InfobrochureNL new version

DIERICKX Johan
Tervuursesteenweg, 37
3001, HEVERLEE

: 016/890264

Apothekers in de buurt van het kwartier Cdt de Hemptinne

Apotheek CLEEREMANS
Pakenstraat 5, Heverlee - 016 40 50 17
Apotheek JANSSENS COECKELBERGHS
Tiensesteenweg 56, Heverlee - 016 22 37 10
Apotheek HERBRAND
Middelweg 52, Heverlee
DE BECKER / PAUL
Waversebaan 82, Heverlee - 016 23 36 65
SEPHABEL NV
Naamsesteenweg 160, Heverlee - 016 22 51 75
PICARD / INGRID
Naamsesteenweg 224, Heverlee - 016 40 50 64
MATTHIJS / FANCISCA
Erasme Ruelensvest 191, Heverlee - 016 23 98 37

51

De syndicale afgevaardigden

Informatiebord in Blok D , gelijkvloers.

VSOA/Groep Defensie

Het syndicaat Groep Defensie maakt deel uit van het liberale syndicaat van openbare diensten.
We verdedigen de belangen van militairen en burgers, dit zowel op collectief als individueel niveau. Voor

meer info of uitleg, gelieve u te wenden tot uw lokale afgevaardigden.

Uw afgevaardigden binnen het Bn ISTAR

Paul-Henri Beauvois Claire HEBBELYNCK Salahddine Mohamed
[email protected] [email protected] [email protected]

0494/ 36 21 46 0497/676347 0470/79 44 43

Meer info op http://www.slfp-defense.be

52

Als enige apolitieke syndicaat van afgevaardigden is de ACMP een uniek
syndicaat zonder kleur dat alle personeel van Defensie (eveneens ex-
werknemers) verdedigt.

Uw afgevaardigden binnen het Bn ISTAR

Carli REDANT Yves VAN WINCKEL Geert IGO
[email protected] [email protected] [email protected]

0491/73.00.63 0491/59.29.17 0485/54.14.23

Kevin Baluwé Bezoek ons op http://www.acmp-cgpm.be
[email protected] 53

0479/32 64 65

Uw beste raadgever

Découvrez nous sur http://www.acod-defensie.be/
54

Het woord van de padre

Beste collega’s van het Bataljon Jagers te Paard,

Sommigen van jullie kennen me al. In 2010 was ik ook samen met de manschappen
van het Eerste Jagers te Paard in KAIA.

Mag ik me voorstellen als de aalmoezenier bij het bataljon ISTAR.

Ik ben aalmoezenier-diaken bij Defensie sinds 2009.
Een diaken is een christen die na enkele jaren theologische studies de eerste wijding gekregen heeft.
De tweede wijding wordt voorbehouden aan priesters, de derde wijding wordt enkel voorbehouden aan
bisschoppen.

De diaken engageert zich om zijn apostolaat uit te oefenen binnen zijn professionele omgeving.
Deze taak is al aanwezig in de Kerk sinds de eerste eeuw van het christendom. De eerste diaken was Stefanus;
wij vinden hem terug in de apostelhandelingen.
Het woord diaken vindt zijn oorsprong in het Griekse woord diaconos-dienaar, oorspronkelijk was de taak
van diaken het voorbereiden van de tafeldienst en de eucharistie. Hij had nog als bijkomende taak het welzijn
van de gemeenschap.
Het concilie van Vaticaan II heeft het diaconaat terug in de kijker gebracht. Zo is de diaken vandaag
verantwoordelijk voor de voorbereiding van de eucharistie, de lezingen en de homilie. Hij mag ook een doop
en een huwelijk bezegelen. Maar zijn hoofdtaak blijft het ten dienste zijn van zijn collega’s.
Zo heb ik de toelating gevraagd aan mijn bisschop om mijn apostolaat te mogen uitoefenen bij Defensie.

Enkele jaren terug was ik al tewerkgesteld bij Defensie: bij de BSD, in een ATK-eenheid en tenslotte bij een
infanterie-eenheid te Siegen. Na enkele jaren als reserve-aalmoezenier ben ik sinds april 2012 aalmoezenier
in het actief kader, adjunct van de Opperaalmoezenier en aalmoezenier te Lombardsijde. De diaken is ook
gehuwd en vader. Mijn echtgenote werkt in de financiële sector en ik ben papa van 3 jongens en 2 meisjes.
Mijn hobby is bibliofilie. Ik verzamel oude bijbels en doe ook aan trekking met mijn paard (hij draagt mijn
bagage ).

Ik ben ook gestart met schermen om eer te doen aan de Jagers. Eerlijk gezegd, ik ben nog maar in de eerste
fase: terug in conditie zetten en vooral een serieus dieet volgen…
Aarzel zeker niet om mij te contacteren, wat ook je religieuze of filosofische achtergrond is.
Dank, en veel succes aan het Bn ISTAR in de spirit van Charles de Foucauld (ook een ex-Jager).

Padre Erwin Vilain

0473/78.05.28
058/42.09.96
[email protected] & [email protected]

55

Aumônier Erwin VILLAIN 0473/78.05.28
catholique [email protected]

Aumônier Donald CASTELEIN 0476/29.81.03
Protestant [email protected]

Culte israélite Israël MULLER 0471/61.04.37
[email protected]

Assistance Patrick PLATTEAU 0473/79.21.13

morale [email protected]

Vertrouwenspersoon

bij het Bn ISTAR

Leroy Frederik
02/44.21.373
[email protected]

Guillaume NICOLET
02/44 21 339

[email protected]

56

De STAD- afgevaardigde

Beste lezers
Zoals u in het onderstaande deel zult ondervinden, hecht Defensie meer en meer belang aan het welzijn van
zijn personeel.
Zowel de cel Health & Well-Being Promotion als de STAD-afgevaardigden in de eenheden staan ter
beschikking om vragen te beantwoorden zoals:

1. Is het minder erg een pint bier te drinken dan een glas wijn?
2. Is het roken van een joint minder schadelijk dan een gewone sigaret?
3. Een collega drinkt, rookt of neemt drugs en dit stoort mij. Hoe moet ik hem aangeven?
4. Wat betekent “afhankelijk zijn” van alcohol?
5. Is het mogelijk op een gemakkelijke manier te stoppen met roken
6. Ik denk dat ik verslaafd ben. Hoe en met wie praat ik hierover?

Ieder lid van de Health & Well-Being Promotion heeft ofwel in België ofwel in het buitenland een
doorgedreven vorming gevolgd. De STAD-afgevaardigde (Seksueel overdraagbare aandoeningen – Tabak –
Alcohol – Drugs) zijn op hun beurt opgeleid door specialisten van de cel Health & Well-Being Promotion. In
het kader van hun hoofdopdracht, namelijk bijdragen tot het welzijn en het bieden van individuele hulp aan
alle leden van het Departement, bieden deze mensen de kans aan om in alle vertrouwen te praten over hun
probleem. Dit kan gaan van persoonlijke problemen tot problemen met naasten of collega’s.
De individuele hulp kan bestaan uit verschillende mogelijkheden: het kan gaan van een simpele en eerlijke
discussie tot een directe confrontatie.
Bovendien worden er basismodules en cursussen à la carte gegeven in de Scholen en Centra van de
Basisinstructie in het kader van de voorbereiding op een buitenlandse missie. Dit om de doeltreffendheid
van de afgevaardigden te kunnen verzekeren.
Om ze te contacteren en/of interventie te vragen: [email protected]
Belmicom: 9-6321-16982
Belgacom: 02 44 16982 of 02 44 16966

57

Sport in het kwartier

Sport is één van de prioriteiten van het Bataljon Jagers te Paard. Iedere militair heeft de plicht zijn conditie
te onderhouden. Het maakt namelijk deel uit van zijn professionele kwaliteiten.
SPORT TIJDENS DE DIENSTUREN
U moet zich hiervoor richten tot het programma van uw Eskadron (Esk). Deze is beschikbaar voor de pelotons
(Pl) en wordt eveneens uitgehangen aan de valvas van het Eskadron.
In principe komt dit neer op één uur sport per dag (geëncadreerd).

SPORT BUITEN DE DIENSTUREN
De fitnesszaal is elke werkdag open van 06.00 tot 22.30.
De zaal Coene en Dojo (reservatie via de Sport Sectie)

TOEGANG TOT DE SPORTZALEN
Men moet voorzien zijn van een tweede paar sportschoenen.
Voor de fitness is het ook nodig een handdoek mee te nemen.
Men moet tevens al het materiaal op de juiste plaats terugzetten alvorens de zaal te verlaten.

DE BATALJONSCROSS
Deze heeft iedere derde donderdag van de maand om 0930 Hr plaats. Hij wordt georganiseerd door de
Sport Sectie met een bevoorrading aan de aankomst. Voor de aankomst registratie gebruiken we de MIL ID.
ZWEMMEN
Het zwembad is open op DI, WOE en VRIJDAG. Het Esk organiseert de zwemtrainingen. Voor de slechte of
niet zwemmers zijn er lessen op aanvraag.
Het zwembad bevindt zich in de KHL Leuven (op 800 meter van het kwartier) en is voor ons open van 0710
tot 0800 Hr.
Dracht van een badmuts is verplicht.

TRAININGSPROGRAMMA
De Sport Sectie is in staat een trainingsprogramma op te stellen om uw prestaties te verbeteren om zo te
kunnen slagen op de gevechtstesten en de PhEF’s

58

De HORECA installaties voor het algemeen belang

Algemeenheden:

Er zijn verschillende HORECA-installaties in het Kwartier:
De dienst functioneel logement
De dienst domestiek logement
De Mess (Kwartiermess)
De bar ‘SHAKO’, deze is de bar “All Ranks”
Drank- en snackautomaten
De Service Desk van de firma die de facilitaire diensten beheert:
U kan de Service Desk elke werkdag bereiken van maandag tot en met vrijdag van 0700 Hr tot 17Hr00
De Service Desk bevindt zich in blok B lokaal 0.09
Telefonisch kan u hen bereiken via 21328
U kan hen tevens via het e-mailadres [email protected] bereiken
Via het Selfserviceportaal kan u verscheidene aanvragen indienen of meldingen doen:
https://serco-heverlee.topdesk.net/tas/public/login/form
Functioneel logement aanvragen
Mankementen melden i.v.m. technische installaties, infrastructuur, logement
Info vinden i.v.m. afvalverwerking, schoonmaak, ongediertebestrijding, enz.

59

« LOGEMENT »

De logementen bevinden zich in de blok B.
De firma Serco baat het functioneel logement uit.
Functioneel logement is ten laste van de Staat en kan u rechtsreeks aanvragen bij de Service Desk van de
firma Serco.
U kan de Service Desk van de firma bereiken van maandag tot en met vrijdag van 0700 Hr tot 1700 Hr. U
vindt hen in Blok B lokaal 0.09. Hun Service Desk medewerkers helpen u graag verder.
U kan hen tevens bereiken via het intern telefoonnummer 21328 en via het e-mailadres
[email protected]
U kan ook het functioneel logement via het Selfserviceportaal “Top Desk” aanvragen:
https://serco-heverlee.topdesk.net/tas/public/login/form u kan er tevens anomalieën melden.

Het location office baat het domestiek logement uit.
Het Location Office, heeft zijn bureau op het gelijkvloers van blok G. Bij deze dienst kan u een aanvraag
domestiek logement indienen en de nodige documenten (huurcontract) en info verkrijgen.
U dient contact op te nemen met de Service Desk van de firma Serco:

 Bij verlies van de sleutel
 Om problemen met het kuisen van de kamer te melden
 Melden van infraproblemen
 Afhalen/omwisselen van beddengoed

U dient contact op te nemen met het Location Office voor:
 Aanvragen van een kamer
 Aanvraag tot vrijstelling van huurkosten
 Aanvraag tot het zetten van het domicilie in het kwartier
 Problemen met andere logeergasten
 Het melden van stopzetten van het huurcontract
 Melden van infraproblemen
 Problemen met facturatie

Het is verboden:
 Te parkeren voor de logementsblok
 Afval voor een kamer te zetten.
 Etenswaren te bereiden in een kamer
 De kamer te gebruiken als opslagplaats

60

DE DIENSTEN VAN ALGEMEEN BELANG “MESS kwartier”

De Mess bevindt zich in blok J.
De Mess is geoutsourcet, en bijgevolg gerund door een burgerfirma. De firma zorgt voor
kwaliteitsvoeding en wordt continu gemonitord door het Location Office. De prijzen van het vast aanbod
zijn voor iedere militair in elk kwartier dezelfde. De prijzen van het vrij aanbod worden bepaald door de
firma. Alle tekortkomingen en klachten moeten gemeld worden aan de servicedesk en het Location
Office. Het burgerpersoneel in de Mess dient met het nodige respect bejegend te worden.

De drie maaltijden worden elke werkdag van maandag tot donderdag opgediend. Op vrijdag worden
enkel de eerste en tweede maaltijd georganiseerd. De mess is gesloten bij sluiting van het kwartier. Er
moet niet op voorhand worden ingeschreven worden voor het vast aanbod.
Broodjes kunnen worden besteld voor 09.30 Hr via de webapplicatie van de firma Umami.
https://heverlee-bestelling.umamibusiness.be/login
Openingsuren van de mess zijn:
06.30 Hr tot 08.00 Hr
11.45 Hr tot 13.00 Hr
16.45 Hr tot 18.00 Hr

Centrale Bar « SHAKO »

Er is één centrale bar “de Shako” gelegen op het gelijkvloers van blok D.
Deze is elke werkdag geopend van 0715 Hr tot 1300 Hr en van 1400 Hr tot 1800 Hr. Ze is echter gesloten
op vrijdagnamiddag.

Er zijn meerdere drank- en snackautomaten in het kwartier. Dezen zijn gelegen op de volgende locaties:

A-0.32 Bn ISTAR A-Esk

A-2.11 Bn ISTAR B-Esk

B Logement 1ste verdiep

B1 IVS-ERS

F Bn ISTAR D-Esk

J Mess

L4 T-Esk

61

DE VOORZORGSKASSEN

ALGEMEEN
De voorzorgskassen van de officieren (VZKO), van de onderofficieren (VKZOO) en van de vrijwilligers (VZKV)
zijn opgericht om de korpsgeest en solidariteit onder de leden van de verschillende personeelscategorieën
te bevorderen. In Defensie zal iedereen dus deel uitmaken van de voorzorgskas van zijn categorie, maar
lidmaatschap gebeurt steeds op vrijwillige basis.
De voorzorgskassen werken onder de verantwoordelijkheid van een toezichtcommissie die de statuten ervan
heeft opgesteld en ze heeft laten goedkeuren door de Algemene Vergadering van alle leden. Tenslotte
worden deze statuten onderschreven door de Korpscommandant vooraleer ze van toepassing worden.

INKOMSTEN
De voorzorgskassen kunnen enkel vrijwillige bijdragen ontvangen van militairen die lid wensen te worden.
Het lidmaatschap kan nooit opgelegd worden en elke dwang, ook op moreel vlak, is verboden.
Er kunnen evenmin boetes, ten voordele van de voorzorgskassen, worden opgelegd om disciplinaire of
andere redenen, ook niet voor tekortkomingen in het kader van de dienst.

GEBRUIK VAN DE FONDSEN
Het gebruik van het geld hangt af van de statuten van de drie bestaande voorzorgskassen. Er zijn echter wel
gemeenschappelijke uitgaven:

 Rouwkrans bij het overlijden van een militair die lid is van de voorzorgskas;
 Rouwkrans bij het overlijden van een familielid van de eerste graad, van een militair die lid is van de

voorzorgskas;
 Cadeau bij vertrek;
 Cadeau bij geboorte;
 Volledige of gedeeltelijke tussenkomst bij een korpsmaaltijd.

INSCHRIJVING
Bij de aankomst in het bataljon zullen jullie tijdens de eerste dagen in contact gebracht worden met de
voorzitter van de kas van jullie categorie. Hij zal meer in detail uitleggen waaruit de kas precies bestaat en
zal voorstellen om er deel van uit te maken door een beperkte jaarlijkse bijdrage.

62

DE KAS BIJZONDERE DIENSTEN (KBD)

ALGEMEENHEDEN

Administratieve organisatie
 Oprichtend echelon: oprichtende autoriteit is de korpscommandant van het Bataljon Jagers

te Paard.

 Controle-echelon: Eén officier, aangeduid door de korpscommandant.
Deze officier is belast met het minstens EEN maal per trimester (op een niet-
bevooroordeelde manier) controleren van de boekhouding en de beheerderskas.

 Toezichtsechelon (toezichtscommissie):
Een Voorzitter: aangeduid door de korpscommandant, vervult de taak van ordonnateur.
Leden: TWEE effectieve leden en TWEE aanvullende leden voor de volgende
personeelscategorieën:
- Officieren (Offr)
- Onderofficieren (Ooffr)
- Vrijwilligers (BV)

 De leden van de beheerscommissie worden verkozen door middel van georganiseerde
verkiezingen per categorie. Ze worden verkozen voor de duur van EEN jaar en mogen her
verkozen worden. Ze verdedigen de belangen van hun categorie en mogen voorstellen
indienen (aanvraag tot tussenkomst, aankopen, etc. zoals voorzien in de statuten) of vragen
stellen aangaande het beheer of eender welk ander punt aangaande het functioneren van
de installaties.

 Beheerdersechelon: de beheerder wordt aangeduid door de korpscommandant.

Doel leden
De KBD Bn ISTAR heeft als doel bij te dragen tot het morele en materiële welzijn van zijn
met uitzondering van privébelangen. Die bijdrage bestaat uit:

 Het dekken van de kosten van activiteiten met een sociaal, cultureel, educatief en sportief
karakter.

 Het verbeteren van het algemeen welzijn van militairen van elke categorie en van het
comfort van de installatie.

 Het aanschaffen van goederen die het collectieve welzijn van de eenheid bevorderen.
De KBD heeft ook tot doel de kosten te regelen die gepaard gaan met het promoten van het
imago van de eenheid naar de buitenwereld toe.

Begunstigden
De militairen en de verschillende diensten die samen het Bataljon Jagers te Paard vormen.

63

UITGAVEN
In het algemeen, elke uitgave met betrekking tot de doelen hierboven hernomen, in overeenstemming
met het reglement.
INKOMSTEN
De KBD Bn ISTAR haalt haar inkomsten voornamelijk uit de opbrengsten van activiteiten die het Bn
organiseert.
STATUTEN
De statuten zijn beschikbaar bij de beheerder.

64

LIJST BELANGRIJKE TELEFOONNUMMERS

Bellen naar het Kw. vanuit een ander Kw. : 9.6321 + Ext
Bellen naar het Kw. met een burgertoestel : 02/44 + Ext
Intern Kw. Bellen : Ext van het toestel vormen

Wachtlokaal : 21385 Korpsgegradueerde : 21386

Comd SSM Srt
21270 21277
Esk A 34517 21614 21286
21288 21296
Esk B 21261 21298 21299
21313 21321
Esk C 21294 21373 21363
21328
Esk D 21302 0494574726

Esk T 21320

Loc. Office 21370

Serco

Serco urgentie

(technisch)

Permanentie sociale dienst : 10124
Lokale Dienst van Preventie en Bescherming op de Werklvoer: 21383
Milieu Technische Eenheid Beauvechain - Antenne Heverlee: 34538

65

Hoofdstuk V :
Informatie BESCHERMING

OP HET WERK

Ontvangst en veiligheid op de werkvloer

66

Inhoudstafel
____________________________________________________________________________________

Blz

DEEL I Woord vooraf 68

DEEL II Preventiebeleid & Referte 69

DEEL III Begrippen & Plichten op veiligheidsvlak 70

DEEL IV Onze overlegorganen 72

DEEL V Preventiestructuur 73

DEEL VI Orde en netheid 74

DEEL VII Veiligheid- en gezondheidssignalering op het werk 75

DEEL VIII Gevaarlijke stoffen en preparaten 78

DEEL IX Omgevingsfactoren & arbeidsplaatsen 83

DEEL X Arbeidsmiddelen (AM) 84

DEEL XI Werkkledij persoonlijke beschermingsmiddelen (PBM) 85

DEEL XII Bijzondere werknemerscategorieën 86

DEEL XIII Geweld, pesterijen en ongewenst seksueel gedrag op het werk 87

DEEL XIV Roken op het werk 88

DEEL XV Arbeidsongevallen en incidenten 89

DEEL XVI Brand 90

DEEL XVII Gebruik alcoholische dranken 94

67

DEEL I

Woord vooraf

Over veiligheid en gezondheid op het werk valt heel wat te zeggen. Sommige mensen kunnen er beslist ettelijke
boekdelen over schrijven. Voer voor deskundigen? Zeg dat wel.
Voor jou komt het er echter op aan om in enkele basisstappen vertrouwd te raken met de manier waarop veiligheid
en gezondheid in onze kwartieren worden aangepakt.
In deze brochure vind je in een notendop de belangrijkste gegevens bij elkaar gebracht. Lees ze goed. Het gaat
tenslotte over jouw veiligheid en gezondheid en over deze van je collega’s.
Veiligheidsregels zijn een noodzaak, maar veiligheid gaat verder dan regels alleen. Beschouw veiligheid als iets dat je
persoonlijk aangaat, met rechten en plichten.
Denk zelf bewust na over de veiligheidsaspecten van iedere taak en neem de juiste voorzorgsmaatregelen. Doe dat
in de eerste plaats voor jezelf, je collega’s en je omgeving.
Er zijn onder het Dynamisch Risicobeheersingssysteem (DRBS) werkpostfiches en functiefiches opgesteld die ook U
aanbelangen. Daarvoor kun je best even contact opnemen met uw Assistent Preventie (AsPrev).

68

Preventiebeleid & referte DEEL II

PREVENTIEBELEID

Volgende doelstellingen dienen nagestreefd te worden door de hiërarchische lijn in het kwartier,

 optimale arbeidsomstandigheden waardoor de veiligheid en de gezondheid van de werknemers
gewaarborgd zijn en het welzijn wordt bevorderd.

 de verschillende diensten zullen zich op een zodanige organisatie en manier van werken richten om
risico’s te voorkomen en onaanvaardbare risico’s uit te sluiten. Bij alle beslissingen en bij de
dagelijkse gang van zaken zal daarom de aandacht voor veiligheid en gezondheid een hoge prioriteit
hebben.

REFERTE

 Codex Titel I - Hfdst III Art 17
 KB 25 april 2007 betreffende onthaal werknemers

 ACWB-SPS-WRKPR-006 van 15 Mei 08:
Onthaal en begeleiding van werknemers met betrekking tot de bescherming van het welzijn bij de
uitvoering van hun werk.

69

DEEL III

Enkele begrippen en de plichten op preventie- en veiligheidsvlak

1. De werkgever (op lokaal niveau)

 Wie: kwartier- of korpscommandant.

 Taken: de werkgever treft de nodige maatregelen, bepaalt de middelen, de wijze en de
bevoegdheden ter bevordering van het welzijn van de werknemers bij de uitvoering van hun
werk, alsook de verantwoordelijkheid van de personen belast met het toepassen van het beleid.

2. De hiërarchische lijn

 Wie: elke gegradueerde tot op het niveau “SectieComd”. De assistenten in preventie behoren
eveneens tot de hiërarchische lijn.

 Taken: de hiërarchische lijn heeft volgende specifieke taken en opdrachten :

 voorstellen en adviezen formuleren in het kader van het dynamisch risicobeheersingssysteem
(DRBS);

 onderzoeken van ongevallen en incidenten;
 controleren van arbeidsmiddelen, collectieve beschermingsmiddelen (CBM), persoonlijke

beschermingsmiddelen (PBM), gevaarlijke producten, maatregelen nemen om
onregelmatigheden weg te werken;
 tijdig advies inwinnen van de diensten preventie en bescherming op het werk;
 controleren of taken worden uitgevoerd door goed opgeleide en geïnstrueerde werknemers;
 waken over de naleving van de instructies;
 zich ervan vergewissen of de werknemers de gekregen inlichtingen begrepen hebben en in
de praktijk toepassen;
 opstellen van geschreven instructies;
 rekening houden met het welzijn van de werknemers bij aankopen;
 gevaren en risico’s opsporen;
 preventiemaatregelen treffen.

3. De werknemer

 Wie: iedereen (met uitzondering van de werkgever), inclusief stagiairs en jobstudenten.

 Taken: iedere werknemer heeft volgende taken en verplichtingen:

 op de juiste manier gebruik maken van machines, gereedschappen, toestellen, gevaarlijke
stoffen, vervoermiddelen en hulpmiddelen;

 op de juiste wijze gebruik maken van de persoonlijke beschermingsmiddelen (PBM) die hun
ter beschikking gesteld zijn;

 de specifieke veiligheidsvoorzieningen op de juiste manier gebruiken;
 respect opbrengen voor de collectieve beschermingsmiddelen (CBM);

70

 de werkgever en de diensten voor preventie en bescherming op het werk onmiddellijk op de

hoogte brengen van elke situatie die gevaar kan veroorzaken;
 bijstand verlenen aan de werkgever en de diensten voor preventie en bescherming op het

werk.

4. De preventieadviseur (PA)
 Wie: de preventieadviseurs van SLPPT 11 - HEVERLEE

 Taken: geven advies betreffende de 7 domeinen van de welzijnswet :

 arbeidsveiligheid;
 bescherming van de gezondheid van de werknemers op het werk;
 psychosociale belasting veroorzaakt door het werk (stress), geweld, pesterijen en ongewenst

seksueel gedrag op het werk;
 ergonomie;
 arbeidshygiëne;
 verfraaiing van de arbeidsplaatsen;
 maatregelen inzake leefmilieu, wat betreft hun invloed op de bovenstaande punten.

5. De assistent preventie (AsPrev)

 Wie:

 Bn ISTAR: 1WM LEROY Frederik: 9-6321-21349

 Bn ISTAR: Cpl Smet Levy: 9-6321-21349

 Pl Maint: Ult : 9-6321-21369

 Esk T: Adjt Pascal BALACE: 9-6321-21326

 Taken: geven advies betreffende de 7 domeinen van de welzijnswet :

 arbeidsveiligheid;
 bescherming van de gezondheid van de werknemers op het werk;
 psychosociale belasting veroorzaakt door het werk (stress), geweld, pesterijen en ongewenst

seksueel gedrag op het werk;
 ergonomie;
 arbeidshygiëne;
 verfraaiing van de arbeidsplaatsen;
 maatregelen van de onderneming betreffende leefmilieu, die betreft hun invloed op de

bovenstaande punten.

6. Basisprincipes arbeidsveiligheid, gezondheid en welzijn

De wettelijke voorschriften zijn vastgelegd in “de wet op het welzijn van de werknemer bij de
uitvoering van zijn werk” en al de uitvoeringsbesluiten van deze wet. Hierin zijn alle basisregels om
de gezondheid, de hygiëne en de veiligheid van de werknemers bij het uitvoeren van hun
werkzaamheden opgenomen alsook voor het verfraaien van de werkplaatsen.

71

DEEL IV

Onze overlegorganen
___________________________________________________________________________

1. Het Basis Overleg Comité (BOC)
 WAT?
Het BOC is het officieel overlegorgaan voor de verschillende
kwartiergroeperingen dat ervoor zorgt dat je stem als werknemer daadwerkelijk
wordt gehoord.
 WIE?
- de korpscommandanten;
- de preventieadviseurs;
- de arbeidsgeneesheren;
- de afgevaardigden van de representatieve vakorganisaties.
 TAKEN
 geven advies m.b.t. personeelsaangelegenheden;
 geven advies m.b.t. de welzijnsmaterie.

2. Het Informatie Comité
Het rapport van het informatie-en contactcomité. De namen van de afgevaardigden
zijn terug te vinden in de dagelijkse orders van de eenheid.

72

DEEL V

Preventiestructuur SLPPT 11 - HEVERLEE

___________________________________________________________________________________________

1. Preventieadviseurs

Er is een preventieadviseur - diensthoofd niveau 1 voorzien,
Cdt. JOOS Peter.

Deze persoon is bereikbaar op het volgende telefoonnummer:
 militair nummer: 9-6321-21545
 burger nummer : 02 / 44.21545

Daarnaast is er een preventieadviseur van het niveau 1 of niveau 2 actief:
Adjt Chef BOELEN Peter

Deze persoon is bereikbaar op het volgende telefoonnummer:
 militair nummer: 9-6321-21546
 burger nummer : 02 / 44.21546

FAX-nummer SLPPT 11:
 militair nummer:
 burger nummer :

De administratieve standplaats van deze adviseur is in het
Kwartier E. De Hemptinne in Blok L.

2. Assistenten in preventie

 Bn ISTAR: 1WM LEROY Frederik: 9-6321-21349

 Bn ISTAR: Cpl Smet Levy: 9-6321-21349

 Pl Maint: Ult : 9-6321-21369

 Esk T: Adjt Pascal BALACE: 9-6321-21326

Deze maken deel uit van de hiërarchische lijn en oefenen deze functie uit als een cumulfunctie, ze
vormen de schakel tussen de eenheid en de preventiediensten.

73

Deel VI

Orde en netheid

___________________________________________________________________________________________
Een ordelijke arbeidssituatie en een opgeruimde arbeidsplaats hebben een gunstige invloed op de
werkomgeving en vermijd ongevallen:

 minder gevaren: minder ongevallen;
 prettiger werken: betere sfeer en beter werk;
 efficiënter werk: minder tijdverlies, betere concentratie op het werk waarmee men bezig is;
 minder fouten: betere kwaliteit;
 goed opgeruimde werkplaatsen: vermijd brand.

Daartoe:
 verlaat, bij het einde van de dienst, nooit een lokaal in slordige toestand;
 durf orde en netheid eisen;
 opruimen van werkplaatsen is een onderdeel van het werk;
 ruim gemorste producten dadelijk op, daardoor vermijd je glij- en slipgevaar;
 vermijd struikelgevaar;
 respecteer de vrije doorgangen rond alle machines zowel voor bediening, onderhoud als
herstellingen;
 houd doorgangen, trappen, vluchtwegen, afsluiters, blustoestellen en toegangen tot
bedieningsapparatuur en elektrische schakelkasten steeds vrij;
 werp vodden steeds in een afsluitbaar recipiënt.

74

DEEL VII

Veiligheids- en gezondheidssignalering op het werk
____________________________________________________________________________________

 Doel veiligheidssignalisatie: om op een snelle en gemakkelijk te begrijpen manier de aandacht te
vestigen op voorwerpen en situaties die bepaalde gevaren kunnen veroorzaken.




Veiligheidskleur Betekenis Vorm van het bord Voorbeeld

Rood Verbod Rond
& Rechthoekig

Materiaal voor brandbestrijding

Geel Opgepast gevaar Driehoekig

Groen Vluchtweg of reddingsmiddel Rechthoekig

Blauw Gebod Rond
Aanwijzing Rechthoekig

75

De verbodsborden:

Verboden te roken Vuur, open vlam en Verboden voor Verboden met water te
roken verboden voetgangers blussen

Geen drinkwater Geen doorgang voor Verboden voor Niet aanraken
De waarschuwingsborden: onbevoegden transportvoertuigen

Ontvlambare stoffen op Explosieve stoffen Giftige stoffen Bijtende stoffen
hoge temperatuur

Radioactieve stoffen Hangende lasten Transportvoertuigen Gevaar voor elektrische
spanning

Gevaar Laserstraal Oxiderende stoffen Niet-ioniserende straling

Belangrijk magnetisch veld Struikelen Vallen door Biologisch gevaar
hoogteverschil

Lage temperatuur Schadelijke of Ruimten met
irriterende stoffen explosiegevaar

76

Gebodsborden:

Oogbescherming verplicht Veiligheidshelm Gehoorbescherming Adembescherming
verplicht verplicht verplicht

Veiligheidsschoenen Veiligheidshand- Veiligheidspak verplicht Gelaatsbescherming
verplicht schoenen verplicht verplicht

Individueel Verplichte Algemeen verbod
veiligheidsharnas verplicht oversteekplaats (eventueel met een ander verbod)
(voor voetgangers)

Verkeersregels in de kwartieren

 In elk kwartier gelden dezelfde verkeersregels als op de openbare weg.
 De maximum snelheid in elk kwartier bedraagt 30km/u tenzij anders is aangeduid.
 Er kan slechts geparkeerd worden op de daarvoor voorziene plaatsen.
 Parkeren op de verbindings- en brandwegen is ten strengste verboden.
 Voorzichtigheid is geboden op plaatsen met beperkt zicht.
 Instructies van de RP’s moeten opgevolgd worden.

30

GRAAG TRAAG IN ONS KWARTIER

77

DEEL VIII

Gevaarlijke stoffen en preparaten

___________________________________________________________________________________________

 Zowel bij je thuis als in elk kwartier wordt gebruik gemaakt van gevaarlijke producten. Wie heeft er
thuis geen benzine, white-spirit of een ontstoppingsmiddel staan?
Bij het werken met gevaarlijke producten dient men steeds een aantal “regels van goede praktijk” in acht te
nemen zowel voor zijn eigen gezondheid als dat van anderen alsook om brandgevaar te vermijden.

1. Wat zijn gevaarlijke stoffen en preparaten (producten)?

Alle verpakte producten voorzien van één of meerdere gevarensymbolen, zie hierna in de tabel.

 bewaar gevaarlijke producten in speciale kasten die steeds op slot zijn en voorzien van de nodige
pictogrammen;

 lees aandachtig de etiketten aangebracht op de verpakking en volg de veiligheidsinstructies op;

 indien je bespat werd door een gevaarlijk product, trek dan steeds de aangetaste kledij uit en spoel
de huid overvloedig met water;

 verwijder nooit etiketten van een verpakking en zorg dat deze steeds goed leesbaar blijven;

 hou je steeds aan de instructies wat betreft voorraad, manier van opslaan en transport van de
gevaarlijke producten;

 alvorens een gevaarlijk product of een leeg recipiënt ervan te transporteren raadpleeg je eerst de
ADR-veiligheidsadviseur;

 meng nooit producten waarvan je niet met zekerheid weet of menging toegelaten is;

 gebruik steeds de voorziene recipiënten. Melk-, bier-, limonadeflessen zijn verboden voor gevaarlijke
producten;

 controleer nooit onbekende producten door eraan te ruiken of te voelen;

 gebruik indien nodig de geschikte persoonlijke beschermingsmiddelen (PBM);

 rook niet tijdens het werken met gevaarlijke producten, was steeds je handen na gebruik;

 laat geen recipiënten open staan, maar sluit degelijk af;

 bij herverdeling van producten in kleinere recipiënten maak je nieuwe etiketten aan met alle
verplichte informatie;

 denk niet dat recipiënten, waarin gevaarlijke producten werden opgeslagen, niet meer gevaarlijk zijn.
78

2. Aankoop en levering
 Bij aankoop van mogelijk gevaarlijke producten en -stoffen moet men steeds de preventiedienst
raadplegen.
 Bij levering van gevaarlijke producten en -stoffen is het de taak van de magazijnier, die de producten
aanneemt, om er op toe te zien of er een veiligheidssteekkaart (Material Safety Data Sheet – MSDS)
aanwezig is bij het geleverde product.
 Aan de hand van deze steekkaart stelt de hiërarchische lijn een veiligheidsinstructiekaart (VIK) op.
 De veiligheidsinstructiekaart moet steeds in de onmiddellijke omgeving van het product terug te
vinden zijn.
 Een kopie van elke MSDS steekkaart en veiligheidsinstructiekaart dient overgemaakt te worden aan
de preventiedienst.
 Er wordt steeds onderzocht om een gevaarlijk product te vervangen door een niet gevaarlijk product.
Hierdoor worden de gevaren voor gezondheid en milieu heel sterk verminderd en wordt brand- en
explosiegevaar bijna uitgesloten.
 Per gebouw en per dienst wordt een inventaris van alle gevaarlijke stoffen en preparaten
bijgehouden. Recipiënten met ongekende inhoud en met een vervallen houdbaarheidsdatum
worden afgevoerd naar het afvalcontainerpark.

79

3. Gevarensymbolen op de verpakkingen

GEVAARSYMBOOL KENLETTER GEVAAR
T+ zeer giftig

T giftig
Schadelijk
Xn

C Corrosief

Xi Irriterend

ontplofbaar
E

(explosief)

O oxiderend

zeer licht
F + ontvlambaar

F licht
ontvlambaar
gevaarlijk voor

N
het milieu

80

GHS01: Explosiegevaar GHS02: Brandgevaarlijk GHS03: Brandbevorderend
GHS06: Giftig
GHS04: Houder onder druk GHS05: Bijtend

GHS07: Schadelijk (minder giftig) GHS08: Lange termijn gezondheidsschadelijk GHS09: Milieugevaarlijk

81

4. RISICO- EN VEILIGHEIDSZINNEN

a. RISICO (R-) zinnen

Aard der bijzondere gevaren toegeschreven aan gevaarlijke stoffen en preparaten.
Deze zinnen geven de risico’s van het gebruik van dat product. Zo weet je wat er allemaal kan
mislopen en kan je voorzorgsmaatregelen treffen.

Er bestaan ook combinaties van R-zinnen.

Enkele voorbeelden van deze R-zinnen:

R1 in droge toestand ontplofbaar
R2 ontploffingsgevaar door schok, wrijving, vuur of andere ontstekingsoorzaken
R37 irriterend voor de ademhalingswegen
R14/15 Reageert heftig met water en vormt daarbij licht ontvlambaar gas
R39/26/27/28 Zeer giftig: gevaar voor ernstige onherstelbare effecten bij aanraking met de
huid en opname door de mond

b. VEILIGHEIDS (S-) zinnen

Veiligheidsaanbevelingen met betrekking tot gevaarlijke stoffen en preparaten.
De veiligheidszinnen om de risico’s te beperken en de veiligheid bij het gebruik van het product te
verhogen.

Zoals er bij de R-zinnen combinaties bestaan zo zijn er ook bij de S-zinnen.

Enkele voorbeelden van deze S-zinnen:

S1 Achter slot bewaren
S2 Buiten bereik van kinderen bewaren
S37 Draag geschikte handschoenen
S20/21 Niet eten, drinken of roken tijden gebruik
S3/9/14/49 Uitsluitend in de oorspronkelijke verpakking bewaren op een koele goed
geventileerde plaats verwijderd van … (stoffen, waarmee contact vermeden
dient te worden, aan te geven door de fabrikant)

82

DEEL IX

Omgevingsfactoren arbeidsplaatsen

___________________________________________________________________________________________

De omgevingsfactoren van en de arbeidsplaatsen kunnen volgende onderwerpen omvatten:
 verlichting;
 ventilatie;
 temperatuur;
 lawaai;
 trillingen;
 stralingen;
 werkzaamheden in overdruk;
 werkzaamheden in ruimten met mogelijk explosiegevaar (explosief mengsel van lucht met gas,
damp of nevel en/of stof);
 werkzaamheden met springstoffen;
 werkzaamheden in afgesloten ruimten;
 werkzaamheden in goed geleidende ruimten met beperkte beweging;
 enz...

Met betrekking tot de hiervoor vermelde items zijn er zowel in de Europese Richtlijnen en in de Belgische
wetteksten een groot aantal voorschriften opgenomen. Er bestaan eveneens normen welke een groot aantal
regels van goede praktijk bevatten.

83

DEEL X

Arbeidsmiddelen

___________________________________________________________________________________________
1. Wat is een arbeidsmiddel (AM)?

Alle op de arbeidsplaats gebruikte machines, apparaten, gereedschappen, toestellen en installaties.

Het begrip “arbeidsmiddel” is dus ruimer dan “machine”: handgedreven gereedschappen zonder opslag
van energie zijn geen machines, maar wel arbeidsmiddelen (bv. schroevendraaier, hamer, …).

2. Aankoop, inventarisatie en opvolging
 Iedere dienstchef is verantwoordelijk dat er een inventaris wordt opgesteld van alle arbeidsmiddelen
van zijn dienst.
 Per gemechaniseerd, elektrisch – pneumatisch – hydraulisch, arbeidsmiddel beschikt de dienstchef
over een dossier met volgende elementen:
- handleiding;
- indienststellingsverslag;
- veiligheidsinstructiekaart (VIK);
- onderhoudsinstructies.
 Bij aankoop van een arbeidsmiddel dient de preventiedienst steeds gecontacteerd te worden. De
preventieadviseur dient zijn advies te formuleren op de bestelbon, dit is het eerste groen licht.

 Bij ontvangst van een aangekocht gemechaniseerd arbeidsmiddel, collectieve en persoonlijke
beschermingsmiddelen dient nagezien te worden dat het CE-label alsook de conformiteitsverklaring
aanwezig is. Soms dient een bijkomend bewijs geleverd te worden door de leveranciers/aannemer
dat het geleverde voldoet aan de bijkomende eisen in het lastencohier, dit wordt het tweede groen
licht genoemd.

 De preventiedienst moet steeds verwittigd worden zodat deze vóór het eerste gebruik een “verslag
van onderzoek voor indienststelling” kan opstellen, dit wordt het derde groen licht genoemd.

 De dienstchef maakt de veiligheidsinstructiekaart (VIK) op.
 Per kwartier moet een volledige inventaris bestaan van alle arbeidsmiddelen. Deze inventarissen

moeten uiteraard regelmatig worden bijgewerkt.

84

DEEL XI

Werkkledij en persoonlijke beschermingsmiddelen (PBM)
_______________________________________________________________________

Per werkpost dienen de opgelegde werkkledij en, indien nodig, de persoonlijke beschermingsmiddelen
(PBM) gedragen te worden.

Wat is een persoonlijk beschermingsmiddel?
Dit is een uitrusting die bestemd is om door de werknemer gedragen of vastgehouden te worden teneinde
hem/haar te beschermen tegen één of meerdere risico’s die zijn/haar veiligheid of gezondheid op het werk
zouden kunnen bedreigen.

Verschillende soorten persoonlijke beschermingsmiddelen:
 veiligheidshelm;
 veiligheidsbrillen, lasbrillen, gelaatsschermen, hoofdkappen;
 oorkappen, oordopjes, oorschelpen;
 veiligheidshandschoenen;
 veiligheidsschoenen en -laarzen;
 veiligheidsharnassen;
 stoffilters, ademhalingstoestellen;
 beschermende kledij;
 enz…

In de hiërarchie van de preventiemaatregelen komen de PBM’s op de derde plaats. Om de gevaren en de
risico’s te vermijden zijn er preventiemaatregelen te nemen hierbij bestaat er een hiërarchie:

1. de gevaren wegnemen aan de bron door een ander arbeidsmiddel of minder gevaarlijke stoffen te
gebruiken;

2. collectieve (gemeenschappelijke) beschermingsmaatregelen (CBM) : bvb leuningen plaatsen;
3. het gebruiken van PBM’s;
4. organisatorische maatregelen, zoals bvb opleiding, bijscholing, enz…

85

DEEL XII

Bijzondere werknemerscategoriën

___________________________________________________________________________________________
1. Moederschapsbescherming
o Bij kennis van zwangerschap brengt de betrokken werkneemster de werkgever op de hoogte.
o De werkgever verwijst de zwangere werkneemster door naar de arbeidsgeneesheer. Deze
laatste zal samen met de preventiedienst haar arbeidssituatie evalueren.
2. Jongeren op het werk, schoolstages en jobstudenten
o Vanaf het ogenblik dat men weet dat er burger-, militaire stagiairs of jobstudenten
tewerkgesteld zullen worden dient men de preventiedienst te verwittigen.
o Vóór de eerste tewerkstelling zal een risicoanalyse en een werkpostfiche opgemaakt worden.
o De stagiair dient op zijn/haar eerste stagedag door de eenheidsgeneesheer gezien te
worden.
o De dienstchef is verantwoordelijk dat de stagiair beschikt over de gepaste werkkledij en de
nodige persoonlijke beschermingsmiddelen. Hij waakt er over dat de nodige instructies
m.b.t. de werkpost gegeven worden.

86

DEEL XIII

Geweld, pesterijen en ongewenst seksueel gedrag op het werk

___________________________________________________________________________________________
Indien u geconfronteerd wordt met bovenvermeld gedrag kan men steeds beroep doen op:
 De hiërarchische meerdere (EskComd)
 de lokale bemiddelaar;
 preventieadviseur-arbeidsgeneesheer Dr Ann WALEWIJNS Tf 9-2620-2228;
 ACOS WB SIPPT sectie IGM - IGB, bereikbaar op volgend telefoonnummer:
o militair nummer: 9-2300-4200 of 9-2300-4222
o burger nummer : 02/769 42 00 of 02/769 42 22

87

DEEL XIV

Roken op het werk

__________________________________________________________________________________________
1. Kwartier Cdt E. De Hemptinne
o Er geldt een algemeen rookverbod in het kwartier Cdt E. De Hemptinne.
o Wettelijk is het verboden om in alle werkplaatsen te roken alsook in de sanitaire en horeca
installaties.
Roken in de logementsblok is TEN STRENGSTE verboden, overtreders zullen streng gestraft worden.
Personen die wensen te stoppen met roken, kunnen steeds begeleid worden door de raadgeven
STAD en de Cel ADDICT van ACOS WB, bereikbaar op het volgende telefoonnummer:
o militair nummer: 9-2820-4484 of 9-2820-4486
o burger nummer : 02 / 264.44.84 of 02 / 264.44.86

2. Gouden regels
o NIET ROKEN is de meest aangewezen regel.
o STOPPEN met ROKEN : dit is één van de meest lovenswaardige initiatieven.

88

DEEL XV

Arbeidsongevallen en incidenten

___________________________________________________________________________________________
Elke militair die slachtoffer is van een arbeidsongeval of –incident, dient zo snel mogelijk zijn SSM op de
hoogte te brengen. Dit geldt in het bijzonder voor ongevallen tijdens het woon-werk verkeer.
Elk incident of arbeidsongeval wordt via het voorziene “aangifteformulier” gemeld aan de
preventiedienst. Elke hiërarchische verantwoordelijke zal dus instaan voor het invullen van dit
formulier.
De hiërarchische lijn (meestal de assistent in preventie) voert zo snel mogelijk een ongevallenonderzoek
uit en maakt het formulier “onderzoek ongeval” over aan de preventiedienst. Er kan steeds beroep
gedaan worden op de preventieadviseur en eventueel op de arbeidsgeneesheer.
De preventiedienst zal de steekkaart opmaken en indien nodig overmaken naar de
“Arbeidsinspectiedienst WB-I ”.
Elk incident of arbeidsongeval moet de nodige aandacht krijgen en kan aanleiding geven tot het
bijsturen van het lokaal preventieplan en van de procedures.

89

DEEL XVI

Brand

___________________________________________________________________________________________

Brand is zowel binnen een kwartier als thuis een permanent aanwezig risico.

Niet alleen installaties, machines en gebouwen kunnen vernietigd worden, maar ook belangrijke
documenten en gegevens.

De belangrijkste schade blijft nog altijd het menselijk leed.

Het voorkomen van brand begint met het naleven van zekere regels bij het dagelijkse werk en bij alle uit te
voeren taken. Maak daar een gewoonte van.

1. Enkele tips

 Rook niet op plaatsen waar dat verboden is.
 Zelfs op plaatsen waar roken toegelaten is zal je de nodige voorzichtigheid aan de dag leggen.

 Geen brandende lucifers of peukjes weggooien doch nagaan of ze gedoofd zijn.
 Niet rokers gebruiken de asbakken niet als papierbak.
 Ledig de asbakken niet in de papiermand.

 Houd steeds de toegang tot de brandbestrijdingsmiddelen vrij.
 Stel je op de hoogte van de plaats en het gebruik van blustoestellen.
 Zorg dat ontvlambare stoffen voldoende ver verwijderd zijn van iedere warmtebron.
 Vermijd het opstapelen van papier, karton, … op daartoe niet voorziene plaatsen in de werkplaats.
 Gebruik ontvlambare vloeistoffen enkel op die plaatsen waar de aard van het werk dit vereist en

bewaar ze in veiligheidskasten.
 Gebruik voor brandbaar afval de daartoe bestemde afsluitbare recipiënten.
 Schakel elektrische apparaten en machines na gebruik uit en zeker op het einde van de werkdag

tenzij hierdoor grotere gevaren zouden ontstaan.
 Defecte of beschadigde snoeren, machines of toestellen schakel je onmiddellijk uit en je verwittigt

de bevoegde personen.
 Gebruik nooit water voor het blussen van elektrische branden.
 Zorg dat hoofdschakelaars voor elektriciteit en gas steeds goed bereikbaar blijven.

90

2. Wat te doen bij BRAND - evacuatie?
De meeste branden beginnen klein.
Door een snel en accuraat optreden kan de brand wellicht in de kiem gesmoord worden.
Zorg dat je de instructies bij brand goed kent, hierdoor ontstaat het minste tijdverlies.
Op heel wat plaatsen in het kwartier zijn haspels en blusapparaten aanwezig, men moet wel weten
waar zij zich bevinden en hoe ze werken.
Indien er gevaar dreigt, is het noodzakelijk dat iedereen het gebouw verlaat.
Een vlotte evacuatie kan van levensbelang zijn, daarom zijn er jaarlijks evacuatieoefeningen om de
mensen te informeren en te trainen.
Zorg dat u de evacuatiewegen kent, aangegeven met de officiële pictogrammen.
Begeef u naar het aangegeven verzamelpunt.

Raadpleeg regelmatig het kwartierinterventiedossier/branddossier.
Hierin staan alle nuttige en nodige richtlijnen zowel voor de interne interventieniveaus als voor de
externe brandweerkorpsen.
Op het interventiedossier zijn de inplantingen terug te vinden van de meest belangrijke
voedingsleidingen alsook van de opslagplaatsen van de gevaarlijke stoffen en preparaten. Leidingen
zoals laagspanning, gas, koolwaterstoffen, alsook van de laagspanningshoofdverdeelborden per
gebouw, afsluitstations voor gas, stookinstallatie van huisbrandolie en hoofdafsluitkranen
waterleidingen.

91

3. Reddingsborden

Plaats of richting van een uitgang die gewoonlijk Richting van een uitgang (naar links)die gewoonlijk

door de in de inrichting aanwezige personen door de in de inrichting aanwezige personen gebruikt

gebruikt wordt; dit pictogram mag slechts gebruikt wordt; dit pictogram mag slechts gebruikt worden

worden voor uitgangen die ook aan de eisen voor voor uitgangen die ook aan de eisen voor

nooduitgangen voldoen (te plaatsen boven, of nooduitgangen voldoen (dit bord mag eveneens

boven een doorgang naar, een uitgang) geheld worden)

Plaats of richting van een nooduitgang (te Richting van een nooduitgang (naar links) (dit bord

plaatsen mag eveneens geheld worden)

boven, of boven een doorgang naar, een

nooduitgang)

Te volgen richting (wordt samen met een van de onderstaande borden gebruikt)

Eerste hulp draagberrie veiligheidsdouche ogen spoelen telefoon voor redding en
eerste hulp

Opmerking:

Uitgangen waarvan de deuren niet naar buiten Verzamelplaats
opengaan worden aangeduid met een
zwart/wit reddingsbord.

92

4. Borden in verband met het brandbestrijdingsmateriaal

Brandslang Ladder Blusapparaat Telefoon voor
brandbestrijding

Te volgen richting (wordt samen met een van de bovenstaande borden gebruikt)

93

DEEL XVII

Gebruik van alcoholische dranken

_______________________________________________________________________

TOEPASSINGSGEBIED
Al het personeel van onze eenheid op de hoogte brengen van het algemeen beleid betreffende het gebruik
van alcoholische dranken binnen Defensie.
GELOOFWAARDIGHEID
Het overmatig gebruik van alcoholische dranken kan aanleiding geven tot gedrag dat schadelijk is voor de
geloofwaardigheid en het imago, van het individu, onze eenheid en van Defensie.
Om te vermijden dat de handelingen van enkele individuen de gehele eenheid met schande zal overladen,
dient er krachtig te worden opgetreden tegen overmatig gebruik.
In dit opzicht is het nuttig om het personeel van onze eenheid eraan te herinneren dat het zich in
voorkomend geval blootstelt aan tucht- of strafmaatregelen en om de verantwoordelijkheid van de
hiërarchische meerdere te benadrukken.
ARAB
Het Algemeen Reglement voor de Arbeidsbescherming (ARAB) verbiedt het binnenbrengen van alcoholische
dranken en gegiste dranken met een gehalte van meer dan 6 % volume alcohol op de werkplaats, inbegrepen
bijhorende ruimten en oppervlakten (omkleedruimten, ontspanningslokalen, parkings, enz….).
Dit betekent impliciet dat het nuttigen van alcoholische dranken ook verboden is in deze plaatsen.
De horeca-installaties worden hierbij NIET als werkplaats beschouwd, tenzij voor het personeel dat er
tewerkgesteld is.
REGELS EN HUN UITZONDERINGEN
Het is verboden alcoholische dranken te nuttigen tijdens de dienst. Alcoholmisbruik geeft aanleiding tot het
opstarten van een tuchtprocedure.
Al wie bedwelmende dranken schenkt aan een persoon die overduidelijk dronken is of die een persoon laat
drinken tot deze zichtbaar dronken is, kan strafrechtelijk vervolgd worden.
De korpscommandant kan beslissen interne of externe activiteiten met een sociaal karakter of inzake
publieke relaties (drink, korpsmaaltijd, toast op de Koning, standing lunch, eenheidsfeest, enz. …) te
organiseren op tijdstippen en plaatsen die hij bepaalt.
Algemeen gesteld zal de verantwoordelijke van de cafetaria de wetgeving en reglementering op de
beteugeling van dronkenschap laten naleven.
De prijs van alcoholhoudende dranken zal zo worden bepaald dat het verbruik ervan niet bevoordeeld wordt
ten opzichte van alcoholvrije dranken.
Er wordt aan herinnerd dat elke meerdere strafrechtelijk of disciplinair aansprakelijk kan worden gesteld
indien hij weet of kan veronderstellen dat een ondergeschikte een overtreding begaat of zal begaan, zonder
dat hij alle mogelijke maatregelen heeft genomen om hem te verhinderen deze overtreding te begaan of
deze te doen ophouden.

94

CHAUFFEUR VAN EEN MILITAIR VOERTUIG

Als ze op zending zijn of kunnen aangewezen worden om op zending te gaan, mogen de chauffeurs de dag
zelf geen alcoholische dranken hebben gebruikt, nuttigen, noch in het bezit hebben.

Strafmaatregelen:

Van 0,1 tot 0,21 mg/l bij een ademtest:

de chauffeur begaat een disciplinaire overtreding, maar heeft hij tekenen van dronkenschap dan zal het PV
opgesteld worden zoals in (2) hieronder staat vermeld.

in dit geval wordt een inlichtingsverslag opgesteld door de MP en opgestuurd naar de korpscommandant
van de eenheid.

0,22 mg/l en meer:

De chauffeur begaat een overtreding van de wet op het wegverkeer;

In dit geval wordt het PV opgestuurd naar de Procureur des Konings van het bevoegde gerechtelijk
arrondissement en de korpscommandant wordt ingelicht.

PREVENTIEMAATREGELEN

Tijdens het werk:

Omdat in deze omstandigheden het arbeidsreglement van kracht is, moeten we spreken over een
“werknemer” die zich in een “schijnbare staat van dronkenschap” bevindt. Algemeen wordt aangenomen
dat hij of zij in dat geval niet meer normaal verder kan functioneren en dat in sommige gevallen de veiligheid
van andere personen (en zijn of haar eigen veiligheid) in het gedrang kan komen. De werkgever heeft in dit
geval de verplichting tussen te komen en bewarende maatregelen te nemen:

de werknemer mag zijn werkzaamheden niet meer verderzetten;

een alcoholtest (blaaspijpje of ethylometer) wordt ter beschikking gesteld (Ass Prev of bij uitbater cafetaria);

een transitkamer is vrijgehouden in de K-blokken voor degenen die een ongunstig resultaat behalen op de
alcoholtest (sleutel transitkamer af te halen langs hoofd wacht Kw LEOPOLD I) en deze kan gebruikt worden
tot een familielid of kennis hem komt afhalen (Zie (4));

er zal gratis getelefoneerd worden (Offr op de hoogte, Hoofd van Wacht, 2Comd, E Comd, S1, S4, S6, RSM)
om een familielid of kennis te vragen om betrokkene op te halen, zodat hij of zij zich niet onder invloed op
de openbare weg hoeft te begeven (Zie (3));

indien het voorafgaande niet lukte of in geval van weerspannigheid zal de Offr op de hoogte of het Comdo
tussenkomen om betrokkene te beletten plaats te nemen achter het stuur of beletten zijn dagdagelijkse
taken te laten voortzetten;

hij of zij kan dan formeel voor Max 24 Hr onder toezicht worden geplaatst in voornoemde transitkamers,
zoals voorzien in AO/J 817 Par 5c en 6a; de medewerking van de MP of Federale Politie zal op dat ogenblik
eventueel worden gesolliciteerd;

bij een ernstig medisch probleem of weerspannigheid wordt de eenheids- of arbeidsgeneesheer
geraadpleegd en eventueel de hulpdiensten;

tijdens een nabespreking (in nuchtere toestand) wordt met het diensthoofd een afspraak gemaakt
(eventueel in het bijzijn van een bemiddelaar):

in ieder geval is er een schriftelijke registratie van het feit en het gesprek via het VEC;

betreft het een éénmalig feit, dan wordt een verlofdag of compensatie in tijd ingeschreven;

bij recidive wordt een opvolging en begeleiding voorzien binnen of buiten de eenheid (via de Cel ADDICT of

95

burgermiddelen)

Na het werk:

enkel op donderdagavond (wekelijkse drink) kan er na de diensturen een alcoholische drank genuttigd
worden in de cafetaria van de eenheid;

openingsuren van de kantine

wekelijkse drink: 1530 Hr tot 1700 Hr (last call om 1645 Hr)

speciale gelegenheden zoals bij bevordering, aankomst Pers, vertrek Pers, enz.: 1530 Hr tot 1800 Hr (last call
om 1745 Hr). De RSM brengt de beheerder en zijn barmannen NLT dan 02 werkdagen voor de speciale
gelegenheid op de hoogte;

in uitzonderlijke gevallen (zie Par 4. c.) kan de korpscommandant beslissen om de kantine langer open te
houden;

een alcoholtest (blaaspijpje of ethylometer) wordt ter beschikking gesteld (Ass Prev of bij uitbater cafetaria);
deze kan door iedereen op vrijwillige basis worden bekomen;

een transitkamer kan bekomen worden via het Hoofd van Wacht als betrokkene een positief resultaat
behaald heeft op de alcoholtest, en betrokkene mag gratis telefoneren om een familielid of kennis te vragen
om zich op te laten halen (zie 6. a. (3) en (4).), zodat hij zich niet onder invloed op de openbare weg hoeft te
begeven;

indien het voorafgaande niet lukte of in geval van weerspannigheid zal de Offr op de hoogte of het Comdo
tussenkomen om betrokkene te beletten plaats te nemen achter het stuur;

hij of zij kan dan formeel voor Max 24 Hr onder toezicht worden geplaatst in voornoemde transitkamers,
zoals voorzien in AO/J 817 Par 5c en 6a; de medewerking van de MP of Federale Politie zal op dat ogenblik
eventueel worden gesolliciteerd.

bij een ernstig medisch probleem of weerspannigheid wordt de eenheids- of arbeidsgeneesheer
geraadpleegd en eventueel de hulpdiensten;

tijdens een nabespreking (in nuchtere toestand) wordt met het diensthoofd een afspraak gemaakt
(eventueel in het bijzijn van een bemiddelaar):

in ieder geval is er een schriftelijke registratie van het feit en het gesprek via het VEC;

betreft het een éénmalig feit, dan wordt een verlofdag of recuperatie ingeschreven;

bij recidive worden een opvolging en begeleiding voorzien binnen of buiten de eenheid (via de Cel ADDICT
of burgermiddelen)

Recidive

Preventiemaatregelen zijn slechts mogelijk na een fase van probleemherkenning die vaak wordt uitgesteld
door een taboesfeer terzake en goedbedoelde, maar soms contraproductieve schroom m.b.t. de privésfeer
van betrokkene. Ogenschijnlijke symptomen (Bv: depressie, slapeloosheid, …) kunnen immers verkeerd
worden geïnterpreteerd door zijn omgeving.

Herhaalde afwezigheden zonder bekende oorzaak, late en of ongeldige doktersattesten, onbeheerde
schulden en andere zijn tevens fenomenen die tal van andere redenen kunnen hebben.

Tijdens een openlijk maar uiteraard vertrouwelijk gesprek met de leidinggevende moet op dat ogenblik de
mogelijkheid van een verslaving erkend worden.

In het geval dit gesprek aanwijzingen in die richting geeft en zelfs in het geval van twijfel kunnen volgende
stappen worden gezet (niet-exhaustieve lijst):

96

De werknemer wordt doorverwezen naar de arbeidsgeneesheer, de leidinggevende licht deze in over de
antecedenten van het probleem; in geval van ernstige aanwijzingen of indien betrokkene zijn medewerking
weigert kan de leidinggevende na ruggespraak met het Comdo vragen het periodiek onderzoek van de
arbeidsgeneesheer m.b.t. arbeidsgeschiktheid vervroegen.
De eenheids- of arbeidsgeneesheer:
stelt zelf een “therapeutisch contract” op met betrokkene (gestructureerd consult in de eenheid);
verwijst in moeilijke gevallen betrokkene door naar de Cel ADDICT van Div WB;
indien betrokkene verkiest een burgerorganisatie te raadplegen, wordt afgesproken dat deze instantie met
de arbeidsgeneesheer in contact treedt;
licht de leidinggevende in dat betrokkene in medische behandeling is en geeft een advies m.b.t. de
geschiktheid voor het werk (met het oog op het medisch geheim dient geen andere melding t.a.v. het Comdo
te worden verwacht).
Betrokkene of de leidinggevende vraagt het sociale verslag aan.

Het Comdo voorziet een opvolging i.s.m. de eenheids- of arbeidsgeneesheer.
Een correcte communicatie m.b.t. het volhouden van de begeleiding of behandeling is cruciaal.
In het geval de behandeling door betrokkene op een éénzijdige manier wordt stopgezet, dient hij of zij op
de mogelijke consequenties te worden gewezen (MCGR, desertie, …).
Tijdens een functioneringsgesprek dienen dan duidelijke afspraken te worden gemaakt, die door betrokkene
in een vertrouwelijke nota worden tegengetekend, eventueel in bijzijn van een bemiddelaar.
Wanneer deze afspraken niet worden nagekomen kunnen tuchtrechtelijke- en of statutaire maatregelen
worden overwogen.

Coördinaten inzake preventie van alcoholmisbruik
Bruno VERMEIREN, 02/264.44.89, [email protected]
Frieda AERTS, 02/264.44.89, [email protected]
Div WB / Cel ADDICT, http://www.mil.be/wb
BEMILCOM : 9-2820-4484 of 4486
BELGACOM : 02/264 4484 of 4486

97

Hoofdstuk VI :
Milieu Informatie

Milieuzorg bij Defensie

98

Inhoudstafel
____________________________________________________________________________________

Blz

DEEL I Woord vooraf 100

DEEL II Milieubeleid 101

DEEL III Milieustructuur 103

DEEL IV Enkele Milieutips 105

99

DEEL I

Woord vooraf

__________________________________________________________________________________________

Defensie engageert zich om de impact op het milieu van zijn activiteiten
en installaties te voorkomen en te beperken en zijn milieuprestaties
continu te verbeteren. Ieder personeelslid wordt gevraagd om hieraan
mee te werken.
Om dit beleid te realiseren zal Defensie een Milieuzorgsysteem
implementeren; de vigerende wet -en regelgeving toepassen;
systematisch preventie en milieubescherming integreren in plannen,
programma's en richtlijnen, ook bij operaties en oefeningen en
transparant communiceren en rapporteren betreffende haar
milieuprestaties, metingen en incidenten.
De uitvoering van het milieubeleid berust op vier belangrijke pijlers.
Een milieustructuur van milieuexperts, milieucoördinatoren en
milieuraadgevers voor het beheren van alle milieu specifieke activiteiten
van Defensie;
Een intern (militair)milieuvergunningensysteem gebaseerd op het civiel
vergunningenstelsel;
Permanente vorming en sensibilisering van al het personeel van
Defensie, en communicatie en rapportering
De praktische uitvoering van het milieubeleid is hernomen in
milieudoelstellingen onderdeel van milieuplan.
Het toepassen van de verschillende doelstellingen in het kader van
energie, water, afval, mobiliteit, lucht, geluid, bodem, biodiversiteit,
operationele activiteiten en sensibilisering van het personeel impliceert
de inzet van iedereen binnen Defensie.

100