โดย กลุ่มงานพัฒนาและฟื้นฟูลูกค้ารายคน ฝ่ายพัฒนาลูกค้าและชุมชน
สารบัญ หน้า บทสรุปผู้บริหาร 1 หลักการและเหตุผล 2 นิยามศัพท์ 2 วัตถุประสงค์ 2 กลุ่มเป้าหมาย 2 ระยะเวลาด าเนินการ 2 กระบวนทัศน์การเรียนรู้ 3 ขั้นตอนการปฏิบัติงาน 4 ติดตามและประเมินผล 7 การวัดผลการด าเนินงานตามตัวชี้วัด 7 ประโยชน์ที่คาดว่าจะได้รับ 7 ผลการด าเนินโครงการ 8-10 ภาพประกอบกิจกรรมการจัดเวทีเรียนรู้ 11-12 ประเมินความพึงพอใจ 13 ปัญหา-อุปสรรค และข้อเสนอแนะ 13 ข้อสรุปโครงการ 14
1 บทสรุปผู้บริหาร (Executive Summary) โครงการพัฒนาความรู้ด้านการเงินและดิจิทัล (FINANCIAL & DIGITAL LITERACY ) ธนาคารได้ตระหนักถึงการพัฒนาศักยภาพเกษตรกรลูกค้าและชุมชน ให้มีความรู้ทางการเงิน ผ่านโครงการให้ความรู้ทางการเงิน (Financial Literacy) อย่างต่อเนื่อง ซึ่งปัจจุบันธนาคารมีลูกค้าเพื่อการ บริหารจัดการหนี้ที่มีศักยภาพการช าระหนี้ปานกลาง และศักยภาพการช าระหนี้ต่ า คิดเป็นร้อยละ 53.50 ของลูกค้าทั้งหมด อันเนื่องจากได้รับผลกระทบจากสถานการณ์ต่าง ๆ ไม่ว่าจะเป็นภาวะเศรษฐกิจ สงคราม การค้า และภัยธรรมชาติ ต่อมาได้มีการแพร่ระบาดของโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 (COVID - 19) และ ภัยธรรมชาติที่ซ้ าเติมเพิ่มขึ้นมาอีก ท าให้รายได้เกษตรกรลดลง บางรายหันไปพึ่งพาหนี้นอกระบบจนไม่ สามารถช าระหนี้ได้ ในปี 2566 ธนาคารมีมาตรการให้ความช่วยเหลือในการแก้ไขปัญหาหนี้สินดังกล่าว ให้ ความส าคัญกับการพัฒนาความรู้ด้านการเงินเพื่อความยั่งยืน มุ่งเน้นที่จะพัฒนาเกษตรกรลูกค้ากลุ่มเป้าหมาย ซึ่งเป็นกลุ่มลูกค้าที่มีปัญหาทางการเงิน และการประกอบอาชีพ หากได้ด าเนินการพัฒนากับกลุ่มเป้าหมาย จริงๆ เชื่อว่าเกษตรกรลูกค้าจะสามารถปรับเปลี่ยนพฤติกรรมทางการเงิน และสามารถฟื้นฟูการประกอบ อาชีพได้อย่างยั่งยืน ทั้งนี้ในภาพรวมกลุ่มลูกค้ายังขาดความรู้ทางการเงินในทุกๆด้าน การพัฒนาด้านใดด้าน หนึ่งเพียงอย่างเดียว อาจไม่ทันต่อสถานการณ์ในปัจจุบัน ธนาคารจึงก าหนดการพัฒนาความรู้ไว้3 ด้าน เพื่อ เป็นหลักพื้นฐานในการพัฒนาความรู้ขั้นต่อไป ได้แก่ (1) ความรู้ทางการเงิน (Financial Literacy) หมายถึง ชุดทักษะและความรู้ทางการเงิน มีทักษะ ในการวางแผนเรื่องการเงิน การจัดสรรรายได้ไปช าระหนี้จัดการ ความคิดของตัวเองได้“สิ่งที่จ าเป็น” (need) กับ “สิ่งที่อยากได้แต่ไม่จ าเป็น” (want) การบันทึกรายรับ รายจ่าย มีการจัดสรรเงินช าระหนี้ได้พอใช้ในครัวเรือนเหลือส ารองยามจ าเป็น (2) ความรู้ดิจิทัล (Digital Literacy) หมายถึง ชุดทักษะในการน าเครื่องมือ อุปกรณ์และเทคโนโลยีดิจิทัลที่มีอยู่ในปัจจุบัน อาทิ คอมพิวเตอร์โทรศัพท์แท็บเล็ต แอปพลิเคชั่นการเงิน และสื่อออนไลน์มาใช้ให้เกิดประโยชน์สูงสุด (3) ความรู้เรื่องภัยทางการเงิน "ภัยทางการเงิน" หมายถึง ภัยที่เกิดจากอะไรก็ตามที่ท าให้เราเสียเงินโดยใช่เหตุ หรือเสียเงินโดยเปล่าประโยชน์เสียเงินโดยไม่จ าเป็น เสียเงินโดยไม่เต็มใจ หรือถูกหลอกลวงให้ต้อง เสียเงิน เช่น กลโกงทางโทรศัพท์กลโกงบัตรต่างๆ กลโกงการเงินนอกระบบ กลโกงธนาคารออนไลน์กลโกงออนไลน์ อื่นๆ และกลโกงอื่นๆ โดยข้อจ ากัดการจัดอบรมจ านวนมากและมุ่งเน้นในการฝึกทักษะการใช้โทรศัพท์ในการท า ธุรกรรมต่าง ๆ จึงได้จัดอบรมเรียนรู้ผ่านช่องทางการเรียนรู้ในรูปแบบผ่านสื่อออนไลน์ในกรณีลูกค้าสูงอายุ ก็สามารถใช้การจัดเวทีการเรียนรู้ที่สาขา ศูนย์เรียนรู้ชุมชน การประชุมกลุ่มลูกค้า และใช้สื่อการเรียนรู้ภาคี เครือข่าย เช่น ธปท. ฯลฯ ลูกค้าเป้าหมายที่เข้าอบรมจะเป็นกลุ่มบริหารจัดการหนี้แยกตามศักยภาพรายคน (กลุ่มศักยภาพช าระหนี้ปานกลางและต่ า / สีเหลืองและสีแดง) G3 - G14 ไม่รวมลูกค้าในกลุ่ม G7, G9 เป้าหมายจ านวนผู้เข้ารับการอบรม 150,000 ราย และมีการท าธุรกรรมผ่าน Mobile Application จ านวน 128,000 ราย สรุปผลการด าเนินการโครงการฯ มีผู้เข้าอบรม จ านวน 202,792 ราย และมีความรู้เพิ่มขึ้นผ่าน การประเมินวัดผล Pre-test Post-test จ านวน 183,865 ราย และมีผู้ผ่านการพัฒนามีความรู้เพิ่มขึ้นและ ท าธุรกรรมผ่าน Mobile Application จ านวน 145,775 ราย ซึ่งส่งผลให้ลูกค้าน าความรู้ไปใช้จริงผ่าน BAAC Mobile ได้อย่างเข้าใจและระมัดระวัง
2 โครงการพัฒนาความรู้ด้านการเงินและดิจิทัล (Financial & Digital Literacy ) 1. หลักการและเหตุผล ตามที่ธนาคารก าหนดยุทธศาสตร์ที่ 4 ฟื้นฟู พัฒนา และยกระดับสร้างความเข้มแข็งของเศรษฐกิจ ระดับครัวเรือน และกลยุทธ์ที่ 8 ฟื้นฟูความสามารถลูกค้า โดยน้อมน าหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง มา ประยุกต์ใช้ในการพัฒนาอาชีพ เพื่อยกระดับคุณภาพชีวิตของคนในชนบท ปัจจุบันธนาคารมีลูกค้าเพื่อการบริหารจัดการหนี้ที่มีศักยภาพการช าระหนี้ปานกลาง และศักยภาพ การช าระหนี้ต่ า คิดเป็นร้อยละ 53.50 ของลูกค้าทั้งหมด อันเนื่องจากได้รับผลกระทบจากสถานการณ์ต่าง ๆ ไม่ว่าจะเป็นภาวะเศรษฐกิจ สงครามการค้า และภัยธรรมชาติ ต่อมาได้มีการแพร่ระบาดของโรคติดเชื้อไวรัสโค โรนา 2019 (COVID - 19) และภัยธรรมชาติที่ซ้ าเติมเพิ่มขึ้นมาอีก ท าให้รายได้เกษตรกรลดลง บางรายหันไป พึ่งพาหนี้นอกระบบจนไม่สามารถช าระหนี้ได้ธนาคารมีมาตรการให้ความช่วยเหลือในการแก้ไขปัญหาหนี้สิน ดังกล่าว เพื่อให้ลูกหนี้สามารถปรับระยะเวลาการช าระหนี้ตามความสามารถของตนเองได้ และสนับสนุนองค์ ความรู้ทางการเงิน มีการวางแผนทางการเงิน วินัยทางการเงิน มีการจัดสรรรายได้เพื่อช าระหนี้ตามที่มาแห่ง รายได้ฝลช. จึงจัดท าโครงการพัฒนาความรู้ความรู้ด้านการเงินและดิจิทัล (Financial & Digital Literacy) มุ่งเน้นการให้ความรู้ทางการเงิน (Financial Literacy) ความรู้ดิจิทัล (Digital Literacy) และ การเตือนภัย ระวังมิจฉาชีพหลอกโอนเงินและท าอย่างไรถ้าหากถูกหลอกให้เกิดความเสียหายทางการเงิน นิยามศัพท์ ลูกค้า ธ.ก.ส. เพื่อการบริหารจัดการหนี้แยกตามศักยภาพรายคน (กลุ่มศักยภาพช าระหนี้ปานกลางและ ต่ า / สีเหลืองและสีแดง) กลุ่ม G3 – G14 ไม่รวมกลุ่ม G7 และ G9 หมายถึง ลูกค้าที่ธนาคารได้มีการคัดกรอง วิเคราะห์ศักยภาพกลุ่มลูกค้ารายคน โดยจ าแนกลูกค้าเป็นกลุ่มสีเขียว กลุ่มสีเหลือง และกลุ่มสีแดง ยังมี ความสามารถในการประกอบอาชีพแต่มีกระแสเงินสดในการช าระหนี้ตามก าหนดช าระเดิมได้เพียงบางส่วน รวมถึงมีลู่ทางในการฟื้นฟูอาชีพ หรือเกษตรกรลูกค้าที่มีเหตุผิดปกติ มีศักยภาพต่ า และมีหนี้เป็นภาระหนัก แต่ ยังมีลู่ทางในการฟื้นฟูพัฒนาอาชีพเดิม อาชีพเสริม หรืออาชีพใหม่ 2. วัตถุประสงค์ของโครงการ 1. เพื่อส่งเสริมให้เกษตรกรลูกค้ามีความรู้ทางการเงินและดิจิทัล (Financial & Digital Literacy) 2. เพื่อให้เกษตรกรลูกค้าสามารถวางแผนการใช้จ่ายเงิน และการช าระหนี้ได้ 3. กลุ่มเป้าหมาย ลูกค้า ธ.ก.ส. กลุ่มเพื่อการบริหารจัดการหนี้แยกตามศักยภาพรายคน (กลุ่มศักยภาพช าระหนี้ ปานกลางและต่ า/ สีเหลืองและสีแดง) G3 - G14 ไม่รวมกลุ่ม G7, G9 ร้อยละ 15 แต่ไม่เกิน 150,000 ราย 4. ระยะเวลาการด าเนินงาน วันที่ 1 เมษายน 2566 ถึงวันที่ 31 มีนาคม 2567
3 5. กระบวนทัศน์การเรียนรู้ ธนาคารมุ่งเน้นที่จะพัฒนาและฟื้นฟูอาชีพของเกษตรกรลูกค้ากลุ่มเป้าหมาย ซึ่งเป็นกลุ่มลูกค้าที่มี ปัญหาทางการเงิน และการประกอบอาชีพ หากได้ด าเนินการพัฒนากับกลุ่มเป้าหมายจริงๆ เชื่อว่าเกษตรกร ลูกค้าจะสามารถปรับเปลี่ยนพฤติกรรมทางการเงิน และสามารถฟื้นฟูการประกอบอาชีพได้อย่างยั่งยืน รายละเอียดเนื้อหาการพัฒนาและฟื้นฟูอาชีพประกอบด้วย 5.1 ความรู้ทางการเงิน (Financial Literacy) หมายถึง ชุดทักษะและความรู้ทางการเงิน มีทักษะ ในการวางแผนเรื่องการเงิน การจัดสรรรายได้ไปช าระหนี้จัดการความคิดของตัวเองได้ “สิ่งที่จ าเป็น” (need) กับ “สิ่งที่อยากได้แต่ไม่จ าเป็น” (want) การบันทึกรายรับรายจ่าย มีการจัดสรรเงินช าระหนี้ได้ พอใช้ใน ครัวเรือนเหลือส ารองยามจ าเป็น ชุดวิชานี้จะท าให้ เกษตรกรลูกค้า สามารถเข้าใจเรื่องการคิดต้นทุนการผลิต รายได้ และ ค่าใช้จ่ายของครัวเรือน การวางแผนใช้จ่ายเงิน เมื่อได้รับความรู้สามารถปรับเปลี่ยนพฤติกรรมในการด าเนิน ชีวิตตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง การจัดการรายได้ และค่าใช้จ่าย ให้มีการจดบันทึกบัญชี( จดจริง รู้จริง ) โดยใช้ Application ผ่าน Smart Phone หรือ ใช้สมุดบันทึก (สมุดนักเรียนที่เหลือใช้) ความรู้ทาง การเงิน ( 3 รู้ 12 แนวทางสว่างทางการเงิน ) เป็นการเรียนรู้ผ่านสื่อความรู้ทางการเงินของธนาคาร (Financial Literacy) หรือ 3 ก้าว 9 รู้ เป็นความรู้ด้านการจัดการเงินทุน ฐานะทางการเงิน และการต่อยอด ธุรกิจ สามารถเข้าถึงแหล่งเงินทุนเพื่อพัฒนาธุรกิจของตนเองให้มีรายได้เพียงพอต่อการช าระหนี้ มีการจัดการ ความเสี่ยงด้านการเงินด้วยการเก็บออมอย่างสม่ าเสมอผ่านช่องทางต่าง ๆ ของธนาคาร ได้แก่ เงินฝากสลาก ออมทรัพย์ทวีสิน/สลากออมทรัพย์ หรือเลือกลดความเสี่ยงด้วยการท าประกันภัยพืชผล กองทุนทวีสุข ประกัน ชีวิต ประกันอุบัติเหตุ หรือผลิตภัณฑ์อื่นที่สร้างความมั่นคงและสร้างภูมิคุ้มกันเกี่ยวกับการเงินให้กับตนเองใน อนาคต 5.2 ความรู้ดิจิทัล (Digital Literacy) หมายถึง ชุดทักษะในการน าเครื่องมือ อุปกรณ์ และ เทคโนโลยีดิจิทัลที่มีอยู่ในปัจจุบัน อาทิ คอมพิวเตอร์ โทรศัพท์ แท็บเล็ต แอปพลิเคชั่นการเงิน และสื่อออนไลน์ มาใช้ให้เกิดประโยชน์สูงสุด ครอบคลุม 4 มิติ คือ 1. ใช้ (Use) มีทักษะในการใช้ที่จ าเป็นอย่างคล่องแคล่ว 2. เข้าใจ (Understand) มีทักษะเข้าใจเลือกตัดสินใช้สื่อดิจิทัล รวมถึงการตระหนักว่า เทคโนโลยีเครือข่ายมีผลกระทบต่อพฤติกรรมและมีผลกระทบเกี่ยวกับโลกรอบตัวอย่างไร 3. สร้าง (Create) คือ ความสามารถในการผลิตและสื่อสารได้ เช่น การแชร์ภาพ และวิดีโอ และ Social media รูปแบบอื่น ๆ 4. เข้าถึง (Access) คือ การเข้าถึงและใช้ประโยชน์จากเทคโนโลยีดิจิทัล ชุดวิชานี้จะท าให้ เกษตรกรลูกค้า สามารถเข้าใจวิธีการใช้ผลิตภัณฑ์ A Mobile การฝาก ถอน โอน ได้อย่างถูกต้อง รวมถึง สามารถเลือกตัดสินใจใช้บริการผลิตภัณฑ์ทางการเงินของธนาคาร 5.3 ความรู้เรื่องภัยทางการเงิน "ภัยทางการเงิน" หมายถึง ภัยที่เกิดจากอะไรก็ตามที่ท าให้เราเสียเงิน โดยใช่เหตุ หรือเสียเงินโดยเปล่าประโยชน์ เสียเงินโดยไม่จ าเป็น เสียเงินโดยไม่เต็มใจ หรือถูกหลอกลวงให้ต้อง เสียเงิน เช่น กลโกงทางโทรศัพท์ กลโกงบัตรต่างๆ กลโกงการเงินนอกระบบ กลโกงธนาคารออนไลน์กลโกง ออนไลน์อื่นๆ และกลโกงอื่นๆ ชุดวิชานี้ จะช่วยเตือนภัยให้เกษตรกรลูกค้าศึกษากลโกงต่างๆ เพื่อเป็นการป้องกันภัยจาก มิจฉาชีพที่เราไม่รู้ว่าจะมาถึงเราเมื่อไหร่ รูปแบบไหน จากใคร ก่อนที่คุณจะกลายเป็นเหยื่อของผู้ไม่หวังดี
4 6. ขั้นตอนการปฏิบัติงาน 6.1 คัดกรองรายชื่อเกษตรกรลูกค้ากลุ่มเป้าหมาย 6.1.1 ฝ่ายพัฒนาระบบงานและสารสนเทศ (ฝพส.) จะประมวลผลคัดกรองรายชื่อกลุ่มเป้าหมาย ตามคุณสมบัติ ได้แก่ ลูกค้า ธ.ก.ส. เพื่อการบริหารจัดการหนี้แยกตามศักยภาพรายคน (กลุ่มศักยภาพช าระหนี้ ปานกลางและต่ า / สีเหลืองและสีแดง) กลุ่ม G3 – G14 ไม่รวมกลุ่ม G7 และ G9 ไม่รวมลูกค้าที่มีประวัติผ่าน การพัฒนาและผ่านเกณฑ์ตัวชี้วัด ตามโครงการเสริมสร้างวินัยทางการเงินและฟื้นฟูลูกค้าปรับปรุงโครงสร้าง หนี้อย่างยั่งยืนและลูกค้าหนี้นอกระบบ ปีบัญชี 2565 โดยเข้าทางด่วนข้อมูล >> ระบบปฏิบัติงาน >> ระบบงานการพัฒนาลูกค้าและชุมชน >>ระบบฐานข้อมูลฟื้นฟูและพัฒนาลูกค้า >> โครงการพัฒนาความรู้ ด้านการเงินและดิจิทัล (Financial & Digital Literacy ) >> รายชื่อลูกค้าเป้าหมาย 6.1.2 ฝ่ายพัฒนาลูกค้าและชุมชน (ฝลช.) จัดสรรเป้าหมายและงบประมาณให้ ฝสข./สกน. ตาม กลุ่มเป้าหมายข้อ 3 ให้ ฝสข. พิจารณาจัดสรรเป้าหมายให้ สนจ. และให้ สนจ./ สกน. กระจายเป้าหมายให้ สาขา และ ส่งส าเนารายงานจัดสรรเป้าหมายสาขา ให้ฝลช. ในรูปแบบไฟล์ Excel ทางระบบงานสารบรรณ ภายในวันที่ 31 พฤษภาคม 2566 เพื่อจัดท าฐานข้อมูลรายงานผลตามเป้าหมายตัวชี้วัด 6.2 สร้างหลักสูตร สร้างสื่อการเรียนรู้ และสาขาคัดเลือกกลุ่มเป้าหมาย 6.2.1 ฝพส. ก าหนดหลักสูตรในระบบงานสร้างหลักสูตร โดยก าหนดชื่อ “หลักสูตรความรู้ทาง การเงินและดิจิทัล” และจัดท าเพียง 1 รุ่น เท่านั้น 6.2.2 ฝลช. จัดส่งรายละเอียดเนื้อหา (content) สื่อความรู้ทางการเงิน ความรู้ด้านดิจิทัล และ ภัยทางการเงิน จ านวน 3 ชุดวิชาๆ ละ 2 เรื่อง รวมจ านวน 6 พร้อมแบบทดสอบความรู้ก่อนเรียนรู้ (Pre-test) หลังเรียน (Post-test) ส่งให้ สกน./สนจ./สาขา โดยให้สาขาเข้าไปดาวโหลดสื่อเรียนรู้ที่ >> ทางด่วนข้อมูล >> ระบบปฏิบัติงาน >> ระบบงานการพัฒนาลูกค้าและชุมชน >> ระบบฐานข้อมูลฟื้นฟูและพัฒนาลูกค้า >> โครงการพัฒนาความรู้ด้านการเงินและดิจิทัล (Financial & Digital Literacy ) >> สื่อเรียนรู้ เพื่อน าไป ด าเนินการ ต่อไป โดย ฝลช. จะด าเนินการจัดส่งรายละเอียด สื่อความรู้ทางการเงิน ความรู้ด้านดิจิทัล และภัย ทางการเงินเพิ่มเติมอีก 6 เรื่องให้ครบรวมทั้งสิ้น 12 เรื่อง เพื่อใช้เป็นทางเลือกในการเข้าเรียนรู้ได้ทั้ง 12 เรื่อง และสามารถนับเป็นผลการด าเนินงานตามตัวชี้วัดที่ต้องผ่านเกณฑ์การเรียนรู้ 6 เรื่องได้ 6.2.3 สาขา คัดเลือกรายชื่อเกษตรกรลูกค้าเป้าหมาย ตามจ านวนที่ได้รับจัดสรรจาก สกน./สนจ. โดยเข้าที่ ทางด่วนข้อมูล >> ระบบปฏิบัติงาน >> ระบบงานการพัฒนาลูกค้าและชุมชน >> ระบบฐานข้อมูล ฟื้นฟูและพัฒนาลูกค้า >> โครงการพัฒนาความรู้ด้านการเงินและดิจิทัล (Financial & Digital Literacy ) >> รายชื่อกลุ่มเป้าหมาย และน ารายชื่อที่คัดเลือก พร้อม CIF ไปใช้สร้างสมาชิกในกลุ่มไลน์เรียนรู้ หรือจัดเวทีการ เรียนรู้ร่วมกันตามความเหมาะสม 6.2.4 สาขาประสานนัดหมาย/ชี้แจงหลักสูตรการเรียนรู้ให้ลูกค้ากลุ่มเป้าหมายทราบ จัดตั้งกลุ่ม ไลน์เรียนรู้ทางการเงินระดับสาขาเป็นกลุ่มเฉพาะ โดยก าหนดชื่อกลุ่มไลน์ “ความรู้ทางการเงิน สาขา...........” ส าหรับใช้เป็นช่องทางในการสื่อสารความรู้ทางการเงิน พร้อมก าชับไม่ให้สมาชิกเชิญบุคคลอื่นเข้ากลุ่มเพื่อ สื่อเรยีนรู.้.ความรูทางการเงิน ้
5 ป้องกันภัยจากมิจฉาชีพ และเป็นช่องทางเผยแพร่สื่อการเรียนรู้อื่น ๆ ในโอกาสต่อไป เช่น ภัยแจ้งเตือนจาก ธปท. ฯลฯ 6.2.5 สาขาเชิญลูกค้าเป้าหมายที่ได้คัดเลือกตาม ข้อ 6.2.3 เข้ากลุ่มไลน์ เพื่อความปลอดภัยให้ ส่งรหัส CIF ให้ลูกค้าทางไลน์ส่วนตัวเพื่อใช้ยืนยันตัวตนในขั้นตอนการเข้าเรียนรู้ และแจ้งลูกค้าว่าเป็นรหัส ส าหรับใช้เข้าเรียนเท่านั้น 6.3 ด าเนินการให้ความรู้ด้านการเงินและดิจิทัล (Financial & Digital Literacy) พนักงานสาขาด าเนินการจัดการเรียนรู้ตามตารางเรียนรู้ โดยนัดหมายเป็นรายกลุ่ม หรือ ตาม ความเหมาะสม 6.3.1 พนักงานสาขาส่งสื่อการเรียนรู้ให้ลูกค้าในกลุ่มไลน์ 6.3.2 สกน. สนจ. และสาขา ประสานสมาชิกกลุ่มเป้าหมายเพื่อเข้ารับการเรียนรู้ผ่านสื่อความรู้ (QR Code) และช่องทางต่างๆ ตามความเหมาะสม โดยมีขั้นตอนดังนี้ 1) ลงทะเบียนยืนยันตัวตนด้วย CIF ตามที่พนักงานส่งให้ตามข้อ 6.2.5 2) ท าทดสอบความรู้ก่อนเรียนรู้(Pre-test) ในแต่ละชุดวิชา 3) เรียนรู้ผ่านสื่อ VDO โดยลูกค้าจะเรียนรู้ทั้งหมด 6 เรื่อง ซึ่งประกอบด้วย ความรู้ทางการเงิน 2 เรื่อง ความรู้ทางการเงินดิจิทัล 2 เรื่อง และความรู้ภัยทางการเงิน 2 เรื่อง 4) ท าการทดสอบความรู้หลังเรียน (Post test) ในแต่ละชุดวิชา เมื่อจบการเรียนรู้ทั้ง 6 เรื่อง ซึ่งลูกค้าจะต้องตอบค าถามหลังเรียนรู้ให้ได้คะแนนมากกว่า การทดสอบก่อนเรียน โดยสามารถเข้าเรียนซ้ าได้ 5) ให้ลูกค้ากดยืนยันส่งข้อมูล ระบบประมวลลงฐานข้อมูล จึงถือว่าเป็นผู้ผ่านการพัฒนา 6) ขอความร่วมมือลูกค้าที่เรียนรู้ครบตามหลักสูตรท าแบบประเมินความพึงพอใจโครงการ ผ่าน QRcode เพื่อน าไปพัฒนาและปรับปรุง
6 6.4 การบันทึกผลการเรียนรู้และรายงานผลการด าเนินงาน ฝพส. น าข้อมูลผลการเรียนรู้ประมวลผลทุกสิ้นวันระบบเข้าฐานข้อมูลระบบสารสนเทศและแสดง รายงานผลในวันถัดไป (Day-1) ฝสข. / สนจ./ สกน. สามารถติดตามผลการด าเนินงานโดยเข้าไปที่ >> ทางด่วนข้อมูล >>ระบบปฏิบัติงาน >> ระบบงานพัฒนาลูกค้าและชุมชน >> ระบบฐานข้อมูลฟื้นฟู และพัฒนาลูกค้า >> “โครงการพัฒนาความรู้ด้านการเงินและดิจิทัล ( Financial & Digital Literacy )” >> รายงานผล โดยพนักงานสาขาสามารถติดตามการเรียนรู้ของลูกค้าที่ผ่านการเรียนรู้ทั้ง 3 ชุดวิชาเป็นราย คน และให้ติดตาม เยี่ยมเยียน ให้ก าลังใจและค าปรึกษาแนะน าการประกอบอาชีพของเกษตรกรลูกค้าอย่าง ต่อเนื่อง และ ลูกค้าสามารถจัดสรรช าระหนี้ได้ทุกครั้งที่มีรายได้ 6.5 สรุปค่าใช้จ่าย และรายงาน พนักงานพัฒนาลูกค้าประจ า สกน./สนจ. เป็นผู้รวบรวมรายการค่าใช้จ่ายจากสาขา (เอกสาร แนบ 5) และตรวจทานความถูกต้อง ก่อนสรุปรวมค่าใช้จ่ายแล้วโอนค่าใช้จ่ายในระบบ Inter Office ไปให้ ฝลช. ทางระบบงานสารบรรณ อย่างน้อยเดือนละ 2 ครั้ง โดย ผอจ. ผช.ผอจ. เป็นผู้อนุมัติรายการสรุป ค่าใช้จ่ายก่อนบันทึกค่าใช้จ่ายก่อนการบันทึกทุกครั้ง * - จุดควบคุม 1. ตรวจสอบความถูกต้องของงบประมาณ และการวิเคราะห์รายละเอียดข้อมูลการจัด กิจกรรม ต้องอยู่ในหลักเกณฑ์การเบิกจ่ายค่าใช้จ่ายโครงการ เท่านั้น 2. ตรวจสอบความถูกต้อง ครบถ้วน ของเอกสารการเบิกจ่ายเงิน และเอกสารประกอบการ เบิกจ่าย ให้เป็นไปตามระเบียบและวิธีปฏิบัติของธนาคารที่เกี่ยวข้อง ก่อนสรุปรวมค่าใช้จ่ายเสนอผู้ตรวจ/ ผู้อนุมัติทุกครั้ง และผู้ตรวจ/ผู้อนุมัติต้องตรวจสอบความถูกต้องของเอกสารประกอบการเบิกค่าใช้จ่ายพร้อม ทั้งตรวจสอบรายชื่อผู้ผ่านการพัฒนาในระบบรายงานผลให้ถูกต้องครบถ้วนก่อนการอนุมัติพร้อมลงลายมือชื่อ ก ากับเอกสารทุกครั้ง 3. การจัดหาสิ่งของพัสดุอุปกรณ์ ค่าใช้จ่ายการฝึกอบรม การจัดงาน และการประชุม เช่น ค่า เช่าห้องประชุม ค่าของที่ระลึกวิทยากร ค่าป้ายไวนิล ค่ากระเป๋าและอุปกรณ์เครื่องเขียน เป็นต้น ให้ปฏิบัติตาม แนวทางปฏิบัติในการจัดซื้อจัดจ้างตามพระราชบัญญัติการจัดซื้อจัดจ้างและการบริหารพัสดุภาครัฐ พ.ศ. 2560 ระเบียบกระทรวงการคลังว่าด้วยการจัดซื้อจัดจ้างและการบริหารพัสดุภาครัฐ พ.ศ. 2560 และคู่มือวิธี ปฏิบัติงานเกี่ยวกับการจัดซื้อจัดจ้างและการบริหารพัสดุ (ทพ.23) อย่างเคร่งครัด โดยสามารถศึกษา รายละเอียดบันทึกซักซ้อมเกี่ยวกับการจัดซื้อจัดจ้างและการบริหารพัสดุได้ที่เว็บไซต์ของ สจพ. 4. การเบิกและโอนค่าใช้จ่ายด าเนินการให้เป็นปัจจุบัน เพื่อให้งบการเงินของธนาคารแสดง ฐานะที่ถูกต้องเป็นปัจจุบัน 5. การแจ้งรายการโอนค่าใช้จ่ายผ่านระบบสารบรรณอิเล็กทรอนิกส์ ให้ ฝลช. ทราบภายใน วันที่ท าการโอน เพื่อตรวจสอบความถูกต้อง ในกรณี ฝสข./สนจ./สกน. บันทึกรายการไม่ครบถ้วน ถูกต้อง จะ ได้ด าเนินการแก้ไขได้ทันที 6. เอกสารประกอบการจัดกิจกรรม/โครงการ ประกอบด้วย แบบสรุปรายงานการโอน ค่าใช้จ่าย รายงานผลการจัดกิจกรรม เอกสารประกอบการเบิกจ่าย เช่น ใบส าคัญจ่าย ใบเสร็จรับเงิน และ เอกสารอื่น ๆ ที่เกี่ยวข้อง ให้แยกประเภทรายการค่าใช้จ่ายเป็นหมวดหมู่เช่น ค่าอาหาร ค่าพาหนะ ค่าวัสดุ อุปกรณ์เป็นต้น (ไม่รวมค่าใช้จ่ายทั้งหมดเป็นรายการเดียว) เพื่อง่ายต่อการตรวจสอบและควบคุมการเบิก ค่าใช้จ่ายให้ถูกต้อง และให้สาขา/สนจ./สกน. ที่ด าเนินการจัดกิจกรรม รวบรวมและจัดเก็บเอกสารทั้งหมดเข้า แฟ้มเรียงตามวันที่จัดกิจกรรม เพื่อให้ฝลช. ฝ่ายตรวจสอบ และส่วนงานก ากับภายนอก ได้แก่ ธปท. หรือ สตง. สามารถตรวจสอบได้
7 - ความถี่ในการควบคุม พนักงานผู้ได้รับมอบหมายต้องตรวจทานเอกสารประกอบการเบิก ค่าใช้จ่ายให้ครบถ้วนสมบูรณ์พร้อมลงลายมือชื่อก ากับเอกสารทุกครั้ง - ระดับการควบคุม พนักงานผู้ได้รับมอบหมายต้องตรวจความถูกต้องของเอกสาร ประกอบการเบิกค่าใช้จ่ายให้ครบถ้วนสมบูรณ์ทุกครั้ง ผอจ. ผช.ผอจ. อนุมัติรายงานสรุปค่าใช้จ่ายก่อนบันทึก ค่าใช้จ่ายผ่านระบบ FMIS ทุกครั้ง 7. ติดตามประเมินผล ธนาคารติดตามผลการด าเนินงานจากจ านวนผู้ผ่านการพัฒนาความรู้ทางการเงินและดิจิทัล โดยเข้าที่ ทางด่วนข้อมูล >> ระบบปฏิบัติงาน >> ระบบงานการพัฒนาลูกค้าและชุมชน >> ระบบฐานข้อมูลฟื้นฟูและ พัฒนาลูกค้า >> โครงการพัฒนาความรู้ด้านการเงินและดิจิทัล(Financial & Digital Literacy )>>รายงานผล 8. การวัดผลการด าเนินงานตามตัวชี้วัด 8.1. ผู้เข้ารับการพัฒนาร้อยละ 15 ของกลุ่มเป้าหมาย แต่ไม่เกิน 150,000 ราย 8.2. ผู้ผ่านการพัฒนามีความรู้เพิ่มขึ้นและท าธุรกรรมผ่าน Application Mobile จ านวน 128.000 ราย 9. ประโยชน์ที่คาดว่าจะได้รับ 9.1. เกษตรกรลูกค้าที่ผ่านการพัฒนาทักษะความรู้ทางการเงิน และดิจิทัล มีความรู้ความเข้าใจ เทคโนโลยีทางการเงิน สามารถเข้าถึงและน าไปประยุกต์ใช้ในการวางแผนทางการเงินและการประกอบอาชีพ 9.2. เกษตรกรลูกค้าที่ผ่านการพัฒนา มีความรู้เพิ่มขึ้น รู้เท่าทันภัยทางการเงินไม่ถูกหลอกลวงหรือตก เป็นเหยื่อ จนเป็นภาระหนี้สิน 9.3. เกษตรกรลูกค้าที่ผ่านการพัฒนาสามารถบริหารจัดการการเงินครัวเรือน รู้จักการเก็บออมเพื่อการ ช าระหนี้ และสามารถช าระหนี้ได้ตามก าหนด
8 ผลการด าเนินงานโครงการพัฒนาความรู้ด้านการเงินและดิจิทัล (Financial & Digital Literacy) ณ วันที่ 31 มีนาคม 2567 1. ผลการพัฒนาความรู้ทางการเงินและดิจิทัล เป้าหมาย 150,000 ราย สามารถด าเนินการได้ 202,831 ราย คิดเป็นร้อยละ 135.22 ของ เป้าหมาย 2. ผู้ผ่านการพัฒนามีความรู้เพิ่มขึ้น เป้าหมาย 128,000 ราย จากผลการท าแบบทดสอบ Pre-test และ Post-test ผู้ผ่านการพัฒนา จ านวน 202,831 ราย มีความรู้เพิ่มขึ้น จ านวน 183,873 ราย คิดเป็นร้อยละ 143.65 ของ เป้าหมาย เป้าหมาย ภาคเหนอืตอนบน 246,850 16,930 21,455 126.73 ภาคเหนอืตอนลา่ง 273,089 18,730 24,867 132.77 ภาคตะวันออกเฉยีงเหนอืตอนบน 569,748 39,080 58,077 148.61 ภาคตะวันออกเฉยีงเหนอืตอนลา่ง 600,478 41,190 53,919 130.90 ภาคกลาง 87,078 5,970 9,151 153.28 ภาคตะวันออก 87,242 5,980 6,641 111.05 ภาคตะวันตก 101,349 6,950 9,123 131.27 ภาคใต้ตอนบน 71,009 4,870 6,275 128.85 ภาคใต้ตอนลา่ง 146,430 10,040 12,976 129.24 ส านกักจิการนครหลวง 4,746 260 347 133.46 รวม 2,188,019 150,000 202,831 135.22 คิดเป็นร้อยละ รายงานผลการด าเนินงาน โครงการพัฒนาความรู้ด้านการเงินและดิจิทัล (Financial & Digital Literacy) ปี2566 ขอ้มูล ณ วันที่ 31 มีนาคาม 2567 ฝา่ยกิจการสาขาภาค กลุ่มเป้าหมาย (G3-6,G8,10-14) จ านวน ผู้เขา้รับ การพัฒนา (150,000 ราย) ผลการด าเนินงาน จ านวนผู้เขา้รับ การพัฒนา (150,000 ราย) เป้าหมาย ภาคเหนอืตอนบน 246,850 14,450 20,302 140.50 ภาคเหนอืตอนลา่ง 273,089 15,990 23,655 147.94 ภาคตะวันออกเฉยีงเหนอืตอนบน 569,748 33,360 51,850 155.43 ภาคตะวันออกเฉยีงเหนอืตอนลา่ง 600,478 35,160 47,921 136.29 ภาคกลาง 87,078 5,090 7,675 150.79 ภาคตะวันออก 87,242 5,100 6,366 124.82 ภาคตะวันตก 101,349 5,930 8,251 139.14 ภาคใต้ตอนบน 71,009 4,150 5,794 139.61 ภาคใต้ตอนลา่ง 146,430 8,570 11,783 137.49 ส านกักจิการนครหลวง 4,746 200 276 138.00 รวม 2,188,019 128,000 183,873 143.65 ผผู้า่นการพัฒนา มคีวามรู้เพิ่มขึ้น (ราย) คิดเป็นร้อยละ ผลการด าเนินงาน ฝา่ยกิจการสาขาภาค กลุ่มเป้าหมาย (G3-6,G8,10- 14) ผู้ผา่นการพัฒนามี ความรู้เพิ่มขึ้น (128,000 ราย) รายงานผลการด าเนินงาน โครงการพัฒนาความรู้ด้านการเงินและดิจิทัล (Financial & Digital Literacy) ปี2566 ขอ้มูล ณ วันที่ 31 มีนาคาม 2567
9 3. ผู้ผ่านการพัฒนามีความรู้เพิ่มขึ้นและมีการท าธุรกรรมผ่าน Application Mobile เป้าหมาย 128,000 ราย จากผลการด าเนินงานผู้ผ่านการพัฒนาจ านวน 202,831 ราย มีความรู้ เพิ่มขึ้นและท าธุรกรรมผ่าน Application Mobile จ านวน 145,876 ราย คิดเป็นร้อยละ 113.97 ของเป้าหมาย 4. ผู้ผ่านการพัฒนามีความรู้เพิ่มขึ้นและมีการท าธุรกรรมผ่าน Application Mobile สามารถแบ่งเป็น 2 ประเภท ดังนี้ 4.1 การท าธุรกรรมผ่าน BAAC-Moblie จ านวน 6 กิจกรรม รายละเอียดตามตารางแนบ เป้าหมาย ผลงาน เป้าหมาย*IRDP จ านวน ผู้เขา้รับการ พัฒนา (150,000ราย) จ านวน ผู้เขา้รับ การพัฒนา (150,000 ราย) ผู้ผา่นการพัฒนามี ความรู้เพิ่มขึ้น (128,000 ราย) ผู้ผา่นการพัฒนามี ความรู้เพิ่มขึ้นและ ท าธุรกรรม (ราย) คิดเป็น ร้อยละ ภาคเหนอืตอนบน 246,850 16,930 21,455 14,450 17,002 117.66 ภาคเหนอืตอนลา่ง 273,089 18,730 24,867 15,990 17,626 110.23 ภาคตะวันออกเฉยีงเหนอืตอนบน 569,748 39,080 58,077 33,360 39,942 119.73 ภาคตะวันออกเฉยีงเหนอืตอนลา่ง 600,478 41,190 53,919 35,160 38,737 110.17 ภาคกลาง 87,078 5,970 9,151 5,090 5,559 109.21 ภาคตะวันออก 87,242 5,980 6,641 5,100 5,601 109.82 ภาคตะวันตก 101,349 6,950 9,123 5,930 6,804 114.74 ภาคใต้ตอนบน 71,009 4,870 6,275 4,150 4,733 114.05 ภาคใต้ตอนลา่ง 146,430 10,040 12,976 8,570 9,658 112.70 ส านกักจิการนครหลวง 4,746 260 347 200 214 107.00 รวม 2,188,019 150,000 202,831 128,000 145,876 113.97 ผลงาน รายงานผลการด าเนินงาน โครงการพัฒนาความรู้ด้านการเงินและดิจิทัล (Financial & Digital Literacy) ปี2566 ขอ้มูล ณ วันที่ 31 มีนาคาม 2567 ฝา่ยกิจการสาขาภาค กลุ่มเป้าหมาย (G3-6,G8,10- 14) จ านวน ต้นเงิน (บาท) ดอกเบี้ย (บาท) (ราย) (บาท) (ราย) (บาท) (ราย) (บาท) (ราย) (บาท) (ราย) (บาท) ภาคเหนอืตอนบน 3,064 134,919,537 44,569,170 6,006 31,952,720 118 9,647,600 15,251 657,498,362 6,037 9,927,363 1,086 12,841,700 ภาคเหนอืตอนลา่ง 1,418 47,155,917 17,102,335 6,136 37,325,904 92 2,923,650 16,576 669,609,564 6,668 11,626,793 991 12,002,000 ภาคตะวันออกเฉยีงเหนอืตอนบน 4,628 87,505,130 49,914,073 12,397 70,528,691 94 2,253,550 32,939 1,331,136,727 14,002 21,659,761 1,593 16,220,900 ภาคตะวันออกเฉยีงเหนอืตอนลา่ง 3,225 112,511,335 46,455,391 14,952 88,945,830 127 4,191,800 36,694 1,541,423,885 16,225 23,573,106 1,640 21,582,700 ภาคกลาง 633 61,296,494 13,139,571 1,565 9,700,540 29 943,200 5,227 231,131,939 1,766 3,368,739 255 3,107,300 ภาคตะวันออก 1,311 508,845,497 63,692,106 1,990 19,191,558 34 1,126,550 5,375 598,653,493 1,899 5,221,265 232 2,841,100 ภาคตะวันตก 1,057 256,318,110 33,104,944 2,108 16,681,041 46 870,200 6,430 519,762,180 2,352 3,893,854 314 3,952,600 ภาคใต้ตอนบน 1,701 144,690,772 63,294,203 1,765 17,766,537 47 461,050 4,440 345,141,581 1,730 3,029,021 218 3,464,800 ภาคใต้ตอนลา่ง 2,665 128,456,929 60,590,402 2,967 17,449,029 57 1,568,650 9,184 457,414,467 3,265 3,388,869 585 5,883,300 ส านกักจิการนครหลวง 95 10,253,836 1,965,321 46 371,789 4 41,000 198 14,972,751 38 148,753 12 89,700 รวม 19,797 1,491,953,557 393,827,516 49,932 309,913,640 648 24,027,250 132,314 6,366,744,950 53,982 85,837,523 6,926 81,986,100 ถอนเงินไมใ่ชบ้ ัตร รายงานผลการด าเนินงาน โครงการพัฒนาความรู้ด้านการเงินและดิจิทัล (Financial & Digital Literacy) ปี2566 ขอ้มูล ณ วันที่ 31 มีนาคาม 2567 การช าระหนี้จ่ายบิล ฝากสลาก โอนเงิน เติมเงิน การท าธุรกรรมผา่น A-Moblie / A-Mobile Plus การท าธุรกรรมผา่น Mobile Application ฝา่ยกิจการสาขาภาค
10 4.2 มีการใช้Application มะลิซ้อน และ Application A-Insure รายละเอียดตามตารางแนบ จากผลการด าเนินงานสามารถสรุปเป็นแผนภูมิกราฟ ดังนี้ ประเมินผลตามตัวชี้วัด IRDP : . ผู้ผ่านการพัฒนามีความรู้เพิ่มขึ้น และท าธุรกรรมทางการเงินผ่าน Mobile Application จ านวน 128,000 ราย มะลิซ้อน (ราย) A insure (ราย) ภาคเหนอืตอนบน 2,157 63 ภาคเหนอืตอนลา่ง 1,146 94 ภาคตะวันออกเฉยีงเหนอืตอนบน 10,074 149 ภาคตะวันออกเฉยีงเหนอืตอนลา่ง 3,145 176 ภาคกลาง 131 26 ภาคตะวันออก 12 34 ภาคตะวันตก 133 34 ภาคใต้ตอนบน 0 25 ภาคใต้ตอนลา่ง 73 52 ส านกักจิการนครหลวง 2 3 รวม 16,873 656 รายงานผลการด าเนินงาน โครงการพัฒนาความรู้ด้านการเงินและดิจิทัล (Financial & Digital Literacy) ปี2566 ขอ้มูล ณ วันที่ 31 มีนาคาม 2567 ฝา่ยกิจการสาขาภาค Application อื่น ๆ
11 ภาพประกอบกิจกรรมการจัดเวทีเรียนรู้
12
13 10. ประเมินความพึงพอใจ 1) จ านวนผู้ตอบแบบประเมินทั้งหมด 106,874 ราย 2) ระดับความพึงพอใจต่อโครงการพัฒนาความรู้ด้านการเงินและดิจิทัล (Financial & Digital Literacy) (5 คะแนน = มากที่สุด 4 คะแนน = มาก 3 คะแนน = ปานกลาง 2 คะแนน = น้อย 1 คะแนน = น้อยที่สุด) ผลการประเมินความพึงพอใจตามตาราง จากผลการประเมินความพึงพอใจ ผู้ตอบแบบสอบถามมีความพึงพอใจต่อเนื้อหาความรู้มากที่สุด รองลงมามีความพึงพอใจต่อพนักงานที่ชี้แจงวิธีการและความจ าเป็นในการเรียนรู้และหลังจากเรียนรู้จบแล้ว ผู้ตอบแบบสอบถามส่วนมากมีความรู้ความเข้าใจเพิ่มขึ้น 11. ปัญหา-อุปสรรค 1) ลูกค้าและคนในครอบครัวไม่มีโทรศัพท์ หรือมีโทรศัพท์แต่ไม่มีสัญญาณ internet 2) ลูกค้าบางรายอายุมากใช้ App ในโทรศัพท์ไม่เป็นและไม่พร้อมเรียนรู้ 3) จ านวนพนักงานพัฒนาลูกค้ามีจ านวนจ ากัด จ าเป็นต้องอาศัยความร่วมมือจากพนักงานต าแหน่ง อื่น ๆ มาช่วยงาน 12. ข้อเสนอแนะ 1) ธนาคารควรมีการสนับสนุนสื่อองค์ความรู้ทางการเงินและการเงินดิจิทัล ที่ลูกค้าสามารถเข้าถึง และเข้าใจได้ง่าย 2) ธนาคารควรพัฒนาระบบความรู้ทางการเงินที่เป็นสื่อเรียนรู้สาธารณะ เข้าถึงได้ตลอดเวลา 3) การให้ความรู้ทางการเงินและดิจิทัลเป็นบทบาทของพนักงานธนาคารทุกต าแหน่งที่ควรเรียนรู้ และน าไปถ่ายทอดให้ลูกค้า ค่าเฉลยี่ของ ผตู้อบแบบประเมิน (คะแนน 1-5) 5 4 3 2 1 1.เนื้อหาความรู้มีประโยชนต์ ่อท่านมากนอ้ยเพียงไร 4.75 79 17 3 0 0 2.เนื้อหาความรู้มีความจ าเป็นต่อการด าเนนิชวีิตของท่าน 4.68 73 23 4 0 0 3. เนื้อหาความรู้ที่ได้รับสามารถประยกุต์ใชใ้นชวีิตประจ าวันได้ 4.71 76 20 4 0 0 4.ชอ่งทางการเรียนรู้สามารถเขา้ถงึได้ง่าย 4.68 74 21 4 1 0 5.วิธีการสอื่สารมีความเหมาะสมต่อผเู้รียนรู้ 4.70 76 19 4 0 0 6.จ านวนสอื่ความรู้มีความเหมาะสมครบถว้นมากนอ้ยเพียงใด 4.71 76 20 4 0 0 7.ระยะเวลาการเรียนรู้มีความเหมาะสมกบัเนื้อหาหลกัสตูร 4.71 76 20 4 0 0 8.หลงัจากท่านเรียนรู้จบแลว้ท่านได้ความรู้ความเขา้ใจ เพิ่มขึ้น 4.72 76 20 4 0 0 9.พนกังานมีการชี้แจงวิธีการและความจ าเป็นในการเรียนรู้ 4.73 77 19 3 0 0 10. โดยสรุปท่านมีความรู้ความเขา้ใจมากนอ้ยเพียงใด 4.70 75 21 4 0 0 หัวขอ้ ประเมิน ร้อยละ ของจ านวนผตู้อบแบบ (แยกตามคะแนน)
14 ข้อสรุปโครงการ การให้ความรู้ทางการเงินและดิจิทัล (Financial & Digital Literacy) ถือเป็นเรื่องที่ส าคัญ ที่ ธนาคารต้องส่งเสริมให้เกษตรกรมีความรู้ความเข้าใจ ฝึกฝนจนเกิดเป็นทักษะ และน าไปประยุกต์ใช้ในการ วางแผนทางการเงินและการประกอบอาชีพ มีความรู้เท่าทันภัยทางการเงินไม่ถูกหลอกลวงหรือตกเป็นเหยื่อ จนเป็นภาระหนี้สิน สามารถบริหารจัดการการเงินครัวเรือน รู้จักการเก็บออมเพื่อการช าระหนี้ และสามารถ ช าระหนี้ได้ตามก าหนด ลูกค้ากลุ่มศักยภาพช าระหนี้ปานกลางและต่ า / สีเหลืองและสีแดง ของธนาคารมี จ านวน 2,188,019 ราย ได้ผ่านการพัฒนาจากหลักสูตรนี้แล้ว จ านวน 202,831 ราย คิดเป็นร้อยละ 9.27 ยังมีที่ลูกค้าที่รอการ พัฒนาอีก จ านวน 1,985,188 ราย เป็นความท้าทายอย่างยิ่งที่ธนาคารจะต้องด าเนินการสานต่อให้บรรลุ วัตถุประสงค์เพื่อสร้างความรู้ความเข้าใจทางด้านการเงินและดิจิทัล ซึ่งเป็นพื้นฐานในการประกอบอาชีพและ การด าเนินชีวิตในยุคสังคมไร้เงินสด ด้วยการเรียนรู้ด้วยตนเอง หรือเรียนรู้ร่วมกับธนาคาร แบบเรียบง่าย เข้าถึง เข้าใจ สามารถน าไปใช้ได้จริงในชีวิตประจ าวันต่อไป กลุ่มงานพัฒนาและฟื้นฟูลูกค้ารายคน ฝ่ายพัฒนาลูกค้าและชุมชน