15 กันยายน วันศิลป์ พีระศรี บิดาแห่งวงการศิลปะ

15 กันยายน
วันศิลป์ พีระศรี บิดาแห่งวงการศิลปะ

ห้องสมุดประชาชนอำเภอวิเชียรบุรี

ประวัติ ศิลป์ พีระศรี



ศาสตราจารย์ศิลป์ พีระศรี เดิมชื่อ CORRADO
FEROCI เกิดเมื่อวันที่ 15 กันยายน พ.ศ. 2435 ในเขตซาน

โจวันนี (San Giovanni) เมืองฟลอเรนซ์ ประเทศอิตาลี
บิดาชื่อ นาย Artudo Feroci และมารดาชื่อ นาง Santina
Feroci เมื่ออายุ 23 ปี สามารถสอบผ่านเป็นศาสตราจารย์

จากราชวิทยาลัยศิลปะแห่งนครฟลอเรนซ์ (The Royal
Academy of Art of Florence)



สำหรับเรื่องการศึกษานั้น ศาสตราจารย์ศิลป์ พีระ
ศรี เข้าศึกษาในระดับชั้นประถม เมื่อปี 2441 พอจบหลักสูตร

5 ปี ก็ได้เข้าศึกษาในโรงเรียนมัธยมอีก 5 ปี หลังจากนั้น
ก็ได้เข้าศึกษาทางด้านศิลปะในโรงเรียนราชวิทยาลัยศิลปะ
แห่งนครฟลอเรนซ์ จนจบหลักสูตรวิชาช่าง 7 ปี และได้รับ
ประกาศนียบัตรช่างปั้ นช่างเขียน ในขณะที่มีอายุ 23 ปี หลัง
จากนั้นไม่นานก็รับปริญญาบัตรเป็นศาสตราจารย์ ที่มีความ
รอบรู้ทางด้านประวัติศาสตร์ศิลป์ วิจารณ์ศิลป์และปรัชญา
นอกจากนี้ ศาสตราจารย์ศิลป์ พีระศรี ยังมีความสามารถ
ทางด้านศิลปะแขนงประติมากรรมและจิตรกรรมอีกด้วย



เมื่อปี 2466 ศาสตราจารย์ศิลป์ พีระศรี ได้ชนะ
การประกวดการออกแบบเหรียญเงินตราสยามที่จัดขึ้นใน
ยุโรป ซึ่งผลการประกวดครั้งนี้เองที่ทำให้ศาสตราจารย์ศิลป์
พีระศรี ได้เดินทางมารับราชการเป็นช่างปั้ นประจำกรม
ศิลปากร ในรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว
รัชกาลที่ 6 และในวันที่ 14 มกราคม 2466 ศาสตราจารย์
ศิลป์ พีระศรี ได้รับการแต่งตั้งให้เป็นอาจารย์สอนวิชาช่าง
ปั้ นหล่อ แผนกศิลปากรสถานแห่งราชบัณฑิตยสภา

จนกระทั่งในสมัยสงครามโลกครั้งที่ 2 ช่วงปี 2484 ประเทศอิตาลียอมพ่ายแพ้แก่
ฝ่ายสัมพันธมิตร ส่งผลให้ชาวอิตาเลียนที่อาศัยอยู่ภายในประเทศไทยตกเป็นเชลย
ของประเทศเยอรมนีกับญี่ปุ่น แต่รัฐบาลไทยได้ขอควบคุมตัวศาสตราจารย์ศิลป์ พี
ระศรี ไว้เอง ก่อนที่จะให้หลวงวิจิตรวาทการ ดำเนินการเดินเรื่องขอโอนสัญชาติจาก

อิตาเลียนมาเป็นสัญชาติไทย พร้อมเปลี่ยนชื่อใหม่เป็น "นายศิลป์ พีระศรี" เพื่อ
ป้องกันมิให้ต้องถูกเกณฑ์เป็นเชลยศึกไปสร้างทางรถไฟสายมรณะ และสะพานข้าม

แม่น้ำแคว เมืองกาญจนบุรี



สำหรับการวางรากฐานการศึกษา ในช่วงแรก ศาสตราจารย์ศิลป์ พีระศรี
ได้จัดตั้ง "โรงเรียนประณีตศิลปกรรม" ซึ่งต่อมาได้เปลี่ยนชื่อเป็น "โรงเรียน
ศิลปากรแผนกช่าง" เมื่อปี 2480 ซึ่งโรงเรียนแห่งนี้ได้มีการเปิดสอนหลักสูตรวิชา
จิตรกรรมและประติมากรรม และในสมัยของจอมพล ป. พิบูลสงคราม เป็นนายก
รัฐมนตรี ก็ได้สั่งให้แยกกรมศิลปากรออกจากกระทรวงศึกษาธิการ และให้มาขึ้นอยู่
กับสำนักนายกรัฐมนตรีแทน เนื่องจากจอมพล ป. พิบูลสงคราม ตระหนักถึงความ
สำคัญของศิลปะว่าเป็นวัฒนธรรมที่สำคัญยิ่งสาขาหนึ่งของชาติ จึงได้มีคำสั่งให้
พระยาอนุมานราชธน อธิบดีกรมศิลปากร ในขณะนั้น ดำเนินการปรับปรุงหลักสูตร
และตราพระราชบัญญัติ เพื่อยกฐานะ "โรงเรียนศิลปากร" ขึ้นเป็น "มหาวิทยาลัย

ศิลปากร" เมื่อวันที่ 12 ตุลาคม 2486



โดยมหาวิทยาลัยศิลปากรในขณะนั้น มีศาสตราจารย์ศิลป์ พีระศรี เป็นผู้
อำนวยการสอนและดำรงตำแหน่งคณบดีคนแรก และคณะวิชาเดียวที่มีการเปิดสอน

คือ คณะจิตรกรรมประติมากรรม (สาขาจิตรกรรมและสาขาประติมากรรม)

นอกจากนี้ ศาสตราจารย์ศิลป์ พีระศรี ได้รับมอบหมายจากรัฐบาลไทยให้
ออกแบบปั้ นและควบคุมการหล่อพระราชานุสาวรีย์ และอนุสาวรีย์สำคัญ
ของประเทศไทย อาทิ พระบรมราชานุสาวรีย์พระบาทสมเด็จพระพุ ทธยอด
ฟ้าจุฬาโลกมหาราช (ปี 2475), อนุสาวรีย์ท้าวสุรนารี (ปี 2477), พระบรม
ราชานุสาวรีย์สมเด็จพระมหาธีรราชเจ้า (ปี 2484) และพระบรมราชานุสาว

รีย์พระเจ้าตากสินมหาราช (ปี 2493-2494) เป็นต้น



และศาสตราจารย์ศิลป์ พีระศรี ก็ไม่ได้มีผลงานทางด้านศิลปะ
เพียงอย่างเดียวที่กลายเป็นที่จดจำของเหล่าลูกศิษย์ เพราะมีหลาย ๆ ครั้ง
ที่ศาสตราจารย์ศิลป์ พีระศรี จะหยิบยกคำสอนมาคอยเตือนใจลูกศิษย์ของ

ตัวเอง โดยเฉพาะประโยคที่ว่า "ศิลปะยืนยาว ชีวิตสั้น" เพื่อให้ทุกคนได้
ตระหนักว่า ชีวิตของมนุษย์ช่างแสนสั้นนัก เมื่อเปรียบเทียบกับการยืนยง
คงอยู่ของศิลปกรรมที่จะยืนยงคงอยู่ยาวนานนับร้อยนับพันปี หรือประโยค
ที่ว่า "นายไม่อ่านหนังสือ นายจะรู้อะไร" เพื่อเตือนใจลูกศิษย์ให้หมั่นศึกษา

หาความรู้ โดยเฉพาะความรู้ใหม่ ๆ

ผลงาน ศิลป์ พีระศรี
ผลงานประติมากรรม
ผลงานประติมากรรมที่ทำในประเทศอิตาลี

- รูปคนเหมือนเฉพาะศีรษะ
- รูปพระเยซูคริสต์ถูกนำลงมาจากไม้กางเขนนอนบนแผ่นหิน
- อนุสาวรีย์ขนาดใหญ่รูปเทพเจ้าต่าง ๆ
ผลงานประติมากรรมที่ทำในประเทศไทย รูปเหมือนบุคคล
- สมเด็จเจ้าฟ้าฯ กรมพระยานริศรานุวัดติวงศ์ (เฉพาะพระเศียร)
สำริด
- พระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว (เฉพาะพระเศียร)
- พระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว (ครึ่งพระองค์)
ปูนปลาสเตอร์ กองหัตถศิลป์ กรมศิลปากร
- พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวอานันทมหิดล 2 องค์ ปูนปลาสเตอร์
กองหัตถศิลป์
- พระพันวัสสาอัยยิกาเจ้า ประติมากรรมนูนต่ำ ปูนปลาสเตอร์ หอ
ศิลป์แห่งชาติ
- สมเด็จฯ กรมพระยาดำรงราชานุภาพ (ครึ่งพระองค์)
ปูนปลาสเตอร์ กองหัตถศิลป์ กรมศิลปากร
- สมเด็จพระพุ ฒาจารย์ วัดเทพศิรินทราวาส (ครึ่งองค์) กรม
ศิลปากร
- พระบรมรูปพระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลย
เดชมหาราช บรมนาถบพิตร (ครึ่งพระองค์ ปั้ นไม่เสร็จ เพราะศาสตราจารย์ศิลป์
พีระศรี ถึงแก่กรรมเสียก่อน)
ผลงานประเภทอนุสาวรีย์
- อนุสาวรีย์ท้าวสุรนารี นครราชสีมา
- อนุสาวรีย์พระบรมราชานุสาวรีย์ปฐมกษัตริย์แห่งราชวงศ์จักรี
ขนาด 3 เท่าพระองค์จริง ประดิษฐาน ณ สวนลุมพินี กรุงเทพฯ
- อนุสาวรีย์สมเด็จพระเจ้าตากสินมหาราช ประดิษฐาน ณ วงเวียน
ใหญ่ ธนบุรี กรุงเทพฯ
- อนุสาวรีย์สมเด็จพระนเรศวรมหาราช ประดิษฐาน ณ ดอนเจดีย์
สุพรรณบุรี
- พระพุ ทธรูปพระประธานพุ ทธมณฑล (องค์ต้นแบบ) นครปฐม
- ประติมากรรมรูปปั้ น อนุสาวรีย์ชัยสมรภูมิ กรุงเทพฯ

คำสอนของศาสตราจารย์ศิลป์ พีระศรี



"ศิลปะยืนยาว ชีวิตสั้น"

"อย่าถือว่าเราเป็นคนเก่ง ต้องศึกษาเล่าเรียนอีกมาก
ฉันเองก็ยังศึกษาหาความรู้อยู่ตลอดเวลา"



"ฉันนับถือศาสนาศิลปะ เผยแพร่สอนศิลปะ ศิลปินอดข้าว เขาไม่
ตาย

แต่ถ้าห้ามเขาไม่ให้ทำงานศิลปะ เขาต้องตาย เขาอยู่ไม่ได้"



"นายไม่อ่านหนังสือ นายจะรู้อะไร"



"ถ้านายรักฉัน คิดถึงฉัน ขอให้นายทำงาน"