พระสุริโยทัย

i. พระสุริโยทัย

i. Y พระราชประวัติ

พระสุริโยทัย พระสุริโยทัยทรงเป็นพระอัครมเหสีใน
สมเด็จพระมหาจักรพรรดิ ในขณะที่สมเด็จ
เป็นพระอัครมเหสีในสมเด็จ พระมหาจักรพรรดิ ขึ้นครองราชสมบัติกรุง
พระมหาจักรพรรดิ พระมหา ศรีอยุธยาต่อจากขุนวรวงศาธิราชได้เพียง 7
กษัตริย์รัชกาลที่ 15 ของ เดือน เมื่อ พ.ศ. 2091 พระเจ้าตะเบ็งชะเวตี้
อาณาจักรอยุธยาสมัย และมหาอุปราชาบุเรงนองยกกองทัพพม่า
ราชวงศ์สุพรรณภูมิ พระสุริ เข้ามาทางด่านเจดีย์สามองค์และเข้ามาตั้ง
โยทัยตามพงศาวดารหลวง ค่ายล้อมพระนคร การศึกครั้งนั้นเป็นที่เลื่อง
ประเสริฐฯ กล่าวเพียงแค่ ลือถึงวีรกรรมของพระสุริโยทัย เพราะขณะ
เป็นอัครมเหสีผู้เสียสละ พระเจ้าแปรตะโดธรรมราชาที่ 1 กำลังปะทะ
พระชนม์ชีพเพื่อปกป้องพระ กับสมเด็จพระมหาจักรพรรดิ พระนางได้ไส
ราชสวามีในสงครามพระ ช้างพระที่นั่งเข้าขวางด้วยเกรงว่าพระราช
เจ้าตะเบ็งชเวตี้ในปี พ.ศ. สวามีจะเป็นอันตราย จนถูกพระแสงของ้าว
2091 จึงได้รับยกย่องเป็น ฟันพระอังสาขาดสะพายแล่ง สวรรคตอยู่บน
วีรสตรี คอช้าง เมื่อวันอาทิตย์ ขึ้น 6 ค่ำ เดือน 4 ปี
จุลศักราช 910 ตรงกับวันเดือนปีทางสุริยคติ
คือวันที่ 3 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2091 เมื่อ
สงครามยุติลง สมเด็จพระมหาจักรพรรดิได้
ทรงปลงพระบรมศพของพระนางและ
สถาปนาสถานที่ปลงพระศพเป็นวัดศพ
สวรรค์[2] (หรือวัดสวนหลวงสบสวรรค์ใน
ปัจจุบัน)

mm ฑ

พระราชพงศาวดาร

m mt

พระราชพงศาวดาร ฉบับพันจันทนุมาศ (เจิม) ระบุว่า เมื่อวันที่ 3
กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2090 สมเด็จพระมหาจักรพรรดิเสด็จออกไปดูกำลัง
ข้าศึกที่ภูเขาทอง พระสุริโยทัยพร้อมด้วยพระราชโอรสพระราชธิดารวม 4
พระองค์ตามเสด็จด้วย โดยพระองค์ทรงแต่งกายอย่างพระมหาอุปราช
ทรงช้างพลายทรงสุริยกษัตริย์สูง 6 ศอก ครั้นยกกองทัพออกไปบริเวณทุ่ง
ภูเขาทอง กองทัพอยุธยาปะทะกับกองทัพพระเจ้าแปร ซึ่งเป็นทัพหน้าของ
พม่า ช้างทรงของสมเด็จพระมหาจักรพรรดิเกิดเสียทีหันหลังหนีจากข้าศึก
พระเจ้าแปรก็ทรงขับช้างไล่ตามมาอย่างกระชั้นชิด พระสุริโยทัยทอด
พระเนตรเห็นพระราชสวามีกำลังอยู่ในอันตรายจึงรีบขับช้างเข้าขวาง
พระเจ้าแปร ทำให้ทรงไม่สามารถติดตามต่อไปได้ พระเจ้าแปรจึงทำ
ยุทธหัตถีกับพระสุริโยทัย เนื่องจากพระนางอยู่ในลักษณะเสียเปรียบ ช้าง
พระเจ้าแปรได้เสยช้างพระสุริโยทัย จนเท้าหน้าทั้งสองลอยพ้นพื้นดิน แล้ว
พระเจ้าแปรจึงฟันพระสุริโยทัยด้วยพระแสงของ้าวต้องพระอังสาขาดถึง
ราวพระถัน ส่วนพระราชพงศาวดารกรุงเก่า ฉบับหลวงประเสริฐอักษรนิติ์
ระบุว่ามีพระราชธิดาสิ้นพระชนม์บนคอช้างด้วย

หลังสงคราม สมเด็จพระ พระราชานุสาวรีย์
มหาจักรพรรดิได้
พระราชทานเพลิงพระบรม ต่อมาในปี พ.ศ. 2534 ได้มี
ศพสมเด็จพระสุริโยทัยที่ โครงการก่อสร้างพระราชา
สวนหลวง แล้วสร้างวัดอุทิศ นุสาวรีย์สมเด็จพระสุริโยทัย
ในบริเวณทุ่งมะขามหย่อง
พระราชกุศลพระราชทาน ตำบลบ้านใหม่ จังหวัด
พระนครศรีอยุธยา เป็นการ
คือ วัดสวนหลวงสบสวรรค์ เฉลิมพระเกียรติสมเด็จพระ
สถูปขนาดใหญ่ซึ่งสร้างขึ้น สุริโยทัยและสมเด็จพระนาง
เพื่อเก็บพระบรมอัฐิของ เจ้าสิริกิติ์ พระบรม
สมเด็จพระสุริโยทัย ถูกเรียก ราชินีนาถ ในวโรกาสทรง
เจริญพระชนมพรรษาครบ 5
ว่า เจดีย์พระศรีสุริโยทัย รอบ ในปี พ.ศ. 2535

พระราชโอรสและพระราชธิดา พระราเมศวร พระราชโอรสพระองค์

พระสุริโยทัยมี ใหญ่ ถูกจับเป็นองค์ประกันแก่พม่า
พระราชโอรส และสิ้นพระชนม์ระหว่างไปหงสาวดี
พระราชธิดา 5 พระมหินทร์ พระราชโอรสองค์รอง
พระองค์ ซึ่งน่า ต่อมาได้ขึ้นครองราชย์เป็นสมเด็จ
จะเรียงลำดับ พระมหินทราธิราช กษัตริย์องค์
ดังนี้
สุดท้ายก่อนเสียกรุงศรีอยุธยาครั้งที่ 1
ใน พ.ศ. 2112
พระสวัสดิราช พระราชธิดา ต่อมาได้
รับการสถาปนาขึ้นเป็นพระวิสุทธิ
กษัตรีย์ พระอัครมเหสีในสมเด็จพระ
มหาธรรมราชาธิราชและเป็น
พระมารดาในพระสุพรรณกัลยา

สมเด็จพระนเรศวรมหาราช และ
สมเด็จพระเอกาทศรถ
พระบรมดิลก พระราชธิดา เสีย
พระชนม์ชีพพร้อมพระมารดาใน
สงครามคราวเสียพระสุริโยไท
พระเทพกษัตรี พระราชธิดา ภายหลัง
ถูกส่งตัวถวายแด่สมเด็จพระไชย
เชษฐาธิราชแห่งอาณาจักรล้านช้าง
ซึ่งระหว่างการเดินทางถึงชายแดน
สยามประเทศพระนางถูกพระเจ้าบุ
เรงนองชิงตัวไปยังกรุงหงสาวดี