BAHAN AJAR
AKSARA JAWA
Sandhangan Swara lan Panyigeg Wanda
Kelas VII
AKSARA JAWA
Sandhangan Swara lan Panyigeg Wanda
Identitas
Penyusun
Rosinta Anjar Prima Pangastuti, S.Pd.
SMP Negeri 13 Surabaya
Daftar Isi
Pandom Pasinaon Siswa .........................................4
Tujuan Pembelajaran .............................................5
Bab Pasinaon ........................................................6
Pitakonan Pemantik ...............................................7
Pasinaon 1 ..............................................................9
Wujude Aksara Jawa Legena...................................9
Gladhen 1 ..............................................................10
Pasinaon 2 ............................................................11
Sandhangan Swara................................................11
Sandhangan Panyigeg Wanda ...............................11
Tata Panulise Sandhangan ....................................12
Gladhen 2 .............................................................14
Rangkuman.......................................................... 16
Refleksi ................................................................17
Daftar Pustaka ...................................................18
PANDOM PASINAON
KANGGO SISWA
Sadurunge siswa sinau bahan ajar iki, para siswa prelu maca
pandom pasinaon ngisor iki:
1.Wiwitana kanthi ndedonga.
2.Pahamana materi ing saben bahan ajar kanthi titi.
3.Jangkepana saben gladhen kanthi semangat.
Tujuan Pembelajaran
1.1 Setelah menyimak materi pada power point
berisi bentuk aksara Jawa legena, peserta
didik mampu mengidentifikasi bentuk
aksara Jawa legena dengan benar.
1.2 Setelah menyimak materi pada power point
berisikan tata cara penulisan sandhangan
swara dan panyigeg wanda, peserta didik
mampu menulis kalimat sederhana
menggunakan sandhangan swara dan
panyigeg wanda dengan berdiskusi
kelompok sesuai kaidah penulisan.
Bab Pasinaon
Aksara Jawa Legena
Sandhangan Aksara Jawa
1 Sandhangan Swara
2 Sandhangan Panyigeg Wanda
Pitakonan
Pemantik
Sebutna jenenge aksara Jawa sing kokelingi!
12
34
Sugeng pepanggihan
para siswa! Ayo sinau
aksara Jawa bebarengan
supaya luwih paham!
Pasinaon 1
Wujude Aksara Jawa Legena
scan me
Tuladha
Quizziz Gladhen 1
Owahana dadi Aksara Jawa!
1. lara mata
......................................
2. naga sanga
......................................
3. nata bata
......................................
4. padha jaya
......................................
5. cara ngaya
......................................
= 25
Pasinaon 2
scan me
Sandhangan Swara
Sandhangan Panyigeg Wanda
Tata Panulise Sandhangan
TAKWA
Tuladha
payung warna
roti goreng
bubur ayam
mawar abang
pasar rame
Gladhen 2
Rundhingana karo pasangan kelompokmu!
1. dudu sega pecel
......................................
2. ngudi mardi kawi
......................................
3. ayo padha marem
......................................
4. tuku sega kuning
......................................
5. nedha keju molor
......................................
6. nedha terong wungu
......................................
7. tuku gelang kalung
......................................
8. ing wayah dalu
......................................
9. atiku rasane bungah
......................................
10. godhong nangka ijo
......................................
11. ing warung kopi
......................................
12. tuku sarung bathik
......................................
13. pikir nalar cupet
......................................
14. ana tahu walik
......................................
15. menyang kutha gedhe
......................................
= 100
Gladhen 3
(Garapan Omah)
Owahana ukara ngisor iki nganggo aksara Jawa!
1. pacar banyu abang
......................................
2. kolang kaling enak
......................................
3. bola bali mangan
......................................
3. sapi cacah lima
......................................
= 25
Rangkuman
Aksara Jawa legena cacahe ana 20. Yen
digatekake, kabeh vokal sing ngganteni aksara
migunakake lafal a/ a. Carane migunakake kaya
nulis biasa, yaiku kanthi nata uatawa ngurutake
kaya unine sing arep ditulis. Panulise aksara
Jawa kanthi cithak kudu ditulis jejeg. Panulise
aksara Jawa kanthi tulis tangan kudu ditulis
miring lan aksarane nggandhul utawa
tumemplek garis ndhuwur. Sandhangan swara
cacahe ana 5 yaiku suku, wulu, pepet, taling,
taling tarung. Yen sandhangan panyigeg wanda
ana 4 yaiku layar, wignyan, cecak, pangkon.
Refleksi
Wangsulana pitakonan ngisor iki
adhedhasar sing kokrasakake!
1. Apa awakmu wis bisa mbedadake wujude
aksara Jawa legena?
2. Apa awakmu wis bisa nulis ukara nganggo
sandhangan swara lan panyigeg wanda?
3. Apa awakmu seneng sinau aksara Jawa?
Daftar Pustaka
Sunardi, dkk. 2015. Kirtya Basa kanggo SMP/
MTs Kelas VII. Surabaya: Dinas Pendidikan
Jawa Timur.
Padmosoekotjo, S. 1992. Wewaton Panulisane
Basa Jawa Nganggo Aksara Jawa. Surabaya: PT
Citra Jaya Mukti.