E-BOOKหลักสูตรระยะสั้นการทำหมวกจากกล่องนม

คู่มือการอบรม
หลักสูตรระยะสั้น

การทำหมวกจากกล่องนม

สาขาสังคมศึกษา
คณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์

มหาวิทยาลัยราชภัฏสุรินทร์

โครงการ

อบรมหลักสูตรระยะสั้น

การทำหมวกจากกล่องนม

เนื่องจากสภาพอากาศ ณ ปัจจุบัน มีความร้อนและรังสี UV
A ที่เป็นอันตรายต่อสภาพผิวของมนุษย์หมวกเป็นสิ่ง
จำเป็นอย่างหนึ่งที่ใช้สวมใส่เพื่อกันแสง UV จากแสงแดด
และกล่องนมที่ดื่มแล้วซึ่งในปัจจุบัน มีอยู่มากมายจนเกิด
ปัญหาขยะ ณ จุดนี้เราสามารถนำขยะจากกล่องนมมา
รีไซเคิลเพื่อใช้ ประโยชน์ได้หากนำกล่องนมที่ใช้แล้วไป
กำจัดโดยวิธีการเผาทำลายจะเกิดมลพิษทางอากาศหากนำ
ไปฝังดินก็จะย่อยสลายยากทำให้ดินเสื่อมสภาพเกิดปัญหา
ดินเสื่อมสภาพ ดังนั้นผู้จัดทำจึงคิดผลิตหมวกจากกล่องนม
ซึ่งเป็นวัสดุเหลือใช้และประหยัดค่าใช้จ่ายอีกด้วย

1

สารบัญ

เรื่อง หน้า

หลักสูตรอบรมการทำหมวกจากกล่องนม 3
เนื้อหาการฝึกอบรม 5
7
-วัสดุอุปกรณ์ที่ใช้ทำ 8
-ขั้นตอนการทำหมวกจากกล่องนม 9
แบบทดสอบ 11
เฉลยแบบทดสอบ 13
บรรณานุกรม 14
ข้อมูลวิทยากร

2

หลักสูตรการฝึกอบรม

“การทำหมวกจากกล่องนม”

มหาวิทยาลัยราชภัฏสุรินทร์

วัตถุประสงค์

1. เพื่อเป็นการฝึกทักษะการทำสิ่งของประดิษฐ์จากกล่องนม
2. เพื่อให้คนหันมารู้จักการรีไซเคิล

ระยะเวลาการฝึกอบรม

ผู้ได้รับการฝึกอบรมจะต้องเข้าฝึกอบรมภาคทฤษฎี
จำนวน 2 ชั่วโมง และฝึกทักษะภาคปฏิบัติ จำนวน 5
ชั่วโมง ระยะเวลาการฝึกอบรมทั้งหมด 7 ชั่วโมง

คุณสมบัติผู้เข้าฝึกอบรม

1. เป็นผู้ใหญ่บ้าน ผู้ช่วยผู้ใหญ่บ้าน หรือผู้สนใจในชุมชน
2. มีความพร้อมและสามารถเข้าฝึกอบรมได้ตลอดหลักสูตร
3. มีความสนใจในการฝึกการทำหมวกจากกล่องนม โดยใช้
กล่องนมที่เหลือใช้มาประดิษฐ์เป็นหมวกและสามารถนำไป
เผยแพร่ต่อได้

3

หัวข้อเนื้อหาการฝึกอบรม

เนื้อหาการฝึกอบรม
1. ความรู้เกี่ยวกับการทำหมวกจากกล่องนม

วัตถุประสงค์ เพื่อให้ผู้อบรมมีความรู้ความเข้าใจถึงการทำหมวกจากกล่องนม
คำอธิบาย ศึกษาชนิดของกล่องนมที่ใช้ทำหมวกและประโยชน์ของหมวกที่ทำ
จากกล่องนม

2. สาธิต/ฝึกปฏิบัติการทำหมวกจากกล่องนม

วัตถุประสงค์ เพื่อให้ผู้เข้าอบรมมีความรู้ความเข้าใจและมีทักาะในการทำหมวก
จากกล่องนม

คำอธิบาย ศึกษาวิธีการทำ การเตรียมอุปกรณ์ในการทำหมวก

3. การวัดและประเมินผล

3.1 แบบทดสอบก่อนและหลังการอบรม
3.2 ประเมินความรู้ ความสามารถและศักยภาพในการปฏิบัติงานของผู้
ที่ทำการฝึกอบรม

ผู้จัดทำหลักสูตร

นางสาวปุณยภา เมินดี นักศึกษาสังคมศึกษา ชั้นปีที่ 2

ลงชื่อ...........................................ผู้ขออนุมัติ
(นางสาวปุณยภา เมินดี)

ลงชื่อ.......................................ผู้อนุมัติหลักสูตร
(อาจารย์ ดร.ภัทระ อินทรกำแหง)

อาจารย์ผู้สอนรายวิชาการพัฒนาหลักสูตรสังคมศึกษา

4

เนื้อหาการฝึกอบรม

กล่องนมถือเป็นขยะชนิดหนึ่งที่ผู้คนส่วนมากดื่มแล้วจะนำกล่องมา
ทิ้งตามถังขยะหรือบางคนก็ทิ้งตามสถานที่ต่าง ๆ ส่งผลต่อสภาพแวดล้อม
ในเรื่องของความสกปรกและพอเวลานานไปกล่องนมก็จะเริ่มส่งกลิ่นเหม็น
ออกมาซึ่งเราสามารถเอากล่องนมพวกนี้มาคิดต่อยอดจัดทำสิ่งของจาก
ความคิดสร้างสรรค์ขึ้นมา อาจจะเป็นของใช้ที่อยู่ใกล้ตัวเราที่เราสามารถ
นำมาใช้ได้จริง เพื่อให้เกิดประโยชน์ ลดปัญหาขยะประเภทกล่องนมและ
เป็นการรีไซเคิลของที่เราสามารถหาได้ โดยที่ขั้นของกล่องนมจะมี
คุณสมบัติดี ๆ มากมายหลายอย่างประกอบด้วย โพลีเอทิลีน มีคุณสมบัติ
ป้องกันความชื้นจากภายนอกและป้องกันการรั่วซึมของของเหลว

กล่องนมที่ใช้กันอยู่ทุกวันนี้ แบ่งออกได้เป็น 2 ประเภท
กล่อง UHT คือกล่องที่ประกอบไปด้วยชั้นของกระดาษ อะลูมิเนียม
ฟอยล์ และพลาสติกประเภทโพลีเอททีลีน คุณสมบัติของกล่องชนิดนี้คือ
จะทำให้นมเก็บไว้ได้นานโดยไม่ต้องแช่เย็น
กับอีกประเภทหนึ่ง คือ กล่องแบบพลาสเจอร์ไรซส์ ซึ่งมีแค่เพียงชั้นของ
กระดาษและพลาสติกเท่านั้น ทำให้นมที่บรรจุกล่องแบบนี้ต้องแช่เย็นไว้
เสมอเพื่อป้องกันการเน่าเสีย
นอกจากกล่องนมจะกักเก็บนมแล้ว เยื่อกระดาษของกล่องนม มี
คุณสมบัติเป็นเยื่อใยยาวและเยื่อกึ่งเคมีที่ไม่เคยผ่านการใช้งานมาก่อน
เมื่อนำกล่องเหล่านั้นมารีไซเคิลจะทำให้ได้อุปกรณ์ที่แข็งแรง ดังนั้นกล่อง
นมจึงเป็นวัสดุตั้งต้นที่สำคัญมากในการนำเอาไปรีไซเคิลของที่มีคุณค่าอีก
มากมาย

แนวคิดการลดขยะด้วย 3R
REDUCE – ลดการใช้ (คิดก่อนใช้)
REUSE – นำกลับมาใช้ซ้ำ (ใช้แล้วใช้อีก)
RECYCLE – นำกลับมาใช้ใหม่
(ช่วงหลังจะมี 4R ด้วย คือเพิ่ม REPAIR เข้ามา)
REPAIR - ก็คือการซ่อมแซมของที่เสียแล้ว เช่นโต๊ะ เก้าอี้ ที่ชำรุดก็เอาไป
ซ่อม REPAIR ให้ใช้งานได้เหมือนเดิม

5

ระยะเวลาในการย่อยสลาย ของขยะแต่ละประเภท
– เศษกระดาษ ใช้เวลา 2-5 เดือน
– เชือก ใช้เวลา 3-14 เดือน
– ถ้วยกระดาษเคลือบ ใช้เวลา 5 ปี
– ก้นกรองบุหรี่ ใช้เวลา 15 ปี
– รองเท้าหนัง ใช้เวลา 25-40 ปี
– กระป๋องอลูมิเนียม ใช้เวลา 80-100 ปี
– กระป๋องเหล็ก ใช้เวลา 100 ปี
– ขวดพลาสติก ใช้เวลา 450 ปี
– ถุงพลาสติก ใช้เวลา 450 ปี
– ฝาพลาสติก ใช้เวลา 450 ปี
– หลอดน้ำ ใช้เวลา 450 ปี
– โฟม ไม่ย่อยสลาย
– ขวดแก้ว ไม่ย่อยสลาย

ประโยชน์ของการทำหมวกจากกล่องนม
1. ลดปัญหาในเรื่องขยะที่ไม่ใช้เเล้ว
2. หลักการและแนวคิดเกี่ยวกับการทำหมวกจากกล่องนม
3. สร้างมูลค่าเพิ่มให้กับกล่องนมที่ไม่ได้ใช้ประโยชน์
4. มีช่องทางในการประกอบอาชีพสร้างรายได้
5. หลักการและแนวทางในการเลือกใช้เทคโนโลยีและเครื่องมือ
และเทคนิคการสร้างสรรค์ไอเดียสำหรับการพัฒนาการทำหมวก
จากกล่องนมเพื่อลดภาวะโลกร้อน

6

วัสดุอุปกรณ์ที่ใช้ทำหมวกจากกล่องนม

กล่องนมที่ใช้เเล้ว เข็มหรือกิ๊บติดผมสีดำ

ไหมพรมสีต่างๆ ดินสอหรือปากกา

ที่เจาะกระดาษ (ตุ๊ดตู่) ริบบิ้นสีต่างๆ

แพทเทิร์นของหมวก

7

ขั้นตอนวิธีการทำหมวกจากกล่องนม

ขั้นตอนที่1. นำกล่องนมมาแกะออกเป็นแผ่นสี่เหลี่ยมล้างน้ำให้สะอาด
อย่าให้มีกลิ่นนมติดอยู่แล้วนำไปผึ่งลมให้แห้ง
ขั้นตอนที่2. ใช้แพทเทิร์นของหมวกวางทับลงไปใช้ดินสอหรือปากกาวาด
ภาพตามแบบชิ้นส่วนต่างๆของหมวกบนกล่องนม การสร้างแบบนั้นจะมี
2 ส่วน คือ ตัวหมวกและปีกหมวก สำหรับบังแดด
ขั้นตอนที่3. ตัวหมวกจะมีลักษณะเป็น รูปสามเหลี่ยมคล้ายๆหน้าเตารีด
กว้างประมาณ 3.5 นิ้ว ยาวประมาณ 6.5 นิ้ว
ขั้นตอนที่4. ปีกหมวกเป็นรูปสี่เหลี่ยมคางหมู ขนาดกว้างยาวพอๆกัน ตัด
ให้มีส่วนโค้งเว้าเพื่อที่สามารถประกอบเข้ากับตัวหมาก
ขั้นตอนที่5. การเพาะจุด เพื่อเจาะรู บริเวณริมขอบของตัวแบบลึกเข้าไป
0.5 เซนติเมตร เพาะจุดให้รอบแบบโดยกะระยะห่างแต่ละจุดให้พอดีๆ
โดยเพาะจุดในส่วนยาวของตัวแบบไม่เกิน 25 จุด และส่วนกว้างไม่
เกิน13จุด จากนั้นนำไปเจาะรูด้วยที่เจาะกระดาษ(ตุ๊ดตู่) จนครบ
ขั้นตอนที่6. นำเเพทเทิร์นไปทาบกับกล่องนมชิ้นอื่นๆ โดยเน้นว่าส่วน
ประกอบแต่ละชิ้นนั้นต้องมีขนาดเท่ากันหมดทั้งตัวเเพทเทิร์นหรือเจาะรู
ลงไป
ขั้นตอนที่7. นำชิ้นส่วนมาต่อกันในแนวตั้ง ร้อยด้ายไหมพรมเส้นคู่กับเข็ม
หรือกิ๊บหนีบผมหรือริบบิ้น แล้วเริ่มเย็บจากฐานล่างของชิ้นส่วนทั้งสองให้
ติดกันจากนั้นจึงค่อยเย็บให้ติดกันไปจนสุด โดยจะเย็บด้ยไหมพรมไขว้ไป
มาระหว่างรูเป็นรูปกากบาท
ขั้นตอนที่8. เย็บเชื่มต่อชิ้นส่วนอื่นๆ ทีละชิ้นจนเป็นรูปวงกลม นำส่วนปีก
หมวกมาเย็บประกอบกันเพื่อความแข็งแรง โดยเย็บเฉพาะส่วนด้านโค้ง
เท่านั้นเเล้วต่อกับตัวหมวกด้านใดด้านหนึ่งแล้วเย็บอีกครั้งก็เป็นอันเสร็จ

8

แบบทดสอบโครงการฝึกอบรมหลักสูตรระยะสั้น
"การทำหมวกจากกล่องนม"

คำชี้เเจง กรุณาเลือกคำตอบที่ถูกที่สุดเพียงข้อเดียว
1.กล่องนมมีอยู่กี่ชนิด

ก. 2 ชนิด
ข. 3 ชนิด
ค. 4 ชนิด
ง. 5 ชนิด
2. ข้อใดกล่าวถึงงานประดิษฐ์ไม่ถูกต้อง
ก. งานประดิษฐ์มีมาตั้งแต่สมัยโบราณ
ข. งานประดิษฐ์นำเอาวัสดุต่างๆ มาทำเป็นสิ่งใหม่ๆ
ค. งานประดิษฐ์เริ่มสร้างสิ่งต่างๆ เพื่อความสวยงาม
ง. งานประดิษฐ์เป็นงานที่ต้องมีกระบวนการทำงานอย่างเป็นระบบ
3.ข้อใดเป็นผลกระทบของขยะต่อสภาพแวดล้อม
ก. มลพิษทางดิน น้ำและอากาศ
ข. ก่อให้เกิดโรคระบาด
ค. เสียค่าใช้จ่ายในการกำจัด
ง. แหล่งอาศัยของสัตว์มีพิษ
4.ข้อใดไม่ใช่ 3R
ก. REDUCE
ข. REUSE
ค. RECYCLE
ง. REJECT
5. งานประดิษฐ์ประเภทซ่อมแซมอุปกรณ์เครื่องใช้เพื่อให้กลับมาใช้ใหม่ได้
เราเรียกว่าอะไร
ก. REFILL
ข. REPAIR
ค. REFUSE
ง. REDUCE

9

6.ถุงพลาสติก ใช้เวลาย่อยสลายกี่ปี
ก. 150 ปี
ข. 250 ปี
ค. 350 ปี
ง. 450 ปี

7.คุณสมบัติของนักประดิษฐ์ที่จะทำให้เกิดชิ้นงานใหม่ขึ้นมาได้
ก. มีความอดทนสูง
ข. ชอบการทดลอง
ค. เป็นคนช่างสังเกต
ง. มีความคิดริเริ่มสร้างสรรค์

8.ขั้นตอนในการแก้ปัญหาในงานประดิษฐ์ข้อใดถูกต้อง
1.) วางแผนแก้ปัญหา
2.) พิจารณาสิ่งที่ต้องการหา
3.) ปรับปรุงแนวทางแก้ปัญหา
4.) เลือกปัญหาที่เคยพบและคล้ายคลึงจะได้หาแนวทาง

ก. 2,4,3,1
ข. 1,4,2,3
ค. 4,1,2,3
ง. 4,2,1,3
9. การติดตามประเมินผลระหว่างการทำงานคือข้อใด
ก. ทำความเข้าใจปัญหา
ข. ตรวจสอบเพื่อแก้ปัญหา
ค. วางแผนและออกแบบวิธีแก้ปัญหา
ง. ดำเนินการแก้ปัญหาตามวิธีที่วางไว้
10.กล่องนม ใช้เวลาย่อยสลายกี่ปี
ก. 1 ปี
ข. 5 ปี
ค. 30-40 ปี
ง. 100 ปี

10

เฉลยแบบทดสอบโครงการฝึกอบรมหลักสูตรระยะสั้น
"การทำหมวกจากกล่องนม"

คำชี้เเจง กรุณาเลือกคำตอบที่ถูกที่สุดเพียงข้อเดียว
1.กล่องนมมีอยู่กี่ชนิด

ก. 2 ชนิด
ข. 3 ชนิด
ค. 4 ชนิด
ง. 5 ชนิด
2. ข้อใดกล่าวถึงงานประดิษฐ์ไม่ถูกต้อง
ก. งานประดิษฐ์มีมาตั้งแต่สมัยโบราณ
ข. งานประดิษฐ์นำเอาวัสดุต่างๆ มาทำเป็นสิ่งใหม่ๆ
ค. งานประดิษฐ์เริ่มสร้างสิ่งต่างๆ เพื่อความสวยงาม
ง. งานประดิษฐ์เป็นงานที่ต้องมีกระบวนการทำงานอย่างเป็นระบบ
3.ข้อใดเป็นผลกระทบของขยะต่อสภาพแวดล้อม
ก. มลพิษทางดิน น้ำและอากาศ
ข. ก่อให้เกิดโรคระบาด
ค. เสียค่าใช้จ่ายในการกำจัด
ง. แหล่งอาศัยของสัตว์มีพิษ
4.ข้อใดไม่ใช่ 3R
ก. REDUCE
ข. REUSE
ค. RECYCLE
ง. REJECT
5. งานประดิษฐ์ประเภทซ่อมแซมอุปกรณ์เครื่องใช้เพื่อให้กลับมาใช้ใหม่ได้
เราเรียกว่าอะไร
ก. REFILL
ข. REPAIR
ค. REFUSE
ง. REDUCE

11

6.ถุงพลาสติก ใช้เวลาย่อยสลายกี่ปี
ก. 150 ปี
ข. 250 ปี
ค. 350 ปี
ง. 450 ปี

7.คุณสมบัติของนักประดิษฐ์ที่จะทำให้เกิดชิ้นงานใหม่ขึ้นมาได้
ก. มีความอดทนสูง
ข. ชอบการทดลอง
ค. เป็นคนช่างสังเกต
ง. มีความคิดริเริ่มสร้างสรรค์

8.ขั้นตอนในการแก้ปัญหาในงานประดิษฐ์ข้อใดถูกต้อง
1.) วางแผนแก้ปัญหา
2.) พิจารณาสิ่งที่ต้องการหา
3.) ปรับปรุงแนวทางแก้ปัญหา
4.) เลือกปัญหาที่เคยพบและคล้ายคลึงจะได้หาแนวทาง

ก. 2,4,3,1
ข. 1,4,2,3
ค. 4,1,2,3
ง. 4,2,1,3
9. การติดตามประเมินผลระหว่างการทำงานคือข้อใด
ก. ทำความเข้าใจปัญหา
ข. ตรวจสอบเพื่อแก้ปัญหา
ค. วางแผนและออกแบบวิธีแก้ปัญหา
ง. ดำเนินการแก้ปัญหาตามวิธีที่วางไว้
10.กล่องนม ใช้เวลาย่อยสลายกี่ปี
ก. 1 ปี
ข. 5 ปี
ค. 30-40 ปี
ง. 100 ปี

12

บรรณานุกรม

ขยะแต่ละประเภท ระยะเวลาในการย่อยสลาย นานแค่ไหน. [ออนไลน์].
สืบค้นเมื่อ 13 มีนาคม 2565. เข้าถึงได้จาก : HTTPS://LIFESTYLE.
CAMPUS-STAR.COM/.

ลดการสร้างขยะด้วยแนวคิด 3R ลดใช้ นำกลับมาใช้ซ้ำ และรีไซเคิล. [ออนไลน์].
สืบค้นเมื่อ 13 มีนาคม 2565. เข้าถึงได้จาก : HTTPS://WWW.
GREENNETWORKTHAILAND.COM/

กล่องนมที่ใช้กันอยู่ทุกวันนี้ แท้จริงแล้วแบ่งออกได้เป็น 2 ประเภท. [ออนไลน์].
สืบค้นเมื่อ 13 มีนาคม 2565. เข้าถึงได้จาก : HTTPS://WWW.
TV360ENTERTAINMENT.COM/

ประดิษฐ์หมวกจากกล่องนม UHT. [ออนไลน์]. สืบค้นเมื่อ 13 มีนาคม 2565.
เข้าถึงได้จาก : HTTPS://WWW.GOTOKNOW.ORG/

13

วิทยากร

นางสาวปุณยภา เมินดี
นักศึกษาชั้นปีที่ 2 สาขาสังคมศึกษา
คณะมนุษยศษสตร์และสังคมศาสตร์

มหาวิทยาลัยราชภัฏสุรินทร์
FACEBOOK : POONYAPA MERNDEE

ID LINE : PXXNYX
EMAIL : [email protected]

เบอร์โทร : 0945761711

14