ค ำน ำ ข้อก ำหนดกำรจัดเตรียมควำมพร้อมกำรผลิตน ้ำยำงสดมำตรฐำน GAP มีวัตถุประสงค์เพื่อให้ เกษตรกร กลุ่มเกษตรกร และผู้ประกอบกิจกำร ได้มีกำรเตรียมควำมพร้อมก่อนกำรขอรับกำรรับรอง มำตรฐำน GAP โดยต้องส ำรวจสภำพพื้นที่ปลูกยำง สภำพแปลงกรีดยำง วัสดุ อุปกรณ์ เช่น มีดกรีดยำง ลวดรัดต้น ลิ้นรองรับน ้ำยำง ถ้วยรองรับน ้ำยำง ภำชนะเก็บยำงก้อนถ้วย เป็นต้น รวมทั้งกำรขนส่ง และ กำรจัดท ำบันทึก เพื่อให้เป็นไปตำม “กำรปฏิบัติทำงกำรเกษตรที่ดีส ำหรับยำงพำรำ เล่ม 1: กำรผลิตน ้ำ ยำงสด” (มกษ. 5908-2562) ศูนย์บริกำรทดสอบรับรองภำคใต้ ฝ่ำยอุตสำหกรรมยำง กำรยำงแห่งประเทศไทย หวังเป็นอย่ำง ยิ่งว่ำเอกสำรฉบับนี้จะเป็นประโยชน์แก่เกษตรกร กลุ่มเกษตรกร/สถำบันเกษตรกร และผู้ประกอบกิจกำร ที่จะจัดท ำมำตรฐำน GAP เพื่อที่จะสำมำรถลดปัจจัยเสี่ยงที่เกิดขึ้นจำกกำรผลิตน ้ำยำงสด ตรงกับควำม ต้องกำรของตลำด สำมำรถน ำไปผลิตเป็นน ้ำยำงข้น ยำงแท่ง STR 5L ยำงแผ่นรมควัน ยำงแผ่นอบแห้ง หรือยำงเครปขำวคุณภำพสูงได้ (นำงปรีดิ์เปรม ทัศนกุล) ผู้อ ำนวยกำรศูนย์บริกำรทดสอบรับรองภำคใต้ 20 กุมภำพันธ์ 2566
1 กำรปฏิบตัิทำงกำรเกษตรที่ดีส ำหรับยำงพำรำเพื่อผลิตน ้ำยำงสด ศนูยบ ์ ริกำรทดสอบรบัรองภำคใต้ฝ่ำยอตุสำหกรรมยำง ล ำดับที่ ภำพ รำยกำร 1 - พื้นที่ที่ใช้ในกำรปลูกยำง มีหลักฐำน แสดงสิทธิในกำรใช้ที่ดิน -สภำพพื้นที่ปลูกยำงเป็นที่รำบ หรือมี ควำมลำดชันไม่เกิน 35 องศำ - หำกเกิน 15 องศำให้ท ำขั้นบันได 2 เนื้อดินเป็นดินร่วน ดินร่วนเหนียวปน ทรำย หรือดินร่วนปนทรำย มีค่ำ pH 4.5 – 5.5 3 มีหน้ำดินที่มีระดับควำมลึกไม่น้อยกว่ำ 1 เมตร 4 จัดท ำรหัสแปลงปลูก ข้อมูลประจ ำแปลง ระบุชื่อเจ้ำของ สถำนที่ติดต่อ แผนผัง แปลง ที่ตั้งแปลง พันธุ์ ปีที่ปลูก และปีที่เปิดกรีด
2 ล ำดับที่ ภำพ รำยกำร 5 แปลงยำงสะอำด ไม่มีขยะและวัชพืช สำมำรถปลูกพืชร่วมยำงได้ 6 กำรใช้วัตถุอันตรำยทำงกำรเกษตร ให้ อ้ำงอิงตำมค ำแนะน ำของกรมวิชำกำร เกษตร 7 จัดท ำรำยกำรผลิตที่ส ำคัญ ได้แก่ ต้น พันธุ์ ปุ๋ ย และวัตถุอันตรำยทำง กำรเกษตร 8 ไม่ไถพรวนในแปลงยำงพำรำที่มีอำยุ 4 ปี ขึ้นไป หรือทรงพุ่มยำงชิดจดกัน
3 ล ำดับที่ ภำพ รำยกำร 9 สูตรปุ๋ ยตำมค่ำวิเครำะห์ดิน สูตรยำงหลังเปิดกรีด ปุ๋ ยอินทรีย์อัตรำ 2- 3 กก. ต่อปี ร่วมกับปุ๋ ยเคมีสูตร 29 – 5 - 18 หรือ 30 – 5 – 18 โดยใส่ปีละ 2 ครั้ง ๆ ละ ครึ่งกิโลกรัม ช่วงต้นฝน ปลำยฝน 10 ใส่ปุ๋ ยระหว่ำงแถวยำง โดยให้เกลี่ยดิน ตำมร่องแถวยำงก่อน แล้วค่อยกลบ ไม่ แนะน ำให้วำงปุ๋ ยทั้งกระสอบปุ๋ ย ตำม แถวยำง 11 ต้นยำงที่เปิดกรีดได้ขนำดของเส้นรอ บวงไม่ต ่ำกว่ำ 50 ซม. ที่ควำมสูง 150 ซม. จำกระดับพื้นดิน 12 ขนำดของล ำต้นที่กรีดได้ต้องโตสม ่ำเสมอ อย่ำงน้อยร้อยละ 70 ของพื้นที่สวนยำง ทั้งหมด
4 ล ำดับที่ ภำพ รำยกำร 13 ระยะห่ำงระหว่ำงรำงรองรับน ้ำยำงกับ รอยกรีด 30 ซม. ระยะห่ำงระหว่ำงลิ้นกับ ถ้วยน ้ำยำง 10 ซม. 14 ควำมสูงของรอยกรีดเมื่อขึ้นหน้ำใหม่ ที่ระดับควำมสูง 150 ซม. 15 ระบบกรีด 1 ใน 2 ของล ำต้น - กรีด 1 วัน หยุด 2 วัน - กรีด 1 วัน หยุด 1 วัน - กรีด 2 วัน หยุด 1 วัน ระบบกรีด 1 ใน 3 ของล ำต้น - กรีด 2 วัน หยุด 1 วัน
5 ล ำดับที่ ภำพ รำยกำร 16 หยุดกรีดเมื่อยำงพลัดใบมำกกว่ำร้อยละ 80 ของทรงพุ่ม 17 จ ำนวนต้นยำงพำรำที่เปิดกรีดได้ ต้องมี ไม่น้อยกว่ำร้อยละ 70 ของจ ำนวนต้นยำง ทั้งหมดในแปลง 18 กรีดลึกใกล้เยื่อเจริญ แต่ต้องไม่ท ำลำย ชั้นของเยื่อเจริญหรือท ำให้เกิดบำดแผล 19 ท ำเส้นรอยแบ่งแนวหน้ำ หลัง ให้ชัดเจน มีควำมยำวอย่ำงน้อย 30 ซม.
6 ล ำดับที่ ภำพ รำยกำร 20 รอยกรีดท ำมุม 30 องศำ ในแนวระนำบ และเอียงจำกซ้ำยบน ลงมำขวำล่ำง 21 ควำมสิ้นเปลืองเปลือกในกำรกรีดแต่ละ ครั้งควรกรีดเปลือกหนำไม่เกิน 2 มิลลิเมตร 22 ควรกรีดตั้งแต่ เที่ยงคืน ถึง 06.00 น. ส ำหรับกำรผลิตน ้ำยำงสด 23 กรีดให้ถึงเส้นแบ่งรอยกรีด แนวด้ำนหลัง
7 ล ำดับที่ ภำพ รำยกำร 24 ท ำรอยเส้นแบ่งรอยกรีด ท ำมุม 30 องศำ 25 ลวดรัดต้นยำง ต้องไม่ช ำรุด 26 ขนำดของถ้วยรองรับน ้ำยำง ถ้วยขนำด 400 - 600 ซีซี 27 คว ่ำหรือตะแคงถ้วยหลังเก็บน ้ำยำงทุก ครั้งเพื่อให้ถ้วยแห้งและสะอำด
8 ล ำดับที่ ภำพ รำยกำร 28 รำงรองรับน ้ำยำง และถ้วยรองรับน ้ำยำง สะอำด ลอกเศษยำงออกก่อนกรีดทุกครั้ง 29 ล้ำงถังหลังเก็บน ้ำยำง คว ่ำให้แห้งทุกครั้ง หลังใช้งำน 30 เลือกใช้มีดให้เหมำะสมกับควำมหนำของ เปลือกยำง -ต้นยำงเปิดใหม่ควรใช้มีดคลองเล็ก -ต้นยำงอำยุมำก ใช้มีดคลองใหญ่มุมไม่ ควรเกิน 85 องศำ
9 ล ำดับที่ ภำพ รำยกำร 31 กำรเก็บน ้ำยำงจำกถ้วย ให้กวำดน ้ำยำง ด้วยไม้กวำดยำงทุกครั้ง 32 กรองน ้ำยำงในสวนก่อนน ำสู่โรงงำนทุก ครั้ง ด้วยตะแกรงกรองขนำด 5 เมช (เส้นผ่ำน ศูนย์กลำงของรูตะแกรงกรอง 4 มม.) 33 ภำชนะในกำรกรองน ้ำยำงต้องสะอำดไม่ มีเศษยำงติด และท ำควำมสะอำดทุกครั้ง หลังจำกใช้งำนแล้ว 34 ยำนพำหนะอยู่ในสภำพพร้อมใช้งำน ขนส่งน ้ำยำงสดได้โดยไม่เกิดควำม เสียหำย
10 ล ำดับที่ ภำพ รำยกำร 35 ส่งน ้ำยำงสดยังจุดรวบรวมไม่เกิน 11.00 น. 37 จดบันทึกรำยกำรต่ำง ๆ ที่ส ำคัญ ได้แก่ ผลผลิต รำคำต่อ กก. รำคำที่ได้รับ ค่ำจ้ำงแรงงำนกรีด (หำกมี) ค่ำปุ๋ ย ค่ำ ก ำจัดวัชพืช ค่ำอุปกรณ์กำรผลิต จ ำนวน ต้นยำงที่กรีดได้ และจัดท ำป้ำยบ่งชี้ เช่น ชื่อแปลง พันธุ์ยำง ปีที่ปลูก ปีที่เปิดกรีด เป็นต้น