คู่มือความปลอดภัยในงานก่อสร้าง

ค ่ ม ู อ ื ดแ ู ลความปลอดภ ั ย ในการท ํ างานก ่ อสรา ้ ง บรษิ ัทเอส.ด.ีเอ็นจเินยีรงิ แอนด์คอนสตรคัชนั จาํกัด 155/1 ซอยลาดพรา้ว130 (มหาดไทย2) ถนน ลาดพรา้ว แขวงคลองจนั เขตบางกะป กรงุเทพฯ 10240

บริษทัเอส.ดี.เอ็นจิเนียริ่งแอนด์คอนสตรัคชนั่จา กดั 155/1 ซอยลาดพร้าว130 (มหาดไทย2)ถนนลาดพร้าวแขวงคลองจนั่เขตบางกะปิกรุงเทพฯ 10240 ค ่ ู ม ื อด ู แลความปลอดภย ัในการทา งานก ่ อสร ้ าง ผู้จดัทา ผู้ตรวจสอบ ผู้อนุมตัิ วันที่ : วันที่ : วันที่ : บันทึกการแก้ไข Rev. วันที่ประกาศใช้ หน้าที่ รายละเอียดการแก้ไข 0 1-42 ออกเอกสารใหม่ทั้งหมด

1 บทนํา การประสบความส าเร็จทางดา้นความปลอดภยัของบริษทัและของโครงการต่าง ๆ จะเกิดข้ึนไดน้ ้นัตอ้งอาศยัความ เชื่อมนั่จากทุก ๆ ฝ่ายช่วยกนัวางแผนและปฏิบตัิอย่างปลอดภยัผูจ้ดัการทุก ๆ คนมีหน้าที่จะท าให้เกิดความปลอดภยัใน สถานที่ท างานให้เป็ นไปตามแนวทางที่ โครงการวางไว้ และต้องรับผิดชอบในการท าให้พนักงานมีความปลอดภัยในการ ท างานภายใต้ การดูแลของผู้จัดการด้วย พนกังานแต่ละคนตอ้งมีความรับผิดชอบในการกระทา ของตนเองและปฏิบัติตาม ระเบียบข้อบังคับทางด้านความ ปลอดภัยในการท างาน หากพบเห็นการกระท าหรือสถานการณ์ที่ไม่ปลอดภยัควรมีการรายงานถึงผูบ้งัคบับญัชา สถานที่ ท างานที่มีความปลอดภัยเป็ นเป้าหมาย ของทุก ๆ คน การมีส่วนร่วมและความเชื่อมนั่เท่าน้นัที่จะทา ใหค้วามปลอดภยัท้งัหลายเกิดเป็น ผลสา เร็จ บริษัท เอส.ดี. เอน็จิเนียริ่งแอนด์คอนสตรัคชนั่จา กดั

2 สารบัญ เรื่อง หน้า กา หนดนโยบายความปลอดภยัและสุขภาพอนามยัในการทา งาน 3 ความร่วมมือกนัเพื่อสุขภาพและความปลอดภยันโยบาย 4 ประกาศ นโยบายความปลอดภัย อาชีวอนามัยและสภาพแวดล้อมในการท างาน 5 การรักษาความปลอดภยัแผนผงัหน่วยงานการรักษาความปลอดภยัและหนา้ที่ความรับผดิชอบ 6 บทบาทและหน้าที่ของเจ้าหน้าที่ด้านความปลอดภัย 7 แผนงานด้านความปลอดภัย อาชีวอนามัยและสภาพแวดล้อมในการท างาน 10 การใช้เครื่องจักรกลเคลื่อนที่ 12 การท างานเกี่ยวกบัเสาเขม็ 13 การเตรียมหลุมฐานราก 14 นงั่ร้าน 15 การท างานบนที่สูง 16 ป้ันจนั่หอสูง 17 รถเครนแบบเคลื่อนที่ 18 การเคลื่อนย้ายวัสดุ 19 การตดัและการเชื่อมดว้ยก๊าซ 20 การเชื่อมด้วยไฟฟ้า 21 เครื่องมือที่ใช้แรงดันลม 22 การ์ดป้องกนัและอปุกรณ์ความปลอดภยั 23 การใช้เครื่องมือ 24 การจราจรภายในเขตก่อสร้าง 25 การตรวจสอบความปลอดภัยในการท างานก่อสร้าง 26 กา หนดกฎความปลอดภัย ในการท างานก่อสร้าง 27 การรายงานอุบัติเหตุและการสอบสวนวิเคราะห์อุบัติเหตุ 28 ข้ นัตอนการรายงานอบุตัิเหตุ 29 การสอบสวนวิเคราะห์อุบัติเหตุ 30 แบบการรายงานอุบัติเหตุ 32 การรณรงคส์ ่งเสริมความปลอดภยั 33 การปฐมพยาบาล 35 การวางแผนฉุกเฉิน 37 อุปกรณ์ป้องกนัอนัตรายส่วนบุคคลเบ้ ืองตน้ 41 วิธีการใช้ถังดับเพลิง 42

3 1) กําหนดนโยบายความปลอดภัยและสุขภาพอนามัยในการทาํงาน บริษัท เอส.ดี. เอ็นจิเนียริ่งแอนด์คอนสตรัคชนั่จา กดั ได้เล็งเห็นความส าคัญของสุขอนามัยและความปลอดภัย รวมถึงสวสัดิการของผูป้ฏิบตัิงานซ่ึงจะส่งผลให้การทา งานลุล่วงประสบความสา เร็จไดอ้ยา่งดีและเชื่อมนั่วา่ผูร้่วมงานใน โครงการของโครงการต่าง ๆ ที่บริษทัฯ ดา เนินการ พนกังานทุกหน่วยจะไดช้่วยกนัดา รงรักษามาตรฐานความปลอดภัยให้ดี ที่สุด เพื่อป้องกนัมิให้เกิดอุบตัิเหตุใด ๆ ในงานก่อสร้างของบริษทัฯ จะดา เนินการตามมาตรการหรือข้นัตอนที่ไดว้างไว้ และปฏิบตัิทางกฎหมาย โดยมีการควบคุมดูแลป้องกนัมิให้เกิดความเสียหายใด ๆ ซ่ึงจะเป็น อนัตรายต่อสุขอนามยัและ ความปลอดภยัของผปู้ฏิบตัิงานและบุคคลทวั่ ไป วัตถุประสงค์ที่กา หนด เพื่อให้ผูป้ฏิบตัิงานและผูร้ับเหมาช่วงปฏิบตัิตามขอบข่ายงาน ร่วมกบังานส่งเสริมความ ปลอดภยัสุขอนามยัและสวสัดิการที่ไดว้างแผนไว้และดูแลรับผิดชอบเรื่องความปลอดภยัผา่นสายงานของทีมผู้จัดการงาน ก่อสร้าง โดยจะถือเอาความ ปลอดภยัเป็นความรับผิดชอบที่ส าคญัยงิ่ นโยบายเพื่อความปลอดภยัและสุขภาพอนามยัอยภู่ายใตก้ารควบคุมดูแลของบริษทัฯ และผูจ้ดัการโครงการส่วน ต่าง ๆ ที่บริษทัฯ มอบหมายดา เนินการ

4 ความร่วมม ื อกนัเพ ื่อสุขภาพและความปลอดภัยนโยบาย นโยบายของบริษทัเอส.ดี. เอ็นจิเนียริ่ง แอนด์คอนสตรัคชนั่จา กดัที่ถือเป็นสิ่งสูงสุดคือการพิจารณาในเรื่อง สุขภาพและความปลอดภยัภายในขอบเขตของวธิีการดา เนินงานของบริษทัฯ เพราะฉะน้นัสิ่งที่บริษทัฯ จะปฏิบตัิท้งัหมด น้นัก็คือการรับผิดชอบในการป้องกนัการเจ็บป่วยการบาดเจ็บ และความเสียหายต่อทรัพยส์ินของบริษทัฯ และการป้องกนั ทุก ๆ คน จากการท างานที่มีอนัตรายรวมท้งังานที่เกี่ยวกบัสาธารณชนผซู้่ึงอาจจะเขา้มาเกี่ยวขอ้งกบัการปฏิบตัิงาน โดยเฉพาะอย่างยิ่ ง เราต้องรับผิดชอบในด้านการบา รุงรักษาและวิธีการจัดระบบการด าเนิน การด้านความ ปลอดภยัเพื่อใหส้อดคลอ้งกบัหนา้ที่โดยทวั่ๆ ไปของนายจา้งโดยอยภู่ายใตป้ระกาศกระทรวงแรงงาน และสวสัดิการสังคม ลงวันที่ 27 มิถุนายน 2538และขอ้บงัคบัที่เป็นพระราชบญัญตัิต่าง ๆ รวมถึงขอ้บงัคบัที่ผกูพนัโดยสญัญา เราจะมีการพฒันา มาตรฐานในเรื่องของสุขภาพและความปลอดภยัอยา่งต่อเนื่องและจะปรับปรุงระบบและวิธีการดา เนินการให้อยใู่นระดบั สูงสุดตามความคาดหมายของบรรดาลูกคา้การประเมิน ความเสี่ยงต่าง ๆ ที่มีส่วนร่วมกบัการดา เนินการและผลของความ ต้ งัใจที่เป็นมาตรฐานการวดัระดบัของการป้องกนัภยัจะเป็นรูปแบบที่จะเป็นกญุแจไขไปสู่ระบบของการดา เนินการของเรา บุคคลท้งัหลายที่อยใู่นบริษทัฯ และรวมไปถึงผรู้ับเหมาช่วงที่เกี่ยวขอ้งกบังานของเราจะตอ้งไดร้ับ การบอกกล่าว ให้รับรู้ถึงนโยบายและระบบการด าเนินการดา้นความปลอดภยัซ่ึงจะตอ้งสอดคลอ้งกบั พระราชบัญญัติ ผูอ้า นวยการโครงการจะตอ้งช้ีแจงรายละเอียดเกี่ยวกบันโยบายและระบบวิธีดา เนินการด้านความปลอดภัยของ บริษัท ฯ ของเราต่อหน่วยงาน ดว้ยจุดประสงค์น้ีพวกเขาท้งัหลายจะพฒันาในดา้นความปลอดภยัให้กบั โครงการโดยตรง และวิธีด าเนินการต่าง ๆ ตลอดจนกา หนดข่าวสารที่ตอ้งการสา หรับความส าเร็จของเขาเหล่าน้นัผจู้ดัการดา้นความปลอดภยั ของบริษัท ฯ จะต้องมีหน้าที่รับผิดชอบในการตรวจสอบความเหมาะสมในการดา เนินงาน และเรื่องต่าง ๆ ที่เกี่ยวขอ้งกบั สุขภาพและความปลอดภยัของพนักงานในโครงการอย่างแทจ้ริงขา้พเจา้จะเป็นผูท้ี่พิจารณาตรวจสอบเพื่อแกไ้ขวิธีการ ด าเนินการตามนโยบายอยา่งนอ้ยที่สุดปีละ1 คร้ังกบัผอู้า นวยการโครงการและผจู้ดัการดา้นความปลอดภยั

5 ประกาศ นโยบายความปลอดภัย อาชีวอนามัยและสภาพแวดล้อมในการทํางาน ด้วยบริษทัเอส.ดี. เอน็จิเนียริ่งแอนด์คอนสตรัคชนั่มีความห่วงใยต่อชีวิตและสุขภาพของพนกังานทุกคนดงัน้นั จึงเห็นสมควรให้มีการดา เนินงานด้านความปลอดภยัอาชีวอนามยัและสภาพแวดลอ้ม ควบคู่ไปกับหน้าที่ประจา ของ พนกังานทุกคน จึงกา หนดนโยบายไวด้งัน้ี 1. กา หนดใหค้วามปลอดภยัในการทา งานถือเป็นหนา้ที่รับผิดชอบอนัดบัแรกในการปฏิบัติงานของพนักงานทุกคน 2. ปฏิบตัิตามกฎหมายขอ้บงัคบัและมาตรฐานที่เกี่ยวขอ้งกบัความปลอดภยัอาชีวอนามยัและสภาพแวดลอ้มในการ ทา งาน รวมถึงนโยบายและขอ้กา หนดดา้นความปลอดภยัของลูกคา้อยา่งเคร่งครัด 3. จดัใหม้ีการกา จดัแหล่งอนัตรายและลดความเสี่ยงดา้นอาชีวอนามยัและความปลอดภยโดยเน้นเชิงรุก ั 4. สนบัสนุนและส่งเสริมใหม้ีการปรับปรุงสภาพการทา งาน สภาพแวดลอ้ม และวธิีการปฏิบตัิงาน ตลอดจนอุปกรณ์ คุม้ครองความปลอดภยัส่วนบุคคลให้มีความปลอดภยัและดีต่อสุขภาพของพนกังานทุกคน และมีการปรับปรุง อยา่งต่อเนื่อง 5. สนบัสนุนและส่งเสริมให้มีกิจกรรมความปลอดภยัเพื่อช่วยกระตุน้จิตสา นึกดา้นความปลอดภยัของพนกังานท้งั ในงานและนอกงาน 6. จดัใหม้ีการใหค้า ปรึกษาและการมีส่วนร่วมของพนกังาน ผรู้ับเหมาและผูม้ีส่วนไดส้ ่วนเสียดา้นอาชีวอนามยัและ ความปลอดภัย 7. พนกังานทุกคนตอ้งคา นึงถึงความปลอดภยัของตนเอง เพื่อนร่วมงาน ตลอดจนทรัพยสินของบริษัทเป็ นส าคัญ ์ ตลอดเวลาที่ปฏิบัติงาน 8. สนับสนุนทรัพยากรบุคคลและงบประมาณในการบริหารจัดการด้านอาชีวอนามัยและความปลอดภัย 9. จดัใหม้ีการนา ผลงานดา้นอาชีวอนามยัและความปลอดภยัเป็นปัจจยัในการประเมินผลงานอยา่งจริงจงั 10. จัดให้มีการทบทวนระบบบริหารจัดการอาชีวอนามัยและความปลอดภยัอยา่งต่อเนื่องเป็นประจา ทุกปี บริษทัเอส.ดี. เอน็จิเนียริ่งแอนด์คอนสตรัคชนั่

6 การรักษาความปลอดภัย แผนผังหน่วยงานการรักษาความปลอดภัยและหน้าที่ความรับผิดชอบ หน้าที่ความรับผิดชอบในด้านรักษาความปลอดภัย (รปภ.) 1. จป. ความปลอดภัยระดับวิชาชีพ ควบคุมการบริหารงานความปลอดภัย จัดท าแผนงาน โครงการด้านการ รักษา ความปลอดภยัและการปฐมพยาบาลเบ้ ืองตน้ 2. เจา้หนา้ที่ปฐมพยาบาลเบ้ืองตน้มีหนา้ที่ช่วยเหลือปฐมพยาบาลผู้ได้รับบาดเจ็บจากการท างานข้ นัรุนแรงและ เจ็บป่วยเลก็นอ้ยในเบ้ืองตน้ก่อนส่งสถานพยาบาลต่อไป 3. หน่วยรักษาความปลอดภยัของบริษทัฯ มีหนา้ที่ตรวจตราดูแล ป้องกนัความสูญหายทรัพยส์ินของบริษทัและ ผรู้ับเหมาช่วงภายในบริเวณโครงการ 4. เจ้าหน้าที่รักษาความปลอดภัย มีหนา้ที่เบ้ืองตน้ดงัน้ี 4.1 หา้มบุคคลภายนอกเขา้บริเวณหน่วยงานก่อสร้างโดยเด็ดขาด ยกเวน้เจา้หนา้ที่ที่เกี่ยวขอ้งกบัหน่วยงาน ก่อสร้างเท่าน้นั 4.2 ตรวจสอบบุคคลภายนอกที่มาติดต่อหน่วยงานก่อสร้าง 4.3 เปิ ด - ปิ ด บริเวณหน่วยงานก่อสร้างตามจุดที่ไดร้ับมอบหมายจากเจา้หนา้ที่ความปลอดภยัระดบัวชิาชีพ 4.4 ดูแลการจอดรถของหน่วยงานก่อสร้างและบุคคลภายนอกที่มาติดต่อหน่วยงานก่อสร้างใหเ้ป็นระเบียบ 4.5 หากพบเห็นสิ่ งของภายในหน่วยงานก่อสร้างชา รุดเสียหายให้รีบแจ้งเจ้าหน้าที่ความปลอดภัยระดับวิชาชีพ 4.6 คอยตรวจตราเวรยามตลอดเวลาที่ปฏิบตัิหนา้ที่เพื่อป้องกนัทรัพยส์ินของหน่วยงานก่อสร้างสูญหาย, เสียหาย 4.7 มีการเดินตรวจบริเวณที่รับผดิชอบทุกๆ ชวั่โมง 4.8 คอยตรวจตราดูแลความเรียบร้อยทวั่ ไป 4.9 หากพบพนกังานไม่ปฏิบตัิตามระเบียบหน่วยงานก่อสร้างใหร้ายงานต่อเจา้หนา้ที่ความปลอดภยัระดบั วิชาชีพทราบทันที 4.10 หน้าที่อื่น ๆ ตามที่ได้รับมอบหมา เจ้าหน้าที่ความปลอดภัย ฯ หน่วยรักษาความปลอดภัย (รปภ.) หน่วยปฐมพยาบาล

7 2) บทบาทและหน้าที่ของเจ้าหน้าที่ด้านความปลอดภัย หน้าที่รับผดิชอบของผู้ มีหน้าทเี่กยี่วข้องกบัความปลอดภัยในการทาํงานก่อสร้างโครงการ 1. เจ้าหน้าที่ความปลอดภัยในการท างานระดบับริหารเช่น ผจู้ดัการโครงการ มีหนา้ที่ต่อไปน้ี -กา กบัดูแลใหเ้จา้หนา้ที่ความปลอดภยัในการทา งานระดบัพ้ืนฐาน ระดบัหวัหนา้งาน และระดับวิชาชีพ ปฏิบัติ หน้าที่รับผิดชอบให้เป็ นไปตามกฎ ระเบียบ ค าสงั่หรือ มาตรการความปลอดภยัในการทา งาน - ส่งเสริม และสนบัสนุนกิจกรรมดา้นความปลอดภยัในการทา งาน 2. เจ้าหน้าที่ความปลอดภัยในการท างานระดบัหวัหนา้งานเช่นวศิวกรโครงการ, วิศวกรสนามและ หัวหน้าธุรการสนามมี หนา้ที่ดงัน้ี -กา กบัดูแลใหลู้กจา้งในหน่วยงานรับผดิชอบ ปฏิบตัิตามกฎ ระเบียบ คา สงั่หรือมาตรการความปลอดภัยในการ ท างาน - สอนวธิีการปฏิบตัิงานที่ถูกตอ้งแก่ลูกจา้งในหน่วยงานที่รับผิดชอบ เพื่อใหเ้กิดความ ปลอดภยัในการ ท างาน - ตรวจสอบสภาพการท างาน เครื่องจกัรเครื่องมือและอุปกรณ์ใหอ้ยใู่นสภาพที่ปลอดภยัก่อนลงมือปฏิบตัิงาน ประจ าวัน - ตรวจสอบหาสาเหตุการประสบอนัตรายการเจ็บป่วย หรือการเกิดเหตเุดือนร้อน ร าคาญอนัเนื่องจากการทา งาน ของลูกจา้งร่วมกบัเจา้หนา้ที่ความปลอดภยัในการ ทา งานระดบัพ้ ืนฐานหรือระดบัวชิาชีพ และรายงานผลรวมท้ งั ขอ้เสนอแนะต่อนายจา้งเพื่อป้องกนัการเกิดเหตุ - ส่งเสริมและสนบัสนุนกิจกรรมดา้นความปลอดภยัในการทา งาน - ปฏิบัติด้านความปลอดภัยในการท างานตามที่เจ้าหน้าที่ความปลอดภัยในการท างานระดับบริหารมอบหมาย

8 3. เจ้าหน้าที่ความปลอดภัยในการท างานระดบัวชิาชีพ มีหนา้ที่ดงัน้ี - ตรวจสอบและเสนอแนะใหน้ายจา้งปฏิบตัิตามกฎหมายวา่ดว้ยความปลอดภยัอาชีวอนามยัและสภาพแวดลอ้ม ในการท างาน -วเิคราะห์งานเพื่อช้ีบ่งอนัตรายและกา หนดมาตรการการป้องกนัและข้ นัตอนการทา งานอยา่งปลอดภยัเสนอต่อ นายจ้าง - ประเมินความเสี่ยงด้านความปลอดภัย อาชีวอนามัย และสภาพแวดล้อมในการท างาน -วเิคราะห์แผนงานหรือโครงการและขอ้เสนอแนะของหน่วยงานต่าง ๆ และเสนอแนะมาตรการความปลอดภยั ในการทา งานต่อนายจา้ง - ตรวจประเมินการปฏิบตัิงานของสถานประกอบกิจการใหเ้ป็นไปตามแผนงาน โครงการ หรือมาตรการความ ปลอดภัยในการท างาน -แนะนา ใหลู้กจา้งปฏิบตัิตามคู่มือวา่ดว้ยความปลอดภยัอาชีวอนามยัและสภาพแวดลอ้มในการทา งานของสถาน ประกอบกิจการ -แนะนา ฝึกสอน และอบรมลูกจา้ง เพื่อใหก้ารปฏิบตัิงานปลอดจากเหตุอนัจะทา ใหเ้กิดความไม่ปลอดภยัในการ ท างาน - ตรวจวัดและประเมินสภาพแวดล้อมในการท างานหรือด าเนินการร่วมกบับุคคล หรือนิติบุคคลที่ข้ึนทะเบียนหรือ ไดร้ับใบอนุญาตตามกฎหมายวา่ดว้ยความปลอดภยัอาชีวอนามยัและสภาพแวดลอ้มในการทา งานหรือกฎหมายที่เกี่ยวขอ้ง - เสนอแนะต่อนายจา้งเพื่อใหม้ีการจดัการดา้นความปลอดภยัในการทา งานที่เหมาะสมกบัสถานประกอบกิจการ และพัฒนาให้มีประสิทธิภาพอยา่งต่อเนื่อง - ตรวจสอบหาสาเหตุและวเิคราะห์การประสบอนัตรายการเจบ็ ป่วย หรือการเกิดเหตเุดือดร้อนร าคาญอนั เนื่องจากการทา งานของลูกจา้งและรายงานผลการตรวจสอบ รวมท้งัเสนอแนะแนวทางการแกไ้ขตอ่นายจา้งเพื่อป้องกนั การเกิดเหตุโดยไม่ชกัชา้ -รวบรวมสถิติ วิเคราะห์ขอ้มูลและจดัทา รายงานและขอ้เสนอแนะเกี่ยวกบัการประสบอนัตรายการเจบ็ ป่วย หรือ การเกิดเหตเุดือดร้อนร าคาญอนัเนื่องจากการทา งานของลูกจา้งเสนอต่อนายจา้ง - ใหค้วามรู้และอบรมดา้นโรคจากการประกอบอาชีพและสิ่งแวดลอ้มแก่ลูกจา้งก่อนเขา้ทา งานและระหวา่งทา งาน เพื่อทบทวนความรู้อยา่งนอ้ยปีละคร้ัง - ปฏิบัติงานด้านความปลอดภัยในการท างานอื่นตามที่นายจ้างมอบหมาย

9 \ 4. เจ้าหน้าที่ความปลอดภัยในการท างานระดบัพ้ืนฐานเช่นโฟร์แมน มีหนา้ที่ดงัน้ี -แนะน าให้คนงาน ปฏิบัติตามกฎ ระเบียบ ค าสงั่หรือมาตรการเกี่ยวกบัความปลอดภยัในการทา งาน - ส ารวจสภาพการท างาน และรายงานความไม่ปลอดภยัตลอดจนเสนอแนะแนวทางการแกไ้ขต่อผบู้งัคบับญัชา -รายงานการเกิดการประสบอนัตรายหรือการเจบ็ ป่วยอนัเนื่องจากการทา งานของลูกจา้ง ต่อนายจา้งโดยไม่ชกัชา้ - ส่งเสริมและสนบัสนุนกิจกรรมปลอดภยัในการทา งาน - ปฏิบัติงานด้านความปลอดภัยในการท างานตามที่เจ้าหน้าที่ความปลอดภัยในการท างานระดับหัวหน้างาน หรือ ระดับบริหารมอบหมาย 5. พนกังาน มีหนา้ที่รับผิดชอบดงัน้ี - พนักงานทุกคนต้องท างานดว้ยความสา นึกถึงความปลอดภยัอยเู่สมอท้งัของตนเองและผอู้ื่น - พนักงานทุกคนต้องรายงานสภาพการท างานที่ไม่ปลอดภยัและอปุกรณ์ป้องกนัที่ชา รุดเสียหายต่อผบู้งัคบับญัชา หรือผเู้กี่ยวขอ้ง พนกังานทุกคนตอ้งเอาใจใส่และปฏิบตัิตามกฎขอ้บงัคบัในการท างานอยา่งปลอดภยัอยเสมอ ู่ - พนกังานทุกคนตอ้งใหค้วามร่วมมือกบับริษทัฯ เกี่ยวกบัขอ้ปฏิบตัิใหเ้กิดความปลอดภยัในการทา งาน - เมื่อพนกังานมีขอ้คิดเห็นเกี่ยวกบัความปลอดภยัใหเ้สนอผบู้งัคบับญัชา หรือผเู้กี่ยวขอ้ง - พนกังานทุกคนตอ้งใชอ้ปุกรณ์ป้องกนัภยัที่บริษทัฯ จดัใหแ้ละแต่งกายใหร้ัดกมุเหมาะสมกบังานตลอด ระยะเวลาปฏิบัติงาน - พนกังานทุกคนตอ้งไม่เสี่ยงกบังานที่ไม่เขา้ใจ หรือแน่ใจวา่ทา อยา่งไรจึงจะปลอดภยัตอ้งศึกษางานที่ปฏิบตัิวา่ อาจเกิดอุบตัิเหตุหรืออนัตรายใดที่อาจเกิดข้ึนกบัตนเองหรือผอู้ื่น \

10 3) แผนงานด้านความปลอดภัย อาชีวอนามัยและสภาพแวดล้อมในการทํางาน ผคู้วบคุมงาน หวัหนา้งาน คนงานและผรู้ับเหมาช่วง ที่ไดผ้า่นการอบรมดา้นความปลอดภยัของโครงการ เรียบร้อยมาแล้ว เข้าท างานครบ 3 เดือน ทางด้านความปลอดภัยในโครงการจะได้เรียก ผู้ควบคุม งาน, หัวหน้างาน, ผรู้ับเหมาช่วง เขา้ฝึกทบทวน เพื่อเพิ่ มทกัษะโดยจะกา หนดวนัเดือน ปีและหวัขอ้การอบรม ดงัน้ี หัวข้อของการอบรมเบื้องต้น ดังนี้ 1. แจ้งนโยบายของโครงการ 2.อุปกรณ์ป้องกนัอนัตรายส่วนบุคคล 3.อุปกรณ์เครื่องจกัรกลต่างๆ ที่เกี่ยวขอ้ง 4.การใชป้้ันจนั่/การใหส้ญัญาณเครน 5. อุปกรณ์ถังดับเพลิง 6.ขอบเขตพ้ืนที่ทา งานในหน่วยงาน 7.กรณีฉุกเฉินในพ้ืนที่เป็นตน้ ผู้ ทาํหน้าทบี่รรยายการทบทวนความปลอดภัย 1.การป้องกนัวสัดุสิ่ งของตกหล่นจากที่สูง โดย จป.ระดับวิชาชีพ การป้องกนัอคัคีภยัในหน่วยงาน โดย จป.ระดับวิชาชีพ/และ วิทยากรสนับสนุนจาก ภายนอก2.การปฐมพยาบาลเบ้ืองตน้ โดย พยาบาลจากโรงพยาบาล การช่วยเหลือผปู้ระสบภยั โดย พยาบาลจากโรงพยาบาล 3. การใช้อุปกรณ์เครื่องมือไฟฟ้า โดย วิศวกรไฟฟ้า เครื่องจักรกล โดย วิศวกรเครื่องจักรกล 4.การซอ้มแผนฉุกเฉินในเขตก่อสร้าง โดย จป.ระดับวิชาชีพ (ซ้อมจริง)

11 4) แผนงานด้านความปลอดภัย อาชีวอนามัยและสภาพแวดล้อมในการทํางาน การท างานที่ตอ้งใชอุ้ปกรณ์เครื่องมือหรืออุปกรณ์เครื่องจกัรกลต่าง ๆ ในหน่วยงานจา เป็นอยา่ง มากที่ตอ้งวาง มาตรการป้องกนัเพื่อป้องกนัการเกิดอุบตัิเหตทุี่อาจเกิดข้ึนไดห้ากไม่มีการวางมาตรการ ป้องกนัการทา งานที่ขาดการ วางแผนป้องกนัอาจทา ใหง้านที่กา ลงัดา เนินการอยนู่้นัตอ้งหยดุชะงกัลง ดงัน้นัก่อนเริ่มปฏิบตัิงานตอ้งมีมาตรการป้องกนั ดงัน้ี 1.การเตรียมงานก่อสร้างในดา้นความปลอดภยั ในหน่วยงานเขตก่อสร้างจะจดัใหม้ีเจา้หนา้ที่ความปลอดภยัระดบัวชิาชีพประจา หน่วยงาน อยา่งนอ้ยอยา่งละหน่ึง คน และให้เจ้าหน้าที่ความปลอดภัยระดับวิชาชีพท างานได้เต็มเวลา 1.1อุปกรณ์คุม้ครองความปลอดภยัส่วนบุคคล ในหน่วยงานเขตก่อสร้างจะจดัซ้ือจดัหาอปุกรณ์ป้องกนัอนัตรายใหค้นงานที่ทา งานใน เขตก่อสร้าง เพราะอุบตัิเหตุพบมากไดแ้ก่เศษไมต้ะปูคอ้น อื่น ๆ ตกโดนศรีษะเพราะไมเ้ศษเลก็ๆ ก็อาจ ทา ใหเ้กิด อุบัติเหตุได้ 1.2การแต่งกาย นอกจากอุปกรณ์ป้องกนัส่วนบุคคลแลว้การแต่งกายของคนงานกค็วรจะมีการดูแลเอาใจใส่ดว้ย ซ่ึง เขตก่อสร้างมีสิ่งของระเกะระกะเช่น ค้ า ยนัเศษไม้เศษเหลก็ฉะน้ นัชายหรือหญิงจะตอ้งแต่งกายอยา่ง รัดกมุที่สุดป้องกนัการเกิดอุบตัิเหตุโดยเฉพาะคนงานหญิงจะไมนุ่่งผา้ถุงเป็นอนัขาดจะใส่กางเกงผม ไม่ปล่อยใหย้าวออกจากหมวกนิรภยั 1.3 เขตก่อสร้าง ในหน่วยงานเขตก่อสร้างจะจดัทา แนวร้ัวอยา่งมิดชิด และปิดประกาศ“เขตก่อสร้าง” หา้มเขา้ก่อน ไดร้ับอนุญาต นอกจากร้ัวเป็นเขตก่อสร้างแลว้หากหน่วยงานอยชู่ ิดกบัถนนหรือทางเดินเทา้จะจดัทา ใหม้ีหลงัคากนัวสัดุที่อาจตกหล่นลงมาถูกผเู้ดินผา่นไปมา หลงัคาน้ นัตอ้งแขง็แรงอยา่งเพียงพอที่ ป้องกนัและในเขตก่อสร้าง หากมีผเู้ขา้เยยี่มชมจะมีเจา้หนา้ที่รับผดิชอบเป็นผนู้า ชม เพื่อความปลอดภยั ใน ระหวา่งอยเู่ขตสร้าง 1.4 กฎความปลอดภัยและการควบคุมการท างานต่างๆ เพื่อป้องกนัไม่ใหเ้กิดอบุตัิเหตุใน โครงการ ก่อสร้างมีดงัน้ี

12 4.1 การใช้เครื่องจักรกลเคลื่อนที่ เครื่องจกัรกลที่ใชใ้นงานก่อสร้างมีอยดู่ว้ยกนัหลายประเภทหลายชนิด ซ่ึงแต่ละประเภทแต่ละชนิด มีขีด ความสามารถ และความเหมาะสมกบัการใชง้านแต่ละอยา่งไป ดงัน้นัผดู้า เนินการก่อสร้างนอกจากจะตอ้งรู้จกัเลือกใช้ ประเภทชนิดและขนาดของเครื่องจกัรกลใหเ้หมาะสมกบัสภาพงานน้นั 1. รถขุดตักแบบเข้าหาตัวรถ - ผขู้บัขี่รถขดุตกัจะตอ้งเป็นผทู้ี่มีใบอนุญาตขบัขี่และมีความชา นาญเกี่ยวกบัการทา งานอยา่งดี - ก่อนเริ่มท างานตอ้งตรวจอปุกรณ์เครื่องยนตใ์หเ้รียบร้อยก่อนเริ่มติดเครื่องยนต์ - ตรวจสอบหอ้งควบคุมเครื่องยนตต์ ่าง ๆ ใหม้ีความพร้อม การควบคุมเพื่อป้องกนัไม่ให้เกดิอุบัตเิหตุ 1. หา้มปีนป่ายเครื่องจกัรกลขณะมีการปฏิบตัิงานอยู่ 2. ตรวจสอบบริเวณที่จะท าการขดุวา่มีสารพิษ หรือติดไฟหรือไม่ 3.ถา้ขดุลึกเกินกวา่1.20 เมตร ตอ้งพิจารณาจดัใหม้ีบนัไดและผนงักนัดินพงั 4.ถา้มีสายไฟใตด้ิน ใหต้ดัสะพานไฟหยดุจ่ายกระแสไฟฟ้าชวั่คราวและติดป้ายการหยดุจ่ายกระแสไฟฟ้าให้ ทราบดว้ย5.ถา้มีท่อใตด้ิน ใหท้า เครื่องหมายบอกต าแหน่งที่ต้ งัใหเ้รียบร้อย 6.ถา้พบวา่เครื่องจกัรกลชา รุดเสียหายใหด้า เนินการช่วยใหเ้รียบร้อยจึงจะนา กลบัมาใชง้าน

13 4.2 การทํางานเกี่ยวกับเสาเข็ม การตอกเสาเขม็ส่วนมาก มกักระทา ดว้ยความประมาทนบัต้ งัแต่การปีนไต่ตามตวัเครื่องตอกเสาเขม็ที่ไม่มีสิ่ง อา นวยความปลอดภยัการที่ไม่มีวสัดุรองรับการกระแทกของดา้ม เช่น ใชค้นงานสอดแผน่ ไม้กระดานในขณะที่ปล่อยตุม้ ซึ่งอาจท าใหค้นงานเสี่ยงต่อนิ้ วขาดได้ 2.1ก่อนเริ่มท างานใช้เครื่องตอกเสาเข็ม จะต้องตรวจสอบสภาพของตัวเครื่องตอกเสาเข็ม เพราะ สภาพตัวเครื่อง ตอกเสาเขม็บางตวัเก่ าหรือสภาพเครื่องตอกกา ลงัไม่พอนา มาใชง้านอาจเป็นอนัตรายต่อ บุคคลและทรัพยส์ิน 2.2การตอกเสาเขม็จมดินลงไป 2เมตรเป็นร้อยตน้จะมีรูทวั่ ไปในบริเวณที่ตอกเสาเขม็ถา้ไม่มีการกลบหรือปิด เสียทันที่อาจท าใหแ้ขง้ขาหกัได้โดยเฉพาะถา้มีเด็ก ๆ เขา้มาเล่นจะตอ้งไม่อนุญาตใหเ้ขา้มา เล่นอยา่งเด็ดขาด 2.3การลากเสาเขม็และการยกเสาเขม็เขา้ที่ตอกก็มีอนัตรายไม่นอ้ยเช่นกนัเพราะคนงานบางคน ประมาณ ประมาทข้ึนยนืบนเสาเขม็ใหเ้ครื่องตอกเสาเขม็ยกข้ึน เพื่อเป็นการประหยดัเวลาปืนข้ึน ขณะมีการลากเสาเขม็หรือยกเสา หา้มข้ึนยนือยา่งเดด็ขาด 2.4ขณะตอกเสาเขม็คนงานตอ้งสวมอุปกรณ์ป้องกนัส่วนบุคคลป้องกนัวสัดุตกหล่นได้ การควบคุมเพื่อป้องกนัไม่ให้เกดิอุบัตเิหตุ 1.ก่อนนา เครื่องตอกเสาเขม็มาใชง้าน ตอ้งรับการตรวจสอบสภาพของเครื่องตอกเสาเขม็ใหม้ีสภาพไม่คดงอของ โครงเหล็ก 2.รูของเสาเขม็ที่ตอกแลว้ตอ้งจดัหาไมม้าปิดป้องกนัการเกิดอบุตัิเหตขุ้ึนอีกได้ 3. หา้มพนกังานหรือคนงาน ข้ึนไปยนืบนเสาเขม็อยา่งเดด็ขาด 4. ก่อนทา งาน ตอ้งสวมอุปกรณ์ป้องกนัอนัตรายส่วนบุคคล

14 4.3 การเตรียมหลุมฐานราก การขดุดินเพื่อเตรียมงานหลุมฐานรากของงานก่อสร้างเป็นงานที่มีความสา คญัอยา่งมากที่ตอ้งให้ความเอาใจใส่ ของการท างาน หากไม่มีการควบคุม การขดุเตรียมอาจทา ใหง้านในส่วนน้นัตอ้งเสียเวลาไป อยา่งมาก 3.1 การขุดหลุมฐานราก ถ้ามีความลึกของการขุด จะต้องตอก sheet pile ท้งัสี่ดา้นป้องกนัดิน ทลายลงมาทบั คนงาน 3.2 บริเวณปากหลุมฐานรากจะตอ้งมีแนวอาณาเขตก้นัอยา่งชดัเจนท้ งัสี่ดา้น 3.3ระหวา่งที่ทา งานน้ นัจะตอ้งคอยมีผใู้หส้ญัญาณเตือนแก่ผขู้บัขี่ทราบ 3.4แสงสวา่งขณะขดุหลุมตอนกลางคืน ตอ้งมีแสงสวา่งในบริเวณที่ทา งานอยา่งเพียงพอ การควบคุมเพื่อป้องกนัไม่ให้เกดิอุบัตเิหตุ 1. ตอ้งทราบการขดุหลุมฐานรากจะขดุลึกกี่เมตรและตอ้งตอกsheet pile ให้เรียบร้อย 2. สภาพดินที่ปากบ่อจะตอ้งใหห้ ่างจากปากบ่อ1-2 เมตร ป้องกนัดินทลายทบั 3. ต้องมีการควบคุมการให้สัญญาณเตือน ขณะรถท างานอยอู่ยา่งใกลช้ิด 4. การท างานกลางคืน ตอ้งจดัแสงสวา่งอยา่งเพียงพอหากไม่มีหา้มทา

15 4.4 นั่งร้าน การติดต้ งันงั่ร้านในเขตก่อสร้างมีความจา เป็นอยา่งมาก ที่ตอ้งการนงั่ร้านใชง้านในที่สูงๆ และที่ แคบ ๆ เมื่อมีการ ติดต้ งันงั่ร้านสูงต้ งัแต่2 เมตรข้ึนไป จะตอ้งมีวศิวกรออกแบบกา หนด การรับรองการควบคุมน้ า หนกัได้โดยการติดต้ งั นงั่ร้านตอ้งดา เนินการตามกฎหมายคุม้ครองเกี่ยวกบันงั่ร้าน ดงัน้ี 4.1 นงั่ร้านทุกตวัตอ้งมีรากฐานมนั่คงโครงนงั่ร้านจะตอ้งต้ งัใหไ้ดฉ้ากกบัพ้ืนหา้มนา ถงัเปล่ามา ใชเ้ป็นฐานหรือ ช่วยรองฐานของนงั่ร้าน เพราะไม่มนั่คงเพียงพอ พ้ ืนรองรับขาต้ งัเสานงั่ร้านและขอ้ต่อต่าง ๆ ตอ้งอยใู่นสภาพมนั่คงแขง็แรง ไม่โยกขณะปฏิบตัิงานระยะระหวา่งขาต้ งัเสานงั่ร้าน ตอ้งห่างไม่เกิน 3 เมตร 4.2 ชิ้ นส่วนของนงั่ร้าน หรือพ้ืนไมต้อ้งมีสภาพดีไม่ชา รุดเสียหายและจะยนื่โผล่จากโครงสร้างไม่เกิน 20 ซม. และไม่นอ้ยกวา่15 ซม. ปลายชิ้ นส่วนนงั่ร้านที่โผลต่อ้งพนัดว้ยเทปพลาสติก หรือหุม้ยางปิด ส่วนที่มีคม 4.3ถา้นงั่ร้านสูงกวา่2.00 เมตร ตอ้งมีราวจบัอยสูู่งกวา่พ้ืนนงั่ร้าน ไม่ต่า กวา่90 ซม.ไม่เกิน 110 ซม.และตอ้งมี ราวกนัตกอยสูู่งระหวา่งพ้ืนนงั่ร้านประมาณ 45 ซม.และมีแผน่ก้นัเทา้หรือกนัของตก สูง15 ซม.รอบพ้ืนนงั่ร้าน 4.4แผน่ ไมพ้าดนงั่ร้าน ใหใ้ชไ้มเ้น้ือแขง็หนา้ตดัอยา่งนอ้ย15x 2.5 ซม. ตอ้งเรียงติดกนัผกูมดัมนั่คงอยา่งนอ้ย2- 3แผน่ การควบคุมเพื่อป้องกนัไม่ให้เกดิอุบัตเิหตุ 1. นงั่ร้านในงานก่อสร้าง ตอ้งไดร้ับการตรวจสอบก่อนอนุญาตเขา้ทา งาน และต้องมีการตรวจเช็คทุกวันหรือทุก สัปดาห์ 2. นงั่ร้านที่ติดต้ งัแลว้หา้มมีการเปลี่ยนแปลงส่วนใดส่วนหน่ึงก่อนไดร้ับอนุญาตจากวิศวกรหรือหัวหน้าระดับสูง ผเู้กี่ยวขอ้ง 3. นงั่ร้านไม่ปลอดภยัตอ้งติดป้ายอนัตราย“นงั่ร้านยงัไม่สมบูรณ์” 4. หา้มทิ้ งวสัดุหรือเครื่องมือลงจากนงั่ร้านโดยเดด็ขาด

16 4.5 การทํางานบนทสีู่ง การก่อสร้างอาคารที่สูง ๆ น้นัการเกิดอุบตัิเหตุจากการทา งานบนที่สูง มกัจะพบเห็นบ่อยคร้ังอาทิเช่น เศษวสัดุ ตกหล่นถูกคนงานดว้ยกนัหรือการวางวสัดุสิ่งของโดยไม่มีการจดัเก็บอยา่งเรียบร้อยหรือการ ทา งานจากความประมาทของ คนงานที่ท างาน ไม่เตรียมการป้องกนั ท าใหค้นงานเหล่าน้นัพลดัตกลงมาตอ้ง เสียชีวติก็เป็นจา นวนมาก เพราะหัวหน้างาน หรือผคู้วบคุมงาน ไม่มีคา แนะใหแ้ก่คนงานข้ึนทา งานบนที่สูง เหตกุารณ์เหล่าน้ีจะไม่เกิดข้ึนอยา่งเดด็ขาด เพื่อใหก้ารทา งาน ของคนงานเข้าใจและการปฏิบัติงานเข้าใจ กฎ ข้อบังคับด้านความปลอดภัย 1. เมื่อมีการท างานบนที่สูง พนักงานจะต้องใช้เข็มขัดนิรภัย หรือสายรัดตัวนิรภัย และต้องดูแล บ ารุงรักษาใหอ้ยู่ ในสภาพดีอยเู่สมอ 2. ตอ้งจดัเชือกช่วยชีวติ ในกรณีที่ไม่มีที่เกาะเกี่ยวที่มนั่คง เพื่อที่จะเกาะเกี่ยวเขม็ขดันิรภยั 3.ไม่ควรโยนสิ่งของ, เครื่องมือ หรืออุปกรณ์ต่าง ๆ ลงจากที่สูง 4. หากรู้สึกวา่ ไม่สบายใหแ้จง้ผบู้งัคบับญัชาไม่ควรข้ึนทา งานบนที่สูง 5. หา้มใชน้งั่ร้านที่ไม่ปลอดภยัข้ึนทา งานบนที่สูง 6.ผใู้ชต้อ้งตรวจสอบใหแ้น่ใจวา่ที่กนัของตกอยใู่นสภาพที่มนั่คงท้งัสี่ดา้นของพ้ืนที่บนนงั่ร้าน การควบคุมเพื่อป้องกนัไม่ให้เกดิอุบัตเิหตุ 1. หา้มเสพสุราข้ึนทา งานบนที่สูง 2. สุขภาพร่างกายไม่พร้อม ใหแ้จง้ต่อผบู้งัคบับญัชา 3. ต้องปฏิบัติตามกฎขอ้บงัคบัเกี่ยวกบัการทา งานบนที่สูงอยา่งเคร่งครัด 4. ต้องได้รับค าสงั่จากผคู้วบคุมงานหรือหวัหนา้งานเท่าน้นัที่จะข้ึนท างานบนที่สูง 5. ตอ้งสวมเขม็ขดันิรภยัและเกาะเกี่ยวโครงสร้างทุกคร้ัง

17 4.6 ป้ันจั่นหอสูง ป้ันจนั่เป็นเครื่องจกัรที่ใชใ้นการยกและยา้ยของหนกัภายในหน่วยงานก่อสร้างทวั่ ไป การทา งาน ของป้ันจนั่จะ ผา่นทางสลิง ซ่ึงทา ด้วยลวดเล็ก ๆ คดัสานเป็นโครง ตวัป้ันจนั่เองมีโครงสร้างเป็นเหลก็เพื่อใหส้ามารถรับน้ า หนักหรือภาระ ได้ตามออกแบบและที่ส าคญัคือมีน้ า หนกัเบาและควรยกของใด ๆ ก็ตามสิ่งที่จา เป็ นต้องรู้เพื่อความปลอดภัย คือ 1.รู้น้ า หนักของของที่จะยก และไม่ยกเกินที่เครื่องจกัรสามารถรากไดใ้นระยะน้นัๆ 2. รู้รัศมีการยกของและย้ายของให้ดูต าแหน่งที่ห่างจากตวัป้ันจนั่มากที่สุดในการประเมิน ความสามารถเครื่องจกัร 3. ใช้รัศมีของแขนในต าแหน่งที่ใกลต้วัป้ันจนั่ที่สูง 4. ต้องทราบและปฏิบัติตามแผนภาพความสามารถในการยกของป้ันจนั่ 5. หา้มการเริ่มหรือการหยดุยกแบบทนัทีทนั ใดหรือขบัแบบกระแทกกระชาก 6.การยกของตอ้งยกในแนวดิ่ ง ใหร้อกตะขอตรงกบัศูนยก์ลางของน้ า หนกัที่ยกและตรงกบักลางแขนของเครน 7.การปรับใหป้้ันจนั่มีเสถียรภาพมากที่สุดและไดด้ี การควบคุมเพื่อป้องกนัไม่ให้เกดิอุบัตเิหตุ 1. ตอ้งรีบรายงานด่วนต่อผบู้งัคบับญัชา เมื่อพบเห็นชิ้ นส่วนที่สึกหรอ 2. ตรวจสอบสลิงอุปกรณ์ที่เกี่ยวขอ้งรอก, คว้าน 3. ตรวจสอบความหลวมของน็อต สลัก รอยเชื่อมและรอยสึกของตัวโครงสร้าง 4. ตรวจสอบการรั่ วซึมของสายไฮดรอลิก 5. เมื่อเกิดพายแุรง หา้มใชป้้ันจนยกของ ั่ 6. หา้มคนขบั ป้ันจนั่ทา งานนอกเหนือค าสงั่ 7. ป้ันจนั่ตอ้งไดร้ับตรวจสอบจากวศิวกรเครื่องจกัรกลทุกๆ 3 เดือน 8. ห้ามท างานใกลก้บัไฟฟ้าแรงสูงที่อาจเป็นอนัตรายได้ 9. ตรวจเช็คตามแบบใบตรวจเช็คประจ าวัน

18 4.7 รถเครนแบบเคลื่อนที่ ในการก่อสร้าง มีความจา เป็นอยา่งมากที่ตอ้งใชร้ถเครน ซ่ึงรถเครนเหล่าน้ีกจ็ะมีแบบและขนาดที่แตกต่างกนั ฉะน้นัการใชง้านของรถเครนชนิดเคลื่อนที่ที่ผรู้ับผิดชอบและผปู้ฏิบตัิงานควรจะมีความรู้คือ 1. สลิงของรถเครน 2. สวติชค์วบคุมระบบต่าง ๆ 3. ระบบไฮโดรลิก 4. น้ า หนกัการยกของรถเครน 5. ตอ้งทราบน้ า หนกัของวสัดุสิ่งของที่จะยก 6. ห้ามท างานใกลก้บัไฟฟ้าแรงสูงหรือใกลก้บัสายไฟฟ้า 7. ผู้ควบคุมเครน จะต้องเป็ นผู้มีความช านาญงาน การควบคุมเพื่อป้องกนัไม่ให้เกดิอุบัตเิหตุ 1.ผขู้บัเครน จะตอ้งไม่ลงจากเครนในขณะติดเครื่องยนตแ์ละการยดึบูมอยู่ 2. ตอ้งตรวจสอบสภาพของสลิงทุกวนัก่อนมีการยกวสัดุ 3. ตอ้งหมนั่ตรวจตราระบบควบคุมสวติชบ์นหนา้ปัทมข์องหอ้งควบคุม 4. ตอ้งหมนั่ตรวจสอบระบบไฮโดรลิกของขาหยงั่และบูมเครน 5. หา้มยกวสัดุสิ่งของเกินน้ า หนักของเครน 6. หา้มฝ่าฝืนการใหส้ญัญาณการยกวสัดุสิ่ งของ 7. หา้มยกวสัดุสิ่ งของโดยไม่มีเชือกผกูมดัวสัดุป้องกนัวสัดุโยกไปมา 8. หากต้องการท างานใกลก้บัไฟฟ้าแรงสูงหรือใกลก้บัสายไฟฟ้าจะตอ้งเตรียมแผนการล่วงหนา้กบัการไฟฟ้า เสียก่อน

19 4.8 การเคลื่อนย้ายวสัดุ การเคลื่อนยา้ยวสัดุในเขตก่อสร้าง มีอนัตรายอยา่งมากหากไม่มีการวางแผนของการทา งานอยา่งรัดกมุเพราะการ ใชเ้ครื่องจกัรกลเคลื่อนยา้ยวสัดุอุบตัิเหตุน้ นัอาจเกิดข้ึนไดท้นัที รถบรรทุก ที่มีตวัเครนติดต้ งัอยบู่นตวัโครงรถบรรทุกเป็นรถที่ออกแบบข้ึนเองการใชง้านในที่เรียบสามารถ เคลื่อนที่และยา้ยไปในที่ต่าง ๆ ไดร้วดเร็ว รถบรรทุกคอเลอร์เครน เป็นเครื่องจกัรกลชนิดป้ันจนั่ติดต้ งับนรถตีนตะขาบ เพื่อใหส้ามารถเคลื่อนที่ไดใ้นที่ลุ่ม แต่ความเร็วในการเคลื่อนที่จะต่า การเคลื่อนยา้ยไปในที่ต่างๆ จะตอ้งใชร้ถเทเลอร์ใน การเคลื่อนยา้ย การควบคุมเพื่อป้องกนัไม่ให้เกดิอุบัตเิหตุ 1.การยกวสัดุหรือการเคลื่อนยา้ยตอ้งแจง้หวัหนา้งานที่มีคนงานอยใู่นบริเวณน้นั ใหห้ลบจากรถบรรทุก ที่มีการ เคลื่อนยา้ยสิ่งของต่าง ๆ เป็นการป้องกนัอนัตราย 2. การเคลื่อนยา้ย หา้มยกสิ่งของขา้มศรีษะของคนงานหรือมีคนทา งานโดยเดด็ขาด 3. ตรวจสอบสลิงของเครื่องจกักลที่จะเขา้ไปยกวสัดุน้นัมีความเรียบร้อยหรือไม่ 4. ตรวจสอบสภาพทางเสน้ทางที่จะเขา้ไปยกวสัดุหรือการเคลื่อนยา้ยมีสภาพปลอดภยัหรือไม่

20 4.9 การตัดและการเชื่อมด้วยก๊าซ เป็นนโยบายของบริษทัที่อนุญาตใหผ้ทู้ี่มีคุณวฒุิเท่าน้นัที่จะทา การเชื่อมหรือตดัดว้ยก๊าซเพื่อความ ปลอดภยัของผู้ ปฏิบตัิและสิ่งโดยร่วม วิธีปฏิบัติอย่างปลอดภัย 1. เพื่อป้องกนัออกซิเจนและก๊าซหรือไฟยอ้นกลบัของหวัเชื่อมตอ้งติดต้ งัวาวลป์ ้องกนัที่ชุดสายเชื่อม 2. วาลว์ป้องกนัไฟยอ้นกลบัเขา้ถงั ใหต้ิดต้ งัที่เกยว์ดัที่ต่อเขา้กบัถงั 3. ห้ามใช้ไม้ขีดหรือไฟแช็ค จุดหัวเชื่อม ต้องใช้ชุดจุดประกายไฟเฉพาะ 4. ถังอะเซทีลิน ต้องวางในแนวต้ งัตลอดเวลาไม่วา่จะอยรู่ะหวา่งการขนยา้ยจดัเก็บหรือขณะที่ใชง้าน 5. หา้มเก็บถังอะเซทีลินไว้ในสถานที่อับอากาศ 6. ถังอะเซทีลิน ตอ้งจดัเก็บในลกัษณะที่มนั่คงเพื่อป้องกนัถงัลม้เช่น ยดึหรือผกูติดกบัที่เก็บถัง 7. หา้มบีบหรือพบัสายเพื่อหยดุทางเดินของก๊าซเด็ดขาด เพราะจะเป็นอนัตราย 8. ตอ้งสวมอุปกรณ์ป้องกนัอนัตรายส่วนบุคคลใหเ้หมาะสมกบัลกัษณะที่ทา ถา้สงสยัให้ปรึกษากบัผคู้วบคุมงาน 9. ตอ้งใส่ฝาครอบถงัออกซิเจนและถังอะเซทีลินทุกคร้ัง เมื่อไม่อยรู่ะหวา่งการใชง้าน การควบคุมเพื่อป้องกนัไม่ให้เกดิอุบัตเิหตุ 1. ตอ้งตรวจเชค็อุปกรณ์ที่ใชง้านใหม้ีความปลอดภยัก่อนนา มาใช้งาน 2. ตอ้งใชอุ้ปกรณ์เฉพาะงานน้นัๆ อยา่งถูกตอ้งตามขอ้แนะนา ของผลิต 3. ตอ้งติดต้ งัอุปกรณ์หรือถงัลมถงัก๊าซใหต้้ งัตรงและผกูมดัอยา่งมนั่คง 4. ห้ามสูบบุหรี่ ขณะติดต้ งัหรือเปิดก๊าซลมอยา่งเด็ดขาด

21 4.10 การเชื่อมด้วยไฟฟ้า เป็นอปุกรณ์เครื่องเชื่อมตามขนาดต่าง ๆ ที่มีความจา เป็นกบัโครงการอยา่งต่อเนื่องการใชง้านของ เครื่องเชื่อม ไฟฟ้า ตอ้งมีวธิีการปฏิบตัิอยา่งปลอดภยั วิธีปฏิบัติอย่างปลอดภัย 1. ต้องเป็ นผู้ที่ได้รับอนุญาตให้ท างานเกี่ยวกบังานเชื่อมเท่าน้นั 2.อุปกรณ์ขอ้ต่อส่วนต่าง ๆ ของตูเ้ชื่อม ตอ้งยดึแน่นและมีฉนวนเพื่อป้องกนัอนัตราย 3. ตอ้งถอดปลกั๊ตเู้ชื่อมจากแหล่งจ่ายกระแสไฟฟ้าก่อนที่จะทา การต่อของงานเชื่อม 4. สายไฟเชื่อมและตัวน ากระแสไฟฟ้าต้องมีการป้องกนัและมีฉนวนป้องกนัอุบตัิเหตุเนื่องจากการชา รุดเสียหาย กระแสไฟฟ้าลัดวงจร 5. สายไฟเชื่อมที่ยาวเกินไปจะทา ใหก้ระแสไฟฟ้าตกและจะเป็นสาเหตุใหก้ระแสไฟฟ้าไม่มีพอสา หรับงานเชื่อม และสายไฟเชื่อมที่มีขนาดเลก็จะเกิดความร้อนจดั 6.อยา่เชื่อมชิ้ นงานที่ใกลก้บัถังอะเซทีลินหรือถงัก๊าซ และสารเคมีต่าง ๆ ที่ติดไฟง่าย 7. ขณะท างานเชื่อมหรือการเปลี่ยนลวดเชื่อม จะต้องสวมถุงมือหนัง ถุงมือเปี ยก ๆ อาจเป็ นอันตรายได้ 8. งานเชื่อมส่วนต่าง ๆ ตอ้งมีอากาศถ่ายเทไดอ้ยา่งดีและสะอาด 9. ต้องท าฉากป้องกนั ประกายไฟหรือฉากป้องกนัรังสีเชื่อมใหก้บัคนงานที่ทา งานอยใู่กล้ๆ 10. ต้องตรวจสอบสถานที่เข้าไปท างานมีอะไรที่อนัตรายต่อส่วนรวม การควบคุมเพื่อป้องกนัไม่ให้เกดิอุบัตเิหตุ 1. ตรวจสอบถงัเชื่อม ใหม้ีความปลอดภยัก่อนนา ใชง้าน 2. อุปกรณ์สายเชื่อม จะต้องได้ขนาดมาตรฐานความปลอดภัย 3. ตรวจสอบสถานที่ท างาน มีอนัตรายต่อส่วนรวมหรือสารเคมีใด ๆ 4. ต้องเชื่อฟังผู้ควบคุม หัวหน้างาน เจ้าหน้าที่ความปลอดภัย

22 4.11เครื่องมือที่ใช้แรงดันลม วิธีปฏิบัติอย่างปลอดภัย 1. ต้องประเมินงานที่จะท าแลว้เลือกเครื่องมือใหเ้หมาะสมกบัลกัษณะงานที่ทา 2. ตอ้งหมนั่ตรวจสอบ ถอดและทา ความสะอาดเครื่องมืออยา่งสม่า เสมอ 3. อยา่หนั ปลายท่อขบัแรงลม เขา้สู่ส่วนหน่ึงส่วนใดของร่างกาย 4. จงใช้ความระมัดระวัง ขณะที่ใช้เครื่องยิงตะปูและเครื่องเย็บที่ใช้แรงดันลม 5. อยา่ ใชแ้รงลมในการท าความสะอาดเส้ือผา้ผมหรือมือ 6. สวมอุปกรณ์ป้องกนัส่วนบุคคล ตามความเหมาะสม การควบคุมเพื่อป้องกนัไม่ให้เกดิอุบัตเิหตุ 1. ตอ้งผา่นการตรวจเช็คอุปกรณ์โดยผชู้า นาญงาน 2. ตอ้งสวมอุปกรณ์ป้องกนัส่วนบุคคล ตามขอ้กา หนดความปลอดภยั 3. ตอ้งจดัเก็บเศษวสัดุต่างๆ ในพ้ นืที่ทา งานอยา่งต่อเนื่อง

23 4.12 การ์ดป้องกนัและอุปกรณ์ความปลอดภัย วิธีปฏิบัติอย่างปลอดภัย 1. เครื่องจกัรที่ใชใ้นงานก่อสร้างที่ใชแ้รงขบัในตวัยกเวน้รถบริการขนาดเลก็รถบรรทุกเลก็และ ป้ันจนั่ชนิด สายพาน ตอ้งติดต้ งัแตรถอยเป็นเสียงดงัต่อเนื่องขณะมีการถอย 2. พ้ืนที่ทา งานทางเดินราวจบัและแผน่กนัเทา้ตอ้งติดต้ งัไวก้บัเครื่องจกัรและเครื่องจกัรกลเพื่อความปลอดภัยใน การข้ึนลงหรือการเดินตอ้งเป็นวสัดุกนัลื่น 3. จัดท าเครื่องป้องกนัอนัตรายเหนือศรีษะใหผ้คู้วบคุมขบัรถโฟลค์ลิฟท์ 4. หา้มถอดการ์ดป้องกนัเครื่องใชเ้พื่อป้องกนัความปลอดภยั 5. เครื่องจกัรตอ้งมีอปุกรณ์ป้องกนัอนัตรายอื่น ๆ สา หรับผคู้วบคุมเครื่องจกัรไวอ้ยา่งเหมาะสม การควบคุมเพื่อป้องกนัไม่ให้เกดิอุบัตเิหตุ 1. เครื่องจกัรต่าง ๆ ที่ใชง้านก่อสร้างตอ้งมีการ์ดป้องกนั ใหอ้ยา่งเหมาะสม 2. ตอ้งไดร้ับอนุญาตจากผคู้วบคุม หวัหนา้งาน ผจู้ดัการโครงการอนุญาตก่อน

24 4.13 การใช้เครื่องมือ นโยบายของบริษทัใหใ้ชเ้ครื่องมือที่เหมาะสมกบัลกัษณะของงานและเครื่องมือตอ้งอยใู่นสภาพที่ปลอดภยัขณะ ท างาน วิธีปฏิบัติงานอย่างปลอดภัย 1. อยา่ ใชเ้ครื่องมือผิดประเภท ตอ้งใชเ้ครื่องมือใหถู้กกบัลกัษณะของงาน 2. เครื่องมือทุกชนิดต้องได้รับการตรวจสอบและบ ารุงรักษาเป็ นประจ า 3. ตรวจสอบ คอ้น อีเตอร์และพลวั่หารอยแตกหรือเส้ียนตรงดา้มจบั 4. สิ่วเหลก็หมาย หรือเหลก็ส่งหวับานตอ้งทา การลบัหรือตกแต่งใหม่ทนัที 5. ต้องเช็คท าความสะอาดเครื่องมือที่สกปรกเปียกเป้ือนจารบีหรือลื่นจากสาเหตุอื่น ๆ 6. มือตอ้งไม่เป้ือนน้ า มันและจารบี 7. อยา่ทิ้ งเครื่องมือไวบ้นทางเดิน บนัได หรือในที่สูง 8. เครื่องมือที่ใช้คมต้องลับให้คมเสมอ 9. หลงัเสร็จงานเพื่อความปลอดภยัของตนเองและผอู้ื่นตอ้งจดัเก็บเครื่องมือใหถู้กตอ้ง การควบคุมเพื่อป้องกนัไม่ให้เกดิอุบัตเิหตุ 1. เครื่องมือต้องมีสภาพเรียบร้อยและปลอดภัย 2. ตอ้งหมนั่ตรวจสอบอยเู่ป็นประจา ของใช้งาน

25 4.14 การจราจรภายในเขตก่อสร้าง การจราจรภายในหน่วยงานก่อสร้าง ตอ้งมีมาตรการควบคุมผขู้บัขี่ตอ้งมีความระมดัระวงัขณะอยู่ภายใน หน่วยงาน หากไม่มีการควบคุมอบุตัิเหตุต่าง ๆ มกัเกิดข้ึนไดท้า ใหง้านก่อสร้างตอ้งล่าชา้โดยไม่มีเหตุอนัควร ฉะน้นัเป็น การป้องกนัอนัตรายจากการขบัขี่รถยนตจ์ะตอ้งปฏิบตัิตามดงัน้ี 1.อนุญาตใหเ้ฉพาะผมู้ีใบอนุญาตขบัขี่ถูกตอ้งสามารถขบัขี่ยวดยานในเขตก่อสร้าง 2.จา กดัความเร็วในเขตก่อสร้างที่20กม./ชม.และใหเ้คารพกฎที่ปรากฏบนป้ายจราจร 3.ไม่อนุญาตใหข้บัขี่รถที่หวาดเสียว ซ่ึงก่อใหเ้กิดอนัตรายได้ 4. ผู้ขับขี่ยวดยานจะต้องปฏิบัติตามกฎอยา่งเคร่งครัด ขอ้บงัคบัและป้ายเตือนต่างๆ 5. ห้ามจอดรถขวางเส้นทางผู้อื่น 6. กฎระเบียบวา่การจราจรทวั่ ไปใชบ้งัคบัในเขตก่อสร้าง การควบคุมเพื่อป้องกนัไม่ให้เกดิอุบัตเิหตุ 1. ผู้ขับขี่จะตอ้งไม่เสพสุราขณะขบัรถยนต์ 2.ผขู้บัขี่ไม่ขบัรถยนตด์ว้ยความเร็วที่กา หนด 3. ผู้ขับขี่ต้องปฏิบัติตามกฎระเบียบข้อบังคับ 4. ต้องตรวจสอบสภาพรถยนต์ ให้มีความปลอดภัย 5. รถยนต์ทุกคัน ต้องมี พรบ. คุ้มครอง

26 5) การตรวจสอบความปลอดภัยในการทํางานก่อสร้าง การตรวจสอบความปลอดภยัเป็นการตรวจสอบมาตรฐานของกิจกรรมดา้นความปลอดภยัในการ ทา งาน กิจกรรมเดียว หรือหลายกิจกรรมก็ได้ซ่ึงกิจกรรมดงักล่าวมีหลายเรื่องดว้ยกนัเช่น การบริหารความปลอดภยัการ ด าเนินงานความปลอดภัย การอบรมและจูงใจ การสอบสวนอุบัติเหตุ และการวิเคราะห์ ถา้จะเปรียบเทียบการตรวจความปลอดภยักบัการตรวจสอบความปลอดภยัแลว้จะเห็นไดว้า่การ ตรวจความ ปลอดภัยเป็ นเรื่องรายละเอียดของการตรวจสภาพการท างาน แต่การตรวจสอบความปลอดภยัน้นัเป็นการประเมินวา่ ประสิทธิภาพของการตรวจสภาพในการท างานในแต่ละเรื่องน้นัมีปัญหาหรืออปุสรรคเรื่องใด เช่น ตรวจสอบวา่ ใครเป็น ผทู้า การตรวจมีความรู้ความสามารถหรือไม่ตรวจสปัดาห์ละคร้ังไดผ้ลประการใด ความส าคัญของการตรวจสอบความ ปลอดภยัเมื่อเทียบกบัเกณฑม์าตรฐานความ ปลอดภยัแลว้จะเกิดประโยชน์ดงัน้ี 1. ท าให้ทราบผลส าเร็จของการดา เนินงานในภาพรวมวา่อยใู่นเกณฑด์ีมากนอ้ยเพียงใด 2. เพื่อที่จะไดท้ราบวา่งานความปลอดภยัท้งัระบบที่ควรดา เนินการภายในสถานประกอบการน้นัทางสถาน ประกอบการ ได้ด าเนินการไปในเรื่องใด ขาดตกบกพร่องในเรื่องใด 3. ใช้ส าหรับเฝ้าระวังดูความกา้วหนา้ของงาน หรือการเปลี่ยนแปลงที่อาจเกิดข้ึนในช่วงเวลาการดา เนินการ เพื่อ หาขอ้บกพร่องก่อนถึงเวลาสิ้ นสุดของการดา เนินการเพื่อประโยชน์ใน การปรับปรุงแกไ้ข 4. การตรวจสอบความปลอดภยัท้ งัระบบน้ีจะเป็นหนา้ที่หลกัของเจา้หนา้ที่ความปลอดภยั ประจา หน่วยงาน โครงการ และรายงานเสนอแนะข้อปรับปรุงให้ที่ประชุมคณะกรรมการ ความปลอดภัยอาชีวอนามัยและสภาพแวดล้อมใน การท างานประจ าเดือน

27 6) กําหนดกฎความปลอดภัย ในการทํางานก่อสร้าง 1. หวัหนา้งาน หรือพนกังาน คนงาน ผรู้ับเหมาช่วง ตอ้งผา่นการอบรมความปลอดภยัและนโยบายความปลอดภยั 2. ตอ้งสวมหมวกนิรภยัตลอดเวลาที่อยใู่นเขตก่อสร้าง 3. สวมใส่รองเทา้นิรภยัหรือรองเทา้บู๊ทยาง หรือรองเทา้หุม้ สน้ ห้ามสวมรองเท้าแตะเด็ดขาด 4. สวมใส่แวน่ตาป้องกนัสะเก็ดเขา้ตาขณะทา งานเชื่อม, งานเจียร์หรืองานสกดัคอนกรีต 5. สวมเครื่องกรองจมูก เมื่อท างานที่มีฝุ่ น หรือ อากาศเสีย 6. สวมใส่ถุงมือเมื่อทา งานเสี่ยงอนัตรายที่เกิดข้ึน เช่น ตดัเหลก็, ยกเหล็ก, งานผูกสลิง 7. สวมเครื่องป้องกนัเสียง เมื่อทา งานที่มีเสียงดงัจนเกินไป 8. คาดเข็มขัดนิรภัย เมื่อท างานบนที่สูง 9. สวมใส่เส้ือผา้ที่รัดกมุไม่ปล่อยชายเส้ือออกนอกกางเกงและหา้มสวมกางเกงขาส้นั ในเขตก่อสร้าง 10. หา้มดื่มสุรา เสพยาเสพติด ของมึนเมาและหา้มเลน่การพนนัทุกชนิดในหน่วยงานก่อสร้าง อยา่งเด็ดขาด 11. หา้มหยอกลอ้เลน่กนั ในขณะปฏิบตัิงาน ซ่ึงอาจทา ใหเ้กิดอุบตัิเหตุได้ 12. หา้มโดยสารไปกบัรถเครน และเครื่องจกัรทุกชนิดในไซต์งาน 13. ห้ามน าเด็กเล็กเขา้มาในพ้ืนที่ทา งานก่อสร้างโดยเดด็ขาด 14. หา้มหลบันอนหรือนอนเล่นในสถานที่ทา งาน 15. ห้ามให้ใช้ลมเป่ าตัว เพื่อปัดฝุ่ นหรือท าความสะอาดร่างกาย 16. ห้ามท างานที่มีประกายไฟ งานเชื่อม,งานตดัทุกชนิดโดยไม่มีถงัดบัเพลิง ในพ้ืนที่ทา งานโดยเด็ดขาด 17. เพื่อความปลอดภยัตอ้งจดัเกบ็กองวสัดุอุปกรณ์ใหเ้ป็นระเบียบเรียบร้อย 18.ก่อนการทา งานทุกคร้ังจะตอ้งตรวจสอบอปุกรณ์เครื่องมือเครื่องทุ่นแรงวธิีการทา งานเพื่อใหม้นั่ใจวา่ ปลอดภัยในการท างานทุกคร้ัง 19. ต้องปฏิบัติตามค าสงั่ของผบู้งัคบับญัชาอยา่งเคร่งครัด

28 7)การรายงานอบุัติเหตุและการสอบสวนวเิคราะห ์ อบุัติเหตุ ในการท างานของงานก่อสร้างการเกิดอุบตัิเหตุจะเกิดข้ึนอยเู่ป็นประจา ไม่วา่อุบตัิเหตุน้นัจะเป็น อุบตัิเหตุแบบใด ก็ตาม ตอ้งมีความสา คญัอยา่งยงิ่ตอ่การเกิดอุบตัิเหตุในส่วนน้ีจะกล่าวถึงการเขียนรายงาน ของอบุตัิเหตขุ้ นัไม่รุนแรง วิธีการเขียนรายงาน 1. หวัหนา้งาน ตอ้งรีบไปที่เกิดเหตุสอบถามเหตุการณ์ที่เกิดข้ึน จากผพู้บเห็นเหตุการณ์และเขา้ระงบัเหตุ 2. หวัหนา้งาน ตอ้งเขียนแผนที่และถ่ายรูปภาพที่ของที่เกิดเหตุรวบรวมขอ้มูลเสนอผบู้งัคบับญัชาทราบ และจป. ระดับวิชาชีพ 3. จป.ระดบัวชิาชีพ รวบรวมเอกสารเกิดอุบตัิเหตุ สรุปผลของการรายงานให้ คณะกรรมการความปลอดภัยในการ ท างาน พร้อมติดป้ายประกาศใหผ้เู้กี่ยวขอ้งทราบ

29 ข้ันตอนการรายงานอุบัติเหตุ แผนฉุกเฉินข้ันตอนการดําเนินการ/แจ้งเหตุ/รายงานกรณเีกดิอุบัติเหตุขณะปฏิบัติงาo ‘ คนเจ็บ แจ้งหัวหน้างาน น าผู้บาดเจ็บไปยังห้องพยาบาล เพื่อวิเคราะห์การบาดเจ็บ แจ้ง จป. ท ารายงานการ สอบสวนอุบัติเหตุ แจ้งเรื่องน าเข้าวาระการประชุม บาดเจ็บเล็กน้อย บาดเจ็บมาก PM ท าแผล ส่งโรงพยาบาล ผู้พบเห็น -ร่วมกนัวเิคราะห์สาเหตุและกา หนดวธิีการ ป้องกนัและแกไ้ขเพื่อไม่ใหเ้กิดเหตุซ้ า เขียนใบนา ตวัส่งรพ.

30 การสอบสวนวเิคราะห์อุบัติเหตุ ในการเมื่อมีการเกิดอุบตัิเหตุต่างๆ ในขณะทา งาน ไม่วา่อุบตัิเหตุที่เกิดข้ึนจะเป็นข้ นัเลก็นอ้ยหรือข้ นัรุนแรง จะตอ้งมีการสอบสวนสาเหตเุกิดอุบตัิเหตุหากปล่อยใหผ้า่นไปจะก่อใหเ้กิดอบุตัิเหตุซ้ า ๆ อยา่ง น้ีอยตู่ลอดไป การสอบสวนอุบตัิเหตเุป็นส่วนหน่ึงในเรื่องความปลอดภยัเพราะการสอบสวนอุบตัิเหตนุ้นัส่วน นอ้ยคร้ัง ที่จะหา สาเหตุที่แท้จริงท าใหเ้กิดอบุตัิเหตุได้การสอบสวนอุบตัิเหตุสามารถทา ได้โดย 1.อธิบายวา่เกิดอะไรข้ึน 2. สาเหตุที่เกิดข้ึน 3.การตดัสินใจต่อความเสี่ยง 4. พฒันาการควบคุม และการปรับปรุงแกไ้ข 5.การคน้หาแนวโนม้ที่อาจเกิดข้ึน 6.แจง้ผเู้กี่ยวขอ้งทราบ การเกิดอบุตัิเหตุ การเกดิอุบัตเิหตุหน้าทกี่ารสอบสวน 1. ผู้ควบคุมงาน / หัวหน้างาน ตอ้งมีหนา้ที่รับผดิชอบต่องานที่ตนไดร้ับมอบหมายกบัตอ้งดูแลผใู้ตบ้งัคบับญัชาดงัน้นัการเกิด อุบตัิเหตุกบั ผใู้ตบ้งัคบับญัชากบัการสูญเสียตอ่ทรัพยส์ินและเครื่องมือจนเป็นผลทา ให้เกิดการบาดเจ็บ เจ็บป่วยหยดุงาน ผบู้งัคบับญัชา ต้องท าการสอบสวน 2. ผู้บริหารระดับกลางผู้ควบคุมงาน (วิศวกรสนาม,วิศวกรโครงการ) - ตอ้งเป็นผมู้ีส่วนร่วมในการสอบสวนอุบตัิเหตุ - ตอ้งเป็นแกนนา ในการเรียกหน่วยงานอื่นๆ ที่เกี่ยวขอ้งในเหตุการณ์เขา้ร่วมสอบสวน อุบตัิเหตุ -แนวทางการแกไ้ขและการป้องกนัอุบตัิเหตจุากการสอบสวน บางคร้ังตอ้งไดร้ับการอนุมตัิใหด้า เนินการหรือ อนุมัติงบประมาณจากผู้บริหารระดับสูง (จัดการโครงการ) 3. จป.ความปลอดภัยระดับวิชาชีพ การสอบสวนจ าเป็นตอ้งไดร้ับความร่วมมือจากบุคคลที่มีความชา นาญ เฉพาะ เรื่อง

31 การจัดสรรเวลาในการสอบสวนอุบัติเหตุ เมื่อพบวา่มีอุบตัิเหตเุกิดข้ึน จะตอ้งมีการสอบสวนอุบตัิเหตุน้นัๆ เวลาที่ใชใ้นการสอบสวนเป็น สิ่งจา เป็น เพราะ นนั่หมายถึงการเสียเวลาทา งานกบัค่าใชจ้่ายต่างๆ ถา้การสอบสวนไม่ดีก็จะทา ให้การ สอบสวนน้นัไร้ความหมาย ข้ันตอนการสอบสวนอุบัตเิหตุ อุบตัิเหตุที่เกิดข้ึนในแต่ละคร้ัง ตอ้งรีบดา เนินการในเรื่องของการช่วยเหลือผบู้าดเจบ็การป้องกนัอุบตัิเหตุที่จะ เกิดข้ึนซ้ า เช่น ไฟไหม้หรือการระเบิด การตรวจสอบสถานที่เกิดเหตุการณ์การสอบสวนผรูู้้เห็นเหตุการณ์การตรวจสอบ อุปกรณ์และเก็บบนัทึกการวเิคราะห์สาเหตทุี่เกิดข้ึน การเขียนรายงาน ป้องกนัและการแกไ้ขและการนา พนกังานกลบั เข้าท าานตามปกติ 1. เมื่อเกิดอุบตัิเหตุหรือเหตุการณ์ผิดปกติข้ึน หวัหนา้ผคู้วบคุมงานและหวัหนา้งานจะตอ้งไปที่เกิดเหตทุนัทีเพื่อ ควบคุมสถานการณ์เช่น ใหค้า แนะนา ช่วยเหลือผปู้ระสบเหตุแจง้ผทู้ี่ไม่เกี่ยวขอ้งออกนอกบริเวณที่เกิดเหตุแจง้ผคู้วบคุม ภาวะฉุกเฉิน ถา้เหตุการณ์รุนแรงมากข้ึนแจง้การอพยพ การประเมินค่าความสูญเสียและรายงานใหผ้เู้กี่ยวขอ้งทราบ 2. เก็บรวบรวมขอ้มูลที่เกี่ยวขอ้ง มีอะไรเกิดข้ึน ใครเป็นผรูู้้เห็นเหตุการณ์อุปกรณ์เครื่องมือเครื่องจักร หรือผู้ใด ไดร้ับผลจากเหตุการณ์น้นัอะไรคือสิ่งที่ไม่ควรเกิด อะไรคือสิ่งที่อาจทา ใหเ้กิดความสูญเสียหรือเสียหายอะไรคือสิ่งที่ จา เป็นที่ควรจะรู้เกี่ยวกบัขอ้มูลการฝึกอบรม การซ่อมแซม การบา รุงรักษา และอื่นๆ ได้บันทึกไว้ 3. วิเคราะห์สาเหตุที่ส าคญัตอ้งพจิารณาความเสียหายหรือการบาดเจ็บ วา่เกิดจากการกระทา หรือสภาพการณ์ที่ไม่ ปลอดภยั ปัจจยัในงาน ปัจจยัดา้นบุคคลที่เกี่ยวขอ้งกบัเหตุการณ์น้ นัรวมไปถึงการวเิคราะห์เพื่อหาสาเหตุซ่ึงพอจะ สันนิษฐานไดว้า่อะไรคือสิ่งที่ทา ใหเ้กิดอบุตัิเหตุ 4. พฒันาและหามาตรการป้องกนัและแกไ้ขเพื่อป้องกนัมิใหเ้กิดเหตุการณ์ในทา นองเดียวกนัหรือเกิดซ้ า เช่น การ หกหรือรั่ วของสารเคมีมีความจ าเป็ นต้องรีบท าความสะอาดพ้ืนทนัทีงานที่ไดร้ับคา สงั่ใหแ้กไ้ขควรจะมีการบนัทึก ขอ้แนะนา ที่จา เป็นในการพฒันาและแกไ้ขเช่นดา้นวศิวกรรม หรือการสบัเปลี่ยนตา แหน่งงาน 5.การพิจารณา ตรวจสอบ และขอ้แนะนา ผการสอบทุกคร้ังควรไดร้ับการพิจารณาจากผบู้ริหารระดบัสูงกวา่ข้ึน ไป เพื่อพิจารณาปัญหาที่พบ และวิธีการแกไขในการสอบสวน โดยเสริมขอ้แนะนา เพิ่ มเติม และวเิคราะห์ดา้นความ บกพร่องของความปลอดภยัอนัจะมีผลทา ใหเ้กิดอบุตัิเหตุ 6. ติดตามผลการป้องกนัแกไ้ขอยา่งมีประสิทธิภาพ การละเลยหรือไม่ติดตามการป้องกนัและแกไ้ขอบุตัิเหตุที่ เกิดข้ึนจากผลการสอบสวน อาจทา ใหอ้บุตัิเหตุมีแนวโนม้ที่จะเกิดข้ึนไดอ้ีกและผลการสอบสวนก็จะไม่มีความหมาย

32 แบบการรายงานอบุัติเหตุ

33 8) การรณรงค์ส่งเสริมความปลอดภัย เพื่อเป็นแรงจูงใจ และการโนม้น้าวให้พนกังานตลอดจนผูร้ับเหมาช่วง ไดม้ีกา ลงัใจต่อความ ปลอดภยักบัการช้ี ภาพเหตุการณ์ต่าง ๆ ที่เกิดข้ึนตามแต่ละสถานที่ที่มีเหตุการณ์เกิดข้ึนมาเป็นแรงจูงใจให้ร่วมมือปฏิบัติและจะเป็นการ เสริมสร้างความรู้ทศันคติดา้นความปลอดภยัเป็นการสร้างจุดสนใจในการรับรู้กบัเป็นการลดความรุนแรงของการบาดเจ็บ จากการประสบอันตรายจากการท างานหรือการน าสื่อต่าง ๆ มา ประกอบภาพช้ีทางของด้านความปลอดภัยให้มี ประสิทธิภาพอยา่งมาก ตวัอยา่ง เช่น 1. การจดัประชุมอบรมชีแ้นะ ช่วงเช้า (Morning Talk) -โดยช่วงเชา้ของทุก ๆ วนัก่อนเริ่มท างานพนกังานและคนงานทุกท่าน ตอ้งเขา้แถวร่วมกิจกรรม -ก่อนทา งาน ตอ้งออกกายบริหารร่างกาย10 นาที -วศิวกร/ หวัหนา้งาน /โฟร์แมน ผเู้กี่ยวขอ้ง /จป.ระดบัวชิาชีพ 2. การจัดกิจกรรมความร่วมมือ -การท าความสะอาดในหน่วยงานหลงัเลิกงาน ก่อน 30 นาที -จัดท ารายชื่อผเู้ขา้ข่ายการป้องกนัอนัตรายและการสวมอุปกรณ์ป้องกนัส่วนบุคคลอยา่งสม่า เสมอ -การมอบรางวัลของผู้ปฏิบัติความปลอดภัย ตามกฎระเบียบและการไม่ฝ่าฝืน 3. จัดทําป้ายประชาสัมพันธ์ของความปลอดภัย - นา สื่อสารต่าง ๆ ที่เกี่ยวขอ้งการเกิดอุบตัิเหตตุ่าง ๆ เป็นสื่อสารใหเ้ห็น -จัดท าป้ายสถิติการเกิดอุบัติเหตุ และ การสูญเสีย - เป้าหมาย “ความปลอดภัย” 4. กิจกรรม 5 ส. การทํา5 ส. คืออะไร 5 ส. คือการปรับปรุงสภาพการท างานใหเ้กิดประสิทธิภาพในการทา งานความ ปลอดภัยและคุณภาพ ของงานโดยยอ่มาจาก

34 o สะสาง o สะดวก o สะอาด o สุขลักษณะ o สร้างนิสัย ความสําคัญของ 5 ส. 1.5 ส. เป็นหลกัเบ้ืองตน้เพื่อสร้างใหห้น่วยงานมีความปลอดภยัน่าอยแู่ละถูกสุขลกัษณะ 2.5ส. มีความเกี่ยวขอ้งอยา่งลึกซ้ึงกบัการผลิต 3.5 ส. มีความเกี่ยวขอ้งกบัความเชื่อถือของลูกคา้ 4.5 ส. เกี่ยวขอ้งกบัการประหยดัทรัพยากร 5. 5 ส. เกี่ยวขอ้งกบั ปัญหามลภาวะการทา กิจกรรม 5 ส ไดด้ีน้นัพนกังานทุกคนตอ้งทา อยา่งจริงจงั ความหมายของ 5 ส. สะสาง แยกสิ่งที่ไม่จา เป็นออกจากสิ่งที่จา เป็นและจา กดัสิ่งที่ไม่ดี สะดวก แบ่งกลุ่มสิ่งที่จา เป็นตอ้งใชง้าน และเก็บในที่ๆ หยบิใชไ้ดง้่าย สะอาด กา จดัสิ่งสกปรกออก สุขลักษณะ สถานที่ท างานสะอาด ที่ท างานน่าทา งาน สร้างนิสัย ด าเนินการให้เป็ นนิสัย

35 9) การปฐมพยาบาล การปฐมพยาบาล คือ การช่วยเหลือผูบ้าดเจ็บเบ้ืองตน้ก่อนที่จะนา ส่งแพทยห์รือโรงพยาบาลเพื่อป้องกนัมิให้เกิด อนัตรายจนถึงพิการหรือเสียชีวิตไปโดยไม่สมควร หน่วยงานก่อสร้างจึงตอ้งมีห้องปฐมพยาบาล ส าหรับการรักษาแก่ พนกังานคนงาน อยา่งถูกตอ้งตามหลกัการโดยตอ้งจดัหาอุปกรณ์เครื่องมือที่เกี่ยวกบัการรักษา ดงัน้ี 1. ห้องปฐมพยาบาล 2. สายยางรัดห้ามเลือด 3. กรรไกร 4. ส าลี ผ้าเช็ดแผล, ผ้าพันแผล, ผ้ายางพลาสเตอร์ 5. ถ้วยตวงยา 6. ถ้วยล้างตา 7. หลอดหยดตา 8.ถว้ยน้ า 9. ที่ป้ายตา 10. เข็มกลัด 11. ปากคีมปลายคู่ 12. ปรอทวัดไข้ 13.ยาแดงใส่แผล, ยาเหลือใส่แผล, ทิงเจอร์ไอโอดิน 14. แอลกอฮอล์เอธิลบริสุทธ์ิ70% 15.ยาแกไ้ฟไหมน้้ า ร้อนลวก 16. น้ า กรดบอริดล้างตา 17.ยาแกไ้ข้ตวัร้อน 18.ยาธาตุน้ า ขาว 19.ยาธาตุน้ า แดง 20. วาสลินขาว 21. ทิงเจอร์ฝิ่นการบูร

36 ในหน่วยงานก่อสร้างจะมีเจา้หนา้ที่ปฐมพยาบาลเบ้ืองตน้ที่ไดร้ับการอบรมเรื่องการปฐมพยาบาลมาเป็นอยา่งดี และช านาญประจ าอยา่งนอ้ย1คนเพื่อการปฐมพยาบาลข้ นัตน้ยานพาหนะ1คนัพร้อมที่จะส่งคนงานที่ไดร้ับบาดเจบ็ข้ นั รุนแรงนา ส่งโรงพยาบาลอยา่งเร่งด่วน หลักสําคัญในการปฐมพยาบาล มีดงัต่อไปน้ีคือ 1. เมื่อพบเห็นผบู้าดเจ็บ ควรดูใหแ้น่นอนวา่ผปู้่วยมีเลือดออกหรือไม่ออกจากที่ใดบา้ง มีความรุนแรงของ บาดแผลแค่ไหน ถา้มีเลือดออกควรทา การห้ามเลือดเป็ นอันดับแรก 2.ถา้ผปู้่วยไม่มีเลือดออกใหต้รวจดูวา่ร่างกายอบอุ่นหรือไม่ถา้ร่างกายเยน็ช้ืน แสดงวา่ผปู้่วยอาจมี อาการช็อค ควรห่มผา้ใหอ้บอนุ่ ใหน้อนศีรษะต่า กวา่ลา ตวัเลก็นอ้ย 3.ควรตรวจดูปากของผปู้่วยวา่มีสิ่งอาเจียน หรือสิ่งอื่นใดอดุตนัหรือไม่ถา้มีใหร้ีบลว้งออกเสียเพื่อ มิใหอุ้ดตนั ทางเดินหายใจ หรือมิให้ส าลักเข้าปอด 4. ตรวจดูส่วนต่าง ๆ ของร่างกายวา่มีบาดแผลรอยฟกช้ า กระดูกหกัขอ้เคลื่อนหรือไม่ถา้พบสิ่ งผิดปกติให้ ปฏิบตัิการปฐมพยาบาลแลว้แต่กรณีเช่น ปิดบาดแผลเขา้เฝือกชวั่คราวเป็นตน้ 5. ตรวจดูใหแ้น่วา่ผปู้่วยหายใจขดัหรือหยดุหายใจหรือไม่ถา้หยดุหายใจใหร้ีบทา การผายปอด และ ตรวจคล าชีพ จรของเสน้เลือดใหญ่บริเวณลา คอวา่ยงัเตน้เป็นจงัหวะหรือไม่ถา้คลา ชีพจรไม่พบหรือเบามากใหจ้ดัการนวดหวัใจดว้ยวธิี กดหนา้อกต่อไป 6.ไม่ควรเคลื่อนยา้ยผปู้่วยโดยไมจ่า เป็น ถา้หากตอ้งการเคลื่อนยา้ยควรทา ใหถู้กวธิีและมีผชู้่วยเหลือหลายคน ช่วยกนั7.คลายเส้ ือผา้ที่รัดร่างกายออก 8. อยา่ ใหค้นมามุงคุเพราะจะทา ใหอ้ากาศถ่ายเท ไม่สะดวก9. พยายามปลอบใจผปู้่วยอยา่งใหต้ื่นเตน้ตกใจอยา่ ให้ผู้ป่ วยมองเห็นบาดแผลและรอยเลือดของตน 10. ตามแพทยม์าสถานที่เกิดเหตุหรือนา ส่งโรงพยาบาลโดยเร็ว

37 10) การวางแผนฉุกเฉิน การท างานต่างๆ ที่มีพนกังานอยมู่ากในหน่วยงานที่ก่อสร้างการจดัทา แผนฉุกเฉิน มีความจา เป็น อยา่งมาก ที่ ตอ้งการใหพ้นกังานเกิดความมนั่ใจวา่งานที่ทา อยนู่้นัเมื่อเกิดเหตฉุ ุกเฉินสามารถปฏิบตัิตาม แผนที่กา หนด และช่วยป้องกนั การประสบอนัตรายต่างๆ ไดเ้ป็นอยา่งดีในกรณีแผนฉุกเฉินที่ตอ้งมีการอพยพคนงานหรือผเู้กี่ยวขอ้งขณะ ที่ทา งาน มี ระดบัความรุนแรงแตกต่าง 1.ระดบัธรรมดา ที่สามารถควบคุมได้ขณะเกิดเหตุในระยะเวลาไม่มากและสามารถปฏิบตัิไดด้ว้ยทีมงานภายใน ที่ผา่นการอบรมและฝึกฝนใหป้ฏิบตัิ 2. ระดบัข้ นัรุนแรง ที่ไม่สามารถควบคุมได้ขณะเกิดเหตใุนระยะเวลาและขอกา ลงัสนบัสนุน ภายนอกจึงได้ กา หนดแผนฉุกเฉินส าหรับปฏิบตัิต่างๆ ไวด้งัน้ี 1. เมื่อเกิดเหตุฉุกเฉินเช่นเพลิงไหม้เป็นตน้ ใหก้ดสญัญาณแจง้เหตเุพลิงไหมห้รือวทิยแุจง้เพลิงไหม้ 2. ใชอุ้ปกรณ์ดบัเพลิงเบ้ืองตน้ดบัเพลิงทนัที 3. เมื่อเพลิงไหมข้้ นัรุนแรง ติดต่อผเู้กี่ยวขอ้งดา เนินการสงั่การ 4.การอพยพ ออกจากพ้ ืนที่เกิดเหตุ 5. รวมพล ณ จุดรวมพล 6. หัวหน้าเช็คยอดพนักงาน 7. หัวหน้างาน รายงานผู้ที่มีอ านาจคุมสงั่การทราบ ยอดพนกังานที่ขาดหาย 8.กา ลงัสนบัสนุน จากตา รวจดบัเพลิงหน่วยงานราชการ/หน่วยงานพยาบาล-กภู้ยั 9.กองอา นวยการสงั่การชวั่คราว 10. สรุป การเกิดเหตุฉุกเฉิน

38 หน้าทกี่ารรับผดิชอบกรณฉีุกเฉิน ข้ันรุนแรง 1.ผจู้ดัการโครงการเป็นผอู้า นวยการสงั่การแผนฉุกเฉิน และการติดต่อประสานผเู้กี่ยวขอ้งท้งัภายในและภายนอก 2. วศิวกรโครงการเป็นผแู้จง้เหตกุารณ์ที่เกิดข้ึนและแจง้เหตขุอกา ลงัสนบัสนุนจากภายนอกพร้อมกบั ประสานการ ติดต่อยงัหน่วยความปลอดภยัโครงการเพื่อเขา้ทา การช่วยเหลือเบ้ืองตน้ 3.จป.ระดงัวชิาชีพ มีหนา้ที่ช่วยเหลือและเขา้ระงบัเหตุการเกิดเหตุ 4. วิศวกรสนาม มีหน้าที่ควบคุมการสงั่การใหชุ้ดช่วยเหลือและชุดผจญเพลิงเขา้ทา การระงบัเหตุก่อน กา ลงั สนับสนุนจากภายนอกเข้ามา 5.วศิวกรสนาม มีหนา้ที่ควบคุมการจดัการจราจรในขณะเกิดเหตุและอา นวยความสะดวก 6. ชุดระงบัเหตุหวัหนา้ควบคุมงานและทีมงาน เขา้ระงบัเหตุที่เกิดข้ึน 7. ชุดช่างไฟฟ้า หวัหนา้ควบคุมงานระบบไฟฟ้าของงานก่อสร้างจะตอ้งคอยควบคุมไฟฟ้าพ้ืนที่และอา นวยความ สะดวกขณะเกิดเหตุฉุกเฉิน

39 แผนผงัการตอบเหตุฉุกเฉิน กรณไีฟไหม้ ผู้พบเห็นเหตุเพลิงไหม้ ผู้พบเห็นประเมินสถาการณ์วา่ สามารถระงบัเหตุไดด้ว้ยตนเองหรือไม่ แจ้งหัวหน้างาน ผู้อ านวยการเหตุฉุกเฉิน -ใช้แผนปฏิบัติการระงับเหตุเพลง ไหม้ขั้นต้น -แจ้งแผนกความปลอดภัยประสาน กับทุกทีมงาน -แจ้งหน่วยรักษาความปลอดภัย -แจ้งโรงพยาบาลที่ใกล้เคียง -ผู้อ านวยการเหตุฉุกเฉินแจ้งหน่วยงาน ป้องกันและบรรเทาÿาธารณภัยในเขต พื้นที่โครงการระงับเĀตุ ผู้อ านวยการประกาศใช้แผนระงับเĀตุ ฉุกเฉิน และเริ่มใช้แผนอพยพ ด าเนินการดับเพลิงทันที หัวหน้างาน จป. วิชาชีพ ผู้อ านวยการดับเพลิง ที่ปรึกษาโครงการ สามารถระงับเหตุได้ ไม่สามารถระงบัเหตุได้ รายงานผู้บังคับ บัญชาตามล าดับ รายงาน รายงาน รายงาน รายงาน สงั่การ ไม่สามารถระงับเหตุได้ สามารถระงับเหตุได้ จป. วิชาชีพ รายงาน แจ้งยกเลิกการใช้แผนระงับเหตุฉุกเฉิน

40 แผนอพยพหนีไฟ ผอู้า นวยการ หรือผชู้่วยผูอ้า นวยการเหตุฉุกเฉิน สั่ งใชแ้ผนอพยพหนีไฟ ไปยงัจุดรวมพล ประชาสัมพันธ์ ประกาศ พร้อมกดสัญญาณเตือนภยักนัยาว3คร้ัง หัวหน้างานจะถือ (สัญญาณธง) น าบุคลากร ออกจากพ้ ืนที่ปฏิบตัิงานตามช่องทางที่กา หนด หัวหน้างานน าบุคลากรไปยังจุดรวมพล หัวหน้างานตรวจสอบจ านวนพนักงาน หวัหนา้งานแจง้จา นวนพนกังานต่อผูอ้า นวยการ หรือผชู้่วยผอู้า นวยการอพยพหนีไฟ ณ จุดรวมพล ผชู้่วยผอู้า นวยการแจง้ใหพ้นกังาน อยทู่ ี่จุดรวมพลจนกวา่เหตุจะสงบ บงบ น าผู้บาดเจ็บส่ง โรงพยาบาล ผอู้า นวยการสั่ งทีมคน้หาหรือทีม เจ้าหน้าที่ดับเพลิงเข้าไปค้นหา รายงานผลการค้นหาให้ ผู้อ านวยการทราบ ผู้อ านวยการ ประกาศเลิกใช้แผน อพยพ ยอดครบ ยอดไม่ครบ

41 อุปกรณ์ป้องกนัอันตรายส่วนบุคคลเบื้องต้น

42 วิธีการใช้ถังดับเพลิง โดยใช้หลัก " ดึง-ปลด-กด-ส่าย"