NotaAsasExcel2010

Microsoft Office Excel 2010

vii. Pada box Select Data Source hanya akan memaparkan column dan rows yang
dipilih sahaja > OK.

viii. Carta akan dipaparkan mengikut pilihan tersebut.
Column dan row yang dipilih dipaparkan

• Jika ingin memilih data yang tidak mengikut turutan sel, gunakan fungsi CTRL pada
keyboard.

• Contoh: Pilih semua bil utiliti, lajur January dan March. Column February tidak perlu.
i. Ikuti langkah yang sama untuk Select Data.
ii. Untuk memilih data pada jadual pilih semua bil utiliti dan January.
iii. Untuk pilih lajur March tekan CTRL > Highlight data di lajur March > ENTER.
iv. Paparan seperti berikut akan diperolehi :

Chart Layouts

• Digunakan untuk menentukan susun atur pada carta yang telah
dihasilkan.

• Terdapat 10 pilihan layout disediakan.
• Pengguna boleh memilih untuk memaparkan label seperti chart

title, axis title, data label dan pelbagai pilihan lagi.

49

Microsoft Office Excel 2010

Chart Styles
• Digunakan untuk menukar warna tema carta.
• Untuk melihat lebih banyak pilihan Chart Styles, klik drop down arrow di sebelah kanan.
• Pilih chart style yang diingini dan carta akan berubah mengikut style yang dipilih.

Move Chart
• Digunakan untuk mengubah lokasi carta dari satu helaian kerja ke helaian kerja
(worksheet) yang lain dalam workbook atau fail yang sama.
• Klik carta > Design > Location > Move Chart
atau klik kanan pada carta > Move Chart.

• Terdapat dua pilihan lokasi disediakan :
i. New sheet : Bina helaian kerja baru yang hanya akan memaparkan carta.
ii. Object in : Mengubahkan lokasi carta ke helaian kerja sedia ada.

Contoh : New sheet
• Pilih New sheet dan namakan sheet baru sebagai Utilities > OK.
• Satu sheet baru akan dihasilkan dan hanya akan memaparkan carta.
• Carta dari sheet asal akan hilang.

Tentukan lokasi dan
nama sheet baru
bagi carta

Lokasi baru carta di sheet baru
iaitu Utilities

50

Microsoft Office Excel 2010

Contoh : Object in
• Pada Object in, klik pada drop down arrow di sebelah kanan.
• Senarai worksheet yang dihasilkan dipaparkan.
• Pilih worksheet untuk mengubah lokasi carta > OK.
• Carta akan dipaparkan di worksheet yang telah dipilih.
• Carta dari worksheet asal akan hilang.

Lokasi barucarta di sheet sedia ada

Tab Layout

• Merupakan lanjutan dari Chart Tools > Design > Chart layouts.
• Pada Design > Chart layouts, pengguna hanya boleh memilih beberapa layout yang

disediakan.
• Pengguna boleh menentukan kedudukan label, skala, mengedit latar belakang carta dan

sebagainya.
• Terdapat 3 kumpulan yang utama pada tab Layout iaitu Labels, Axes dan Background.

51

Microsoft Office Excel 2010

Labels
• Layout > Labels membolehkan pengguna memformat tajuk carta, tajuk axis, legend,
data label dan data table pada carta.

Labels - Chart Title
• Terdapat 3 pilihan kedudukan tajuk carta yang disediakan iaitu:

None Tidak memaparkan tajuk carta
Centered Overlay Title
Above Chart Tajuk akan berada di tengah carta

Tajuk masih lagi berada di tengah carta tetapi di
kedudukan atas carta

Tajuk carta dipaparkan
(Above Chart)

• Pilihan More Title Options atau klik kanan pada tajuk carta > Format Chart Title
membolehkan pengguna memformat tajuk carta seperti berikut :

52

Formatting Microsoft Office Excel 2010
Fill
Keterangan
• Memformat warna, memasukkan gambar atau texture.

Border Color • Memformat warna pada border.
Border Styles
• Memformat styles bagi border seperti ketebalan saiz
border, jenis border dan sebagainya.

Shadow • Memformat kesan shadow pada tajuk carta seperti
Glow and Soft Edges warna shadow, Transparency, Size, Blur, Angle dan
Distance

• Kesan shadow ini hanya dapat dilihat apabila anda
memformat warna di ruangan Fill terlebih dahulu.

• Memformat warna pencahayaan.
• Menghasilkan kesan soft edges pada sesuatu imej.

53

Formatting Microsoft Office Excel 2010
3-D Format
Keterangan
Alignment • Memformat kesan 3-D pada tajuk carta seperti Bevel,

Depth,Contour dan Surface.
• Kesan 3-D ini hanya dapat dilihat apabila anda

memformat warna di ruangan Fill terlebih dahulu.

• Memformat kedudukan tajuk carta seperti Vertical
Alignment, Text Direction dan Custom Angle dan
sebagainya.

Labels - Axis Titles

• Axis Title merupakan tajuk bagi mewakili paksi yang terdapat dalam carta.
• Axis title tidak akan aktif jika anda memilih carta Pie kerana carta pie tidak mempunyai

paksi.
• Terdapat dua pilihan iaitu :

i. Primary Horizontal Axis Title
ii. Primary Vertical Axis Title

Primary Vertical
Axis Title

Primary Horizontal
Axis Title

54

Microsoft Office Excel 2010

Axis Titles - Primary Horizontal Axis Title
• Menentukan kedudukan tajuk bagi paksi yang melintang (X).

• Pilihan yang disediakan adalah :

None Tidak memaparkan tajuk paksi.

Title Below Axis Tajuk akan berada di bawah paksi melintang

More Primary Horizontal Memaparkan lebih banyak pilihan bagi memformat
Axis Title Options Axis Title. Pilihan yang disediakan adalah seperti
More Title Options bagi tajuk carta. Ia juga boleh
dipaparkan dengan klik kanan pada Axis Title >
Format Axis Title.

Axis Titles - Primary Vertical Axis Title
• Menentukan kedudukan tajuk bagi paksi yang menegak (Y).

• Pilihan yang disediakan adalah :

55

None Microsoft Office Excel 2010
Rotate Title
Tidak memaparkan tajuk Axis
Vertical Title Memaparkan teks secara rotated
seperti rajah di sebelah :

Memaparkan teks secara vertical
seperti rajah di sebelah :

Horizontal Title Memaparkan teks secara horizontal
seperti rajah di sebelah :

More Primary Vertical Axis Memaparkan lebih banyak pilihan bagi memformat
Title Options Primary Vertical Axis Title. Pilihan yang
disediakan adalah seperti More Title Options bagi
tajuk carta. Ia juga boleh dipaparkan dengan klik
kanan pada Axis Title > Format Axis Title.

Labels - Legend

• Merupakan petunjuk dalam suatu carta.
• Daripada carta Utilities Bil, petunjuknya adalah untuk bil utiliti

(Petrol, Astro, Bil Telefon dan Bil Air).
• Pilihan yang disediakan merupakan pilihan untuk

menentukan kedudukan legend seperti rajah di sebelah :
• Terdapat pilihan More Legend Options :

• Memaparkan lebih banyak pilihan bagi memformat
legend.

• Pilihan yang disediakan adalah seperti More Title
Options bagi tajuk carta.

• Ia juga boleh dipaparkan dengan klik kanan pada
Legend > Format Legend.

56

Microsoft Office Excel 2010

Labels - Data Labels
• Memaparkan labels pada carta
• Data Labels > Show dan paparan adalah seperti berikut :

Data labels

• Klik pada More Data Label Option untuk lebih banyak pilihan memformat Data Labels.
• Pilihan yang disediakan adalah sama seperti More Title Options bagi tajuk carta dengan

penambahan dua menu iaitu Label Options dan Number.
• Ia juga boleh dipaparkan dengan klik kanan pada Data labels > Format Data Labels.

i. Label Options
• Pada ruangan Label Contains, terdapat tiga pilihan label yang akan di paparkan
pada carta iaitu:

Label Contains Keterangan
Series Name
Category Name Memaparkan nama series (Legend). Contoh : petrol

Value Memaparkan nama category (nama di paksi X).
Contoh : February
Memaparkan nilai bagi sesuatu bar tersebut.
Contoh : RM300

57

Microsoft Office Excel 2010

• Pengguna boleh memilih Labels Contains yang ingin dipaparkan dengan klik pada
kotak yang disediakan.

ii. Number
• Merupakan pilihan untuk memformat nilai bagi “value”.
• Pengguna boleh memilih format yang disediakan mengikut kesesuaian carta.

Data Labels - Format Data Series
 Selain itu, apabila klik kanan pada Data Labels,
terdapat pilihan untuk Format Data Series.
 Pilihan yang disediakan adalah sama seperti More
Title Options bagi tajuk carta dengan penambahan
dua menu iaitu Series Options dan Shape :
ii. Series Options – untuk mengubah saiz bar
iii. Shape – untuk mengubah bentuk bar

58

Microsoft Office Excel 2010

Labels - Data Tables >

 Memaparkan jadual data pada carta seperti Layout 5 (Design > Charts Layout
Layout 5)

 More Data Table Options mengandungi pilihan untuk memformat jadual data pada
carta.

Axes label

 Merupakan pilihan untuk memformat paksi carta iaitu arah kedudukan dan
Horizontal Axis dan memformat skala dan label Vertical Axis.

 Pada More Primary Vertical Axis Options, terdapat pilihan untuk mengubah skala
pada nilai di paksi Y.

59

Microsoft Office Excel 2010

 Pada pilihan Major unit > Fixed dan tentukan skala yang dikehendaki - Contoh : 60.
 Klik Close dan skala yang baru akan dipaparkan pada carta.

60

Microsoft Office Excel 2010

BAB 13 : COMBINING ARITHMETIC

Combining Arithmetic

 Melaksanakan proses pengiraan melebihi daripada satu operasi.
 Operasi asas adalah seperti berikut :

Operator Keterangan Contoh
+ ( plus sign ) tambah 3+3
- ( minus sign ) tolak / negatif 3-1
* ( asterisk) darap 3*2
/ ( forward slash) bahagi 3/2
% ( percent) peratus 20%
^ ( caret) kuasa 3^2

Contoh : Bina jadual seperti berikut dan dapatkan jawapan dari formula yang diberi.

 Operasi di dalam kurungan akan dilaksanakan terlebih dahulu.
 Hasil nilai bagi setiap formula adalah berbeza kerana terdapat kurungan ( ) walaupun

mempunyai turutan formula yang sama.
 Pengiraan akan dilaksanakan bermula dari kiri.
 Jika terdapat operasi darab atau bahagi yang digabungkan dengan operasi tambah atau

tolak dalam satu formula, operasi darab atau bahagi akan dilaksanakan terlebih dahulu.
 Jika hanya melibatkan operasi darab dan bahagi atau tambah dan tolak dalam satu

formula, hasil jawapan adalah sama tidak kira mana-mana operasi dilaksanakan dahulu.

61

Microsoft Office Excel 2010

BAB 14 : DROP DOWN LIST
Drop Down List

 Berfungsi untuk memudahkan proses kemasukan data yang berulang dalam sesuatu
lembaran kerja.

Langkah untuk menghasilkan drop down list

 Bina jadual seperti di atas.
 Tandakan sel B3:B10.
 Pilih tab Data > Data Validation > Settings > Allow : List.
 Klik expand arrow pada Source > pilih senarai nama pelajar di lajur H3 : H10 > ENTER >

OK.
 Satu drop down list telah dihasilkan di lajur Pelajar.
 Drop down list hanya akan terhasil pada sel yang telah dipilih sahaja.

1

23

62

Microsoft Office Excel 2010

45

Delete Drop down List
 Drop down list yang telah dihasilkan boleh dihapuskan dengan langkah berikut :
i. Highlight pada sel yang ingin dihapuskan.
ii. Klik tab Data > Data Validation > Clear All.

63

Microsoft Office Excel 2010

BAB 15 : PAUTAN SEL

Pautan Sel Di antara Worksheet
 Data- data yang dihasilkan dalam setiap sel boleh dipautkan antara satu sheet dgn

sheet yang lain.
 Digunakan untuk menghubungkan pelbagai sel dari sheet yang berbeza dalam satu

workbook yang sama.
 Terdapat dua kaedah :

Kaedah 1
• Pilih sel yang ingin dipautkan > Copy.
• Klik sheet lain > klik arrow drop down Paste atau Paste Special > Paste Link.
• Kembali ke sheet asal > tekan ESC pada keyboard untuk removed animated
border di sekeliling sel yang dicopy.

Kaedah 2
• Pilih sel yang ingin dikumpulkan nilai > taip =
• Pilih sel yang ingin dipautkan.
• Secara automatik, akan muncul sheetname dan cell reference
• Masukkan operasi yang dilakukan, contoh: operasi +.
• Klik sel dari sheet seterusnya.

Contoh : =Jan!C10 C10 (mewakili cell reference)

Jan (mewakili sheetname)
Contoh Operasi Tambah : =Jan!C10+Feb!C10+Mac!C10

Contoh :

1) Bina jadual seperti di atas dan dapatkan jumlah di C10 menggunakan formula.

64

Microsoft Office Excel 2010

2) Copy jadual bulan January, paste ke sheet Jualan Bulan February dan Mac mengikut
lajur dan baris dengan betul.

3) Ubah Harga items dan Jumlah bagi bulan Feb dan Mac.
4) Namakan setiap sheet mengikut nama bulan : Jan, Feb dan Mac.
5) Hasilkan jadual di bawah di sheet baru, namakan sebagai Total. Dapatkan jumlah jualan

bagi Jan-Mac di sheet Total menggunakan kedua-dua kaedah.

Kaedah 1
• Di sheet Jan, klik pada sel jumlah C10 > Copy.
• Klik sheet Total > klik sel C4 ( mewakili jumlah jualan bulan Jan) > Paste Special >

Paste Link > OK.
• Ulang langkah yang sama bagi jumlah bulan Feb dan Mac.
• Dapatkan hasil Total di C8.

65

Microsoft Office Excel 2010

Apabila klik pada sel yang telah
dipaut formula link dipaparkan

Kaedah 2

• Klik pada sel berwarna (C14) yang mewakili jumlah keseluruhan jualan Jan – Mac.
• Taipkan =
• Klik sheet JAN > klik sel Jumlah January iaitu C10.
• Formula link =Jan!C10 akan dipaparkan pada formula bar.
• Taip + ( untuk operasi jumlah) > kemudian klik sheet Feb > klik sel C10.
• Lakukan langkah yang sama bagi bulan Mac

66

Microsoft Office Excel 2010

• Formula keseluruhan yang dipaparkan adalah =Jan!C10+Feb!C10+Mac!C10
• Tekan ENTER dan jawapan operasi tambah akan dipaparkan.

67

Microsoft Office Excel 2010

BAB 16 : MENCETAK LEMBARAN KERJA

Tab Page Layout
• Menyediakan fungsi bagi mengedit cetakan.
• Klik tab Page Layout > Page Setup.
• Antara fungsi yang utama adalah Margins, Orientation, Print Area, Breaks dan Print
Titles.

Set Page Margins
• Klik butang Margins pada kumpulan Page Setup.
• Pilih salah satu pilihan yang diberikan atau klik Custom Margins.
• Tentukan margin bagi Top, Left, Right dan Bottom.
• Margin untuk Header dan Footer juga boleh ditentukan.
• Klik OK.

Mengubah Page Orientation

• Untuk menukar orientation muka surat daripada portrait kepada
landscape :
1. Klik butang Orientation
2. Pilih Portrait atau Landscape.

68

Microsoft Office Excel 2010

Print Area
 Menetapkan print area pada lembaran kerja.
 Untuk mencetak hanya kawasan tertentu pada lembaran kerja, fungsi print area
digunakan.
 Lembaran kerja boleh mempunyai beberapa kawasan print area untuk dicetak.
 Setiap kawasan print area akan dicetak sebagai muka surat yang berasingan.
1. Pilih kawasan yang ingin dicetak.
2. Klik tab Page Layout > Print Area > Set Print Area.
3. Setkan print area yang dikehendaki.

 Untuk menambah kawasan print area, klik tab Page Layout > Print Area > Add to print
Area.

 Untuk menghapus kawasan print area, klik tab Page Layout > Print Area > Clear Print
Area.

Menentukan Page Breaks
 Berfungsi untuk menyelaraskan bilangan lajur dan
baris yang tepat pada satu-satu muka surat
sebelum dicetak.
 Klik tab Page Layout > Breaks > Insert Page
Break.

69

Microsoft Office Excel 2010

 Untuk melihat paparan page break, klik tab View > Page Break Preview di kumpulan
Workbook Views.

 Dashed lines - garisan putus-putus bagi page break yang terhasil secara automatik iaitu
apabila klik tab Page Layout > Breaks > Insert Page Break.

 Solid lines - garisan solid bagi page break yang dihasilkan secara manual iaitu apabila
klik kanan pada sel > Insert Page Break semasa Page Break Preview.

 Untuk memasukkan garisan page break secara horizontal
( melintang ) : klik kanan pada row heading > Insert Page
Break.

 Untuk memasukkan garisan page break secara vertical
(menegak) : klik kanan pada column heading > Insert Page
Break.

 Untuk memasukkan garisan page break pada baris dan
lajur serentak : klik kanan pada sel yang dikehendaki > Insert Page Break.

Sembunyikan Garisan Page Break Selepas Prebiu
Selepas prebiu paparan kerja di workbook views, garisan page break akan terhasil. Berikut
adalah langkah untuk sembunyikan garisan tersebut :

70

Microsoft Office Excel 2010

 Klik tab File > Options > Advanced > Display options for this worksheet > uncheck
Show page breaks.

Menentukan Print Titles

 Berfungsi untuk mengulangi lajur dan baris tajuk pada setiap muka surat apabila dicetak.

 Langkah untuk mengunakan Print Title adalah seperti berikut :

1. Klik tab Page Layout > Print Titles.

2. Pilih tab Sheet.

3. Di ruangan Print Titles > klik expand arrow ( sama ada Rows to repeat at top /

Column to repeat at left ).

4. Highlightkan pada baris atau lajur 1
yang ingin diulang.

5. ENTER > OK.

2

3

71

Tab File > Print Print Copies Microsoft Office Excel 2010
File tab Print Option
4
5

Document Preview

Print Option Printer Properties Preview

Menentukan Settings Cetakan

1. Print Active Sheets atau Print Selection atau Print Entire workbook
• Print Active Sheets - Mencetak active sheet sahaja.
• Print Selection - Mencetak muka surat yang telah dipilih sahaja.
• Print Entire workbook - Mencetak kesemua sheet yang telah dihasilkan dalam satu
workbook.

2. Pages
• Pilihan untuk menentukan muka surat yang ingin dicetak.

3. Print One Sided atau Print Two Sided
• Pilihan untuk menentukan sama ada mencetak pada hanya sebelah (One Sided)
atau kedua-dua belah muka surat (Two Sided).

72

Microsoft Office Excel 2010

4. Collated
• Melibatkan lebih dari satu salinan.
• Pilihan untuk menentukan susunan hasil cetakan sama ada;
i. Dicetak mengikut kumpulan susunan muka surat secara berturutan (Collated).
ii. Kumpulan muka surat yang sama (uncollated).

5. Orientation
• Menentukan paparan sama ada secara portrait (menegak) atau landscape
(melintang).

Header dan Footer

Memasukkan Header dan Footer
 Header dan footer tidak dipaparkan dalam lembaran kerja di normal view. Hanya
dipaparkan di Page Layout view dan apabila dicetak.
 Terdapat 2 kaedah untuk memasukkan Header dan Footer iaitu :

Kaedah 1:
1. Klik tab Insert > Header & Footer.

2. Header & Footer boleh terus dimasukkan pada ruang yang disediakan.
3. Terdapat satu penambahan tab khas untuk editing pada Header & Footer iaitu tab

Design.

Ruang untuk masukkan header

73

Microsoft Office Excel 2010

4. Untuk menukar dari Header ke Footer atau sebaliknya, klik Go To Header atau
Go to Footer di kumpulan Navigation pada tab
Design.

Kaedah 2 :
1. Klik tab Page Layout > Page Setup.
2. Pilih tab Header / Footer.
3. Klik Custom Header / Custom Footer.
4. Terdapat tiga section disediakan.
5. Untuk memasukkan data seperti muka surat, tarikh, masa, nama fail, klik pada ikon
yang disediakan.
6. Setelah memasukkan data yang dikehendaki, klik OK.

1

2 5
3 4

Memformat Nombor Muka Surat (Page Number)

 Untuk memasukkan nombor muka surat, klik Insert Page Number : & [Page]
• Contoh hasil paparan : “1”

74

Microsoft Office Excel 2010

 Untuk memasukkan nombor muka surat daripada jumlah keseluruhan, klik Insert
Number of Pages : = Page &[Page] of &[Pages].

• Contoh hasil paparan : “Page 1 of 4”

 Selain memasukkan nombor muka surat, terdapat juga ikon untuk :
1. Font
2. Tarikh
3. Masa
4. Nama Fail
5. Image
6. Nama Sheet

Pilihan Paparan nombor muka surat di muka surat 1 & 2
• Muka surat 1 bermula dengan nombor 0,
muka surat 2 bermula dengan nombor 1
dan seterusnya.
• Muka surat 1 bermula dengan nombor 0,
muka surat 2 bermula dengan nombor 1
dan seterusnya.
• Tetapi tiada paparan nombor muka surat di
muka surat 2.
• Tiada paparan nombor muka surat di muka
surat 1.

• Tiada paparan nombor muka surat di muka
surat 1 dan 2. Muka surat ke 3 bemula
dengan nombor 2.

75