Perkembangan Tulisan Pallava & Jawi

BMMB 1074

PERKEMBANGAN
TULISAN PALLAVA

DAN JAWI

Muhammad Haidi bin Mohd
Haizani

Bahasa Melayu 3

01 Tulisan Pallava 03 Tulisan Jawi
02 Tulisan Kawi 04 Tulisan Za’ba

TULISAN PALLAVA

Tulisan Pallava

● Tulisan Pallava merupakan abjad suku kata berasal daripada tulisan Brahmi dari India.
● Dikenali sebagai Vattelittu atau tulisan bulat
● Bertapak di Pulau Jawa dan ia merupakan tulisan terawal yang digunakan di Kepulauan Melayu
● Turut digunakan dalam Bahasa Melayu Kuno dan menyerap banyak pengaruh daripada Tulisan Sanskrit.
● Pada Ketika itu, Bahasa Sanskrit ini digunakan sebagai bahasa pentadbiran dan perhubungan.
● Hanya terhad digunakan untuk golongan istana kerana kekangan tenaga pengajar untuk mengajarkan

sistem tulisan ini.

Gambar 1.1

SISTEM TULISAN
PALLAVA

● Terdapat konsonan dan vocal.
● Menggunakan sistem simbol gabungan bunyi

contohnya: -AU, -AI, -PA, -YA, -KKA, -NCA
● Setiap konsonan tidak menandakan huruf

semata-mata tapi turut menghasilkan bunyi
yang berbeza

Gambar 1.2 Gambar 1.3

Vokal Bebas Konsonan

PENEMUAN TULISAN
PALLAVA

01 02 03 04

Penemuan Tempat Kawasan Zaman kini

Dijumpai oleh pekerja Ditemukan pada Antara Sungai Kini Yupa disimpan di
topografi Belanda tiang batu Mahakam dengan Muzium Nasional
dalam tahun 1879 persembahan Yupa Kadang Kepala Jakarta
daerah Muara Kaman

BATU BERSURAT TULISAN
PALLAVA

Gambar 1.4 Gambar 1.5
Batu Bersurat Kota Kapur Batu Bersurat
Kedukan Bukit
686M
683M

TULISAN
JAWI

Tulisan Jawi

• Wujud sekitar 1300 M di Kepulauan Melayu.

• Tersebar melalui pedagang islam khususnya

daripada kawasan Timur Tengah.

• Berasaskan abjad Bahasa Arab yang diubahsuai

supaya serasi dengan Penggunaan Bahasa Melayu
Klasik.

• Faktor pemangkin utama kebangkitan Bahasa

Melayu melalui penyebaran dakwah Islam.

• Bahasa perantaraan seluruh lapisan masyarakat baik

istana mahupun rakyat marhain

SEJARAH ● Pada abad ke 7, kerajaan Pasai dikatakan kerajaan
PERKEMBANGAN pertama di Kepulauan Melayu yang menjadi Islam
sebagai agama rasmi berpunca daripada
TULISAN JAWI penghijrahan pemerintahnya, Sultan Malek al-Salleh
memeluk islam

● Pulau Jawa islam turut menyerap penyebaran tulisan
Jawi apabila tiba pendakwah Islam di sana sekita
803H.

● Namun Islam dikatakan bertapak lebih awal di
Kelantan kerana terdapat penemuan wang emas “al-
Julus Kelantan” yang bertarikh 577H

● Islam bukan sahaja berupaya mengubah agama,
malah perubahan dari sudut budaya juga turut berlaku
di Kepulauan Melayu

● Kesannya, Bahasa Melayu telah menjadi bahasa
penyebaran utama di Kepulauan Melayu
mennyebabkan pengaruh Tulisan Jawi turut tersebar
di sana

BUKTI PENGGUNAAN 03
TULISAN JAWI

01 02

Undang-undang Melicinkan Perundangan
pentadbiran
Ikhtisar undang- Digunakan secara
undang seperti Dapat menjadikan meluas dalam
hukum kanun kehidupan
melaka dan huku proses penyuratan
masyarakat pada diraja dan
kanun johor masa tersebut
hidup dengan penyampaian titah
peraturan dan sultan
aman damai

SISTEM TULISAN JAWI
PERINGKAT PERTAMA

1390 Hilangkan tanda 1530 Menggunakan huruf
baris tapi kekalkan saksi pada suku
kata pertama dan
ejaan dan huruf kedua

BARIS HURUF SAKSI

TULISAN 1450 HURUF 1610

Menggunakan Mewujudkan
tulisan dan sistem huruf-huruf saksi

ejaan Araba
sepenuhnya

SISTEM TULISAN JAWI 01
PERINGKAT KEDUA
Terus berkembang daripada awal
perkembanggangnya dimana evolusi
secara lazim dan bukanlah mengikut
peraturan atau panduan

02

Abad ke-20, ejaan jawi dikembangkan
kepada beberapa pedoman dan
mengikut panduan yang telah dirangka

03

Hejaan P.Bm.P.B Diraja, ejaan Jawi
Za’ba, Ejaan Dian dan Pedoman ejaan
yang disempurnakan merupakan empat
pedoman yang diserapkan kedalam
ejaan Jawi pada Zaman itu

AKSARA TULISAN JAWI

Gambar 1.6

KESIMPULAN

Kesimpulannya, Bahasa Melayu telah menempuhi sejarah penulisan yang pelbagai dan merentasi
zaman sehingga menimbulkan pelbagai tanda tanya mengenai sejarahnya di seluruh dunia. Namun
begitu, persoalan yang tiada kesudahan ini telah banyak menimbulkan tokoh-tokoh atau sarjana yang
ingin mengkaji dengan lebih mendalam tentang asal usul Bahasa Melayu ini. Bahasa Melayu juga telah
melalui pelbagai fasa tulisan sebelum mencapai arus kemodenan tulisan kini. Sejarah perkembangannya
juga telah tercatat sehingga ke persada dunia. Kita sebagai rakyat yang tinggal di negara ini haruslah
bangga dengan perkembangan tulisan di negara kita walaupun tulisan di negara kita berkembang
mengikut peredaran zaman.

SEKIAN TERIMA
KASIH

CREDITS: This presentation template was created
by Slidesgo, and includes icons by Flaticon, and
infographics & images by Freepik