การคัดแยกขยะ11

รายงาน
เร่ือง การคดั แยกขยะ

ผ้จู ัดทาโดย

นางสาว ธรี ศิ รา บุญมา
รหัสนกั ศกึ ษา 6412404001273

เสนอ
ผชู้ ว่ ยศาสตราจารยป์ ลื้มใจ ใพจติ ร

มหาวิทยาลยั ราชภัฏสรุ าษฎร์ธานี

ก

คานา
รายงานฉบับน้ี เก่ียวกับการคน้ ควา้ และเขียนโดยมีวตั ถปุ ระสงค์ เพ่ือให้ทราบถงึ ปัญหาของ
ขยะและวิธีการคดั แยกขยะรวมไปถงึ ประเภทของขยะที่มีในปจั จบุ นั เพ่ือให้เกดิ ประโยชน์แก่
ผู้จดั ทารายงานใหไ้ ดเ้ ขา้ ใจและสามารถที่จะสร้างประโบชนไ์ ดม้ ากขน้ึ รวมไปถงึ ผทู้ ่ีได้ทาการศกึ ษา
หรอื เรยี นรู้จากรายงานฉบบั นใ้ี หไ้ ด้เกดิ ประโบชนม์ ากที่สุด
การจัดทารายงาน ไดท้ าการคน้ ควา้ รวบรวมขอมูล จากหนงั สอื บทความและเอกสารต่างๆท่ี
เก่ยี วข้อง ถ้าผดิ พลาดประการใด ทางผจู้ ัดทาขอนอ้ มรับ และขออภยั มา ณ ทีน่ ้ีดว้ ย

ธีริศรา บุญมา

สารบญั ข

เนื้อหา หนา้
คานา ก
สารบัญ ข
สารบญั ภาพ ค

บทท่ี 1 1
ความหมายของการคัดแยกขยะ 1
ความหมายของขยะมูลฝอย 1
ประเภทของขยะ 3
1.ประเภทขยะอนิ ทรีย์ 3
2.ประเภทขยะรีไซเคลิ 4-5
3.ประเภทขยะอันตราย 6
4.ประเภทขยะทั่วไป 7-8
บทท่ี 2
ประโยชนข์ องการคดั แยกขยะ 9
1. ลดภาระของเจา้ หน้าที่เกบ็ ขยะ 9
2. นาขยะมาใช้ประโยชนอ์ ื่น 9
3. สรา้ งรายได้ 9
4. รกั ษาสง่ิ แวดลอ้ ม 9
การจดั การขยะโดยใชห้ ลัก 3R 10-11
สรุป 12
อา้ งอิง 13

สารบญั ภาพ ค

เน้อื หา หน้า

ภาพท่ี 1 การคัดแยกขยะ 2
ภาพท่ี 2 ขยะอินทรีย์ 4
ภาพท่ี 3 ขยะรีไซเคิล 5
ภาพที่ 4 ขยะอันตราย 6
ภาพที่ 5 ขยะทว่ั ไป 8

1

บทที่ 1
การคดั แยกขยะ

สาเหตุทต่ี อ้ งคดั แยกขยะ หลังจากท่ีเราทิ้งขยะลงไปในถงั แล้ว เรากลบั ไม่รเู้ ลยว่าขยะเหล่านัน้ อาจจะ
ไปสง่ ผลกระทบตอ่ ผู้อื่นรวมถึงระบบนเิ วศได้งา่ ยๆ เพราะขยะหลากหลายรปู แบบจะไปกองทบั ถมกนั โดยที่
ไมไ่ ด้ถูกแยกประเภทตง้ั แต่แรก สิ่งที่ปะปนอยู่ในกองขยะเหลา่ น้นั กจ็ ะกลายเป็นแหล่งเชือ้ โรค และแบคทีเรีย
ขนาดใหญท่ ่สี ามารถแพรเ่ ชอื้ ใหก้ บั ผู้ที่สมั ผัสกับขยะเหล่าน้ีโดยตรงได้

นอกจากนข้ี ยะมลู ฝอยเปน็ ขยะที่ไมส่ ามารถนากลบั มาใช้งานได้อีก ซึ่งนอกจากจะเปน็ ของจาพวก
พลาสติกทรี่ ีไซเคิลไม่ได้ เศษวัสดเุ หลอื ใช้ เศษอาหาร ยงั มีของจาพวกขยะอันตรายท่ถี ูกทิ้งปะปนไปกับขยะอ่นื ๆ
เช่น ซากเครื่องใชไ้ ฟฟา้ อุปกรณ์อเิ ล็กทรอนิกส์ แบตเตอร่ี ทสี่ ามารถปล่อยสารเคมีไปปนเป้อื นกับสง่ิ แวดล้อม
ได้อย่างงา่ ยดาย

การสรา้ งขยะเรมิ่ ต้นที่ตวั ของเราเอง จงึ เป็นสาเหตวุ ่าทาไมเราถึงควรคดั แยกขยะตามประเภทก่อน
นาไปท้งิ ท่ีถังขยะสาธารณะ นอกจากจะเปน็ การสรา้ งจติ สานกึ ทด่ี ีต่อสาธารณะแล้ว ยังชว่ ยในเรอ่ื งของการ
ปอ้ งกันปัญหากองขยะที่จะไปทาลายสิ่งแวดล้อมและสิ่งมชี วี ิตอื่นๆ

การคัดแยกขยะ เปน็ วธิ กี ารหนง่ึ ในกระบวนการลดปรมิ าณขยะมูลฝอย ซ่ึงเป็นตวั การของปัญหามลพิษ
ของสิง่ แวดล้อมในปจั จุบนั ขยะมูลฝอยที่เกิดจากการละเลยการคัดแยกขยะในชีวติ ประจาวันของเรา เปน็ หว่ ง
โซ่หน่งึ ท่ีนาพาให้คณุ ภาพของสง่ิ แวดลอ้ ม สขุ ภาพร่างกายและชีวติ โดยรวมแย่ลง วนั นีเ้ รามาทาความรู้จักกบั
ประเภทขยะ การคัดแยกขยะ และสถานท่ีส่งต่อขยะรไี ซเคิลกนั เลย

ขยะหรอื ขยะมูลฝอย เปน็ คาท่ีมักจะใช้ในความหมายเดยี วกัน ซ่ึงมีนักวชิ าการ
ได้ให้ความหมายท่ีใกลเ้ คียงกัน ดังเช่น Shah ( 2000 ) ไดใ้ ห้ความหมายของคาว่า “ ขยะมลู ฝอย
( Solid Waste ) ” หมายถงึ สงิ่ ตา่ งๆท่ีใชใ้ นกิจกรรมการดาเนินชีวิตของมนุษย์แล้วถกู ท้ิงขวา้ ง
เนือ่ งจากไมส่ ามารถใชง้ านได้อกี ต่อไปหรืออาจไม่เปน็ ท่ีพึงประสงค์ของผ้ใู ช้หรอื อาจด้วยเหตผุ ลอ่นื ๆท่ี
ทาให้ส่ิงเหล่าน้ันกลายสภาพเป็นสิง่ ท่หี มดคุณคา่ หรือไมเ่ ปน็ ประโยชนต์ ่อการดาเนนิ ชีวติ ในทานอง
เดยี วกัน ยุพดี เสตพรรณ (2544) ได้กลา่ วถึงขยะมลู ฝอยวา่ หมายถงึ เศษสิง่ ของท่ีไมต่ ้องการแล้ว
สง่ิ ของที่ชารดุ เสยี หายใช้ไม่ได้หรือเสื่อมคณุ ภาพ ต้องกาจดั ทาลายหรอื สิ่งของที่ต้องทิง้ หรือแจกจา่ ย
ให้แกผ่ อู้ น่ื เช่น เศษกระดาษ เศษอาหาร ขวดแก้ว พลาสติก ซากสตั ว์ ซากรถยนต์ เป็นต้น สาหรบั สุธี
รา ตุลยะเสถยี ร และคณะ( 2544 ) ได้ให้ความหมายของขยะมูลฝอยไว้วา่ หมายถงึ สิง่ ของท่ีไม่ใชแ้ ลว้

2

ซง่ึ สว่ นใหญ่จะเปน็ ของแขง็ อาจเน่าเป่อื ยไดห้ รือไม่ก็ตาม รวมไปถงึ เถ้า ซากสตั ว์ มลู สัตว์ เศษวัสดทุ ่ี
ทิ้งแลว้ จากอาคารบา้ นเรือนหรือสถานท่ีอนื่ ๆเชน่ ตลาดสด โรงงานและฟาร์มเล้ียงสตั วใ์ นขณะท่ีกรม
สง่ เสรมิ คุณภาพสิง่ แวดลอ้ ม( 2545 ) ได้ให้ความหมายของ “ขยะ” ว่า เปน็ ของเหลือท้ิงจาก
กระบวนการผลติ และการใช้สอยของมนุษยอ์ นึง่ สาหรับพระราชบัญญัติการสาธารณสุข พ.ศ. 2535 ได้
ให้นยิ ามของคาว่า “ มลู ฝอย’ หมายถึง เศษกระดาษ เศษผ้า เศษอาหาร เศษสนิ ค้า เศษวัสดุ
ถงุ พลาสติก ภาชนะท่ใี ส่อาหาร เถา้ มลู สตั ว์หรอื ซากสตั ว์รวมตลอดถึงส่งิ อน่ื ใดที่เก็บกวาดจากถนน
ตลาด ทเี่ ล้ยี งสัตว์หรอื ทีอ่ ่นื ๆ จากความหมายดงั กล่าวจงึ อาจสรุปไดว้ า่ “ขยะ” หรือ “ขยะมูลฝอย”
หมายถึงส่ิงต่างๆทใี่ ชใ้ นกิจกรรมการดาเนนิ ชวี ิตของมนุษย์รวมท้งั เถา้ ซากสัตว์ มลู สัตว์ เศษวัสดทุ ่ีทิง้
แล้วจากอาคารบา้ นเรอื นหรือ สถานท่อี ื่นๆและไมเ่ ป็นท่ีพึงประสงคข์ องผู้ใชท้ าใหส้ ่ิงเหล่านัน้ หมด
คณุ คา่ หรือไม่เป็นประโยชน์ต่อการดาเนนิ ชวี ติ

ภาพท่ี 1 การคดั แยกขยะ

3

ประเภทของขยะ
ขยะมูลฝอยในประเทศไทยแบง่ ออกเป็น 4 ประเภทใหญ่ ไดแ้ ก่

1.ขยะประเภทอินทรีย์
ประเภทของขยะอนิ ทรีย์ หรอื ขยะท่ีย่อยสลายได้น้นั เปน็ ประเภทขยะที่มีปรมิ าณมากที่สุดในประเทศ

คดิ เป็น 64% ของประเภทขยะทั้งหมด ถงึ แม้วา่ ระบบการจัดเก็บขยะมูลฝอยอนิ ทรยี แ์ ละการนาไปใช้ประโยชน์
ในบา้ นเราจะยังไม่เอ้ืออานวยกต็ าม ดังนั้นหากบา้ นใครสามารถทาได้ ควรชว่ ยกันทาการคดั แยกขยะอนิ ทรยี ์
เพ่อื การกาจัด โดยสามารถทาได้เองท่บี า้ นดงั นี้
ขัน้ ตอนท่ี 1 เตรยี มถัง หรือภาชนะทรงสูง เจาะรูระบายน้าโดยรอบถัง หลงั จากน้นั ใชถ้ ุงพลาสติกเจาะรรู อบใส่
ลงไปในถงั แล้วจึงนาถงั ไปฝงั ดนิ โดยให้ปากภาชนะอยเู่ หนือพืน้ ดนิ เล็กนอ้ ย
ขนั้ ตอนท่ี 2 ใสเ่ ศษอาหาร ผกั ผลไม้ สลบั ชนั้ ไปกบั ดิน หรือป๋ยุ คอก ในสัดส่วนทเี่ ท่า ๆ กนั
ขั้นตอนที่ 3 เมื่อใส่ขยะอนิ ทรีย์สลบั กบั ดิน หรือป๋ยุ คอกจนเตม็ แล้ว ใหป้ ิดฝา แล้วรดนา้ ทุก ๆ 7 วนั เพอื่ เป็น
การระบายความรอ้ น เมือ่ ครบ 1 เดอื นก็จะได้ปยุ๋ หมักสดี า สามารถนาไปใช้ผสมดินเพ่ือปลูกผกั หรอื ใสใ่ นตน้ ไม้
ได้

4

ภาพท่ี 2 ขยะอนิ ทรยี ์
เปน็ ขยะมลู ฝอยทีย่ ่อยสลายได้ เชน่ เศษอาหาร เศษเน้ือสัตว์ เศษผลไม้ หญา้ ก่งิ ไม้ ฯลฯ

สถี งั ขยะอินทรยี ์ ขยะยอ่ ยสลายได:้ สเี ขียว

2.ประเภทขยะรไี ซเคลิ
วธิ กี ารคัดแยกขยะรีไซเคลิ ในชวี ิตประจาวนั

แกว้ เชน่ ภาชนะใส่อาหาร ใสเ่ ครือ่ งดมื่ ขวดเคร่ืองสาอาง ขวดครมี ฯลฯ สามารถแบ่งเป็น 2 ประเภท
1. แก้วดี คือ ขวดแก้ว หรือบรรจุภัณฑแ์ ละภาชนะแกว้ ที่ไม่มีรอยแตกรา้ ว หรอื รอยบน่ิ เม่ือนาเข้าโรงงานจะทา
การล้างและนากลบั มาใชใ้ หม่ได้ เรยี กว่า “Reuse”

5
2. แกว้ แตก คือ ขวดแก้วท่แี ตก หกั บน่ิ จะถูกนามาแยกตามสี (สใี ส สีชา และสเี ขียว) และเข้าเครื่องบดเพ่ือ
หลอมใหม่ ซงึ่ โรงงานจะใช้แก้วแตกเหลา่ น้ปี ระมาร 30-40% ในการผลติ แก้วใบใหม่ ชว่ ยลดการใชพ้ ลงั งาน
ความรอ้ นเม่ือเทียบกับการผลติ แกว้ จากวสั ดธุ รรมชาติแบบ 100%

กระดาษ เปน็ วัสดทุ ีใ่ ชพ้ ลังงานกวา่ 1 ใน 5 ของโลกในการผลิตจากพลังงานทใี่ ช้ทั้งหมด แตป่ ัจจบุ ันมี
กระดาษเพยี งแค่ 60% เท่าน้ันทีม่ กี ารคดั แยกขยะ และนามาเปน็ ขยะรไี ซเคลิ ผลิตภณั ฑ์กระดาษที่ร้านของเก่า
รับซือ้ มี 7 ประเภท คือ กระดาษถ่ายเอกสาร กระดาษนา้ ตาล (กระดาษลงั ) กระดาษบลิ เอกสาร กระดาษ
หนงั สือพิมพ์ กระดาษสมุด กระดาษหนังสือ (เปน็ เลม่ หรือไม่เป็นเลม่ กไ็ ด้) และกระดาษสี

พลาสติก แบง่ เปน็ ประเภทใหญ่ ๆ ได้ 2 ประเภท
1. พลาสติกคงรปู ถาวร คือพลาสติกทีผ่ ่านกระบวนการข้นึ รูปแบบแขง็ ตัว ไม่สามารถหลอมกลบั มาได้ เช่น แก้ว
นา้ หรือจานชาม
2. พลาสติกท่ีสามารถนากลบั ไปใชใ้ หม่ได้ ทางทีด่ คี วรแยกตามประเภทของพลาสติก 7 ประเภท สามารถดูท่ี
สญั ลกั ษณบ์ นบรรจภุ ัณฑ์

ภาพท่ี 3 ขยะรีไซเคิล

6

ขยะรไี ซเคลิ เป็นขยะทสี่ ามารถนาไปใชป้ ระโยชนไ์ ด้โดยการนาไปแปรรูปดว้ ยกรรมวธิ ตี ่าง ๆ และนากลบั มาใชใ้ หม่ เชน่
กระดาษ พลาสติก แกว้ โลหะ กระป๋อง ฯลฯ เป็นหนึ่งประเภททสี่ ามารถทาการคดั แยกขยะได้ง่ายท่สี ดุ ช่วยลดปรมิ าณขยะ

มลู ฝฝอยภาพรวม และลดการนาทรพั ยากรธรรมชาตมิ าใช้ สีถังขยะรไี ซเคลิ : สีน้าเงนิ

3.ประเภทขยะอนั ตราย
ขยะอนั ตราย เปน็ ขยะท่ีมกี ารปนเป้ือนสารอันตราย วัตถมุ ีพิษ วตั ถุกดั กร่อน วัตถุติดเชือ้ และวตั ถุไวไฟ
เช่น ถ่านไฟฉาย แบตเตอร่ี หลอดไฟ กระป๋องสเปรย์ ฯลฯ หากทงิ้ รวมกับขยะท่ัวไปจะสง่ ผลกระทบต่อ
สงิ่ แวดลอ้ มอย่างมาก ใหแ้ ยกออกจากขยะประเภทอนื่ ๆ อยา่ งชัดเจน ใส่ถงุ หรือกล่อง แล้วคอ่ ยนาไปทง้ิ หรือ
เรียกใชบ้ รกิ ารเก็บขยะแทน

ภาพท่ี 4 ขยะอันตราย

ขยะอันตราย เปน็ ขยะทีม่ ีการปนเปื้อนสารอันตราย วัตถุมพี ิษ วัตถกุ ดั กรอ่ น วัตถุตดิ เช้ือและวัตถไุ วไฟ เช่น ถ่านไฟฉาย
แบตเตอร่ี หลอดไฟ กระปอ๋ งสเปรย์ ฯลฯ หากทง้ิ รวมกับขยะท่วั ไปจะส่งผลกระทบตอ่ ส่ิงแวดลอ้ มอย่างมาก ใหแ้ ยกออกจาก

ขยะประเภทอ่นื ๆ อยา่ งชดั เจน ใส่ถงุ หรอื กล่อง แล้วค่อยนาไปทง้ิ หรือเรียกใชบ้ ริการเก็บขยะแทน
สีถังขยะอันตราย: สแี ดง

7

4.ประเภทขยะทั่วไป
ขยะทวั่ ไป เปน็ ขยะท่ีไม่เข้าพวกกับกลมุ่ ขยะ 3 ประเภทแรก เปน็ ขยะทสี่ ามารถนามาใชใ้ หมไ่ ด้ หรืออาจ

เปน็ ขยะท่ีไม่คุ้มค่าในการนามาแปรรปู เช่น ถงุ อาหารเป้ือนแกง เศษผ้า ซองขนม เซรามิก กระเบ้อื งแตก
ฯลฯ ใหแ้ ยกออกจากประเภทอืน่ ๆ เพื่อนาไปทาพลงั งานความรอ้ นใช้ในการผลติ กระแสไฟฟา้ ได้

การลดขยะท่ีต้นทาง ช่วยลดปัญหามลภาวะขยะ การช่วยลดปัญหาน้ีให้เบาลงได้ คือ การเรมิ่ สรา้ ง
จิตสานกึ ของตนเองก่อนทงิ้ ขยะทกุ ครง้ั ควรแยกถังขยะออกไปตามประเภทของขยะ เพื่อการจดั การขยะใน
ข้ันตอนต่อไปท่ีง่ายลง โดยสามารถทาไดต้ ้ังแตต่ ัวเอง ครอบครวั และชุมชน ให้มสี ภาพแวดล้อมที่นา่ อยมู่ ากขน้ึ
นอกจากนี้ ยงั มีวิธกี ารลดปริมาณขยะให้น้อยลงได้ดว้ ยวิธี ดงั น้ี
สขี องถังขยะ
1.สเี ขยี ว รองรบั ขยะท่ีเนา่ เสียและยอ่ ยสลายไดเ้ ร็ว สามารถนามาหมักทาปุ๋ยได้ เชน่ ผลไม้ ผัก เศษอาหาร
ใบไม้
2.สีเหลอื ง รองรับขยะท่สี ามารถนามารไี ซเคิลหรือขายได้ เชน่ แกว้ กระดาษ พลาสติก โลหะ
3.สีแดง รองรบั ขยะทมี่ ีอนั ตรายตอ่ สงิ่ มชี ีวติ และส่งิ แวดล้อม เช่น หลอดฟลูออเรสเซนต์ ขวดยาถา่ นไฟฉาย
กระป๋องสีสเปรย์ กระป๋องยาฆา่ แมลง ภาชนะบรรจสุ ารอันตรายตา่ ง ๆ
4 สฟี า้ รองรับขยะย่อยสลายไมไ่ ด้ ไม่เป็นพษิ และไม่คุ้มคา่ การรีไซเคลิ ชน่ พลาสตกิ ห่อลกู อม ซองบะหมี่
สาเร็จรูป ถงุ พลาสติกโฟมและฟอลยท์ ่ีเปื้อนอาหาร

8

ภาพท่ี 5 ขยะทัว่ ไป

ขยะทัว่ ไป เป็นขยะท่ไี มเ่ ข้าพวกกับกลุ่มขยะ 3 ประเภทแรก เป็นขยะท่ีสามารถนามาใชใ้ หม่ได้ หรอื อาจเปน็ ขยะทีไ่ มค่ มุ้ คา่ ใน
การนามาแปรรปู เช่น ถุงอาหารเปอ้ื นแกง เศษผ้า ซองขนม เซรามกิ กระเบื้องแตก ฯลฯ ให้แยกออกจากประเภทอ่นื ๆ เพื่อ

นาไปทาพลงั งานความรอ้ นใชใ้ นการผลติ กระแสไฟฟา้ ได้
สีถังขยะท่ัวไป: สเี หลอื ง

9

ประโยชน์ของคัดการแยกขยะ

1. ลดภาระของเจ้าหน้าทเี่ ก็บขยะ

ในแต่ละวนั เจา้ หนา้ ท่เี ทศบาลแต่ละเทศบาลจะต้องทาการเก็บขยะ และนาไปแยกตามแตล่ ะประเภทเพื่อ
ใช้ประโยชนส์ งู สุด ลดการเผาทาลายขยะโดยไม่จาเปน็ ไม่ให้เกดิ มลภาวะต่อสภาพแวดล้อมโดยใช่เหตุ การที่
เราแยกขยะนั้นจะทาให้ขนั้ ตอนของพนักงานใชเ้ วลาน้อยลง และสามารถทางานอ่นื ได้อย่างเต็มประสิทธภิ าพ
มากยง่ิ ขนึ้ ช่วยกันคนละนิดก็สามารถลดปริมาณงานของเทศบาลไดม้ หาศาล

2. นาขยะมาใช้ประโยชนอ์ น่ื

ขยะบางประเภทสามารถนาไปใช้ประโยชนอ์ ่นื ได้ ไม่ว่าจะเป็นเศษอาหารทีส่ ามารถนาไปทาปุ๋ยหมักให้
สารอาหารแก่ต้นไม้สาธารณะ ขวดแกว้ ขวดพลาสติก กส็ ามารถนาไปใชป้ ระโยชน์อย่างอืน่ ได้ และสามารถ
นาไปผา่ นกระบวนการเพื่อนามาผลิตเปน็ วัตถุดบิ ได้ ลดการใช้ทรัยากรของโลก ใช้ได้อยา่ งคมุ้ ค่ามากที่สดุ เพ่ือ
ยืดระยะเวลาอายุของโลกใบนี้ เราสามารถนาขยะมาใชป้ ระโยชน์ได้อย่างมากมายตามความคดิ สรา้ งสรรค์ของ
เรา

3. สร้างรายได้

การท่เี ราแยกขยะนนั้ สามารถสรา้ งรายได้ใหก้ ับเราอกี ทางหนงึ่ ไม่วา่ จะเป็นขวดแกว้ กระดาษ ขวด
พลาสติก หรอื กระป๋อง หากเราทาการแยกเก็บไว้กส็ ามารถนาไปจาหนา่ ยให้กบั ร้านรับซื้อของเกา่ ซ่ึงก็เปน็
รายไดเ้ สริมให้กบั ตัวเรา พร้อมท้งั ชว่ ยรักษาส่งิ แวดล้อมไปในคราวเดียวกนั เป็นสงิ่ ทีม่ ีประโยชนเ์ พียงแคร่ ้จู ัก
การใช้ส่งิ ท่เี รามีอย่างถกู ต้องและเหมาะสม

4. รกั ษาสิง่ แวดล้อม

การท่ีเรานาขยะอันตราย จาพวกสารเคมี อาทิ ถ่านไฟฉาย หลอดไฟฟลูออเรสเซนต์ แบตเตอรีร่ ถยนต์
แบตเตอรี่โทรศัพท์มือถอื ไปท้ิงรวมกบั ขยะประเภทอนื่ จะทาใหเ้ กิดสารปนเปื้อน โดยเฉพาะขยะเปียกน้ัน
สารเคมไี ม่ว่าจะเปน็ ตะกว่ั แคดเมยี ม สังกะสี ลิเธยี ม ทองแดง นิเกลิ้ น้นั จะกระจายออกสู่สง่ิ แวดลอ้ ม ซึ่งกจ็ ะ
สง่ กระทบต่อตวั เราและคนรอบขา้ ง สารพวกน้เี ปน็ อันตรายต่อร่างกาย ทัง้ ก่อมะเร็ง และโรคภยั อืน่ ๆ
โดยเฉพาะกับเด็กๆน้นั ที่มีภูมิคุ้มกันไม่แขง็ แรง ก็จะสง่ ผลกระทบรนุ แรง รวมถึงแหล่งนา้ ระบบนิเวศ และต้นไม้
ทีค่ อยฟอกอากาศให้เรากจ็ ะพากันล้มตาย

10

การจดั การขยะโดยใช้หลกั 3R
1. ลดการใช้ (Reduce)

1.1 ปฏเิ สธหรอื หลกี เล่ยี งสิ่งของหรอื บรรจภุ ณั ฑท์ ่จี ะสรา้ งปัญหาขยะ (Refuse)
1.1.1 ปฏเิ สธการใช้บรรจุภัณฑฟ์ ุ่มเฟือย รวมทั้งขยะท่ีเป็นมลพษิ ต่อสิ่งแวดลอ้ ม อาทเิ ช่น กล่องโฟม

ถงุ พลาสติก หรือขยะมีพษิ อนื่ ๆ
1.1.2 หลีกเล่ยี งการเลอื กซื้อสินคา้ หรอื ผลิตภณั ฑ์ท่ีใชบ้ รรจุภณั ฑห์ ่อหมุ้ หลายช้นั
1.1.3 หลีกเลย่ี งการเลือกซื้อสนิ ค้าชนดิ ใชค้ รัง้ เดียว หรือผลติ ภัณฑท์ ่ีมีอายกุ ารใช้งานต่า
1.1.4 ไม่สนบั สนุนรา้ นค้าทกี่ ักเกบ็ และจ าหนว่ ยสนิ คา้ ทีใ่ ชบ้ รรจุภัณฑฟ์ ุ่มเฟือย และไมม่ รี ะบบเรยี กคนื

บรรจภุ ณั ฑใ์ ช้แลว้
1.1.5 กรณีการเลือกซือ้ ผลิตภัณฑ์ประจ าบา้ นท่ใี ชเ้ ป็นประจา เช่น สบู่ ผงซักฟอก นา้ ยาล้างจาน ให้เลือก

ซอ้ื
ผลิตภัณฑท์ ่มี ขี นาดบรรจใุ หญ่กวา่ เนื่องจากใชบ้ รรจภุ ัณฑ์น้อยกว่าเมื่อเปรยี บเทียบกบั หน่วยนา้ หนักของ
ผลติ ภัณฑ์

1.1.6 ลดหรอื งดการบรโิ ภคท่ฟี ุ่มเฟือย โดยเลือกใช้สนิ ค้าหรือผลิตภณั ฑ์ให้เหมาะสมกับความต้องการ
1.2 เลอื กใช้สนิ ค้าทีส่ ามารถส่งคนื บรรจุภัณฑส์ ผู่ ู้ผลติ ได้ (Return)

1.2.1 เลือกซือ้ สนิ ค้าหรือใช้ผลติ ภัณฑท์ ีม่ รี ะบบมัดจ า – คืนเงิน เช่น ขวดเคร่ืองด่ืมประเภทตา่ งๆ
1.2.2 เลือกซอื้ สนิ ค้าหรือผลิตภัณฑ์ทีส่ ามารถนากลับไปรีไซเคลิ ได้ หรอื มสี ่วนประกอบของวสั ดุรไี ซเคิล เชน่
ถงุ ชอ๊ ปปิ้ง โปสการด์
1.2.3 เลือกซือ้ สนิ ค้าหรือผลติ ภณั ฑท์ ผี่ ู้ผลิตเรยี กคืนซากบรรจภุ ณั ฑ์ หลังจากการบรโิ ภคของประชาชน
2. ใช้ซ้า (Reuse)
ใช้ซ้าเปน็ หน่ึงในแนวทางการใช้ประโยชนจ์ ากทรัพยากรท่มี ีอยู่อยา่ งรู้คุณคา่ การใชซ้ ้าเปน็ การที่เรานาสงิ่
ตา่ งๆที่ใชง้ านไปแลว้ และยังสามารถใชง้ านได้ กลบั มาใชอ้ ีก เปน็ การลดการใช้ทรัพยากรใหม่ รวมท้ังเป็นการ
ลดปริมาณขยะที่จะเกิดข้นึ อีกด้วย ตวั อยา่ งของการใช้ซ้า ก็เช่น
2.1 เลือกซื้อหรอื ใช้ผลติ ภณั ฑ์ที่ออกแบบมาให้ใช้ไดม้ ากกว่า 1 ครั้ง เชน่ แบตเตอร่ปี ระจไุ ฟฟ้าใหมไ่ ด้

11

2.2 ซ่อมแซมเคร่ืองใช้ และอุปกรณ์ต่างๆ (Repair) ให้สามารถใช้ประโยชน์ตอ่ ไปได้อกี
2.3 บารุงรักษาเครื่องใช้ อปุ กรณ์ตา่ งๆ ใหส้ ามารถใช้งานได้คงทนและยาวนานข้ึน
2.4 น าบรรจภุ ัณฑ์และวัสดุเหลอื ใชอ้ ่ืนๆ กลบั มาใชป้ ระโยชน์ใหม่ เชน่ การใช้ซ้าถุงพลาสตกิ ถงุ ผ้า ถงุ กระดาษ
และกล่องกระดาษ การใชซ้ า้ ขวดนา้ ดื่ม เหยอื กนม และกล่องใสข่ นม
2.5 ยืม เชา่ หรอื ใชส้ ง่ิ ของหรือผลติ ภัณฑท์ ่ีใช้บ่อยครัง้ รว่ มกัน เชน่ หนังสือพิมพ์ วารสาร
2.6 บริจาคหรอื ขายสง่ิ ของเคร่อื งใชต้ า่ งๆ เชน่ หนังสอื เส้ือผา้ เฟอร์นิเจอร์ และเคร่ืองมือใช้สอยอ่นื ๆ
2.7 นาสิ่งของมาดดั แปลงใหใ้ ชป้ ระโยชน์ไดอ้ ีก เชน่ การน ายางรถยนตม์ าท าเก้าอ้ี การน าขวดพลาสติกมา
ดัดแปลงเป็นทใี่ ส่ของ แจกัน การนาเศษผา้ มาทาเปลนอน เป็นตน้
2.8 ใช้ซ้าวัสดุสานักงาน เช่น การใชก้ ระดาษท้ังสองหน้า เป็นต้น

3. รไี ซเคิล (Recycle)
รีไซเคลิ เปน็ การนาวัสดุตา่ งๆ อย่างเชน่ กระดาษ แก้ว พลาสตกิ เหล็ก อะลูมิเนียม ฯลฯ มาแปรรปู โดย
กรรมวิธตี ่างๆ เพื่อนากลับมาใช้ใหม่ ซ่ึงนอกจากจะเปน็ การลดปรมิ าณขยะมูลออยแลว้ ยังเป็นการลดการใช้
พลงั งานและลดมลพิษทเ่ี กดิ กับสงิ่ แวดลอ้ ม ซ่ึงเราสามารถทาได้โดย
3.1 คดั แยกขยะรีไซเคลิ แต่ละประเภท ไดแ้ ก่ แก้ว กระดาษ พลาสติก โลหะ/อโลหะ เพื่อให้งา่ ยตอ่ การนาไปรี
ไซเคลิ
3.2 นาไปขาย/บริจาค/นาเข้าธนาคารขยะ/กจิ กรรมขยะแลกไข่ เพ่ือเข้าสู่วงจรของการนากลับไปรีไซเคิล

12

สรุป

เราเหน็ แลว้ ว่าปัญหาขยะลน้ เมอื งนัน้ มีสาเหตุมาจากพวกเราทกุ คนที่ยังขาดความเขา้ ใจในการคัดแยกขยะ
กอ่ นนาไปท้ิง ซึ่งส่งผลกระทบท้ังทางตรงและทางอ้อมต่อสภาพแวดล้อมและส่ิงมชี ีวติ อ่นื ๆ ทีอ่ าศยั อยู่รว่ มกบั
เรา ในวันน้ปี ญั หาขยะล้นเมืองไม่ไดม้ ีแค่ตามชุมชนหรือเมืองใหญ่เท่านน้ั ยงั มขี ยะทงั้ ในแม่น้าและทะเลอีกเปน็
จานวนมาก และจะก่อให้เกดิ ผลเสยี ระยะยาวตอ่ สภาพแวดลอ้ มและระบบนเิ วศได้ในอนาคตร่วมเป็นสว่ นหนง่ึ
ในการลดปริมาณขยะลงด้วยตวั ของเราเอง ดว้ ยการคัดแยกประเภทของขยะกอ่ นนาไปทิ้งทกครง้ั เพ่ือให้ง่าย
ต่อการคัดแยกขยะก่อนนาไปกาจัดหรอื ใช้ประโยชนต์ ่อไปได้

13

อ้างอิง

กรมอนามยั . 2561. กรมอนามยั . การคดั แยกขยะ. คน้ เมื่อวนั ที่ 25 กุมภาพันธ์ 2565. จาก
https://multimedia.anamai.moph.go.th/help-knowledgs/waste-management/.

มูลนิธิแมฟ่ ้าหลวง. 2560. ค้นเมือ่ วนั ที่ 25 กมุ ภาพันธ์ 2565. จาก
https://home.maefahluang.org/17412906/%E0%B8%81%E0%B8%B2%E0%B8%A3%E0%B8%8
4%E0%B8%B1%E0%B8%94%E0%B9%81%E0%B8%A2%E0%B8%81%E0%B8%82%E0%B8%A2
%E0%B8%B0%E0%B8%A1%E0%B8%B9%E0%B8%A5%E0%B8%9D%E0%B8%AD%E0%B8%A2.

Ammk. 2564. Kahcha. การคดั แยกขยะ. ค้นเม่อื วันที่ 25 กุมภาพันธ์ 2565. จาก
https://www.kachathailand.com/articles/%E0%B8%A7%E0%B8%B4%E0%B8%98%E0%B8%B5
%E0%B8%84%E0%B8%B1%E0%B8%94%E0%B9%81%E0%B8%A2%E0%B8%81%E0%B8%82%
E0%B8%A2%E0%B8%B0%E0%B8%81%E0%B9%88%E0%B8%AD%E0%B8%99%E0%B8%97%E
0%B8%B4%E0%B9%89%E0%B8%87%E0%B8%97/.