แผนการจัดการเรียนรู้ กลุ่มสาระสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม รหัสวิชา ส14101 ภาคเรียนที่ 2 ปีการศึกษา 2566 นางสาวพิมพกานต์ ศรีจันอัด นักศึกษาฝึกประสบการณ์วิชาชีพครู โรงเรียนบ้านนาฝาย สังกัดส านักงาน เขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษา อุดรธานี เขต2 อ าเภอหนองแสง จังหวัดอุดรธานี
แผนการจัดการเรียนรู้ กลุ่มสาระสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม รหัสวิชา ส14101 ภาคเรียนที่ 2 ปีการศึกษา 2566 นางสาวพิมพกานต์ ศรีจันอัด นักศึกษาฝึกประสบการณ์วิชาชีพครู โรงเรียนบ้านนาฝาย สังกัดส านักงาน เขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษา อุดรธานี เขต2 อ าเภอหนองแสง จังหวัดอุดรธานี
ก ค ำน ำ แผนการจัดการเรียนรู้เล่มนี้ จัดท าขึ้นเพื่อเป็นเอกสารคู่มือประกอบการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ รหัส วิชา ส14101 รายวิชาศึกษา ชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2551 โดยจัดกิจกรรมการเรียนรู้ที่ เน้นผู้เรียนเป็นส าคัญสาระการเรียนรู้ศาสนา ศีลธรรม จริยธรรม จ านวน 80 แผน ในแต่ละแผนการจัดการเรียนรู้ ประกอบด้วยมาตรฐานการเรียนรู้ ตัวชี้วัด สาระส าคัญ จุดประสงค์ การเรียนรู้ สาระการเรียนรู้ กิจกรรมการจัดการเรียนรู้ที่หลากหลาย สื่อ และแหล่งการเรียนรู้และการวัดและ ประเมินผลการเรียนรู้ตามสภาพจริง และบันทึกหลังการจัดการเรียนรู้แผนการจัดการเรียนรู้เล่มนี้สามารถ น าไปใช้เป็นแนวทางส าหรับครูผู้สอนในกลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ส าหรับวาง แผนการจัดการเรียนรู้การเตรียมการสอน และการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ให้เป็นไปอย่างมีประสิทธิภาพ และ ประสิทธิผล และยังช่วยยกระดับมาตรฐานด้านวิชาการให้สูงขึ้นอีกด้วย ผู้จัดท าหวังเป็นอย่างยิ่งว่าแผนการ จัดการเรียนรู้เล่มนี้จะเป็นประโยชน์ต่อการเรียนการสอนอย่างแท้จริง ขอขอบคุณผู้อ านวยการโรงเรียน รองผู้อ านวยการโรงเรียน และคณะครูกลุ่มสาระการเรียนรู้ สังคม ศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม โรงเรียนพรเจริญวิทยา ทุกท่านที่ให้ความสะดวก สนับสนุนและให้ก าลังใจใน การจัดท าแผนการจัดการเรียนรู้มาโดยตลอด พิมพกานต์ ศรีจันอัด
ข สำรบัญ เรื่อง หน้ำ ค าน า ก สารบัญ ข สารบัญ(ต่อ) ค ค าอธิบายรายวิชา ง โครงสร้างรายวิชาพื้นฐาน ช แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 1การเลือกซื้อสินค้าและบริการ 1 แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 2 ปัจจัยที่มีผลต่อการเลือกซื้อสินค้า 9 แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 3สิทธิพื้นฐานของผู้บริโภค : 1 16 แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 4สิทธิพื้นฐานของผู้บริโภค : 2 23 แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 5 สินค้าและบริการที่มีเครื่องหมายรับรองคุณภาพ : 1 32 แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 6สินค้าและบริการที่มีเครื่องหมายรับรองคุณภาพ : 2 39 แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 7กิจกรรมเสริมความรู้ท้ายหน่วยการเรียนรู้ 47 แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 8เศรษฐกิจพอเพียง 54 แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 9การประยุกต์ใช้ปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงในการด ารงชีวิต : 1 63 แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 10 การประยุกต์ใช้ปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงในการด ารงชีวิต : 2 71 แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 11 อาชีพ สินค้าและบริการต่างๆ ที่ผลิตในชุมชน 78 แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 12 การพึ่งพาอาศัยกันทางเศรษฐกิจของคนในชุมชน 85 แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 13 การสร้างความเข้มแข็งให้ชุมชนด้วยการใช้สิ่งของที่ผลิตในชุมชน 91 แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 14 กิจกรรมเสริมทักษะความรู้ท้ายหน่วยการเรียนรู้ 98 แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 15 ความหมายและประเภทของเงิน 106 แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 16 หน้าที่เบื้องต้นของเงินในระบบเศรษฐกิจ 114 แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 17 สกุลเงินส าคัญที่ใช้ในการซื้อขายแลกเปลี่ยนระหว่างประเทศ 122 แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 18 กิจกรรมเสริมทักษะความรู้ท้ายหน่วยการเรียนรู้ 130 แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 19 การเข้าใจพื้นที่จังหวัด 137 แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 20 การด าเนินชีวิตของคนในจังหวัดภูมิประเทศ ภูเขา 143 แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 21 การด าเนินชีวิตของคนในจังหวัดภูมิประเทศที่ลาดเชิงเขาและที่ดอน 150 แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 22 การด าเนินชีวิตของคนในภูมิประเทศชายฝั่งทะเล 189 แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 23 การประกอบอาชีพของคนในจังหวัด 166 แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 24 การสร้างบ้านเรือนของประชากรในจังหวัด 173 แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 25 การใช้แผนที่และภาพถ่าย 180 แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 26 พื้นที่สัมพันธ์สร้างสรรค์สิ่งแวดล้อมทรัพยากรธรรมชาติ: 1 189
ค สำรบัญ(ต่อ) เรื่อง หน้ำ แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 27 พื้นที่สัมพันธ์สร้างสรรค์สิ่งแวดล้อมทรัพยากรธรรมชาติ: 2 197 แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 28 การใช้แผนที่และรูปถ่ายเพื่อการเรียนรู้พื้นที่จังหวัด : 1 205 แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 29 การใช้แผนที่และรูปถ่ายเพื่อการเรียนรู้พื้นที่จังหวัด : 2 213 แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 30 การใช้แผนที่และรูปถ่ายอธิบายความสัมพันธ์ของสิ่งต่างๆ 220 ที่มีอยู่ในจังหวัด แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 31 กิจกรรมเสริมทักษะความรู้ท้ายหน่วยการเรียนรู้ 227 แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 32 สิ่งแวดล้อมและการเปลี่ยนแปลงสิ่งแวดล้อมในจังหวัด 234 แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 33 การเปลี่ยนแปลงของสิ่งแวดล้อมที่เกิดจากธรรมชาติ 241 แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 34 การเปลี่ยนแปลงของสิ่งแวดล้อมที่เกิดจากการกระท าของมนุษย์ 248 แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 35 ผลกระทบจากการเปลี่ยนแปลงของสิ่งแวดล้อม 255 แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 36 การเปลี่ยนแปลงของสิ่งแวดล้อม 263 แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 37 การตั้งถิ่นฐานและย้ายถิ่นฐาน : 1 270 แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 38 การตั้งถิ่นฐานและย้ายถิ่นฐาน : 2 279 แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 39 การจัดการสิ่งแวดล้อมและการอนุรักษ์สิ่งแวดล้อม 287 และทรัพยากรธรรมชาติ แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 40 กิจกรรมเสริมทักษะความรู้ท้ายหน่วยการเรียนรู้ 294
คําอธิบายรายวิชาพื้นฐาน รายวิชาสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม (ส14101) ชั้นประถมศึกษาปีที่4กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม เวลา 80 ชั่วโมงสาระ : ศาสนา ศีลธรรม จริยธรรม ศึกษาและเป็นแนวทางปฏิบัติในเรื่อง อธิบายความสําคัญของ พระพุทธศาสนาหรือศาสนาที่ตนนับถือในฐานะเป็นศูนย์รวมจิตใจของศาสนิกชน สรุปพุทธประวัติตั้งแต่บรรลุธรรมจนถึงประกาศธรรมหรือประวัติศาสดาที่ตนนับถือตามที่กําหนด เห็นคุณค่าและปฏิบัติตนตามแบบอย่างการดําเนินชีวิตและข้อคิดจากประวัติสาวก ชาดก เรื่องเล่า และศาสนิกชนตัวอย่างตามที่กําหนด แสดงความเคารพพระรัตนตรัย ปฏิบัติตามไตรสิกขาและหลักธรรมโอวาท 3 ในพระพุทธศาสนาหรือหลักธรรมของศาสนาที่ตนนับถือตามที่กําหนด ชื่นชมการทําความดีของตนเองบุคคลในครอบครัว โรงเรียนและชุมชนตามหลักศาสนา พร้อมทั้งบอกแนวปฏิบัติในการดําเนินชีวิต เห็นคุณค่าของการสวดมนต์แผ่เมตตา มีสติที่เป็นพื้นฐานของสมาธิในพระพุทธศาสนา หรือการพัฒนาจิตตามแนวทางของศาสนาที่ตนนับถือตามที่กําหนด ปฏิบัติตนตามหลักธรรมของศาสนาที่ตนนับถือ เพื่อการอยู่ร่วมกันเป็นชาติได้อย่างสมานฉันท์อธิบายประวัติศาสดาของศาสนาอื่น ๆโดยสังเขป อภิปรายความสําคัญและมีสว่นรว่มในการบํารุงรักษาศาสนสถานของศาสนาที่ตนนบัถือมีมรรยาทของความเป็นศาสนิกชนที่ดีตามที่กําหนด ปฏิบัติตนในศาสนพิธีพิธีกรรม และวันสําคัญทางศาสนาตามที่กําหนดได้ถูกต้อง สาระ : หนา้ที่พลเมือง วฒันธรรม และการดําเนินชีวติในสังคม ศกึษาและเป็นแนวทางปฏบิัติในเรอื่งปฏิบัติตนเปน็พลเมอืงดตีามวถิีประชาธปิไตยในฐานะสมาชิกที่ดขีองชมุชน ปฏิบัติตนในการเป็นผนู้ ําและผตู้ามที่ดีวิเคราะห์สิทธพิ ื้นฐานที่เด็กทุกคนพงึได้รับตามกฎหมาย อธบิายความแตกต่างทางวัฒนธรรมของกลุ่มคนในท้องถิ่นเสนอวธิีการที่จะอยู่รว่มกันอย่างสันตสิุขในชีวติประจําวนัอธิบายอํานาจอธิปไตยและความสําคัญของระบอบประชาธปิไตย อธบิายบทบาทหน้าที่ของพลเมืองในกระบวนการเลือกตงั้อธิบายความสําคัญของสถาบันพระมหากษัตริย์ตามระบอบประชาธปิไตยอนัมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข สาระ : เศรษฐศาสตร์ศึกษาในเรื่อง ระบุปจัจัยที่มผีลตอ่การเลือกซื้อสนิค้าและบริการ บอกสิทธิพื้นฐานและรักษาผลประโยชนข์องตนเองในฐานะผู้บริโภคอธบิายหลกัการของเศรษฐกิจพอเพยีงและนําไปใช้ในชวีิตประจําวันของตนเองอธิบายความสัมพันธท์างเศรษฐกิจของคนในชุมชน อธบิายหน้าที่เบื้องต้นของเงินสาระ : ภมูิศาสตร์ศึกษาในเรื่อง การใชแ้ผนที่ภาพถ่าย ระบุลักษณะสําคัญทางกายภาพของจังหวดัตนเองระบุแหล่งทรัพยากรและสิ่งต่างๆในจังหวัดของตนเองดว้ยแผนที่ใชแ้ผนที่อธิบายความสมัพนัธข์องสิ่งต่างๆที่มีอยู่ในจังหวัดอธบิายสภาพแวดล้อมทางกายภาพของชุมชนที่สง่ผลต่อการดําเนินชวีิตของคนในจังหวดัอธบิายการเปลี่ยนแปลงสภาพแวดล้อมในจงัหวัดและผลที่เกิดจากการเปลี่ยนแปลงนั้น มีส่วนร่วมในการอนรุักษ์สิ่งแวดลอ้มในจังหวดั
โดยการใชป้ระสบการณ์ตรงที่สอดคล้องกับชวีิตจริงหรอืเป็นเหตุการณ์ใกล้ตัวในท้องถิ่น ชุมชนและสังคมการบอกเลา่เหตุการณ์สมมุติทอี่าจพบได้ในชวีิตประจําวัน และเสนอแนวทางแกไ้ขที่มีความนา่ตดิตามอย่างต่อเนอื่งเพื่อให้เกิดการเชอื่มโยงประสบการณ์เดมิสกู่ารสร้างประสบการณ์ใหม่การใช้ภาพ ข่าว หรือสถานการณ์ตา่งๆให้ผเู้รียนฝกึการสังเกต ตอบคําถามเชงิวเิคราะห์และสรุปความรู้ที่ได้เปน็แผนผงัความคิด กระตนุ้ ให้แสดงความคิดเห็นอย่างหลากหลายเพอื่รว่มกันหาแนวทางปฏบิตัิที่ถูกต้อง เหมาะสม สง่เสริมการทํางานกลุ่ม เพอื่พัฒนาทักษะทางสงัคม นําไปสู่การยอมรับและเห็นคุณค่าของตนเองและผู้อนื่เพื่อให้ผู้เรยีนเหน็ความสําคัญในการเรียนรู้และเข้าใจหลักสําคัญทางศาสนา ปฏิบัติตนในฐานะพลเมืองดีเพอื่การอยู่ร่วมกันอย่างสันติสุขในสงัคม มีแนวคิดที่เหมาะสมในการดําเนินชวีิตอย่างพอเพยีงและมีความเข้าใจสภาพภมูิศาสตรใ์นท้องถิ่น เลอืกใชแ้ละอนุรักษ์สงิ่แวดลอ้มอย่างยั่งยืน รหัสตัวชี้วัด ส 1.1 ป.4/1, ป.4/2, ป.4/3, ป.4/4, ป.4/5, ป.4/6, ป.4/7, ป.4/8 ส 1.2 ป.4/1, ป.4/2, ป.4/3 ส 2.1 ป.4/1, ป.4/2, ป.4/3, ป.4/4, ป.4/5 ส 2.2 ป.4/1, ป.4/2, ป.4/3 ส 3.1 ป.4/1, ป.4/2, ป.4/3 ส 3.2 ป.4/1, ป.4/2 ส 5.1 ป.4/1, ป.4/2, ป.4/3 ส 5.2 ป.4/1, ป.4/2, ป.4/3 รวมทั้งหมด 30 ตัวชี้วัด
โครงสร้างรายวิชาพื้นฐาน สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปีที่4 เวลาเรียน 80 ชั่วโมง ศาสนา ศีลธรรม จริยธรรม ลําดับ ที่ชื่อหน่วยการเรียนรู้มาตรฐานการเรียนรู้และตัวชี้วัด สาระการเรียนรู้เวลาเรียน(ชั่วโมง)1 ความสําคัญของพระพุทธ ศาสนาและพุทธประวัติส 1.1 ป.4/1, ป.4/2 1. ความสําคัญของพระพุทธศาสนา 2. พุทธประวัติ32 พุทธสาวกชาดกและ พุทธศาสนิกชนตัวอย่าง ส 1.1 ป.4/3 1. พุทธสาวก 2. ชาดก 33 หลกัธรรมทางพระพุทธศาสนา ส 1.1 ป.4/4, ป.4/5,ป.4/7 1. พระรัตนตรัย 2. ไตรสิกขา 3. โอวาท 3 4. พุทธศาสนสุภาษิต 5. หลักธรรมเพื่อการอยู่ร่วมกันอย่าง สมานฉันท์6. การทําความดีของตนเอง บุคคล ในครอบครัว โรงเรียน และในชุมชน94 หน้าที่ชาวพุทธและมารยาท ของชาวพทุธ ส 1.2 ป.4/1, ป.4/2 1. ความรเู้บื้องต้นและความสําคัญของ ศาสนสถาน 2. หน้าที่ชาวพุทธ 3. มรรยาทชาวพุทธ 25 การบริหารจติและเจรญิ ปัญญา ส 1.1 ป.4/6 1. การสวดมนต์ไหว้พระ สรรเสริญคุณพระรัตนตรัย และแผ่เมตตา 2. การพัฒนาจิตตามแนวทางของ พระพุทธศาสนา 36 ศาสนพธิีส 1.2 ป.4/3 1. การอาราธนาศีล 2. การอาราธนาธรรม 3. การอาราธนาพระปริตร 4. ระเบียบพิธีและการปฏิบัติตน ในวันธรรมสวนะ และวันสําคัญทาง ศาสนา 27 ประวตัิศาสดาของศาสนาต่างๆ ที่คนไทยนับถือ ส 1.1 ป.4/8 1. ประวัติศาสดา 2. การปฏิบัติตนในศาสนพิธี3. การบํารุงรักษาศาสนสถาน 3
หน้าที่พลเมือง วัฒนธรรม และการดําเนินชีวิตในสังคม ลําดับ ที่ชื่อหน่วยการเรียนรู้มาตรฐานการเรียนรู้และตัวชี้วัด สาระการเรียนรู้เวลาเรียน(ชั่วโมง)1 การอยู่ร่วมกันอย่างสันติสุข ตามวิถีประชาธิปไตย ส 2.1 ป.4/1, ป.4/2,ป.4/5 1. การปฏิบัติตนเป็นพลเมืองดีตามวิถีประชาธิปไตยในชุมชน 2. การปฏิบัติตนเป็นผู้นําและผู้ตามที่ดี3. การลดปัญหาความขัดแย้ง 62 สิทธขิองเด็ก ส 2.1 ป.4/3 1. สิทธิที่จะมีชีวิต 2. สิทธิที่จะได้รับการปกป้อง 3. สิทธิที่จะได้รับการพัฒนา 4. สิทธิที่จะมีส่วนร่วม 23 การเมืองการปกครองของไทย ส 2.2 ป.4/1, ป.4/2,ป.4/3 1. สถาบันพระมหากษัตริย์ตามระบอบประชาธิปไตย 2. การปกครองระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข3. บทบาทหน้าที่ของพลเมือง ในกระบวนการเลือกตั้ง 54 วัฒนธรรมไทย ส 2.1 ป.4/4 1. ความหมายและประเภทของ วัฒนธรรม 2. วัฒนธรรมในภาคต่าง ๆ ของไทย 2
เศรษฐศาสตร์ลําดับ ที่ชื่อหน่วยการเรียนรู้มาตรฐานการเรียนรู้และตัวชี้วัด สาระการเรียนรู้เวลาเรียน(ชั่วโมง)1 การเลือกซื้อสินค้าและบริการ ส 3.1 ป.4/1, ป.4/2 1. การเลือกซื้อสินค้าและบริการ 2. สิทธิของผู้บริโภค 3. สินค้าและบริการที่มีเครื่องหมาย รับรองคุณภาพ 72 เศรษฐกิจพอเพยีงและ ความสัมพันธ์ทางเศรษฐกิจ ส 3.1 ป.4/3 ส 3.2 ป.4/1 1. เศรษฐกิจพอเพียง 2. การประยุกต์ใช้ปรัชญาของ เศรษฐกิจ-พอเพียงในการดํารงชีวิต 3. ความสัมพันธ์ทางเศรษฐกิจในชุมชน73 หน้าที่เบื้องต้นของเงิน ส 3.2 ป.4/2 1. ความหมายและประเภทของเงิน2. หน้าที่เบื้องต้นของเงินในระบบเศรษฐกิจ 3. สกุลเงินสําคัญที่ใช้ในการซื้อขาย แลกเปลี่ยนระหว่างประเทศ 4ภูมิศาสตร์ลําดับ ที่ชื่อหน่วยการเรียนรู้มาตรฐานการเรียนรู้และตัวชี้วัด สาระการเรียนรู้เวลาเรียน(ชั่วโมง)1 ลักษณะทางกายภาพของ จังหวัด ส 5.1 ป.4/1, ป.4/2,ป.4/3 ส 5.2 ป.4/1 1. การเข้าใจพื้นที่จังหวัด 2. ลักษณะทางกายภาพของจังหวัด3. พื้นที่ภูมิสัมพันธ์สร้างสรรค์สิ่งแวดล้อมทรัพยากรธรรมชาติและ การดําเนินชีวิต 4. การใช้แผนที่และรูปถ่ายเพื่อการ เรียนรู้พื้นที่จังหวัด 132 การเปลี่ยนแปลงและการ อนุรักษ์สิ่งแวดล้อมและ ทรัพยากรธรรมชาติในจังหวัด ส 5.2 ป.4/2, ป.4/3 1. สิ่งแวดล้อมในจังหวัด 2. การเปลี่ยนแปลงของสิ่งแวดล้อม3. การตั้งถิ่นฐานและการย้ายถิ่นฐาน4. การจัดการสิ่งแวดล้อมในจังหวัด 9รวม 80
กําหนดการสอนรายวิชาสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม รายวิชาสังคมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม รหัสวิชา ส14101 ชั้นประถมศึกษาปีที่4 ภาคเรียนที่2 ปีการศึกษา 2566 เวลา 40 ชั่วโมง จํานวน 1.0 หน่วยกิต แผนการสอนที่เรื่องที่สอน จํานวน(ซม.) 1 การเลือกซื้อสินค้าและบริการ 12 ปัจจัยที่มีผลต่อการเลือกซื้อสินค้าและบริการ 13 สิทธิพื้นฐานของผู้บริโภค : 1 14 สิทธิพื้นฐานของผู้บริโภค : 2 15 สินค้าและบริการที่มีเครื่องหมายรับรองคุณภาพ : 1 16 สินค้าและบริการที่มีเครื่องหมายรับรองคุณภาพ : 2 17 กิจกรรมเสริมความรู้ท้ายหน่วยการเรียนรู้ 18 เศรษฐกิจพอเพียง 19 การประยุกต์ใช้ปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงในการดํารงชีวิต : 1 110 การประยุกต์ใช้ปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงในการดํารงชีวิต : 2 111 อาชีพ สินค้าและบริการต่าง ๆ ที่ผลิตในชุมชน 112 การพึ่งพาอาศัยกันทางเศรษฐกิจของคนในชุมชน 113 การสร้างความเข้มแข็งให้ชุมชนด้วยการใช้สิ่งของที่ผลิตในชุมชน 114 กิจกรรมเสริมทักษะความรู้ท้ายหน่วยการเรียนรู้ 115 ความหมายและประเภทของเงิน 116 หน้าที่เบื้องต้นของเงินในระบบเศรษฐกิจ 117 สกุลเงินสําคัญที่ใช้ในการซื้อขายแลกเปลี่ยนระหว่างประเทศ 118 กิจกรรมเสริมทักษะความรู้ท้ายหน่วยการเรียนรู้ 119 การเข้าใจพื้นที่จังหวัด 120 การดําเนินชีวิตของคนในจังหวัดภูมิประเทศภูเขา 121 การดําเนินชีวิตของคนในจังหวัดภูมิประเทศที่ลาดเชิงเขาและที่ดอนและภูมิประเทศที่ราบลุ่ม 122 การดําเนินชีวิตของคนในภูมิประเทศชายฝั่งทะเล 123 การประกอบอาชีพของคนในจังหวัด 124 การสร้างบ้านเรือนของประชากรในจังหวัด 125 การใช้แผนที่และรูปถ่าย 126 พื้นที่ภูมิสัมพันธ์สร้างสรรค์สิ่งแวดล้อมทรัพยากรธรรมชาติและการดําเนิน ชีวิต : 1 127 พื้นที่ภูมิสัมพันธ์สร้างสรรค์สิ่งแวดล้อมทรัพยากรธรรมชาติและการดําเนิน ชีวิต : 2 128 การใช้แผนที่และรูปถ่ายเพื่อการเรียนรู้พื้นที่จังหวัด : 1 129 การใช้แผนที่และรูปถ่ายเพื่อการเรียนรู้พื้นที่จังหวัด : 2 130 การใช้แผนที่และรูปถ่ายอธิบายความสัมพันธ์ของสิ่งต่าง ๆ ที่มีอยู่ในจังหวัด 1
31 กิจกรรมเสริมทักษะความรู้ท้ายหน่วยการเรียนรู้ 132 สิ่งแวดล้อมและการเปลี่ยนแปลงสิ่งแวดล้อมในจังหวัด 133 การเปลี่ยนแปลงของสิ่งแวดล้อมที่เกิดจากธรรมชาติ 134 การเปลี่ยนแปลงของสิ่งแวดล้อมที่เกิดจากการกระทําของมนุษย์ 135 ผลกระทบจากการเปลี่ยนแปลงของสิ่งแวดล้อม 136 การเปลี่ยนแปลงของสิ่งแวดล้อม 137 การตั้งถิ่นฐานและการย้ายถิ่นฐาน : 1 138 การตั้งถิ่นฐานและการย้ายถิ่นฐาน : 2 139 การจัดการสิ่งแวดล้อมและการอนุรักษ์สิ่งแวดล้อมและทรัพยากรธรรมชาติ 140 กิจกรรมเสริมทักษะความรู้ท้ายหน่วยการเรียนรู้ 1รวม 40 แผน
แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 1 กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 รายวิชา สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม รหัสวิชา ส14101 หน่วยการเรียนรู้ที่ 1 การเลือกซื้อสินค้าและบริการ เวลา 7 ชั่วโมง เรื่อง การเลือกซื้อสินค้าและบริการ เวลา 1 ชั่วโมง วันที่..........เดือน.................พ.ศ......... ผู้สอน นางสาวพิมพกานต์ ศรีจันอัด 1. มาตรฐานการเรียนรู้/ตัวชี้วัด มาตรฐานการเรียนรู้ มาตรฐาน ส 3.1 เข้าใจและสามารถบริหารจัดการทรัพยากรในการผลิตและการบริโภคการใช้ทรัพยากร ที่มีอยู่จำกัดได้อย่างมีประสิทธิภาพและคุ้มค่า รวมทั้งเข้าใจหลักการของเศรษฐกิจ พอเพียง เพื่อการดำรงชีวิตอย่างมีดุลยภาพ ตัวชี้วัด ส 3.1 ป.4/1 ระบุปัจจัยที่มีผลต่อการเลือกซื้อสินค้าและบริการ 2. จุดประสงค์การเรียนรู้ 1. อธิบายการเลือกซื้อสินค้าและบริการ (K) 2. วิเคราะห์ความแตกต่างของสินค้าและบริการ (P) 3. เห็นความสำคัญของการศึกษาเกี่ยวกับสินค้าและบริการ (A) 3. สาระสำคัญ การเลือกซื้อสินค้าและบริการมีความสำคัญและมีความจำเป็นในการดำเนินชีวิตของมนุษย์ เนื่องจากมนุษย์ต้องซื้อสินค้าอุปโภคบริโภคทุกวัน ฉะนั้น การวางแผนที่ดีทำให้ได้มาซึ่งสินค้า และบริการที่มีคุณภาพ และปลอดภัย ช่วยให้ประหยัดทั้งเงิน เวลา และแรงงาน 4. สาระการเรียนรู้ การเลือกซื้อสินค้าและบริการ 5. สมรรถนะสำคัญของผู้เรียน 5.1 ความสามารถในการสื่อสาร 5.2 ความสามารถในการคิด 5.3 ความสามารถในการใช้ทักษะชีวิต
6. คุณลักษณะอันพึงประสงค์ 6.1 ซื่อสัตย์ สุจริต 6.2 มีวินัย รับผิดชอบ 6.3 ใฝ่เรียนรู้ 7. แนวทางการบูรณาการ ภาษาไทย การตอบคำถาม การพูดสนทนา และการพูดแสดงความคิดเห็น วิทยาศาสตร์ การวิเคราะห์ ศิลปะ การวาดแผนภาพ ลูกเสือ มีความพร้อมในการเรียนรู้ ปรัชญาขอเศรษฐกิจพอเพียง 3 ห่วง ความพอประมาณ ในการจัดการเวลาการเรียนให้เหมาะสม ความมีเหตุผล ใช้ทรัพยากรที่มีอยู่ให้เหมาะสมและเกิดประโยชน์สูงสุด การมีภูมิคุ้มกันที่ดีในตัว นักเรียนทุกคนสามารถใช้ชีวิตในสังคมอย่าง รอบคอบและไม่ประมาทและเกิดความสุข 2 เงื่อนไข เงื่อนไขความรู้ มีความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับเนื้อหาวิชาการและความรู้ เกี่ยวกับการดำเนินชีวิตอย่างถูกต้อง เงื่อนไขคุณธรรม ดำเนินชีวิตด้วยคุณธรรมที่ถูกต้องและจริยธรรมที่ดีงาม ตามธรรมเนียมของไทยและต่างชาติได้อย่างถูกต้อง 4 มิติ มิติด้านสังคม สามารถอยู่ร่วมกันในสังคมได้อย่างมีความสุข ในสภาวะที่ สังคมมีความเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็ว มิติด้านเศรษฐกิจ มีความขยันในการทำงาน พึ่งพาตนเองให้มากที่สุด มิติด้านวัฒนธรรม ดำเนินชีวิตตามแบบแผนและอนุรักษ์วัฒนธรรมที่ดีงาม ของไทยและปรับตัวเข้ากับวัฒนธรรมต่างชาติที่เข้ามา ในประเทศไทยได้กลมกลืน มิติด้านสิ่งแวดล้อม ปรับตัวเข้ากับสิ่งแวดล้อมที่อยู่รอบตัว ช่วยกันอนุรักษ์ ทรัพยากรธรรมชาติให้อยู่กับเราตลอดไป
8. กิจกรรมการเรียนรู้ 1. นักเรียนร่วมกันสนทนาเกี่ยวกับการเลือกซื้อสินค้าและบริการ แล้วตอบคำถาม ดังนี้ • ในแต่ละวันนักเรียนซื้อสินค้าอะไรบ้าง (ตัวอย่างคำตอบ อาหาร เครื่องดื่ม ขนม ดินสอ ปากกา) • การซื้อสินค้าแต่ละครั้งนักเรียนได้รับการบริการอย่างไร (ตัวอย่างคำตอบ ได้รับการบริการที่ดีจากพนักงานขายสินค้า) • เพราะเหตุใดนักเรียนจึงต้องซื้อสินค้าและบริการต่าง ๆ เหล่านั้น (ตัวอย่างคำตอบ เพราะมีความจำเป็นในการดำรงชีวิตประจำวัน) • นักเรียนเข้าใจความหมายของสินค้าและบริการว่าอย่างไร (ตัวอย่างคำตอบ สินค้าเป็นสิ่งของที่สามารถแลกเปลี่ยนหรือซื้อขายกันได้ และสามารถถ่ายโอน จากอีกคนไปยังอีกคนหนึ่งได้ ส่วนบริการเป็นการอำนวยความสะดวกที่ไม่มีตัววัตถุสิ่งของแลกเปลี่ยน เช่น การโดยสารรถ-เรือ การตัดผม การรับการรักษาพยาบาล) 2. นักเรียนศึกษาและรวบรวมข้อมูลเกี่ยวกับการเลือกซื้อสินค้าและบริการ จากหนังสือเรียน และแหล่งการเรียนรู้อื่นเพิ่มเติม 3. นักเรียนร่วมกันวิเคราะห์ตัวอย่างสถานการณ์เกี่ยวกับการซื้อสินค้าและบริการ จากนั้นร่วมกัน แสดงความคิดเห็น โดยการตอบคำถาม ดังนี้ • จากสถานการณ์ นักเรียนคิดว่า ด.ญ กฤตพรได้รับสินค้าและบริการดีหรือไม่ เพราะอะไร (ตัวอย่างคำตอบ ไม่ เพราะสินค้าที่แม่ค้าขายไม่สะอาด และแม่ค้าทำสีหน้าโกรธและทำน้ำเสียง ไม่พอใจใส่ ด.ญ กฤตพรอีก ถือเป็นการบริการที่ไม่พึงปฏิบัติต่อลูกค้า) • ถ้านักเรียนเป็นแม่ค้า นักเรียนจะปฏิบัติตนอย่างไร (ตัวอย่างคำตอบ พูดจาสุภาพ ไม่แสดงกิริยาไม่สุภาพใส่ลูกค้า และต้องคำนึงเสมอว่า ถ้าไม่มีลูกค้า สินค้าเราก็จะขายไม่ได้) เมื่อถึงเวลาพกัเที่ยง ด.ญ.กฤตพรไดไ้ปซ้ืออาหารที่โรงอาหารของโรงเรียนโดยบอกแมค่า้ว่า เอาผัดผักกับไข่ดาว แต่ด.ญ. กฤตพร เห็นว่าผัดผักของแม่ค้ามีแมลงวันตกใส่จึงขอเปลี่ยนเป็ นอย่างอื่นแทน แม่คา้ทา สีหนา้โกรธและทา น้า เสียงไม่พอใจใส่ด.ญ.กฤตพร
4. นักเรียนแบ่งกลุ่ม 2 กลุ่ม ตามแถวที่นั่ง โดยแต่ละกลุ่มส่งตัวแทนกลุ่ม กลุ่มละ 6 คนออกมา เล่นเกมติดบัตรคำหรรษา โดยแบ่งกระดานออกเป็น 2 ช่อง คือ ช่องสินค้า 1 ช่อง ช่องบริการ 1 ช่อง กลุ่มไหนทำได้เร็วและถูกต้องเป็นฝ่ายชนะ ตัวอย่างบัตรคำ ช่องสินค้า ช่องบริการ อาหาร เครื่องดื่ม เสื้อผ้า โทรศัพท์เคลื่อนที่ หนังสือเรียน สมุด ดินสอ ไฟฟ้า รถโดยสาร น้ำประปา ร้านตัดผม เรือโดยสาร ร้านอินเทอร์เน็ต 5. นักเรียนร่วมกันวิเคราะห์ความเหมือนและความแตกต่างของสินค้าและบริการ เป็นแผนภาพความคิด ดังตัวอย่าง อาหาร ไฟฟ้า รถโดยสาร เส้ือผา้ โทรศัพท์เคลื่อนที่ น้า ประปา ร้านตัดผม หนังสือเรียน เรือโดยสาร สมุด ดินสอ เครื่องดื่ม ร้านอินเทอร์เน็ต สินค้า บริการ ความเหมือน สามารถซ้ือขาย หรือแลกเปลี่ยนกันได้ เป็ นการอ านวยความสะดวก ในด้านต่าง ๆ ไม่สามารถ แลกเปลี่ยนกันได้ ตอบสนอง ความต้องการ ของมนุษย์
6. นักเรียนร่วมกันแสดงความคิดเห็น แล้วสรุปเป็นความคิดรวบยอด โดยใช้คำถาม ดังนี้ • นักเรียนจะเลือกซื้อสินค้าและบริการอย่างไรให้คุ้มค่ามากที่สุด • นักเรียนได้ประโยชน์จากการเลือกซื้อสินค้าและบริการอย่างไร บันทึกคำตอบของนักเรียนเป็นแผนภาพความคิดบนกระดาน ดังตัวอย่าง • การเลือกซื้อสินค้าและบริการให้คุ้มค่า • ประโยชน์จากการเลือกซื้อสินค้าและบริการ ซ้ือสินคา้ที่มีคุณภาพ ซ้ือในราคาที่เหมาะสม ไม่ถูกหรือแพงเกินไป ซ้ือเฉพาะสินคา้ที่จา เป็น ต่อการใช้งาน การเลือกซื้อสินค้า และบริการให้คุ้มค่า อ านวยความสะดวกสบาย และความพึงพอใจ ใช้ในการด าเนินชีวิต ได้สินค้าที่มีคุณภาพ ประโยชน์ที่ได้จาก การเลือกซื้อสินค้า และบริการ ประหยัดเงินในกระเป๋ า ตอบสนองความต้องการ ของตนเอง ไดรู้้จกัการวางแผนก่อนการเลือกซ้ือ สินค้าและบริการ
7. นักเรียนคิดประเมินเพื่อเพิ่มคุณค่า แล้วสรุปเป็นความคิดรวบยอด โดยใช้คำถาม ดังนี้ • นักเรียนคิดว่าการเลือกซื้อสินค้าและบริการต้องคำนึงถึงสิ่งใดเป็นสำคัญ เพราะเหตุใด (ตัวอย่างคำตอบ เงิน เพราะเงินเป็นปัจจัยสำคัญในการซื้อสินค้าและบริการ) 8. นักเรียนวาดภาพหรือติดภาพการเลือกซื้อสินค้าและบริการในชีวิตประจำวันมา 1 ตัวอย่าง พร้อมนำเสนอวิธีการวางแผนในการเลือกซื้อสินค้าและบริการลงในแบบบันทึกดังตัวอย่าง 9. นักเรียนตรวจสอบความถูกต้องเรียบร้อยของผลงาน หากพบข้อผิดพลาดควรปรับปรุงแก้ไข ให้ถูกต้อง 10. นักเรียนร่วมกันสรุปสิ่งที่เข้าใจเป็นความรู้ร่วมกัน ดังนี้ การเลือกซื้อสินค้าและบริการมีความสำคัญและมีความจำเป็นในการดำเนินชีวิตของมนุษย์ เนื่องจาก มนุษย์ต้องซื้อสินค้าอุปโภคบริโภคทุกวัน ฉะนั้น การวางแผนที่ดีทำให้ได้มาซึ่งสินค้าและบริการที่มีคุณภาพ และปลอดภัย ช่วยให้ประหยัดทั้งเงิน เวลา และแรงงาน แบบบันทึกการซื้อสินค้าและบริการ • สินค้าและบริการในภาพคืออะไร (อาหาร) • นักเรียนมีการวางแผนในการเลือกสินค้าและบริการอย่างไร (ตัวอย่างค าตอบ ดูราคาและปริมาณอาหารที่ได้ว่าคุ้มค่าหรือไม่ ดูการบริการของแม่ค้าว่าพูดจา สุภาพหรือไม่และที่ส าคญัดูว่าอาหารที่ซ้ือสะอาดหรือไม่) • นกัเรียนคิดว่าการวางแผนก่อนการเลือกซ้ือสินคา้และบริการมีประโยชน์หรือไม่อย่างไร (ตัวอย่างค าตอบ มี เพราะเราจะได้สินค้าและการบริการที่คุ้มค่าและมีคุณภาพ ปลอดภัย)
11. นักเรียนนำเสนอผลงานตนเองหน้าชั้นเรียน 12. นักเรียนร่วมกันอภิปรายสรุปเกี่ยวกับวิธีการทำงานให้เห็นการคิดเชิงระบบและวิธีการทำงาน ที่มีแบบแผน 13. นักเรียนประเมินตนเองหลังการเรียนและหลังการทำกิจกรรม ในประเด็นต่อไปนี้ • สิ่งที่นักเรียนได้เรียนรู้ในวันนี้คืออะไร • นักเรียนมีส่วนร่วมในกิจกรรมการเรียนรู้มากน้อยเพียงใด • นักเรียนพึงพอใจกับการเรียนรู้ในวันนี้หรือไม่ เพียงใด • นักเรียนจะนำความรู้ที่ได้นี้ไปใช้ให้เกิดประโยชน์แก่ตนเอง ครอบครัว และสังคมทั่วไป ได้อย่างไร จากนั้นแลกเปลี่ยนตรวจสอบขั้นตอนการทำงานทุกขั้นตอนว่าจะเพิ่มคุณค่าไปสู่สังคม เกิดประโยชน์ต่อสังคมให้มากขึ้นกว่าเดิมในขั้นตอนใดบ้าง สำหรับการทำงานในครั้งต่อไป 9. สื่อ/แหล่งการเรียนรู้ 1. หนังสือสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 2. แถบข้อความ 3. ตัวอย่างสถานการณ์ การเลือกซื้อสินค้าและบริการ 4. แหล่งการเรียนรู้ทั้งภายในและภายนอกโรงเรียน 10. การวัดและประเมินผล จุดประสงค์การเรียนรู้ วิธีการวัด เครื่องมือ เกณฑ์การประเมิน 1. อธิบายการเลือกซื้อสินค้าและ บริการ (K) ตรวจใบงาน ใบงาน ผ่านเกณฑ์ ร้อยละ 60 2. วิเคราะห์ความแตกต่างของ สินค้าและบริการ (P) ตรวจใบงาน ใบงาน ผ่านเกณฑ์ ร้อยละ 60 3. เห็นความสำคัญของการศึกษา เกี่ยวกับสินค้าและบริการ (A) การสังเกต แบบสังเกต ผ่านเกณฑ์ ร้อยละ 60 เกณฑ์การวัดและประเมินผล 80 % ขึ้นไป หมายถึง ดีมาก 50-59% หมายถึง ผ่าน 70-79% หมายถึง ดี ต่ำกว่า 50% หมายถึง ไม่ผ่านเกณฑ์ 60-69% หมายถึง ปานกลาง
แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 2 กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 รายวิชา สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม รหัสวิชา ส14101 หน่วยการเรียนรู้ที่ 1 การเลือกซื้อสินค้าและบริการ เวลา 7 ชั่วโมง เรื่อง ปัจจัยที่มีผลต่อการเลือกซื้อสินค้าและบริการ เวลา 1 ชั่วโมง วันที่..........เดือน.................พ.ศ......... ผู้สอน นางสาวพิมพกานต์ ศรีจันอัด 1. มาตรฐานการเรียนรู้/ตัวชี้วัด มาตรฐานการเรียนรู้ มาตรฐาน ส 3.1 เข้าใจและสามารถบริหารจัดการทรัพยากรในการผลิตและการบริโภคการใช้ทรัพยากร ที่มีอยู่จำกัดได้อย่างมีประสิทธิภาพและคุ้มค่า รวมทั้งเข้าใจหลักการของเศรษฐกิจ พอเพียง เพื่อการดำรงชีวิตอย่างมีดุลยภาพ ตัวชี้วัด ส 3.1 ป.4/1 ระบุปัจจัยที่มีผลต่อการเลือกซื้อสินค้าและบริการ 2. จุดประสงค์การเรียนรู้ 1. อธิบายปัจจัยที่มีผลต่อการเลือกซื้อสินค้าและบริการ (K) 2. วิเคราะห์ปัจจัยที่มีผลต่อการเลือกซื้อสินค้าและบริการ (P) 3. เห็นความสำคัญของการศึกษาเรียนรู้ปัจจัยที่มีผลต่อการเลือกซื้อสินค้าและบริการ (A) 3. สาระสำคัญ การเลือกซื้อสินค้าและบริการเป็นการดำเนินชีวิตประจำวันของมนุษย์ ปัจจัยที่มีผลต่อการเลือกซื้อสินค้า และบริการ ประกอบด้วยรายได้ ความพึงพอใจ ราคาเป็นธรรม การโฆษณา คุณภาพของสินค้าและบริการ 4. สาระการเรียนรู้ ปัจจัยที่มีผลต่อการเลือกซื้อสินค้าและบริการ 5. สมรรถนะสำคัญของผู้เรียน 5.1 ความสามารถในการสื่อสาร 5.2 ความสามารถในการคิด 5.3 ความสามารถในการใช้ทักษะชีวิต
6. คุณลักษณะอันพึงประสงค์ 6.1 ซื่อสัตย์ สุจริต 6.2 มีวินัย รับผิดชอบ 6.3 ใฝ่เรียนรู้ 7. แนวทางการบูรณาการ ภาษาไทย การตอบคำถาม การพูดสนทนา และการพูดแสดงความคิดเห็น วิทยาศาสตร์ การวิเคราะห์ ศิลปะ การวาดแผนภาพ ลูกเสือ มีความพร้อมในการเรียนรู้ ปรัชญาขอเศรษฐกิจพอเพียง 3 ห่วง ความพอประมาณ ในการจัดการเวลาการเรียนให้เหมาะสม ความมีเหตุผล ใช้ทรัพยากรที่มีอยู่ให้เหมาะสมและเกิดประโยชน์สูงสุด การมีภูมิคุ้มกันที่ดีในตัว นักเรียนทุกคนสามารถใช้ชีวิตในสังคมอย่าง รอบคอบและไม่ประมาทและเกิดความสุข 2 เงื่อนไข เงื่อนไขความรู้ มีความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับเนื้อหาวิชาการและความรู้ เกี่ยวกับการดำเนินชีวิตอย่างถูกต้อง เงื่อนไขคุณธรรม ดำเนินชีวิตด้วยคุณธรรมที่ถูกต้องและจริยธรรมที่ดีงาม ตามธรรมเนียมของไทยและต่างชาติได้อย่างถูกต้อง 4 มิติ มิติด้านสังคม สามารถอยู่ร่วมกันในสังคมได้อย่างมีความสุข ในสภาวะที่ สังคมมีความเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็ว มิติด้านเศรษฐกิจ มีความขยันในการทำงาน พึ่งพาตนเองให้มากที่สุด มิติด้านวัฒนธรรม ดำเนินชีวิตตามแบบแผนและอนุรักษ์วัฒนธรรมที่ดีงาม ของไทยและปรับตัวเข้ากับวัฒนธรรมต่างชาติที่เข้ามา ในประเทศไทยได้กลมกลืน มิติด้านสิ่งแวดล้อม ปรับตัวเข้ากับสิ่งแวดล้อมที่อยู่รอบตัว ช่วยกันอนุรักษ์ ทรัพยากรธรรมชาติให้อยู่กับเราตลอดไป
8. กิจกรรมการเรียนรู้ 1. นักเรียนสังเกตภาพเกี่ยวกับสินค้าและบริการในชีวิตประจำวัน จากนั้นร่วมกันสนทนา แล้วตอบคำถาม ดังนี้ • ภาพดังกล่าวเป็นภาพเกี่ยวกับอะไร (สินค้าและบริการ) • สินค้าและบริการในภาพมีความสำคัญกับนักเรียนหรือไม่ อย่างไร (ตัวอย่างคำตอบ มี เพราะเป็นสินค้าและบริการที่จำเป็นต่อการดำเนินชีวิตประจำวัน) • นักเรียนคิดว่าการเลือกซื้อสินค้าและบริการของผู้บริโภคขึ้นอยู่กับปัจจัยใดเป็นสำคัญ (ตัวอย่างคำตอบ ความพึงพอใจของผู้บริโภค โดยการที่จะซื้อสินค้าและบริการชนิดใดก็ตาม ควรพิจารณาว่าคุ้มค่ากับเงินที่จ่ายไปหรือไม่) • ถ้านักเรียนจะซื้อสินค้าและบริการ นักเรียนจะใช้อะไรเป็นเกณฑ์ในการตัดสินใจ 2. นักเรียนศึกษาและรวบรวมข้อมูลเกี่ยวกับปัจจัยที่มีผลต่อการเลือกซื้อสินค้าและบริการ จากหนังสือเรียนและแหล่งการเรียนรู้อื่นเพิ่มเติม 3. นักเรียนร่วมกันแสดงความคิดเห็นเกี่ยวกับปัจจัยที่มีผลต่อการเลือกซื้อสินค้าและบริการ แล้วสรุปเป็นความคิดรวบยอด โดยใช้คำถาม ดังนี้ • ปัจจัยที่เป็นตัวกำหนดในการเลือกซื้อสินค้าและบริการมีอะไรบ้าง • นักเรียนมีหลักการสำคัญในการพิจารณาเลือกซื้อสินค้าและบริการอย่างไร บันทึกคำตอบของนักเรียนเป็นแผนภาพความคิดบนกระดาน ดังตัวอย่าง
• ปัจจัยที่เป็นตัวกำหนดในการเลือกซื้อสินค้าบริการ • หลักการสำคัญในการพิจารณาเลือกซื้อสินค้าและบริการ รายได้ของผู้บริโภค รสนิยมหรืออุปนิสัย อายุของผู้บริโภค ปัจจัยที่มีผลต่อ การเลือกซื้อสินค้า และบริการ การโฆษณาสินค้าและบริการ ราคาสินค้า คุณภาพของสินค้าและบริการ ความพึงพอใจของผู้บริโภค คุณภาพดี ราคาเป็นธรรม ไม่ควรใช้สินค้าหรือบริการ ที่เป็ นระบบเงินผ่อน ไม่ควรซ้ือหรือใชบ้ริการ เพราะค าโฆษณาชวนเชื่อ มีประโยชน์ในการใช้สอย มีความจ าเป็ นต่อการด าเนินชีวิต ไม่เลือกซ้ือสินคา้ที่ฟุ่มเฟือย หลักการส าคัญ ในการพิจารณา เลือกซื้อสินค้าและบริการ
4. นักเรียนแบ่งกลุ่มร่วมกันวิเคราะห์หลักการในการเลือกซื้อสินค้าและบริการ และบอกผลที่เกิดขึ้น จากการปฏิบัติและไม่ปฏิบัติเป็นแผนภาพความคิดบนกระดาน ดังตัวอย่าง 5. นักเรียนคิดประเมินเพื่อเพิ่มคุณค่า แล้วสรุปเป็นความคิดรวบยอด โดยใช้คำถาม ดังนี้ • นักเรียนจะนำหลักความพอเพียงมาเป็นหลักในการตัดสินใจเลือกซื้อสินค้าและบริการอย่างไร (ตัวอย่างคำตอบ คำนึงถึงความจำเป็น ความเหมาะสม ความคุ้มค่า ประโยชน์ที่จะได้ ต่อการดำเนินชีวิต) 6. นักเรียนวาดภาพหรือติดภาพสินค้าและบริการที่ใช้ในชีวิตประจำวันประเภทละ 1 อย่าง บันทึกข้อมูลลงในแบบบันทึก แล้วออกมานำเสนอหน้าชั้นเรียน ในชิ้นงานที่ 1 เรื่อง ปัจจัยที่มีผลต่อการเลือกซื้อ สินค้าและบริการที่ใช้ในชีวิตประจำวัน 7. นักเรียนตรวจสอบความถูกต้องเรียบร้อยของผลงาน หากพบข้อผิดพลาดควรปรับปรุงแก้ไข ให้ถูกต้อง 8. นักเรียนร่วมกันสรุปสิ่งที่เข้าใจเป็นความรู้ร่วมกัน ดังนี้ การเลือกซื้อสินค้าและบริการเป็นการดำเนินชีวิตประจำวันของมนุษย์ ปัจจัยที่มีผลต่อการเลือกซื้อ สินค้าและบริการ ประกอบด้วยรายได้ ความพึงพอใจ ราคาเป็นธรรม การโฆษณา คุณภาพของสินค้าและบริการ 9. นักเรียนนำเสนอชิ้นงาน เรื่อง ปัจจัยที่มีผลต่อการเลือกซื้อสินค้าและบริการที่ใช้ในชีวิตประจำวัน หน้าชั้นเรียน 10. นักเรียนร่วมกันอภิปรายสรุปเกี่ยวกับวิธีการทำงานให้เห็นการคิดเชิงระบบและวิธีการทำงาน ที่มีแบบแผน 11. นักเรียนร่วมกันจัดป้ายนิเทศรณรงค์หลักการเลือกซื้อสินค้าและบริการตามหลักความพอเพียง และนำความรู้ เรื่อง หลักการเลือกซื้อสินค้าและบริการไปแนะนำบุคคลในครอบครัวและชุมชน หลักการเลือกซื้อสินค้าและบริการ ประโยชน์ใช้สอย ความจ าเป็น ความคุ้มค่า ผลที่เกิดขึ้น ค่าใช้จ่ายลดลง ผลที่เกิดขึ้น ครอบครัวมีการใชจ้่ายมากข้ึน ถ้าปฏิบัติ ถ้าไม่ปฏิบัติ
12. นักเรียนประเมินตนเอง โดยเขียนแสดงความรู้สึกหลังการเรียน ในประเด็นต่อไปนี้ • สิ่งที่นักเรียนได้เรียนรู้ในวันนี้คืออะไร • นักเรียนมีส่วนร่วมกิจกรรมในกลุ่มมากน้อยเพียงใด • เพื่อนนักเรียนในกลุ่มมีส่วนร่วมกิจกรรมในกลุ่มมากน้อยเพียงใด • นักเรียนพอใจกับการเรียนในวันนี้หรือไม่ เพียงใด • นักเรียนจะนำความรู้ที่ได้นี้ไปใช้ให้เกิดประโยชน์แก่ตนเอง ครอบครัว และสังคมทั่วไป ได้อย่างไร จากนั้นแลกเปลี่ยนตรวจสอบขั้นตอนการทำงานทุกขั้นตอนว่าจะเพิ่มคุณค่าไปสู่สังคม เกิดประโยชน์ต่อสังคมให้มากขึ้นกว่าเดิมในขั้นตอนใดบ้าง สำหรับการทำงานในครั้งต่อไป 9. สื่อ/แหล่งการเรียนรู้ 1. หนังสือสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 2. ภาพเกี่ยวกับสินค้าและบริการในชีวิตประจำวัน 3. แหล่งการเรียนรู้ทั้งภายในและภายนอกโรงเรียน 10. การวัดและประเมินผล จุดประสงค์การเรียนรู้ วิธีการวัด เครื่องมือ เกณฑ์การประเมิน 1. อธิบายปัจจัยที่มีผลต่อการ เลือกซื้อสินค้าและบริการ (K) ตรวจใบงาน ใบงาน ผ่านเกณฑ์ ร้อยละ 60 2. วิเคราะห์ปัจจัยที่มีผลต่อการ เลือกซื้อสินค้าและบริการ (P) ตรวจใบงาน ใบงาน ผ่านเกณฑ์ ร้อยละ 60 3. เห็นความสำคัญของการศึกษา เรียนรู้ปัจจัยที่มีผลต่อการเลือก ซื้อสินค้าและบริการ (A) การสังเกต แบบสังเกต ผ่านเกณฑ์ ร้อยละ 60 เกณฑ์การวัดและประเมินผล 80 % ขึ้นไป หมายถึง ดีมาก 50-59% หมายถึง ผ่าน 70-79% หมายถึง ดี ต่ำกว่า 50% หมายถึง ไม่ผ่านเกณฑ์ 60-69% หมายถึง ปานกลาง
แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 3 กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 รายวิชา สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม รหัสวิชา ส14101 หน่วยการเรียนรู้ที่ 1 การเลือกซื้อสินค้าและบริการ เวลา 7 ชั่วโมง เรื่อง สิทธิพื้นฐานของผู้บริโภค : 1 เวลา 1 ชั่วโมง วันที่..........เดือน.................พ.ศ......... ผู้สอน นางสาวพิมพกานต์ ศรีจันอัด 1. มาตรฐานการเรียนรู้/ตัวชี้วัด มาตรฐานการเรียนรู้ มาตรฐาน ส 3.1 เข้าใจและสามารถบริหารจัดการทรัพยากรในการผลิตและการบริโภคการใช้ทรัพยากร ที่มีอยู่จำกัดได้อย่างมีประสิทธิภาพและคุ้มค่า รวมทั้งเข้าใจหลักการของเศรษฐกิจ พอเพียง เพื่อการดำรงชีวิตอย่างมีดุลยภาพ ตัวชี้วัด ส 3.1 ป.4/2 บอกสิทธิพื้นฐานและรักษาผลประโยชน์ของตนเองในฐานะผู้บริโภค 2. จุดประสงค์การเรียนรู้ 1. อธิบายสิทธิพื้นฐานของผู้บริโภค (K) 2. วิเคราะห์ความสำคัญของสิทธิพื้นฐานของผู้บริโภคตามกฎหมายกำหนด (P) 3. ตระหนักในความสำคัญของสิทธิพื้นฐานของผู้บริโภคตามกฎหมายกำหนด (A) 3. สาระสำคัญ การได้รับความคุ้มครองหรือความยุติธรรมในการเลือกซื้อสินค้าและบริการ เป็นสิทธิที่ผู้บริโภค ได้รับตามกฎหมาย 4. สาระการเรียนรู้ สิทธิพื้นฐานของผู้บริโภค 5. สมรรถนะสำคัญของผู้เรียน 5.1 ความสามารถในการสื่อสาร 5.2 ความสามารถในการคิด 5.3 ความสามารถในการใช้ทักษะชีวิต
6. คุณลักษณะอันพึงประสงค์ 6.1 ซื่อสัตย์ สุจริต 6.2 มีวินัย รับผิดชอบ 6.3 ใฝ่เรียนรู้ 7. แนวทางการบูรณาการ ภาษาไทย การตอบคำถาม การพูดสนทนา และการพูดแสดงความคิดเห็น วิทยาศาสตร์ การวิเคราะห์ ศิลปะ การวาดแผนภาพ ลูกเสือ มีความพร้อมในการเรียนรู้ ปรัชญาขอเศรษฐกิจพอเพียง 3 ห่วง ความพอประมาณ ในการจัดการเวลาการเรียนให้เหมาะสม ความมีเหตุผล ใช้ทรัพยากรที่มีอยู่ให้เหมาะสมและเกิดประโยชน์สูงสุด การมีภูมิคุ้มกันที่ดีในตัว นักเรียนทุกคนสามารถใช้ชีวิตในสังคมอย่าง รอบคอบและไม่ประมาทและเกิดความสุข 2 เงื่อนไข เงื่อนไขความรู้ มีความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับเนื้อหาวิชาการและความรู้ เกี่ยวกับการดำเนินชีวิตอย่างถูกต้อง เงื่อนไขคุณธรรม ดำเนินชีวิตด้วยคุณธรรมที่ถูกต้องและจริยธรรมที่ดีงาม ตามธรรมเนียมของไทยและต่างชาติได้อย่างถูกต้อง 4 มิติ มิติด้านสังคม สามารถอยู่ร่วมกันในสังคมได้อย่างมีความสุข ในสภาวะที่ สังคมมีความเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็ว มิติด้านเศรษฐกิจ มีความขยันในการทำงาน พึ่งพาตนเองให้มากที่สุด มิติด้านวัฒนธรรม ดำเนินชีวิตตามแบบแผนและอนุรักษ์วัฒนธรรมที่ดีงาม ของไทยและปรับตัวเข้ากับวัฒนธรรมต่างชาติที่เข้ามา ในประเทศไทยได้กลมกลืน มิติด้านสิ่งแวดล้อม ปรับตัวเข้ากับสิ่งแวดล้อมที่อยู่รอบตัว ช่วยกันอนุรักษ์ ทรัพยากรธรรมชาติให้อยู่กับเราตลอดไป
8. กิจกรรมการเรียนรู้ 1. นักเรียนร่วมกันสนทนาเกี่ยวกับสิทธิพื้นฐานของผู้บริโภค แล้วตอบคำถาม ดังนี้ • ผู้บริโภคหมายถึงบุคคลใด (ตัวอย่างคำตอบ ผู้เลือกซื้อสินค้าและบริการ) • สิทธิของผู้บริโภคหมายถึงอะไร (ตัวอย่างคำตอบ สิทธิหรืออำนาจตามที่กฎหมายกำหนดเกี่ยวกับ การซื้อสินค้าและบริการ โดยกฎหมายให้การคุ้มครอง และดูแลความเสียหายอันเกิดจากการ ใช้สินค้าหรือบริการที่ส่งผลเสียหายต่อผู้บริโภค) • นักเรียนคิดว่าหน่วยงานใดของรัฐที่มีหน้าที่ให้การดูแลและคุ้มครองผู้บริโภคสินค้าและบริการตาม กฎหมาย (สำนักงานคณะกรรมการคุ้มครองผู้บริโภค (สคบ.)) • สำนักงานคณะกรรมการคุ้มครองผู้บริโภค (สคบ.) ทำหน้าที่อะไรบ้าง (ตัวอย่างคำตอบ ดูแลคุ้มครองผู้บริโภคที่ถูกละเมิดสิทธิ ดำเนินคดี เรียกร้องค่าเสียหายแทนผู้บริโภค เผยแพร่ความรู้ แนะนำการเลือกซื้อสินค้าและบริการให้แก่ผู้บริโภค) 2. นักเรียนศึกษาและรวบรวมข้อมูลเกี่ยวกับสิทธิพื้นฐานของผู้บริโภค จากหนังสือเรียน และแหล่งการเรียนรู้อื่นเพิ่มเติม 3. นักเรียนร่วมกันวิเคราะห์ข่าวเกี่ยวกับสินค้าที่ไม่มีคุณภาพ และเป็นอันตรายต่อผู้บริโภค จากนั้นร่วมกันแสดงความคิดเห็น โดยการตอบคำถาม ดังนี้ เมื่อวันที่ 27เมษายน 2561 ส านักงานคณะกรรมการอาหารและยา (อย.) ออกประกาศเรื่องประกาศผล การพิสูจน์อาหาร โดยการระบุว่า ส านักงานสาธารณสุขจังหวัดชลบุรีสุ่มเก็บตัวอย่างผลิตภัณฑ์อาหาร จากสถานที่จ าหน่ายและบรรจุอาหาร ที่ 109/8-9 หมู่3ถนนพระยาสัจจา ต าบลบ้านสวน อ าเภอเมือง จังหวัดชลบุรี โดยส่งตรวจวิเคราะห์ทางวิชาการ ณ ศูนย์การแพทย์ที่ 6 ชลบุรี โดยมีการเก็บผลิตภัณฑ์ ฉลากระบุลีนเอฟเอส ทรี Lyn Fs-Three ชนิดกล่องละ 10แคปซูล ปรากฏว่าตรวจพบยาแผนปัจจุบัน บิซาโคดิลโดยสารดงักล่าวเป็นยาระบายที่ห้ามเติมในอาหารเพราะจะทา ให้ร่างกายเสียน้า ทา ให้ลา ไส้บีบตวั บางรายมีเลือดออกทางทวาร อาจท าให้ช็อกได้ โดยถือเป็ นยาที่ต้องอยู่ในความดูแลของแพทย์ และ อีกผลิตภัณฑ์ คือ ลีน บล็อก เบิร์น เบรด บิวท์ผลตรวจพบไซบูทรามีน มีฤทธิ์ กดประสาทท าให้ไม่อยาก อาหาร ทา ให้เกิดผลขา้งเคียง เช่น เกิดภาวะผดิปกติของหลอดเลือดที่เล้ียงบริเวณหัวใจ หิวบ่อย คลื่นไส้ รู้สึกไม่สบายในท้อง ที่มา : ข่าวสด อย. ออกประกาศ อาหารเสริมลดความอ้วนเติมสารอันตราย
• ข่าวสื่อให้เห็นถึงปัญหาอะไรที่มีผลกระทบต่อผู้บริโภค (ตัวอย่างคำตอบ ผลิตภัณฑ์ที่มีสารปนเปื้อนที่เป็นอันตรายต่อผู้บริโภค) • จากเนื้อข่าว ผู้บริโภคควรได้รับการคุ้มครองและดูแลตามกฎหมายกำหนดอย่างไร (ตัวอย่างคำตอบ รัฐต้องให้ความคุ้มครอง คอยตรวจสอบผลิตภัณฑ์ให้ได้มาตรฐานตามที่กฎหมาย กำหนด เพื่อความปลอดภัยต่อผู้บริโภค) 4. นักเรียนร่วมกันแสดงความคิดเห็น แล้วสรุปเป็นความคิดรวบยอด โดยใช้คำถาม ดังนี้ • สิทธิพื้นฐานของผู้บริโภคที่ได้รับความคุ้มครองตามกฎหมายมีอะไรบ้าง บันทึกคำตอบของนักเรียนเป็นแผนภาพความคิดบนกระดาน ดังตัวอย่าง 5. นักเรียนคิดประเมินเพื่อเพิ่มคุณค่า แล้วสรุปเป็นความคิดรวบยอด โดยใช้คำถาม ดังนี้ • ถ้านักเรียนถูกเอารัดเอาเปรียบจากการได้รับหรือการบริการที่ไม่มีคุณภาพ และเกิดอันตราย แก่ตนเอง จะใช้สิทธิของผู้บริโภคทางกฎหมายอย่างไร (ตัวอย่างคำตอบ ไปร้องเรียนที่ สคบ. ให้เอาผิดกับผู้ประกอบการและผู้ประกอบการต้องชดเชย ค่าเสียหาย) สิทธิในการได้รับข้อมูลข่าวสารจาก การโฆษณาหรือการแสดงคุณภาพ ของสินค้าและบริการอย่างถูกต้องและเพียงพอ สิทธิที่จะได้รับความปลอดภัย จากการใช้สินค้าและบริการ สิทธิที่จะได้รับความเป็นธรรม ในการท าสัญญา สิทธิในการเลือกซ้ือสินคา้ และบริการอย่างอิสระ สิทธิในการได้รับการชดเชย ความเสียหายเมื่อถูกละเมิด สิทธิพื้นฐาน ของผู้บริโภคตามกฎหมาย
6. นักเรียนแบ่งกลุ่ม แต่ละกลุ่มร่วมกันยกตัวอย่างการปฏิบัติตนตามสิทธิของผู้บริโภคและ ผลที่เกิดขึ้น โดยใช้แผนภาพความคิด ดังตัวอย่าง 7. นักเรียนตรวจสอบความถูกต้องเรียบร้อยของผลงาน หากพบข้อผิดพลาดควรปรับปรุงแก้ไขให้ถูกต้อง 8. นักเรียนร่วมกันสรุปสิ่งที่เข้าใจเป็นความรู้ร่วมกัน ดังนี้ การได้รับความคุ้มครองหรือความยุติธรรมในการเลือกซื้อสินค้าและบริการ เป็นสิทธิที่ผู้บริโภคได้รับ ตามกฎหมาย 9. นักเรียนแต่ละกลุ่มนำเสนอผลงานหน้าชั้นเรียน 10. นักเรียนร่วมกันอภิปรายสรุปเกี่ยวกับวิธีการทำงานให้เห็นการคิดเชิงระบบและวิธีการทำงาน ที่มีแบบแผน 11. นักเรียนร่วมกันเสนอแนวทางการจัดกิจกรรมเผยแพร่ความรู้เกี่ยวกับสิทธิของผู้บริโภค 12. นักเรียนประเมินตนเอง โดยเขียนแสดงความรู้สึกหลังการเรียน ในประเด็นต่อไปนี้ • สิ่งที่นักเรียนได้เรียนรู้ในวันนี้คืออะไร • นักเรียนมีส่วนร่วมกิจกรรมในกลุ่มมากน้อยเพียงใด • เพื่อนนักเรียนในกลุ่มมีส่วนร่วมกิจกรรมในกลุ่มมากน้อยเพียงใด • นักเรียนพอใจกับการเรียนในวันนี้หรือไม่ เพียงใด • นักเรียนจะนำความรู้ที่ได้นี้ไปใช้ให้เกิดประโยชน์แก่ตนเอง ครอบครัว และสังคมทั่วไปได้อย่างไร จากนั้นแลกเปลี่ยนตรวจสอบขั้นตอนการทำงานทุกขั้นตอนว่าจะเพิ่มคุณค่าไปสู่สังคม เกิดประโยชน์ต่อสังคมให้มากขึ้นกว่าเดิมในขั้นตอนใดบ้าง สำหรับการทำงานในครั้งต่อไป 9. สื่อ/แหล่งการเรียนรู้ 1. หนังสือสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 2. ตัวอย่างข่าวเกี่ยวกับสินค้าที่ไม่มีคุณภาพและเป็นอันตรายต่อผู้บริโภค 3. แหล่งการเรียนรู้ทั้งภายในและภายนอกโรงเรียน การปฏิบัติตนตามสิทธิของผู้บริโภค (อ่านฉลากสินค้าให้ละเอียด หรือเลือกซ้ือสินคา้ที่มีคุณภาพ) ผลที่เกิดขึ้น (ใช้สินค้าได้อย่างปลอดภัย) ผลที่เกิดขึ้น (อาจได้รับอันตรายจากการใช้สินค้า) ถ้าปฏิบัติ ถ้าไม่ปฏิบัติ
10. การวัดและประเมินผล จุดประสงค์การเรียนรู้ วิธีการวัด เครื่องมือ เกณฑ์การประเมิน 1. อธิบายสิทธิพื้นฐานของ ผู้บริโภค (K) ตรวจใบงาน ใบงาน ผ่านเกณฑ์ ร้อยละ 60 2. วิเคราะห์ความสำคัญของสิทธิ พื้นฐานของผู้บริโภคตาม กฎหมายกำหนด (P) ตรวจใบงาน ใบงาน ผ่านเกณฑ์ ร้อยละ 60 3. ตระหนักในความสำคัญของ สิทธิพื้นฐานของผู้บริโภคตาม กฎหมายกำหนด (A) การสังเกต แบบสังเกต ผ่านเกณฑ์ ร้อยละ 60 เกณฑ์การวัดและประเมินผล 80 % ขึ้นไป หมายถึง ดีมาก 50-59% หมายถึง ผ่าน 70-79% หมายถึง ดี ต่ำกว่า 50% หมายถึง ไม่ผ่านเกณฑ์ 60-69% หมายถึง ปานกลาง
แผนการจัดการเรียนรู้ที่4 กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 รายวิชา สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม รหัสวิชา ส14101 หน่วยการเรียนรู้ที่ 1 การเลือกซื้อสินค้าและบริการ เวลา 7 ชั่วโมง เรื่อง สิทธิพื้นฐานของผู้บริโภค : 2 เวลา 1 ชั่วโมง วันที่..........เดือน.................พ.ศ......... ผู้สอน นางสาวพิมพกานต์ ศรีจันอัด 1. มาตรฐานการเรียนรู้/ตัวชี้วัด มาตรฐานการเรียนรู้ มาตรฐาน ส 3.1 เข้าใจและสามารถบริหารจัดการทรัพยากรในการผลิตและการบริโภคการใช้ทรัพยากร ที่มีอยู่จำกัดได้อย่างมีประสิทธิภาพและคุ้มค่า รวมทั้งเข้าใจหลักการของเศรษฐกิจ พอเพียง เพื่อการดำรงชีวิตอย่างมีดุลยภาพ ตัวชี้วัด ส 3.1 ป.4/2 บอกสิทธิพื้นฐานและรักษาผลประโยชน์ของตนเองในฐานะผู้บริโภค 2. จุดประสงค์การเรียนรู้ 1. อธิบายสิทธิพื้นฐานของผู้บริโภคที่ได้รับความคุ้มครองตามกฎหมาย (K) 2. วิเคราะห์สิทธิพื้นฐานและประโยชน์ของการรู้จักใช้สิทธิของผู้บริโภค (P) 3. สนใจศึกษาเรียนรู้สิทธิพื้นฐานของผู้บริโภคตามกฎหมายกำหนด (A) 3. สาระสำคัญ การรับการคุ้มครองหรือความยุติธรรมในการเลือกซื้อสินค้าและบริการ เป็นสิทธิที่ผู้บริโภคได้รับ ตามกฎหมาย 4. สาระการเรียนรู้ สิทธิพื้นฐานของผู้บริโภคที่ได้รับความคุ้มครองตามกฎหมาย 5. สมรรถนะสำคัญของผู้เรียน 5.1 ความสามารถในการสื่อสาร 5.2 ความสามารถในการคิด 5.3 ความสามารถในการใช้ทักษะชีวิต
6. คุณลักษณะอันพึงประสงค์ 6.1 ซื่อสัตย์ สุจริต 6.2 มีวินัย รับผิดชอบ 6.3 ใฝ่เรียนรู้ 7. แนวทางการบูรณาการ ภาษาไทย การตอบคำถาม การพูดสนทนา และการพูดแสดงความคิดเห็น วิทยาศาสตร์ การวิเคราะห์ ศิลปะ การวาดแผนภาพ ลูกเสือ มีความพร้อมในการเรียนรู้ ปรัชญาขอเศรษฐกิจพอเพียง 3 ห่วง ความพอประมาณ ในการจัดการเวลาการเรียนให้เหมาะสม ความมีเหตุผล ใช้ทรัพยากรที่มีอยู่ให้เหมาะสมและเกิดประโยชน์สูงสุด การมีภูมิคุ้มกันที่ดีในตัว นักเรียนทุกคนสามารถใช้ชีวิตในสังคมอย่าง รอบคอบและไม่ประมาทและเกิดความสุข 2 เงื่อนไข เงื่อนไขความรู้ มีความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับเนื้อหาวิชาการและความรู้ เกี่ยวกับการดำเนินชีวิตอย่างถูกต้อง เงื่อนไขคุณธรรม ดำเนินชีวิตด้วยคุณธรรมที่ถูกต้องและจริยธรรมที่ดีงาม ตามธรรมเนียมของไทยและต่างชาติได้อย่างถูกต้อง 4 มิติ มิติด้านสังคม สามารถอยู่ร่วมกันในสังคมได้อย่างมีความสุข ในสภาวะที่ สังคมมีความเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็ว มิติด้านเศรษฐกิจ มีความขยันในการทำงาน พึ่งพาตนเองให้มากที่สุด มิติด้านวัฒนธรรม ดำเนินชีวิตตามแบบแผนและอนุรักษ์วัฒนธรรมที่ดีงาม ของไทยและปรับตัวเข้ากับวัฒนธรรมต่างชาติที่เข้ามา ในประเทศไทยได้กลมกลืน มิติด้านสิ่งแวดล้อม ปรับตัวเข้ากับสิ่งแวดล้อมที่อยู่รอบตัว ช่วยกันอนุรักษ์ ทรัพยากรธรรมชาติให้อยู่กับเราตลอดไป
8. กิจกรรมการเรียนรู้ 1. นักเรียนร่วมกันสังเกตภาพ จากนั้นร่วมกันสนทนา แล้วตอบคำถาม ดังนี้ • ภาพดังกล่าวคือภาพเกี่ยวกับอะไร (การโฆษณาเครื่องสำอาง การโฆษณาการขายอาหารและเครื่องดื่ม การโฆษณายาลดความอ้วน) • นักเรียนคิดว่าการโฆษณาผลิตภัณฑ์ดังกล่าวมีประโยชน์และโทษต่อผู้บริโภคอย่างไร (ตัวอย่างคำตอบ ประโยชน์ คือ ทำให้ผู้บริโภคได้รับข้อมูลข่าวสารจากการโฆษณา ชวนให้ ผู้บริโภคอยากซื้อสินค้าและบริการ โทษ คือ ผู้บริโภคอาจไม่รู้ว่าผลิตภัณฑ์ที่มีการโฆษณาเกินจริงมากน้อยเพียงใด) • ถ้านักเรียนต้องการซื้อผลิตภัณฑ์ในภาพ นักเรียนจะใช้เกณฑ์อะไรในการตัดสินใจว่าผลิตภัณฑ์นั้นมี คุณภาพ หรือมีมาตรฐาน (ตัวอย่างคำตอบ สังเกตจากเครื่องหมาย อย. หรือดูฉลากของสินค้าหรือผลิตภัณฑ์แต่ละชนิด) • ถ้าผลิตภัณฑ์ในภาพมีการโฆษณาเกินจริง แสดงว่าผู้ประกอบการละเมิดสิทธิของผู้บริโภคด้านใด (ตัวอย่างคำตอบ สิทธิที่จะได้รับความปลอดภัยจากการใช้สินค้าและบริการ) 2. นักเรียนศึกษาและรวบรวมข้อมูลเกี่ยวกับสิทธิพื้นฐานของผู้บริโภคที่ได้รับความคุ้มครอง ตามกฎหมาย จากหนังสือเรียนและแหล่งการเรียนรู้อื่นเพิ่มเติม
3. นักเรียนร่วมกันอ่านตัวอย่างบทสนทนา เรื่อง หนูมะเหมี่ยวไปซื้อของที่ตลาดกับคุณแม่ แล้วตอบคำถาม ดังนี้ • การกระทำใดแสดงถึงสิทธิในการรับข่าวสารและสิทธิดังกล่าวมีผลดีต่อผู้บริโภคอย่างไร (ตัวอย่างคำตอบ การติดฉลากที่บรรยายสรรพคุณของครีมทาผิว ทำให้ผู้บริโภคสามารถเลือกซื้อสินค้าที่มี คุณภาพตามที่ต้องการได้) • การกระทำใดที่แสดงถึงสิทธิของผู้บริโภคในการเลือกซื้อสินค้าและบริการ (การเลือกซื้อครีมทาผิว) • การกระทำใดที่แสดงว่าผู้บริโภคมีสิทธิที่จะได้รับความปลอดภัยจากการใช้สินค้า (การตรวจสอบคุณภาพของสินค้าชนิดต่าง ๆ ของสำนักงานคณะกรรมการคุ้มครองผู้บริโภค (สคบ.)) หนูมะเหมี่ยว : คุณแม่คะ ซ้ือครีมทาผวิให้หนูดว้ยนะคะ คุณแม่ : ลูกจะใช้ครีมทาผิวยี่ห้ออะไรล่ะ หนูมะเหมี่ยว : เดี๋ยวหนูขออ่านฉลากและสรรพคุณของครีมทาผิวยี่ห้อต่าง ๆ ก่อนแล้วค่อยตัดสินใจค่ะ เพราะหนูอยากได้ครีมทาผิว ที่ท าให้ผิวนุ่มลื่น อมชมพู คุณแม่ : ก็ดีเหมือนกนัครีมทาผวิแต่ละประเภทน้นัมีสรรพคุณต่างกนั หนูมะเหมี่ยว : เมื่อวานหนูดูข่าวที่มีคนไปร้องทุกข์กับต ารวจในการเอาผิด ผู้ประกอบการบริษัทขายครีมและอาหารเสริมบางแห่งว่า ผลิตภัณฑ์ของเขามีการใช้ส่วนประกอบที่เป็ นอันตราย ถ้าหากใช้หรือทาครีมไปท าให้เกิดอันตรายต่อร่างกาย หรือผิวหนังเราได้ค่ะ คุณแม่ : เรื่องน้ีตอ้งไปแจง้ต่อหน่วยงานที่ท าหน้าที่คุ้มครองผู้บริโภค คือ ส านักงานคณะกรรมการคุ้มครองผู้บริโภค (สคบ.)
4. นักเรียนร่วมกันวิเคราะห์สถานการณ์เกี่ยวกับการถูกละเมิดสิทธิของผู้บริโภคในการเลือกซื้อสินค้าและ บริการ แล้วตอบคำถาม • ธิดารัตน์ถูกละเมิดสิทธิของผู้บริโภคด้านใด (สิทธิที่จะได้รับการชดเชยความเสียหายเมื่อถูกละเมิด) • ถ้านักเรียนเป็นธิดารัตน์นักเรียนจะทำอย่างไร (ตัวอย่างคำตอบ ร้องเรียนไปยังสำนักงานคณะกรรมการคุ้มครองผู้บริโภค (สคบ.)) • อานันท์ถูกละเมิดสิทธิของผู้บริโภคด้านใด (สิทธิที่จะได้รับความเป็นธรรมในการทำสัญญา) • ถ้าผู้รับเหมาก่อสร้างบ้านไม่รับผิดชอบค่าเสียหาย นักเรียนคิดว่าอานันท์ควรทำอย่างไร (ตัวอย่างคำตอบ เข้าแจ้งความกับเจ้าหน้าที่ตำรวจและลงบันทึกประจำวัน) • กฤตพรถูกละเมิดสิทธิของผู้บริโภคด้านใด (สิทธิในการได้รับข้อมูลข่าวสารจากการโฆษณา หรือการแสดงคุณภาพของสินค้าและบริการอย่าง ถูกต้องและเพียงพอ) • ถ้านักเรียนเป็นกฤตพร นักเรียนจะทำอย่างไร (ตัวอย่างคำตอบ แจ้งตำรวจหรือร้องเรียนไปยังสำนักงานคณะกรรมการคุ้มครองผู้บริโภค (สคบ.)) 1 ธิดารัตน์ซ้ือขนมบรรจุห่อจากร้านค้าในชุมชน ปรากฏว่าขนมหมดอายุการบริโภคแล้ว ถึง 2เดือน โดยแม่ค้ารู้แต่ไมน่า สินคา้ไปทิ้ง 2 อานันท์ท าสัญญากับผู้รับเหมาก่อสร้างบ้าน โดยมีการก าหนดระยะเวลาและอุปกรณ์ ที่ใช้สร้างบ้านให้ถูกต้องตามสัญญา แต่ปรากฏว่าเสร็จไม่ทันตามเวลา และอุปกรณ์ที่ใช้สร้าง ไม่ได้มาตรฐาน อานันท์จึงให้ผู้รับเหมาก่อสร้างรับผิดชอบความเสียหายตามสัญญา 3 กฤตพรเดินเข้าไปในตลาดนัดแห่งหนึ่ง มีพนักงานขายเครื่องส าอางโฆษณาชวนเชื่อว่า เป็นสินคา้จากบริษทันา มาลดราคาสมนาคุณลกูคา้กฤตพรจึงซ้ือสินคา้น้นัมาแต่หลงัจากน้นั กลับตรวจสอบพบว่าเป็นสินค้าลอกเลียนแบบ
5. นักเรียนร่วมกันบอกประโยชน์ของการรู้จักใช้สิทธิของผู้บริโภค โดยสรุปคำถามของนักเรียน เป็นแผนภาพความคิดบนกระดาน ดังตัวอย่าง 6. นักเรียนคิดประเมินเพื่อเพิ่มคุณค่า แล้วสรุปเป็นความคิดรวบยอด โดยใช้คำถาม ดังนี้ • นักเรียนจะปฏิบัติตนในฐานะผู้บริโภคที่ดีได้อย่างไร (ตัวอย่างคำตอบ รอบคอบในการซื้อหรือใช้บริการทุกครั้ง เพื่อป้องกันสิทธิของตนเอง) 7. นักเรียนแบ่งกลุ่ม แต่ละกลุ่มร่วมกันศึกษาโดยการยกตัวอย่างข่าวหรือเหตุการณ์การละเมิดสิทธิ ผู้บริโภค แล้วร่วมกันวิเคราะห์แนวทางการแก้ไขปัญหาและข้อคิดที่ได้จากเหตุการณ์ดังกล่าวเป็นแผนภาพความคิด ดังตัวอย่าง มีความปลอดภัยจากการใช้สินค้า และบริการ สามารถเรียกร้องค่าเสียหายได้ เป็ นการรักษาความเป็ นธรรม ให้เกิดในสังคม ประโยชน์ของ การรู้จักใช้สิทธิ ของผู้บริโภค ไม่ถูกหลอกหรือถูกเอาเปรียบ ได้ใช้สินค้าที่มีมาตรฐาน ได้รับการบริการที่เป็นธรรม
8. นักเรียนแต่ละกลุ่มตรวจสอบความถูกต้องและความเรียบร้อยของผลงานตนเอง หากพบข้อผิดพลาดควรปรับปรุงแก้ไขให้ถูกต้อง 9. นักเรียนร่วมกันสรุปสิ่งที่เข้าใจเป็นความรู้ร่วมกัน ดังนี้ การรับการคุ้มครองหรือความยุติธรรมในการเลือกซื้อสินค้าและบริการ เป็นสิทธิที่ผู้บริโภคได้รับตาม กฎหมาย 10. นักเรียนนำเสนอผลงานกลุ่มตนเองหน้าชั้นเรียน 11. นักเรียนร่วมกันอภิปรายสรุปเกี่ยวกับวิธีการทำงานให้เห็นการคิดเชิงระบบและวิธีการทำงาน ที่มีแบบแผน 12. นักเรียนแต่ละกลุ่มนำผลงานของกลุ่มตนเองไปจัดป้ายนิเทศหน้าชั้นเรียนเพื่อเผยแพร่ความรู้ต่อไป 13. นักเรียนประเมินตนเอง โดยเขียนแสดงความรู้สึกหลังการเรียน ในประเด็นต่อไปนี้ • สิ่งที่นักเรียนได้เรียนรู้ในวันนี้คืออะไร • นักเรียนมีส่วนร่วมกิจกรรมในกลุ่มมากน้อยเพียงใด (ตอ้งการกา ไรเพิ่มมากข้ึน) แนวทางการแก้ไขปัญหา (ในการโฆษณาผลิตภัณฑ์ที่เกินความเป็ นจริง หน่วยงานที่มีส่วนเกี่ยวข้องต้องมีการตรวจสอบ ข้อมูลและน าเสนอให้ผู้บริโภครับทราบ) สาเหตุ (ต้องการขายสินค้าให้หมด) ข้อคิดที่ได้จากเหตุการณ์ ที่เกิดขึ้น (ในการเลือกซ้ือสินคา้และบริการ ผู้บริโภคควรตรวจสอบสินค้าว่า มีคุณภาพหรือมีมาตรฐานหรือไม่ เพื่อความปลอดภัยในชีวิตและ ทรัพย์สิน) ข่าวหรือเหตุการณ์การละเมิดสิทธิผู้บริโภค (การโฆษณาขายสติ๊กลบรอยเหี่ยวยน่เพียงใช้ ถูๆ ไปมาลดริ้วรอยยกกระชับผิวหน้า ให้เรียว เด้งภายใน 1 นาที ท าให้มีผู้คนสนใจเป็ น จา นวนมากล่าสุด นพ.ไพศาล ดนคุ้ม ได้ออกมา ั่ เตือนผู้บริโภคว่า อย่าไปหลงเชื่อและซ้ือมาใช)้ ที่มา : news.mthai.com
• เพื่อนนักเรียนในกลุ่มมีส่วนร่วมกิจกรรมในกลุ่มมากน้อยเพียงใด • นักเรียนพอใจกับการเรียนในวันนี้หรือไม่ เพียงใด • นักเรียนจะนำความรู้ที่ได้นี้ไปใช้ให้เกิดประโยชน์แก่ตนเอง ครอบครัว และสังคมทั่วไป ได้อย่างไร จากนั้นแลกเปลี่ยนตรวจสอบขั้นตอนการทำงานทุกขั้นตอนว่าจะเพิ่มคุณค่าไปสู่สังคม เกิดประโยชน์ต่อสังคมให้มากขึ้นกว่าเดิมในขั้นตอนใดบ้าง สำหรับการทำงานในครั้งต่อไป 9. สื่อ/แหล่งการเรียนรู้ 1. หนังสือสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 2. ภาพการโฆษณาของสินค้าต่าง ๆ 3. ตัวอย่างบทสนทนา เรื่อง หนูมะเหมี่ยวไปซื้อของที่ตลาดกับคุณแม่ 4. สถานการณ์เกี่ยวกับการถูกละเมิดสิทธิของผู้บริโภคในการเลือกซื้อสินค้าและบริการ 5. แหล่งการเรียนรู้ทั้งภายในและภายนอกโรงเรียน 10. การวัดและประเมินผล จุดประสงค์การเรียนรู้ วิธีการวัด เครื่องมือ เกณฑ์การประเมิน 1. อธิบายสิทธิพื้นฐานของ ผู้บริโภคที่ได้รับความคุ้มครอง ตามกฎหมาย (K) ตรวจใบงาน ใบงาน ผ่านเกณฑ์ ร้อยละ 60 2. วิเคราะห์สิทธิพื้นฐานและ ประโยชน์ของการรู้จักใช้สิทธิของ ผู้บริโภค (P) ตรวจใบงาน ใบงาน ผ่านเกณฑ์ ร้อยละ 60 3. สนใจศึกษาเรียนรู้สิทธิพื้นฐาน ของผู้บริโภคตามกฎหมาย กำหนด (A) การสังเกต แบบสังเกต ผ่านเกณฑ์ ร้อยละ 60 เกณฑ์การวัดและประเมินผล 80 % ขึ้นไป หมายถึง ดีมาก 50-59% หมายถึง ผ่าน 70-79% หมายถึง ดี ต่ำกว่า 50% หมายถึง ไม่ผ่านเกณฑ์ 60-69% หมายถึง ปานกลาง
แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 5 กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 รายวิชา สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม รหัสวิชา ส14101 หน่วยการเรียนรู้ที่ 1 การเลือกซื้อสินค้าและบริการ เวลา 7 ชั่วโมง เรื่อง สินค้าและบริการที่มีเครื่องหมายรับรองคุณภาพ : 1 เวลา 1 ชั่วโมง วันที่..........เดือน.................พ.ศ......... ผู้สอน นางสาวพิมพกานต์ ศรีจันอัด 1. มาตรฐานการเรียนรู้/ตัวชี้วัด มาตรฐานการเรียนรู้ มาตรฐาน ส 3.1 เข้าใจและสามารถบริหารจัดการทรัพยากรในการผลิตและการบริโภคการใช้ทรัพยากร ที่มีอยู่จำกัดได้อย่างมีประสิทธิภาพและคุ้มค่า รวมทั้งเข้าใจหลักการของเศรษฐกิจ พอเพียง เพื่อการดำรงชีวิตอย่างมีดุลยภาพ ตัวชี้วัด ส 3.1 ป.4/2 บอกสิทธิพื้นฐานและรักษาผลประโยชน์ของตนเองในฐานะผู้บริโภค 2. จุดประสงค์การเรียนรู้ 1. อธิบายสินค้าและบริการที่มีเครื่องหมายรับรองคุณภาพ (K) 2. วิเคราะห์เครื่องหมายที่กำหนดขึ้นและให้การรับรองโดยสำนักงานมาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรม หรือ สมอ. (P) 3. สนใจศึกษาเรียนรู้สินค้าและบริการที่มีเครื่องหมายรับรองคุณภาพ (A) 3. สาระสำคัญ สินค้าและบริการที่มีเครื่องหมายรับรองคุณภาพจากสำนักงานมาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรมและ สำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา เป็นเครื่องหมายรับรองมาตรฐานและความปลอดภัยในการให้ ผู้บริโภคพิจารณาเลือกซื้อสินค้าและบริการ 4. สาระการเรียนรู้ 1. เครื่องหมายมาตรฐานทั่วไป 2. เครื่องหมายมาตรฐานบังคับ 5. สมรรถนะสำคัญของผู้เรียน 5.1 ความสามารถในการสื่อสาร 5.2 ความสามารถในการคิด 5.3 ความสามารถในการใช้ทักษะชีวิต
6. คุณลักษณะอันพึงประสงค์ 6.1 ซื่อสัตย์ สุจริต 6.2 มีวินัย รับผิดชอบ 6.3 ใฝ่เรียนรู้ 7. แนวทางการบูรณาการ ภาษาไทย การตอบคำถาม การพูดสนทนา และการพูดแสดงความคิดเห็น วิทยาศาสตร์ การวิเคราะห์ ศิลปะ การวาดแผนภาพ ลูกเสือ มีความพร้อมในการเรียนรู้ ปรัชญาขอเศรษฐกิจพอเพียง 3 ห่วง ความพอประมาณ ในการจัดการเวลาการเรียนให้เหมาะสม ความมีเหตุผล ใช้ทรัพยากรที่มีอยู่ให้เหมาะสมและเกิดประโยชน์สูงสุด การมีภูมิคุ้มกันที่ดีในตัว นักเรียนทุกคนสามารถใช้ชีวิตในสังคมอย่าง รอบคอบและไม่ประมาทและเกิดความสุข 2 เงื่อนไข เงื่อนไขความรู้ มีความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับเนื้อหาวิชาการและความรู้ เกี่ยวกับการดำเนินชีวิตอย่างถูกต้อง เงื่อนไขคุณธรรม ดำเนินชีวิตด้วยคุณธรรมที่ถูกต้องและจริยธรรมที่ดีงาม ตามธรรมเนียมของไทยและต่างชาติได้อย่างถูกต้อง 4 มิติ มิติด้านสังคม สามารถอยู่ร่วมกันในสังคมได้อย่างมีความสุข ในสภาวะที่ สังคมมีความเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็ว มิติด้านเศรษฐกิจ มีความขยันในการทำงาน พึ่งพาตนเองให้มากที่สุด มิติด้านวัฒนธรรม ดำเนินชีวิตตามแบบแผนและอนุรักษ์วัฒนธรรมที่ดีงาม ของไทยและปรับตัวเข้ากับวัฒนธรรมต่างชาติที่เข้ามา ในประเทศไทยได้กลมกลืน มิติด้านสิ่งแวดล้อม ปรับตัวเข้ากับสิ่งแวดล้อมที่อยู่รอบตัว ช่วยกันอนุรักษ์ ทรัพยากรธรรมชาติให้อยู่กับเราตลอดไป
8. กิจกรรมการเรียนรู้ 1. นักเรียนร่วมกันสังเกตภาพ จากนั้นร่วมกันสนทนา แล้วตอบคำถาม ดังนี้ • ภาพดังกล่าวคืออะไร (หมวกนิรภัย) • นักเรียนคิดว่าภาพที่ 1 กับภาพที่ 2 แตกต่างกันหรือไม่ อย่างไร (ตัวอย่างคำตอบ แตกต่างกัน เพราะภาพที่ 1 มีเครื่องหมายรับรองคุณภาพ แต่ภาพที่ 2 ไม่มีเครื่องหมายรับรองคุณภาพ) • ถ้านักเรียนเป็นผู้บริโภคจะเลือกซื้อสินค้าในภาพใด เพราะเหตุใด (ตัวอย่างคำตอบ ภาพที่ 1 เพราะมีเครื่องหมายรับรองคุณภาพ ทำให้มั่นใจได้ว่าจะได้รับ ความปลอดภัยจากการใช้สินค้า) 2. นักเรียนศึกษาและรวบรวมข้อมูลเกี่ยวกับสินค้าและบริการที่มีเครื่องหมายรับรองคุณภาพ จากหนังสือเรียนและแหล่งการเรียนรู้อื่นเพิ่มเติม 3. นักเรียนร่วมกันวิเคราะห์เปรียบเทียบความเหมือนและความแตกต่างระหว่างเครื่องหมายมาตรฐาน ทั่วไปกับเครื่องหมายมาตรฐานบังคับ เป็นแผนภาพความคิดบนกระดาน ดังตัวอย่าง ภาพที่ 1 ภาพที่ 2 เครื่องหมายมาตรฐาน ทั่วไป เครื่องหมายมาตรฐาน บังคับ ความเหมือน ผู้ผลิตสินค้าสามารถยื่นขอ เครื่องหมายรับรองคุณภาพ โดยความสมัครใจ ผู้ผลิตหรือผู้น าเข้าสินค้า จะต้องผ่านการตรวจสอบ มาตรฐานของสินค้าตามที่ กฎหมายก าหนด เพื่อความ ปลอดภัยของ ผู้บริโภค
4. นักเรียนร่วมกันแสดงความคิดเห็น แล้วสรุปเป็นความคิดรวบยอด โดยใช้คำถาม ดังนี้ • เครื่องหมายมาตรฐานทั่วไปและเครื่องหมายมาตรฐานบังคับออกรับรองโดยหน่วยงานใด (สำนักงานมาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรม หรือ สมอ. กระทรวงอุตสาหกรรม) • สินค้าชนิดใดบ้างที่ต้องผ่านการรับรองเครื่องหมายมาตรฐานทั่วไป (ตัวอย่างคำตอบ บะหมี่กึ่งสำเร็จรูป น้ำตาลทราย) • สินค้าชนิดใดบ้างที่ต้องผ่านการรับรองเครื่องหมายมาตรฐานบังคับ (ตัวอย่างคำตอบ สายไฟ ถังดับเพลิง เครื่องใช้ไฟฟ้า ผงซักฟอก) 5. นักเรียนร่วมกันวิเคราะห์เกี่ยวกับการออกเครื่องหมาย มอก. มาตรฐานทั่วไป เพื่อรับรองคุณภาพสินค้าเป็น แผนภาพความคิดบนกระดาน ดังตัวอย่าง 6. นักเรียนคิดประเมินเพื่อเพิ่มคุณค่า แล้วสรุปเป็นความคิดรวบยอด โดยใช้คำถาม ดังนี้ • เพราะเหตุใดหน่วยงานของรัฐจึงจัดให้มีเครื่องหมายรับรองคุณภาพในสินค้าและบริการ (ตัวอย่างคำตอบ เพื่อแสดงว่าสินค้าและบริการนั้นมีคุณภาพและมีความปลอดภัยในการอุปโภ บริโภค) 7. นักเรียนแบ่งกลุ่มวาดภาพหรือติดภาพสินค้าที่มีเครื่องหมายมาตรฐานทั่วไปและสินค้าที่มีเครื่องหมาย มาตรฐานบังคับ แล้วตอบคำถาม ดังตัวอย่าง การออกเครื่องหมาย รับรองคุณภาพ สินค้า ผู้ผลิตยื่นขอรับรอง คุณภาพผลิตภัณฑ์ ต่อ สมอ. สมอ. ตรวจสอบ โรงงาน กรรมวิธีการผลิต (วัตถุดิบ) กระบวนการผลิต สมอ. พิจารณา ออกเครื่องหมาย รับรองคุณภาพ ผลิตภัณฑ์ 1 2 3
• การเลือกซื้อสินค้าที่มีเครื่องหมายรับรองคุณภาพมีข้อดีหรือไม่ อย่างไร (ตัวอย่างคำตอบ มี เพราะทำให้ผู้บริโภคมั่นใจและปลอดภัยจากการใช้สินค้า) 8. นักเรียนแต่ละกลุ่มตรวจสอบความถูกต้องและความเรียบร้อยของผลงาน หากพบข้อผิดพลาดควรปรับปรุงแก้ไขให้ถูกต้อง 9. นักเรียนร่วมกันสรุปสิ่งที่เข้าใจเป็นความรู้ร่วมกัน ดังนี้ สินค้าและบริการที่มีเครื่องหมายรับรองคุณภาพจากสำนักงานมาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรมและ สำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา เป็นเครื่องหมายรับรองมาตรฐานและความปลอดภัยในการให้ผู้บริโภค พิจารณาเลือกซื้อสินค้าและบริการ 10. นักเรียนนำเสนอผลงานหน้าชั้นเรียน 11. นักเรียนร่วมกันอภิปรายสรุปเกี่ยวกับวิธีการทำงานให้เห็นการคิดเชิงระบบและวิธีการทำงาน ที่มีแบบแผน 12. นักเรียนนำผลงานของกลุ่มตนเองไปจัดป้ายนิเทศเพื่อเผยแพร่ความรู้ต่อไป 13. นักเรียนประเมินตนเอง โดยเขียนแสดงความรู้สึกหลังการเรียน ในประเด็นต่อไปนี้ • สิ่งที่นักเรียนได้เรียนรู้ในวันนี้คืออะไร • นักเรียนมีส่วนร่วมกิจกรรมในกลุ่มมากน้อยเพียงใด • เครื่องหมายที่เห็นเรียกว่าเครื่องหมายอะไร (เครื่องหมายมาตรฐานทวั่ ไป) • รับรองและออกให้โดยหน่วยงานใด (ส านักงานมาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรม (สมอ.)) • เครื่องหมายที่เห็นเรียกว่าเครื่องหมายอะไร (เครื่องหมายมาตรฐานบังคับ) • รับรองและออกให้โดยหน่วยงานใด (ส านักงานมาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรม (สมอ.))