ระบบไหลเวียนเลือด

ระบบหมุนเวยี นเลอื ด

open circulatory system ระบบไหลเวยี นเลอื ดแบบเปิด

ความหมาย : พบในสตั ว์ไมม่ กี ระดูกสนั หลงั โดยเฉพาะไฟลมั อาร์โทรโพดา และไฟลมั มอลลสั กา ระบบน้ี
เลอื ดจะไมไ่ ด้อยู่ในเสน้ เลอื ดตลอดเวลา แต่จะออกจากเส้นเลอื ดเขา้ สู่ช่องว่างภายในลาตวั ทเ่ีรยี กว่าฮโีม
ซลี (hemocoel) อาจมหี วั ใจหนง่ึ ดวงหรอื มากกว่า ทศิ ทางการไหลของเลอื ดเรม่ิ จากหวั ใจสูบฉดี เลอื ดไป
ตามหลอดเลอื ดเขา้ สู่ฮโีมซลี เนอ้ื เยอื่ และเซลลจ์ ะไดร้ บั อาหารและก๊าซจากเลอื ดทอ่ี ยู่ในช่องว่างน้ี เมอื่
หวั ใจคลายตวั เลอื ดส่วนหนง่ึ จะไหลจากฮโีมซลี เขา้ เส้นเลอื ดกลบั หวั ใจ

closed circulatory system

ระบบไหลเวยี นเลอื ดแบบปิด ความหมาย : สตั ว์ทม่ี กี ระดูกสนั หลงั ทุกชนดิ มรี ะบบไหลเวยี นแบบน้ี
นอกจากน้ี ไสเ้ ดอื นดนิ และหมกึ กย็ งั มรี ะบบไหลเวยี นแบบนอ้ี กี ด้วย ระบบน้ี เลอื ดจะไมไ่ หลออกไปนอก
หลอดเลอื ด ซงึ่ ประกอบไปด้วยหลอดเลอื ดแดง หลอดเลอื ดดา และหลอดเลอื ดฝอย ระบบ
ไหลเวยี นในปลาเป็นระบบไหลเวยี นทม่ี ที ศิ ทางเดยี ว คอื หวั ใจสูบฉดี เลอื ดไปทเี่ส้นเลอื ดฝอยทเี่หงอื ก
หวั ใจปลามสี องหอ้ งและการไหลเวยี นของเลอื ดมที ศิ ทางเดยี วสตั ว์ครงึ่ บกครง่ึ น้าและ
สตั ว์เลอ้ื ยคลานมรี ะบบนเ้ีชน่ กนั แต่หวั ใจของสตั ว์สองชนดิ นท้ี างานได้ไมเ่ ตม็ ที่ โดยทส่ี ตั ว์ครง่ึ บก
ครง่ึ น้า มหี วั ใจ 3 ห้องส่วนนกและสตั ว์เลย้ี งลูกด้วยนมมกี ารแบง่ อย่างชดั เจนระหว่างเลอื ดแดงกบั
เลอื ดดา โดยแบง่ หวั ใจออกเป็น 4 หอ้ ง หวั ใจเต้น 72 ครง้ั ต่อนาที

heart หวั ใจ

ความหมาย : เป็นอวยั วะกลา้ มเนอ้ื ซงึ่ สูบเลอื ดทว่ั หลอดเลอื ดไปยงั ส่วนต่าง ๆ ของร่างกายโดยการหดตวั
เป็นจงั หวะซ้า ๆ พบในสตั ว์ทุกชนดิ ทม่ี รี ะบบไหลเวยี นซง่ึ รวมสตั ว์มกี ระดูกสนั หลงั ด้วย หวั ใจสตั ว์มกี ระดูกสนั
หลงั นน้ั ประกอบด้วยกลา้ มเน้อื หวั ใจและเนอ้ื เยอ่ื เกย่ี วพนั เป็นหลกั กลา้ มเนอ้ื หวั ใจเป็นกลา้ มเน้อื ลายทอี่ ยู่
นอกเหนอื อานาจจติ ใจ พบเฉพาะทหี่ วั ใจ และทาใหห้ วั ใจสามารถสูบเลอื ดได้ หวั ใจมนุษย์ปกตเิต้น 72 ครง้ั ต่อ
นาที ซงึ่ จะเต้นประมาณ 2,500 ลา้ นครง้ั ในช่วงอายุเฉลย่ี 66 ปี และสูบเลอื ดประมาณ 4.7-5.7 ลติ รต่อนาที
หนกั ประมาณ 250 ถงึ 300 กรมั ในหญงิ และ 300 ถงึ 350 กรมั ในชาย

ระบบหมุนเวยี นเลอื ด

Artery หลอดเลอื ดแดง

ความหมาย : หลอดเลอื ดทนี่ าเลอื ดออกจากหวั ใจ ซง่ึ จะเป็นเลอื ดทมี่ ปี รมิ าณออกซเิจนสูง
เป็นเลอื ดทม่ี สี แี ดงสด ไปเลย้ี งอวยั วะต่างๆทว่ั ร่างกาย ( ยกเวน้ หลอดเลอื ดทไ่ีปสู่ปอดชอื่
pulmonary artery ซง่ึ จะนาเลอื ดดาจากหวั ใจทม่ี คี าร์บอนไดออกไซด์สูงไปฟอกทป่ี อด )

aorta เอออร์ตา

ความหมาย : หลอดเลอื ดแดงขนาดใหญ่สุด ทาหนา้ ทล่ี าเลยี งเลอื ดแดงทถี่ ูกสูบฉดี ออกจาก
หวั ใจหอ้ งล่างซ้ายโค้งไปทางดา้ นหลงั ทอดผา่ นช่องอกและช่องทอ้ ง ขนาดใหญ่สุดมเีส้นผา่ น
ศูนย์กลางประมาณ 1 นว้ิ

pseudoheart หวั ใจเทยี ม

ความหมาย : เป็นห่วงของหลอดเลอื ด 4-5 ห่วง พองออกลอ้ มรอบบรเิวณหลอดอาหาร
หวั ใจเทยี มสามารถหดและพองตวั ได้ ทาหนา้ ทใี่นการปมั๊ เลอื ดเขา้ สู่หลอดเลอื ดอกี ทหี นง่ึ

ระบบหมุนเวยี นเลอื ด

Vein หลอดเลอื ดดา

ความหมาย : หลอดเลอื ดทน่ี าเลอื ดทมี่ ขี องเสยี และคาร์บอนไดออกไซด์ ( เลอื ดดา ) ทร่ี ่างกายใชแ้ ลว้ จาก
ส่วนต่างๆ ของร่างกายกลบั เขา้ สู่หวั ใจหอ้ งบนขวา ( Right atrium ) เพอ่ื นากลบั ไปฟอกทปี่ อด ( ยกเวน้ หลอด
เลอื ดดาปอดทช่ี อ่ื pulmonary vein ซงึ่ จะนาเลอื ดแดงทผ่ี า่ นการฟอกจากปอดแลว้ นากลบั เขา้ สู่หวั ใจหอ้ งบนซ้าย )
ภายในหลอดเลอื ดดาจะมคี วามดนั ต่า ถา้ หลอดเลอื ดดาฉกี ขาด เลอื ดทไ่ีหลออกมาจะไหลรนิ ๆคงที่ และสม่าเสมอ
หา้ มเลอื ดหยุดได้ง่ายกว่าหลอดเลอื ดแดงฉกี ขาด

Capillary หลอดเลอื ดฝอย

ความหมาย : หลอดเลอื ดทเ่ีชอ่ื มต่อระหว่างหลอดเลอื ดแดงขนาดเลก็ ไปยงั หลอดเลอื ด
ดาขนาดเลก็ โดยจะแทรกอยู่ในเนอ้ื เยอื่ ต่างๆ ของร่างกาย เช่น ผวิ หนงั กลา้ มเนอ้ื สมอง
และอวยั วะอน่ื ๆ ยกเวน้ เสน้ ผม และเลบ็ จะไม่มหี ลอดเลอื ดฝอย

Systolic pressure ความดนั ซสิ โทลกิ
ความหมาย : แรงดนั เลอื ดในขณะทห่ี วั ใจบบี ตวั ซง่ึ อาจจะสูงตามอายุ และความดนั ช่วงบนของคนคนเดยี วกนั
อาจมคี ่าทต่ี ่างกนั ออกไป ตามท่าเคลอื่ นไหวของร่างกาย การเปลย่ี นแปลงของอารมณ์ และปรมิ าณของการออก
กาลงั กาย

Diastolic pressure ความดนั ไดแอสโทลกิ

ความหมาย : แรงดนั เลอื ดในขณะทหี่ วั ใจคลายตวั ในปจั จุบนั ไดม้ กี ารกาหนดค่าความดนั โลหติ ปกติ และระดบั ความรนุ แรงของ
โรคความดนั โลหติ สูง