นตรง ส่วนลีลาศละติน เน้นการใช้สะโพกและร่างกาย 5. การแต่งกาย – ฝ่ายชายสวมสูท ฝ่ายหญิงใส่ชุดพลิ้วไหวเพื่อเสริมท่าทาง 6. การแข่งขัน – ตัดสินจากเทคนิค การจับคู่ และการแสดงอารมณ์ในการเต้น ลีลาศจึงเป็นทั้งศิลปะและกีฬาที่มีความสง่างามและเป็นที่นิยมทั่วโลก 2
การสื่อความหมายของจังหวะชะชะช่า ชะชะช่า (Cha-Cha-Cha) เป็นจังหวะลีลาศประเภทละตินอเมริกันที่มี ลักษณะ สนุกสนาน กระฉับกระเฉง และมีเสน่ห์ การเคลื่อนไหวและจังหวะของชะ ชะช่าสื่อความหมายได้หลากหลาย ดังนี้ ความสนุกสนานและมีชีวิตชีวา – จังหวะที่เร็วและสม่ำ เสมอสะท้อนถึงความ ร่าเริงและความขี้เล่น 1. ความเจ้าชู้และเย้ายวน – ท่วงท่าการเต้นมีการใช้สะโพกและร่างกายอย่างมี เสน่ห์ สื่อถึงความสนุกแบบขี้เล่นและความน่าหลงใหล 2. พลังและความมั่นใจ – การก้าวเท้าแบบคมชัดและหนักแน่นแสดงถึงบุคลิกที่ กล้าแสดงออกและมั่นใจในตัวเอง 3. การสื่อสารและการเชื่อมโยงระหว่างคู่เต้น – ชะชะช่ามีการโต้ตอบระหว่างคู่ เต้นอย่างชัดเจน สื่อถึงการเล่นหูเล่นตา และการเชื่อมโยงทางอารมณ์ 4. 3
3. การจับคู่ เต้นเป็นคู่ โดยฝ่ายชายเป็น ผู้นำ (Leader) และฝ่ายหญิงเป็น ผู้ตาม (Follower) ต้องมีการสื่อสารผ่านสายตาและร่างกายเพื่อให้การเคลื่อนไหวสอดคล้องกัน 4. การก้าวเท้า ลักษณะการก้าวเป็น "Ball-Flat" (เริ่มจากปลายเท้าก่อน แล้ววางเต็มฝ่าเท้า) ก้าวเท้าสั้น กระชับ และมีแรงสะท้อนกลับของร่างกาย ก้าวไปข้างหน้า (Forward Step) และ ถอยหลัง (Backward Step) เป็นหลัก พร้อมกับก้าวข้างในจังหวะชะ ชะช่า จังหวะชะชะช่าจึงเป็นการเต้นที่ต้องอาศัยความคล่องแคล่ว แม่นยำ และการ ประสานงานระหว่างคู่เต้นอย่างลงตัว จังหวะชะชะช่า (Cha-Cha-Cha) 1. ดนตรีและการนับจังหวะ จังหวะชะชะช่าใช้ดนตรีที่มีจังหวะ เร็ว กระฉับกระเฉง และสนุกสนาน นับจังหวะเป็น "2-3-4 & 1" โดยจังหวะ 2, 3 = ก้าวหลัก จังหวะ 4&1 = ก้าวชะชะช่า (สามก้าวเร็ว) 2. ความเร็ว-ช้าของดนตรี ความเร็วประมาณ 30-32 บีตต่อนาที (BPM) มีจังหวะ หนักแน่นและสม่ำ เสมอ ทำ ให้การเต้นต้องแม่นยำ 4
ผู้ชาย : ก้าวเท้าซ้ายกลับมาวางข้างเท้าขวา (ชะ) ผู้หญิง : ก้าวเท้าขวากลับมาวางข้างเท้าซ้าย (ชะ) จังหวะที่ 3 จังหวะที่ 2 ผู้ชาย : ก้าวเท้าขวาไปด้านหลัง เปิดหน้าเท้าซ้าย ผู้หญิง : ก้าวเท้าซ้ายไปด้านหน้า เปิดส้นเท้าขวา เบสิค มูฟเม้นท์ (Basic movement) จังหวะที่ 2 ผู้ชาย : ก้าวเท้าซ้ายไปด้านหน้า เปิดส้นเท้าขวา ผู้หญิง : ก้าวเท้าขวาไปด้านหลัง เปิดหน้าเท้าซ้าย จังหวะที่ 4 จังหวะที่ 1 ผู้ชาย : ถ่ายน้ำ หนักมาที่เท้าขวา ผู้หญิง : ถ่ายน้ำ หนักกลับมาที่เท้าซ้าย จังหวะที่ และ ผู้ชาย : ย่ำ เท้าขวา (ชะ) ผู้หญิง : ย่ำ เท้าซ้าย (ชะ) ผู้ชาย : ย่ำ เท้าซ้าย (ช่า) ผู้หญิง : ย่ำ เท้าขวา (ช่า) 5
เบสิค มูฟเม้นท์ (Basic movement) ต่อ จังหวะที่ 3 จังหวะที่ 4 จังหวะที่ และ จังหวะที่ 1 ผู้ชาย : ถ่ายน้ำ หนักมาที่เท้าซ้าย ผู้หญิง : ถ่ายน้ำ หนักกลับมาที่เท้าขวา ตัวอย่างวิดีโอสาธิต ท่าเบสิค มูฟเม้น (Basic movement) ผู้ชาย : ก้าวเท้าขวากลับมาวางข้างเท้าซ้าย (ชะ) ผู้หญิง : ก้าวเท้าซ้ายกลับมาวางข้างเท้าขวา (ชะ) ผู้ชาย : ย่ำ เท้าซ้าย (ชะ) ผู้หญิง : ย่ำ เท้าขวา (ชะ) ผู้ชาย : ย่ำ เท้าขวา (ช่า) ผู้หญิง : ย่ำ เท้าซ้าย (ช่า) 6
จังหวะที่ 3 อันเดอร์ อาร์ม เทิร์น (Under Arm Turn) จังหวะที่ 1 จังหวะที่ 2 จังหวะที่ 2 จังหวะที่ 4 จังหวะที่ และ ผู้ชาย : ก้าวเท้าขวาไปด้านหลัง เปิดหน้าเท้าซ้าย เตรียมยกแขน ผู้หญิง : ก้าวเท้าซ้ายไปด้านหน้า เปิดส้นเท้าขวา ผู้ชาย : ยกแขนซ้าย ถ่ายน้ำ หนักตัวกลับมาที่เท้าซ้าย ผู้หญิง : หมุนตัวไปทางขวา ใต้แขนของผู้ชาย ผู้ชาย : ก้าวเท้าขวากลับมาวางข้างเท้าซ้าย (ชะ) ผู้หญิง : ก้าวเท้าซ้ายกลับมาวางข้างเท้าขวา (ชะ) ผู้ชาย : ย่ำ เท้าซ้าย (ชะ) ผู้หญิง : ย่ำ เท้าขวา (ชะ) ผู้ชาย : ย่ำ เท้าขวา (ช่า) ผู้หญิง : ย่ำ เท้าซ้าย (ช่า) ผู้ชาย : ก้าวเท้าซ้ายไปด้านหน้า เปิดส้นเท้าขวา ผู้หญิง : ก้าวเท้าขวาไปด้านหลัง เปิดหน้าเท้าซ้าย 7
อันเดอร์ อาร์ม เทิร์น (Under Arm Turn) ต่อ จังหวะที่ 4 จังหวะที่ และ จังหวะที่ 1 จังหวะที่ 3 ตัวอย่างวิดีโอสาธิต ท่าอันเดอร์ อาร์ม เทิร์น (Under Arm Turn) ผู้ชาย : หมุนตัวไปทางขวา ผู้หญิง : ถ่ายน้ำ หนักตัวกลับที่เท้าซ้าย ผู้ชาย : ก้าวเท้าซ้ายกลับมาวางข้างเท้าขวา (ชะ) ผู้หญิง : ก้าวเท้าขวากลับมาวางข้างเท้าซ้าย (ชะ) ผู้ชาย : ย่ำ เท้าขวา (ชะ) ผู้หญิง : ย่ำ เท้าซ้าย (ชะ) ผู้ชาย : ย่ำ เท้าซ้าย (ช่า) ผู้หญิง : ย่ำ เท้าขวา (ช่า) 8
ผู้ชาย : ย่ำ เท้าซ้าย ผู้หญิง : ย่ำ เท้าขวา จังหวะที่ 3 ผู้ชาย : ย่ำ เท้าซ้าย ผู้หญิง : ย่ำ เท้าขวา ผู้ชาย : ก้าวเท้าขวา เบี่ยงตัวไปทางซ้าย ผู้หญิง : ถอยเท้าซ้าย เบี่ยงตัวไปทางขวา จังหวะที่ 2 ผู้ชาย : ก้าวเท้าซ้าย เบี่ยงตัวไปทางขวา ผู้หญิง : ถอยเท้าขวา เบี่ยงตัวไปทางซ้าย จังหวะที่ 4 จังหวะ และ ผู้ชาย : ย่ำ เท้าขวา ผู้หญิง : ย่ำ เท้าซ้าย โชเดอร์ ทู โชเดอร์ (Shoulder To Shoulder) จังหวะที่ 1 จังหวะที่ 2 ผู้ชาย : ถอยเท้าซ้าย เบี่ยงตัวไปทางซ้าย ผู้หญิง : ก้าวเท้าขวา เบี่ยงตัวไปทางขวา 9
ผู้ชาย : ย่ำ เท้าซ้าย ผู้หญิง : ย่ำ เท้าขวา จังหวะที่ 3 จังหวะที่ 4 ผู้ชาย : ก้าวเท้าซ้าย เบี่ยงตัวไปทางขวา ผู้หญิง : ถอยเท้าขวา เบี่ยงตัวไปทางซ้าย จังหวะ และ จังหวะที่ 1 ผู้ชาย : ย่ำ เท้าขวา ผู้หญิง : ย่ำ เท้าซ้าย โชเดอร์ ทู โชเดอร์ (Shoulder To Shoulder) ผู้ชาย : ย่ำ เท้าขวา ผู้หญิง : ย่ำ เท้าซ้าย 10 ตัวอย่างวิดีโอสาธิต ท่าโชเดอร์ ทู โชเดอร์ (Shoulder To Shoulder)
ผู้ชาย : ก้าวเท้าซ้ายกลับที่ (ชะ) ผู้หญิง : ก้าวเท้าขวากลับที่ (ชะ) จังหวะที่ 3 ผู้ชาย : ย่ำ เท้าซ้าย (ช่า) ผู้หญิง : ย่ำ เท้าขวา (ช่า ) ผู้ชาย : ไขว้เท้าขวาไปทางซ้าย กางแขนซ้ายออก ผู้หญิง : ไขว้เท้าซ้ายไปทางขวา กางแขนขวาออก ผู้ชาย : ไขว้เท้าซ้ายไปทางขวา กางแขนขวาออก ผู้หญิง : ไขว้เท้าขวาไปทางซ้าย กางแขนซ้ายออก จังหวะที่ 4 จังหวะ และ ผู้ชาย : ย่ำ เท้าขวา (ชะ) ผู้หญิง : ย่ำ เท้าซ้าย (ชะ) จังหวะที่ 2 นิวยอร์ก (New York) จังหวะที่ 1 จังหวะที่ 2 ผู้ชาย : ถ่ายน้ำ หนักตัวกลับมาที่เท้าขวา ผู้หญิง : ถ่ายน้ำ หนักตัวกลับมาที่เท้าซ้าย 11
ผู้ชาย : ย่ำ เท้าซ้าย (ชะ) ผู้หญิง : ย่ำ เท้าขวา (ชะ) จังหวะที่ 3 จังหวะที่ 4 ผู้ชาย : ถ่ายน้ำ หนักตัวกลับมาที่เท้าซ้าย ผู้หญิง : ถ่ายน้ำ หนักตัวกลับมาที่เท้าขวา จังหวะ และ จังหวะที่ 1 ผู้ชาย : ย่ำ เท้าขวา (ช่า) ผู้หญิง : ย่ำ เท้าซ้าย (ช่า) นิวยอร์ก (New York) ผู้ชาย : ก้าวเท้าขวากลับที่เดิม (ชะ) ผู้หญิง : ก้าวเท้าซ้ายกลับที่เดิม (ชะ) 12ตัวอย่างวิดีโอสาธิต ท่านิวยอร์ก (New York) )
ผู้ชาย : ย่ำ เท้าซ้าย ( ชะ ) ผู้หญิง : ย่ำ เท้าขวา ( ชะ ) จังหวะที่ 3 ผู้ชาย : ย่ำ เท้าซ้าย ( ช่า ) ผู้หญิง : ย่ำ เท้าขวา ( ช่า ) จังหวะที่ 2 ผู้ชาย : ไขว้เท้าขวาไปทางซ้าย ผู้หญิง : ไขว้เท้าซ้ายไปทางขวา จังหวะที่ 4 ผู้ชาย : หมุนตัวไปทางซ้าย หันหน้าหาคู่ตนเอง ผู้หญิง : หมุนตัวไปทางขวา หันหน้าหาคู่ตนเอง จังหวะ และ ผู้ชาย : ย่ำ เท้าขวา ( ชะ ) ผู้หญิง : ย่ำ เท้าซ้าย ( ชะ ) สปอท เทิร์น (Sport Turn) จังหวะที่ 1 13ตัวอย่างวิดีโอสาธิต ท่าสปอท เทิร์น (Sport Turn)
ผู้ชาย : ไขว้เท้าขวาไปข้างหลังขาซ้าย ผู้หญิง : ไขว้เท้าซ้ายไปข้างหน้าขาขวา จังหวะที่ 2 ผู้ชาย : ไขว้เท้าขวาไปข้างหลังขาซ้าย ถ่ายน้ำ หนักตัวมาที่เท้าขวา ผู้หญิง : ไขว้เท้าซ้ายไปข้างหลังขาขวา ถ่ายน้ำ หนักตัวมาที่เท้าซ้าย ผู้ชาย : ถ่ายน้ำ หนักตัวกลับมาที่เท้าซ้าย ผู้หญิง : ถ่ายน้ำ หนักตัวกลับมาที่เท้าขวา จังหวะที่ 1 ผู้ชาย : ไขว้เท้าขวาไปข้างหน้าขาซ้าย ผู้หญิง : ไขว้เท้าซ้ายไปข้างหลังขาขวา จังหวะที่ 3 ผู้ชาย : ก้าวเท้าซ้ายมาข้างเท้าขวา ผู้หญิง : ก้าวเท้าขวามาข้างเท้าซ้าย จังหวะที่ 4 ผู้ชาย : ก้าวเท้าซ้ายมาข้างเท้าขวา ผู้หญิง : ก้าวเท้าขวามาข้างเท้าซ้าย ลวดลายเกรฟวาย (Grapevine) จังหวะที่ 5 จังหวะที่ 6 14
ผู้ชาย : ย่ำ เท้าขวา ( ช่า ) ผู้หญิง : ย่ำ เท้าซ้าย ( ช่า ) จังหวะ ชะ จังหวะ ชะ ผู้ชาย : ก้าวเท้าขวากลับที่เดิม ( ชะ ) ผู้หญิง : ก้าวเท้าซ้ายกลับที่เดิม ( ชะ ) ลวดลายเกรฟวาย (Grapevine) ผู้ชาย : ก้าวเท้าขวามาข้างเท้าซ้าย ผู้หญิง : ก้าวเท้าซ้ายมาข้างเท้าขวา ผู้ชาย : ไขว้เท้าซ้ายไปข้างหลังขาขวา ผู้หญิง : ไขว้เท้าขวาไปข้างหน้าขาซ้าย จังหวะ ช่า ผู้ชาย : ย่ำ เท้าซ้าย ( ชะ ) ผู้หญิง : ย่ำ เท้าขวา ( ชะ ) จังหวะที่ 1 ผู้ชาย : ไขว้เท้าซ้ายไปข้างหน้าขาขวา ผู้หญิง : ไขว้เท้าขวาไปข้างหลังขาซ้าย 15จังหวะที่ 2 จังหวะที่ 3
ผู้ชาย : ถ่ายน้ำ หนักตัวกลับมาที่เท้าขวา ผู้หญิง : ถ่ายน้ำ หนักตัวกลับมาที่เท้าซ้าย จังหวะที่ 4 จังหวะที่ 5 ลวดลายเกรฟวาย (Grapevine) ผู้ชาย : ย่ำ เท้าขวา ( ชะ ) ผู้หญิง : ย่ำ เท้าซ้าย ( ชะ ) ผู้ชาย : ย่ำ เท้าซ้าย ( ช่า ) ผู้หญิง : ย่ำ เท้าขวา ( ช่า ) ผู้ชาย : ก้าวเท้าขวามาข้างเท้าซ้าย ผู้หญิง : ก้าวเท้าซ้ายมาข้างเท้าขวา จังหวะที่ 6 ผู้ชาย : ไขว้เท้าซ้ายไปข้างหน้าขาขวา ถ่ายน้ำ หนักตัวมาที่เท้าซ้าย ผู้หญิง : ไขว้เท้าขวาไปข้างหลังขาซ้าย ถ่ายน้ำ หนักตัวมาที่เท้าขวา จังหวะ ชะ ผู้ชาย : ก้าวเท้าซ้ายกลับที่เดิม ( ชะ ) ผู้หญิง : ก้าวเท้าขวากลับที่เดิม ( ชะ ) 16จังหวะ ชะ จังหวะ ช่า
ลวดลายเกรฟวาย (Grapevine) ตัวอย่างวิดีโอสาธิต ท่าลวดลายเกรฟวาย (Grapevine) 17
ชื่อ - สกุล : นายธนพัทธ์ ตั้งไพบูลย์พงศา ชื่อเล่น : ออโต้ ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 6/2 เลขที่ 7 แผนการเรียน : โครงการห้องเรียนพิเศษ วิทยาศาสตร์ - คณิตศาสตร์ คณะผู้จัดทำ 18 ชื่อ - สกุล : นางสาว สุพิชชา เทศสกุล ชื่อเล่น : หว้า ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 6/2 เลขที่ 32 แผนการเรียน : โครงการห้องเรียนพิเศษ วิทยาศาสตร์ - คณิตศาสตร์ ชื่อ - สกุล : นางสาวเมธาวี ทองปอนด์ ชื่อเล่น : ใบเฟิร์น ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 6/2 เลขที่ 30 แผนการเรียน : โครงการห้องเรียนพิเศษ วิทยาศาสตร์ - คณิตศาสตร์ ชื่อ - สกุล : นางสาว รักษิตา พุ่มเจริญดี ชื่อเล่น : น้ำ ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 6/2 เลขที่ 31 แผนการเรียน : โครงการห้องเรียนพิเศษ วิทยาศาสตร์ - คณิตศาสตร์