กรมพลศกึ ษา
คมู่ ือการทดสอบความสามารถทางสมอง
คำานาำ
การพัฒนาความสามารถทางสมองเป็นสิ่งหน่ึงท่ีจะช่วยให้
มนุษย์มีความสามารถในการด�าเนินชีวิตได้อย่างมีประสิทธิภาพ ส่งผล
ให้ประเทศมีทรัพยากรบุคคลที่มีคุณภาพและหากมีการวัดหรือประเมิน
ค่าความสามารถทางสมองในบางด้านได้อย่างชัดเจน จะเป็นแนวทาง
ให้สามารถก�าหนดรูปแบบหรือโปรแกรมการออกก�าลังกายเพื่อพัฒนา
ประสิทธิภาพในการท�างานของสมองให้มีประสิทธิภาพมากย่ิงขึ้น
สา� นกั วทิ ยาศาสตรก์ ารกฬี า กรมพลศกึ ษา กระทรวงการทอ่ งเทย่ี ว
และกีฬา ได้มีการพัฒนาชุดทดสอบความสามารถทางสมองด้วย
โปรแกรมคอมพิวเตอร์ ซ่ึงเป็นการประเมินการท�างานทางการรู้คิดของ
สมอง(Cognitive function) และเผยแพรเ่ พอื่ ใหห้ นว่ ยงาน สถานศกึ ษา
สโมสรกีฬาและประชาชนที่สนใจได้น�าไปใช้ประเมินบุคลากรในสังกัด
และเพอ่ื ใหช้ ดุ ทดสอบความสามารถทางสมอง ฯ สามารถเขา้ ถงึ ผใู้ ชง้ าน
ไดม้ ากขน้ึ จงึ ไดจ้ ดั ทา� คลปิ วดี โี อและคมู่ อื การทดสอบความสามารถทาง
สมองขน้ึ เพอ่ื จะไดอ้ ธบิ ายการใชง้ านแบบทดสอบ ฯ ไดอ้ ยา่ งชดั เจนและ
เป็นระบบมากยิ่งข้ึน
ดร. นิวัตน์ ลิ้มสุขนิรันดร์
อธิบดีกรมพลศึกษา
สารบัญ
การท�างานทางการรู้คิดของสมอง...ความส�าคัญ .....................4
แนวทางการประยุกต์ใช้ชุดทดสอบความสามารถทางสมอง
ด้วยโปรแกรมคอมพิวเตอร์ ...............................................5
การติดตั้งโปรแกรม ........................................................... 6
การเข้าสู่โปรแกรม ............................................................ 7
การใช้งานชุดทดสอบความสามารถทางสมองด้วย
โปรแกรมคอมพิวเตอร์....................................................... 8
การรายงานผลการทดสอบ ................................................. 10
แบบทดสอบที่ 1 แบบทดสอบเวลาปฏิกิริยาอย่างง่าย ............12
แบบทดสอบท่ี 2 แบบทดสอบเวลาปฏิกิริยาแบบตัวเลือก ........14
แบบทดสอบที่ 3 แบบทดสอบเทรลเมคคิ่ง ............................16
แบบทดสอบท่ี 4 แบบทดสอบแฟลงเคอร์ ............................19
แบบทดสอบท่ี 5 แบบทดสอบความสามารถในการออกแบบ
รูปภาพท่ีไม่ซ้�ากัน ...................................22
แบบทดสอบท่ี 6 แบบทดสอบการหมุนภาพในใจ ...................27
แบบทดสอบท่ี 7 แบบทดสอบความสามารถด้านมิติสัมพันธ์ ...30
คณะผู้จัดท�า ....................................................................32
การทาำ งานทางการรคู้ ดิ ของสมอง
…ความสำาคญั
ปจั จบุ นั น้ี นอกจากการมสี ขุ ภาพรา่ งกายและจติ ใจทดี่ แี ลว้ การมสี ขุ ภาพ
สมองที่ดี น่าจะเป็นอีกหน่ึงลักษณะส�าคัญท่ีมีอิทธิพลต่อการเรียนรู้และ
การดา� เนนิ ชวี ติ ของมนษุ ยต์ ลอดชว่ งชวี ติ การทา� งานทางการรคู้ ดิ ของสมอง
(Cognitive function) เปน็ กระบวนการทา� งานของสมองในการทา� หนา้ ทร่ี ะบุ
(Identifying) คดั เลอื ก (Selecting) ตคี วามหมาย (Interpreting) เกบ็ รกั ษา
(Storing) และใช้ข้อมูล (Using information) มีองค์ประกอบหลัก ๆ
ประกอบดว้ ย การรบั รู้ (Perception) การใสใ่ จจดจอ่ (Attention) ความจา�
(Memory) ความสามารถในการจดั การความคดิ และพฤตกิ รรมหรอื การทา� หนา้ ท่ี
บริหารจัดการของสมองขั้นสูง (Executive function : EF) ความสามารถ
ในการประมวลผล (Information processing) ความสามารถในเชิงมิติ
สมั พนั ธ์ (Spatial ability) และความสามารถทางสตปิ ญั ญา (Intelligence) ฯลฯ
(Tomporowski et al., 2008) ซง่ึ องคป์ ระกอบเหลา่ นล้ี ว้ นแลว้ แตม่ อี ทิ ธพิ ล
ต่อการด�ารงชีวิตและความสามารถในด้านต่าง ๆ ของมนุษย์เป็นอย่างมาก
เช่น การประกอบอาชีพ ผลสัมฤทธ์ิทางวิชาการ ความสัมพันธ์ทางสังคม
ความสามารถในการคิดและตัดสินใจ ความสามารถทางการกีฬา ฯลฯ
อย่างไรก็ตาม การท�างานทางการรู้คิดของสมอง มีการเปล่ียนแปลง
ตลอดชว่ งอายุ โดยมพี ฒั นาการอยา่ งตอ่ เนอื่ งตงั้ แตว่ ยั เดก็ สวู่ ยั ผใู้ หญต่ อนตน้
และค่อย ๆ เสื่อมลงเม่ือเข้าสู่วัยผู้ใหญ่และวัยผู้สูงอายุ ดังน้ันการประเมิน
การท�างานรู้คิดของสมอง จึงมีประโยชน์และมีความส�าคัญที่จะท�าให้
สามารถกา� หนดแนวทางหรอื จดั โปรแกรมการออกกา� ลงั กายเพอื่ พฒั นาและ
รักษาสมรรถนะในการท�างานรู้คิดของสมองให้มีประสิทธิภาพยาวนานท่ีสุด
Tomporowski, P. D., Davis, C. L., Miller, P. H., & Naglieri, J. A. (2008). Exercise and children’s
intelligence, cognition, and academic achievement. Educational psychology review, 20(2), 111-131.
4
แนวทางการประยุกต์ใชช้ ุดทดสอบ
ความสามารถทางสมองด้วย
โปรแกรมคอมพวิ เตอร์
สามารถน�ำไปประยุกต์ใช้ได้ ดังนี้
1 สถานศึกษา – ครูและอาจารย์ในโรงเรียนสามารถน�ำไปใช้ใน
การประเมินความสามารถทางสมองในแต่ละภาคเรียนหรือ
ประเมนิ ผลจากการเรยี นวชิ าพลศกึ ษาหรอื วชิ าอน่ื ๆ โดยประเมนิ กอ่ น
และหลังการจัดกิจกรรม (Pretest-Posttest)
2 บคุ คลทั่วไป – ผปู้ กครองสามารถนำ� ไปใชใ้ นการประเมนิ บตุ รหลาน
เพ่ือให้ทราบถึงระดับความสามารถทางสมองในแต่ละช่วงวัย
โดยบนั ทกึ ขอ้ มลู เพอื่ เปรยี บเทยี บในแตล่ ะชว่ งอายุ เชน่ เปรยี บเทยี บ
ผลการทดสอบในช่วงอายุ 12 ปี กับ 13 ปี เป็นต้น
3 หน่วยงานหรอื สโมสรกีฬา – นักวิทยาศาสตร์การกีฬาหรือ
ผู้ฝึกสอน สามารถน�ำไปประยุกต์ใช้ให้เหมาะสมกับชนิดกีฬา หรือ
ประเมนิ ในชว่ งกอ่ นการฝกึ (Pre-test) ระหวา่ งการฝกึ (Mid-test)
และหลังการฝึก (Post-test)
4 นกั วชิ าการ – สามารถนำ� ไปใชใ้ นการศกึ ษาวจิ ยั เกยี่ วกบั การทำ� งาน
ทางการรู้คิดของสมองในส่วนท่ีเก่ียวข้องได้
หมายเหตุ การทดสอบน้ีไม่เหมาะสมส�ำหรับน�ำไปใช้ในการตรวจสอบ
ความผิดปกติหรือความบกพร่องทางสติปัญญาหรือสมอง ซ่ึงจะต้อง
ด�ำเนินการโดย แพทย์ จิตแพทย์หรือนักจิตวิทยาเท่าน้ัน
5
การตดิ ต้งั โปรแกรม
1 ตรวจสอบการทำ� งานของเครอ่ื งคอมพวิ เตอรส์ ำ� หรบั รองรบั การใชง้ าน
โดยต้องมีระบบปฏิบัติการอย่างน้อยดังน้ี
◊ ระบบปฏบิ ตั กิ ารวนิ โดวสต์ ง้ั แตเ่ วอรช์ นั 10 (Windows 10) ขน้ึ ไป
◊ หนว่ ยประมวลผลกลางของคอมพวิ เตอร์ (CPU) ไมน่ ้อยกว่า
Intel Pentium ขนาดไมต่ ำ่ �กว่า 1.8 Ghz, Dual – Core
◊ มหี น่วยความจำ�อย่างน้อย 4 GB
◊ จอภาพแสดงผล มคี วามละเอยี ดอยา่ งนอ้ ย 1280x768 พกิ เซล
(ขอแนะนำ� 1920x1080 พกิ เซลหรอื ขนาด Full HD)
2 ดาวนโ์ หลดโปรแกรมไดท้ เ่ี วบ็ ไซตก์ รมพลศกึ ษา (www.dpe.go.th)
เลือกเมนู งานบริการ แล้ว
เลือก Web Application
Note
สามารถค้นหาโปรแกรมเพ่ือ
ดาวนโ์ หลดไดจ้ ากGoogle โดย
ใส่ค�ำค้นหาว่า “ระบบทดสอบ
สมรรถภาพทางสมอง”
6
3 ดับเบิ้ลคลิกไฟล์ที่ดาวน์โหลดไว้ เลือก “Extract To” โดยเลือก
ต�ำแหน่งการวางไฟล์ไว้ท่ี Desktop
Note นอกจากวางโปรแกรมไว้ที่ Desktop แล้ว สามารถคัดลอกโปรแกรม
ไปใส่ไว้ในแฟลชไดร์ฟ แล้วใช้ทดสอบได้ตามปกติ
การเขา้ สู่โปรแกรม
คลกิ ขวาทตี่ วั โปรแกรม Computerized Cognitive Test Battery
เลือก “Run as administrator” เพ่ือป้องกันการหยุดท�ำงานของ
โปรแกรมระหว่างทดสอบ
7
การใชง้ านชดุ ทดสอบ
ความสามารถทางสมอง
ด้วยโปรแกรมคอมพิวเตอร์
หนา้ จอโปรแกรม
1 กรอกข้อมลู พน้ื ฐานของผู้ทดสอบ
Note
อย่างน้อยจะต้องกรอก
ข้อมูลในช่องท่ีมี
เคร่ืองหมาย * ให้ครบ
8
2 เลอื กแบบทดสอบท่ตี ้องการ
คลิกเมนู “เลือกแบบทดสอบ” แล้วเลือกแบบทดสอบท่ีต้องการ
เมื่อคลิกเลือกแล้วจะมีเคร่ืองหมายถูกปรากฏข้ึนหน้าแบบทดสอบ
ที่เลือก จากนั้นเร่ิมท�ำการทดสอบโดยคลิกท่ี “เร่ิมการทดสอบ”
1 คลิกเมนู “เลอื กแบบทดสอบ”
2 คลกิ เลือกแบบทดสอบที่ต้องการ 3 คลิก “เริม่ การทดสอบ”
(สามารถเลอื กเพียงบางแบบ หรือ
เลอื กทุกแบบก็ได้)
9
การรายงานผลการทดสอบ
1 คลกิ เมนู “รายงาน”
2 คลิกเลอื ก “พิมพ์ผลการทดสอบ”
3 ผลการทดสอบจะถูกแสดงข้ึนมาในรูปแบบไฟล์ Excel
(ดังตัวอย่างหน้า 11)
Note สามารถเลือกเมนู “พิมพ์ผลการทดสอบ” ได้ก็ต่อเม่ือท�ำการทดสอบแล้ว
เท่านั้น
รายงานผลการทดสอบ
จะถูกบันทึกอยู่ในโฟลเดอร์
“CognitiveTestBattery_Report”
โดยจะบันทึกช่ือไฟล์เป็นชื่อของ
ผเู้ ขา้ รบั การทดสอบ ตามดว้ ย
ตวั เลขทโี่ ปรแกรมสุ่มข้ึนมา
อัตโนมัติ
10
ตวั อย่างรปู แบบรายงานผลการทดสอบความสามารถทางสมอง
11
แบบทดสอบที่ 1
แบบทดสอบเวลาปฏิกริ ิยาอย่างง่าย
(Simple reaction time test : SRT)
ส�ำหรับประเมินความสามารถทางสมองด้านความเร็ว
ในการประมวลผล
วธิ ีการทดสอบ
1 เม่ือเครื่องหมาย ปรากฏ ให้เตรียมพร้อมทดสอบ
2 เมื่อวัตถุเป้าหมายรูปวงกลมสีแดง ปรากฏขึ้น ให้กด
บนคีย์บอร์ดให้เร็วที่สุด
12
Note วัตถุเป้าหมายรูปวงกลมสีแดง
จะปรากฏขึ้นรวมทั้งหมด 20 ครั้ง
ผลการทดสอบ
ความเรว็ ในการตอบสนอง มลิ ลิวนิ าที (ค่านอ้ ยดี)
(Average reaction times of correct (msec)
responses)
ความสามารถในการตอบสนองอยา่ งถกู ตอ้ ง % (คา่ มากด)ี
หรอื อตั ราความแมน่ ยา� (Percentage)
(Accuracy of responses)
13
แบบทดสอบที่ 2
แบบทดสอบเวลาปฏิกิริยาแบบตวั เลอื ก
(Choice reaction time test : CRT)
ส�ำหรับประเมินความสามารถทางสมองด้านความเร็ว
ในการประมวลผล
วิธีการทดสอบ
1 เม่ือเครื่องหมาย ปรากฏ ให้เตรียมพร้อมทดสอบ
2 เม่ือวงกลมสีใดสีหน่ึงปรากฏ ผู้เข้ารับการทดสอบจะต้องปฏิบัติดังน้ี
วงกลมสีแดง [ ] ปรากฏ ให้กดปุ่ม
วงกลมสีน้�ำเงิน [ ] ปรากฏ ให้กดปุ่ม
วงกลมสีเหลือง [ ] ปรากฏ ไม่ต้องกดปุ่มใดๆ
โดยจะต้องตอบสนองให้ถูกต้องและเร็วที่สุดเท่าที่จะท�ำได้
Note วัตถุเป้าหมายซ่ึงเป็นวงกลมทั้ง 3 สี จะปรากฏขึ้นมาแบบสุ่ม
รวมท้ังหมด 60 คร้ัง
14
สีแดง
สีนํ้าเงน�
สีเหลือง ไม่ต้องกดปุ่มใดๆ
ผลการทดสอบ มลิ ลิวินาที (ค่าน้อยดี)
(msec) (คา่ มากด)ี
ความเรว็ ในการตอบสนอง
(Average reaction times of correct %
responses) (Percentage)
ความสามารถในการตอบสนองอยา่ งถกู ตอ้ ง
หรอื อตั ราความแมน่ ยา�
(Accuracy of responses)
15
แบบทดสอบที่ 3
แบบทดสอบเทรลเมคค่ิง
(Trail making test : TMT)
เปน็ การประเมนิ ความสามารถของสมองหลายลกั ษณะ ไดแ้ ก่
◊ ความสามารถของสมองสว่ นหน้าในการบริหารจดั การ
(Executive functions)
◊ ความยดื หยุ่นทางความคิด (Cognitive flexibility)
◊ ความเรว็ ในการประมวลผล (Speed of processing)
การทดสอบ Trail making test แบบ A
วิธีการทดสอบ ใช้เมาส์คลิกตัวเลขตามล�ำดับ 1 ถึง 25
ให้ถูกต้องและเร็วที่สุด
51
3 6
Note หากคลิกถูกตามล�ำดับ วงกลมตัวเลข
ท่ีคลิกเลือกจะเปลี่ยนเป็นสีแดงและ
42 จะมีเส้นเช่ือมโยงไปยังตัวเลขน้ัน
แต่หากคลิกผิด จะไม่มีอะไรเกิดขึ้น
เมื่อทดสอบแบบ A เรียบร้อยแล้ว ให้กด Enter
เพื่อเข้าสู่การทดสอบแบบ B
16
การทดสอบ Trail making test แบบ B
วิธีการทดสอบ 3 ใช้เมาส์คลิกตัวเลขสลับกับตัวอักษร
ภาษาอังกฤษตามล�ำดับ ให้ถูกต้อง
1 และเร็วท่ีสุด
B A
C 2
Note หากคลิกถูกตามล�ำดับ วงกลมตัวเลข
หรือตัวอักษรท่ีคลิกเลือกจะเปล่ียน
เป็นสีแดงและจะมีเส้นเชื่อมโยงไปยัง
ตัวเลขหรือตัวอักษรนั้น แต่หากคลิกผิด
จะไม่มีอะไรเกิดข้ึน
โดยจะมีตัวเลขตั้งแต่ 1 – 13 และตัวอักษร A – L เช่น
1 A 2 B 3 C ....... 13
ข้อควรระวัง
ในกรณีท่ีคลิกไปแล้ว แต่โปรแกรมไม่แสดงสัญลักษณ์ว่าตัวเลข
หรือตัวอักษรน้ันถูกคลิกเลือก แสดงว่าผู้รับการทดสอบเลือก
คำ� ตอบผดิ ดงั นนั้ ไมค่ วรคลกิ ซำ้� เชน่ เดมิ หลายครง้ั เพราะโปรแกรม
จะนับเป็นจ�ำนวนคร้ังที่คลิกผิดพลาด
17
ผลการทดสอบ วนิ าที (ค่าน้อยด)ี
(Seconds)
เวลาทีใ่ ช้ในการทดสอบ
A (Completion time) ครั้ง (คา่ น้อยด)ี
จำ�นวนครั้งทีผ่ ดิ พลาด วนิ าที (คา่ น้อยด)ี
(Number of Errors) (Seconds)
เวลาท่ใี ช้ในการทดสอบ
B (Completion time) ครง้ั (คา่ นอ้ ยด)ี
จำ�นวนครง้ั ท่ผี ิดพลาด
(Number of Errors) วินาที (ค่าน้อยดี)
B - A ความแตกต่างของเวลาทใ่ี ช้ (Seconds) (คา่ นอ้ ยด)ี
difference (B - A) อัตราสว่ น
B / A อัตราสว่ นของเวลาท่ใี ช้
Ratio (B / A) (Ratio)
TIPS
การพัฒนาการท�ำ งานรูค้ ดิ ของสมองให้ดีขน้ึ ท�ำ อย่างไร?
ควรออกก�ำลังกายเป็นประจ�ำ ทั้งการออกก�ำลังกายแบบ
ใช้ออกซิเจน (Aerobic Exercise) และการออกก�ำลังกาย
ด้วยแรงต้าน (Resistance Exercise) นอกจากนี้ยังต้อง
นอนหลับพักผ่อนให้เพียงพอด้วย
18
แบบทดสอบท่ี 4
แบบทดสอบแฟลงเคอร์
(Flanker test : FKT)
เปน็ การประเมนิ ความสามารถของสมองสว่ นหนา้ ในการ
บรหิ ารจดั การ (Executive functions)
◊ การควบคุมยับยงั้ (Inhibition)
◊ การเลือกจดจ่อใส่ใจ (Selective attention)
วิธกี ารทดสอบ
1 เม่ือเคร่ืองหมาย ปรากฏ ให้เตรียมพร้อมทดสอบ
2 จากน้ันจะมีชุดลูกศรปรากฏขึ้นกลางจอภาพ สังเกตทิศทางของ
ลูกศรที่อยู่ตรงกลาง และปฏิบัติดังนี้
19
ถ้าลูกศรที่อยู่ตรงกลางชี้ไปทางซ้าย ให้กดปุ่ม
ถ้าลูกศรท่ีอยู่ตรงกลางช้ีไปทางขวา ให้กดปุ่ม
โดยจะต้องตอบสนองให้ถูกต้องและเร็วที่สุดเท่าท่ีจะท�าได้
20
Note ชุดลูกศรจะปรากฏแบบสุ่มรวมท้ังหมด 40 ครั้ง โดยจะ
ปรากฏรูปแบบละ 20 ครั้ง
ผลการทดสอบ
ความเร็วในการตอบสนอง มิลลวิ ินาที (ค่านอ้ ยดี)
(Average reaction times of (msec)
Congruent correct responses)
<<<<<
>>>>> ความสามารถในการตอบสนอง % (คา่ มากดี)
อยา่ งถกู ตอ้ ง หรอื อตั ราความแมน่ ยำ� (Percentage)
(Accuracy of responses)
ความเรว็ ในการตอบสนอง มิลลิวินาที (คา่ นอ้ ยด)ี
(Average reaction times of (msec)
Incongruent correct responses)
<<><<
>><>> ความสามารถในการตอบสนอง % (คา่ มากด)ี
อยา่ งถกู ตอ้ ง หรอื อตั ราความแมน่ ยำ� (Percentage)
(Accuracy of responses)
ผลการทดสอบคือ ความเร็วในการตอบสนอง และความสามารถ
ในการตอบสนองอย่างถูกต้องหรืออัตราความแม่นย�ำ ซ่ึงจะแสดงใน
2 รูปแบบคือ รูปแบบท่ีสอดคล้องกัน (Congruent) และรูปแบบที่
ไม่สอดคล้องกัน (Incongruent)
21
แบบทดสอบท่ี 5
แบบทดสอบความสามารถ
ในการออกแบบรปู ภาพท่ีไม่ซ้�ำ กนั
(Design fluency test : DFT)
เปน็ การประเมนิ ความสามารถของสมองสว่ นหนา้ ในการ
บรหิ ารจดั การ (Executive functions)
◊ ความยดื หยุ่นทางความคดิ (Cognitive flexibility)
◊ การควบคมุ ยบั ยั้ง (Inhibition)
ประกอบด้วย 3 แบบทดสอบย่อย ดังน้ี
1 แบบทดสอบลากเส้นผ่านจุดสีด�ำ (Filled dots)
2 แบบทดสอบลากเส้นผ่านจุดสีขาว (Empty dots)
3 แบบทดสอบลากเส้นผ่านจุดสีด�ำและสีขาวสลับกัน
(Switching dots)
22
1 แบบทดสอบลากเส้นผ่านจุดสดี ำ� (Filled dots)
วธิ ีการทดสอบ
ใช้เมาส์คลิกจุดสีด�ำ จ�ำนวน 5 คร้ัง โดยจะเร่ิมที่จุดใดก็ได้ จะเกิด
รูปภาพ 1 ภาพที่ประกอบด้วยเส้นตรง 4 เส้น สร้างรูปภาพให้ถูกต้อง
และไม่ซ�้ำกัน ให้ได้จ�ำนวนภาพมากท่ีสุดภายในเวลา 1 นาที
คลกิ ตัวอย่าง
คลกิ เสนที่ 1 เสนที่ 2
คลกิ
คลิก คลิก เสนที่ 3
เสนที่ 4
ภาพจะไม่ได้คะแนนในกรณีดังต่อไปน้ี
1. มีเส้นเชื่อมต่อระหว่างจุด น้อยกว่าหรือมากกว่า 4 เส้น
2. ภาพท่ีสร้างข้ึนซ้�ำกัน
23
2 แบบทดสอบลากเสน้ ผ่านจุดสขี าว (Empty dots)
วธิ ีการทดสอบ
ใช้เมาส์คลิกเฉพาะจุดสีขาว จ�ำนวน 5 คร้ัง โดยจะเร่ิมที่จุดใดก็ได้
จะเกิดรูปภาพ 1 ภาพที่ประกอบด้วยเส้นตรง 4 เส้น สร้างรูปภาพให้
ถูกต้องและไม่ซ้�ำกัน ให้ได้จ�ำนวนภาพมากที่สุดภายในเวลา 1 นาที
คลกิ ตัวอย่าง
เสนที่ 1 เสนที่ 2 คลิก
คลกิ
เสนที่ 3 เสนท่ี 4
คลกิ
คลกิ
ภาพจะไม่ได้คะแนนในกรณีดังต่อไปน้ี
1. มีเส้นเชื่อมต่อระหว่างจุด น้อยกว่าหรือมากกว่า 4 เส้น
2. ภาพที่สร้างขึ้นซ้�ำกัน
24
3 แบบทดสอบลากเส้นผ่านจุดสีดำ�และสขี าวสลับกัน
(Switching dots)
วธิ กี ารทดสอบ
ใช้เมาส์คลิกจุดสีด�ำและสีขาวสลับกัน จ�ำนวน 5 คร้ัง โดยจะเริ่ม
ท่ีจุดสีใดก่อนก็ได้ จะเกิดรูปภาพ 1 ภาพท่ีประกอบด้วยเส้นตรง 4 เส้น
สร้างรูปภาพให้ถูกต้องและไม่ซ�้ำกัน ให้ได้จ�ำนวนภาพมากท่ีสุดภายใน
เวลา 1 นาที ตัวอย่าง
คลิก เสน ที่ 1 คลกิ
เสน ที่ 2
คลกิ คลกิ
เสนที่ 4 เสนท่ี 3
คลิก
ภาพจะไม่ได้คะแนนในกรณีดังต่อไปน้ี
1. มีเส้นเช่ือมต่อระหว่างจุด 3. ภาพท่ีไม่ได้คลิกสีสลับกัน
น้อยกว่าหรือมากกว่า 4 เส้น
2. ภาพที่สร้างขึ้นซ้�ำกัน
25
ผลการทดสอบ
Filled dots จำ�นวนภาพทถี่ กู ต้อง คะแนน (ค่ามากด)ี
(Number of correct (Scores)
unique designs)
Empty dots จำ�นวนภาพทถี่ กู ตอ้ ง คะแนน (ค่ามากดี)
(Number of correct (Scores)
unique designs)
Switching จำ�นวนภาพที่ถกู ตอ้ ง คะแนน (คา่ มากดี)
dots (Number of correct (Scores)
unique designs)
Total score จำ�นวนภาพท่ถี ูกตอ้ งทง้ั หมด คะแนน (ค่ามากดี)
(Total number of correct (Scores)
unique designs)
ผลการทดสอบที่ได้ คือ จ�ำนวนรูปท่ีวาดได้อย่างถูกต้องของแต่ละ
แบบทดสอบ และจ�ำนวนรูปท่ีวาดได้ถูกต้องของท้ัง 3 แบบทดสอบย่อย
รวมกัน
TIPS
การพัฒนาการท�ำ งานร้คู ดิ ของสมองให้ดีขนึ้ ทำ�อย่างไร?
รับประทานอาหารที่ช่วยเพิ่มความจ�ำ เช่น
อาหารที่มโี อเมกา-3 ธาตุเหล็ก ฯลฯ
26
แบบทดสอบท่ี 6
แบบทดสอบการหมุนภาพในใจ
(Mental rotation test : MRT)
เป็นการประเมินความสามารถทางสมองในการมองภาพ
ทเ่ี ปลย่ี นทศิ ทางโดยขนาดและรปู รา่ งไมไ่ ดเ้ ปลยี่ นแปลงตามไปดว้ ย
วธิ กี ารทดสอบ
1 แบบทดสอบ 1 ขอ้ ประกอบดว้ ยภาพคำ� ถาม 1 ภาพ และตวั เลอื ก
ภาพค�ำตอบ 4 ภาพ
ภาพค�ำถาม ภาพค�ำตอบ
27
2 ใช้เมาส์คลิกเลือกภาพค�ำตอบ 2 ภาพ ซึ่งเป็นภาพเดียวกันกับ
ภาพค�ำถาม แต่มีการหมุนให้อยู่ในทิศทางที่แตกต่างกัน
แบบทดสอบมีท้ังหมด 24 ข้อ
แบ่งการทดสอบเป็น 2 ช่วง ช่วงละ 3 นาที
แต่ละช่วงมีแบบทดสอบ 12 ข้อ
และพักระหว่างการทดสอบท้ัง 2 ช่วงเป็นเวลา 2 นาที
Note กรณีต้องการเปลยี่ นค�ำตอบใหม่
ผเู้ ขา้ รบั การทดสอบสามารถเปลย่ี นคำ� ตอบไดเ้ ฉพาะการคลกิ เลอื ก
ค�ำตอบท่ี 1 โดยเมื่อมีการคลิกเลือกค�ำตอบ จะปรากฏกรอบสีแดง
ลอ้ มรอบภาพทเ่ี ลอื ก หากตอ้ งการเปลย่ี นคำ� ตอบที่ 1 ใหค้ ลกิ ทค่ี ำ� ตอบ
เดิมอีกคร้ัง กรอบสีเแดงจะหายไป แล้วจึงคลิกเลือกภาพค�ำตอบใหม่
อยา่ งไรกต็ าม จะไมส่ ามารถเปลย่ี นภาพคำ� ตอบท่ี 2 ได้ เนอ่ื งจาก
เมื่อคลิกเลือกภาพค�ำตอบที่ 2 แล้ว โปรแกรมจะเข้าสู่ค�ำถามข้อถัดไป
ทันที
28
ผลการทดสอบ คะแนนท่ีไดท้ งั้ หมด คะแนน (ค่ามากดี)
(Correct answer) (Scores)
Total score
ผลการทดสอบจะแสดงเปน็ คะแนนทตี่ อบถกู ทงั้ หมดซง่ึ มคี ะแนนเตม็
24 คะแนนตามจ�ำนวนข้อ
Note เงอื่ นไขการคิดคะแนน
ในการตอบคำ� ถามแตล่ ะขอ้ จะตอ้ งเลอื กภาพใหถ้ กู ตอ้ งทง้ั 2 ภาพ
จงึ จะนบั เปน็ 1 คะแนน หากเลอื กถกู ตอ้ งเพยี งภาพเดยี วจะไมไ่ ดค้ ะแนน
TIPS
การพฒั นาการท�ำ งานรู้คดิ ของสมองให้ดีขึน้ ทำ�อยา่ งไร?
• ฝึกสมาธิ (Meditation) และฝึกสติ (Mindfulness)
• ควบคุมความเครียดและความวิตกกังวลให้อยู่ในระดับ
ท่ีเหมาะสม
• ฝึกทักษะหรือกระตุ้นให้สมองท�ำงานโดยผ่านเกมต่าง ๆ
เช่น การจ�ำตัวเลข การฝึกควบคุมการใส่ใจจดจ่อ เกมหมากล้อม
เกมหอคอยแห่งฮานอย ฯลฯ
29
แบบทดสอบที่ 7
แบบทดสอบความสามารถด้านมติ ิสมั พันธ์
(Spatial visualization test : SVT)
เป็นการทดสอบความสามารถทางสมองในการรับรู้
ความสัมพันธ์ของรูปทรงเรขาคณิตและการมองเห็นเม่ือ
มกี ารเปลี่ยนแปลงต�ำแหน่งหรือเปล่ียนไป
วิธกี ารทดสอบ
1
ถูกหมุนเป็น
2 จะถูกหมุนเป็นแบบใด?
ดังน้ัน
ABCDE
30
1 พิจารณาภาพตัวอย่างวัตถุสามมิติด้านบนซ้ายมือ ว่าถูกหมุน
อย่างไรจึงกลายเป็นภาพด้านขวามือ
2 สังเกตภาพค�ำถาม แล้วใช้เมาส์คลิกเลือกภาพค�ำตอบ 1 ภาพ
ท่ีเป็นการถูกหมุนในทิศทางเดียวกับภาพตัวอย่างด้านบน
3 แบบทดสอบมีท้ังหมด 30 ข้อ จะต้องท�ำภายในเวลา 25 นาที
Note เมื่อคลิกเลือกค�ำตอบแล้ว โปรแกรมจะเข้าสู่ค�ำถามข้อต่อไปทันที
ผลการทดสอบ
Total score คะแนนทไ่ี ด้ทั้งหมด คะแนน (ค่ามากดี)
(Correct answer) (Scores)
ผลการทดสอบคดิ คะแนนจากจำ� นวนขอ้ ทท่ี ำ� ถกู โดยมคี ะแนนเตม็ อยู่
ท่ี 30 คะแนน
TIPS
การพฒั นาการทำ�งานร้คู ิดของสมองให้ดขี น้ึ ทำ�อยา่ งไร?
ควรฝึกบริหารสมอง (Brain gym) โดยการบริหารร่างกาย ให้สมองท้ัง
ซีกซ้ายและซีกขวามีการท�ำงานท่ีรวดเร็วและมีความสมดุล ท�ำให้สมองมี
ความแข็งแรงมากข้ึน เช่น ฝึกการเคล่ือนไหวสลับข้าง ฝึกยืดเหยียด
ส่วนต่างๆ ของร่างกาย ฝึกการเคลื่อนไหวเพ่ือกระตุ้นการท�ำงานของ
กระแสประสาท ฝึกบริหารกายอย่างง่าย
31
คณะผ้จู ัดทำา
คณะทป่ี รก� ษา
ดร.นิวัตน์ ล้ิมสุขนิรันดร์ อธิบดีกรมพลศึกษา
นายพัชระ ตั้งพานิช รองอธิบดีกรมพลศึกษา
ดร.วนิดา พันธ์สอาด ผู้อ�านวยการ
ส�านักวิทยาศาสตร์การกีฬา
นางสาวเนาวรัตน์ เหลืองรัตนเจริญ ผู้อ�านวยการ
กลุ่มพัฒนาเทคโนโลยีทางการกีฬา
ผเู ชี่ยวชาญ ผู้อ�านวยการกลุ่มวิจัยและพัฒนา
ส�านักวิทยาศาสตร์การกีฬา
ดร.อัชรัฐ ยงทวี
บรรณาธกิ าร
นายธิติวัฒน์ น้อยค�าเมือง
นางสาวทิพย์วิมล สิงห์เอ่ียม
ผจู ัดทาํ
สา� นกั วทิ ยาศาสตรก์ ารกฬี า กรมพลศกึ ษา กระทรวงการทอ่ งเทย่ี วและกฬี า
154 ถนนพระรามที่ 1 แขวงวังใหม่ เขตปทุมวัน กรุงเทพฯ 10330
พิมพ์คร้ังท่ี 1 : มีนาคม 2565
จ�านวนท่ีจัดพิมพ์ 1,000 เล่ม
32