คมู่ อื อบรมการคดิ เชิงออกแบบ (Design Thinking Workbook)
แก0น2าวรคสรดิ ้าง
ประกอบหลักสูตรการอบรมเชิงปฏิบัติการ
“โครงการพัฒนาบุคลากรด้วยกระบวนการ
คิดเชิงออกแบบสำ�หรับการพัฒนาแหล่ง
ท่องเท่ียว มุ่งสู่การเป็นแหล่งท่องเท่ียว
คณุ ภาพสูง (High Value Destination)
ด้ ว ย ก า ร จั ด ก า ร ม ร ด ก ภู มิ ปั ญ ญ า ด้ า น
สมนุ ไพร และพชื พืน้ ถน่ิ ”
คณะพฒั นาการทอ่ งเทย่ี ว มหาวทิ ยาลยั แมโ่ จ้ 1
คู่มอื อบรมการคดิ เชงิ ออกแบบ
1 2 3
กระบวนการท่ี 1 กระบวนการท่ี 2 กระบวนการท่ี 3
การท�ำ ความเขา้ ใจ การสร้างแนวคิด การพฒั นาแนวคิด
(Understand) (Implementation)
(Creation)
2 02-การสร้างแนวคดิ
กระบวนการท่ี 2
การสร้างแนวคดิ
ขั้น�้ ตอนของการรวบรวมข้อ้ มูลู จากการสำ�ำ รวจ และเก็บ็ ข้อ้ มูลู มาวิเิ คราะห์เ์ พื่อ�่ กำ�ำ หนดลูกู ค้า้ ที่เ�่ ป็น็ เป้า้ หมาย
ของผลิติ ภัณั ฑ์ห์ รือื บริกิ าร สร้า้ งกรอบแนวคิดิ หรือื แนวทางแก้ป้ ัญั หาที่ส�่ ามารถตอบโจทย์ค์ วามต้อ้ งการ
ของลูกู ค้้า และสร้้างสรรค์์ไอเดีียเพื่�่อสร้า้ งประสบการณ์์ที่่�น่่าประทัับใจในการซื้อ�้ ผลิิตภัณั ฑ์ห์ รือื บริกิ าร
ให้ก้ ัับลููกค้า้
Persona - การสร้้างผู้้�ใช้้จำำ�ลอง
การสร้้างเรื่ �องราวหรืือประวััติิของกลุ่�่มลููกค้้าที่่�จะ
สนใจผลิิตภััณฑ์์หรืือบริิการของเรา เพื่่�อทำำ�ความ
เข้า้ ใจความต้อ้ งการ ความคาดหวััง หรือื ประสบการณ์์
ของลููกค้้า นำำ�ไปสู่่�การออกแบบสิินค้้าที่่�เหมาะสม
กัับกลุ่่�มลูกู ค้้าประเภทนั้�้นๆ
คำ�แนะน�ำ :
- แต่่ละทีีมสามารถสร้้างผู้�ใช้้จำำ�ลอง (Persona)ได้ห้ ลายคน แล้้วมาคััดเลืือกหรือื ตกลงกัันเพียี ง
หนึ่่�งคนที่จ่� ะเป็็นลูกู ค้้าหลััก
- ควรนำำ�ข้้อมููลที่่�ไปสััมภาษณ์ม์ ารวบรวมเป็็นเรื่�องราวหรืือประวััติขิ องผู้�ใช้้จำ�ำ ลอง (Persona)
เครือ่ งมอื ที่ใช้:
Tool 07-1 ( หนา้ 7 )
Tool 07-2 ( หนา้ 8 )
คู่มืออบรมการคดิ เชงิ ออกแบบ 3
Customer Journey
แผนผัังประสบการณ์์ลููกค้้า
การทำำ�ความเข้้าใจภาพรวมประสบการณ์์ของ
ลูกู ค้า้ หรืือผู้�ใช้้บริิการ เป็น็ วิิธีีที่ส�่ ามารถแสดงให้้เห็็น
ภาพชััดเจนอย่่างเป็็นระบบถึึงกิิจกรรมของลููกค้้า
ตั้้�งแต่่ก่่อน ระหว่่าง และหลัังการซื้้�อสิินค้้าที่่�มีีการ
ปฏิิสััมพัันธ์์กัับขั้้�นตอนต่่างๆ ทั้้�งประสบการณ์์ใน
ปััจจุุบัันและคาดการประสบการณ์ท์ ี่�ด่ ีีขึ้�น้ ในอนาคต
คำ�แนะน�ำ :
- การระบุุขั้้�นตอนให้้เขีียนใส่่ลงกระดาษโพสอิิท โดยกำำ�หนดให้้ 1 ขั้้�นตอน ต่่อกระดาษโพสอิิท
1 แผ่่น เพื่่�อเข้้าใจได้้ง่่ายและเห็็นภาพเป็็นลำำ�ดัับขั้้�นตอนอย่่างชััดเจน
- สามารถใส่่ขั้้�นตอนได้้อย่่างละเอีียดเท่่าที่่�สามารถระบุุได้้ ยิ่่�งมากเท่่าไหร่่จะเห็็นภาพมากขึ้้�น
เท่่านั้้�น
เครือ่ งมือที่ใช:้
Tool 08 ( หน้า 9 )
4 02-การสรา้ งแนวคิด
P.O.I.N.T – การทำำ�ความเข้้าใจเชิิงลึึก
และสร้้างแนวความคิิดการออกแบบ
การสัังเคราะห์์ข้้อมููลที่่�ได้้ทำำ�ความเข้้าใจมาทั้�้งหมด
เพื่่อ� ทำ�ำ ความเข้้าใจเชิงิ ลึึก (Insights) ที่ช�่ ่ว่ ยรวบรวม
และมองเห็็นรููปแบบและประเด็็นสำ�ำ คััญของข้้อมููล
ที่ห่� ามาจากการแยกข้้อมูลู ออกเป็น็ หััวข้อ้ ดัังนี้้�
P O I N T
Problems Opportunities Insights Needs Themes
ปััญหาที่่�พบ โอกาสในการ ความเข้้าใจ ความต้้องการ แนวคิิดการ
ออกแบบหรืือ
แก้้ปััญหา หรืือ ของลููกค้้า การแก้้ปััญหา
ข้้อมููลเชิิงลึึก
ค�ำ แนะนำ�:
- เขีียนข้้อมููลลงบนกระดาษโพสอิิท โดยกำำ�หนดให้้มีี 1 ประเด็็น ต่่อกระดาษ 1 แผ่่น
- สามารถคััดลอกหััวข้้อจากตััวอย่่างเครื่ �อง Tool 09 ลงบนแผ่่นกระดาษที่่�ใหญ่่กว่่าที่่�เตรีียม
ให้้ได้้
- ไม่่จำำ�เป็็นต้้องใส่่ข้้อมููลหรืือประเด็็นทั้้�งหมด แต่่สามารถเลืือกใส่่เฉพาะประเด็็นที่่�สนใจ
เครือ่ งมอื ที่ใช:้
Tool 09 ( หนา้ 10 )
คู่มอื อบรมการคดิ เชงิ ออกแบบ 5
Challenge Statement
การสร้้างโจทย์์ที่่�ท้้าทาย
การตั้้�งกรอบแนวคิดิ การออกแบบ เพื่อ�่ ที่จ�่ ะสามารถ
ออกแบบวิิธีีแก้้ปััญหาหรืือออกแบบสิินค้้าให้้ตรง
ตามข้้อมููลที่่�ศึึกษามา และจะช่่วยให้้โจทย์์ความ
ต้อ้ งการ ที่จ�่ ะพััฒนามุ่ง�่ สู่�การผลิติ สินิ ค้า้ หรือื บริกิ าร
ที่่�มีีนวััตกรรม
ค�ำ แนะนำ�:
- การตั้งกรอบแนวคิดการออกแบบไม่ควรกวา้ งเกนิ ไป และไมค่ วรแคบเกนิ ไป ตวั อย่างเช่น “เรา
จะออกแบบ วิธีการออกกำ�ลังกายรูปแบบใหม่” แทนการตั้งโจทย์ว่า “เราจะออกแบบเครื่อง
ออกกำ�ลังกายเครื่องใหม่”
- ทำำ�ความเข้้าใจโจทย์์แนวคิิดการออกแบบภายในทีีมให้้เข้้าใจตรงกััน และสามารถถ่่ายทอดได้้
อย่่างเข้้าใจ
เครื่องมือที่ใช้:
Tool 10 ( หนา้ 11 )
6 02-การสร้างแนวคดิ
Tool 07 – Persona เคร่ืองมือสร้างผู้ใชจ้ ำ�ลอง
07 – 1 นอ้ งขนมปงั ขิง
คู่มืออบรมการคิดเชงิ ออกแบบ 7
Tool 07 – Persona เครือ่ งมอื สรา้ งผู้ใชจ้ ำ�ลอง
07 – 2 Persona Card ตารางสร้างผู้ใช้จ�ำ ลอง
8 02-การสร้างแนวคดิ
Tool 08 – Customer Journey Map แผนผังประสบการณ์ผู้ใช้
คูม่ อื อบรมการคดิ เชิงออกแบบ 9
Tool 09 - P.O.I.N.T เคร่อื งมอื สรา้ งแนวคดิ การออกแบบ
10 02-การสร้างแนวคิด
Tool 10 – Challenge Statement การสร้างโจทย์ที่ทา้ ทาย
อ้างองิ Design Thinking learning by doing โดย ศูนยส์ ร้างสรรค์งานออกแบบ
คู่มืออบรมการคิดเชิงออกแบบ 11