การแก้ปัญหาโดยใช้บัญญัติไตรยางศ์ ป.5

รายวชิ าคณติ ศาสตร์

ช้ันประถมศึกษาปีท่ี 5

เรอ่ื งการแกโ้ จทย์ปญั หาโดยใช้
บัญญัติไตรยางค์

ครูผสู้ อน นางสาวยุพา รจนัย

การแก้โจทย์ปญั หาโดยใชบ้ ัญญัติไตรยางค์

โจทย์ปัญหาบัญญัติไตรยางศ์ เป็นโจทย์ปัญหา
ที่ต้องการหาค่าของจานวนท่ีต้องการทราบจาก
ความสัมพันธ์ของ 2 จานวนที่กาหนดให้ หรือเป็น
การหาจานวนท่ี 3 เมื่อทราบค่าจานวนท่ี 1,2 แล้ว
ซ่ึงจะหาคาตอบได้โดยใช้เป็นการคูณและการหาร
เรยี กวา่ วธิ เี ทยี บบัญญัติไตรยางศ์

ลักษณะของโจทย์ปัญหาที่ใช้วิธี
เทียบบัญญัติไตรยางศ์

เ ป ็น โ จ ท ย ์ป ัญ ห า ที ่ก า ห น ด ค ว า ม ส ัม พ ัน ธ ์ข อ
สิ่งของ 2 สิ่ง หรือจานวน 2 จานวน และต้องการ
หาจานวนที่ 4 เม่ือกาหนดจานวนท่ี 3 มาให้

สังเกตการแก้โจทย์ปญั หาตอ่ ไปนี้

1) พวงมาลัย 3 พวง ราคา 60 บาท ถ้าจา๋ ซ้ือพวงมาลยั 9 พวง
จะตอ้ งจา่ ยเงนิ เทา่ ไร

การวเิ คราะหโ์ จทยป์ ญั หา

สัมพันธ์กนั

พวงมาลยั 3 พวง ราคา 60 บาท

สง่ิ เดยี วกนั (จานวนที่ 1) (จานวนที่ 2) ส่งิ เดยี วกนั

พวงมาลยั 9 พวง ราคา ? บาท

(จานวนที่ 3) (จานวนท่ี 4)

วธิ ที า พวงมาลัย 3 พวง ราคา 60 บาท

พวงมาลัย 1 พวง ราคา 60 ÷ 3 = 60 บาท

3

พวงมาลยั 9 พวง ราคา 9 × 60 = 180 บาท
ดงั น้ัน จะต้องจ่ายเงิน 180 บาท 3
ตอบ จะตอ้ งจ่ายเงิน ๑๘๐ บาท

2) แจงตดั เสอื้ 4 ตวั ใชผ้ า้ 6 เมตร ถา้ มีผา้ 24 เมตร แจงจะตดั เส้ือทขี่ นาดตวั เทา่ กนั ไดก้ ตี่ ัว

การวเิ คราะห์โจทยป์ ญั หา

สัมพนั ธก์ นั

่สิงเ ีดยวกัน ผ้า 6 เมตร ตัดเส้ือได้ 4 ตวั ส่งิ เดียวกนั

(จานวนท่ี 1) (จานวนท่ี 2)

ผ้า 24 เมตร ตัดเส้อื ได้ ? ตัว

(จานวนที่ 3) (จานวนท่ี 4)

วธิ ที า ผ้า 6 เมตร ตดั กระโปรงได้ 4 ตัว

ผ้า 1 เมตร ตดั กระโปรงได้ 4 ÷ 6 = 4 ตวั
6
ผา้ 1 เมตร ตัดกระโปรงได้ 24 × 4 = 16 ตวั
6
ดงั น้ัน ตดั กระโปรงได้ 16 ตัว

ตอบ ตัดกระโปรงได้ ๑๖ ตัว



ตวั อย่างท่ี 1



ตวั อย่างท่ี 2

ข้าพเจ้าปฏิบัติตนในบทบาทหน้าท่ีวิชาชีพครู มีความประพฤติดี
ครูดีต้องมี ๔ เต็ม (เต็ม หมายถึง มีจิตใจทุมเทให้ศิษย์เต็มท่ี) คือ
๑.สอนให้เต็มหลักสูตร ๒. สอนให้เต็มเวลา ๓. สอนด้วยความเต็มใจ
๔. สอนเต็มความสามารถ

แบบฝึกหัด

แสดงวธิ ีทาโดยใช้บัญญตั ิไตรยางค์

1) ปากกา 3 แทง่ ราคา 24 บาท น้าซ้ือปากกา 1 โหล จะต้องจ่ายเงินก่ีบาท
2) ดนิ สอสี 14 กล่อง ราคา 280 บาท ออมมเี งนิ 500 บาท จะซ้อื ดินสอสีได้กีก่ ลอ่ ง
3) เงนิ ไทย 66 บาท แลกเงินดอลลารส์ หรฐั ได้ 2 ดอลลาร์ นดิ แลกเงนิ ดอลลาร์

จานวน 100 ดอลลาร์ จะต้องใช้เงนิ ไทยกี่บาท
4) อาหารแมว 2 ถุง แมว 1 ตัว กนิ ไดน้ าน 14 วัน ถา้ เล้ียงแมว 4 สปั ดาห์ จะตอ้ งใช้

อาหารแมวก่ถี งุ